Views
3 months ago

Bliżej Źródła nr 33 marzec 2018

8 70 lat minęło…..

8 70 lat minęło….. Początki biblioteki sięgają 1947 roku, kiedy to z inicjatywy działaczy kulturalno - oświatowych, m.in. Bolesława Kobylińskiego, Ireny Stempowskiej i innych społeczników oraz pracowników Zarządu Miejskiego zaczęto gromadzić książki z myślą o ich udostępnianiu. Formalnie książnica rozpoczęła działalność 15 marca 1948, gdy jako Biblioteka Zarządu Miejskiego w Solicach - Zdroju została zarejestrowana w Zarządzie Miejskim i jednocześnie przemianowana na Miejską Bibliotekę Publiczną. Pierwsza siedziba mieściła się w Domu Ludowym przy ul. Armii Czerwonej 5 (obecny budynek byłego Sanatorium Kolejowego, ul. Ofiar Katynia 5). Zachowana karta rejestracyjna informuje, że placówka liczyła wtedy 418 książek, 1 atlas geograficzny i 30 czytelników. Pierwszym pracownikiem i jednocześnie kierownikiem została wspomniana Irena Stempowska. Tego samego roku we wrześniu placówkę włączono do sieci bibliotek powiatu wałbrzyskiego. Na koniec roku liczba czytelników wzrosła do 289 i odnotowano 3217 wypożyczeń. Karta rejestracyjna biblioteki z 15.03.1948 roku W N A S Z Y M M I E Ś C I E W 1951 kierownictwo biblioteki objęła Eugenia Spławińska i w ciągu następnych trzech lat nastąpił znaczny rozwój placówki. Powstały punkty biblioteczne i rozpoczęło swą działalność Koło Przyjaciół Biblioteki, które współdziałało z kierownictwem placówki w dążeniu do spopularyzowania czytelnictwa poprzez propagowanie działalności biblioteki i czytelnictwa, uczestniczyło w staraniach o fundusze, udzielało pomocy kierownikowi biblioteki w organizowaniu pracy w bibliotece oraz w u- rządzaniu uroczystości i imprez. Instytucja zyskała duże uznanie w środowisku. Niestety, po odejściu Eugenii Spławińskiej z pracy, w latach 1955 - 1957 nastąpił regres, pogłębiony częstymi zmianami personalnymi, brakiem fachowego przygotowania pracowników, a także aż trzykrotnymi przenosinami do innych lokali: z ul. Armii Czerwonej do Powiatowego Domu Kultury (obecnie sanatorium Korona Piastowska), potem do budynku po byłej kawiarni „Jubilatka”, a w 1953 roku do lokalu przy ul. Kościuszki 12 (obecnie siedziba PKO BP). Sytuacja uległa poprawie, kiedy kierownictwo MBP objął Leon Gruder - prawnik z duszą bibliotekarza. Placówkę wyposażono w nowe meble, zakupiono telewizor (wówczas tylko nieliczne instytucje posiadały odbiorniki telewizyjne), który podniósł w znacznym stopniu atrakcyjność biblioteki jako miejsca spędzania wolnego czasu. Leon Gruder dostrzegł potrzebę uregulowania współpracy trzech bibliotek istniejących na terenie Szczawna-Zdroju: MBP z księgozbiorem liczącym 7000 woluminów, Biblioteki Uzdrowiskowej (3600 woluminów) i Biblioteki Funduszu Wczasów Pracowniczych (4000 woluminów). 1 stycznia 1960 doszło do połączenia obu instytucji (MBP i Uzdrowiskowej) w Miejską i Uzdrowiskową Bibliotekę Publiczną w Szczawnie - Zdroju. Warunki połączenia regulowała umowa zawarta pomiędzy Prezydium Miejskiej Rady Narodowej a Dyrekcją Przedsiębiorstwa Państwowego „Uzdrowisko Szczawno-Jedlina”. Stworzono jeden zespół administracyjno - organizacyjny, w wyniku czego, korzystając ze środków finansowych Miejskiej Rady Narodowej oraz Przedsiębiorstwa Państwowego „Uzdrowisko Szczawno - Jedlina” biblioteka mogła skutecznie zaspokajać potrzeby czytelnicze i kulturalne zarówno mieszkańców miasta jak i kuracjuszy. Działalność nowej biblioteki oparto na przepisach prawnych dla bibliotek powszechnych, z zachowaniem wyodrębnionych księgozbiorów. Oprócz biblioteki głównej uruchomiono 7 punktów bibliotecznych w sanatoriach i filię w peryferyjnej części miasta. Kierownictwo powierzono zarządzającemu Miejską Biblioteką Publiczną, a personel składał się z pracowników MBP i Uzdrowiska. Takie rozwiązanie było eksperymentem w skali kraju. W 1962 ze względów zdrowotnych Leon Gruder na własną prośbę zrezygnował z funkcji kierownika

W N A S Z Y M M I E Ś C I E biblioteki (rozwinięta sieć placówek była dla niego zbytnim obciążeniem). Pozostał jednak w bibliotece w charakterze bibliotekarza, a na wniosek Kazimiery Sawickiej, która po nim sprawowała tę funkcję, w 1965 objął stanowisko kierownika czytelni. Nowa pani kierownik okazała się być wyjątkową osobą, posiadająca dużą charyzmę i zjednującą sobie ludzi. Już na początku marca 1963 roku biblioteka odnotowuje tysięcznego czytelnika, a w połowie lipca rejestruje dwutysięcznego. Z inicjatywy Koła Przyjaciół Biblioteki każdy tzw. „Tysięcznik” zostaje nagrodzony. Ważnym momentem w dziejach biblioteki było przeniesienie jej siedziby w 1975 roku do przebudowanego budynku dawnej kaplicy ewangelickiej przy al. Wojska Polskiego. Przeprowadzka do nowego lokalu była ogromnym wydarzeniem. Pierwsi czytelnicy otrzymali kwiaty i upominki, a wśród wszystkich przybyłych rozlosowano 5 bonów na książki. Kazimiera Sawicka to wyjątkowa postać, która nie tylko inicjowała wiele spotkań i imprez kulturalnych, ale przede wszystkim bardzo skrupulatnie opisywała całą działalność placówki w bibliotecznych kronikach. Odnajdziemy w nich szczegółowe zapiski z każdego wydarzenia. 30 listopada 1979 odbyła się uroczystość nadania Miejskiej i Uzdrowiskowej Bibliotece Publicznej w Szczawnie - Zdroju imienia Tadeusza Boya-Żeleńskiego. Przedstawicielem środowiska literackiego na tej uroczystości był Tytus Karpowicz, który przeprowadził spotkanie autorskie dla czytelników biblioteki. Po przejściu na emeryturę Kazimiery Sawickiej w 1982 kierownictwo powierzono Stefanowi Mądrzakowi. Wskaźniki statystyczne za rok 1984 ponownie odzwierciedlają wzrost działań bibliotecznych: księgozbiór ogółem liczy blisko 49 tys. woluminów, łącznie wszystkich czytelników zarejestrowano 5348, wypożyczeń odnotowano w ilości 66.429, zorganizowano 50 imprez różnego typu, w których wzięło udział ok. 3000 osób. Lata 1990–1995 to bardzo trudny okres przemian organizacyjnych i strukturalnych biblioteki, będących pochodną transformacji ustrojowej. W 1990 roku dyrekcja Uzdrowiska z przyczyn ekonomicznych wypowiedziała warunki umowy w sprawie wspólnego prowadzenia biblioteki. Pogorszenie sytuacji finansowej jednostki spowodowało ograniczenie jej działalności kulturalno - oświatowej. Kadrę ograniczono do minimum, czyli do dwóch bibliotekarzy (przedtem było dziewięciu). W 1992 na emeryturę odszedł Stefan Mądrzak, a kierowniczką została Małgorzata Szulc. Mimo tych problemów, szczawieńska biblioteka pozostała instytucją otwartą dla wszystkich: i dla mieszkańców miasta, i dla kuracjuszy. Po kilkuletnich trudnościach finansowo - organizacyjnych, od końca lat 90., dzięki dużemu zaangażowaniu władz samorządowych Szczawna - Zdroju, książnica zaczęła odzyskiwać dawną świetność. W 2015 roku kierownictwo biblioteki objęła Magdalena Klimczak. Nie pozostaje nic innego jak życzyć szanownej Jubilatce dalszego rozwoju, prężnych działań oraz oddanych bibliotekarzy i wiernych czytelników! Na podstawie „Monografii Miejskiej Biblioteki Publicznej w Szczawnie-Zdroju 1948-2018” autorstwa Ewy Kramarczyk, Szczawno-Zdrój 2018 9

Bliżej Źródła nr 17 czerwiec 2016
Tak Bóg umiłował świat - Nasza Parafia - Salwatorianie
Bliżej Źródła nr 16 maj 2016
Nr 162 - Parafia pw. św. Mikołaja w Bydgoszczy
dojrzewają w cieniu krzyża Dzieła Boże - Nasza Parafia
www.jedlinsk.pl Nr 27/Marzec/2011 - Jedlińsk, Urząd Gminy
Styczeń 2013 - Gmina Trąbki Wielkie
Nr 45 – Marzec 2009 r. - Libiąskie Centrum Kultury - Libiąż
BLIŻEJ ŹRÓDŁA nr 4 - marzec 2015
BLIŻEJ ŹRÓDŁA nr 2 - styczeń 2015
BLIŻEJ ŹRÓDŁA nr 1 - grudzień 2014
BLIŻEJ ŹRÓDŁA nr 3 - luty 2015
Bliżej Źródła nr 19 listopad 2016