13.07.2015 Views

Psikologji-Prog-kualifikimi-2013 - Instituti i Zhvillimit te Arsimit

Psikologji-Prog-kualifikimi-2013 - Instituti i Zhvillimit te Arsimit

Psikologji-Prog-kualifikimi-2013 - Instituti i Zhvillimit te Arsimit

SHOW MORE
SHOW LESS

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.

REPUBLIKA E SHQIPËRISËINSTITUTI I ZHVILLIMIT TË ARSIMITRruga: Naim Frashëri, Nr 37, Tiranë, SHQIPËRIPROGRAMI I ZHVILLIMIT PROFESIONAL PËR EFEKT MARRJEN ESHKALLËVE TË KUALIFIKIMIT TË MËSUESVE TË LËNDËS PSIKOLOGJI<strong>2013</strong>1) HYRJE<strong>Prog</strong>rami i zhvillimit profesional për efekt marrjen e shkallëve të <strong>kualifikimi</strong>t tëmësuesve të <strong>Psikologji</strong>së është hartuar nga grupi i punës, i ngritur nga <strong>Instituti</strong> i<strong>Zhvillimit</strong> të <strong>Arsimit</strong> – IZHA, për t’u ardhur në ndihmë të gjitha Drejtorive ArsimoreRajonale dhe Zyrave të <strong>Arsimit</strong> të rretheve, si dhe të gjithë mësuesve të lëndës së<strong>Psikologji</strong>së për t’u përgatitur për <strong>te</strong>stimin kombëtar për marrjen e shkallëve të<strong>kualifikimi</strong>t.<strong>Prog</strong>rami është zhvilluar duke iu përgjigjur kërkesave që MASH-i ka vendosur përmësuesit që kualifikohen. <strong>Prog</strong>rami është hartuar duke mbajtur parasysh se fushatkryesore në të cilat <strong>te</strong>stohen njohuritë dhe aftësitë e mësuesve janë: dokumen<strong>te</strong>t zyrtare 1 të cilat kanë të bëjnë me veprimtarinë mësimore – edukativetë mësuesve; programi përkatës lëndor; aspek<strong>te</strong> të pedagogjisë dhe metodologjisë në mësimdhënie-nxënie; aspek<strong>te</strong> të etikës dhe komunikimit; aspek<strong>te</strong> të drejtshkrimit të gjuhës shqipe; përmbajtjen shkencore të lëndës së <strong>Psikologji</strong>së sipas programit lëndor përkatës.2) QËLLIMI I PROGRAMIT<strong>Prog</strong>rami i zhvillimit profesional për efekt marrjen e shkallëve të <strong>kualifikimi</strong>t tëmësuesve të <strong>Psikologji</strong>së është hartuar për të mbësh<strong>te</strong>tur dhe nxitur zhvilliminprofesional të tyre. <strong>Prog</strong>rami është hartuar nga grupi i punës duke mbajtur parasyshpërmbushjen e dy qëllimeve kryesore:Së pari, të ofrohet si një program orientues për t’u ardhur në ndihmë DrejtoriveArsimore Rajonale dhe Zyrave të <strong>Arsimit</strong> të rretheve, si dhe të gjithë mësuesve tëlëndës së <strong>Psikologji</strong>së së arsimit parauniversitar për të realizuar veprimtaritë1 Është fjala për të gjitha dokumen<strong>te</strong>t ligjore, urdhëresat dhe udhëzimet e MASH që zbatohen në shkollëduke u përqendruar në ato të vi<strong>te</strong>ve të fundit.1


kualifikuese dhe trajnuese në bazë rrethi. Në këtë aspekt programi mund të plotësohetnga DAR/ZA-të përkatëse, sipas kush<strong>te</strong>ve dhe mundësive konkre<strong>te</strong>.Së dyti, ai të ofrohet si një program i detyruar, veçanërisht për mësuesit që këtë vit dotë marrin shkallët e <strong>kualifikimi</strong>t, në mënyrë që ata të realizojnë një përgatitjegjithëvjetore, për të përballuar me sukses kërkesat që ka <strong>te</strong>stimi kombëtar për efektmarrjen e shkallëve të <strong>kualifikimi</strong>t.<strong>Prog</strong>rami synon: Rritjen e përgjegjshmërisë së mësuesve për njohjen dhe zbatimin e legjislacionitarsimor e në mënyrë të veçantë të risive më të fundit të reformës arsimore. Rritjen e aftësive dhe kompe<strong>te</strong>ncave profesionale të kuadrit mësimdhënës, për tëndikuar drejtpërdrejtë në rritjen e efektivi<strong>te</strong>tit të procesit mësimor, drejt njëmësimdhënieje të suksesshme. Rritjen e përgjegjshmërisë së mësuesve për domosdoshmërinë e njohjes sëkoncep<strong>te</strong>ve bazë dhe ligjësive shkencore të lëndës, si dhe të zbatimit të tyre nëpraktikë, në përputhje me specifikat e moshës së nxënësve dhe të klasës ku japinmësim. Rritjen e përgjegjshmërisë së mësuesve për njohjen dhe zbatimin e rregullave tëetikës dhe komunikimit në punën e tyre në shkollë. Rritjen e aftësive të mësuesve në drejtim të zbatimit me saktësi të rregullavedrejtshkrimore të shqipes. Realizimin në praktikë nëpërmjet demonstrimit konkret të aftësive të fituara, e nëmënyrë të veçantë nëpërmjet vlerësimit të arritjeve përmes <strong>te</strong>stimit.3) PËRMBAJTJA E PROGRAMIT<strong>Prog</strong>rami i zhvillimit profesional për efekt marrjen e shkallëve të <strong>kualifikimi</strong>t tëmësuesve të <strong>Psikologji</strong>së është strukturuar sipas fushave kryesore të zhvillimitprofesional, të përmendura më sipër, për të cilat <strong>te</strong>stohen mësuesit. Për secilën fushë janërenditur njohuritë dhe aftësitë bazë që duhet të zotërojë mësuesi i lëndës së <strong>Psikologji</strong>sëqë të përmbushë me sukses rubrikat e <strong>te</strong>stimit.<strong>Prog</strong>rami është ndërtuar duke patur si pikënisje standardet bazë të përgjithshme tëmësuesit, si dhe në standardet e mësuesit të lëndës së <strong>Psikologji</strong>së. Përshkallëzimi ikompe<strong>te</strong>ncave profesionale që lidhen me secilën fushë të <strong>te</strong>stimit do ta ndihmojnëmësuesin që të identifikojë nevojat e tij, si dhe çështjet në të cilat duhet të thellohet mëshumë.Për të qenë lehtësisht i përdorshëm, programi është paraqitur sipas një formati të caktuar.Sipas këtij formati, për secilën fushë prezantohen kompe<strong>te</strong>ncat që mësuesit duhet tëzotërojnë në fushën e njohurive dhe aftësive, si dhe li<strong>te</strong>ratura përkatëse rekomanduese qëu vjen në ndihmë për zotërimin e këtyre kompe<strong>te</strong>ncave.2


PËRMBAJTJA E PROGRAMITFusha: Dokumen<strong>te</strong>t zyrtareRezultatiMësuesi do të jetë i aftë:të dallojë pjesët e dokumentacionit që lidhenme mësimdhënien nga ato që lidhen meprocesin edukativ;të shprehë qëndrim kritik ndaj hapësirës që kydokumentacion lë në dispozicion të tij për orë<strong>te</strong> lira.- Realizimi i këtyre objektivave nënkuptonnjohjen nga mësuesit të dokumentacionitshkollor, në mënyrë të veçantë të ligjit përSis<strong>te</strong>min Arsimor Parauniversitar dhe DispozitatNormative për Arsimin Parauniversitar.- Në kuadrin e reformës arsimore dhe zbatimit tësaj është shumë e rëndësishme mënyra e zbatimittë dy udhëzimeve "Për hartimin e objektivave tëarritjeve të nxënësve", si dhe "Për zhvillimin eorëve të lira".Li<strong>te</strong>ratura Ligji Nr. 69/2012 për Sis<strong>te</strong>min ArsimorParauniversitar në Republikën e Shqipërisë. Dispozitat Normative për ArsiminParauniversitar (DN). Udhëzimi Nr. 49, dt. 27.12.2006 i MASH"Për hartimin e objektivave të arritjeve tënxënësve". Udhëzimi Nr.38 , dt.09.10.2007 i MASH"Për zhvillimin e orëve të lira në shkollë". Udhëzimi Nr. 35, dt.09.10.2007 i MASH“Për lirinë e mësuesit për orët mësimore tëparashikuara në programin lëndor” Udhëzimi Nr. 37, dt.09.10.2007 i MASH“Për paraqitjen e personelit të shkollës nëmjediset shkollore” Udhëzim Nr. 16, dt. 24.07.2012 për vitinshkollor 2012-<strong>2013</strong> në Sis<strong>te</strong>min ArsimorParauniversitar. Udhëzimi Nr. 21, datë 23.07.2010 “Përnormat e punës mësimore edukative dhenumrin e nxënësve për klasë në institucione<strong>te</strong> <strong>Arsimit</strong> Parauniversitar”. Udhëzimi i Al<strong>te</strong>r<strong>te</strong>kstit 2010-2011 dhePaketa informuese “Al<strong>te</strong>r<strong>te</strong>kst 2012” Rregullore për procesin e maturës sh<strong>te</strong>tërore<strong>2013</strong> në Republikën e Shqipërisë, dt.07.01.<strong>2013</strong> Rregulloren Nr 4998, datë 27.07.2010 përvlerësimin e nxënësit në gjimnaz “Kualifikimi i mësuesve” – Tes<strong>te</strong> 2008,2009, 2010”, IKT3


Fusha : <strong>Prog</strong>ramet lëndoreRezultatiMësuesi do të jetë i aftë:Li<strong>te</strong>ratura të zhvillojë dhe të përdorë kurrikula që iinkurajojnë nxënësit të kërkojnë, pyesin dhein<strong>te</strong>rpretojnë idetë nga këndvështrime tëndryshme; të vlerësojë burime të ndryshme tëmësimdhënies dhe ma<strong>te</strong>rialet kurrikulare qëndihmojnë në prezantimin në mënyrë sa më tëqartë dhe të dobishme të ideve dhekoncep<strong>te</strong>ve; të zotërojë të kuptuarin e koncep<strong>te</strong>ve kryesoredhe proceset e kërkimit shkencor që janë bazëe lëndëve që jep në shkollë; të zotërojë të kuptuarin e synimeve tëpërgjithshme të kurrikulës në bazë shkolle; të zotërojë të kuptuarin e kërkesave ndajmësuesit si: njohja me nevojat e nxënësve nëfushën e të nxënit; njohja me nevojatpersonale etj.<strong>Prog</strong>rami i lëndës <strong>Psikologji</strong>Standardet e nxënies për gjimnazin - IKT,2009.Udhëzues për kurrikulën e gjimnazit - IZHA2010Fusha : Aspek<strong>te</strong> të pedagogjisë dhe metodologjisë në mësimdhënie-nxënieRezultatiMësuesi do të jetë i aftë:Li<strong>te</strong>raturatë shfaqë kuptueshmëri të plotë për koncep<strong>te</strong>tkryesore, deba<strong>te</strong>t, proceset e kërkimitshkencor dhe metodat e njohjes që janë bazë elëndëve që jep në shkollë;të përdorë një sërë stra<strong>te</strong>gjish dhe metodash tëpërshtatshme, duke nxitur barazinë dhegjithëpërfshirjen e nxënësve;të përdorë pikëpamje dhe metoda të ndryshmekërkimi në procesin e mësimdhënies;të krijojë përvoja të ndryshme ndërdisiplinoreqë i lejojnë nxënësit të in<strong>te</strong>grojnë njohuritë,aftësitë dhe metodat e kërkimit nga fusha tëndryshme.Li<strong>te</strong>raturë që ka në fokus metodat emësimdhënies ndërvepruese, me në qendërnxënësin.Udhëzues dhe ma<strong>te</strong>riale mbësh<strong>te</strong>tëse qëorientojnë për hartimin e objektivave të orëssë mësimit, përgatitjen e ditarit të mësuesit,organizimin e orës së mësimit.4


Mësuesi thellon të kuptuarit rreth: metodave dhe <strong>te</strong>knikave të ndryshme qëpërdoren në procesin e mësimdhënies; hartimit të objektivave të arritjes; ditarit dhe elementëve të tij; planifikimit të mësimdhënies duke iupërgjigjur in<strong>te</strong>resave të nxënësve; kërkesave për vlerësimin e arritjeve tënxënësve, duke përdorur <strong>te</strong>knikat dheinstrumen<strong>te</strong>t e diagnostikimit dhe tëvlerësimit; administrimit me efektivi<strong>te</strong>t të të mësuarittë individëve, grupeve dhe të gjithaklasave, duke ndryshuar mësimdhënien nëpërshtatje me fazat e mësimit dhe menevojat e nxënësve.Fusha: Aspek<strong>te</strong> të etikës dhe komunikimitRezultatiMësuesi do të jetë i aftë:Li<strong>te</strong>ratura të njohë rregullat e etikës dhe sjelljes qëduhen respektuar në marrëdhënie medrejtuesit e institucionit arsimor, stafinpedagogjik, nxënësit, prindërit dhekomuni<strong>te</strong>tin; të sillet në përputhje me rregullat e etikës dhetë sjelljes në marrëdhënie me drejtuesit, stafinpedagogjik, nxënësit, prindërit dhekomuni<strong>te</strong>tin gjatë punës së tij brenda dhejashtë institucionit arsimor.Fusha: Aspek<strong>te</strong> të drejtshkrimit të gjuhës shqipeKodi i Etikës së Mësuesve në ArsiminParauniversitar publik dhe privat, i datës12.11.2012.Li<strong>te</strong>raturë dhe ma<strong>te</strong>riale burimore qëtrajtojnë çështje të etikës dhe tëkomunikimit.RezultatiMësuesi do të jetë i aftë:Li<strong>te</strong>ratura të njohë rregullat e drejtshkrimit të standardittë gjuhës shqipe; të zbatojë rregullat e drejtshkrimit gjatëveprimtarive në institucionin arsimor.Li<strong>te</strong>raturë dhe udhëzues metodikë përpërdorimin e rregullave të drejtshkrimit tëgjuhës shqipe.5


Fusha: Përmbajtja shkencore e lëndësRezultatiMësuesi do të jetë i aftë:Li<strong>te</strong>raturatë ndihmojë nxënësit të përdorin koncep<strong>te</strong>kyçe në psikologji të lidhura me bazatbiologjike të sjelljes, zhvillimin e njeriut,proceset njohëse dhe sjelljen jonormale;Teks<strong>te</strong> të lëndës për mësuesin dhe nxënësin,ma<strong>te</strong>riale të tjera burimore që mbulojnëpërmbajtjen e lëndës. të ndihmojë nxënësit të përdorin njohuritë nëlëndën e psikologjisë për të dialoguar e për tëdebatuar me njeri-tjetrin për çështje tëndryshme të psikologjisë; të ndihmojë nxënësit të zhvillojnë përmesnjohurive në psikologji ndërgjegjësime tëdomosdoshme për të kuptuar vetve<strong>te</strong>n dhe tëtjerët;t’u japë mundësi nxënësve të njohin dhepërshkruajnë çështjet në mënyrë kritike ekrijuese;të drejtojë nxënësit në përdorimin e procesevetë tilla;të mbësh<strong>te</strong>të nxënësit të zhvillojnë aftësitëdhe prirjet për respektimin e diversi<strong>te</strong>tit, sikusht për mirëqenien vetjake e sociale dhe përzhvillimin e po<strong>te</strong>ncialit njerëzor.6

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!