Views
2 months ago

Wiedza o społeczeństwie klasa 8

DZIAŁ I. Człowiek,

DZIAŁ I. Człowiek, grupy społeczne, rodzina 32 od tego, czy przeznaczamy swoje dochody na potrzeby bieżące czy potrzeby przyszłe, wyróżnia się dwa rodzaje wydatków: ● konsumpcyjne (stałe lub zmienne), ● inwestycyjne (stałe lub zmienne). Wydatki konsumpcyjne są przeznaczane na aktualne potrzeby gospodarstwa domowego. Część z nich ma charakter stały (rachunki płacone regularnie, najczęściej co miesiąc), pozostałe to wydatki o charakterze zmiennym (zazwyczaj jednorazowe). Wydatki inwestycyjne są przeznaczone na realizację przyszłych potrzeb członków rodziny. Dzielimy je, podobnie jak konsumpcyjne, na stałe i zmienne. Racjonalne gospodarowanie budżetem domowym Jeśli sumy dochodów i wydatków w gospodarstwie domowym są takie same – mówimy, że budżet jest zrównoważony. Kiedy wydatki przewyższają dochody, mamy do czynienia z deficytem budżetowym, czyli tzw. dziurą budżetową. Jest to sytuacja niekorzystna. Gospodarstwa domowe, które mają deficyt, często zaciągają kredyty i pożyczki. Jest to jednak rozwiązanie niedoskonałe, gdyż kredyty i pożyczki trzeba będzie w końcu spłacić. Ponadto ceną za ich otrzymanie są często wysokie odsetki i różne dodatkowe opłaty, co oznacza, że ostatecznie trzeba oddać znacznie więcej pieniędzy, niż się pożyczyło. Łatwo wtedy wpaść w pułapkę zadłużenia – tak nazywamy sytuację, kiedy ktoś zaciąga kolejne pożyczki na spłatę poprzednich i w pewnym momencie nie jest już w stanie ich spłacać. Jeżeli zaś dochody są wyższe niż wydatki, mamy do czynienia z nadwyżką Deficyt budżetowy – sytuacja, w której planowane wydatki są wyższe od planowanych dochodów. Każdy konsument codziennie dokonuje trudnych wyborów, na jakie wydatki może sobie pozwolić, a z którymi musi się wstrzymać. ? Wypisz przykłady wydatków, bez których możesz się obejść i tych, których nie możesz pominąć. Uszereguj następnie te wydatki od najważniejszych do najmniej ważnych. Weź pod uwagę zarówno wydatki konsumpcyjne, jak i inwestycyjne. Nadwyżka budżetowa – sytuacja, w której planowane dochody są wyższe od planowanych wydatków. budżetową. Gospodarstwa, w których dochody przewyższają wydatki, mogą swoje nadwyżki odkładać, inwestować lub przeznaczać na inne potrzeby. Aby racjonalnie zarządzać budżetem domowym, warto zastosować kilka zasad. ● Planowanie. Większe wydatki, np. związane w wyjazdem na wakacje, warto zaplanować i wcześniej zacząć odkładać na nie pieniądze. ● Odkładanie części dochodu. Warto regularnie odkładać np. 5% dochodu na tzw. czarną godzinę. Można te pieniądze bezpiecznie i z niewielkim zyskiem włożyć na lokatę bankową.

5. Jak funkcjonują gospodarstwa domowe, budżet domowy ● Oszczędzanie na co dzień. Warto kupić energooszczędne żarówki, ograniczyć zużycie wody czy gazu, a także samodzielnie wykonać niektóre prace remontowe. ● Racjonalne wydatki. Nie należy kupować „na zapas”. Warto się zastanowić, co jest nam rzeczywiście niezbędne w danej chwili i robić zakupy z listą. ● Poszukiwanie dodatkowych źródeł dochodu. W związku z coraz niższym poziomem bezrobocia coraz łatwiej jest znaleźć dodatkową pracę. ● Inwestowanie w siebie. Możesz w przyszłości dużo zyskać, jeśli dziś zainwestujesz w naukę języków obcych albo w rozwijanie swoich zdolności. WARTO WIEDZIEĆ Zakupoholizm zdaniem wielu socjologów jest jedną z najpoważniejszych chorób cywilizacyjnych XXI w. Najczęściej dopada kobiety w wieku 35–45 lat, rzadziej mężczyzn i nastolatków. Początkowo nieumiarkowane kupowanie jest przyjemne, ale – jak dowodzą badania – często zmienia się w niebezpieczne uzależnienie, które prowadzi do poczucia winy, wstydu, stresu oraz problemów małżeńskich, zawodowych i oczywiście finansowych. ZAPAMIĘTAJ Każde gospodarstwo domowe powinno prowadzić budżet, czyli zestawienie planowanych dochodów i wydatków. Istnieją cztery główne źródła dochodów gospodarstwa domowego: z pracy najemnej, z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, z posiadanego majątku i kapitału oraz z otrzymywanych świadczeń społecznych. Wyróżnia się dwa rodzaje wydatków w budżetach gospodarstw domowych: konsumpcyjne (na realizację potrzeb bieżących) i inwestycyjne (na realizację potrzeb przyszłych). Racjonalne gospodarowanie budżetem polega nie tylko na przemyślanym wydawaniu pieniędzy, lecz także na poszukiwaniu nowych źródeł dochodu. PYTANIA I POLECENIA 1. Przygotujcie budżet jednego z wymienionych niżej przedsięwzięć. Zadanie możecie wykonać w grupach. A. Koncert charytatywny szkolnego zespołu B. Dyskoteka dla uczniów waszej szkoły C. Wystawa prac artystycznych uczniów waszej klasy 2. Czy w przyszłości wolałbyś/wolałabyś uzyskiwać dochody z pracy u kogoś czy z pracy dla siebie, czyli z prowadzenia własnej firmy? Rozważ zalety i wady obu rozwiązań. 3. Zastanów się i powiedz, jakie wydatki inwestycyjne gospodarstwa domowego mogą w przyszłości przynieść dochody. 4. Wymień praktyczne metody oszczędzania, które może zastosować każda rodzina. 5. W jaki sposób państwo może pomagać gospodarstwom domowym, a w jaki sposób członkowie rodziny sami mogą wesprzeć budżet domowy? 33