Marek J. Murawski Dornier

More Magazines

Info

Marek J. Murawski Dornier Do 17 1 Kariera Do 17 rozpoczęła się od szybkiego samolotu pocztowego, a skończyła na jednym z podstawowych bombowców Luftwaffe w pierwszych latach II wojny światowej oraz samolocie dalekiego rozpoznania, który wykonywał swoje niebezpieczne misje daleko w głębi terytorium nieprzyjaciela. <strong>Historia</strong> Do 17 związana jest z zakładami Dornier Werke GmbH, znajdującymi się w mieście Friedrichshafen nad Jeziorem Bodeńskim. Założycielem oraz właścicielem firmy był profesor Claudius Dornier, który urodził się 14 maja 1884 r. w Kempten (Allgäu). Po ukończeniu studiów pracował w firmie projektującej i budującej metalowe mosty i wiadukty, aby w 1910 r. trafić do ośrodka doświadczalnego budowy sterowców (Versuchsanstalt des Zeppelin- -Luftschiffbaues), gdzie zajmował się badaniami statyki i aerodynamiki sterowców oraz konstrukcją śmigieł, pracował też nad przestawną halą dla sterowców. Jeszcze przed wybuchem I wojny światowej opracował projekt dużego sterowca o pojemności 80 000 m³, przeznaczonego do komunikacji transatlantyckiej pomiędzy Niemcami a Stanami Zjednoczonymi. Po wybuchu wojny Dornier pracował nad stworzeniem dużej, wojskowej, wielosilnikowej łodzi latającej. W swoim projekcie jako podstawowe materiały konstrukcyjne zastosował stal oraz dural. Łódź latająca otrzymała oznaczenie Rs I, pierwszy prototyp ukończony został w październiku 1915 r., jednakże jeszcze przed oblotem zrezygnowano z dalszego rozwoju samolotu. Kolejne trzy projekty łodzi latających Dorniera – oznaczone Rs II, Rs III i Rs IV – doczekały się jednak realizacji i prób w locie. Zakłady Zeppelin Werke GmbH w Seemoos, którymi kierował Dornier, przeniesione zostały w 1916 r. do Lindau-Reutin. W 1918 r. powstał tam jed- 46 nomiejscowy, całkowicie metalowy samolot myśliwski na całym świecie. Samolot ten budowano na licencji D I, który jednakże nie był produkowany seryjnie. w Japonii, Holandii i Hiszpanii. Po zakończeniu wojny Dornier zajął się konstruowaniem samolotów cywilnych. 31 lipca 1919 r. oblady w Hiszpanii, Szwajcarii i Japonii. Filia w Szwajcarii Obok filii we Włoszech Dornier otworzył zakłatana została łódź latająca dla sześciu pasażerów, oznaczona Gs I. Jednakże aliancka komisja kontroli zaliczyła Bodeńskiego. Powstała tam największa łódź latająca znajdowała się w Altenrhein po drugiej stronie Jeziora nowy samolot do kategorii konstrukcji zabronionych – dwunastosilnikowy Dornier Do X. Następne konstrukcje Dorniera to dwusilnikowy bombowiec nocny Do N ograniczeniami Traktatu Wersalskiego i nakazała zniszczyć prototyp. Ten sam los spotkał też dwa prototypy przeznaczony dla Japonii i produkowany w zakładach 9-miejscowej łodzi latającej Gs II. Niezrażony tym Dornier zaczął tworzyć konstrukcje, które nie naruszały 17 października 1931 r. oblatany został prototyp trzysil- Kawasaki oraz czterosilnikowy bombowiec ciężki Do P. ograniczeń. Łódź latająca Cs II Delphin, przeznaczona nikowego bombowca Do Y. W 1931 r. Dornier rozpoczął dla pięciu pasażerów, została oblatana 24 listopada prace nad dwusilnikowym bombowcem Do F. Pierwszy 1920 r., jej lądowy odpowiednik C III Komet w 1921 r., prototyp oblatano 7 maja 1932 r. w Altenrhein. Była Makieta kadłuba samolotu Do 17 V1 wystawiona przed halą fabryczną zakładów Dornier. a wkrótce dołączyła do nich też dwumiejscowa łódź to nowoczesna konstrukcja z metalowym, skorupowym kadłubem oraz skrzydłami zbudowanymi w opar- latająca Libelle I. W 1922 r. zakłady Zeppelin Werke GmbH w Lindau-Reutin zmieniają nazwę na Dornier ciu o metalowe żebra i dźwigary pokryte częściowo Metallbauten GmbH. Aby ominąć ograniczenia, Dornier zdecydował się utworzyć zagraniczne filie swojej silniki Bristol Jupiter o mocy 600 KM każdy, budowane blachą, a częściowo płótnem. Samolot napędzały dwa firmy. Jako pierwsza powstała we Włoszech CMASA na licencji przez zakłady Siemens. (Societa di Construzioni Meccaniche Aeronautiche Marina di Pisa. 6 listopada 1922 r. po raz pierwszy wzbił ckiego na lata 1932-1938 przewidziano podjęcie pro- W ramach planu rozbudowy lotnictwa niemie- się w powietrze prototyp łodzi latającej Dornier Wal, dukcji seryjnej samolotu Do F, który otrzymał oznaczenie Do 11. Produkcja Do 11 oraz łodzi która stała się pierwszą konstrukcją Dorniera znaną latającej
MONOGRAFIA LOTNICZA kadłuba, na stanowisku C-Stand, znajdował się trzeci ruchomy karabin maszynowy z zapasem amunicji 375 nabojów – również obsługiwany przez radiooperatora. Uzbrojenie ofensywne składało się z ładunku bomb o masie całkowitej do 1000 kg; najczęściej było to 20 bomb SC 50 o masie po 50 kg lub dwie bomby SC 250 o masie po 250 kg albo jedna bomba SC 250 dla trzech członków załogi była zaopatrywana z 18 butli umieszczonych w kadłubie. W przeciwieństwie do Dorniera Do 17 F wersja Do 17 P miała ogrzewanie kabiny. Uzbrojenie obronne składało się z trzech karabinów maszynowych MG 15 kal. 7,92 mm. Wariant Do 17 P-2 po wymontowaniu kamery Rb 50/30 mógł przenosić pod kadłubem cztery (specjalna eskadra fotograficzna Rowehl). Samoloty otrzymały rzędowe silniki DB 601 B o mocy startowej 1100 KM, co pozwalało im osiągnąć prędkość maksymalną aż 532 km/h. Silniki wyposażono w trójłopatowe, metalowe śmigła o przestawnym skoku typu VDM o średnicy 3,40 m. Przy zasięgu 2250 km Do 17 R uzyskiwał maksymalny pułap lotu 9000 m. W kadłubie znajdowały się trzy kamery fotograficzne, dwie typu Rb 20/30 i jedna Rb 50/30). Wyposażenie radiowe tworzyły urządzenia FuG IIIa U, Peil G V i FuBl. 1. Samoloty wersji Do 17 R nie miały uzbrojenia. Dornier Do 17 S Lichtbildsonderstaffel Rowehl otrzymała też trzy egzemplarze rozpoznawczej wersji Do 17 S (S1-S4). Samoloty te miały nowy przód kadłuba, tzw. Waffenkopf i wyposażone były w rzędowe silniki DB 601 A o mocy maksymalnej 1100 KM każdy. Do 17 S nie miał uzbrojenia obronnego. Dornier Do 17 Ka z oznaczeniem Królewskich Jugosłowiańskich Sił Powietrznych. i dziesięć bomb SC 50, co dawało łączną masę ładunku bomby oświetlające 20 kg każda, podwieszone pod bombowego równą 750 kg. wyrzutnikiem ETC 50/III C. Podczas wojny niektóre egzemplarze zmodyfikowano do standardu Do 17 M-1/U1, który wyposażono Do 17 P-1/Trop, który miał to samo wyposażenie tropi- Niektóre samoloty zmodyfikowano do standardu w nadmuchiwaną łódź ratunkową umieszczoną w kadłubie. Samoloty operujące w Afryce otrzymały dodatko- Łącznie wyprodukowano 330 samolotów Do 17 P: kalne co opisany powyżej Do 17 M-1/Trop. we filtry przeciwpyłowe oraz specjalne pakiety wyposażenia tropikalnego (sztucer, zapasy pożywienia i wody), 100 sztuk, w zakładach HFB 149 sztuk, a w firmie Siebel w zakładach Dorniera 8 sztuk, w zakładach Henschel pomagające członkom załogi w przypadku przymusowego lądowania. Samoloty te oznaczano Do 17 M-1/ pozostałe 73 egzemplarze. Trop. W zakładach Dornier-München wyprodukowano łącznie 200 egzemplarzy wersji Do 17 M-1. Dornier Do 17 U W 1938 r., w oparciu o płatowiec Do 17 S, wyprodukowano 15 egzemplarzy samolotu dowodzenia (Führungsflugzeug), który otrzymał oznaczenie Do 17 U. Trzy pierwsze egzemplarze Do 17 U-0 napędzane były silnikami rzędowymi DB 601 A o mocy 1100 KM każdy, natomiast pozostałe dwanaście, które nosiły oznaczenie Do 17 U-1, wyposażono w gwiazdowe silniki Bramo 323 A-1 o mocy maksymalnej 900 KM każdy. W obydwu wariantach zastosowano Dornier Do 17 P-1 Wersja dalekiego rozpoznania Dornier Do 17 P-1 oparta została na płatowcu Do 17 M-1 z silnikami gwiazdowymi BMW 132 N-1 o mocy startowej 910 KM każdy, które napędzały trójłopatowe, metalowe śmigła o przestawnym skoku typu VDM o średnicy 3,70 m. Całkowity zapas paliwa wynosił 2095 l i mieścił się w dwóch samouszczelniających się zbiornikach w skrzydłach o pojemności 760 l każdy oraz w dwóch zbiornikach w kadłubie o pojemności 350 l i 225 l. W miejscu komór bombowych zamontowano po jednej kamerze fotograficznej typu Rb 10/18, Rb 20/30 i Rb 50/30. Dodatkowo obserwator miał do dyspozycji kamerę ręczną. Mechanizm wysuwania oraz chowania klap i podwozia napędzany był elektrycznie. Instalacja tlenowa Dornier Do 17 Kb-1 wyprodukowany na licencji w Jugosławii. Dornier Do 17 R Cztery płatowce wersji Do 17 M (W.Nr. 2194 do 2197), które otrzymały cywilne oznaczenia D-AORT, D-ARZI, D-ATJU i D-AWIS, przebudowano na szybką wersję dalekiego rozpoznania oznaczoną Do 17 R1-R4, która była przeznaczona dla Lichtbildsonderstaffel Rowehl trójłopatowe, metalowe śmigła o przestawnym skoku typu VDM o średnicy 3,6 m. Powiększony przód kadłuba, oznaczony Waffenkopf, przystosowano do przyjęcia sześciu członków załogi, w tym dwóch radiooperatorów. W przedniej części kabiny znajdował się składany stolik na mapy Jeden z egzemplarzy seryjnych Do 17 E-1, D-AYZE wykorzystywany był do prób z gwiazdowymi silnikami BMW Bramo 323, będąc prototypem wersji Do 17 L. 52
Page 1 and 2: www.zbiam.pl PzKpfw I Pierwszy z Pa
Page 3 and 4: Michał Kuchciak Polskie zagony pan
Page 5 and 6: Jeden z dwudziestu wozów z zabudow
Page 7: miały się pojawić niemieckie czo
Page 11 and 12: LOTNICTWO Edward Malak Skutki lotni

Wojsko_i_Technika_Historia_5-2017 promo

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Wojsko_i_Technika_Historia_5-2017 promo

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Delete template?

Save as template ?