Views
2 months ago

Historia klasa 5

134 23 •

134 23 • Benedyktyni i cystersi Po upadku cywilizacji rzymskiej duchowni stanowili na zachodzie Europy jedyną grupę ludzi wykształconych. Umieli czytać i pisać oraz znali łacinę – język, w którym odprawiano nabożeństwa, spisywano różne teksty i którego używano w szkołach. Wczesno średniowieczny Kościół był jedyną instytucją troszczącą się o edukację, utrzymującą szkoły i posiadającą księgozbiory. We wczesnym średniowieczu olbrzymi wpływ na życie religijne Europy Zachodniej wywarł św. Benedykt. Na początku VI wieku duchowny ten założył wspólnotę zakonną na Monte Cassino (czytaj: monte kasino) w południowej Italii. Dla swych współbraci ułożył regułę, która precyzyjnie ustalała zasady życia w klasztorze. Regułę benedyktyńską, zatwierdzoną przez papieża, przyjęły także inne zgromadzenia powstające w różnych krajach Zachodu. W ten sposób narodził się zakon benedyktynów. Od XII wieku coraz większą rolę zaczął odgrywać nowy zakon – cystersi, którzy opierali się na zaostrzonej regule benedyktyńskiej. Z czasem pojawiły się też żeńskie zgromadzenia zakonne. Fragment reguły benedyktyńskiej Niech nikt nie ośmiela się cokolwiek dawać lub przyjmować bez pozwolenia opata 1 ani czegokolwiek posiadać na własność […]. Wszystko dla wszystkich powinno być wspólne i niechaj nikt niczego nie nazywa swoim ani za swoje nie uważa. […] Bezczynność jest wrogiem duszy. Dlatego też bracia muszą się zajmować w określonych godzinach pracą fizyczną i również w określonych godzinach czytaniem [ksiąg religijnych] […]. Święty Benedykt z Nursji, Reguła, przeł. A. Świderkówna, Kraków 2005. 1 opat – tytuł kapłana stojącego na czele niektórych klasztorów; klasztor taki nazywamy opactwem.

23. Kościół i kultura na zachodzie Europy 135 10 9 8 1 6 7 5 2 4 3 • „Módl się i pracuj” Każdy dzień zakonników (mnichów) był podzielony na czas modlitwy, pracy i odpoczynku. Za pracę uznawano nie tylko wysiłek fizyczny, lecz także działalność umysłową, przede wszystkim zdobywanie i rozwijanie wiedzy. Klasztory posiadały zasobne biblioteki i we wczesnym średniowieczu były jedynymi miejscami, w których zajmowano się pracą naukową, przede wszystkim teologią. Klasztory benedyktyńskie i cysterskie zakładano zwykle w odosobnionych miejscach, często na wzgórzach. Władcy nadawali zakonom majątki ziemskie, by ludność wiejska żyjąca wokół klasztoru utrzymywała mnichów. Zakonnicy zakładali przy swoich siedzibach sady, winnice, ogrody warzywne, stawy rybne i warsztaty rzemieślnicze. Dzięki temu okoliczni mieszkańcy uczyli się od nich nowych metod gospodarowania.