MAJ 2009 - Qendra për Arsim e Kosovës

kec.ks.org

MAJ 2009 - Qendra për Arsim e Kosovës

MAJ 2009In medias resFAZAT NËPËR TË CILAT KALOJNË NDRYSHIMET NË ARSIM(2)“Suksesi i një vendi matet me suksesin e ndryshimeve pozitive në atë vend”Në analizën dhe revizionin e gjendjes në arsim, të cilin e kemi kategorizuar si fazë të parë tëndryshimeve në arsim ndodhin gjëra të rëndësishme, që përcaktojnë shkallën e ndryshimevenë fazën e dytë, që ne e quajmë fazë të projeksioneve të zhvillimeve strategjike dhe zhvillimoretë arsimit.Po ashtu, në fazën e parë të vlerësimit të shëndetit real të gjendjes së arsimit duhet të ndodhindisa ndryshime rëndësishme në shoqëri, në mënyrë që të kalohet në fazën e projeksionit. Ndërkëto ndryshime që duhet të ndodhin veçojmë:a. Rritjen e vetëdijes së qytetarëve për rolin dhe rëndësinë që ka arsimi për jetën dhe fatine tyre, familjes së tyre, kombit dhe të civilizimit në përgjithësib. Krijimi i një mendësie, apo një “metanoie” (greqishte: mendësie re), siç thotë Senge, patë cilën, siç është thënë edhe më herët nuk ndryshime të suksesshmec. Zgjerimi i pronësisë - përkatësisht përhapja e saj në popullsi duke krijuar mundësi përpjesëmarrje sa më aktive të qytetarëve në ndryshime - rritja e gamës së agjentëve tëndryshimit (nxënësve, prindërve, mësimdhënësve, gazetarëve, juristëve, mjekëve,inxhinierëve, avokatëve juristëve, ekonomistëve, ekologëve, bashkësive të ndryshmeetnike, gjinore dhe konfesionale, të shoqërisë civile)d. Rritja e konsensusit për ndryshimee. Botimi i Librit të Gjelbër (në të cilën është pasqyruar gjendja objektive “shëndeti real isistemit të arsimit)Me këto ndryshime nxiten ndryshime të tjera stimulative për projektimin dhe disejnimin esofistikuar ndryshimeve të domosdoshme pozitive, sepse, sistemi i arsimit kuptohet si interesnacional i të gjithë qytetarëve, se në mendësinë e re shtohet interesimi i qytetarëve përpjesëmarrje në këto ndryshime me çka ritet “pronësia” dhe përgjegjësia qytetare për ndryshimenë arsim; se me plotësimin interesave të qytetarëve zgjerohet mundësia për ndryshimekonsensuale, pa arritjen e të cilës nuk ka ndryshime pozitive, as pronësi, as mendësi të re, asvetëdije për atë se arsimimi është interes nacional i secilit qytetarë. Botimi i librit për gjendje esistemit të arsimit është pjesë e domosdoshme për projektimin e ndryshimeve në arsim.Ndryshimet në arsim nuk mund të bëhen me “makro-qasje”, përkatësisht me metodën e “kutisësë zezë”, meqë terapia dhe kurimi që duhet të ndodhë në përmirësimin e shëndetit të arsimitnuk mund të ndodhë pa një diagnozë të saktë të pikave të dobëta dhe të forta, mundësivepotenciale të shoqërisë, nevojave të qytetarëve dhe të shoqërisë, projeksioneve zhvillimore tëvendit, trendeve zhvillimore globale etj.Të gjitha ndryshimet e deritashme kanë dështuar sepse ato janë bërë pa njohjen e gjendjesreale të arsimit, pa një skanim objektiv të efikasitetit dhe të efektivitetit. Që të fillon kyprojektim, në debate që zhvillohen për ‘Librin e gjelbër”evidencohen nevojat dhe interesimet eqytetarëve dhe të shoqërisë në fusha të ndryshme, që më pas përfshihen në një ”Libër tëbardhë” për të cilin do shkruhet pasi të trajtohet tema “Projektimi i ndryshimeve në arsim”Shkroi: Halim Hyseni


2Përshkrimi i aktiviteteve sipas programeveMendimi Kritik gjatë Leximitdhe Shkrimit – MKLSh■ Më 16-17 maj 2009 është mbajturseminari i shtatë me titull “Planifikimidhe vlerësimi” për 7 grupe tëmësimdhënësve që janë duke u trajnuarnë kuadër të Programit të MKLSh.Seminari është mbajtur përmësimdhënësit e Prishtinës (dy grupe),Pejës, Ferizajit, Gjilanit, Gjakovës dheMitrovicës. Gjatë këtij seminari, trajnerëtkanë theksuar nevojën e mësimdhënësvepër të planifikuar me kujdes njësitëmësimore. Ata kanë theksuar aspektet endryshme që mësimdhënësit duhet tëkenë kujdes me rastin e planifikimit, simënyrën e motivimit të nxënësve për tënxënë, caktimin e objektivave mësimore,përzgjedhjen e teknikave tëpërshtatshme, zbatimin e formave tëndryshme të vlerësimit etj. Në ditën edytë të seminarit trajnerët kanëprezantuar matricën e testit dhe mënyrëne përgatitjes së testeve objektive. Në fundpjesëmarrësit kanë përgatitur nga një testnë baza lëndore. Pjesëmarrësit janënjoftuar se certifikimi i tyre do të kryhetnë qershor.i mësimdhënësve të Prizrenit dheSuharekës, ndërsa më 10 maj i atyre tëMitrovicës.Krijimi i mjediseve të sigurta,jo të dhunshme dhe humane nëshoqëri dhe shkolla■ Gjatë këtij muaji është hapurkonkursi për hartimin një eseje në temën:”Dashura mund Dhunën”. 49 nxënës tëshkollave fillore dhe të mesme të ulëta,kanë marrë në këtë konkurs.Nga 49 ese të shkruar, janë përzgjedhur triesetë më të mira të cilat do të publikohennë manualin: “Ndal Dhunën - KrijoMjedise të Sigurta dhe Miqësore përfëmijë”.Nxënësit fitues janë shpërblyer me nga250 Euro.■ Në Galerinë e Arteve të Kosovësështë organizuar Ekspozita shtatë-ditore epunimeve të nxënësve të shkollave filloredhe të mesme të ulëta në temën në temën:Ndal dhunën- Krijo Mjedise Miqësore përFëmijë”■ Më 16-17 maj është mbajturseminari i shtatë dhe i fundit për 36mësimdhënës të komunës së Podujevës,të cilët janë duke e vijuar trajnimin eMKLSh me vet financim. Certifikimi ikëtyre mësimdhënësve është paraparë tëbëhet në muajin qershor.■ Në kuadër të Programit”Metodologjitë e reja dhe të nxënitndërveprues”, KEC në bashkëpunim meBankën Botërore dhe DKA e Prizrenitkanë trajnuar gjatë muajit mars dhe prill125 mësimdhënës të Prizrenit, 24 tëSuharekës dhe 64 mësimdhënës tëMitrovicës. Pas përfundimit me sukses tëtrajnimit, më 3 maj është bërë certifikimiMë këtë rast janë shpërblyer 5 nxënës menga 150 euro. Punimet më të mira të cilatpo ashtu do të publikohen në manualin epërmendurKompleksi i Shkollës "Mileniumi i Tretë", rr. "Isa Kastrati", p.n. 10000 Prishtinë, KosovëTel:+381 38 244 257; 258 203; Fax:+381 38 244 257; 258 203 (lok.109); www.kec-ks.org


3Hap pas Hapi■ Gjatë muajit prill dhe maj, janëzhvilluar një seri trajnimesh. Të gjithëpjesëmarrësit që gjatë këtyre muajvemorën pjesë në trajnime, janë obliguar tëplanifikojnë dhe realizojnë punën e tyrepër një muaj. Prezantimet e planifikimevemujore të realizuara dhe dosjet evëzhgimit dhe vlerësimit të nxënësvevarësisht nga trajnimi në të cilin morënpjesë, ishin kusht për certifikim.Prezantimet u realizuan me këtë orar:Prishtinë, klasa e dytë( grupi I), 28 prillGjilan, klasa e dytë, 26 prillIstog, klasa e parë fillestar, 25 prillPrishtinë, klasa e dytë (grupi II) 25 prillPrishtinë,klasa e dytë (grupi III),25 prillPrishtinë, klasa e parë avancues)29 prillGjakovë, klasa e katërt (grupi I) 25 prillGjakovë, klasa e katërt (grupi II) 26 prillPrishtinë, klasa e katërt, 22, 23 majPrishtinë, klasa e dytë, 23 majPo ashtu u zhvilluan edhe dy trajnime përklasën e katërt dhe tretë në Prishtinë.Trajnimi për klasën e IV u mbajt me datat17-19 prill, ndërsa për klasën e III me 18-20 prill.me rreth 400 mysafirë. Fituesit e këtijprojekti ishin shkollat: “Emin Duraku”,në Prizren, “Shkëndija” në Suharekë,“Selman Riza” në Fushë Kosovë,“ ShotëGalica”, në Runik të Mitrovicës, “FanNoli”, në Kamenicë, “Dituria”, në Zllatar-Ferizaj, “Isa Boletini”, në Rahovec, “Jetae Re”, në Komoran-Drenas, “BajramCurri”, në Istog, “Selami Hallaqi”, nëGjilan, “Emin Duraku”, në Kaçanik,“Naim Frashëri”, në Kozaricë-Obiliq, “Engjëll Gjoni” në Novosellë të Ulët-Gjakovë dhe “ Lidhja e Prizrenit”, nëPejë.Të gjitha klasat të cilat kanë bërë projektetshkollore janë pajisur me diploma, ndërsa14 klasat fituese kanë marr dhuratë meshumë prej 500€ për të organizuar ndonjëekskursion.KOSOVISION Contest■ Gjatë këtij muaji, të gjitha shkollatpërfunduan punën e tyre me projektetshkollore. Angazhimi i tyre nëpërfundimin dhe dokumentimin eprojektit ishte jashtëzakonisht i madh.Pas dokumentimit të projektit, ekipivlerësues i projektit KOSOVISIONCONTEST bëri vlerësimin e 51 projektevetë klasave të pesta dhe zgjodhi 14 klasafituese. Shpallja e fituesve u bë më 16 Majnë Pallatin e Rinisë me një pjesëmarrjeMinistri i Arsimit, Z. Enver Hoxhaj,vlerësoi lart arritjet dhe punën e fëmijëvenë projekt. Ministri fuqishëm premtoi përpërkrahje të mëtejme të projektit edhe përgjeneratat e ardhshme.Kompleksi i Shkollës "Mileniumi i Tretë", rr. "Isa Kastrati", p.n. 10000 Prishtinë, KosovëTel:+381 38 244 257; 258 203; Fax:+381 38 244 257; 258 203 (lok.109); www.kec-ks.org


4Promovimi i të drejtave tëfëmijës në fushën e arsimit■ Në kuadër të projektit “Promovimii të drejtave të fëmijës në fushën eedukimit”, financuar nga KomisioniEvropian, aktivitetet janë duke u zhvilluarsipas dinamikës së projektit. Këtë muajjanë mbajtur takimet me drejtorët eshkollave nga komunat e Fushë Kosovës,Prizrenit dhe ajo e Dragashit. Të gjithëdrejtorët e shkollave e mirëpritën këtëprojekt me shpresë se vërtetë ky projektdo të sjell rezultate dhe përmirësim tëgjendjes së të drejtave të fëmijës. Tanijanë duke u definuar edhe monitoruesit ebrendshëm të shkollave, pra ata të cilëtdo të jenë në kontakt me monitoruesit ejashtëm të projektit. Pritet që shumëshpejt të zgjidhen edhe 30 shkollat egrupit të kontrollit, pra 15 nga regjioni iPrishtinës dhe 15 nga regjioni i Prizrenit.Edhe këto shkolla do të zgjidhen mendihmën e Drejtorive Komunale nëKomunat përkatëse ashtu edhe si ështëbërë zgjedhja e shkollave të grupit tësynuar.■ Në kuadër të projektit po ashtu kapasur edhe aktivitete tjera. Është mbajturpunëtoria dy ditore në “Vila Gërmia” nëPrishtinë. Punëtoria ka pasur për qëllimqë të fillojë hartimin e një kornize tëmonitorimit për gjendjen e të drejtave tëfëmijës në shkolla.Në punëtori morën pjesë rreth 23persona të cilët dhanë kontribute përhartimin e kësaj kornize. KEC do tëzhvillojë instrumentet për monitorim dheprezantimi i tyre do të bëhet me vazhdimine punëtorisë e cila do të jetë një ditore,diku në muajin korrik ku edhe do të dalimme kornizën e përfunduar të monitorimit.Avancimi i pjesëmarrjes dhepërfaqësimit të grupeve tëpakicave etnike në arsimGjatë këtij muaji ka filluar zbatimi iprojektit dyvjeçar “Avancimi ipjesëmarrjes dhe përfaqësimit të grupevetë pakicave etnike në arsim”, i financuarnga Komisioni Evropian me seli në Brukseldhe Instituti për Shoqëri të Hapur (OSI) nëBudapest.Ky është një projekt regjional, kuorganizatë implementuese është Qendrapër Arsim e Kosovës (KEC), ndërsapartnerë janë: Fondacioni i Shoqërisë sëHapur, Shqipëri; ProMente – Hulumtimsocial, Bosnjë dhe Hercegovinë; Rrjeti iQendrave për Politika Arsimore (NEPC),Kroaci; Grupi MOST, Serbi; Qendra përArsim 2000+, Rumuni.Projekti do të merret me avancimin epjesëmarrjes dhe përfaqësimit të pakicaveetnike në sistemet e arsimit në shtetet eBallkanit Perëndimor duke i promovuarpraktikat e mira dhe duke i përkrahuriniciativat lokale. E gjithë kjo do të bëhetnë kuadër të objektives së përgjithshme tëprojektit, e që është “të kontribuohet nëndërtimin e sistemeve arsimoregjithëpërfshirëse në shtetet e BallkanitPerëndimor që promovojnë qasje tëbarabartë në arsimin cilësor për të gjithëdhe janë model për respekt ndajdiversitetit etnik.Rezultatet e pritshme të projektit janë:1. Rrjeti funksional regjional përavancimin e gjithpërfshirjesarsimore është ndërtuarKompleksi i Shkollës "Mileniumi i Tretë", rr. "Isa Kastrati", p.n. 10000 Prishtinë, KosovëTel:+381 38 244 257; 258 203; Fax:+381 38 244 257; 258 203 (lok.109); www.kec-ks.org


52. Informata relevante mbipjesëmarrjen dhe përfaqësimin egrupeve të pakicave etnike në nivelshkolle janë në dispozicion3. Praktikat e mira për sigurimin epjesëmarrjes dhe përfaqësimit janëmbledhur dhe shpërndarë4. Iniciativat lokale për përmirësimine pjesëmarrjes dhe përfaqësimitjanë inkurajuarPrevention on Peer Violence■ Në kuadër të këtij projekti kapasur mjaft aktivitete. Të gjitha shkollatkanë përfunduar me sukses punëtoritë etyre. Këtë e arritën edhe me ndihmën egrupit të psikologëve të cilët kanëndihmuar trajnerët për mbarëvajtje sa mëtë mirë të projektit. Të gjitha shkollatkanë raportuar për punën e tyre. Tanishkollat kanë filluar me mbajtjen epunëtorive edhe me nxënës. Dhe këtopunëtori do të mbahen deri në muajinqershor kur edhe përfundon viti shkollor,ndërsa faza e dytë e projektit do tëvazhdoj në shtator të vitit 2009.Access MicroscholarshipProgramProgrami ACCESS në Prishtinë po vazhdonsipas orarit të paraparë. Së shpejti pritet tëmbahet një aktivitet social me fëmijët e tëtri grupeve Access.Programi Access në Prizren është dukevazhduar në objekte të reja, gjegjësisht nësallën e trajnimeve të "Akademisë sëTrajnimeve dhe Asitencës Teknike", përt'iu përshtatur orarit shkollor të nxënësve.Aktiviteti kryesor që është duke u zhvilluarështë me stafin e redaksisë së gazetës sëKFOR-it "Dritarja". Nxënësit janë dukeshkruar tregime dhe njëkohësisht janëduke mësuar të fotografojnë, gjersa tregimiedukativ i tyre, i përcjellë përmesfotografive, do të botohet në revistën"Dritarja" në formë të foto-tregimit në trivazhdime. Qëllimi këtij aktiviteti është qëKosovës t'i jepet mesazhi se nxënësit eetnive të ndryshme mund të punojnë sëbashku për një të ardhme më të mirë.Përgatiti: Petrit TahiriKompleksi i Shkollës "Mileniumi i Tretë", rr. "Isa Kastrati", p.n. 10000 Prishtinë, KosovëTel:+381 38 244 257; 258 203; Fax:+381 38 244 257; 258 203 (lok.109); www.kec-ks.org

More magazines by this user
Similar magazines