Views
9 months ago

Geografia klasa 8

Dział 2. Afryka •

Dział 2. Afryka • Życie w strefie Sahelu Ludność strefy Sahelu to najczęściej nomadowie przemieszczający się w poszukiwaniu pastwisk. Wśród niewielu grup osiadłych dominuje uprawa poletek, obsianych głównie prosem i sorgiem. Pola są wykorzystywane przez kilka lat, a następnie odłogowane przez kilkanaście kolejnych Nomadowie podczas wędrówek przemieszczają się często z całym dobytkiem i stadami Tradycyjny dom koczowników w kształcie półkuli, jest łatwy do demontażu, spakowania i przewiezienia przez zwierzęta Zwierzęta dostarczają pożywienia i skór, są środkiem transportu, a ich odchodów używa się jako opału. Wszystko, co zostaje z produkcji zwierzęcej, jest sprzedawane lub wymieniane na inne towary W strefie Sahelu kopie się liczne studnie, często w ramach programów pomocy z krajów wysoko rozwiniętych Pustynnienie Sahelu W związku z wypasem w strefie Sahelu coraz liczniejszych stad pojawia się problem braku pastwisk. Z kolei wzrost liczby mieszkańców oraz poszerzanie powierzchni upraw przekładają się na większy pobór wody. Sytuację pogarszają długotrwałe susze. Czynnikiem, który miał zatrzymać wędrówki plemion koczowniczych, było kopanie w strefie Sahelu studni. Ludność zaczynała prowadzić osiadły tryb życia. Zanik roślinności (wycinka na opał, intensywny wypas) spowodował jednak zasypywanie piaskiem przez wiatr coraz większych terenów. Rozpoczął się proces pustynnienia Sahelu. 60

11. Gospodarowanie w strefie suchej WARTO WIEDZIEĆ Stop Saharze Wielki Zielony Mur to projekt mający na celu zasadzenie olbrzymiej strefy drzew w poprzek Afryki – szerokiej na 15 km i ciągnącej się od Senegalu na zachodzie do Dżibuti na wschodzie. Opracowano go w 2005 r., aby powstrzymać pustynnienie Sahelu. Z czasem idea wielkiego pasa drzew zmieniła się w program dotyczący rozpowszechnienia lokalnych technik użytkowania ziemi. Rolnicy zaczęli odkrywać możliwości zwiększania swoich plonów przez ochronę drzew lub zakładanie kamiennych barier wokół pól. W efekcie nie stworzono zielonego muru, ale wykształcono rozmaite mechanizmy postępowania, spełniające oczekiwania twórców projektu. Coraz bardziej rozpowszechniane agroleśnictwo zmniejsza prędkość wiatru, powstrzymuje erozję gleby i zwiększa nawodnienie. Owoce tego widać m.in. w Nigrze, Senegalu i Mali (na zdjęciu poniżej). ZAPAMIĘTAJ •• Sahel to pas terenu leżący na południe od pustynnych piasków Sahary. Rozciąga się wzdłuż równoleżnika 15°N – od Oceanu Atlantyckiego do Morza Czerwonego. •• Środowisko przyrodnicze strefy Sahelu kształtuje się pod wpływem bardzo wysokiej temperatury powietrza w ciągu całego roku i skąpych, nieregularnych opadów. •• Koczownicy to ludzie nieposiadający stałych siedzib, przemieszczający się z miejsca na miejsce, najczęściej w poszukiwaniu nowych pastwisk dla swoich zwierząt. •• Dla nomadów wypas zwierząt jest głównym zajęciem i jedynym sposobem pozyskiwania środków do życia. •• Pustynnienie Sahelu to proces polegający na zwiększaniu się powierzchni zajmowanej przez piaski pustyni, który jest skutkiem zbyt intensywnego użytkowania ziemi w celach rolniczych. POLECENIA 1. Wymień czynniki wpływające na rozwój i charakter rolnictwa w strefie Sahelu. 2. Zaproponuj działania, które mogłyby zahamować pustynnienie Sahelu lub zmniejszyć jego skutki. 61