19.09.2018 Views

Samo sonceto e postaro od Makedonija

Samo sonceto e postaro od Makedonija 28.08.2018

Samo sonceto e postaro od Makedonija 28.08.2018

SHOW MORE
SHOW LESS
  • No tags were found...

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

"<strong>Samo</strong> <strong>sonceto</strong> e <strong>postaro</strong> <strong>od</strong> <strong>Makedonija</strong>"<br />

Bra}a<br />

i sestri,<br />

raska`uvajte<br />

ja bibliskata<br />

vistinska<br />

prikazna za<br />

<strong>Makedonija</strong> -<br />

<strong>Makedonija</strong><br />

e edna!!!<br />

Makedonskata saga<br />

2004<br />

ГОДИНА<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

2 George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

16.07.2004<br />

M<br />

акедонски распетија! Со векови го чекориме македонскиот<br />

сон! Сонот на нашите претци кои смело<br />

го калеле нашиот код низ времињата. Да се биде<br />

Македонец значи да се живее античката кауза, да се<br />

живее вистината. Онаа која ни е од Бога дадена. Дали<br />

кобната 1014 и клетвата на Самуил упатена кон родот македонски го<br />

разоружа нашето битие?! Од тогаш нашите патила немаат крај. Време е<br />

да се уништи клетвата. Зарем не сме свет народ и света земја?<br />

Најдобро ја живееме онаа познатата per aspera ad astra, најдобро го чекориме нејзиниот<br />

пат. Но, сепак далеку се ѕвездите барем во овие денешни мрачни небиднини. Одамна го<br />

имаме изгубено патот кој води кон среќата. Онаа апсолутна среќа, која овој народ ја<br />

заслужува.<br />

Кого да го запрашаме за оваа болка? Кој е виновникот? Но, ако сè запрашаме кој е<br />

виновникот, веднаш посочуваме кон себе си. Бидејќи сите, заедно, колективно, сме<br />

виновни!<br />

Дамарите на нашето минато пулсираат со универзалната порака на нашето постоење:<br />

“Ние сме тука и продолжуваме”. Извикуваме: “Македонци обединете се, насекаде во светот”.<br />

Бидејќи само така, обединети ќе истраеме. Не смееме да отстапиме од она кое легитимно<br />

ни припаѓа. Не смееме да дозволиме своите историски и културни признаци да ги пазариме<br />

за мизерни и неиздржани догми. Не смееме постулатите кои Мисирков и Конески ги<br />

поставија, денес безобразно да ги модифицираме и газиме!<br />

Не смееме да дозволиме името на нашата фаланга, нашите Илинденци, нашите Асномци,<br />

да провејува само потсвесно, само површно. Не смееме да го дозволиме тоа!<br />

Нашите институции врз кои се потпира македонското битие треба да бидат стаменит<br />

бедем пред кој ние, Македонците достојно ќе стоиме, а сите останати ќе нè почитуваат.<br />

Зарем е тешко тоа да се направи? Ништо не е не возможно! Сè е релативно!<br />

“Нас нè има колку зрна песок в море”! Така вели една македонска песна. Тука сме ние<br />

Македонците од Македонија, нашите од Пирин, Егеј, Преспа, Голо Брдо, нашите во туѓина.<br />

Неопходно ни е себепризнавање. Коленичиме пред фактори кои ја сонуваат нашата<br />

исконска традиција, кои ја посакуваат нашата богата историја, кои ја крадат нашата<br />

ризница.<br />

Зарем вечно ќе бидеме неми набљудувачи на туѓата среќа и успех. Зарем ќе ги гледаме<br />

Грците (оние кои нè истребуваа/т) како се радуваат? Како Полска, Романија, Чешка и<br />

сличните на нив му се придружуваат на големото европско семејство! Како бројни земји<br />

кандидираат за домаќини на летни и зимски олимписки игри. Како Турција приредува<br />

прекрасен спектакл! Каде сме ние во сè ова? Сепак, не треба да се залажуваме и да целиме<br />

дека Европа, нејзиниот дом, е она што ни е потребно! Македонија е доволна за сите нас!<br />

Економското, политичкото, културното и духовното воскреснување ќе ги врати надежите<br />

на сите граѓани на оваа земја. Ќе ги врати нашите млади таленти заминати во светот! Но,<br />

овие пораки треба да допрат до ушите на оние кои седнаа на државничките фотелји. Некои<br />

вредности се бесценети и за нив не постои компромис! Името, знамето, грбот, јазикот тие<br />

се почетокот и завршетокот на секое здраво и стабилно општество! Колку и да звучи<br />

“одамна слушнато” сепак, дали познавате земја која така ступидно ги пазари своите<br />

идентитети?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

3<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

23.07.2004<br />

M<br />

акедонија и македонскиот народ повторно се ставени во<br />

си ту ација да бидат делени и разделувани, кроени и прекројувани.<br />

Има ли крај на агонијата?<br />

Злосторство за народот! Капитулација на власта!<br />

Така македонскиот народ го оцени договорот меѓу<br />

коалиционите партнери СДСМ, ДУИ и ЛДП. Без разлика дали партиите се<br />

нарекуваат ПДП, ДПА или, пак, ДУИ, сите албански политичари имаат иста<br />

албанска кауза и јасна стратегија за неа. За разлика од нив, македонските политичари повеќе се<br />

заинтересирани за своите лични интереси и владејачки фотелји отколку за македонската кауза.<br />

Всушност, дали некој некогаш, таму во Владата, воопшто и спомнал нешто за македонската кауза!?<br />

Што е тоа? Тоа е она нешто што јасно укажува на нашиот дух, културното наследство, македонштината<br />

со која опстанавме и опстануваме низ вековите! Или, пак, низ времето и во просторот премногу ни<br />

се случуваше плакнење на мозокот? Повеќе учевме и знаевме за туѓата контроверзна историја<br />

отколку за битката кај Херонеја и за Блаже Конески. Зошто во учебниците по историја не учевме за<br />

решавачката битка кај Херонеја (почнала на 2 август 338 година пр.н.е., точно пред 2342 години, кога<br />

била воспоставена македонската хегемонија над грчкиот свет)? По некое непишано правило, како<br />

по традиција, токму во август историјата ги соочува македонскиот народ и Македонија со четворицата<br />

јавачи на Апокалипсата, дојдени да го земат својот данок. Годинава прославуваме 101 година од<br />

Илинден (Илинденското востание) и 60 години од Илинден (Првото заседание на АСНОМ), а<br />

августовскиот охридски Рамковен договор (2001 година), денес со територијалната поделба ја<br />

отвори Пандорината кутија. Останавме неми и немоќни пред одземањето на државата, идентитетот,<br />

јазикот, пред името македонско. Уште еднаш се вознемирија духовите на нашите претци.<br />

Каде сте Македонци! Време е да се разбудите. Премногу молчевме. Се креваме ли пред<br />

претстојниот пекол, ќе екне ли нашиот македонски глас? Во секој Македонец живее фениксот, тој е<br />

роден и подготвен...<br />

“Проклет да биде тој што ги предаде Скопје, Струга и Кичево” - порачува народот.<br />

Кој главен град на било која држава во светот е двојазичен? Зошто дозволивме малцинството да<br />

доминира и да му диригира на мнозинството? Ниту било ниту ќе биде. Секој народ има своја историја,<br />

и ние нашата (македонската), и тие нивната (албанската), но на ова парче земја една е вистинската!<br />

Решени сме во име на вековните корени и завети да не потклекнеме затоа што немаме од што да<br />

отстапуваме. Ова е само наше и не го даваме. Историчарите укажуваат на податокот и на фактот дека<br />

името на Македонија и на Македонците е посведочено уште пред крајот на вториот милениум пред<br />

н.е. Имавме премногу премрежија, подеми и падови, совладани и прегрмени од духот на<br />

македонштината. Слугувањето на нашите луѓе на туѓите интереси нè донесе до ова дереџе. Можеби<br />

најголемата грешка е во тоа што македонската интелигенција не сакајќи ја изневери националната,<br />

нашата македонска кауза. Во текот на изминатите четиринаесет години македонското државно<br />

раководство се однесуваше во рамките на своите лични цели и интереси.<br />

Кој во оваа држава може да поверува во потребата и во неопходноста за нејзина поделба, за<br />

прекројување на општинските меѓи под изговор дека тоа е неопходно и добро за Македонија? Токму<br />

тие кои тоа ни го кажуваат сигурно и самите во тоа не веруваат. Не, не треба да молчиме, треба јасно<br />

и гласно да го кажеме своето. Еднаш за секогаш да бидеме цврсти, да го воздигнеме до недопирливо<br />

тоа што е наше со векови. Тешко спечалено, со дух и со верба обдарено! Македонија и Македонците<br />

не се за продажба! Цврсто исправени стоиме пред Хамлетовското прашање: да се биде или не! Да, да<br />

ќе нè биде! Македонија е во срцето на секој Македонец и ако неа ја нема ќе не нема ни нас, ни оние<br />

кои доаѓаат по нас!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

4<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

30.07.2004<br />

N<br />

а Мечкин Камен во славното Крушево уште еднаш ќе екне<br />

песната на македонскиот непокор. Гордо славиме 60 години -<br />

Република Македонија,101 година од Илинденското востание,<br />

2342 години од историската решавачка битка кај Херонеја<br />

кога била воспоставена македонската хегемонија над грчкиот<br />

свет и 2360 години од раѓањето на Александар Македонски. Многу значајни<br />

јубилеји - повод за големо славење. Но, повторно темните орли нè надлетуваат,<br />

создавајќи немир меѓу македонскиот народ. Договорот за територијалната поделба на Република<br />

Македонија повторно создаде духови на неспокој. Се растревожи македонскиот народ и го крена<br />

својот глас. Ние сме нација на непокорот, тоа историјата го потврдува.<br />

Во векот кој измина ни се случија Илинден и Крушевската Република, но ни се случија и балканските<br />

војни, кога нè разделија. Таа поделба, истите тие што ја направија, ја потврдија и по Првата светска<br />

војна и таквата состојба остана и до ден-денес. На македонскиот народ му се случија крвавите<br />

пресметки во 20-тите и во 30-тите години на минатиот век, кога беа ликвидирани најголемите синови<br />

на Македонија. Најголемата катастрофа на XX век, Втората светска војна, на Македонија й го донесе<br />

вториот Илинден и АСНОМ и одлуките за остварување на вековните стремежи на илјадниците<br />

македонски синови - создавање на македонска држава за прв пат во вековната историја. Тоа не беше<br />

резултат на добрата волја или подарок од некого, туку беше резултат на борбата и жртвите, кои<br />

македонскиот народ ги заложи во антифашистичката војна. Конечно, во овој век нам ни се случи и<br />

третиот Илинден, односно независна и самостојна Република Македонија, која постои и покрај<br />

многуте премрежија, градејќи го својот независен демократски развој.<br />

Крстосница на светот! Тоа е Македонија. Каде и да одиш, повторно се враќаш, во нејзините<br />

прегратки, на нејзините корени. А македонските корени се длабоки и мистериозни. Тие им припаѓаат<br />

само на Македонците! На оние кои први зачекорија на оваа земја, на оние кои први им подарија<br />

писменост и духовност на европските народи! Но, судбината сакаше токму Македонија да го чекори<br />

трновитиот пат, да коленичи и да моли, да ги боледува туѓите лудила и идеологии. Но, токму тие<br />

искушенија ги калеја Македонија и Македонците достојно и смело да чекорат, херојски да гинат!<br />

Последниот одблесок на македонштината нè дочека во горчлив и болен плач. АСНОМ не дочека<br />

гордо и весело да го чествуваме. Македонската историја, секогаш нè дарува со исконски и значајни<br />

јубилеи, но македонската сегашност сурово й пркоси и ги погазува нејзините свети ореоли.<br />

Сме опстоиле и ќе опстоиме - запишано е во нашите гени. Поседуваме богато духовно, историско<br />

и политичко наследство, кое им пречеше на балканските земји и на големите европски сили.<br />

Културното богатство на Македонија е непроценливо. Македонија е волшебна земја за археологијата.<br />

Сé уште недоволно истражена, таа е предизвик на иднината. Од Македонија потекнуваат и<br />

Глаголицата и Кирилицата, Азбуката, којашто во IX век ја осмислиле Македонците од Солун, браќата<br />

Кирил и Методиј, а нивните ученици на чело со Климент и Наум ја рашириле и го описмениле<br />

неписменото население на Балканот и пошироко. Денес, врз основата на старомакедонскиот јазик<br />

се оформиле повеќе светски јазици. Стотици манастири и цркви, насликани со живописни фрески,<br />

насликувајќи го секојдневниот живот во Македонија, потекнуваат токму од овој период.<br />

Една стара поговорка вели: “Кога ќе одиш низ Македонија немој ниту да пееш ниту да играш,<br />

зашто и ќе те натпеат и ќе те надиграат”.<br />

Македонија има непроценливо музичко наследство. Народната музика се пренесувала од<br />

генерација на генерација и во нејзината содржина се испреплетени сите аспекти од секојдневниот<br />

живот, заедно со обичаите, традицијата, верувањата...<br />

Македонија им припаѓа на Македонците каде и да се на оваа планета. Да ја зачуваме, славиме и<br />

градиме бидејќи таа е единствена и наша. Нека ни се вечни и свети македонските Илиндени!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

5<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

20.08.2004<br />

D<br />

енес, на почетокот на XXI век, многу држави во светот вложуваат<br />

големи напори да ги реформираат своите влас ти за<br />

да ги пресретнат предизвиците на глобалниот раз вој и брзиот<br />

развој на технологијата, што само по себе претставува<br />

огромен предизвик. Во случајот на Република Македонија<br />

состојбата е дополнително усложнета со тешката економска и политичка<br />

состојба на земјата, но и со институциите на власта кои не можат да ги понесат предизвиците на<br />

ваквиот комплексен и сложен зафат. Ова најјасно можевме да го согледаме деновиве, на<br />

примерот со донесувањето на Законот за територијална организација, кој е причина за<br />

повторната вознемиреност на граѓаните на Република Македонија.<br />

Само за потсетување - реформата на локалната самоуправа и процесот на децентрализација<br />

станаа дел од Рамковниот договор затоа што се сметаше дека тоа е најдобриот механизам за<br />

обезбедување мир, стабилност и економски просперитет, за зајакнување на институциите на<br />

државата и создавање доверба кај граѓаните. Овој процес, заради својата тесна поврзаност со<br />

воспоставувањето нов тип односи меѓу државата и приватниот сектор, граѓанското општество<br />

и граѓанинот-поединец, требаше да го поттикне усвојувањето на социјалниот дијалог како<br />

начин на извршување на јавните политики во Република Македонија.<br />

Сé она што се случуваше околу изготвувањето и донесувањето на новиот Закон за те риторијална<br />

организација покажа дека токму оние кои со своите потписи го гарантираа неговото<br />

спроведување, не ги разбрале духот и пораките на Рамковниот договор. Не разбраа дека<br />

водењето модерна јавна политика значи постојан дијалог со сите засегнати страни и дека<br />

практично не може да се спроведе успешна реформа доколку не се обезбеди соодветно<br />

вклучување и учество на граѓаните уште на почетокот на креирањето на реформите. На тој<br />

начин покажаа дека потекнуваат од едно друго време, кога политиката се дефинира(ше) во<br />

затворен круг и се сервира(ше) без приговор. Со своите постапки повторно ги разбудија<br />

поделбите на Албанци и на други, на наши и на нивни. Како краен резултат имаме состојба за<br />

одземање на основните човекови права на секој од нас, без оглед на која заедница й припаѓаме<br />

- правото да живееме во мир, економска и социјална стабилност, вклучувајќи го и правото на<br />

развој. Оттука, основното прашање на дискусиите за Законот за територијална поделба, па и за<br />

севкупниот понуден пакет закони поврзани со трансферот на надлежностите, не смее да се<br />

сведе на фактот: дали одредена општина ќе продолжи да функционира во досегашните граници,<br />

или ќе биде проширена или укината?<br />

Всушност, основното прашање е: колку и како Владата на Република Македонија ги вклучи<br />

своите граѓаните во креирањето на понудените решенија и дали им објасни што е тоа што ќе го<br />

добијат или ќе го изгубат со тоа што им се нуди? Дали граѓаните знаат како новата територијална<br />

поделба и решенијата вградени во другите закони влијаат врз квалитетот на нивниот<br />

секојдневен живот и кога ќе почнат да се чувствуваат благодетите на преземените мерки?<br />

Краен момент е Владата, доколку сака да го носи епитетот реформска, со аргументи да ни го<br />

објасни тоа. Краен момент е сите сегменти на општеството да се обединат и тоа да го побараат<br />

од неа. Краен момент е нашата Влада со своите постапки да покаже дека со својата ефикасност,<br />

одговорност, чесност, професионалност, транспарентност и ориентираност кон граѓанинот,<br />

сака да ја приклучи нашава земја кон останатиот свет. Не смее да ни го одземе правото да<br />

живееме како сите други.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

6<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

27.08.2004<br />

N<br />

а 11 август 2004 година, во доцните вечерни часови, се<br />

запечати судбината на Република Македонија, која веќе е со<br />

нов лик, со нови територијални меѓи, а сé во интерес на<br />

малцинското албанско население во државава. Токму тоа<br />

население, неш то повеќе од 20 проценти, си поигра со судбината<br />

на сите граѓани во државава. Токму владејачката партија-Македонци во<br />

Собранието придонесе и овој крупен историски залак да го лапнат Албанците.<br />

За да биде што поголема иронијата сé е во превез дека само така ќе стигнеме во Европа. Но, која<br />

Македонија ќе стигне во Европа кога веќе Албанците на големо слават за својата победа и<br />

обединувањето на сите нив во една Голема Албанија. Наместо да се грижиме за нашите Македонци<br />

без никакви права, кои живеат во Албанија, Бугарија, Грција и Србија, ние се грижиме да ги зголемиме<br />

правата на Албанците. Едноставно, тие добија сé што посакаа и всушност сите институции работат<br />

токму за нив? А каде е тука интересот на обичниот граѓанин? На Македонецот кој не зел плата, на<br />

стечаецот, на невработениот, на оној угнетениот? За какви странски инвестиции зборуваме? За какви<br />

економски просперитети станува збор? Кон какви евроинтеграции се стремиме? Всушност, многу<br />

пати во текот на своето постоење Македонецот самиот на себе си ја пресудил историјата! Си одлучил<br />

на сопствена штета. Наместо да се учиме од грешките од минатото, денес ние правиме нови грешки.<br />

Се добива впечаток дека тонеме од грешка во грешка, губејќи ја Македонија, губејќи го сонцето кое<br />

нé грееше како симбол на нашето опстојување низ вековите. И покрај очи сакаме да бидеме слепи<br />

за сé ова што ни се случува. Ќе дозволиме и престолнината на државата да ни биде двојазична.<br />

Замислете, покрај секој натпис на македонски, ќе фигурира и јазикот на албанското малцинство.<br />

Губејќи го јазикот, го губиме нашиот идентитет, ја губиме државата, ја губиме Македонија, држава со<br />

света историја. Зар залудно бевме спомнувани и во Библијата, за еден ден да исчезнеме, да ни ја<br />

снема трагата, гласот. Да се биде Македонец е привилегија, но што со македонштината кога ќе ја<br />

изгубиме Македонија, трн во окото на многумина. За некого провинција, за некого бановина, за нас<br />

величенствен остаток од една голема држава за која знаел еден Александар Македонски. И денес,<br />

глумејќи лудило дозволуваме да ја изгубиме државата, несфаќајќи дека со нејзиното губење се<br />

губиме и ние - можеби засекогаш во историјата. Европа и светот не сакаат луѓе без идентитет, луѓе<br />

без свое јас. Токму Европа е против етничко прекројување на општинските меѓи. Додека една држава<br />

како САД знае да го реши проблемот со повеќенационалноста и со многујазичноста, едноставно<br />

одредувајќи еден јазик како официјален, ние изигруваме некаква си Швајцарија. Барем да посакавме<br />

економски да бидеме силни како Швајцарија, е тогаш секој Македонец ќе й се восхитуваше на<br />

доблеста на власта. А не вака, да бидеме уценувани од оние кои божемски се противат на Макијавели,<br />

а токму тие, со сите средства, пред сé, со агресија стигнаа до институциите на системот и до однапред<br />

смислената националистичко-сепаратистичка цел. Токму тие денес сé одлучуваат во користа на<br />

своите болни амбиции - големи етнички држави во време на XXI век, кога веќе зборуваме за една<br />

држава и за непостоење на граници. Како и дали можеме да заборавиме на храбрите македонски<br />

бранители кои загинаа во конфликтот во 2001 година, токму од оние команданти кои денес се<br />

устоличени во Собранието на Република Македонија? Можеме ли да заборавиме на Карпалак, Вејце,<br />

Љуботен? Можеме ли да заборавиме на голготата на Македонците протерани од Тетово, Тетовско,<br />

Гостиварско, Скопско? Зар за три години го сменивме мислењето за Али Ахмети? Зар можеме да го<br />

гледаме како миротворец, или кандидат за Нобелова награда за мир, а до вчера го гледавме во<br />

војничка униформа со пушка во рака и со мрачни мисли? Македонците не страдаат од амнезија и ако<br />

има барем малку шанса, ако има барем еден зрак светлина макар наречен и референдум, тогаш<br />

храбро треба да го одбраниме својот идентитет и опстојување низ вековите! Ако во нас постои, а<br />

сигурен сум дека постои само едно А од Александар Македонски, тогаш ние можеме да ја зачуваме<br />

Македонија.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

7<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

03.09.2004<br />

K<br />

онечно се собраа и потписите за референдум, а сега следува<br />

референдумот како чин на директна демократија. Со тоа<br />

директно се соочуваме со она што во светот се нарекува<br />

демократија. Дали такво нешто навистина постои во Република<br />

Македонија? Можеби референдумот е вистинскиот експеримент<br />

за утврдување на демократијата кај нас!<br />

Македонскиот народ уште во 1991 година се определи да живее во демократија,<br />

а експертите велат дека кога еднаш ќе се определите за демократија, тоа е единствена игра. Нема бегање!<br />

Граѓаните се уморни од власта, од лажните ветувања, од сиромаштијата, невработеноста, од постојаната<br />

емиграција на младите. Здружената опозиција, односно блокот на политички партии и здруженија на<br />

граѓани, дадоа поддршка на иницијативата за референдум против новото територијално прекројување во<br />

државава. Во вакви услови поддршката од сите граѓани, независно од партиската припадност, етничкото<br />

потекло и верското уверување претставуваат битен фактор за да успее референдумското изјаснување на<br />

граѓаните како право загарантирано со Уставот. Во Уставот се кажува дека власта се остварува како преку<br />

избраните претставници, така и преку референдум. Власта мора да се соочи со демократското владеење<br />

на народот, па затоа референдумот е директна демократија.<br />

Кога народот е незадоволен од одлуката на пратениците, тој сака таа одлука да ја суспендира. Тоа е<br />

чисто демократско право и тука тоа не смее да се злоупотребува.<br />

За да не се предизвика иритираност на мнозинството, малцинството се заштитува со одредени<br />

механизми, кои можат да суспендираат одлука на мнозинството. И во некои други држави имало вакви<br />

ситуации, но се седнува, се разговара, се постигнува компромис. Дали и во Република Македонија беше<br />

можен компромис или, пак, кај нас некој друг ги диригира работите?! Демократијата е почитување на<br />

одредени принципи, правила и вредности, кои мора да опстанат до крај и да се почитуваат. Во Македонија,<br />

во вакви услови е неопходен политичар-дипломат, човек кој знае да преговара и да го штити интересот на<br />

македонскиот народ, а не само личниот. Во реалноста во државава ни останаа исти “мустри” на политичари,<br />

кои не се подготвени да седнат да комуницираат и да ги заштитат македонските интереси.<br />

Струшките вечери на поезијата, манифестација со долга децениска традиција, наместо на мостот во<br />

Струга се одржа на Камениот мост во Скопје. Како ли странските истакнати гости можеа да го протолкуваат<br />

ваквото одбележување на овој настан од културата?! Наместо она што има традиција и углед во светот<br />

уште повеќе да го збогатиме, ние настојуваме и тоа да го прокоцкаме за евтини пари. Наместо да<br />

привлечеме дел од транзитните туристи, ние успеваме да изнајдеме причини да бидеме непривлечни за<br />

странските посетители. А што да се каже за странски инвестиции кога бирократската машинерија ни е<br />

“преажурна”, но не и ефикасна и функционална?!<br />

Државава ни е во тотален хаос и она што навистина ни треба е функционирање на демократијата. Дури<br />

и претседателот на државава Бранко Црвенковски изјави дека можеби не е лошо едно вакво крупно<br />

прашање (за територијалната поделба на државата) да се искаже преку една од најдемократските форми<br />

на изразување на волјата на граѓаните, по пат на референдум. Тој, исто така, вели дека ниту Македонија ќе<br />

биде поделена, ако референдумот биде неуспешен ниту, пак, ако референдумот успее не значи дека<br />

Македонија ќе влезе во нова граѓанска војна. Можеме ли да им веруваме на ваквите зборови кога досега<br />

граѓаните се изнаслушаа зборови и ветувања, а ништо од нив! Можеме ли да им веруваме на убавите<br />

зборови и чесните намери на челниците од ДУИ, коалициони партнери во власта, кога знаеме како дојдоа<br />

до институциите на системот?!<br />

Македонците од дијаспората се “згрозени” од новата локална територијална поделба на Македонија. И<br />

анкетите во државава покажуваат дека 70 проценти од граѓаните мислат дека ова не е добро решение.<br />

Токму тоа треба да ја подзамисли власта дека нешто не е како што треба! Протестите, исто така, алармираат<br />

на граѓанско незадоволство. Можеби власта пропуштила да каже одредени работи, кои населението<br />

треба да ги знае? Можеби нешто е надвор од јавноста и од институциите. Но, вистината е една и колку и да<br />

се крие таа секогаш излегува на виделина. Ако власта е свесна кон што ја води оваа земја, тогаш ќе се најде<br />

решение. Но, ако нивните потези се исклучително поврзани со доаѓањето на власт, тогаш кога и да е<br />

нивните задни намери ќе бидат разголени пред народот.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

8<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

10.09.2004<br />

N<br />

а 8 септември 1991 година, граѓаните на Република Македонија<br />

по пат на плебисцит, со 95,09 отсто гласови се<br />

изјаснија за суверена и независна Република Македонија.<br />

Врз основа на добиените резултати од референдумот,<br />

Собранието на РМ на седницата на 17 септември 1991 година<br />

ја усвои Декларацијата за независност, повикувајќи се на волјата на<br />

сите граѓани изразена на референдумот. Тоа беше патот за кој се изјаснија граѓаните на Македонија.<br />

Но, каде е Република Македонија денес?<br />

Со новата територијална поделба на државава стануваме кираџии во сопствената куќа.<br />

Наместо газди ние сме во ситуација да ‘кубуриме’ со своите права. Нашата преголема грижа за<br />

правата на малцинствата ни се тресна од глава. Во градовите од Западна Македонија веќе<br />

станува мисловна именка еден Македонец без познавање на албанскиот, “јазикот на иднината”,<br />

да се вработи во некоја институција, дури ниту во библиотека! Наместо младите генерации да<br />

го учат англискиот јазик, веќе во поштенските сандачиња, особено во главниот град стигнуваат<br />

рекламни пораки за брзи курсеви за албански јазик. Според ова, станува јасно до кое дереџе<br />

стигнавме! Албанците ја искористија и ја искористуваат слабоста на македонските политичари,<br />

кои само што не загугале на албански. Од друга страна, пак, овие наши политичари сакаат да ги<br />

прикажат своите колеги како мошне лојални граѓани на Република Македонија. За каква<br />

лојалност станува збор, ќе го наведеме само баналниот пример кога на нашата национална<br />

Македонска телевизија, на третиот канал, наместо натпреварот во фудбал Македонија -Романија<br />

се пренесуваше натпреварот Албанија - Грција. Во центарот на Тетово овој натпревар се<br />

пренесувал и преку видео бим. И тоа ти се вика нели лојалност, соживот?! Албанците јавно ги<br />

искажуваат своите големоалбански емоции и потоа во стилот на Фазли Велиу велат пу-пу не<br />

важи или дека Македонците се во конфузија и не ги разбираат добро изјавите на Албанците! Кој<br />

кого лаже за лојалност и соживот?! Македонците полека, но сигурно се потиснуваат од Западна<br />

Македонија. Кога и дали во Арачиново ќе се вратат протераните Македонци е прашање без<br />

конкретен одговор? Мисли ли некој сериозно на овие заборавени паталци од воениот конфликт<br />

во 2001 година. Всушност, треба ли да се преправаме дека војната во 2001 година повторно е<br />

нечија грда илузија, која придружно однесе многу бранители - Македонци, запусте многу домови,<br />

расплака многу мајки Македонки! Кој е тој што со цврсти аргументи може да нé убеди<br />

дека војната не беше тероризам, сличен на оној кој претставува растечка закана во глобални<br />

рамки. Убиства, масакри, киднапирања - сé е тоа тероризам. А токму тоа нам ни се случуваше.<br />

Нејсе, да заборавиме на минатото (ако можеме) и да се потсетиме каде сме денес и кон што<br />

стремиме. Можеме ли да градиме убава перспективна иднина со новата територијална поделба<br />

на државава кога ниту еден градоначалник Албанец не наоѓа за потребно да го развее<br />

македонското знаме во својата општина ниту, пак, на официјални манифестациии да ја пушти<br />

македонската химна? Што со постојаните рафали и веењето туѓо знаме и пеењето туѓа химна?<br />

Дали Албанците можат така да се однесуваат и во Швајцарија, Германија, Холандија, САД?<br />

Македонците, особено македонските политичари досега требаше добро да ја научат<br />

лекцијата и да ги заштитат правата на Македонците! Но, ни претстои нов предизвик, а граѓаните<br />

досега покажаа дека знаат да го изберат најдобриот пат!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

9<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

17.09.2004<br />

M<br />

акедонскиот народ повторно е ставен во ситуација да<br />

размислува за Шекспировото, да се биде или не. Овојпат<br />

Џафери најде за корисно, во неговиот често конфузен стил,<br />

да предочи дека ако референдумот за територијалната<br />

поделба успее, тоа би значело дека Рамковниот е фрлен во<br />

вода и дека за иднината на Република Македонија ќе мора да се преговара со<br />

помош на меѓународни посредници. Многумина се мислеа и премислуваа што<br />

тоа “големиот мозок” на ДПА сакаше со други зборови да каже. Повторно уцени, тензии, застрашувања<br />

и слично. Јавноста можеше да слушне дури и најави за мали отстапки околу границата кон Косово!<br />

Нејсе. Мислат ли довека така да го држат македонскиот народ како заложник во сопствената држава,<br />

често приредувајќи му непријатни серии. Имаме ли ние политичари кои можат да излезат на крај со<br />

џаферистите, ахметистите и ним сличните со мрачни мисли. Сега целата јавност да се притресува, што<br />

ако референдумот успее. Па, нели тој е чин на директна демократија, загарантиран со Уставот. Иницијаторот<br />

на референдумот Тодор Петров смета дека доколку гласањето биде успешно, Уставниот суд<br />

ќе треба да ја врати правната сила на Законот за територијална поделба од 1996 година. Во секој случај,<br />

доколку на изјаснувањето за референдумот излезе половина од гласачкото тело, и гласа позитивно,<br />

тогаш законски чинот на демократија е успешен. Токму тоа ја плаши актуелната политичка гарнитура,<br />

која себеси се смета за виновна што на граѓаните не успеала да им го објасни значењето на новата<br />

територијална поделба на државата. Па, така тие сега ќе водат кампања за дообјаснување на работите.<br />

Наместо да подготвува зимница и да бара книжарници со потребните учебници, македонскиот граѓанин<br />

ќе мора да размислува за она што му се случува во државата, во меѓувреме мака мачејќи да ги<br />

плати високите сметки за струја, вода, телефон... А нашата кревка економија како вејка на ветрот<br />

повторно ќе доживува падови и колапси, бидејќи никој не наоѓа време да ја вложи енергијата во<br />

стопанскиот развој на државата, со што би се окуражиле и граѓаните.<br />

Личното владеење во случајов може да развие релативно голема независност од економските<br />

интереси, подредувајќи им се на неекономските приоритети. Останува нејасно кога “состојбата на<br />

умот” и “менталниот склоп” на македонските политичари и од позицијата и од опозицијата ќе бидат во<br />

функција за доброто на македонските граѓани. Кога нивните приоритети ќе бидат доминантни за<br />

просперитетот на македонскиот народ?! Кога конечно ќе расчистат со сопствените интереси?!<br />

Демагошкиот талент на нашите политичари да ги побудуваат ниските инстинкти кај масите, споени со<br />

нивните бизарни лични посебности во однесувањето - долго време се единственото нешто што можат<br />

да го понудат. Политичарите најчесто забораваат дека сите човечки суштества се раѓаат слободни и<br />

еднакви во достоинството и правата, обдарени со разум и свест и дека треба едни кон други да<br />

постапуваат во духот на братството.<br />

Како и да е, ние ја добивме Националната стратегија за приближување на Република Македонија до<br />

Европската унија. Токму тука се јавуваат и странските субјекти кои во случајот нé “советуваат” дека<br />

референдумот би го пролонгирал влезот на РМ во ЕУ. Повторно заплашување или, пак, забораваат<br />

дека токму Европа е лулка на демократијата и слободата на изјаснувањето на граѓаните. Со “за грижувачки<br />

совети” се јави и Меѓународната кризна група која, исто така, гледа опасност во референдумот.<br />

Но, кога еднаш веќе си ја прифатил демократијата треба и до крај да бидеш доследен на неа. Така,<br />

македонскиот народ заслужува јасно и гласно да си го каже своето мислење и да одлучи за својата<br />

судбина. Секој има право на слобода на мислења и размислување, што го опфаќа и правото да не биде<br />

вознемируван поради своето убедување! Волјата на народот би требало да биде основата на власта во<br />

една држава! А оние кои како џокери секогаш ги имаат застрашувачките сценарија, нека сфатат дека<br />

ако на 7 ноември референдумот успее, тогаш тоа ќе биде доказ дека сме правна држава во која<br />

функционираат институциите на системот и во која има владеење на непосредна демократија!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

10<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

24.09.2004<br />

P<br />

остои една стара народна песна за жедниот патник, кој<br />

во пустината наидува на пумпа. На пумпата е закачена<br />

порака со која се објаснува дека во близина е закопан<br />

сад со вода, кој треба да послужи за активирање на<br />

пумпата. Пред да добиеш мораш да дадеш - гласи<br />

пораката. Патникот мора да реши дали ќе ја испие матната вода од садот<br />

или ќе ризикува малото количество вода да го искористи за да ја активира пумпата, која би<br />

требало да обезбеди непресушен извор на студена чиста вода. Токму оваа народна песна би<br />

можела да биде и метафора за актуелната состојба со власта во Република Македонија!<br />

Дојде до израз тенката линија меѓу победата и безмилосниот пораз на власта пред народот,<br />

како последица на мегаломанското коцкање за моќ! Знаците на разочарување од владеењето<br />

на коалицијата на СДСМ-ДУИ-ЛДП сé повеќе испливуваат на површина. Разочарувањето најмногу<br />

е последица од ветеното-нестореното. Можеби СДСМ ја изгуби моќта да ги одреди<br />

насоката и карактерот на настаните, па веројатно оттука произлегува и барањето за директна<br />

демократија изразена преку референдум.<br />

Власта потфрли, но не само во очите на опозицијата, туку и во очите на јавноста. На 15<br />

септември 2002 година СДСМ ја доби власта во свои раце благодарение на ветувањата. Таа<br />

потфрли во политиката, економијата, образованието, судството, здравството, културата...<br />

Власта не го реши проблемот со невработеноста, а и врапчињата сé уште се сеќаваат на она<br />

“по еден вработен од семејство”. И врапчињата сé уште црцорат за најавените тешки 200<br />

милиони американски долари директни странски инвестиции, кои би претставувале инфузија<br />

за колабираната економија. А што се случи со стратегијата за намалување на сиромаштијата?<br />

Што е со надежите за подобар живот?<br />

Сепак, Владата на премиерот Хари Костов го преброди гласањето доверба за досегашната<br />

работа. Со 67 гласови против менување на Владата, а со 22 “за” (оние од опозиционите<br />

пратеници) и ниту еден воздржан, Костов ја надмина иницијативата за недоверба, која му ја<br />

поднесоа 24 пратеници од Собранието на РМ. Така, Костов ќе биде мирен деведесет дена!<br />

“За слабост во работењето на Владата ја сметам слабата организација на министерствата при<br />

користењето на средствата и тука опозицијата има право да критикува. Тоа е лошо планирање”<br />

- најде за потребно премиерот Хари Костов да се оправда пред Собранието.<br />

Дека местото на Република Македонија е во ЕУ и во НАТО е јасна порака со која се согласуваат<br />

сите. Но, што е со народот незадоволен поради неостварените ветувања. Соочен со неверојатен<br />

пад на индустриското производство, колапсот на стопанството, бесперспективноста, заразната<br />

сиромаштија. Што е со постојаните отстапки кои секогаш се во интерес само на албанското<br />

малцинство во Република Македонија? Всушност, не станува збор за отстапки, туку за катастрофални<br />

порази на штета на македонскиот народ! Што е со двојазично Скопје, што е со<br />

Струга, Кичево...? Зарем треба некој политичар да појде во Струга, па да се соочи со реалноста<br />

и да се увери во реакцијата на народот. На власта й се случува токму - народот. Но, наместо да<br />

чекаме 20-30 години за црвената планета Марс да биде погодна за живеење и таму сите да се<br />

преселиме, подобро е да ја почитуваме демократијата и да се изјасниме на непосреден начин,<br />

токму преку референдум! Нема бегање од реалноста и од Македонија.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

11<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

01.10.2004<br />

U<br />

гледниот филозоф Аристотел, во седмата книга од својата<br />

“Политика”, коментирајќи ги и валоризирајќи ги разните типови<br />

општествени уредувања го постави прашањето - дали<br />

припадниците на владејачките елити се раководат од општото<br />

или од личното добро? Иако мошне старо ова прашање не<br />

губи од својата актуелност и денес ако се има предвид сé она што се случува во<br />

нашава држава!<br />

Моќта на власта наместо да е насочена кон афирмацијата и материјализацијата на вредностите,<br />

етаблирани и канализирани преку политичките платформи, всушност се генерализира во бес круполозното<br />

задоволување на личните интереси, давајќи лоша слика за нејзиното фактичко практикување.<br />

Како поинаку да се протолкува реалноста и контрадикторноста во Република Македонија,<br />

каде што толку промовираниот соживот најмногу потсетува на вистинска фарса! Што да се каже за<br />

линчуваните фудбалери од ФК “Тетекс”, кои на натпреварот со ФК “Шкендија” во Арачиново, само затоа<br />

што беа подобри, едвај извлекоа жива глава. Уште пострашно е тоа што во недоличното однесување<br />

учество зеле и припадниците на полициските сили од мешан состав. Што да се каже за двоглавите<br />

орли кои се одомија во Тетово и во Гостивар?! Воведувањето на фискализацијата во Западна Македонија<br />

повеќе потсетува на научно-фантастичен филм! Албанското малцинство во Македонија се<br />

однесува привилегирано и смета дека неплаќањето на давачките кон државата им е обврска кон која<br />

стопроцентно треба и доследно се придржуваат! Дали сé ова е лојалност кон матичната држава и<br />

соживот со доминантното население? Како да сме предодредени да молчиме, ние Македонците, да ги<br />

потврдуваме и да ги одобруваме нон-сенс однесувањата на Албанците, почитувајќи ја волјата на<br />

нивниот измислен процент од речиси 23 отсто албанско малцинство во Македонија!<br />

Од друга страна, пак, од ДУИ и од ПДП јавно ни порачуваат дека ќе го застапуваат бојкотот на<br />

претстојниот референдум за територијалната поделба на државава, додека нивните браќа од ДПА<br />

умно тактизираат одржувајќи тензија меѓу граѓаните. Поради тоа, оправдано е да се постави<br />

прашањето - постои ли начин македонскиот канцер наречен соживот да се запре во оваа фаза и да се<br />

изнајде модус тој да се врати таков каков што беше во времето кога се знаеше кој е кој, што е што, за<br />

како некогаш сите да бидеме жртви на доброто, а не на лошото.<br />

На неодамнешната трибина на “Евро-Балкан”, посветена на причините и на последиците од<br />

изјаснувањето на граѓаните, категорично беше нагласено дека референдумот нема да ја загрози<br />

стабилноста на Република Македонија. Притоа, беше потенцирано дека нема никаква причина за<br />

апокалиптични сценарија во државава, без оглед на исходот од граѓанското изјаснување. По<br />

референдумот, Македонија нема да пропадне или да се најде во безнадежна ситуација. Факт е дека во<br />

државава постојат сериозни политички, економски и социјални проблеми, но со нив ќе продолжиме<br />

да се соочуваме и во иднина, и по референдумот.<br />

Иницијаторот на референдумот, господинот Тодор Петров, стравува од можноста дека власта ќе се<br />

осмели да ги фалсификува резултатите од референдумското изјаснување. Девизата е - Македонија и<br />

се е можно.<br />

Рамковниот договор ни се случи и е факт, а политичарите стојат како потписници на овој чин. Но,<br />

дали потпишаниот “договор во рамка” кореспондира со она што денес реално ни се случува во<br />

државава и со сите закони што ги донесовме. Се добива впечаток дека Рамковниот договор некој го<br />

чита и го преточува во реалност така како што му чини.<br />

А во македонското Собрание ечи песна. Првиот парламентарец се разнежни, во своите дневни<br />

активности го вклучи и приватниот живот на пратениците. Песната “Една година љубов” беше неговата<br />

роденденска честитка за пратеникот од ДУИ, Ејуп Рустеми. За каква тоа љубов станува збор? Љубов<br />

постои меѓу оние кои, пред сé, умеат меѓусебно да се почитуваат. А што беше тоа љубов меѓу<br />

пратениците, партиите. Барем такво нешто ниту постоело, ниту постои во македонското Собрание.<br />

Можеби некогаш ќе научиме дека почитувањето е првата димензија на љубовта.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

12<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

08.10.2004<br />

S<br />

о голема гордост и длабока почит сите Македонци, каде и да<br />

се, ќе го одбележат 11 Октомври, денот на македонското<br />

народно востание против фашистичките окупатори на<br />

Македонија.<br />

Пред шест децении, на овој значаен историски ден, храбриот<br />

македонски народ, наоѓајќи се по којзнае кој пат под окупаторскиот<br />

јарем, организираше општонароден отпор и крена востание против<br />

германските и италијанските фашистички окупатори и нивните квис лингшки режими во соседните<br />

земји. По четиригодишна крвава борба, на слободен и демократски начин, со АСНОМ Македонците<br />

успеаја врз еден дел од својата историска територија да ги возобноват темелите на суверената<br />

македонска држава. Се остварија соништата на македонскиот народ уште од времето на<br />

Илинденското востание. Со овој чин македонскиот народ се запиша во светлата книга на народите<br />

од светот, кои ги отфрлија фашизмот, нацизмот и тоталитаризмот како форми на владеење. Со повеќе<br />

од 26.000 жртви паднати за слободата на Македонија, станавме симбол на малите народи во борбата<br />

против моќните окупаторски сили.<br />

Овој историски настан е одраз на македонскиот отпор и непокор и манифестација на нашата<br />

решеност по секоја цена да ги чуваме и да ги браниме големите традиции и вредности на нашите<br />

предци, од памтивек до денес, од сите надворешни и внатрешни непријатели и предавници.<br />

Една стара македонска поговорка вели: “Кај што има кривина, не барај дарбина, а кај што има<br />

правина мир и милост царува”.<br />

Во последно време како да ни се помешаа брзините, а ни се измешаа и правините и кривините,<br />

односно кривите излегоа прави, а правите криви!<br />

Во реализирањето на своите големи аспирации, Албанците во Република Македонија (кои само<br />

за потсетување се малцинство), полека но сигурно ни ги бришат имињата на топонимите, а со тоа и<br />

културата на нашиот народ, кој претставува наш белег, наша културна и историска хармонија.<br />

Со преводот од македонски на албански е извршена деструкција на топонимскиот систем,<br />

предупредуваат македонските лингвисти, но залудно. Тие тврдат дека преводот во “Стандардизација<br />

на географските имиња во Република Македонија” е направен крајно нестручно, поради што има<br />

шанси да бидеме етикетирани како неписмена држава. Ништо ново и необично! Очигледно и тука<br />

политиката си ги има замешано прстите! Јазичните експерти тврдат дека прекрстувањето на населените<br />

места на албански јазик, објавено во “Службен весник” е направено стихијно и несистематски,<br />

со што е сторена деструкција на македонскиот топонимски систем. Експертите потсетуваат дека дури<br />

и Османлиите за 500 години ропство биле потолерантни од Албанците, кои денес сакаат целосно да<br />

го нарушат македонскиот топонимски систем. Јазичарите, исто така, укажуваат дека албанизацијата<br />

на топонимите има друга цел, поконкретно посочувајќи на содржините на рефератите од собирот во<br />

Кондово во 1991 година, организиран од Исламската заедница во Македонија. Така, нам ни се случи<br />

Охрид да ни стане Охер, Гевгелија -Гјевјели, Маврови Анови - Ханет е Мавровес и слично. Само за<br />

споредба, во Република Албанија словенските имиња на некои населени места се преведени на<br />

албански јазик и само албанската варијанта е во службена употреба, па така Пустец е прекрстено во<br />

Ликенац, Шулин во Дијелос и слично. Дали и топонимите се условени од Рамковниот договор,<br />

односно од нашата аспирација за членство во НАТО, во Европската унија итн.? А што е со 150.000<br />

етнички Македонци кои живеат во Република Албанија и кои не ги уживаат сите неопходни права?<br />

Зарем не е според ЕУ и тие Македонци, граѓани на Република Албанија да ги уживаат правата и<br />

погодностите како Албанците во Република Македонија? Има ли тука правдина?<br />

Македонскиот народ досега покажал дека знае да ја чува и да ја брани својата слобода,<br />

демократија, сувереност и независност. Да истраеме и да опстоиме, да помниме и да не забораваме<br />

дека Македонија е нашата единствена заедничка татковина, која мораме да ја браниме и чуваме.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

13<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

15.10.2004<br />

R<br />

епублика Македонија го прослави денот кога борците од<br />

Првиот прилепски партизански одред, пред 63 години во<br />

Прилеп извршија напад врз бугарската полициска станица во<br />

градот, затворот и врз телефонско-телеграфската мрежа. Со<br />

тој чин беше обележан почетокот на македонскиот непокор.<br />

Македонија неколку децении потоа...<br />

“Храброста покажана за време на Втората светска војна е рефлектирана и кај<br />

македонските војници кои во Ирак се борат рамо до рамо со војниците на САД и на антитерористичката<br />

коалиција”- рече американскиот државен секретар Доналд Рамсфелд, кој на Денот на востанието на<br />

македонскиот народ допатува во државава за да одликува македонски војници од мисијата во Ирак,<br />

кои се истакнале со својата храброст.<br />

Македонците се познати и признати по храброста. Иако низ историјата се обидувале да нé уништат,<br />

да ни го украдат културното наследство и идентитет и да ни наметнат некаков македонски синдром<br />

на самоуништување, сепак сме успеале да опстоиме. И покрај тоа што со милениуми сме јаболко на<br />

раздорот, сепак македонската цивилизација е како камелеон кој е неуништлив. Опстануваме и денес<br />

иако сме соочени со безброј проблеми и сиромаштија, но и со нови предизвици за нашето опстојување<br />

и постоење.<br />

Еден американски милионер, во една прилика рекол:<br />

“Умот е како падобран. Најдобро работи кога е отворен”.<br />

Кога сопствениот ум ќе биде отворен за шансите (особено кога државните интереси се во прашање),<br />

објективно ќе можат да се анализираат информациите и ќе можат да се одбијат личните желби и<br />

предрасуди да влијаат врз моќта за расудување, и тогаш ќе можат да се сфатат големите вистини кои<br />

другите ги превидуваат. Затворениот ум, пак, ќе влијае на тоа да се пропуштат некои од најголемите<br />

можности, приоритетни за државата и за целата нација. Во сегашниов момент, вистинската слика за<br />

Република Македонија е дека во неа има околу 400.000 невработени лица, голем број стечајци, уште<br />

поголем број сиромашни и гладни граѓани кои се на работ на егзистенцијата. Од месец во месец<br />

економијата паѓа во сé подлабока рецесија. Личи на тешкоболен кој не може да се излекува од<br />

депресија со суицидни нагони. Наместо колапсот да го избегнеме со придвижувања и заживувања во<br />

стопанството ние едноставно поради ригидната бирократска машинерија, нефункционалното<br />

судство итн., индиректно ги избегнуваме директните странски инвестиции. Наместо да бараме<br />

алтернативни решенија за просперитет ние само очекуваме некој со волшебно стапче преку ноќ да<br />

ни ги реши проблемите. Како до годишен економски пораст од 4 до 4,5 отсто, при ниска инфлација и<br />

стабилен курс на денарот? Како до економски бум и навала од странски инвестиции? Можно ли е тоа<br />

да се реализира со едно ноншалантно замавнување на стапчето, со кое би се решиле сите проблеми<br />

и Македонија да стане најпрекрасното место за живеење каде што секој со задоволство би сакал да<br />

инвестира. Но, за жал, волшебства има само во бајките, а ние ја живееме реалноста на една држава,<br />

која има сериозни економски проблеми. Како ли само очекуваме Европа да нé сака вакви какви што<br />

сме. Дури ни најдобрите одговори на Прашалникот од ЕУ и најоптимистичкиот датум за нашиот прием<br />

во европското семејство нема туку така да ни ги реши маките. Најлошата грешка што во овој момент<br />

власта би можела да ја направи е да се убедува себеси и другите да ја прифатат лажната вистина.<br />

Лажната вистина дека падот на индустриското производство не е реален и дека територијалната<br />

поделба на државата е најоргиналното решение за Македонија!<br />

На неискусен човек дијамантот му изгледа како обичен камен. Но, искусниот геолог знае дека под<br />

првиот слој се наоѓа драгоцен камен. Истото важи и за Република Македонија, која има свои<br />

приоритети и квалитети, но сé е залудно бидејќи нема кој тоа успешно да го искористи и да го<br />

вреднува. А дека треба да се биде оптимист, доказ е и успехот на македонската фудбалска<br />

репрезентација, која приреди големо изненадување во 1. квалификациона група за СП 2006, против<br />

Холандија, играјќи нерешено 2-2 во Скопје. Убаво е да имаме што повеќе вакви изненадувања.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

14<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

22.10.2004<br />

I<br />

звади си прво гредата шчо е во очите твои, та после да видиш<br />

раската, (шчо) е во очите на другите - вели една македонска<br />

поговорка.<br />

Токму така. Најнапред треба сами да се анализираме какви сме и<br />

за што сме, па дури потоа да толкуваме како изгледаме во очите на<br />

другите!<br />

Според Светскиот економски форум, односно според конкурентноста на до машната<br />

економија, Македонија е на 84 место меѓу 104 земји. Тоа е пад во однос на минатата година и тоа за три<br />

места. Македонската економија е на претпоследно место во однос на другите земји од Балканот, со исклучок<br />

на Србија и Црна Гора, која е бетер од нас. Според толкувањата, падот се должи на тоа дека Македонија нема<br />

познати брендови на светските пазари и најчесто извезува само евтини суровини. Од друга страна, пак,<br />

оправдувањата велат дека нашите бизнисмени се плашат од конкуренцијата од Европската унија и затоа се<br />

ориентираат само на домашниот пазар. Произведуваат само за дома и толку. За нешто повеќе не се ни<br />

обидуваат. Со други зборови, се наметнува прашањето колку и дали македонските производи се конкурентни<br />

за пазарот во странство? Дали странците треба да ни кажуваат дека сме неконкурентни или, пак, би требало<br />

сами да ја согледаме реалноста и да поработиме на случајот - конкурентност! Досега можеме да се пофалиме<br />

само со извоз на челик, но што се случува со винарството, текстилната индустрија и слично? Ќе се спасиме<br />

ли од негативната енергија која ја има опфатено севкупната македонска економија?<br />

Од друга страна, по повод Светскиот ден на гладот, ни се презентира информација дека околу 65.500<br />

Македонци секојдневно се соочуваат со глад. Тие едноставно немаат ниту парче леб, а камоли нешто повеќе.<br />

Значи, кога економијата е во прашање, особено сиромаштијата и економските падови, ние сме секогаш меѓу<br />

првите во негативната конотација.<br />

Ако во нешто сме шампиони, тогаш тоа секако е шампионското место во парадоксите. Всушност, како да<br />

сме ветената земја на парадокси и апсурди, кои се основата на македонското секојдневие. На политички<br />

план Македонија се соочува со еден голем предизвик - референдумот на 7 ноември. Конечно, треба да му<br />

кажеме на светот кои сме и што сакаме. Дека сме народ со цврст карактер и дека стоиме цврсто на нозе. Ние<br />

сме народ со име, традиција, култура, историја. Но, токму тоа што носиме толку славно име, често знае да ни<br />

предизвика многу искушенија низ историјата! Ние сме Македонци, иако тој збор на многумина им пречи и<br />

им задава главоболка. Ние сме Македонија, иако тоа некои сакаат да го прикријат, негираат или уништат. Да<br />

им покажеме и да му докажеме на светот дека знаеме кои сме и што сакаме, а сигурно сакаме сами да бидеме<br />

кројачи на својата иднина. Преку изјаснувањето на референдумското прашање јавно ќе кажеме колку сме<br />

демократски свесни и зрели за својот идентитет, но и за својата меѓународна позиција. По 13 години<br />

самостојност, референдумот претставува нов предизвик за нас. Иако за него нема да ги има вообичаените<br />

спотови (Државната изборна комисија тврди дека нема пари за промотивни спотови за референдумот), а<br />

власта ќе оддели едвај 1,2 милиони евра, сепак анкетите говорат дека Македонците веруваат во успешен<br />

референдум. Според анкетата на “Брима Галуп”, на референдум ќе излезат 63 отсто од испитаниците, од кои<br />

“за” ќе гласаат вкупно 74,1 отсто или 85 проценти Македонци и три отсто Албанци. Прогнозите од најновата<br />

телефонска анкета на реномираната агенција прогнозира добар одѕив на референдумот и потврда на<br />

прашањето за враќање на територијалната организација од 1996 година. Најголем дел од анкетираните,<br />

исто така, сметаат дека претставниците на ЕУ и на НАТО со своите изјави за референдумот се мешаат во<br />

внатрешните работи на Македонија. Она што треба да се сфати е дека референдумот не е против Рамковниот<br />

договор, ниту против нашиот влез во ЕУ и зачленувањето во НАТО, туку тоа е одраз на демократското право<br />

на граѓаните на Република Македонија. На референдумот нема да биде на пазар ничиј партиски интерес,<br />

туку само интересот на државата Република Македонија. Токму тоа е вистински демократски предизвик.<br />

На премиерот Хари Костов на прошетката низ Кичевско за малку не му се случи “струшкото сценарио”.<br />

“Пуштете ни друг, Хари не ја сака Македонија” - порачаа кичевци.<br />

Премиерот Хари Костов не треба да доаѓа во Кичево затоа што тоа не го сакаат граѓаните. Тие се<br />

револтирани од неговата изјава дека нема да излезе на референдумот и е непожелна личност во градот -<br />

изјави кичевскиот градоначалник.<br />

Дали и ваквите реакции се доказ дека на народот веќе му е дојдено нож до коска?! А токму референдумот<br />

тоа најдобро ќе може да го докаже и да го покаже!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

15<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

29.10.2004<br />

M<br />

акедонија се прости од Далибор, Драган и Зоран, кои во<br />

потрага по егзистенција, завршија трагично. Не залудно се<br />

вели туѓина-јабана, каде што неизвесноста е голема. Но, што<br />

да се прави кога во Република Македонија тешко може да се<br />

заработи за парче леб, нема можности за вработување, нема<br />

пари, а многу гладни усти чекаат. Според МВР, околу 300-350<br />

Македонци се на привремена работа во Ирак и нивната судбина е неизвесна. До<br />

кога Македонците ќе зависат од фирми од типот на онаа на Серџо Тангума, “Соуфан инженеринг”? Кога<br />

Македонија ќе биде пристојно место за живеење, од каде што никој не би посакал да замине некаде<br />

надвор, бидејќи тука ќе има сé?! Премиерот Хари Костов упати апел до македонските граѓани да не<br />

патуваат во Ирак поради воената состојба и дејствувањето на милитантните терористички групи и најави<br />

заострување на мерките против оние кои незаконски носат и врбуваат македонски работници во Ирак.<br />

Но, дали гладниот може да се спречи да појде да бара леб?! Има ли виновници кои нé донесоа до ваквото<br />

дереџе? До барањето работа по цена на живот!<br />

Во една прилика, Пет Рајан, претседател и извршен директор на “Aon corporation”, гигантска мул тинационална<br />

осигурителна компанија од САД, рекол: “Височината до која човекот може да се искачи е<br />

ограничена само со ограниченоста на умот”.<br />

При тоа, тој признава дека тоа не е кажано во духот на јазикот, но мошне едноставно изразува дека<br />

единственото ограничување кое може да го има човековиот ум е ограничувањето кое ќе си го постави<br />

самиот.<br />

Колку нашиот ум е ограничен, односно има ли некој фактор кој може да го ограничи во размислувањето<br />

и решавањето за својата судбина?<br />

По подолга пауза, Македонија и Грција се согласни да ги интензивираат разговорите за името, најавија<br />

министрите за надворешни работи на овие две држави, Петрос Моливијатис и Илинка Митрева.<br />

“Ние сме желни да соработуваме многу интензивно, за да најдеме едно заемно прифатливо решение за<br />

името, во рамките на преговорите и разговорите под покровителство на секретарот на ОН”, изјави Петрос<br />

Моливијатис, министер за надворешни работи на Грција.<br />

Интересно е тоа што ваквата желба дојде веднаш откако САД во официјалните документи нé ослови<br />

како Република Македонија, а и расположението на меѓународната заедница е на страната на Македонија.<br />

Овој пат Грција е таа што треба да бара компромис. Дали Грците повторно сакаат да водат дипломатска<br />

игра околу името, имајќи предвид дека ние, освен двојната формула, тешко дека ќе прифатиме друга<br />

опција. Всушност, крајно време е да расчистат со суетата и да нé ословуваат како и што се викаме, без<br />

варијанти, алтернативи, преговори и договори!<br />

Наспроти преговорите за името, македонската Влада преговара и за нов аранжман со ММФ, кој ни<br />

сугерира структурни реформи, додека доживуваме постојан колапс на економијата. Прашањето за реформите<br />

ќе се отвори на втората сесија преговори закажана за јануари идната година, кога се предвидува<br />

дека ќе биде подготвена и матрицата на новиот аранжман, односно обврските на кои ќе мора да истрае<br />

Владата во наредните три години. Меѓународниот монетарен фонд й остава простор на Владата да се<br />

подготви за тешкото прашање за реформите за следниот период. Голем број од нив (околу 170 економски<br />

мерки) ќе бидат дел од новиот аранжман со ММФ и ќе се дискутираат на следната јануарска преговарачка<br />

рунда. Реформи, реформи и само реформи, ни велат странците, но прашање е дали и тие ќе можат да нé<br />

извадат од лошата бизнис состојба.<br />

Македонија е во предреферендумско расположение. Пред граѓаните е историски предизвик. Дури и<br />

МПЦ се изјасни за референдумот. Нашата Македонска православна црква ги повика верниците, членовите<br />

на МПЦ и сите граѓани да го искористат правото и обврската и да го изразат своето мислење за Законот за<br />

територијална организација на Република Македонија на референдумот. Македонската црква повика на<br />

референдум, а на граѓаните им останува нивното демократско право да излезат и да се изјаснат на седми<br />

ноември. Вкупно 1.709.536 избирачи имаат право на глас и ќе можат да одлучуваат за својата иднина.<br />

“Да знајш не е марифет, марифет е да умејш”- вели македонскиот народ, кој маката го научи да умее да<br />

одлучува за својата судбина!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

16<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

O<br />

ној кој има јавно занимање, мора да биде роб на јавноста или во<br />

спротивно нека се откаже од достоинството и од бремето!<br />

Приближно вака рекла и таканаречената “Адријанова старица”,<br />

која кога царот ја одбил со зборовите “Немам време!”, му викнала:<br />

“Па, тогаш немој да бидеш цар!”<br />

Всушност, да се вратиме на сегашноста и на реалноста во државава. Ако власта<br />

нема време за народот кој е против новата територијална организација, бедата,<br />

невработеноста, лошата бизнис клима, бесперспективноста, тогаш не е чудо народот да настапи како<br />

“Адријановата старица”! Во таа гола борба за власт, власта не бира средства, а се користат и старите и<br />

младите, па и странците. Во кампањата контра референдумот се вклучиле и универзитетски професори.<br />

“Професорката на Правниот факултет од Скопје, Софија Тодорова злоупотребувајќи ја својата<br />

академска позиција на едно од нејзините предавања отворено агитирала да не се излезе на референдум.<br />

Меѓутоа, професорката Тодорова во истиот момент се соочила со напуштање на нејзините предавања<br />

од страна на поголема група студенти, кои не сакале да бидат манипулирани од страна на политички<br />

ангажираните професори”, укажа опозицијата.<br />

Во антикампањата се вклучени и премиерот Хари Костов, министрите, носителите на јавни функции<br />

кои се обидуваат да го заплашат народот со единствена цел да не излезат на референдум. Сите<br />

намерници, странци кои нé посетија, не можеа, а да не нé посоветуваат како референдумот, тоа наше<br />

уставно загарантирано право, според нивното толкување штетно би влијаело во однос на нас!<br />

Наша основна цел е референдумот да биде спроведен на демократски и фер начин, изјави шефот на<br />

посматрачката мисија на ОДИХР во Македонија, Фридрих Бауер, во интервјуто за Радио Слободна<br />

Европа, додавајќи дека посматрачите ќе го прифатат резултатот од референдумот без оглед дали ќе<br />

биде негативен или позитивен. Тој уште нé пофали дека сме цивилизирани.<br />

“Наш впечаток е дека начинот на кој досега се одвива кампањата е мошне цивилизиран. Ако вака<br />

мирната кампања продолжи и референдумот биде спроведен на ист начин, мое лично мислење е дека<br />

нема да има директно влијание врз стабилноста на земјата во долгорочна смисла на зборот”, рече Бауер.<br />

Во владејачката СДСМ демантираат дека вршат притисоци и закани врз граѓаните да не излезат на<br />

гласање на претстојниот референдум (на ист начин како кога требаше да се избира претседател, само<br />

што тогаш велеа дека мора да се излезе на гласање, а сега не), а опозицијата е со контрааргументи.<br />

Истовремено од таму велат дека никој не може да им забрани на граѓаните да останат дома доколку<br />

решат да не гласаат. СДСМ со ветување дека Владата, Собранието и другите државни институции ќе<br />

направат сé гласањето на 7 ноември да помине во најдобар ред. Цела Македонија е во предреферендумска<br />

треска слушајќи кампањи и антикампањи, а воедно гледајќи ја нашата економија која тоне како бродот<br />

Титаник.<br />

На нашето анемично стопанство му се заканува вирусот на фрапантниот трговски дефицит со<br />

можности за негово целосно истоштување. Тој е и една од причините поради која македонските<br />

стопанственици сé помалку можат да ги прошируваат своите бизниси. Дефицитот, односно разликата<br />

меѓу извозот и увозот на производи е доминантен дел од платниот биланс на државата, чии дупки се<br />

покриваат од Буџетот, со пари од донации и од кредити. Ова дава одговор на прашањето зошто во<br />

Македонија нема доволно домашни инвестиции, бидејќи парите на стопанството наместо во нови<br />

инвестиции посредно се трошат во покривање на буџетските и на платно билансните дупки.<br />

Така се создаваат неконкурентно стопанство и неквалитетни производи, што води кон ова што сега<br />

го имаме - рекорден трговски дефицит.<br />

Кризата е долгорочна, 13 години ние константно сме во криза. Не успеавме да направиме пресврт.<br />

Одговорноста е дел во Владата, дел во бизнисот, посочуваат економските експерти.<br />

Обично се вели дека особините од прв ред прават луѓе од прв ред, а само еден од нив вреди повеќе<br />

отколку голем број просечни. Затоа бидете човек со возвишени особини и на референдумот излезете<br />

отворено, со својот јасен став! ИЗЛЕЗЕТЕ НА РЕФЕРЕНДУМ И ГЛАСАЈТЕ, БЕЗ ОГЛЕД КАКО ЌЕ СЕ<br />

ИЗЈАСНИТЕ, БИДЕЈЌИ ТОА Е ВАШЕ УСТАВНО И ЗАГАРАНТИРАНО ПРАВО!<br />

04.11.2004<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

17<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

12.11.2004<br />

M<br />

удроста е во умереноста, а среќата ги следи храбрите,<br />

забележале големите умови. На Македонија й се случи<br />

среќа дента кога најмоќната држава во светот ја призна<br />

под уставното име!<br />

Соединетите Американски Држави, само неколку часа<br />

откако Џорџ Буш беше реизбран за претседател на САД, решија отсега официјално<br />

да ја викаат нашава татковина Република Македонија, што е прва<br />

одлука на официјален Вашингтон, која произлезе од вториот Бушов мандат во Белата куќа.<br />

Македонија и нејзините граѓани ја прославија ваквата одлука на САД! Сепак, Македонија славеше<br />

со подадена рака кон Грција, како гест на добра волја дека спорот со името ќе може да се надмине<br />

на разумен начин. На Македонија веќе й е доста од “фиромирање”.<br />

Само да потсетиме дека поради несогласувањата околу нашето име и државното знаме на<br />

Република Македонија, во 1993 година Грција воведе целосно трговско ембарго кон земјава. Тоа<br />

беше во сила 18 месеци, сé до октомври 1995 година кога Македонија го промени државното знаме.<br />

Оспорувајќи го името на Република Македонија, Грција досега имаше поддршка од сите земјичленки<br />

на НАТО, освен од Република Турција, првата земја која нé призна под уставното име. Оваа<br />

одлука на САД предизвика тревога во Грција. Рундата преговори Македонија - Грција продолжува,<br />

но овој пат ние сме тие кои ќе можеме да влеземе во нив со некој поен предност за нас!<br />

Анализирајќи ја најновата ситуација, грчките медиуми ги пренесуваат мислењата од дипломатски<br />

кругови дека грчката Влада е исправена пред голем проблем, и очигледно грчкиот народ треба<br />

постепено да се подготвува за очигледниот пораз во најновиот спор со нашава држава. Грчките<br />

медиуми објавуваат дека Атина добила негативни сигнали, односно се соочува со потврди за<br />

претстојниот нов бран признавања на уставното име на Република Македонија. Сега нашиот јужен<br />

сосед бара консензус за постигнување “општоприфатливо решение” за спорот со името, при што не<br />

прецизира ништо конкретно. Начинот на кој евидентно Грција беше изненадена од едностраното<br />

признавање на Македонија од САД како “Република Македонија”, покажува дека оваа држава е<br />

подготвена да го сврти и другиот образ во очекување на следната шлаканица, коментираат грчките<br />

весници. А, во Солун се одржа и протест против американската одлука за признавање на нашето<br />

уставно име. Грците се во постинфарктна состојба!<br />

За жал, Европската унија нема да го следи примерот на САД - признавање на Македонија под<br />

уставното име, барем според изјавата на холандскиот премиер Јан Петер, како претседавач на<br />

Унијата.<br />

Покрај значајниот четврти ноември кога нé признаа САД, на Република Македонија й се случи и<br />

седми ноември, референдумот како чин на израз на демократијата во државава. Без оглед на сé,<br />

власта не може и не смее да остане нема и глува на првите собрани 180.000 потписи и на граѓанското<br />

незадоволство за територијалната реорганизација кое го искажаа околу 26,3 отсто од гласачкото<br />

тело во државава. Граѓаните имаа историска можност да го кажат своето, да одлучат за иднината на<br />

државава. Некои заокружија “за”, некои се одлучија да апстинираат и го избраа молкот за алтернатива.<br />

Според членовите на Координативното тело за поддршка на референдумот, излезените 500.000<br />

граѓани треба да бидат добар сигнал за власта, бидејќи треба да се преиспита законското решение<br />

за територијална организација и да се работи на ново поприфатливо решение. Во македонската<br />

историја нема да биде заборавено дека народот крена глас како одраз на незадоволството поради<br />

одлуката за новата територијална организација.<br />

Но, Република Македонија оди натаму, овој пат со искуство повеќе, и што е најважно признаена од<br />

САД, водечката држава во светот.<br />

Како и да е, господине Џорџ Буш, Господ нека Ве благослови за Вашата поддршка!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

18<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

19.11.2004<br />

V<br />

одата ги добива добрите или лошите својства од оние слоеви низ<br />

коишто тече, а човекот од поднебјето во коешто е роден. А што се<br />

случува ако сте проколнати да живеете во интересно време, во<br />

кое постојано нешто се случува? Република Македонија е<br />

призната под уставното име од страна на најмоќната држава во<br />

светот, ни се случи референдум кој не е успешен, а за дадената<br />

поддршка ја “тргаат” Лилјана Поповска од функцијата потпретседателка на Собранието<br />

на државава. А згора на сé ни паѓа и Владата со поднесување на оставката на премиерот<br />

Хари Костов. Навистина интересно време...<br />

Во објаснувањето за оставката, Костов своите критики ги адресираше, главно, до ДУИ и во отсуството на<br />

тимска работа за евроатлантските приоритети и економскиот развој. Тој беше дециден во констатацијата дека<br />

Владата била неефикасна зашто министрите на Ахмети ги блокирале реформите. Костов ги прозва дека тие<br />

мислеле само на партиските интереси и ги обвини за непотизам и за корупција. Во секој случај, Хари Костов<br />

изненади со постапката, бидејќи покажа дека има некои принципи, а воедно имаше и доблест да каже “доста<br />

е” за заканите и уцените од коалициониот партнер. Тој не би сакал да биде англиска кралица. Костов им даде<br />

силна порака на сите дека главниот проблем е во економијата, а не во меѓунационалните односи, при што<br />

некои само бараа, а некои даваа и тоа на штета на мнозинството. Во Македонија, ова е чин кој прв пат се<br />

случува. Досега никој кој се нашол на оваа функција не поднел оставка, иако се сеќаваме на многу афери,<br />

скандали, помниме за ТАТ. Да беше друг политичар сигурно до последен момент би се држел за власта како<br />

давеник за сламка. Но, за разлика од другите македонски политичари, Хари може и знае и нешто друго да<br />

работи. Тој сепак како премиер не направи ништо од она што го најави пред пет месеци, кога и го доби мандатот.<br />

Ништо од борбата против корупцијата, од реформите во судството, во економијата, во јавната администрација.<br />

Според Брус Џексон, идеологот на НАТО проширувањето, признавањето на Македонија под уставното име<br />

ќе донесе стабилност на Балканот, а во исто време тоа е индикација за сериозноста со која САД влегува во<br />

наредната година, кога ќе треба да се решава финалниот статус на отворените прашања во регионот.<br />

Хистеричните и несоодветни реакции на Грција повеќе влијаат на позицијата на Грција отколку на позицијата<br />

на Македонија.<br />

“Посилни, посамоуверени и меѓународно признати Македонија и Албанија се најдобрата работа што<br />

воопшто може да й се случи на Грција. Зајакнувањето на северните соседи и поцелосното приближување кон<br />

евроатлантските структури е нешто на кое Грција може да се надева. Мислам дека грчкото раководство го<br />

признава тоа”, вели Брус Џексон, претседател на “Демократии во транзиција”.<br />

Џексон вели дека признавањето на уставното име не може да му се припише на поединец или на некоја<br />

група. За него тоа преставувало комплексен процес во кој биле вклучени сто - двесте луѓе, кои со години<br />

работеле на признавањето.<br />

“Тоа е заедничка одлука во која се вклучени Конгресот, извршната власт, мислењето на медиумите на НВО и<br />

на други фактори”, рече Џексон.<br />

Според Џексон, САД не може да лобира кај своите сојузници да ја признаат Македонија под уставното име,<br />

но одлуките коишто ги носи Вашингтон зборуваат сами за себе. Доколку САД имаат влијание на своите<br />

европски и други пријатели, тогаш нема потреба од други посебни пораки, тие сами знаат дали и кога да го<br />

сторат тоа.<br />

Џексон досега не слушнал дека некој во Европа смета оти Македонија не е во право во однос на прашањето<br />

за името.<br />

Но, покрај политичките пресврти во наша полза, не треба да заборавиме дека на економски план Македонија<br />

слабо котира, пред сé, во реалноста ние сме лидери во зоната на сиромаштијата и невработеноста. Според<br />

досегашните постигнувања во транзицијата или при преминот од социјалистичка кон пазарна економија,<br />

нашата држава е рангирана на четвртото место од долу. Во петнаесетгодишниот период на транзиција послаби<br />

резултати од нас имаат само три земји - Албанија, Србија и Црна Гора и Босна и Херцеговина. Секоја земја која<br />

ќе допре до оценката 4,5 на оваа табела, која ја подготвува Европската банка за постигнувањата на земјите во<br />

транзиција, излегува од групата и се смета дека успешно ја завршила транзицијата. За жал, ние немаме ниту<br />

тројка. Според Извештајот, во 2004 година, од цела Европа најмал пораст имала македонската економија.<br />

Живеејќи во едно вакво динамично темпо, полно со збиднувања, каква ли мудрост ќе извлечеме од нашево<br />

време?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

19<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

26.11.2004<br />

V<br />

ерата, односно вербата е основен елемент на христијанството.<br />

Но виот Завет е преполн со референци за силата на верата. Во<br />

Евангелието според Матеј, Исус на неверниците им рекол дека ако<br />

имаат “барем зрнце вера”, ќе имаат моќ да поместуваат планини, и<br />

дека со верата ништо не е невозможно. Во Евангелието според<br />

Марко, тој на верниците им рекол дека “сите работи се можни за оној<br />

кој верува”. Во библиските текстови, верата е “супстанција на посакуваните работи, доказ<br />

на она што се гледа”. Поинаку кажано, верата е активен израз на подготвеноста да се<br />

верува. А Македонците веруваат дека конечно правдата е на страната на праведните и дека еве на виделина<br />

излегува нашето библиско потекло, кое многумина сакаат да го негираат, скријат и заташкаат. По признавањето на<br />

нашето уставно име од страна на САД и ќе може да му се стави точка на спорот за името со јужниот сосед. Во<br />

последно време Грците се извадени од такт, а капак на сé беше и филмот на режисерот Оливер Стоун, “Александар”.<br />

Неколку грчки адвокати дури најавија тужба за холивудското студио и за режисерот, незадоволни од прикажувањето<br />

на историскиот лик на македонскиот војсководец. Грците забораваат дека Александар Македонски бил македонски<br />

крал, а доколку било поинаку би се викал Александар - Гркот!<br />

Грција енергично и остро напаѓа. Разговорите за спорот околу името меѓу Скопје и Атина под покровителство на<br />

Обединетите нации, ќе продолжат на почетокот на идниот месец. Набљудувачите сметаат дека по одлуката на САД<br />

да ја признаат Македонија со уставно име, конфронтирачкиот тон меѓу заинтересираните страни се намалил и дека<br />

проблемот повторно застанува пред Обединетите нации. Атинскиот весник “Вима”, пишува за обновување на<br />

разговорите меѓу Атина и Скопје, за спорот со името и брзо изнаоѓање на заедничко прифатливо решение. Во<br />

весникот, кој се повикува на извори од Светската организација, се вели дека во следните неколку недели, најдоцна<br />

пред Божиќ, специјалниот претставник на Обединетите нации, Метју Нимиц, ќе ги покани на разговори постојаниот<br />

претставник на Грција во ОН, Адамандиос Василакис, и македонскиот амбасадор во САД, Никола Димитров. Инаку,<br />

за писмото на Џорџ Буш до грчкиот премиер Костас Караманлис, во кое тој најавува дека за нив е прифатливо секое<br />

име кое ќе го договорат двете земји, амбасадорот Димитров вели: “Писмото на претседателот Буш е во функција на<br />

објаснување на причините за признавањето на уставното име на Република Македонија”.<br />

Покрај нашата дипломатска стратегија за спорот со името неопходно е уште многу да се направи на економски<br />

план, бидејќи колабрираме со оглед на анализите и статистиките кои вообичаено се прават на крајот од тековната<br />

година.<br />

Она што Владата на почетокот на годинава го зацрта, беше раст на бруто-домашниот производ од 4 проценти,<br />

потоа ревидиран на 2,6 отсто, инфлација од 0,2 отсто и стабилен курс на денарот. Последната проекција за<br />

индустриското производство е пораст од –1 до 0 проценти. Фактичката слика, пак, за изминативе десет месеци од<br />

годината се: пад на БДП од 3,2 отсто за првиот и 0,2 проценти за вториот квартал, дефлација од 0,2 отсто и пад на<br />

индустриското производство од 16, 9 отсто заклучно со октомври во однос на просекот од минатата година. На овие<br />

лоши показатели, се надоврзува и катастрофалниот трговски дефицит на наша страна во висина од 850 милиони<br />

долари што до крајот на годината сигурно ќе надмине една милијарда.<br />

Според податоците кои ги објави Заводот за статистика, ланската година сме ја завршиле со реална стапка на<br />

раст од 3,4 отсто. Според податоците на Заводот, вообичаено ги објавува при крајот на тековната, а се однесуваат за<br />

претходната година, бруто-домашниот производ за 2003 година изнесува 253, 4 милијарди денари. Со најновите<br />

податоци, статистиката ги надминува првичните проекции за растот за 2003 година, за 0,4 процентни поени. Веднаш<br />

по таквата завршена година, во мај годинава беа објавени податоците за првиот квартал кога беше регистриран<br />

невиден пад досега од – 3,6 отсто. За ваквата состојба економските експерти коментираа дека ова се случува само<br />

во вонредна ситуација или во услови на војна, а тоа не беше ниту еденото ниту другото. Познавачите на состојбите го<br />

лоцираат проблемот во сé поголемата оддалеченост на Буџетот и БДП. Практично, Буџетот од година во година се<br />

зголемува, а БДП сé повеќе се намалува. Со оглед на тоа што кај нас работат неколку индустриски капацитети, во случај<br />

еден да застане, статистиката ќе евидентира огромен пад на индустријата, која е со 25 проценти учество во БДП.<br />

Според последните ревидирани податоци, годинава треба да ја завршиме со раст од 2,6 отсто. Последните<br />

случувања на политичката сцена го доведоа во прашање и склучувањето нов аранжман со ММФ. Преговорите за<br />

новиот реформски аранжман требаше да финишираат на почетокот на идната година, а да биде одобрен некаде во<br />

април. Сега најверојатно и тој процес ќе се одложи најмалку за неколку месеци. По сите лоши вести од економијата<br />

нема ниту место за да се спомне за недојдените странски инвестиции, нереализирани нови вработувања, стратегија<br />

за сиромаштијата...<br />

На крај да запишеме, за да не заборавиме, дека најголемото чудо од сите е моќта на едноставната верба, и дека<br />

и нам конечно ќе ни тргне на подобро!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

20<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

03.12.2004<br />

S<br />

екој ги создава своите идоли според сопственото видување и интерес,<br />

сметајќи дека има доволно причини за тоа. Кај повеќето, осудата мора<br />

да й отстапи место на наклонетоста. Но, лесно се случува да се судрат<br />

две сосема спротивни мислења, па секој мисли дека разумот е на<br />

негова страна. А, разумноста која не може да се фалсификува никогаш<br />

немала две лица. Во една таква тешка околност, оној кој е мудар треба<br />

да работи промислено, така што тогаш недовербата кон себе ќе го подобри неговиот суд<br />

за однесувањето на противникот. Би било пожелно еднаш да се замисли и на спротивната<br />

страна и од тој аспект да ги разгледа причините на тој другиот, затоа што сигурно во таков случај нема толку слепо<br />

никого да осудува, а да се оправдува себеси - забележува мудриот Балтазар Грасијан.<br />

Владејачката партија СДСМ го избра својот лидер, воедно и нов премиер.<br />

За мандатарот Владо Бучковски, Кондово е прво прашање со кое ќе се зафати новата Влада.<br />

Ако во 1944 година ги нарекуваа балисти, во 1997 беа црнокошулци, во 2001 ги знаевме како ОНА, односно<br />

АНА, какво ли име во 2004 ќе имаат овие новиве вооружени од Кондово? Ќе има ли мир во државава или, пак,<br />

уште еднаш ќе нé заплашуваат, ќе нé уценуваат, ќе ни покажуваат заби со затворени вилици? По кој пат некој ќе ја<br />

крои македонската историја, ќе бидеме ли првата држава во светот која фашисти ќе претвори во херои и за сé она<br />

“убаво и добро” што го направија и споменици ќе им подигнува?<br />

Македонија нема време за чекање, а тоа особено се однесува на катастрофалната економија. Идниот период<br />

треба максимално да се искористи за интензивно спроведување на структурните реформи и ангажирање на<br />

севкупниот потенцијал за решавање на економските проблеми на граѓаните на Република Македонија - ни<br />

порачуваат странците, анализирајќи нé како заморчиња.<br />

Во посета на Македонија беше и вториот човек на Светска банка, Шигео Кацу, чии пораки беа оценети како<br />

повеќе политички отколку како економски. Тој нагласи дека немаме простор за задоволство ниту, пак, време за<br />

губење.<br />

“Како што Македонија стреми да се приближи кон Европа, нема веќе време за губење. Многу е важно да се<br />

спроведат неопходните структурни реформи. Зошто? Оти самите сакате пораст, сакате да се движите напред.<br />

Значи, следните неколку години ќе бидат многу важни”, вели Шигео Кацу.<br />

Светска банка веќе ни подготвува голем, тригодишен аранжман за структурни реформи, кој треба да ни го<br />

додели идниот септември. Кацу сака самиот да се увери колку Владата е подготвена сериозно и конечно да<br />

спроведува реформи. Банката ќе притиска за реформи заради подобрување на бизнис климата, на конкурентноста<br />

и на создавањето услови за вработување.<br />

Неодамна објавениот Извештај на Обединетите нации, пред сé, е насочен кон навременото предупредување<br />

на проблемите во земјава, кои можат да прераснат во конфликт.<br />

Тие посочуваат на трите економски фактори, кои идните месеци можат да ја дестабилизираат Македонија. Тоа<br />

се: сиромаштијата, невработеноста и корупцијата. Според Извештајот, сиромаштијата и невработеноста имаат<br />

достигнато мошне загрижувачко ниво, така што нивниот дестабилизирачки потенцијал мора сериозно да се има<br />

предвид. Општата констатација е дека вкупните економски движења одат надолу. И евентуалните јавни протести<br />

и штрајкови би можеле дестабилизирачки да влијаат, дури и ако не прераснат во масовен социјален немир.<br />

Препораката гласи: за излез се потребни сеопфатни реформи, но тие мора да почнат и по цена на дополнителен<br />

пад на рејтингот на политичките партии.<br />

Но, според Извештајот, не може да се очекува скоро подобрување на состојбата, при што се нагласува дека не<br />

постојат мерки кои Владата би ги применила за намалување на невработеноста и сиромаштијата, а што би дале<br />

позитивни ефекти за само неколку месеци.<br />

Луѓето од Обединетите нации велат дека Извештајот не треба да се сфати како политичко мислење на организацијата,<br />

туку како проценка на можниот развој на настаните, која Владата треба да ја има при фор мулирањето<br />

на својата политика.<br />

Очигледно мандатарот Бучковски доби жежок костен в раце. Како ќе успее да состави Влада која ќе ги задоволи<br />

апетитите на сите коалициони партнери, а воедно и да го сработи она што од неа се очекува. Како ли ќе излезе на<br />

крај со сиромаштијата, невработеноста и со корупцијата, кои долго време ни се камен за сопнување. Дали за севте<br />

премиер ќе добие проблеми од типот на Кондово, кога и тој како и претходниците ќе мора да се “откаже” од<br />

решавањето на горливото “шушки” трио? Ќе се занимава ли Владата со нешто друго освен со дневно- политичките<br />

проблеми? Дали овие “нови” министри од редовите на ДУИ ќе го слушаат новиот мандатар или, пак, по навика уво<br />

ќе имаат само за својот лидер Али Ахмети?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

21<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

10.12.2004<br />

G<br />

олемите мудреци забележале дека среќата на моќниците се<br />

состои во тоа што можат околу себе да соберат луѓе со одлично<br />

образование: тие не им дозволуваат да дојдат во опасност<br />

поради незнаењето, бидејќи сите спорни прашања, наместо<br />

нив, ги решаваат тие. Нешто величествено лежи во тоа да имаш<br />

мудри луѓе во својата служба, а тоа значи многу повеќе од<br />

варварскиот Тигранов вкус, кој наоѓал уживање во тоа да му служат заробени кралеви.<br />

Знаењето е долго, за разлика од животот кој е краток, а оној кој ништо не знае исто како и да не живее.<br />

Градскиот Совет на Скопје неодамна донесе одлука за градење споменик на Александар Македонски на<br />

плоштадот Пела. Ќе се изгради споменик и на Филип II, Јустинијан, Скендер-бег и цар Самуил, како и на некои<br />

личности од поновата историја. По ваквата информација, во Грција повторно завладеа хистерија и повеќе грчки<br />

новинари се упатија кон Скопје за подетаљно да се информираат.<br />

Македонската историографија и држава ќе треба да му посветат повеќе внимание на нашето историско<br />

наследство, особено за двајцата Македонци, Филип и Александар. За жал, во државава не постои ниту еден<br />

споменик на овие две истакнати историски личности. Не се наоѓаат пари за вакви споменици, а Министерството<br />

за култура има пари кои може да ги доделува за празнување на албанското знаме. Се молчи за спомениците на<br />

балистите, кои никнуваат како печурки по дожд. А ние, за нашите бранители од 2001 година сé уште не сме нашле<br />

средства и место на кое ќе им изградиме соодветно обележје. Но, затоа тие наголемо се градат за учките, а се<br />

прават дури и прослави за нив. Кој ни е виновен што не сме упорни како овие граѓани на Република Македонија,<br />

кои од тоа што толку си ја сакаат државата дури ниту државното знаме не го ставаат за официјалните празници.<br />

Ние само посакуваме другите држави да нé признаат под уставното име, да ја признаат нашата историја и<br />

историското наследство, а притоа да не помрднуваме ниту со прстот за нашето историско промовирање.<br />

Необична вештина е да учиш без голема мака и тоа да учиш многу и од многумина. Големиот Александар<br />

Македонски учел од големиот Аристотел, а од кого ние денес можеме да учиме. Кој нас денес може да нé научи<br />

и да нé поучи како да му покажеме на светот кои сме и што сакаме? Кој денес може да нé поучи како да си ја<br />

зачуваме државата и нејзиниот суверенитет, кој се брани денес и сега и тоа во Кондово каде што остро треба да<br />

се пресече за повторно да не ни се случи 2001 година? Ќе успее ли мандатарот Бучковски да биде мудар и да<br />

дејствува така како што од него очекува македонскиот народ? Што држава сме ние кога не можеме да излеземе<br />

на крај со околу 200 вооружени лица во црна униформа? Повторно се ставаме во мат позиција кога малцинството<br />

му диригира на мнозинството. Зарем повторно тие се обесправени, кога веќе добија сé што посакаа? Што ли<br />

ново на ум ќе им дојде, со каква ли неправда сега ќе му мавтаат на светот? До кога ќе дозволуваме некој да нé<br />

диригира така како што сака и кога ќе посака? Имаме ли ние МАЖ со големо М, кој ќе знае да пресече и да рече:<br />

е веќе ДОСТА Е! Саде уцени и преговори и договори ставени во рамка!<br />

Решението на мандатарот во новата Влада да има вицепремиер за економија од бизнис-круговите, наиде на<br />

одобрување. Стопанствениците се надеваат дека човекот во Владата кој е бизнисмен, ќе помогне пораките од<br />

стопанството да допрат до премиерот, за да се креира економски амбиент, кој ќе биде поволен за домашните<br />

производители. Засега сме светлосни години оддалечени од некаков поволен економски амбиент. Со обврските<br />

кон Светската трговска организација и кон Европската унија, кои налагаат прогресивно намалување на<br />

царинските стапки до нивно целосно укинување, македонските стопанственици се оставаат на удар на<br />

глобалната конкуренција. Економските показатели повторно укажуваат на негативности во досегашното<br />

работење. Обемот на стоковата размена на Македонија со странство од јануари до октомври годинава изнесува<br />

3,620 милијарди долари, а дефицитот достигна 951,7 милиони долари, соопшти Државниот завод за статистика.<br />

Во овој период, најголемо учество во извозот имаат разните готови производи со 35,1 отсто и производите<br />

класирани според материјалот - 32,4 проценти. Од увозот, 19,9 отсто отпаѓа на производите класирани според<br />

материјалот, следуваат машините и транспортните уреди со 18,7 проценти, трансакциите и неспомнатата стока<br />

со 14,8 проценти и минералните горива, мазива и слично со 14,1 процент. Домашните производители најмногу<br />

извезувале во земјите-членки на ЕУ, каде што се пласирани 57,1 проценти од извозот, следуваат земјите од<br />

поранешна Југославија со 27,4 отсто. Во првите 10 месеци најмногу сме увезувале од ЕУ, од земјите од Централна<br />

и од Источна Европа, како и од поранешниот СССР. По ваквите податоци, новите министри заедно со мандатарот<br />

веќе би требало да му напишат и да му испратат писмо на Дедо Мраз, наведувајќи го својот долг список на<br />

желби. Тој можеби ќе се сожали, па ќе стави рака во големата вреќа и ќе извлече некое подароче и за нас! А<br />

постои ли Дедо Мраз?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

22<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

17.12.2004<br />

S<br />

игурно сите ја знаат онаа старата: Мара на Јана, Јана на Мара и куќа<br />

неметена, а глувците си прават журка!<br />

Тоа ни се случи и нам - конкретно со Кондово. Петко на Станко и<br />

Станко на Петко и проблемот во Кондово растеше и зрееше, додека не<br />

се наду како новогодишен балон, со аспирации да пукне како нуклеарна<br />

бомба!<br />

Место на раат да си фантазираат за Нова година и да подзаборават на бедата и<br />

сиромаштијата, вооружените млади бунтовници од Кондово и неспособноста на власта да го пресече во корен<br />

проблемот повторно ги става во стресна состојба граѓаните на Република Македонија. Со вакви проблеми може<br />

слободно да го заслужиме епитетот стресна држава. Македонија повторно длабоко “зацапа” во жив песок, кој ни<br />

го наметна секогаш незадоволното “обесправено” малцинство во државава. Барем да го сменеа сценариото, да<br />

немавме чувство на “деја ву”. Визијата на Република Македонија оди во надолна линија, забележуваат<br />

македонските интелектуалци. По чекорот напред со признавањето на нашето уставно име од страна на САД и<br />

нашиот безмалку статус на кандидат за членка во ЕУ, повторно сме три чекори назад со состојбата која ни ја<br />

наметнаа оние од Кондово. За жал, нашиве политичари се соочуваат со суетен прагматизам, односно утопизам со<br />

кој доаѓа до израз нивната неспособност да се носат со проблемите. А странските новинари едноставно им<br />

завидуваат на македонските, бидејќи овие живеат во ептен интересна држава. Секоја зима - најава за воена<br />

клима. Сé нешто се случува, сé некои црни “батки” се појавуваат со ултиматуми и несериозни барања, натоварени<br />

со тешки калашњикови. Наместо институциите на системот, главниот збор го има оружјето.<br />

Наместо официјалните фаци и претставниците на институциите на системот, во Кондово во преговарачка<br />

улога е косовскиот генерал на ОВК, Ндрецај Малиќи, кој ќе се обиде да го искористи големиот авторитет кај<br />

Албанците во смирување на кондовчани. Малиќи, личност од црната листа на Џорџ Буш, влегол во Македонија<br />

под сомнителни околности, и денес ќе ги исправа нашите “криви дрини”.<br />

Вооружените лица во Кондово се криминалци кои се користат и за други цели - ова е оценката на шефот на<br />

мисијата на Проксима, Барт Дуг... Начинот за справување со Кондово, вели Дуг, ќе зависи од македонските власти,<br />

односно дали ќе се преговара или тоа ќе се реши со полициска акција, иако тие преферираат преговори...<br />

Во Проксима уште одамна знаеле за вооружените групи во Кондово, но за тоа знаеја и македонските власти,<br />

истакнува Дуг, уште многу пред македонските медиуми да го обелоденат случајот. Проксима е со оценка дека<br />

доколку е потребно, македонската полиција има капацитет да се справи со вооружените групи во Кондово...<br />

Особено добро обучените специјални полициски единици...<br />

Но, нашите специјални единици молчат, а тоа повторно нé враќа во 2001 година кога Тачи и Џафери го тапкаа<br />

по рамо Георгиевски велејќи му: дон’т њоррѕ, бе хапѕ! А потоа знаеме што се случи.<br />

Како и да е, во Новата година ќе влеземе со нова Влада. Ќе ни тргне ли со неа особено во делот на економијата<br />

која ни е без преседан?<br />

Економските експерти упорно сугерираат дека Македонија мора да ја смени макроекономската политика од<br />

стабилна во развојна и да ги заживее малите и средните претпријатија, а со тоа да тргне напред во излезот од<br />

економската криза. Експертите уште советуваат дека е потребна и промена на курсот на денарот, но со пакет<br />

мерки кои ќе претходат на сеопфатна анализа.<br />

Македонските економисти како пречки за развој на економијата ги посочуваат: сивата економија, корупцијата,<br />

нефункционалниот судски систем и друго.<br />

Во Македонија не постојат пазарни услови на истражување што остава простор за политички влијанија,<br />

волунтаризам, а недостасува и поголем ангажман од државата за поддршка на малите бизниси.<br />

Експертите нагласуваат дека проблем за водење бизнис во Македонија се и високите каматни стапки и<br />

хипотеки кои ги бараат банките, кога во земјата не постојат гарантни и ризични фондови, што би им олесниле на<br />

претприемачите.<br />

Постојат нестабилни услови за стопанисување, кои постојано се менуваат и нема гаранција дека идните<br />

бизниси ќе бидат остварливи.<br />

Огромен негативен ефект врз македонската економија остава трговскиот дефицит што годинава ќе достигне<br />

повеќе од 1 милијарда долари. Состојбата е алармантна. За да се направи пресврт во трговската размена во наша<br />

корист ќе бидат потребни минимум 10 години, додаваат експертите.<br />

По песимистичкиот преглед на политичко-безбедносната и на економската состојба во државава, на граѓаните<br />

им излезе низ нос и претстојниот пречек на Нова година и било каквите перспективни размислувања за<br />

идинината! Она чувство на “деја ву” ни ја нарушува новогодишната еуфорија. Ќе нé биде, или?!!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

23<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

24.12.2004<br />

A<br />

ко петлите се познаваат по пеењето, тогаш сигурно луѓето се впечатливи<br />

по зборовите. Но, и зборот е меч со две острици, бидејќи<br />

една поговорка вели дека “поарно е да лизнеш со нога, отколку со<br />

збор”! А македонските граѓани можеа да се изнаслушаат прекрасни<br />

зборови, розови експозеа и најави за една убава Македонија со<br />

економски бум!<br />

Сите досегашни македонски влади наголемо најавуваа економски чуда, брда и<br />

долини, мед и млеко, а досега ниедна не исполни ни дел од ветеното. Решавањето на<br />

економските проблеми секогаш и од сите се маргинализираше. Не се тие виновни, едноставно немаа време од<br />

дневно-политичките случувања ниту, пак, доволно слух да поработат на она суштинското во една држава -<br />

економијата. Така и оваа најновата Влада. За разлика од својот претходник Црвенковски, Владо Бучковски не<br />

вети бројки, но вети нешто уште повеќе - економски препород од кој ќе почнеле и реформите.<br />

“Ќе има прилика јавноста да види дека тие реформи е можно да се направат”, изјави новиот министер за<br />

економија, Фатмир Бесими.<br />

Она што им остави впечаток на македонските граѓани секако се најавите дека допрва ќе бидат детектирани<br />

економските проблеми кои, за жал, се видливи и од авион како, на пример, половина милион бедни, 400.000 без<br />

работа, пад на производството, а од директните странски инвестиции ниту трага, ниту глас. Единственото ново<br />

најавено од сегашниот вицепремиер за економски системи, Минчо Јорданов, е поевтинување на парите, што<br />

значи да се намалат каматите за кредитите, мерка која е сосема спротивна на сегашната политика на гувернерот<br />

на Народна банка, Петар Гошев. Како ќе функционира Владата со луѓе кои имаат различни економски сфаќања и<br />

есапи, односно како ќе се согласува триото Јорданов, Гошев и Поповски ќе се види допрва и тоа многу брзо на<br />

претстојните преговори со ММФ?<br />

“Владата треба да добие шанса”, рече премиерот Владо Бучковски.<br />

А народот нема друга алтернатива освен да дава шанси, всушност како и многу пати досега. Но, кога и<br />

народот ќе добие шанса да живее поубаво, подобро и порелаксирано? Досега ниедна Влада не се потруди<br />

граѓаните да ја запомнат по добро. Поглаварот на МПЦ г.г. Стефан, кој отслужи Света Божествена литургија во<br />

штипскиот соборен храм “Св. Никола” по повод истоимениот празник ја благослови новата Влада, при што<br />

постави една дилема.<br />

“Слуги кои секогаш безусловно го крепат својот народ, почитувајќи и практицирајќи ги светите темелни<br />

вредности на човештвото, ете такви се свештениците, но какви се македонските министри, дали и тие се слуги<br />

на народот?”, праша г.г. Стефан.<br />

Ваквото прашање си го поставуваат и голем број македонски граѓани.<br />

Колку Македонија е пријатно место за живеење покажува и податокот дека оваа година околу 8.000<br />

Македонци побарале бугарско државјанство. Е, само пред неколку години ние бевме мисловна именка за<br />

Бугарија, а денес сликата е сосема поинаква. Зголемувањето на интересот за бугарско државјанство експертите<br />

го толкуваат со привилегијата со пасошот од оваа соседна држава секаде да се патува без шенген визи, но и<br />

заради нејзиното речиси сигурно зачленување во Европската унија во 2007 година. А каде сме ние со случаите<br />

од типот на Кондово? Доживеавме Џафери на сметка на нашиот страв и нерешителност да заработува политички<br />

поени. Зарем заборавивме дека кривично-правниот инструментариум е ултима ратио на правниот поредок во<br />

решавањето на кризните ситуации. А, ние дозволуваме кризните ситуации да ни ги решаваат старите волци<br />

Тачи и Џафери, “засилени” со Ахмети. Освен тоа, ваквото трио фантастикус беше во друштво со Даут Реџепи,<br />

алијас командант Лека, човекот кого роднините на 12 киднапирани Македонци од воениот конфликт во 2001<br />

година директно го посочија како виновник. Но, власта е безгласна пред едно такво име, кое ете ни ги решава<br />

проблемите во Кондово. Ако дојдовме до дереџето еден Лека, Џафери, Тачи и Ахмети да ни ги решаваат кризите,<br />

тогаш што ни преостанува?! Еден наш професор има теза во која вели дека: “Релативизмот не е само мисловна<br />

претпоставка на демократијата, туку и цондитио сине љуа нон во нашите стремежи кон вистината. Или треба да<br />

се проповеда: апсолутизмот (на носителите на власта) е мисловна претпоставка на демократијата и услов без<br />

кој не може да се спознае вистината?”.<br />

Вистината е само една, а според професорот “соучесник во злосторствата, па и во предавството на<br />

татковината, може да се стане и со пасивност, со несторување, со молк. Или треба да се проповеда ‘молчењето е<br />

злато’”.<br />

И сé додека “мудро се молчи”, лека, полека контролата во државава е во нечии други раце!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

24<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

30.12.2004<br />

N<br />

адежта последна умира или како што рекол писателот Карл<br />

Менингер: “Надежта е скромна, понизна, несебична, таа<br />

навестува напредок, таа е авантура, чекор напред - сигурна<br />

потрага по подобар живот”.<br />

Со многу надеж за поубава иднина ја дочекуваме 2005<br />

година, а се збогуваме од 2004.<br />

Покрај сите негативности, падови и грешки на годината која измина, она што<br />

ќе ја направи забележана секако е новата страница на нашата историја која се случи дента кога САД<br />

нé признаа под уставното име. Заташканата, прикриваната, изобличуваната вистина за МАКЕДОНИЈА<br />

си го наоѓа своето место под сонцето. И светот ја осознава вистината за нашето постоење. Се затвора<br />

устата на оние кои со омраза и со злоба го оспоруваа постоењето на македонската нација, јазик,<br />

историја и култура. Признавањето на нашето уставно име од страна на другите држави ќе си дојде<br />

само по себе, а останува ние само да си ги средиме домашните проблеми и тешкотии.<br />

Откривањето на тешкотиите е доказ за остроумноста, но уште поголема остроумност е да се најде<br />

излез за нив. А Република Македонија, цела 2004 година ги бараше, ги детектираше проблемите, а<br />

тие само се напластуваа и множеа. Проблеми на политички, на економски план, чаре не можеше да<br />

се најде. Ако политички доживувавме колапси и доминација на малцинството, чиишто желби беа<br />

закон за мнозинството, економски тоневме станувајќи кандидат за Гинисовата книга на рекорди со<br />

постојаниот пад на индустриското производство. А, во меѓувреме на политичката сцена<br />

продефилираа многу политички фигури со ветувања и ветувања дека сé ќе тргне на подобро, ама...<br />

Мудреците рекле дека лошото извршување не е толку опасно колку нерешителноста. Има луѓе<br />

кои се сосема неспособни да донесат одлука и на кои секогаш им треба поттик отстрана; често тоа<br />

не потекнува од неможноста за заклучување, кое кај нив е многу бистро, туку поради тоа што немаат<br />

сила за активност. Од друга страна, постојат луѓе кои од ништо не се збунуваат, кои опфаќаат сé со<br />

своето знаење и кои имаат решителен карактер. Но, за жал, таквите креативни луѓе со решителен<br />

карактер ретко можат да дојдат до израз! Воопшто не е некоја новост ако слушнеме дека Македонија<br />

е на дното од земјите во регионот по директни странски инвестиции. За 14 години независност, во<br />

Македонија по основ на директни странски инвестиции се слеани 1 милијарда и 145 милиони<br />

долари, најмногу во услужните дејности: телекомуникациите, банкарството и осигурувањето.<br />

Престрогата макроекономска политика актуелна повеќе од една деценија, неконкурентната<br />

пазарна структура, слабата ефикасност на државните институции, корупцијата, немањето бизнис<br />

визија итн... Ова се само дел од причините зашто Македонија е на дното од земјите во регионот по<br />

директни странски инвестиции. Актуелната Влада нема алтернатива освен алармантно будење на<br />

долги години заспаната економија.<br />

Но, за момент да заборавиме на лошите работи и во Новата година да си посакаме мир, среќа,<br />

благосостојба, љубов, разбирање, правдина... Да си посакаме сите Македонци да се сплотат под<br />

истото наше македонско сонце, поединствени од кога и да биле претходно. Тие од Пирин, Егеј, Голо<br />

Брдо, но и тие од Австралија, Канада, САД, Германија, Швајцарија... Сите Македонци низ кои тече<br />

крвта Александрова и низ чии гени е забележано едно богато минато, гордо да им ја пренесуваат<br />

македонската вистина на своите потомци.<br />

Пред нас е и големиот христијански празник за Христовото раѓање, Божик, кој не е само празник<br />

на минатото и на сегашноста, туку е празник на Божјата иднина...<br />

За многу години Македонци каде и да сте! За многу години наша Македонијо, поробувана,<br />

угнетувана, но секогаш храбра и достоинствена, бидејќи само ти можеш да родиш храбри синови,<br />

гордост за човештвото. Не залудно се вели дека папокот на светот е токму тука во нашата Македонија.<br />

Нека ни е честит Божик и Нова година, која ќе биде во знакот на македонската вистина и во знакот<br />

на нашето македонско сонце!!!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

25<br />

George Atanasoski


"<strong>Samo</strong> <strong>sonceto</strong> e <strong>postaro</strong> <strong>od</strong> <strong>Makedonija</strong>"<br />

Bra}a<br />

i sestri,<br />

raska`uvajte<br />

ja bibliskata<br />

vistinska<br />

prikazna za<br />

<strong>Makedonija</strong> -<br />

<strong>Makedonija</strong><br />

e edna!!!<br />

Makedonskata saga<br />

2005<br />

ГОДИНА<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

26 George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

14.01.2005<br />

D<br />

а можеш да заборавиш, велат старите е повеќе среќа отколку<br />

умешност. Се збогувавме со претходната година која по многу<br />

нешта беше лоша, но би било добро кога сé што беше неубаво би<br />

заборавиле, а би останало само сеќавањето на убавите нешта, како<br />

што беше чинот на признавањето на нашето уставно име од страна на<br />

САД. Но, за жал, во реалноста граѓаните најдобро и најмногу се<br />

сеќаваат на она што е најдобро да се заборави. Паметењето не само што е нескротливо -<br />

бидејќи дотрчува тогаш кога ни најмалку не доликува. Сé што ни нанесува болка е опширно, а немарно за сé што<br />

може да нé усреќи. Често заборавот е единствениот лек за болка, а ние често го забораваме. Човек мора да го<br />

навикне своето паметење на она што е пријатно, бидејќи тоа е доволно да ни создаде рај или пекол. Сепак, во<br />

Македонија ретко се случуваат пријатни работи. Воопшто не делува пријатно податокот дека има 20.000 нови<br />

невработени во третото тримесечје од минатата година, регистрирани во Заводот за статистика. Најновите бројки<br />

од таму покажуваат рекордна стапка на невработеност од 37,7 отсто.<br />

Ако во првиот квартал од 2004 година биле регистрирани 307.095 лица, во вториот има намалување на невработените<br />

за приближно 6.000 лица и бројката е 301.508. Но, во третиот квартал бројот на невработени се<br />

зголемува на 322.410 лица. И никој не ја знае причината за високиот скок на невработените. Последниот извештај<br />

од статистиката евидентира дека од вкупниот број невработени лица 59,1 отсто се мажи, а 40,9 жени. Досега<br />

речиси сите владејачки гарнитури постојано алудираат дека бројот на невработените претставува најголем<br />

проблем за земјава, практично ништо не се презема за негово решавање. Она што е најпоразително, според<br />

последните бројки кои ги презентираше Државниот завод за статистика, Македонија е рекордер во Европа по<br />

бројот на невработените во однос на вработените лица. Што да се прави кога вообичаено власта повеќе се<br />

занимава со политика наместо со економија.<br />

И покрај многубројните гламурозни најавувања за големи странски инвестиции, од нив ниту трага, ниту глас,<br />

саде ветувања и надеж. Пречките за странските инвеститори мора брзо да се надминат бидејќи Македонија, со<br />

оглед дека приватизацијата е на крај, веќе нема што да продава и треба да создаде атрактивен пазар за странците<br />

преку лесни постапки за влез. Забелешките најмногу се на сметка на власта, која многу доцни со обезбедувањето<br />

услови за фер стопанисување, што подразбира реформи во судството, во катастарот и воведување едношалтерски<br />

систем, односно лесна и брза регистрација на трговски друштва. Кај нас сé е комплицирано.<br />

Премиерот Владо Бучковски за да ја подобри економската слика во државава, како што ветуваше, го ангажира<br />

Германецот Тео Вајгел, кој би требало да нé посоветува како македонската економија да се извлече од криза.<br />

Вајгел во три мандати беше министер за финансии на Германија во владите на Хелмут Кол. Й припаѓаше на<br />

сестринската Демохристијанска унија. Бил член на управни одбори на повеќе европски компании, а познат беше<br />

како силен поддржувач на еврото, буџетски дефицити не поголеми од 3 проценти, што стана и критериум за влез<br />

во Унијата. Креатор е на Пактот за стабилност и раст. За него уште се вели дека е заговорник на полиберални<br />

економски ставови.<br />

Дали германскиот стручњак ќе најде лек за болната македонска економија? Домашната експертска и владина<br />

елита во последниов период се подели околу политиката на курсот на денарот, спроведувањето на реформите,<br />

привлекувањето инвестиции, барањето решение за намалување на невработеноста.<br />

Министерот за финансии дури изрази сомневање и за ангажирањето советници, особено во преговорите со<br />

ММФ. Сепак, сите се согласни дека Македонија не смее да изгуби уште една година во барањето начини како да<br />

излезе од кризата.<br />

Вајгел не е прв стручњак што ќе ја советува македонската Влада. Пред 4 години Тупурковски и Георгиевски го<br />

ангажираа Хрватот Анте Марковиќ како советник, но од тоа резултати немаше. Ќе видиме што ќе стори Вајгел?!<br />

Постпразничната еуфорија привршува. Следува работа и работа доколку сакаме да го оствариме зацртаното.<br />

Доколку сакаме да ја придвижиме економијата кон позитивно салдо, доколку сакаме да станеме членка на НАТО<br />

и на Европската унија, доколку сакаме да ги елиминираме бројните проблеми...<br />

Верата е благословена од Бога да му дава на човекот кураж, копнеж, љубов и надеж да си го помине животот<br />

по патот на Бога. Без вера човекот е ништо. А нашата вера кажува дека Македонија мора да ја биде!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

27<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

21.01.2005<br />

S<br />

тарите мудреци често знаеле да посоветуваат дека не е доволно<br />

само она што е главно за делото; потребни се уште и околностите<br />

кои го следат. Лошиот начин расипува сé, дури и она што е<br />

праведно и разумно; добриот начин напротив може да го надомести<br />

и едното и другото, па и она што всушност го нема; тој го<br />

позлатува и она што не постои, вистината ја засладува, а старото<br />

го прави младо. Она “како” многу значи во делата. Љубезноста ги ос војува срцата.<br />

Убавото однесување го разубавува животот, а секој пријатен гест дава чудесна и миговна помош. Својата<br />

хуманост, љубезност, чудесна и миговна помош Македонија ја покажа и на дело. Околу 200.000 евра беа<br />

собрани во деновите на солидарност, за помош на настраданите од цунами во Југоисточна Азија. Граѓаните<br />

донирале околу 3 милиони денари преку телефонските повици, а од кутиите поставени на скопскиот плоштад<br />

и на повеќе продажни места се преброени повеќе од 700.000 денари. Преку забава и шоу програма, на<br />

телевизиска аукција донираше и македонската естрада, продавајќи делови од својата облека и предмети.<br />

Портретот на Есма достигна цена до 6.000 австралиски долари, евровизискиот костум на Тоше 50.000 денари,<br />

це-де на Симон Трпчевски се продаде за 28.000 денари. Ако на ова се додадат 1.800.000 денари од градот<br />

Скопје, исто толку евра во лекови и храна од Владата и 500.000 евра од Црвениот крст, Македонија на<br />

настраданите во цунами ќе им помогне со повеќе од 2.500.000 евра. Сé ова е одраз на големата широкоградост<br />

на Македонците како народ. Но, колку би било добро и исто така хумано кога ваква хуманитарна акција би се<br />

направила за, на пример, неразвиените подрачја во Македонија или, пак, на замрените рударски гратчиња,<br />

како што се Пробиштип, Злетово... Би било мошне покорисно кога наместо баснословните суми за гостувањето<br />

на Горан Бреговиќ за Нова година, на скопскиот плоштад би им се поделила парична помош на најсиромашните.<br />

Или, пак, кога би се отвориле повеќе народни кујни за до топла порција да дојдат и оние најгладните. Но, барем<br />

тука во Македонија, работите речиси никогаш не се одвиваат онака како што би требало да бидат, најнапред<br />

да бидат во интерес на Македонецот! Иако директно обвинет од роднините на 12 киднапирани Македонци за<br />

време на воениот конфликт од 2001 година, на командант Лека никој ништо не му може. ‘Батката’ уште се<br />

шепуреше низ Кондово изигрувајќи божемски миротворец. Наместо него јабана одат луѓе чија вина е што<br />

јавно се декларирале како патриоти. Од сите случаи во Македонија (меѓу кои доволно е да се спомне само за<br />

малтретираните работници од Маврово, затворање на вентилите на липковската брана, случајот Вејце и<br />

водството на ОНА), само Љуботен останува отворен, а сите други се отфрлени. За да се оцени дали ќе се<br />

покрене обвинение против Љубе Бошкоски ќе се спроведат дополнителни истражни дејствија.<br />

Во очекување на официјалното изјаснување на Хашкиот трибунал се огласи и претседателот Црвенковски.<br />

За него е неприфатливо ако само македонската страна биде обвинета за злосторства против<br />

човештвото во 2001 година.<br />

“Ценам дека доколку Хашкиот трибунал сака да го сочува и впечатокот на целосна принципиелност и<br />

објективност врз основа на тој доказен материјал треба соодветно да постапува, односно навистина би<br />

било тешко одбранливо дека само на едната страна се вршеле кривични дела против човештвото во текот<br />

на 2001 година”, вели Бранко Црвенкоски.<br />

Со други зборови, ако само Љубе сноси одговорност, излегува дека Хаг за некого е мајка, а за некого<br />

маќеа, а нашиот брат Љубе жртвено јагне, за сметка на криминалците кои се сторија “недопирливи” херои.<br />

Каде ли тоа го има?<br />

Наместо за Александар Македонски и за македонската фаланга, историјата во Македонија, основците<br />

ќе ја изучуваат рамковно. Вака одлучила Комисијата за историја од Министерството за образование.<br />

Според новите наставни програми, покрај историјата на македонскиот народ, основците ќе ја изучуваат и<br />

историјата на Албанија. Е, Македонијо до кое дереџе дојде?<br />

Со новите програми по историја веројатно ќе се појават и нови народни херои. Не е чудо и ако<br />

командант Лека или Баци, а за Ахмети и да не зборуваме, би можеле да се најдат во учебниците по<br />

историја. Сé е можно! А ќе се сети ли некој да спомне и за брат Љубе, кој тогаш кога требаше беше на<br />

браникот на Македонија? Како и дали македонските учебници ќе пишуваат за брат Љубе, ќе покаже<br />

времето?!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

28<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

28.01.2005<br />

A<br />

ко некогаш беше уметност над уметностите да се знае да се зборува,<br />

денес тоа воопшто не е доволно. Денес треба да се знае и да се<br />

погаѓа односно, пред сé, треба нешто и да се сработи. На народот му<br />

е доста од ветувачки зборови како: навала од странски инвестиции,<br />

економски бум, загарантиран влез во НАТО и во ЕУ, крај на си ромаштијата,<br />

по еден вработен од семејството... Тоа време е минато,<br />

денес народот сака нешто реално, видливо, практично. Со други зборови дојде моментот<br />

кога “ветувачите” треба да ја разберат сопствената илузија. За жал, не може да биде<br />

разумен оној кој не разбира лесно. Дури има и такви кои копаат по срцата, и такви кои претставуваат вистински<br />

хиени за секоја намера. Вистината која е најважна, ја кажуваат само делумно, но сепак внимателниот и мудар<br />

човек целосно ја сфаќа.<br />

Една поговорка вели: “Впрегни го своето верување во сé она што го сакаш, а удри го со мамуза во она што го<br />

мразиш”.<br />

Во генералната оценка од Извештајот на Хелсиншкиот комитет за ситуацијата со човековите права во<br />

Македонија во текот на изминатата година е констатирано дека не постоеле услови ниту за практикување на<br />

правата и слободите на граѓаните, ниту за нивна заштита, а во повеќе случаи самата држава ги повредила и ги<br />

загрозила правата и слободите на своите граѓани.<br />

Годината која измина, Хелсиншкиот комитет ја карактеризира со натамошен негативен тренд на економијата,<br />

пад на стандардот на граѓаните и рестриктивна политика во однос на социјалните и работните права на граѓаните.<br />

Тие посочуваат и на поткопување на демократската држава, бидејќи моќта на легалните и на легитимните<br />

структури на власта се поместува во врвовите на политичките партии. Се негираат институциите на системот и се<br />

уништува администрацијата. Освен тоа, тие укажуваат и дека постои сериозно поткопување на владеењето на<br />

правото, нормите стануваат општи, законите се инвидуализираат. Забелешки се упатени и на практиката на<br />

ретроактивното дејствување на законите, најчесто на штета на граѓаните, како и на тоа што самата држава не ги<br />

почитува договорите кои сама ги потпишала и законите кои ги донела.<br />

Хелсиншкиот комитет забележува и на нефункционирањето на институцијата Народен правобранител. Покрај<br />

ова, се посочува и на фактот дека сега е избран народен правобранител кој е член на владејачка партија, кој нема<br />

никакво познавање од областа на човековите права и слободи, а единственото објаснување зошто е избран е<br />

бидејќи - тоа е предлог на пратеничката група на ДУИ. Ете, така нé окарактеризираа аналитичарите од Хелсиншкиот<br />

комитет.<br />

Покрај битката за спорот со името, Македонија не е поштедена ниту од својот источен сосед.<br />

Во последното истражување на Лондонскиот институт за воено и мирнодопско известување, посветено на<br />

бугарската политика кон Македонија, има алармантен наслов - “Македонија во топлата прегратка на Бугарија”. Во<br />

истражувањето подготвено во Софија, се отвора прашањето дали зад бугарската политика на позитивна<br />

дискриминација на Македонците, кога се во прашање универзитетите и бугарските пасоши, всушност не се крие<br />

обид за нивна асимилација. Од друга страна, пак, се наведува дека Бугарија станува сé поатрактивна за<br />

Македонците поради подобрувањето на нејзината економска состојба и перспективите за членство во Европската<br />

унија... Е, како ли се менуваат времињата! Па, само до неодамна ние бевме Америка за Бугарите!!!<br />

Заканата за Македонија, за жал, не доаѓа само од Бугарија. Времето на Косово му истекува, предупредуваат од<br />

Меѓународната кризна група (МКГ). Сегашниот статус кво веќе не држи, а евентуалната поделба на Косово меѓу<br />

Србите и Албанците, ќе ја скрши Македонија и ќе го зголеми притисокот за поделба на државата по етнички<br />

линии. Според сé ова државава ни ја сардисуваат од сите страни...<br />

А нашата Влада решила да ја “среди” економијата за што го ангажира и Теодор Вајгел, кој на голема врата изјави<br />

дека ја прифаќа понудата. Германските медиуми и институции кои се занимаваат со економски анализи меѓу кои<br />

Дицајт, Берлин онлине,убе уни констанц, рандом хаус и марген пост го нарекуваат “Кралот на долговите и на<br />

буџетските дупки”. Правникот Теодор Вајгел беше сојузен министер за финансии во периодот од 1989 до 1998<br />

година, во време кога германски канцелар беше Хелмут Кол. Во анализите за економската состојба на Германија,<br />

кои се објавени и на Интернет, е наведено дека во министерскиот мандат на Вајгел дошло до рапидно зголемување<br />

на бројот на невработените, до намалување на конкурентноста на германското стопанство, пропаѓање на<br />

системот на социјална и здравствена заштита, зголемување на неефикасноста на пензинскиот систем, влошување<br />

на пазарот на трудот, погрешна фискална политика. Во овој период задолжувањето на Германија се зголемило за<br />

101 отсто, со што во 1996 година бил постигнат негативен рекорд од ново задолжување на годишно ниво за<br />

повеќе од 40 милијарди евра. Е, како ли само господинот Вајгел, по ваквите негови перформанси, ќе успее да ја<br />

излекува македонската болна економија, останува да видиме! Можеби човекот има волшебно стапче?!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

29<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

04.02.2005<br />

E<br />

дна стара поговорка вели: “Господ да те чува од лоши пријатели, а од<br />

душмани сам ќе се чуваш”. Македонија децениски е опседната од<br />

лошите пријатели и душмани, како мета на аспирациите на соседите,<br />

вечно јаболко на раздорот. И не треба многу да зборуваме за<br />

македонскиот јужен сосед и неговиот лажен аргумент дека само<br />

Грција има право да го користи името МАКЕДОНИЈА и античкиот<br />

МАКЕДОНСКИ симбол “ЅВЕЗДАТА ВЕРГИНА”! Освен тоа, Грците ни забележуваат за<br />

нашиот Устав, според кој Македонија се обврзува да се грижи за Македонците надвор<br />

од матичната држава, кој според јужните ни соседи е оквалификувано како можност за територијална аспирација.<br />

А за да биде присутен и парадокс, грчкиот Устав во членот 108 предвидува грижа на Атина за грчката<br />

дијаспора. Има ли тука грам логика? Има ли оправданост тоа што само поради нив речиси цел свет почна да нé<br />

“фиромира”, па сега мака мачиме да ја отстраниме етикетата која лесно се добива, а тешко се симнува! Зарем<br />

има оправдување за баналноста за долгометражниот дијалог за спорот со името?! За Бугарија и за спорот со<br />

јазикот и нивниот обид за наше “побугарчување” ич да не говориме. Но, македонските проблеми, за жал, не<br />

запираат тука.<br />

Двајца македонски граѓани се на најновата црна листа на ЕУ. Едниот - актуелниот пратеник на ДПА - Ружди<br />

Матоши, според Европската унијата е вклучен во екстремистички активности, насочени против стабилноста и<br />

безбедноста на Македонија, водачот на кондовските вооружени групи - Агим Красниќи и уште 7 имиња,<br />

државјани на Србија и Црна Гора, Косово и Албанија. Некои од нив како Емруш Сума и Таип Мустафај се<br />

спомнуваат во извештаи на странски разузнавачки служби како главни организатори на радикални групи во<br />

регионот, додека Идает Бекири се поврзува со активностите на терористичката АНА. Останува нејасно до кога<br />

ќе остануваме глуви на предупредувањата на странските аналитичари. Според еден странски аналитичар,<br />

чекор по чекор албанското малцинство во државава се обидува да ја спроведе добро замислената шема:<br />

најпрвин да добијат статус на конститутивен народ, потоа врз база на тоа да спроведуваат еден вид автономија<br />

и на крај да остварат сецесија, како и другите цели - обединувањето на Косово. Според аналитичарите, срцето<br />

на проблемот всушност лежи во фактот дека никој не може да ги убеди Македонците, а уште помалку да им<br />

гарантира дека албанското малцинство во државава не би прогласило своја сопствена република во рамките<br />

на нашата. Треба ли да се заборави албанскиот илегален интерен референдум на 11 и 12 јануари 1992 година?!<br />

Странските аналитичари децидно се сомневаат во добрите намери на албанското малцинство, особено кога<br />

станува збор за заедничката, мирна иднина во рамките на Република Македонија!<br />

И со вакви проблеми ние сакаме Македонија да ја биде! Да биде успешна и перспективна и на економски<br />

план. Да ставиме точка на лошите работи кои економски нé уништуваат. Но, и тука аналитичарите имаат лоши<br />

оценки!<br />

Економските резултати во изминатата 2004 година се најлоши од осамостојувањето, оценуваат познавачите<br />

на состојбите. Рекордна стапка на невработеност од 37 проценти, најголем пад на бруто-домашниот производ,<br />

застрашувачки трговски дефицит од повеќе од милијарда долари итн... Има ли излез? За да се надмине оваа<br />

состојба потребно е да се создаде инвестициона клима, преку намалување на каматните стапки, полесен<br />

пристап до капиталот, сигурност и предвидливост на регулативата, советуваат економските аналитичари. Но,<br />

не е убаво сé да гледаме низ црни очила.<br />

Сепак, експертскиот тим на македонскиот премиер се прошири со Владо Димовски, ексминистер за труд и<br />

социјала на Словенија. Освен тој, во шема за влез во тимот е и поранешниот шеф на дипломатијата на Германија,<br />

Клаус Кинкел, кој би лобирал за Македонија пред Европската унија, а особено за полесен и побрз пристап на<br />

земјава до европските фондови. Можеби советите од експертите ќе нé тргнат од статус кво економската<br />

состојба?! Кога сме кај ЕУ, конечно и Европрашалникот е одговорен, работата целосно е завршена, останува на<br />

14 февруари во Брисел да му се предадат одговорите на претседателот на Европската комисија, Жозе Мануел<br />

Баросо. А потоа здравје и доза позитивна енергија!<br />

“Ветив дека во 2006 година Македонија ќе добие статус на земја-кандидат за членство во ЕУ. Сега, 45 дена од<br />

мандатот можам да констатирам дека секој ден сме поблиску до оваа цел”, изјави со видливо задоволство<br />

премиерот Владо Бучковски, повикувајќи се на изјавата на еврокомесарот Оли Рен дека Македонија може да<br />

добие одговор и статус земја-кандидат веќе до крајот на оваа година.<br />

За да го оправда својот презентиран оптимизам, премиерот Бучковски најави дека Владата ќе ги афирмира<br />

најдобрите стручњаци и ќе ги направи најдобрите потези во економијата со цел да продуцира развоен<br />

моментум. Надежта последна умира нели?!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

30<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

11.02.2005<br />

V<br />

о времето на општата еуфорија околу нашето членство<br />

во Европската унија, додека обидите за членство прераснуваат<br />

во игри без граници, зошто нашите погледи да<br />

не ги насочиме кон државата која својата љубов ја<br />

покажа признавајќи нé под уставното име. Зошто<br />

Република Македонија не би аплицирала за влез во САД како нејзина 52-<br />

ра држава? Токму сега,во вистинското време, Соединетите Американски<br />

Држави на дело покажаа и докажаа колку нé почитуваат и колку ни веруваат, а зошто и ние не<br />

би го сториле истото? Наместо кон членство во ЕУ, макотрпното одговарање на европрашалникот,<br />

спроведување реформи кои ги налага Унијата, ние да се стремиме кон аплицирање да станеме<br />

дел од најмоќната држава во светот САД, која воедно е и голем пријател на Македонија?! Моите<br />

лобирања САД да нé признаат под уставното име веќе се реализираа, па зошто не би успеало и<br />

нашето аплицирање за 52 членка на САД?! Досега Република Македонија не виде голем ‘аир’ од<br />

амбициите да стане дел од европското семејство, а за тоа колку сме несреќни како народ<br />

говорат и истражувањата.<br />

Македонскиот народ својата среќа ја оценувал со 4,9 на скалилото од 1 до 10, покажува<br />

истражувањето од светската база на податоци, што веќе 20 години во 90 земји го спроведува<br />

холандскиот универзитет Еразмо од Ротердам, а резултатите се објавени на веб-страницата на<br />

Универзитетот. Резултатите од истражувањето спроведено од холандскиот универзитет покажуваат<br />

дека Македонците се најнесреќни меѓу народите на Балканот. Со својот живот меѓу<br />

задоволните и среќни е и американскиот народ со 7,4 на скалилото. На самото дно на среќа се<br />

Ерменија, Молдавија и Зимбабве. Последна е Танзанија која својата среќа ја оценува со 3,2 од<br />

скалилото од 1 до 10. Литванија и Летонците ја оценуваат својата среќа исто како и Македонците<br />

со 4,9, додека Романците и Бугарите се понесреќни и од нас.<br />

Токму ваквите истражувања би требало да ни бидат показател каде да ја бараме среќата. И<br />

уште еднаш гласно ќе кажам дека Република Македонија има еден голем и верен пријател во<br />

лицето на Соединетите Американски Држави. Зарем треба да заборавиме дека Соединетите<br />

Американски Држави, само неколку часа откако Џорџ Буш беше реизбран за претседател на<br />

САД, решија официјално да ни се обраќаат со Република Македонија, што претставуваше прва<br />

одлука на официјален Вашингтон, која произлезе од вториот мандат на Буш во Белата куќа.<br />

Вистинската среќа би дошла тогаш кога ние би станале 52 држава од престижните во светот.<br />

Ако среќата ги следи храбрите, тогаш не е доцна да аплицираме за да станеме дел од најмоќната<br />

држава!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

31<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

18.02.2005<br />

S<br />

о години наназад атлетичарите се обидуваат една милја да<br />

претрчаат за помалку од четири минути и тоа изгледаше како<br />

непремостлива пречка. Тогаш, на 6 мај 1954 година британскиот<br />

тркач Роџер Гилберт Банистер претрча една милја за 3.59,4 минути,<br />

и постави нов светски рекорд. Често прифатените ставови ги<br />

сметаме за факти. Едноставно, човек пред себе треба да си постави<br />

цели. Но, на патот кон зацртаните вредности тој не треба да се ограничува со мали<br />

работи. Повеќето луѓе никогаш не доаѓаат до нивоата за кои се способни, бидејќи<br />

пред себе и не си поставиле таков предизвик. Можеби тоа најдобро го изразува истакнатиот Американец<br />

Роберт Браунин со зборовите: “Човекот би требало да допре и до она што е надвор од неговиот дофат. За<br />

што инаку служи небото”.<br />

Всушност, најчесто човекот сам си ги поставува менталните ограничувања!<br />

Тоа важи и за Македонија, колку високо ќе ги зацртаме своите цели, толку и ќе постигнеме.<br />

Во државава претстојат локални избори и според Единствениот избирачки список, кој беше подготвен<br />

од Министерството за правда, запишани се 1.711.293 граѓани со право на глас. Тие ќе можат да гласаат за<br />

градоначалници и за советници на 84 општини и на градот Скопје на 2.976 избирачки места. Во<br />

предизборната кампања граѓаните по којзнае кој пат можат да се изнаслушаат за розови ветувања,<br />

разубавувања на градови, нови патишта, спортски сали итн.<br />

Првиот човек на мисијата ОДИХР, која ќе ги набљудува изборите, ги повикува власта, партиите и сите<br />

граѓани - на фер и демократски избори, според меѓународните стандарди.<br />

“Овие избори претставуваат огромен тест за политичката волја и зрелост на Македонија. Секој ќе има<br />

своја улога, своја задача и секој што ќе биде вклучен ќе има дел во групната одговорност во овие избори”,<br />

рече Џулијан Пил Јеитс, шеф на набљудувачите на ОДИХР.<br />

Како македонските политичари ќе го положат и овој тест, ќе видиме. А интересно е да се наведе податокот<br />

дека правото на глас го изгубиле 15.000 луѓе кои живеат во странство, зашто не ја пријавиле адресата на<br />

живеење во Македонија, а од тие што живеат во странство, ќе можат да гласаат околу 55.000 лица.<br />

Македонија ги почна преговорите со Меѓународниот монетарен фонд и многумина го поставуваат<br />

прашањето дали новиот аранжман ќе трае само до парламентарните избори или и по нив?<br />

Според познавачите на состојбите, траењето е многу важно, бидејќи ако аранжманот е пократок, тогаш<br />

ќе содржи и помалку реформи. Ако, пак, трае подолго од две години, ќе биде и пореформски. Веќе е позната<br />

пораката од монетарците која вели: реформи и само реформи! На колку години ќе се реши ММФ, ќе зависи<br />

од нивната убеденост дека и следната Влада ќе ги почитува договорените обврски. Но, што да се договара<br />

кога кутратата ни македонска економија саде тоне ли тоне! Сега е отворено прашањето, во јануари догодина<br />

ќе се прецизираат обврските, а потоа ќе бидат потребни уште најмалку три месеци, согласност да даде<br />

Бордот на директори на меѓународниот фонд. Трите преговарачки страни, ММФ, Министерство за<br />

финансии и Народна банка, согласни се дека основа за подобрување на перформансите на македонската<br />

економија се единствено структурните реформи.<br />

Шефот на мисијата на ММФ во Македонија, Франек Розвадовски, рече дека во областите и во<br />

институциите кои треба да се реформираат, најбитно е да се создаде пофлексибилен пазар на работна сила,<br />

суштински промени во државните фондови кои даваат социјални услуги, особено здравствениот фонд и<br />

темелни реформи во судството. Утврдената макроекономска рамка за идната година е раст од 3,8 проценти,<br />

инфлација од 1,5 и дефицит во централниот буџет од 0,9 проценти. Да сме живи и здрави, па ќе видиме што<br />

од сé тоа ќе стане и реалност! А бедата во економијата предизвикува и беда кај народот, па така и стапката<br />

на невработеност во земјава изнесува 37,7 отсто, според Заводот за статистика, кој се повикува на<br />

последните податоци од Анкетата на работната сила.<br />

Но, за да ни тргне, пред сé, мораме да ги зацртаме нашите македонски национални стратешки и економски<br />

интереси и предизвици. Ако сакаме државава да ни опстане, најмногу мораме да се сконцентрираме<br />

и да работиме на заживување на економијата. Само со вистински вредности и со вистински луѓе на клучни<br />

позиции можеме да постигнеме економски просперитет на Македонија! Но, имаме ли такви? Можеби<br />

локалните избори ќе ни бидат добар тест!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

32<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

D<br />

околку сите успешни Македонци - бизнисмени, каде и да се во светот,<br />

би се здружиле, тогаш би можело да се спаси Електростопанство на<br />

Македонија од продажба на странски газда, а најмногу би се спасил<br />

македонскиот граѓанин и би се избегнала опасноста тој уште еднаш<br />

дебело да плаќа цех од својот плиток џеб!<br />

Една народна приказна вели: ”Си биле двајца сиромашни кои<br />

имале една кокошка што им носела по едно златно јајце. Но, незадоволни од тоа тие ја<br />

заклале за одеднаш да се збогатат и за да го извадат целото злато од неа. Но, со тоа тие<br />

останале и без тоа едно златно јајце. На крај сфатиле каква глупост направиле, но веќе било доцна...”.<br />

Откако го продадовме Телеком и се изгоревме како што се изгоревме, сега место да дуваме и на матеница,<br />

ние сакаме да ја продадеме и последната кокошка која ни несе златни јајца - Електростопанство на Македонија.<br />

Има ли надеж, има ли спас од еден ваков потег на власта? Всушност, зошто мора токму сега, поточно до крајот<br />

на оваа година ЕСМ да се приватизира, кои тоа европски и други директиви налагаат такво нешто, ако се има<br />

предвид дека Република Словенија веќе е членка на Унијата, но сé уште го нема приватизирано своето<br />

Електростопанство?! Зошто, немајќи вистинска причина, ние тоа би го направиле први во регионот, свесни<br />

дека правиме грешка?!<br />

Зарем Телеком, манипулациите и прескапиот телефонски импулс не ни беа доволна поука? Зарем некаде во<br />

светот има пример за продавање на златната кокошка?! Многу пати досега експертите предупредуваат на<br />

тешките последици од избраниот модел за продажба на ЕСМ. Во време кога енергетиката станува<br />

најпрофитабилен бизнис секаде во светот, ќе биде кардинална грешка доколку македонската држава го<br />

продаде ЕСМ.<br />

Јавноста, исто така, изразува отпор кон продажбата на ЕСМ. Доколку Собранието не распише референдум<br />

на кој би се одлучувало за продажбата на ЕСМ, опозицијата има резервен план, според кој ќе ги собира<br />

потребните 150.000 потписи, по што Собранието ќе мора да го стори тоа. И граѓанските здруженија објавија<br />

дека ќе собираат потписи против оваа продажба.<br />

Во моментов во ЕСМ има 7.000 вработени, тоа располага со 1.500 мегавати инсталирана моќност, што на<br />

еден мегават му доаѓа близу по 4 вработени. Нормален просек во светот е 1,5 вработени на 1 мегават<br />

инсталирана моќност.<br />

Ако Владата го продаде Електростопанство, тогаш ќе направи една од клучните приватизациони грешки,<br />

поради која најмногу ќе трпат граѓаните, предупредуваат македонските експерти. Тие со аргументи го<br />

критикуваат моделот кој е избран: да се продаде цело ЕСМ, а приватниот газда ќе нема кој да го контролира.<br />

Според проценките, Електростопанство не е загубар, иако се соочува со превработеност која приватникот<br />

нема да ја трпи. Тој ќе го намали бројот, ќе имаме уште една армија невработени, ќе има поскапа струја и нема<br />

да биде како што е кажано - профит од 2-3 милиони евра, туку ќе се зголеми на 50-60 милиони евра, анализираат<br />

доброупатените познавачи на состојбите.<br />

Имено, експертите посочуваат дека посреќно решение е делумната приватизација. Може да се продаде<br />

дистрибутивната мрежа или термоцентралите. За експертите е најдобро да се продадат од 20 до 30 отсто од<br />

акциите, но никако сé, за да не дојде до тоа Македонија да ги оттуѓи езерата и јагленовите богатства.<br />

Само рудата вреди повеќе од милијарда долари, што е три пати повеќе од парите кои Владата ги очекува (од<br />

300 до 400 милиони евра). Доколку се слушаат експертите, многу помудро е државата да остане главен стопан<br />

на ЕСМ.<br />

А за нив е смешна вредноста која Владата ја очекува од продажбата на ЕСМ. Според проценките, само<br />

хидроцентралите и дистрибутивната мрежа вредат околу 2 милијарди долари, а годишниот профит од ХЕЦ е 50<br />

милиони евра.<br />

Познавачите на состојбите уште и посочуваат дека може да се приватизираат максимум 30 отсто од ЕСМ, но<br />

минимум 51 процент мора да остане во државна сопственост.<br />

Може да се приватизираат 20, 30 или 40 проценти, но никако повеќе од 51 отсто.<br />

Тие посочуваат дека не смее да се размислува за приватизација на хидроцентралите, кои се најпрофитабилни<br />

стопански објекти и производни капацитети што временски и технолошки не застаруваат. Соседните држави<br />

воопшто не размислуваат за нивна продажба, а некаде дури и со закон е забранета приватизацијата на ХЕЦ.<br />

Освен тоа, шестте големи ХЕЦ во ЕСМ се ревитализирани со кредит од Светска банка.<br />

Според сé, не треба да брзаме со продажбата на ЕСМ пред другите земји во регионот, а приказната за<br />

двајцата сиромашни со кокошката која несе златни<br />

јајца нека ни послужи како добра поука!<br />

25.02.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

33<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

04.03.2005<br />

D<br />

еновиве Македонија личи на селски панаѓур, со сите материјали за<br />

кампањата за локалните избори, со спектакуларните ветувања,<br />

насмеаните лица и певливите песни! Но, наспроти фалбите од политичарите<br />

и критиките за ривалите, американскиот Стејт департмент<br />

во својот годишен извештај за 2004 ни забележува на неефикасното<br />

судство и непримерното и непрофесионално однесување на некои судии, незавршени<br />

судски постапки, истраги и слично. Неефикасното судство и корупцијата сé повеќе<br />

метастазираат во македонското општество! Спомнуваат случаи на корупција во<br />

полицијата, но и во судството, кое според оваа организација, е слабо и под политички притисок. Во врска со<br />

медиумите, тие велат дека сé уште не се целосно независни, Владата не стопанисува со медиумите, но врши<br />

притисок, особено во нивното економско работење и спроведува индиректна цензура. Во извештајот е<br />

спомната и судската постапка поведена против Љубе Бошкоски за случајот “Раштански лозја”, но без поголем<br />

коментар. Ја спомнува и истрагата која ја врши Хашкиот трибунал за случаите од 2001 година и дека амнестијата<br />

на припадниците на ОНА не важи за истрагите на Трибуналот. Департментот единствено ги фали македонските<br />

власти за спроведување на обврските од Рамковниот договор и донесувањето на Законот за локална самоуправа.<br />

Додека ги слушаме ваквите извештаи, Албанците во Република Македонија не мируваат со своите<br />

мегаломански барања и преголеми претензии. Ниту помалку ниту повеќе - тие бараат да се сменат државните<br />

симболи, односно химната и знамето, за Албанците да ја чувствуваат Македонија како своја држава.<br />

Претседателот на ДПА, Арбен Џафери, смета дека Македонија треба да усвои нова химна со хуманистичка<br />

порака и музика, како таа на Бетовен, Шопен или на Бах. Тој вели дека е нереално да се очекува Албанците да<br />

се идентификуваат со химна која ги слави Гоце Делчев или Питу Гули, иако тој ги почитува како историски<br />

личности, како што ниту Македонците би се идентификувале со химна во која би се пеело за Јумни Јонузи. За<br />

него било ризично Албанците сега да се интегрираат во Македонија без да добијат целосна рамноправност,<br />

бидејќи тоа би значело нивна асимилација. Тој предлага да се смени и државното знаме. Според Џафери,<br />

државното знаме треба да е прифатливо за сите граѓани за да може потоа и Македонците и Албанците и<br />

другите да имаат свои национални знамиња т.е. тој заборава каде живее и како се вика таа држава!<br />

А што потоа ќе бара Џафери кога евентуално би му се исполнила и неговата музичка желба?! Тој уште се<br />

заканува и најавува дека ако власта е глува за овие барања, можно е Албанците својот револт да го изразат<br />

преку протести и граѓанска непослушност. До кога ли ќе дозволуваме вака да ни се закануваат?!<br />

А, наспроти ваквите “нескромни” барања нема да кажеме ништо ново ако спомнеме за катастрофална<br />

невработеност, необразовани луѓе, млади кои учат факултет, не само поради наобразбата, туку колку да не<br />

седат без работа по средното образование, иако и потоа не ги очекува работно место...<br />

И токму со ваква слика Македонија ќе биде претставена пред Европската унија, преку првиот извештај за<br />

состојбата на пазарот на трудот изработен од Европската фондација. Оваа прва анализа, само во англиска<br />

верзија, врз основа на која Европа ќе дава пари за проекти во Македонија, не ја слушна ниту еден министер. Во<br />

анализата е наведено дека во Македонија невработеноста постојано се зголемува, а вработеноста се намалува.<br />

Само 38 проценти од работоспособните луѓе работат. Во Европската унија овој процент е речиси двојно<br />

повисок - близу 65 отсто.<br />

Истражувањата покажале дека македонското стопанство, особено во помалите градови, не бара образовани<br />

луѓе, туку занаетчии. И додека европските земји ќе бркаат нови, уште повисоки стандарди за вработување, на<br />

македонската Влада й се препорачува да преземе итни мерки за да ја ублажи катастрофалната ситуација на<br />

пазарот на трудот во земјата. Македонија, која беше наречена пробно зајаче од европскиот претставник, е<br />

прва земја од Западен Балкан во која се прават вакви анализи. А ние за да знаеме какви сме и со што се<br />

соочуваме постојано сме под анализи и истражувања. Приказна сама за себе!<br />

Ако продолжат ваквите истражувања и анализи ретко ќе може да се најде некоја светла точка во нашата<br />

економија, но и во целата држава.<br />

Античкиот мислител и мудрец Тукидид запишал: “Силните го прават она што можат, а слабите она што<br />

мораат”. Останува мошне нејасно до кога Македонците ќе го праваат она што мораат и кога веќе еднаш ќе се<br />

ориентираме кон она што можеме?!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

34<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

I<br />

стакнатиот голем ум, Алберт Ајнштајн во една прилика рекол: “Светот<br />

кој е создаван досега има проблеми кои не можат да се решат ако се<br />

размислува на начин на кој е мислено кога е создаван”.<br />

Кога се создаваше и се градеше македонската државност, дали се<br />

мислеше дека ќе имаме вакви проблеми какви што си имаме? Дека ќе<br />

имаме армија невработени, економија која е како вејка на ветрот, правен систем во<br />

костец со митото и корупцијата, национални стратегии за ова и за она, кои единствено<br />

постојат само на хартија и никаде повеќе, институции во кои граѓаните гледаат повеќе<br />

со сомневање отколку со доверба...<br />

Во најновиот извештај на Обединетите нации за навремено предупредување за проблемите во Македонија<br />

се посочува дека дури 80 проценти од граѓаните немаат доверба во македонските институции и во нивниот<br />

капацитет да ги решат проблемите.<br />

Авторите, четворица домашни експерти, велат дека кај народот се забележувале мали знаци на надеж,<br />

нијанси од “светли точки”, но проблемите остануваат исти, со тоа што сега корупцијата избива на второ место,<br />

како најголем проблем во земјава, веднаш зад невработеноста. Знаејќи го тоа й се препорачува на Владата да<br />

ја искористи оваа состојба и навистина да стори нешто за подобрување на економијата, демократијата и<br />

особено на социјалните услови за живот. Но, ова не е прв пат констатирано и не еднаш да сме слушнале<br />

повратно гламурозни најави од власта дека сега конечно ќе ни тргне на подобро. Дека од странски директни<br />

инвестиции глава нема да кренеме и дека како игла во сноп сено ќе можат да се најдат оние што се невработени...<br />

Но, сé тоа беа само празни зборови, само ветувања, ништо конкретно и конструктивно!<br />

Овој извештај на ОН, кој обично се толкува како порака од меѓународната заедница до власта, вели дека не<br />

можат да се очекуваат реформи во Македонија без одговор од власта и создавање функционален тим за<br />

реформи.<br />

Од власта се бара поголема транспарентност при продажбата на ЕСМ и се предупредува дека цената на<br />

електричната енергија допрва ќе се зголемува, со што ќе се удри и врз животниот стандард на граѓаните но и<br />

на македонските фирми кои се ниско конкурентни. Па, имало ли бетер од ова денешново животарење и<br />

скапотија?! Всушност, граѓаните заслужуваат да бидат информирани за сé што нив, ги засега, особено кога тоа<br />

се однесува на нивниот џеб, а власта е должна секогаш да покаже транспарентност за сите свои активности!<br />

Од власта се бара и намалување на даноците, за фирмите да можат да имаат повеќе пари за инвестиции.<br />

Овој извештај, пред сé, е наменет за навреме да ги предупреди “надлежните” на некои можни ризици во<br />

општеството. Но, колку власта ќе “стресе коски” од ваквите извештаи, имајќи предвид дека долго време не<br />

слушнала ништо добро од вакви и слични извештаи!<br />

А, кога сме кај проблемите, пред некој ден претседателот на државата, Бранко Црвенковски, јасно и гласно<br />

кажа: “Ние веќе си немаме проблем со името,<br />

има проблем Грција - името нема да го менуваме, светот нé призна”, при што срамежливо додаде: “Но, можни<br />

се дестабилизации со Косово”, односно тој потврди дека ние не можеме без проблеми.<br />

“Никогаш како сега Македонија немала толку добри односи со соседите во сите сфери”, рече претседателот.<br />

Блазеси ни!!<br />

Според Црвенковски, две клучни прашања се важни за државава - разликите со Грција во однос на името и<br />

финалниот статус на Косово.<br />

“За Белград и за Приштина финалниот статус на Косово е приоритет број еден, а за Македонија е поважно<br />

дали ќе биде организирана територија со правен поредок каде што ќе владее законот, отколку како ќе биде<br />

формулиран финалниот статус на Косово”, рече претседателот Црвенковски.<br />

Шефот на државата нагласи дека Македонија останува на позицијата дека нема да го менува своето уставно<br />

име, нешто што веќе го знаат и врапчињата. На домашен план, како приоритети во 2005 година, претседателот<br />

ги посочи спроведувањето на Рамковниот договор и интеграцијата во ЕУ и во НАТО. За во иднина, односно за<br />

наредната година кога ќе се одржи Самитот на НАТО, Црвенковски очекува дека Македонија ќе добие покана<br />

за влез во Алијансата.<br />

Би завршил со мислата на Ерик Хофер:<br />

“...Иднината им припаѓа на оние кои во време на големи промени се подготвени да учат, а оние кои мислат<br />

дека немаат што повеќе да учат, ќе останат затечени во свет кој повеќе не постои...”.<br />

11.03.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

35<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

18.03.2005<br />

N<br />

еодамна беше македонскиот празник Прочка, кога според<br />

обичајот едни на други си ги простуваме грешките. Очигледно,<br />

имајќи предвид дека во државава имаме многу ‘грешки’, малку<br />

сме барале прошка и сме простувале. Оти, не знам дали во<br />

некоја друга држава вака како во нашава сите политички<br />

партии се прогласуваат за победници и сите се експерти за ‘перење мозок’ за<br />

време на предизборните кампањи, кога можат и знаат и дупка на некоја улица<br />

да подзакрпат. Но, нејсе, Македонија оди натаму, а со неа сите проблеми и дилеми и неизбежната<br />

корупција, која дејствува во сите пори на општеството. Всушност, одамна изумивме што значеше<br />

зборот чесност!<br />

На чесното однесување му е дојден крајот: обврските не се признаваат; ретко се случува меѓусебно<br />

фалење за своето грижливо однесување, па дури и најдобрата услуга најмалку се наградува. Денес<br />

тоа е обичај во цел свет, а можеби најевидентен е тука кај нас, во нашава Македонија. Постојат и цели<br />

народи наклонети кон лошотилакот. Секогаш, од едни треба да се плашиме од предавство, од други<br />

од непостојаност, а од трети од измама. Но, лошото однесување на другите за нас нека не биде<br />

пример на кој ќе се угледуваме, туку пример кон кој ќе бидеме внимателни. Притоа, постои опасност<br />

при гледањето на таквото неубаво однесување да се разниша чесноста и на чесниот човек!<br />

Грција ја предупредила македонската Влада дека ако не ја промени настојчивата позиција за спорот<br />

со името, на државата ќе й бидат отежнати европските перспективи, како и евроатлантската интеграција.<br />

Ова беше најновата од серијалот заканувачки ноти од нашиот јужен сосед.<br />

Овој пат предупредувањето било искажано од грчкиот заменик-министер за надворешни работи<br />

Јанис Валинакис, кој беше во посета на САД.<br />

Имено, Валинакис ја повторил позицијата за спроведување “реален, а не неформален дијалог” за<br />

изнаоѓање решение за грчко-македонскиот спор.<br />

А, во меѓувреме САД ја објавија црната листа на судии кои милувале да си ги чуваат “предметите” во<br />

своите фиоки толку долго што тие фаќале и пајажина. Откако ги објавија непопуларните листи,<br />

судиите нека се подзамислат. Но, нашето судство би требало од корен да се размрда, а што е со<br />

реформите? А, што беше тоа чесност, правда, правдина, правичност?<br />

Ерхард Бусек, претседател на Пактот за стабилност, на неодамнешниот Самит во Скопје, освен<br />

невработеноста, како главен проблем во Македонија го смета немањето странски инвестиции. И<br />

овде порака - тие не доаѓаат на купче, за нив мора да има натпревар.<br />

“Не е само судскиот систем, туку и поради администрацијата и транспарентноста на процедурите и<br />

натпреварот за инвестициите. Странските инвестиции не доаѓаат на купче. Треба да се<br />

натпреварувате”, вели Бусек.<br />

Како лош пример Бусек го наведува банкарството, во коешто за разлика од другите земји во регионот,<br />

во Македонија нема странски банки што, пак, според него, е предуслов за привлекување и други<br />

инвестиции.<br />

Почитуваниот господин Бусек како да подзаборави и на болеста која од ден на ден сé повеќе се<br />

шири во државава. Некои ја нарекуваат сиромаштија, некои беда, а некои мизерија. Како и да е,<br />

потрошувачката кошничка сé повеќе и повеќе тежи на празниот џеб.<br />

Вредноста на потрошувачката кошница за исхрана и пијалаци на четиричлено семејство пресметана<br />

врз основа на цените на мало, минатиот месец изнесуваше 9.971 денар, а во однос на јануари<br />

годинава е повисока за 1,4 проценти, според неодамна објавениот извештај на Државниот завод за<br />

статистика.<br />

Но, мудрите велат дека човекот ништо не го понижува повеќе отколку кога ќе дозволи да видат дека<br />

е само човек!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

36<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

25.03.2005<br />

@<br />

ивотот е како филмска претстава. Сами сме си продуценти<br />

на нашите претстави, вели Мике Тодд.<br />

Нашиот јужен сосед не стивнува туку ги интензивира<br />

своите активности и продолжува да ни прави опструкции<br />

секаде каде што ќе стигне. Всушност, нели сами сме си<br />

продуценти на нашите претстави, па така и ние грешката ја<br />

направивме уште тогаш кога нé признаа Соединетите Американски Држави и не ги<br />

“откачивме” почитуваните соседи од југот, дозволувајќи долгометражниот дијалог со<br />

нив да трае до бесконечност. Тогаш едноставно требаше да им кажеме - баста, финито!<br />

“Предлагаме политичко решение врз кое навистина ќе можеме да дојдеме до решение на проблемот. Секако,<br />

треба да има одговор и од другата страна, но ние сме подготвени да најдеме решение”, неодамна во Берлин<br />

одговори грчкиот премиер Костас Караманлис кога “Дојче веле” го праша какво решение предлага Грција за<br />

проблемот со македонското име.<br />

Германскиот канцелар Герхард Шредер, кој му беше домаќин на Караманлис, со укажување дека високо го цени<br />

заклучокот на Бундестагот, со кој на германската Влада й беше дадена задача да го употребува уставното име на<br />

Македонија во рамките на ЕУ, но и со дополнување: Доколку на Македонија навистина й се дава можност за<br />

процес на приближување кон ЕУ, тогаш Грција й е потребна.<br />

Односно, таа треба да нé поддржи, а како на земја која се декларира како лулка на демократијата не й личат<br />

заканите и другите изливи на лоша волја и постојаниот негаторски став кон северниот сосед Македонија.<br />

Инаку, за потсетување, германскиот Парламент ја задолжи Владата на Шредер да се залага за употреба на<br />

уставното име на Македонија.<br />

И Велика Британија има свое видување за признавањето на нашето уставно име.<br />

Имено, Комитетот за надворешна политика на британскиот Парламент смета дека непризнавањето на<br />

Македонија под нејзиното уставно име “нема никаква основа”, додека британската Влада сé уште го дефинира<br />

ова прашање како “длабоко емоционално” во однос на Грција.<br />

“Не постои никаква основа, ниту база, ниту реалност да не й се признае уставното име на Македонија и да не й<br />

се дозволи да го користи своето име”, изјави во Лондон претседателот на Комитетот, Доналд Андерсон, член на<br />

владејачката Лабуристичка партија.<br />

Според него, проблемот околу ова прашање треба да се сфати на “ниво на разум”, а не на “ниво на страсти”. И на<br />

британската Влада й “боде очи” преголемата доза на емотивност која се искажува од грчка страна кога станува<br />

збор за Македонија и признавањето на нејзиното уставно име.<br />

“Проблемот околу името всушност е длабоко емоционално прашање во однос на Грција”, изјави британскиот<br />

министер за Европа, Дејвид Мекшејн.<br />

“Многу пријатели Грци емотивно реагираат на овој проблем”, нагласи тој.<br />

Во своите заклучоци, Комитетот ја повика Британија, во соработка со Германија и Франција, и останатите<br />

европски партнери да ја признаат Македонија под нејзиното уставно име.<br />

Но, токму ваквите и слични најави ја прават Грција сé понервозна и ја доведуваат до ситуација да “осмислува”<br />

потези за подобра тактика во студената војна која ја води со Македонија.<br />

Често пати Грците се доведуваат во ситуација да прават и смешни гафови, а последната вест пристигна од<br />

Турција, каде што Грција се повлече од балканскиот фудбалски парламентарен турнир поради Македонија. А<br />

претходно слично искуство имаше и Бучковски кому не му беше дозволено да ја прелета Грција, затоа што на<br />

авионот стоело името Македонија.<br />

Но, за разлика од сите грубости кои ни се приредуваат од јужниот сосед, сé повеќе и повеќе Македонија се<br />

јавува под своето уставно име.<br />

На неколку официјални веб-сајтови на Обединетите нации нашава држава се појавува под своето уставно име,<br />

официјалниот јазик се означува како “македонски”, а населението како “Македонци”.<br />

На ова бурно реагирале Американците со грчко потекло, кои му се обратиле на генералниот секретар на<br />

светската организација Кофи Анан и на членовите на ОН да го заменат сајтот мацедониаЖун.инт со фѕромЖун.<br />

инт.<br />

“Ви свртуваме внимание итно да ја решите оваа ‘многу’ сериозна грешка на веб-страницата на Обединетите<br />

нации”, алармирале тие.<br />

Но, како што рекол мудриот Сенека “страста брзо минува, а разумот е тој што останува засекогаш”.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

37<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

01.04.2005<br />

E<br />

дна древна поговорка вели:<br />

“Патот од илјада милји почнува само со еден чекор”.<br />

Но, обичниот смртник на крајот на својот животен пат најчесто<br />

вели:<br />

“Ех, да живеев само малку поинаку... да направев вака или, пак,<br />

онака...”<br />

Во тоа наше ех, многумина го гледаат другото лице на можноста, алтернативата,<br />

шансата која ни побегнала од раце.<br />

Од избори на избори, луѓето си се лажат самите себеси очекувајќи слатките зборови на нивните кандидати<br />

(во случајов за градоначалници) да се преточат во стварност. Ех, кога сонот би станал јаве. А кога сонот не<br />

станува јаве, повторно тоа ех, да направев... поинаку!<br />

Македонија ги “преживеа”, односно доживеа и овие локални избори, на кои<br />

сé уште не им се гледа целосниот крај.<br />

“Гласот на Америка” пишува дека изборниот процес бил проследен со серија извештаи за обиди за<br />

манипулација со гласачите и полнење на гласачките кутии на неколку избирачки места, како и со потсетување<br />

за бојкотот на изборите од страна на најголемата партија на Албанците во земјава.<br />

Но, нејсе, кај може нешто кај нас да мине без проблеми. Па, уште кога ќе ни советуваат дека доколку не биде<br />

сé демократски... лошо ќе се одрази на нашите аспирации кон ... подобро утре.<br />

За претседателот Бранко Црвенковски овие избори беа тест за демократијата и националната зрелост.<br />

Премиерот Владо Бучковски оцени дека во Република Македонија се одржале фер и демократски избори,<br />

иако, како што рече, имало некои изолирани неправилности.<br />

“На 1 јули почнува сериозна реформа на политичкиот систем, при што соработката меѓу централната власт<br />

и локалната власт ќе биде главниот предуслов за остварување на предвидените цели”, најави македонскиот<br />

премиер.<br />

Додека ние се занимаваме со избори и политика, поранешниот министер за внатрешни работи на Република<br />

Македонија, Љубе Бошкоски, според најавите денеска ќе се појави пред Судскиот совет на Хашкиот трибунал<br />

за да се изјасни по обвиненијата за кршење на законите и обичаите на војување во врска со случајот “Љуботен”.<br />

Ни џа, ни бу. Брат Љубе замина во Хаг, додека оние коишто беа виновни за дванаесетте киднапирани Македонци<br />

во воениот конфликт во 2001 година, оние коишто ги малтретираа градежните работници од “Маврово” итн...<br />

се светлосни години оддалечени од видокругот на Карла дел Понте.<br />

Политика и само политика, а кога ќе дојде време за економија?<br />

На македонскиот пат од илјада милји пречките се како секојдневие. И сé уште не му се гледа крајот на<br />

спорот околу името со Грција, кој според многумина требаше одамна да биде минато. Но, Грците упорни не<br />

запираат, давејќи се во стерилноста на дипломатската тактика, дрско настојувајќи по пат на закана да дојдат до<br />

посакуваната цел да нé нарекуваат така како што сакаат. Но, малку им е тоа, туку тие би сакале нивното име за<br />

државава да биде прифатено од светот. Небаре ни се кумови. А и ние сме си виновни што понекогаш си го<br />

забораваме името, идентитетот и историјата!<br />

“Изнаоѓање заемно прифатливо решение меѓу Атина и Скопје за името на Македонија ќе ги олесни шансите<br />

на таа земја за евроатлантска интеграција”, изјавил шефот на грчката дипломатија Петрос Моливијатис.<br />

Оваа порака тој му ја пренел на специјалниот посредник на Обединетите нации за името, Метју Нимиц.<br />

Шефот на грчката дипломатија изразил надеж дека македонската Влада ќе се угледа на Атина и ќе покаже<br />

“продуктивен и европски став”, наместо, како досега, да остане заплеткана во својата “опседнатост со<br />

непопустливост”. Проструија и некои засега непотврдени шпекулации дека грчката Влада одлучила да ги<br />

замрзне билатералните односи со Македонија, но оти одлуката официјално не се соопштува во Атина. Според<br />

ваквите неофицијални информации, Грција на сите можни начини притиска за прифаќање на името “Нова<br />

Република Македонија Скопје”, за што е во постојана дипломатска офанзива низ ЕУ и САД. Е, за ова малку<br />

морген!!!<br />

Во морето политика ретко бран на економски збиднувања во државава. Како и да е, најавата за приватизација<br />

на Електростопанство на Македонија сé уште ги вознемирува граѓаните. Останува и нејасна “Ајнштајновата<br />

формула” за пресметување на електричната енергија која ниту Никола Тесла не би можел да ја протолкува!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

38<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

08.04.2005<br />

Q<br />

убовта влегува во срцата и дарува мир - беше последната порака<br />

упатена од еден голем човек, од кого токму денес засекогаш се<br />

збогуваме. Поглаварот на Римокатоличката црква, Јован Павле<br />

Втори, замина засекогаш. Зад себе остави порака со силна со држина.<br />

Порака за љубов, несебичност, чистина, богатство и големина<br />

на духот. Тој беше човек кој знаеше да сака, исто како што знаеше да<br />

простува.<br />

Владееше 26 години, а за тоа време работеше на приближување на католичката<br />

црква со останатите верски заедници. Со својата големина й се извини на Православната црква поради<br />

уништувањето на Константинопол пред 800 години. Кога зборуваме за него, ми се пресликува целата негова<br />

животна мисија со јасно зацртана визија. Големиот човек беше и голем визионер!<br />

Всушност, се вели дека три работи прават чудо од човекот и тие претставуваат најголема Божествена<br />

благодет. Плоден дух, длабок разум и во исто време возвишен и соодветен вкус. Правилното сфаќање е голема<br />

предност, но уште поголемо е правилното мислење и моќта за разбирање на она што е добро. Мудрите луѓе<br />

велат дека разумот не смее да лежи во ‘рбетот, бидејќи тука би бил повеќе тегобен отколку остар. Правилното<br />

мислење е плод на разумната природа. Во дваесеттата година од животот преовладува волјата, во триесеттата -<br />

духот, а во четириесеттата - судот.<br />

Но, гледајќи ги делата на Папата, обичниот смртник сфаќа дека доблеста е заедничката врска на сите<br />

совршенства и е центар на секое блаженство. Таа го прави човекот поразумен, повнимателен, помудар,<br />

поразбран, попосреден, похрабар, понадмоќен, почестит, подобар, посреќен во вистинска смисла.<br />

Цела Европа му се поклони на Папата Јован Павле Втори, чиј придонес за обединувањето на Источна и<br />

Западна Европа беше неизмерен.<br />

Ќе остане забележана неговата непрекината работа во полза на мирот и еднаквоста, солидарноста и<br />

правдата, дијалогот меѓу цивилизациите и религиите. Братството и помирувањето, исто така, беа клучните<br />

пораки кои 25 години Папата им ги испраќаше на луѓето во светот.<br />

Него го нарекуваа и единствен верски лидер, посветен на мирот и слободата за сите.<br />

Светот претрпе голема загуба и остана без големиот морален авторитет, духовен татко, борец против злото<br />

и мрачните сили, кои му се закануваат на човештвото.<br />

А во каков свет живееме?<br />

Време, поточно невреме кога човекот на човека си е волк. Кога моралноста се губи, полека исчезнува како<br />

нешто, за кое треба време за да се потсетиме и да кажеме “е тоа беше...”<br />

Војните, омразите, злобата меѓу луѓето како да царуваат со светот. Денес сите човечки особини добија други<br />

димензии.<br />

Да се биде граѓанин на светот претставува ретка, осамена вокација. Според зборовите на Диоген, тоа е некој<br />

вид прогонство од удобноста на бедната реалност, од топлото гнездо на патриотските чувства, од привлечната<br />

драма на самиот себе и она што е лично, наше. Космополитизмот не нуди прифатилиште, тој нуди само причина<br />

за човечност и љубов кон целото човештво.<br />

Јован Павле Втори беше пријател на сиромашните, болните, гладните и жедните. Имаше љубов и за болните<br />

од сида, кои знаеше да ги помилува и благослови.<br />

Беше првиот Папа кој проговори на македонски јазик.<br />

Папата Јован Павле Втори во своите посети на земјите мина 1.164.665 километри. Издаде 14 папски писма, 11<br />

апостолски устави и 45 апостолски писма и одржа 2.416 планирани говори во текот на патувањата.<br />

Беатифицирал и канонизирал повеќе лица отколку сите негови претходници во минатите 500 години. Беше<br />

неуморен во реализирањето на својата визија.<br />

Да, тој беше и првиот папа кој прими македонски државници.<br />

Често некои големини не знаат за граници. А животот е толку краток за да може во целост да ја отслика<br />

големината.<br />

Доблеста е толку убава што наидува на милост и пред Бога и пред луѓето. Ништо не заслужува толку љубов<br />

како неа, а ништо не одбива толку многу како порокот.<br />

Уште едно збогум на Папата Јован Павле Втори со мислата дека само добродетелта си е доволна самата<br />

себеси:<br />

“Таа го прави човекот достоен за љубов во животот и достоен за спомен по смртта”.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

39<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

15.04.2005<br />

A<br />

симилиран, угнетуван, поробуван, многу пати изигруван од со седите...<br />

Токму вака би можеле да ги опишеме страдањата низ кои низ<br />

вековите минува македонскиот народ, борејќи се за самостојна<br />

држава.<br />

Македонците секогаш беа на страната на своите поробени соседи,<br />

а што добија за возврат - да учат бугарско, српско училиште... Тешко беше и петвековното<br />

ропство под Османлиите, а уште потешка судбината й беше по Балканските војни.<br />

Нашите соседи ни ја распарчија територијата, а денес Македонците во Егејскиот, Пиринскиот, Вардарскиот<br />

дел, но и во Мала Преспа, Голо Брдо, Гора, мака мачејќи живеат тежок живот, немајќи ги основните права кои му<br />

следуваат на едно малцинство. Минатото покажува дека соседите се обидувале да го бугаризираат, посрбат,<br />

погрчат македонскиот народ. Иако, соседните држави отсекогаш пројавувале интерес кон македонската држава,<br />

токму поради нејзината поволна географска положба, по осамостојувањето, тој интерес сé повеќе добива во<br />

интензитет, но со различна конотација. Денес се соочуваме со најразновидни пропаганди од типот на тоа дека<br />

македонската нација е измислена творба, што е нон- сенс, а постојат и обиди да се измени македонската историја.<br />

Сега некои ни ја признаваат државата, но не ни ја признаваат нацијата, а сите знаеме дека без нација нема<br />

држава. Тогаш попусти им се фалбите дека ете ни ја признале државата. Некои, пак, не ни ја признаваат црквата и<br />

на секаков можен начин се обидуваат да нé натераат да се откажеме од Македонската православна црква. Дури,<br />

во Македонија испраќаат и емисари за да го убедуваат македонскиот народ да се согласи со името на т.н.<br />

Охридска архиепископија. Трети, не ни го признаваат уставното име..., а по нивна “заслуга” се најдовме во ООН<br />

под референцата ФИРОМ.<br />

Срамота е за држави кои претендираат да станат дел од европското семејство (Грција е членка на ЕУ), да не ги<br />

почитуваат правата на малцинствата.<br />

Многу пати досега сме си го поставиле прашањето: Кој го проколна Македончето постојано некому да му го<br />

докажува својот идентитет. Но, си го поставуваме и она другото прашање: Зошто нашите соседи не сакаат да им<br />

ги дадат правата на Македонците кои живеат на нивна територија. Ние сме мирен народ, немаме никакви<br />

територијални претензии кон соседите, единствено што сакаме е Македонците, кои со поставувањето на<br />

државните граници се нашле во “туѓа” територија, да имаат право на образование на мајчин јазик и да можат да<br />

го негуваат својот културен идентитет. За разлика од нив, во XXI век, некои сé уште сонуваат за големи држави.<br />

За тоа како се однесуваат нашите соседи кон македонското малцинство, доволно е да ги спомнеме следниве<br />

примери: грчката државна телевизија ЕРТ на својот втор канал забранила емитување репортажа посветена на<br />

Лерин, само затоа што еден од жителите изјавил дека нивниот мајчин јазик е македонскиот, кој е забрануван со<br />

децении. Во една од најгледаните бугарски национални телевизии БТВ, сопственост на австралискиот магнат<br />

Роберт Мардок, во емисијата “Судир” била обработена тема “Дали постојат македонска нација и македонски<br />

јазик”. Во неа биле кажани многу невистини и навреди кон македонската нација, како дека таа е создадена по<br />

неприроден пат, со многу крв, преку убиството на 200.000 Бугари. Македонската заедница во Бугарија, како и<br />

пријателите на Македонците во оваа земја остро протестирале, но напразно.<br />

И додека Македонците во соседните земји се соочуваат со вакви проблеми, тие овде си играат газди на туѓ<br />

имот. Пропагандите отидоа и до таму дека Македонците во Голо Брдо и пошироко во Република Албанија биле<br />

Бугари.<br />

Македонија им дозволи на малцинствата кои живеат во неа да ги имаат сите права, а за возврат се соочува со<br />

шпекулации како тоа дека корените на денешните етнички Македонци се произлезени од бугарските корени,<br />

дека македонизмот не можел да се развива преку наводно уништување на надгробните плочи кои биле напишани<br />

на бугарски јазик. Некои дури се осмелуваат да прокоментираат дека територијата која нема минато нема ниту<br />

иднина. Македонците, според нив, требало организирано да побараат помош од Бугарија. Ако тоа не се случело<br />

за брзо време ќе исчезнеле како Атлантида, а со тоа ќе исчезнел и сонот дека се антички Македонци.<br />

Македонците од Голо Брдо не се признати како малцинство, оставени се на забот на времето. За ситуацијата<br />

во која се наоѓаат Македонците на Балканот и пошироко виновни се сите досегашни македонски влади, кои во<br />

интерес на добрососедските односи се откажаа од нив. Но, виновни се и поради тоа што ја доведоа нашава<br />

држава до ‘просјачки стап’. Крајно време е и политичарите и обичните смртници да подразмислат каде води сé<br />

ова, да се загрижат за иднина и за државата. Духовно да се обединат, да не потклекнуваат на разните манипулации,<br />

зошто многу лесно можат да го предизвикаат губењето на родната грутка.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

40<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

22.04.2005<br />

N<br />

ашиот јужен сосед, кој со години се обидува да нé прекрсти<br />

повторно ја засилува својата дипломатска офанзива, бидејќи<br />

смета дека е дојдено времето да го затвори досието за Македонија.<br />

“Сиртакито” почна да го забрзува својот ритам, откако увиде дека<br />

ја изгуби битката во САД. Но, од улога на давеник и по брзото<br />

отрезнување од доживеаниот шок, Грците умешно ја префрлија<br />

топката на стариот континент - Европа, каде се чувствува супериорна и доволно<br />

моќна да ја контролира ситуацијата околу спорот со нашето име. Но, таа истовремено се обидува да го<br />

освои и Ист Ривер, бидејќи сé уште во ООН се крчка супата со името МАДЕ ИН МАЦЕДОНИА. Меѓутоа, што<br />

во овој момент прави македонската дипломатија? Таа летаргично ги следи настаните, односно “каска” по<br />

нив, бидејќи е неподготвена. Зошто? Македонскиот дипломатски ешалон е непополнет, а главните центри,<br />

како Париз, Пекинг или други... како за кого политички гледано, тоа и за нив “не е битно”, стојат празни.<br />

Амбасадите немаат стопани, а ситните конзуларни лица не можат да ја водат војната против моќниот<br />

непријател, освен немо да проследуваат информации до својот центар во Скопје - МНР и да повикуваат на<br />

узбуна. Но, узбуната не е дадена. Зошто, иако секојдневно за тоа нé потсетуваат информациите за широката<br />

дипломатска акција на Грција, која се обидува да нé стави на коленици. Затоа, повторно се враќаме на<br />

чувството дека македонската надворешна политика ја зафатиле бездушност, апатија, лицемерност и<br />

ограниченост, бидејќи не постои сенс за мудрост, разумност и, пред сé, за национално чувство. На тој<br />

начин не можеме да градиме одбранбена државничка политика, туку безрезервно се препуштаме на<br />

стихијноста и на паушалните проценки, кои нé водат во уште едно економско и политичко беспаќе. Но,<br />

дали сега имаме моќ да се справиме со уште една таква бизарна ситуација. Сигурно дека не, бидејќи<br />

економски сме уништени, а политички доведени до безнадежност. Во последниве 14 години ние ја<br />

прокоцкавме шансата да изградиме заштитен сигурносен систем, преку кој ќе имавме сериозна<br />

македонска дипломатска препознатливост. Па, затоа повторно се враќаме на корените, кои се болни ама<br />

вистинити. Исконската традиција на себеуништување нé доведе до немај каде, до просјачки стап, а тоа<br />

национално и државничко искуство уште повеќе нé води до нов пораз. Поради тоа, не смееме да<br />

дозволиме настаните да нéé претрчуваат, туку мораме да ги предвидуваме. Потегот кој треба да го повлече<br />

претседателот и Владата мора да биде остар, бидејќи не смееме да се доведеме до ситуација повторно да<br />

бидеме приклештени меѓу ѕидот и срамот. Бариерата од 1993/95 година некако ја прегрмевме, но сега<br />

мораме далеку помудро да настапиме и да градиме пријателски односи со помоќните држави, чие<br />

сојузништво ни е неопходно. Само така можеме да се извлечеме од калта, бидејќи ако соодветно не<br />

одговориме на грчките провокации ќе “пометнеме” од болките кои ни ги задава соседот.<br />

Во меѓувреме додека сонуваме со отворени очи дека Грција сме ја туширале на “плеќи”, на домашно<br />

поле ние славиме. И што славиме, 60 години од првата Влада на РМ. Безбели сé ни цвета во нашата нивичка,<br />

па затоа немаме време за реалноста. Додека од неа секојдневно се сопнуваме, нас не нé бидува ниту за<br />

една скромна и чесна прослава, односно празникот нема да ни биде празник за очи и за душа ако тој не<br />

мине без инцидент. Приказот на 60 -тите историски години, ептен беше едностран. Намерно или не,<br />

грешката исто им се фаќа на душегрижниците. Заборавените политички противници беа и сé уште се дел<br />

од државата, а тој историски факт не може да се избрише. Друго е прашањето како кој ја водеше Македонија<br />

до пропаст. Исто онака како што сите политичари кои во последниве 14 години ја раководеа Македонија.<br />

Крчмењето на нашата земја, растурањето и продавањето на македонското национално чувство, заедно го<br />

споделија. Тука нема подобри или полоши политичари, туку станува збор за одговорни и помалку одговорни<br />

лица. Меѓу другото, на крај секој ќе си ја сноси одговорноста од своето владеење и раководење.<br />

Нашата историја памети многу “шиткачи”, а од нив нема “дерман”. Секој на свој начин ја одбележал<br />

македонската историја. Нашите страници се полни од нивните “шиткачки” страсти. Во тој занает ни нема<br />

рамен, туку можеме да го продаваме, па така од него ќе имаме единствена корист. Само кој да се поучи од<br />

искуството. Секој на секого му продава празна слава, а од славење имаат корист само поддржувачите на<br />

таквата идеја. Затоа Македонијо и натаму пеј “Лажи, лажи Вере, лажи кој ќе лажеш само немој мене да ме<br />

лажеш...”.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

41<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

29.04.2005<br />

A<br />

"<br />

ко Христос не воскреснеше, тогаш празна е и нашата вера”, рекол<br />

Свети Апостол Павле уште во дамнешниот втори век од кога се<br />

празнува најголемиот христијански празник Велигден. Овие големи<br />

зборови со векови одѕвонуваат како предупредување и<br />

совест во душите на луѓето од цел свет, како неуморни за штитници<br />

на македонскиот народ низ сите векови, како вечни и вистински<br />

сведоци за самостојноста на Македонија и автокефалноста на Македонската<br />

православна црква. Потсетувајќи се на нив, македонскиот народ до денешни дни не<br />

потклекна на многубројните вековни искушенија, кога живееше во тешко време, кога беше измачуван,<br />

поробуван и обесправен, туку напротив од година во година сé помасовно го слави Христовото Воскресение.<br />

Така и во овие моменти целиот наш народ во Македонија, во Америка, во Канада, во Австралија, во цела<br />

Европа и секаде низ светот каде што опстојува, се подготвува да го прослави, да го отпразнува овој голем<br />

празник, во чест на нашиот Спасител Господ Исус Христос. Нашиот православен народ во родната земја и<br />

ширум светот, секогаш најсвечено и со радост го прославува Велигден - Празникот на Христовото Воскресение.<br />

За нас христијаните нема поголемо просветление од верата дека Христос воскресна. Во секое семејство, во<br />

секој дом, на секоја трпеза (некоја побогата, некоја посиромашна), присутни се радоста и среќата, кои барем за<br />

момент ги потиснуваат сиромаштијата, бедотијата, гладот и тагата, помагаат да се заборават непријателите и<br />

лошите мисли. На ден Велигден, река луѓе без разлика дали се голи, боси или богато облечени, одат по еден пат,<br />

кој ги води до светите храмови, кои во тие празнични моменти повикуваат на молитва и благосостојба. Човекот<br />

и светот можат да бидат осветлени со светлината на сонцето, но просветлен може да биде само оној кој ќе се<br />

причести пред “Христовот гроб”. Македонската православна црква со векови беше и останува еден од стожерните<br />

цивилизациски и културни обележја на македонската национална самобитност, и е место каде што<br />

народот и во радост и во тага ги барал и ја наоѓал својата утеха, надеж и духовно спокојство.<br />

Меѓутоа, и годинашниот Велигден го празнуваме со одредена вознемиреност, поради “темните облаци”, кои<br />

постојано се надвиснуваат над нашата Македонија, почнувајќи од негирањето на Македонската православна<br />

црква, негирањето на нашето вековно име од страна на нашите вечни непријатели - соседите. Како никогаш<br />

досега потребно е на дело да го покажеме и потврдиме нашето национално и духовно единство, кое е потребно<br />

заради опстојувањето и иднината на нашата суверена држава, Македонија, и да бидеме единствени во<br />

нејзината одбрана. Благородна мисија за мир, благосостојба и спокојство меѓу луѓето, духот на толеранцијата,<br />

солидарноста, меѓусебното разбирање и почитување, се темелот врз кој ќе градиме просперитетна иднина за<br />

Македонија и за сите нејзини граѓани. Мирот, тоа најдрагоцено богатство за човекот, особено е потребен<br />

денес, секаде, а најмногу во нашава држава, во која сé уште има тероризам, неединство, нетрпеливост, судири,<br />

штрајкови и најразлични незадоволства. Затоа, пред секој наш граѓанин и верник, стои предизвик и должност,<br />

не само декларативно да го сака и проповеда мирот, туку и да биде активен миротворец и доследно да му<br />

служи.<br />

Македонскиот народ и во минатото го празнувал Велигден, й се радувал на воскресенската среќа, затоа што<br />

токму овој празник го исполнувал Македонецот со верба дека ќе дојде денот на целосно воскресение на<br />

македонската правда и вистина. Копнееле да ја видат Македонија слободна, независна, да ја видат Македонија<br />

како самостојна држава. Можеби ние сме тие среќници кои во реалноста го доживеавме она по коешто<br />

копнееле многу генерации пред нас. За жал, голем број наши сонародници Македонци, чијашто судбина им<br />

била да се далеку од родните огништа, уште не се наоѓаат сплотени во оваа наша македонска заедница. А<br />

трагедијата да биде уште поголема говори и фактот што сé уште има краишта каде што живеат Македонци (не<br />

само од Пиринска Македонија, туку и во Албанија, Грција и Србија), каде се изложени на асимилација и не ги<br />

уживаат потребните права да говорат на мајчиниот македонски јазик, да ја негуваат македонската култура,<br />

традиција, вера и слично. Нашата Македонија и сите ние сме на голем историски испит! Но, ако успееме да се<br />

одбраниме од меѓусебното недоразбирање и недоверба, ако заради државните и националните интереси се<br />

надминат партиските и другите разлики, тогаш не треба да губиме ниту надеж, ниту верба во нашата македонска<br />

иднина, секако не заборавајќи дека сите сме повикани да дадеме придонес во одбраната на родната земја и<br />

вистината за неа. Па, нели ние Македонците веќе воскреснавме и се изборивме за барем малку и црковно и<br />

национално достоинствено да живееме!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

42<br />

George Atanasoski


"<br />

Makedonskata saga<br />

13.05.2005<br />

O<br />

ти секој, кој е роден од Бога, го победува светот; и оваа победа што го<br />

победи светот - верата наша”, порача преку соборното послание<br />

Светиот Апостол Павле, кој во Македонија ја донесе верата наша<br />

рисјанска.<br />

А, Македонците низ историјата водеа многу битки, славеа многу<br />

победи...<br />

Но, навидум ни се наметнува прашањето дека можеби со текот на времето по малку<br />

заборавивме на посланието на Светиот Апостол Павле, па моравме да дојдеме до оваа<br />

незавидна позиција, кога мораме да се думаме за она најсуштинското - нашето име<br />

насушно кое Бог ни го дал, па низ век и векови гордо си го носиме.<br />

Болно е кога некој се обидува македонската држава да ја смета како творба на Јосип Броз Тито, сметајќи дека<br />

нашата историја датира од тој - Титовиот период. Но, тоа никогаш не било така, туку напротив нашата држава има<br />

своја историја уште од времето на Филип и Големиот Александар Македонски. Во генот на македонскиот народ е<br />

да ги надминува проблемите, пречките, тешкотиите низ историјата...<br />

Нé делеле, нé мачеле, нé побугарчувале, погрчувале, посрбувале и што ли уште не. Но, Македонците секогаш<br />

опстанале, онака како што мајка ги родила. Да бидат и да се чувствуваат како Македонци. Ни помалку, ни повеќе,<br />

ами горди Македонци, со свое минато, славна историја со Александар Македонски и најголемата македонска<br />

фаланга, со свои корени, традиција, култура, но и со своја иднина која никој никогаш не смее да ни ја засени. А<br />

велат колку песок има во нашето Охридско Езеро толку и нé има нас Македонците, секаде низ светот.<br />

Кога сите Македонци каде и да се на Земјината топка, во Австралија, Канада, Америка, Европа... би дејствувале со<br />

една мисла, една цел за доброто на мајката Македонија, тогаш визијата на борците за македонската кауза ќе има своја<br />

цел и суштина. Лоби групата на Македонците од светот за Македонија може да стори многу, особено во овие моменти<br />

кога се води психолошка, пред сé, Интернет војна низ која се валкаат нашето гордо име и нашата славна историја.<br />

За момент да се потсетиме и на четврти мај 1903 година кога еден голем човек од Македонија во предвечерието<br />

на Илинденското востание крвнички беше убиен. Да се сетиме на големиот деец, мислител, борец, пред сé,<br />

Македонец - Гоце Делчев, кој својот живот несебично го даде за мајка Македонија. За оваа наша денешна слобода,<br />

за светлото сонце над Македонија. Нека почива во мир и секогаш нека остане светло жарче во срцето на<br />

вистинските Македонци. Нека ги бодри и нека им биде визија за Македонија, таква каква што Делчев војвода ја<br />

посакуваше.<br />

Неговата визија нека биде порака до Македонецот:<br />

“Македонија има свои интереси и своја политика. Тие им припаѓаат на сите Македонци. Оној што сака да работи<br />

на присоединувањето на Македонија кон Бугарија, Грција или Србија, тој може да се смета за добар Бугарин, Грк<br />

или Србин, но не и за добар Македонец”.<br />

Но, наместо да се поклонуваме на туѓите херои и да градиме споменици за комунистот Броз Тито, редно е да<br />

градиме споменици за нашите херои, за нашите јунаци, војводи, комити, кои храбро гинеа за Македонија. Би било<br />

убаво кога набрзо би ја виделе и бистата на Питу Гули во некој од нашите македонски градови. Да ставиме крај на<br />

тоа нашите историски личности, творците на македонската самобитност да бидат обележје на некој друг град, на<br />

некоја друга држава.<br />

Неодамна, поточно на деветти мај Македонија го прослави денот на победата над злото, Денот на победата над<br />

фашизмот. Суровата Втора светска војна која зеде околу 40 милиони човечки животи. Но, дали ја научивме<br />

пораката, дали сфативме и разбравме дека само добрината, човечноста, демократијата е вистинската насока на<br />

цивилизацијата. Во време кога ја славиме победата над нацизмот, за жал, во некои делови на нашата мајка<br />

Македонија никнуваат споменици, обележја кои го слават неофашизмот, кои го слават постоењето и злото на<br />

балистичките сили во Македонија. Дали е можно?! Во време кога Европа треба да се обедини како една и да се<br />

разурнат сите национални страсти, поделби, граници, суети, сепак некој некаде гради култ на неофашизмот! Како<br />

и да е, Македонија гордо го одбележа Денот на Европа и Денот над победата над фашизмот. Денот на Европа кој<br />

всушност подразбира ера на нова Европа, која ќе биде комплетирана тогаш кога и Западен Балкан ќе се интегрира<br />

во европското семејство.<br />

Останува нашава мајка Македонија да ја направиме убаво и пристојно место за живеење. Место каде секој ќе<br />

има парче леб, место каде сиромаштија, криза, невработеност и другите негативни работи ќе немаат свое место.<br />

Македонија да биде место каде со гордост може да се нарекуваш Македонец, без разлика дали си во Западна или,<br />

пак, во Источна Македонија. Македонија која гордо ќе го носи своето име, онака како што се нарекувала уште од<br />

времето на Големиот Александар, кој не случајно го нарекле Македонски.<br />

Само единствени и обединети Македонците можат да бидат достојни наследници на своите горди предци,<br />

Александар, Филип, Самуил, Делчев, Карев, Ченто...<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

43<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

20.05.2005<br />

T<br />

ука, на брдовитиот Балкан е мојата земја Македонија која со<br />

векови крвави колку од туѓата, толку и од својата рака, црвенеела<br />

и црвенееше од крвта пролеана на неа, но поцрвенува<br />

и од срамот што дозволува тоа сама на себе да си го прави,<br />

односно да й го прават луѓе, кои се изникнати токму од нејзините<br />

корени, громогласно неоправдано изјаснувајќи се како<br />

нејзини чеда. Светлосни се годините со кои во Универзумот ни е дадено правото ова парче<br />

земја да биде Македонија, овој народ да биде македонски, овие луѓе да се Македонци. Зошто<br />

во моментот кога државата се наоѓа под политички, економски и каков уште не притисок,<br />

некому, конкретно на првиот човек во неа, му текнува да најде начин како да го урива нашето национално чувство, да<br />

нé одделува од Александровите белези, обидувајќи се да ја протурка идејата да подзаборавиме на македонските<br />

национални интереси, а сé со цел да ни се промени свеста градена со немерливо време.<br />

Македонците со вистинско македонско во себе никогаш нема да ја прифатат лагата дека самоопстојувањето ни<br />

датира од не така одамна, со што би си ја дисквалификувале сопствената иднина.<br />

Наш човек ни ја фрли коцката. Во главниот град на државата чиј претседател е тој, сака да му изгради споменично<br />

обележје на човекот, на Броз, кој е многу “заслужен” за нашето самоодржување пред осамостојувањето на земјава.<br />

Една очигледно непромислена иницијатива сака да ја негира неспорната вистина дека нé има затоа што точно се знае<br />

бројот на загинатите Самуилови војници, на Илинденските востаници, на незнајно погребаните во многубројните<br />

востанија и војни, на македонските жртви од Вардарска, Пиринска и Егејска, од тројно обезглавената Македонија во<br />

последната светска војна. Колку и да сакаат квази политичарите и историчарите можат да креираат некаква нова<br />

историја со лажирани верзии дека земјава била продукт на времето во кое е создавана, но тоа нема да им помине<br />

затоа што нам ни припаѓа единственото право да се чувствуваме и да се нарекуваме така како што сами сакаме. Лага е<br />

дека македонското национално прашање се решавало или било решено во некаква федерација од пред петнаесеттина<br />

години. Всушност, во тој период од неколку децении максимум се дисквалификуваа сите оние кои се бореа за малку<br />

повеќе македонштина, особено тие кои не ја губеле надежта во обединета Македонија. Сé тоа што било добро познато<br />

како автентично македонско било сé друго само не и македонско, со што и денес продолжуваат делбите на нашето<br />

национално ткиво.<br />

Зошто во овој момент кога некој од надвор сака да ни го одземе името, стапнувајќи ни на достоинството, некој од<br />

внатре гази по македонското самочувство за националната историја пред Брозовото време? Како одговорот на<br />

прашањево да се сведува на тоа - кралот е мртов, да живее кралот! Односот кон сопствената традиција е прашање за<br />

кое мора да се има изградена стратегија затоа што очигледно ќе се изгубиме во новата геополитичка поделба на светот<br />

и тоа благодарение на неколкумина неспособни лидери - играчи, кои не умеат точно да го лоцираат стратешкото место<br />

на нашата независност. Во моментот кога сите треба да имаме многу глави со едно исто и единствено размислување,<br />

едно споменично обележје за чие поставување мораат да се почитуваат законските определби, норми и прописи,<br />

бидејќи не се лоцира во нечиј двор, потсетува на добро смислено фрлено јаболко на раздорот, со цел одвлекување на<br />

вниманието на народот од актуелните горливи теми. Претставува политичка кокетерија ли тоа што некој некому сака<br />

да му ја покаже евидентната поделеност на Македонците, на оние кои само се прават дека тоа се, и на оние кои<br />

навистина се, базирајќи се на немањето критериум за поставување споменици, при што се потегнува иницијатива а не<br />

е направен историски елаборат за оценка на улогата која ја имала таа личност, било да биде одредена како негативна,<br />

односно позитивна? Од какво значење би бил тој споменик во центарот на Скопје кога во него нема никаков симбол на<br />

нашите многу далечни предци, кога во реалноста тој не симболизира ништо од прадедовците и дедовците, а уште<br />

помалку ќе биде од било какво значење за сегашните генерации и сигурно ќе нема никакво за идните поколенија. И<br />

повторно поделеност, едни се за, други се против. Можеби ќе се сетат да ги реинкарнираат оние на кои до неодамна ги<br />

плукаа, ги обезличуваа и ги забораваа, а какви што се, може да им текне споменик да им градат и на расколниците!<br />

Препорачливо е носталгијата да нé врзува за спомените, а многу добро се знае кои се листовите на македонската<br />

гора. Личноста на Александар Македонски, на Филип, на Самуил, и на многумина други македонски национални<br />

идеолози воопшто не се дискутабилни ниту, пак, се проблематични. Токму оваа земја, токму за овие Македонци кои се<br />

докажале не како поробувачи туку како обединувачи, го има примарното право, обврска и должност да им изгради<br />

паметник, за светот цврсто да знае дека ние од нив никогаш нема да се откажеме, не заради потребата инаетливо да го<br />

афирмираме индивидуалното, националното, туку со единствена цел тоа да се преточи во космополитизмот кој денес<br />

се декларира како идеологија со примарно значење. Кој е тој човек, кој е тој граѓанин на било која држава во светот кој<br />

длабоко во душата не го носи патриотизмот кон неа, затоа што само лаици можат да го поистоветуваат националното<br />

со национализмот.<br />

Македонци, еднаш за секогаш, во нашата колективна меморија мораме да го конкретизираме симболот кој ќе нé<br />

обединува, а не разединува!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

44<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

27.05.2005<br />

M<br />

акедонија и Македонците постоеле и опстојувале низ времињата.<br />

Носејќи го името Македонија низ вековите како<br />

свое етничко и историско легитимно име, Македонецот станал<br />

наследник на сите историски, културни традиции и вредности,<br />

а во еден континуиран развоен процес се здобил со легитимитет<br />

врз македонската територија. Постоењето на македонската нација<br />

ги вознемирувало соседите. Заедничко за сите нив е неприфаќањето на постоењето<br />

на нашата нација, јазик и држава. Од формирањето на македонската федерална<br />

држава (1944) кога прв пат во поновата историја на Македонија се официјализира историското име<br />

Македонија - па до денес нашето име е предмет на разни контроверзни дискусии.<br />

Откако нашата држава побара меѓународно признавање уште повеќе се засили грчката кампања против<br />

името Македонија и македонскиот јазик. Но, не само во Грција, туку таквата кампања е присутна и на сите<br />

континенти во светот. Во сите дискусии Грците изнесуваат факти, кои според нивна интерпретација зборуваат<br />

во прилог на нивната кауза. Со години наназад тие се обидуваат да нé прекрстат, да ни наметнат ново име.<br />

Иако светот го оцени како ирационален овој спор, Грција го оспорува правото да го користиме нашето<br />

уставно име, аргументирајќи дека нашата мала и сиромашна Македонија имала територијални претензии<br />

кон нејзината истоимена северна провинција. Тоа е нон-сенс бидејќи една држава каква што е Македонија<br />

нема шанси да нападне членка на ЕУ.<br />

Последниот инцидент со двајцата студенти на Факултетот за бизнис при Универзитетот Кингстон (го<br />

презентирале проектот инвестиции во Македонија 2005, како дел од истражувањето за дисертации на<br />

курсевите кои ги посетувале, по што пристигнала остра реакција од грчката дијаспора, која е во координација<br />

со грчката Амбасада во Велика Британија да го повлече Извештајот од својата Интернет-страница), доволно<br />

говори за грчката офанзива во светот да се избрише сé што е македонско. За наша среќа, во одговорот до<br />

грчката заедница Универзитетот се извинил за предизвиканите непријатности, и не го прифатил грчкото<br />

барање студентите да не го користат зборот Македонија.<br />

И грчкиот премиер Костас Караманлис отиде на средба со американскиот претседател Џорџ Буш да му<br />

каже дека Скопје не било конструктивно во разговорите за изнаоѓање решение за името. Но, и тој се врати<br />

со празни раце, не донесе резултати за националните прашања на Грција, бидејќи американската страна не<br />

се обврзала за ништо конкретно за надворешно-политичките проблеми на Атина.<br />

Според информациите кои кружат во јавноста, грчки претставници се обиделе да го проблематизираат<br />

името и спорот со Македонија и во Извештајот на НАТО за политичките и армиските реформи во земјава, за<br />

да ги попречат нашите шанси за влегување во НАТО. Сепак, под притисок на Велика Британија и на САД,<br />

грчките претставници во Брисел се откажале од таквата намера.<br />

Грчката офанзива отиде и до таму Грција да реагира кај Бугарите зошто тие на последниот избор за песна<br />

на Еврозијата “Евросонг 2005”, нé нарекувале со уставното име Република Македонија.<br />

Всушност, земјите учеснички на Евросонгот, кои нé имаат признато под уставното име ни приредија<br />

скандал (со исклучок на Бугарија). Србија и Црна Гора, Хрватска, Босна и Херцеговина, Словенија ја користеа<br />

референцата ФИРОМ. Тие имаа објаснување за ваквиот потег, односно се повикуваа на правилата на<br />

Европската радиодифузна унија (ЕБУ) дека Република Македонија е примена под референцата ПЈРМ, но каде<br />

е ставот или реакцијата на нашите за ваквиот скандал. Никој ништо не коментира, а тоа остава доволно<br />

простор за нови скандали.<br />

Пред вакви и слични скандали не смееме да ги затвораме очите и да молчиме. Зошто само ако се одржиме<br />

како Македонци ние ќе можеме да си ја зачуваме државата и името и да станеме вистински миротворци на<br />

Балканот. Всушност, тоа го докажавме и во историјата. Македонија, како централна балканска земја, ги<br />

поврзува балканските народи, јазици и култури, возвишувајќи го принципот на демократичност, заемно<br />

почитување, рамноправност. Македонците кои се докажале не како поробувачи туку како обединувачи, не<br />

смеат да го изрезилат името на Филип и на Александар Македонски. И денес ние немаме никакви претензии<br />

кон соседите. Напротив, ќе продолжиме со мирољубива политика да се бориме за уставното име во<br />

Обединетите нации, зашто правдата секогаш излегува на виделина. Кога-тогаш ќе го добиеме уставното име,<br />

во прашање е само времето.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

45<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

03.06.2005<br />

M<br />

акедонската историја памети многубројни црни премрежија,<br />

кои се предизвикани од разноразни “муватори и новопечени<br />

црковни шизици”, кои со подмолни потези сакаат да нé стават<br />

во воловски јарем. Тие со векови ја прекрстуваат МПЦ и се<br />

обидуваат да ја расчеречат нашата Црква на ситни парченца за<br />

да стане помала од маково зрно, бидејќи од секогаш им бодела<br />

очи на “духовните сестрински браќа”. Зошто?<br />

Имено, за век и веков ќе биде забележано дека МПЦ претставува ПРВА духовна и<br />

религиска АЛКА на Свети апостол Павле, кој за време на своето патешествие низ Македонија нашол<br />

благопријатна клима и гладни чеда за Исусовите пораки. Со тоа биле удрени темелите на нашата Црква, која<br />

подоцна ќе го разгори факелот на љубовта и на христијанството.<br />

Неколку векови подоцна Климентовата мисија го зацврсти столбот на црковната вистина (МПЦ), која<br />

некои се обидуваат да ја претстават како грчка, а уште повеќе како српска. Оттаму мора да се бара и<br />

денешната криза, која всушност има цел да ги извитопери фактите дека “кокошката е постара од јајцето”. Но,<br />

за волја на таа иста вистина, во името на јацето се враќаме во колевката на Климентовата црква “Св.<br />

Пантелејмон” на Плаошник во Охрид. Овој духовен центар на македонскиот народ никогаш не му припаѓал<br />

на Белград или на Атина.<br />

На овие простори, борбата за името Македонија, Македонец или македонски народ, секогаш претставувала<br />

Хамлетовска замисла - да се биде или не. И затоа познатиот “бермудски триаголник” Белград - Атина<br />

- Софија, често пати знаел да прави смислени провокации, кои биле наменети за уништување на матицата -<br />

мајка, Македонската православна црква. Тоа го правеле не еднаш, не два пати, туку стотици пати, како што<br />

тоа сега го прави СПЦ. Тие ги вжештувале меѓунационалните страсти, обидувајќи се да ја присвојат и да ја<br />

расчеречат Македонската православна црква и историја, која преставувала непробоен и непремостлив<br />

бедем за освојување на националниот дух на македонскиот народ. Затоа, се соочуваме со затворање на<br />

вратите за дијалог, кои и најголемите оптимисти се надеваа дека ќе бидат подотворени за комуникација.<br />

Меѓутоа, српските црковни национал-шовинисти ги закатанчија сите можности за разумни преговори.<br />

Ова е тешко време, во кое се проблематизира името на Република Македонија, а истовремено стршлен ја<br />

напаѓа Македонската православна црква, бидејќи ако нашата Црква не постои нема да живее и државава.<br />

Во тој контекст на сложени услови на егзистенција мораат да се бараат последните напади на СПЦ, која е<br />

должник на ГПЦ, бидејќи без нејзина силна економска поддршка ќе западне во депресија. Но, што всушност<br />

стои зад уништувањето на МПЦ, освен директен атак врз македонската држава?!<br />

Се приближува времето кога прашањето на Косово ќе биде решено. Косово претставува рак рана за<br />

Србија, но и за Српската црква, која ги продолжува традициите на Пеќската патријаршија. Со отцепувањето<br />

на Покраината од матицата, историските белези на СПЦ ќе бидат изгубени во времето и во просторот, па<br />

затоа српскиот народ и нејзината Црква повторно физички ќе бидат разделени од колевката на својата<br />

култура.<br />

Токму затоа се свртува вниманието на јавноста во Србија, бидејќи треба да се покрие црковната и<br />

политичката немоќ да се разрешат нивните внатрешни проблеми. Оттаму се зајакнува притисокот врз МПЦ,<br />

односно врз Република Македонија. Затоа треба да се биде мудар, но и разумен за да се возврати на нападот.<br />

Не можеме немо да ги следиме настаните, а тие секојдневно да нé камшикуваат. Доволно имаме крвави<br />

рани, кои во историјата никогаш не се заздравени. За оваа цел својот живот го оставиле многубројни<br />

револуционери, но и црковни великодостојници, кои го одржувале и го негувале македонскиот национален<br />

дух и идентитет.<br />

Поради тоа, следните чекори мораат да бидат координирани и никој не смее да направи нешто што ќе<br />

оди на штета на интересите на македонскиот народ. Тој, ќе го преживее и овој напад, бидејќи лузната нема<br />

никакво правно значење, а расколникот нека внимава со кого се расправа.<br />

Еднаш во Велес преживеа, но по втор пат народот и верниците не простуваат. Во нашава земја има<br />

многубројни такви истомисленици, кои можат правдата да ја преземат во свои раце, а кога народот и<br />

верниците ќе го земат стапот в рака, тогаш правдата ќе биде достојно извршена.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

46<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

10.06.2005<br />

M<br />

акедонската агонија и голгота и натаму продолжува. И повторно<br />

СПЦ прави драми и ја продолжува старата, српска политика кон<br />

Македонија, кон Македонската православна црква, името,<br />

идентитетот. Но, повеќе од јасно е дека сите обиди за негирање<br />

на автокефалноста на МПЦ и инсталирање туѓи цркви не е ништо<br />

друго туку национал-шовинистичка желба и антимакедонски<br />

хегемонизам, вешто скриени под лицемерната грижа за православието. На ма кедонската<br />

црковна дипломатија й останува да си го одработи своето, да излезе од<br />

лежерноста, дипломатска и духовна, и да се обиде да го зајакне лобирањето кај сестринските цркви, а дома да<br />

им се придружи на своите верници. Во Синодот веќе се придвижија. Не можејќи веќе да се воздржи од овој<br />

бесконечен српски црковен атак се огласи и поглаварот на МПЦ, Охридски и Македонски Архиепископ Г.Г.<br />

Стефан, да каже дека единствениот грев е името, она што отсекогаш им пречело на нашите соседи. Тој ги повика<br />

верниците и свештенството да ги издржат сите искушенија настанати по одлуката на СПЦ да прогласи своја<br />

парацрква во Македонија. За среќа, барем кога станува збор за верата наша рисјанска неканонската одлука на<br />

Српската црква, иако предизвика револт, уште повеќе ги соедини македонските верници.<br />

Меѓутоа, добро би било ако Македонија го има само овој проблем. Но, за жал, на разгорениот оган бензин<br />

му долеа обелоденувањето на веста во која Џафери прв пат јавно призна дека разговарал со Георгиевски за<br />

поделба на Македонија, но војната ги спречила да го реализираат планот.<br />

Пеколниот план за “мирна поделба на Македонија” бил направен веднаш по победата на изборите во 1998<br />

година и по склучувањето на нивната коалиција. Од другата страна, поточно “обвинетата”, велат дека Џафери<br />

со интервјуто очајнички се обидел да врати дел од албанските гласачи и дека тоа било дел од неговата<br />

предизборна кампања, притоа тврдејќи дека никогаш со никого немало договори за поделба. Но, малку да ни<br />

се освежи помнењето. Во колумна во еден дневен весник во април 2003 година Георгиевски напиша:<br />

“Потребно е најитно враќање на тезите изнесени од неколку академици за размена на територии и на<br />

население или, поточно разграничување меѓу Македонците и Албанците”.<br />

Како и да е, во минатото јавно се зборуваше за тоа и имаше отворени сомневања за таквиот договор. Оттука<br />

не треба да бидеме кусогледи, не треба да забораваме дека повеќе од дваесет проценти од населението на<br />

оваа земја никогаш нема да биде рамнодушно за тоа. Да мислиме или, пак, да негуваме илузии дека е можно<br />

нашиве граѓани, од албанско етничко потекло, дека ќе го следат македонскиот национален интерес (во смисла<br />

на државен). Факт е дека се отворија големи рани, чиешто лекување тукушто почнува, а некои сé уште се<br />

отворени, со многу неизвесни изгледи за затворање. Тука се надоврзува и уште една тема која за Македонија е<br />

особено важна. Тема која предизвикува разно разни земјотреси за да разбере македонскиот народ дека околу<br />

Косово, дефинирањето на нашиот национален интерес е и ќе биде комплицирана и многу суптилна работа.<br />

Познати се веќе планираните мерки на УНМИК, како и со процесите во врска со иднината на таа, поранешна<br />

Покраина. Да се потрудиме тие нивни илузии да не станат реалност, затоа што како тргнале работите лошо й се<br />

пишува на Македонија.<br />

И токму кога ете си рековме, покрај овие бројни проблеми кои сé повеќе ни надвиснуваат над глава, барем<br />

патот кон Европската унија полека го трасираме, Французите и Холанѓаните, кој знае по кој пат ни ја расипуваат<br />

евроидилата, овој пат со нанесување нов удар по Уставот на Европа.<br />

И како што тргнале работите, додека ние стигнеме на ред, Унијата ќе се распадне. Па, ќе излезе работата во<br />

кој било сојуз да сме влегле, тој се распаднал! Но, комесарот за проширување на Европската унија, Оли Рен, го<br />

храбри нашиот премиер да не се откажува од напорите за приближување до Европската унија. Комесарот Рен<br />

ја потсмири и нашата вицепремиерка Шекеринска, велејќи й дека францускиот референдум нема директно<br />

влијание на македонската апликација за членство, што сите нас малку нé смири и некако ги спласна нашите<br />

невротични реакции. Ние сме некако по природа лесни за манипулирање и во овој случај забораваме да<br />

погледнеме во нешто друго освен во синото знаме со 15 златни ѕвезди.<br />

Оттука, што друго да се помисли. Македонија влегува сé повеќе во тој маѓепсан, хаотичен вртлог од<br />

бесконечни напади било на политичко, национално, верско... па и културно ниво на кој не му се гледа крајот,<br />

меѓутоа, сепак најважно од сé е секој граѓанин на ова парче земја да сфати дека единствениот спас за него и за<br />

неговата македонска држава е самосвесноста и обединетоста на македонскиот народ. Само така ќе може да си<br />

го одбрани и името, и идентитетот, и верата, и државата која успеала да се издигне од пепелта кога й било<br />

најтешко, па зошто да не може и сега.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

47<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

17.06.2005<br />

A<br />

ко сите домашни и странски елити од секаков вид денес<br />

кажуваат дека петнаесеттина години се соочуваме со<br />

предизвикот кој води кон македонските нови демократски<br />

исчекори, може слободно, со целосна морална и етичка<br />

одговорност, да се негираат ваквите тврдења, затоа што<br />

населението кое се родило на овие простори, егзистирало и во текот на<br />

историјата еволуирало во народ, кој го докажува сосема спротивното бидејќи<br />

тој секогаш тежнеел кон нејзиното највисоко ниво, со интенција тоа да се постигне преку праведна<br />

политичка, економска, културна борба. Сигурно не по наша желба, но ние како континуирано да<br />

водиме некакви битки за докажување на валидноста на нашето постоење, на што неминовно се<br />

надоврзува прашањето кому тоа ние мораме да му се докажуваме? Би било сосема апсурдно доколку<br />

го правиме тоа меѓу себе, едни на други, бидејќи векот на траењето на било која олигархија е<br />

ограничено од долговечноста на моментните потреби. Невкусно е доколку тоа се прави за да се<br />

потхранат нечии аспирации, кои по сé изгледа стануваат предметни само тогаш кога категоричното<br />

“не” се заменува со додворувачкото “неее”!<br />

Ние сме тука, со сé што ни следува како историска придобивка на традиционалната македонска<br />

кауза. Нé има овде, нé има насекаде. Јазикот наш насушен се слуша, пискотот од Галичник до Егеј од<br />

Река до Пирин нé потсетува, крвта на нашите дедовци и внуци нé сплотува.<br />

Еден мирен народ, една мирна земја, нема да мине ден, нема да мине ноќ а за себе да нé слушне<br />

некакви негативни видувања. Како што се одвиваат случувањата, економски обезглавени а политички<br />

обесправени, со постојани подметнувања и на еден и на друг план, добро е што овој народ сé уште е и<br />

разумен. Во последниов период ја имаме неповторливата можност сами на себе и на сите “добронамерници”<br />

да им покажеме како цврсто стоиме на ставот дека нема враќање од трасираниот пат на<br />

суверената држава Македонија, заедно со нејзината Македонска православна црква, од каде Божјиот<br />

глас за мир, спокојство и благосостојба ќе се пренесува на секој македонски дел.<br />

Сите сакаме да веруваме дека вака опседнати од неколку страни, со наметнати предлози за некакви<br />

единствено можни договори - решенија за проблеми (инсценирани од невалидни сценаристи),<br />

наместо со можности за разговори и дијалози (што е својствено за умните и за разумните кои мораат<br />

да ги стават “в ред” неумните и неразумните), никому не му паѓа на памет да помисли дека сме<br />

дезориентирани и дезорганизирани. Ниту можеме, ниту смееме ниту, пак, имаме некакво право така<br />

да се однесуваме, така да зборуваме. На крајот на краиштата, тоа што е наше, наше е, ние туѓото не го<br />

сакаме, но колку некому и да не му оди на рака, најмалку имаме намера своето да го даваме.<br />

Нашите, домашните политички противници имаат една и единствена задача да го дадат својот<br />

немерлив придонес во зачувувањето на територијалниот интегритет на нашава држава (за кој никој во<br />

себе нема толку “машкост” за себе да каже дека на него гледа како дете на слатки), во подобрувањето<br />

на безбедносната ситуација (која се сведува на бескрајната самоубиствена игра на исти играчи на<br />

руски рулет - доколку не ни го дадете ова, ќе ви се врати “она”), во ревитализацијата на економскиот<br />

статус на населението (кое вака осиромашено ја има само кожата на грбот и иднината на просјакот), во<br />

неприфаќањето за менувањето на автокефалноста на нашиот духовен водач (нашата матична црква<br />

која благословот за своето постоење го има од нејзините верници)...<br />

Дефокусирањето на вниманието на јавноста сега веќе како по обичај не ги дава очекуваните<br />

резултати, затоа што мина времето кога наивните наседнуваа на лукавствата, кога “глувите” не слушаа,<br />

а “слепите” не гледаа. Македонците секогаш и слушале и гледале. Се ближи последниот час кога морате<br />

да им побарате прошка за направените минати (и евентуално моментно планирани) грешки, бидејќи<br />

Македонците, тие кои останаа тука и тие кои се раселени низ светот, несомнено се неприкосновени<br />

сопственици на својата национална посебност, на земјата македонска, на нејзиното сонце кое секогаш<br />

има ист број зраци, на јазикот на генерациите, на верата која ги обединува...<br />

Ако се покајат, нека им е просто, можеби не умееле да знаат дека грешат...<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

48<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

24.06.2005<br />

V<br />

о небрежјето на историските креации, секој си ја кажува својата<br />

приказна, а Македонците (мислам на оние кои себеси достојно се<br />

препознаваат во делата на најголемиот војсководец на сите<br />

времиња), упорно ја ткаат својата, често соочувани со “шамарање<br />

од небрежност” на оние кои се плашат од вистината.<br />

Ни посегнуваат по сé што е наше, исконско македонско. Се<br />

осмелуваат како бесрамници за нашето име, култура, вера насушна рисјанска, дедовиот<br />

праг на трошната македонска куќа, езерата кои паметат за Билјана, на шумите<br />

кои знаат многу тајни за дамнешни битки, јунаци, фаланги...<br />

А Македонецот молчи и само го врти и другиот образ. Мавајте, вели. Потсетува на Синот Божји, кој секогаш<br />

имаше и даваше повеќе љубов отколку што мајката земја можеше да прифати.<br />

А еден ден можеби треба да се освестат Македонците и да го сослушаат советот на мудриот Конфучие, кој<br />

некогаш и некаде рекол:<br />

“За да се стави светот во ред, мораме прво во ред да ја ставиме нацијата; за да се стави таа во ред, мораме<br />

прво во ред да го ставиме семејството; а за да го ставиме семејството во ред, мораме прво да го култивираме<br />

нашиот личен живот, мораме во ред да ги ставиме нашите срца.”<br />

Секој ден си има свој белег, своја препознатливост, а токму денешниов за нас е посебен. Токму на денешен<br />

ден 1994 година излезе првиот број на “Македонско сонце”. Од тогаш почна и приказната за неделникот, кој во<br />

континуитет излегува веќе 11 години. Во два наврата е извршена измена на форматот, а последното издание е<br />

во колор, со 64 страници, формат А4, рубрицирано и дизајнирано според стандардите на европските<br />

неделници. Концепцијата и уредувачката политика на неделникот се базираат врз неговата основна цел,<br />

односно афирмација на македонските национални вредности не само на територијата на денешна Република<br />

Македонија, туку и во останатите делови на етничка Македонија, па дури и во цел свет, односно секаде каде<br />

што живеат и работат луѓе чија етничка и државна припадност ги поврзува со Македонија.<br />

Сакаме да бидеме нишката која ќе ги обедини Македонците и која ќе влијае за активирањето на<br />

подзаборавениот македонски код за опстојност. Да бидеме сведоци на парадигмата за македонската кауза,<br />

синтагмата која ќе допре до секого кој е на релација на правдината и вистината, без разлика на националност,<br />

вера, потекло и пол.<br />

Да бидеме носителот, двигателот на каузата за независната македонска република на Балканот, каузата за<br />

државност и вечната борба на себедокажување пред оние зли јазици кои со непристојни аспирации<br />

“подголтнуваат” на сé што е македонско, на душманите и бездушниците, кои како гладни волци вијат над нашата<br />

убава Македонија.<br />

Има многу причини за нашето постоење и долгогодишно работење во име на вистинските вредности!<br />

“Македонско сонце” секогаш беше на линија на вистината, на страната на професионалноста и објективноста<br />

и сé она што претставува новинарска етика. Секогаш стремеше да допре до оние за коишто постои. Секој<br />

читател да се пронајде себеси во некоја од рубриките, во некоја од приказните или, пак, да ја осознае вистината<br />

преку написите за политика, економија, култура...<br />

Секој на свој начин и секој од својата посветеност, тимот на “Македонско сонце” се обидуваше да придонесе<br />

за името на неделникот да се слушне што подалеку, да допре и до оној кој претходно со предрасуда фрлал<br />

сенка на него. Досега секој кој нашол време да го “прелиста” неделникот “Македонско сонце” имал можност да<br />

ја види другата - македонската страна на работите! Но, нашата цел не запира тука. Нашата визија оди уште<br />

подалеку. Оди дотаму да го види секој Македонец каде и да е на светот, во која и да е туѓина, како си подава<br />

рака на својот, на Македонецот. Оди дотаму да ги види сите македонски политичари како дејствуваат за целите<br />

и за интересите на Македонија. Нашиот видик оди и дотаму да ја види државава без несреќни и сиромашни<br />

луѓе. Без стечајци, невработени, бездомници, гладни рудари, интелектуалци на кои им се одземени дигнитетот<br />

и последната капка надеж за нешто позитивно. Македонија која ќе биде посакувана дестинација за живеење,<br />

сигурна, безбедна, без доминација на малцинството врз мнозинството. Македонија без фиромирање, туку како<br />

горда членка на сите светски елитни клубови.<br />

Ете, тогаш целта на еден македонски светски неделник ќе биде реализирана и целосна. А среќата ги следи<br />

најхрабрите и секогаш е на нивна страна.<br />

Годините се нижат, времето си тече а нашето “Македонско сонце” нé грее веќе единаесет години. За многу<br />

години “Македонско сонце”! Да ни сјаеш и зрачиш уште многу години!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

49<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

01.07.2005<br />

Z<br />

ошто Македонецот ја сака Македонија? Затоа што е потомок на<br />

древно кралство, затоа што е задоен со непроценливо културно<br />

и духовно богатство. Неговата праисториска етногенеза кажува<br />

само едно, дека својата вековна опстојба ја има одбрането со крв<br />

и солзи, дека патот по кој чекорел бил трновит и горлив. И затоа,<br />

денес, тој никому не му должи оправдувања, објаснувања, докажувања... Сé она<br />

што го поседува, го должи на своите предци, на своето име.<br />

Но, во вечната борба со неправдата Тој заборава дека единствената цел кон која треба да ја насочи<br />

својата духовна сила е почитување, заштитување и збогатување на своето постоење. Јакнењето на<br />

историската матрица подразбира стабилизирање и сигурност на сегашноста и, пред сé, на иднината. А,<br />

токму во сегашноста Македонецот ја губи својата сенка. Како ретко кој, тој има потреба повторно и<br />

повторно да се потчинува, да се деградира, да се омаловажува, да коленичи... Несфатливо и нетипично<br />

за народ кој себеси се прогласува за потомок на најмоќната династија во историјата на човештвото.<br />

Колку и да звучи патетично, сепак навистина е така. Можеби е во генетскиот код, да сме осмислени како<br />

една оксиморонска специфична сорта на народ. Моќ во немоќ!<br />

Или поинаку кажано, до кога ќе посегнуваме по парче леб во далечните земји, кога тука во нашата ни<br />

Македонија го имаме најслаткиот леб насушен? До кога младите ќе ни бидат со погледот насочен во<br />

далечина барајќи место каде нивното знаење, нивните интелектуални способности ќе дојдат до израз?<br />

До кога ќе ги почитуваме повеќе туѓите уметници кога тука кај нас ги имаме најдобрите, изворните,<br />

оригиналните МАКЕДОНСКИ!!? До кога ќе се молиме пред туѓите олтари и до кога ќе гувееме пред<br />

туѓите гробови?!<br />

До кога Македонецот ќе се бара себеси, не знаејќи или, пак, неосознавајќи дека само на родната<br />

грутка е тој вистинскиот. До кога ли ќе ги криеме трагите кои нé издаваат дека сме оние вистинските,<br />

оние Македонци кои од век и веков опстојувале на истите простори пркосејќи на времето, луѓето,<br />

збиднувањата, иронијата... До кога ли само ќе даваме дел по дел од сé она што си е наше, мајчинско,<br />

дедовина, антика...<br />

Доколку направиме анализа т.е. пресек на хронолошко-тематските целини во македонската историја,<br />

ќе го согледаме неповторливиот континуитет на Македонецот. Не постои историската магистрала каде<br />

името Македонец и Македонија не е забележано. Само за потсетување: античка Македонија, средновековна<br />

Македонија, Македонија за време на Отоманската империја, Македонија за време на<br />

Балканските војни и Првата светска војна, Македонија меѓу двете светски војни итн. Зарем ова не е<br />

доволна потврда за сé она што сме биле во минатото? Светската историја се пишуваше врз македонските<br />

солзи и маки! Таа ни должи многу повеќе од она што бесрамно ни го украде и узурпира! Затоа, Македонец<br />

си должи почит и признание единствено само на себе!<br />

Преку соодветно заштитување на сé она што е македонско Македонецот повеќекратно го докажува<br />

и афирмира своето име, јазик, култура, традиција. Триумфот на вистината и правдата ќе го добиеме кога<br />

достојно и чесно ќе го одбраниме историскиот легитимитет и континуитет на нашата земја. Со наведната<br />

глава и сервилност ќе го изгубиме и она малку достоинство и признание кое го уживаме кај народите<br />

кои искрено нé ценат и нé почитуваат. Затоа беспрекорно и смело треба да чекориме кон она што сме!<br />

Македонецот е свој на своето, бидејќи сé останато му е туѓо! Македонецот е свој на Пела, на Мечкин<br />

Камен, на Прохор Пчински! Преку воинствените фаланги, библиските ракописи, до денешни дни тој е<br />

Македонец!<br />

Моќта на Македонија е содржана токму во нејзините премрежија. А нив ги има премногу. Историските<br />

неправди горчливо се имаат напластено во душата на Македонецот, и затоа тој денес не може да ја<br />

препознае убавината и големината на името кое го носи. Колку сме големи, величествени, возвишени,<br />

вечни. Но, можеби токму таа вистина делува заплашувачки кон некого! Нејсе. Ако било судено вечно да<br />

молиме и да страдаме, нека биде. Она што е од Господа се простува, сé останато Господ го казнува!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

50<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

08.07.2005<br />

Z<br />

агреани парламентарни столчиња, вжештени глави, жестока со бра ниска<br />

дискусија за Предлог-законот за употреба на симболите на етничките<br />

заедници, откриени големи количества нелегално оружје (Долно Блаце,<br />

Брест). Забранет пристап на полицијата во Брест, за поседнато Кондово од<br />

Адем Красниќи, потпомогнат од Косово...<br />

Вака накратко можеме да го опишеме сé она што деновиве се случува на<br />

македонската политичка и безбедносна сцена. Можеме ли да најавиме жешко политичко<br />

лето? Ако внимателно ги анализираме последниве настани, тогаш одговорот на ова<br />

прашање би бил потврден. Но, следствено по тоа нормално е да си го поставиме и следното прашање: “ќе извлечеме<br />

ли жива глава” од оваа политичка жештина или, пак, ќе имаме реприза на крвавото сценарио од 2001 година?<br />

Најавите дека ќе се евакуираат децата од Брест (селото на командант Бреза), а возрасните ќе се мобилизираат за<br />

да го бранат селото, ако полицијата повторно спроведе акција за пронаоѓање на Бреза, се доволен мотив граѓаните<br />

да се посомневаат дека довчерашните команданти на УЧК подготвуваат реприза на 2001 година. Акцијата во Брест<br />

ја влоши и онака кревката безбедносна ситуација која, како што ќе каже Џезаир Шаќири, (Национална демократска<br />

партија), кој до вчера беше во планините, е надвор од контрола и личи на состојбата во Кондово. Веќе е видено<br />

сценариото Албанците да се покажуваат како невини жртви малтретирани од полицијата. И повторно меѓународната<br />

заедница добива лажен впечаток за невините Албанци. Шаќири знаеше да обвини дека наводно полицијата го<br />

малтретирала населението во Брест, но “заборави” да каже од каде толкаво оружје во куќата на Хамди Бајрами-<br />

Бреза. Во оваа држава одамна се измешаа улогите. Шаќири му објави војна на министерот за внатрешни работи.<br />

Албанците можат нас да нé нарекуваат славомакедонци, или не знам како, а ние на “секој нивен подаден прст им<br />

даваме цела рака”. До кога “командантите” ќе ни се закануваат и ќе ни ја контролираат територијата?<br />

Ако на сé ова се додаде и фактот дека тешко ќе оди усвојувањето на Законот за употреба на симболите на<br />

етничките заедници, поконкретно, употребата на знамињата, тогаш не е ни чудно ако се реализираат предупредувањата<br />

за ескалирање на ситуацијата во Гостивар. Тоа е градот каде што во 1997 година се случија немили<br />

настани поради желбата на Албанците да го истакнат своето знаме на државните институции. Оттогаш па до денес,<br />

односно веќе петнаесет години од самостојноста на нашава држава, албанскиот орел постојано ги подгрева тензиите<br />

и се заканува за ескалирање на ситуацијата. И додека експертите предупредуваат дека знамето на етничката<br />

заедница не смее да биде идентично со знамето на туѓа држава, бидејќи означува туѓа територија и нарушување на<br />

територијалниот интегритет и суверенитет, некој се обидува на “мала врата” да го протне како дел од Рамковниот<br />

договор. Неговото усвојување ќе овозможи во нашата држава да се веат знамиња на други држави, па така нормално<br />

е кога странец ќе дојде во нашава земја, да си го постави прашањето во која држава се наоѓа? Никаде во светот пред<br />

владините институции на ниту една земја не се вее знаме на друга суверена земја. Ако се дозволи вакво нешто тоа<br />

ќе значи постоење на држава во држава, а за тоа идните генерации нема да ни простат. Реални се стравувањата за<br />

злоупотреба на овој Закон, доколку се усвои, односно граѓаните се плашат дека орелот ќе почне да се вее и во оние<br />

делови каде што Албанците се 20 отсто (иако во Предлог-законот е предвидено албанското знаме да вее во оние<br />

средини каде се 50 отсто).<br />

Во Арачиново веќе никна дивоградба-споменик на загинатите борци на ОНА, чии три столба се симбол на<br />

териториите на Албанија, Косово и Илирида. А локалните власти се фалат со децентрализацијата и коментираат дека<br />

за вакво нешто е надлежна самата општина. Ова е лош сигнал за почетокот на децентрализацијата, односно<br />

пренесувањето на ингеренциите на локалните власти.<br />

Но, не само тоа, Македонците со новата територијална организација на единиците на локалната самоуправа се<br />

најдоа во ситуација да бидат малцинство во сопствената држава. Всушност, новата територијална поделба, како што<br />

предупредуваа експертите, беше направена врз етничкиот, а не географскиот принцип.<br />

Ни останува уште Законот за употреба на јазиците на етничките заедници. Македонците во иднина ќе мораат да<br />

бараат преведувачи ако сакаат да му се обратат на градоначалникот во општината каде што етничките заедници се<br />

мнозинство. Ништо нема да нé изненади кога еден ден главниот град ќе ни осамне со две имиња, кога во западниот<br />

дел на државава, но и онаму каде етничките заедници се мнозинство, ќе имаме промена на имињата на училиштата,<br />

улиците...<br />

И сé некако во името на тој Рамковен договор Албанците во оваа држава бараат преку “леб-погача”. Дали<br />

Македонија со овој срамен Договор ја изгуби моќта да одлучува за својата иднина?<br />

Тука ни е проблемот и со нерешениот статус на Косово и демаркацијата на северната граница. Постои и<br />

стравување дека независноста на Косово негативно ќе се одрази врз стабилноста на Македонија.<br />

Во исчекување на епилогот од собраниската седница за знамињата, си го поставуваме прашањето дали<br />

Македонија (примерот со притисокот од Грција), повторно ќе си го промени државното знаме и до кога други ќе ни<br />

ја кројат судбината?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

51<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

15.07.2005<br />

G<br />

олемиот светски тенор Хозе Карерас им го остави својот<br />

музички епитаф на малубројните сладокусци, кои имаа<br />

длабок џеб да го платат неговиот настап и при тоа да<br />

уживаат во цената на успехот, кој тој го спечалил во<br />

планетарни рамки со 5 проценти талент и 105 отсто<br />

работа. Зошто не му даваме важност на неговиот талент? Ние не можеме да ја<br />

засениме неговата талентираност со погрдни зборови, бидејќи тој дар е Божји,<br />

ама немаше да ја доживее “боговата слава” на една холивудска филмска ѕвезда, ако човекот не се<br />

испотеше од работа. Значи, муабетот ни беше дека за сé треба мака и работа, а без неа си никој и<br />

ништо. Според тоа, нема успех ако на прво место не се стави работата, а дури потоа славењето и<br />

кочоперењето. Затоа во многу нешта треба да се “метнеме” на Хозе Карерас.<br />

Прво, тој ја победи природата, односно ја доби битката со канцерот. Второ, човекот има стил и<br />

своја цена, без која не настапува на ниту една културна манифестација.<br />

Овој пример го зедовме предвид, бидејќи во него има премногу поука. Имено, нам во земјава ни<br />

гори под нозете, се давиме од политичкиот јавашлук и намерната “немарност”, а при тоа од уста не ги<br />

вадиме пофалните зборови за успехот во т.н. неколкупроцентно зголемување на вработеноста, која<br />

патем фиктивно се зголеми поради бришењето на кадрите и на лицата кои работат на договор на дело<br />

во државната администрација. Истовремено, Адем Красниќи ни прави шокови, нé трезни од<br />

пијанството, од божемниот успех, за повторно да се вратиме во реалноста каде командантот со<br />

зборови нé повикува на “мотика”. Нé потсетува на старата македонска мана, кохабитацијата меѓу<br />

претседателот на државата, премиерот и министерот за внатрешни работи, не функционира. Сé се<br />

мери низ призмата на попуштање за да не се наруши безличната и бездушната толеранција во власта.<br />

Во овој момент, актуелно е прашањето кој ќе има храброст да даде “амин” за мирновременска акција<br />

на македонската полиција, а при тоа да не ја преземе одговорноста врз своите плеќи, бидејќи Љубе<br />

Бошкоски ја срка манџата во Хаг, оти премногу “револуционерно” се залагаше да биде иста Македонија.<br />

Оттаму прашањето е Дамаклов меч за политичарите, но и за опстојбата на државата. Тој проблем не<br />

може вечно да се држи под контрола, бидејќи на насилниците и на екстремистите им се даде премногу<br />

простор и внимание, а тие се сé посилни и похрабри во своите атакувања врз институциите на<br />

системот, кој пукна кај Кондово, кај Брест итн. Утре може да им пукне в скут, на Водно. Што тогаш ќе<br />

правиме? Нели на мака се познаваат јунаците. Или... Но, скраја да е од тој шаблон, кој го гледавме во<br />

2001 година. Можеби ќе имаме и малку среќа, па нема да ја репризираме или реплицираме кризата.<br />

Таа засега ни чука на порти, ама ни недостасува калаузот, бидејќи оригиналниот клуч е изгубен поради<br />

неодлучноста на владејачката гарнитура. Сега таа се наоѓа на испит. Но, доколку падне на матурскиот,<br />

односно на бруцошкиот испит, тогаш тешко дека ќе имаме реална шанса да ја закрпиме дупката кај<br />

Кондово или горе на Скопска Црна Гора. Тие се дел од познатата географска трансверзала, која почнува<br />

од Прешевската долина, па преку Липково, Арачиново, Чаир, Кондово, Сарај, Радуша, се префрла на<br />

Шарпланинскиот масив, кој индиректно преку Мавровскиот крај се спушта кон дебарско-струшката<br />

линија, која природно е залепена со Република Албанија. Ова не е теорија, туку чиста практика за која<br />

наследниците на поранешната ОНА имаа десетка. Луѓето, без разлика дали се водени од криминогена<br />

цел или од старовековната идеја за Илирида, имаат “храброст” да му се спротивстават на системот,<br />

односно работат. Значи, повторно се враќаме на нашата првична поента, без мотика, односно без<br />

метла не може да се исчисти ѓубрето. Затоа, треба работа и само работа. Но, како таа да фатила уплав<br />

од нас и Македонците станале Црногорци, па затоа немаме некакви резултати. Сите досегашни обиди<br />

за амортизирање на сложеноста на проблемот, убедување, играње “циле-миле”, не вродија со плод.<br />

Ситуацијата е иста како и пред неколку месеци. Преку нишанот се гледаат и македонските полицајци<br />

и џамбазите на Адем Красниќи. Во меѓувреме само се смени ќотекот. Него го пробаа и припадниците<br />

на “алфа-тимовите”, ама и имамите од Кондово. Значи, во небрано се и Албанците и Македонците.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

52<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

22.07.2005<br />

V<br />

о потрага по спектакуларноста, сензацијата, аферата, по скандалот,<br />

новинарот, пренесувачот на информациите до јавноста,<br />

во ова транзиционо време често се случува наместо<br />

професионалната во преден план да ја става личната аспирација,<br />

именувана како слава и пари, при што за да се добие тоа се<br />

презентираат шпекулации, невистини, полувистини, чаршиски<br />

муабети, озборувања.<br />

Ваквите состојби во “седмата сила” најдобро се отсликуваат во размислувањето<br />

на некои новинари од руската новинска агенција “Итар-Тас”, кои го употребуваат изразот “новинарство во<br />

сини фармерки”, најверојатно произлезен од тоа што џинсот е медиокритетски материјал (производ наменет<br />

секому), а кој има две страни (може да биде исклучително модерен, но и спротивно...).<br />

Денес новинарството како да е трансформирано во бизнис без преседан, од букви и од гласови да се<br />

заработуваат баснословно високи износи, според македонски критериуми и услови. Со секоја почит кон<br />

исклучоците, кои занаетот го учеле од оние кои ги поставиле корените на македонското новинарство и за<br />

кои важи правилото дека вистината има две страни и една е вистинската вистина, кај мнозинството како<br />

единствена движечка сила да станува девизата - колку побрзо можеш зграби сé што се може! Во една таква<br />

конотација на севкупните моментни општествени случувања за нив на претек има “муштерии” од секаков<br />

вид. “Веродостоен” нарачан и платен “материјал” за кој се договара некој Х со некој Ѕ, има единствена цел -<br />

со непрофесионализам професионално да се среди некој З. Доколку новинарите се тие кои постојано бараат<br />

соодветно и непристрасно презентирање на реалноста, преку почитување на сите законски и етички норми<br />

од сечија страна, тогаш е логично да се прашаме зошто токму тие се оние кои користат неаргументирани и<br />

неверодостојни податоци за одредена личност да се дисквалификува како човек, како бизнисмен, како... Е,<br />

уште е позачудувачки кога тие кажуваат кој е грешен а кој не е. Плукаат вулгарно, без разум, се погани, се<br />

навредува, понижува, се омаловажува... Како, пак, да се квалификуваат ваквите личности? Сигурно дека<br />

секој од нив би можел да добие некаква нова верзија на “Пулицерова” награда но доколку таа би била<br />

востановена за лихварите, профитерите, подлизурковците од оваа бранша.<br />

И што потоа, има утре, ден кога кажаното ќе ја изгуби вредноста на релевантност, кога ќе се докаже, ќе се<br />

потврди дека наводната вистина всушност е презентирана невистина. Ако јазикот има азбука тогаш<br />

новинарството има свој пишан кодекс, во кој новинарите се колнат како на Хипократова заклетва. Во<br />

новинарскиот кодекс јасно е зацртано дека основна обврска на новинарот е на јавноста да й обезбеди<br />

автентична и вистината информација, врз основа на факти, докази кои имаат познато потекло. Изостанувањето<br />

на суштински познати факти, притајување или изостанување информации или фалсификување документи е<br />

спротивно на правилата. Нормата за чесност, односно принципот на вистинитост, мора да биде почитуван<br />

во текст, слика и звук.<br />

По редот на нештата, во една правна држава за каква што упорно Македонија се декларира, некој набрзо<br />

ќе мора со целосна морална и етичка одговорност да ги сноси последиците за сторената штета - темната<br />

дамка со која се обележува невината жртва.<br />

Денес се клевети секој и секого, а вообичаено е вниманието да се настрвува кон навистина успешните и<br />

чесните, кон оние кои се забораваат и се маргинализираат тогаш кога нивното име со пиетет го спомнуваат<br />

претседатели на држави, благодарни што за сеопштиот развој придонесува човек кој не е од нивно тло, а тоа<br />

е тој истиот кој тука, на родната грутка го отвора својот паричник за да вложи и за да даде нешто, овде, за нас,<br />

за државата. Е, таквите не се сакаат, не од страна на обичните смртници кои велат “фала Богу, ако има тој, ќе<br />

имам и јас”, туку од новокомпонираните рекетари со луксузни возила и пространи станови со потенцијали<br />

за “меродавни” фактори бескрајно загрижени за просперитетот на татковината. Искрено речено, човек мора<br />

да се праша што е со овие луѓе во оваа земја, се збрале некакви аматерски професионалци, кои страдаат од<br />

пуста желба за валутно докажување.<br />

Точно, валутите се заработуваат но со чесност, работа, труд, мака, знаење...<br />

Научете го ова нешто од оние кои заради својата чиста совест мирно спијат.<br />

НО, КАКО И ДА Е, НА ЛАГАТА И НА ШПЕКУЛАЦИИТЕ НОЗЕТЕ ИМ СЕ КРАТКИ И НА КРАЈОТ ВИСТИНАТА<br />

СЕКОГАШ ПОБЕДУВА!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

53<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

29.07.2005<br />

E<br />

те, повторно ќе се слушне виењето на зурлите, а тешкиот удар на<br />

тапаните ќе се разнесува над далеку познатото Крушево. Топотот на<br />

коњите како чекан ќе удираат врз камениот мегдан, симбол на<br />

пркосот и непокорот на Македонците, а река луѓе ќе се слева по<br />

патеките по кој врвеле славните комити, да се поклонат пред великиот<br />

Мечкин камен. И, за чудо, овој пат ќе се вее само македонското знаме.<br />

Да не заборавиме, сега за секоја прилика низ нашава држава рамковно ќе се веат и<br />

други знамиња. Но, ние ВИСТИНСКИТЕ МАКЕДОНЦИ - ПАТРИОТИ ПО ДУША И ПО<br />

ВОКАЦИЈА - КАЖУВАМЕ ДЕКА НА ТОЈ ДЕН, ЗА ДА СЕ ЗНАЕ КОИ СМЕ, ШТО СМЕ И ОД КАДЕ СМЕ, НА СВЕТОТ<br />

ЌЕ МУ ЈА ДАДЕМЕ МОЖНОСТА ДА НÉ ПОЗНАЕ ПО ОНА ЕДИНСТВЕНОТО НАШЕ ЗНАМЕ – ШЕСНАЕСЕТКРАКОТО<br />

СОНЦЕ, ЧИЕ ШТО НЕПРИКОСНОВЕНО ПОСТОЕЊЕ НИКОЈ НЕ СМЕЕ ДА ГО НЕГИРА. А неговото место е токму<br />

таму каде што ќе се слават двата Илиндена, едниот - Илинденско востание, кренато на ден “Свети Илија”, голем<br />

верски празник, а другиот - кога се одржало Првото заседание на АСНОМ.<br />

На 2 август 1903 година, Илинденците-комити покажаа колку е силна свеста кај Македонците за ослободување<br />

од повеќегодишната тиранија. Навистина, востанието не успеа, но остави силна трага во македонската<br />

историја бидејќи самоорганизираноста и сите белези од државноста на Крушевската република<br />

покажаа колку македонскиот народ е подготвен сам да си ја избере судбината. Затоа, и години по овој голем<br />

историски настан, тој со себе носи голема одговорност, традиција, но и завет дека се почитува смртта на<br />

загинатите револуционери, кои славно ја обележаа нашата крвава и маченичка историја.<br />

На 2 август 2005 година славните Илиндени ќе потсетат и на дамнешната битка кај Херонеја, кога била<br />

воспоставена македонската хегемонија над грчкиот свет, а секако ќе потсетат и на раѓањето на Александар<br />

Македонски. Настани кои се едни од најзначајните датуми од историјата на македонскиот народ, повод за<br />

големо славење.<br />

Но, повторно се наметнува прашањето “колку државниот врв е подготвен и организиран да го прослави<br />

овој голем ден, без афери, скандали, гафови?” Искуството од години наназад предупредува дека вакво нешто<br />

кај нас е неизбежно, па може да се очекува “нешто” да фрли сенка и да го расипе големиот Ден за македонскиот<br />

народ.<br />

И како по обичај, пред големиот празник Илинден, секогаш е неизвесно дали државниот врв ќе успее да ги<br />

убеди српските владици, да дозволат македонска делегација да положи цвеќе на местото каде што пред 62<br />

година се одржало Првото заседание на АСНОМ. И повторно во манастирот “Прохор Пчински” српските<br />

свештеници се прават наглуви, а за прославата на 2 август не слушнале. Немаат најави ниту од државата, ниту<br />

пак од Српската православна црква дека во манастирскиот комплекс или како лани, пред него, ќе имаат гости<br />

од државниот врв од Македонија. Како што велат, досега до нив не пристигнало никакво барање. А кај нас, ниту<br />

во пет до дванаесет, сé уште не се знае ништо, топката постојано си ја префрлаат - од ресорните министерства,<br />

дали за култура или за надворешни работи, требало да се контактира со надлежните во соседството. И додека<br />

нашите “надлежни” се натегаат, во “Прохор Пчински” сепак за празникот на 2 август ќе има литургија. Оттаму<br />

велат вратите се отворени за гости. Таму неодамна беа и неколку приврзаници на расколникот, кои тврдеа дека<br />

најверојатно ќе присуствуваат на Илинденската литургија, кога и поглаварот Павле треба нему да му го врачи<br />

томосот за таканаречената охридска архиепископија?!<br />

А, Пелинце? И таму нешто се подготвува за 2 август. До меморијалниот центар се гради библиотека со<br />

амфитеатар, а до него и ресторан. Амбициозно, но и двете згради треба да бидат завршени до почетокот на<br />

август! Постои надеж дека ќе успеат навреме.<br />

Но, едно е сигурно. За Илинден претседателот на Собранието Јордановски ќе оди во Крушево, министерката<br />

Митрева со иселениците во Трново. Останува уште само претседателот Црвенковски да одлучи каде ќе биде на<br />

големиот празник...<br />

А, народот? Каде и колку достоинствено ќе може да ги прослави двата Илиндена? До кога ќе биде под стрес<br />

од сé она што ни се случува? До кога ќе нé изненадуваат со експлозии, терористички напади, безбедносни<br />

вибрации, афери, скандали? Колку македонскиот граѓанин ќе се чувствува безбедно и слободно доколку<br />

посака да си ги чествува големите македонски празници така како што доликува, чувствувајќи се како вистински<br />

Македонец?!<br />

Како и да е, да заборавиме на неубавите работи кои покрај нас го потресуваат и целиот свет и да си честитаме<br />

од сé срце ЗА МНОГУ ГОДИНИ МАКЕДОНЦИ, НЕКА ВИ Е ЧЕСТИТ ИЛИНДЕН!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

54<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

19.08.2005<br />

N<br />

ајголемите историски триумфи и премрежија се имаат случено<br />

токму во месец август: Херонеја, Илинден, АСНОМ... но и Љуботен,<br />

Карпалак, охридскиот Рамковен договор... Август е олицетворение<br />

на нашето историско, културно и духовно издигнување<br />

и самопотврдување, но токму во во овој месец се<br />

случија и нашите најголеми порази. Август е делницата преку која отсекогаш се<br />

кроела нашата судбина! Онаа светлата, но и онаа крвавата! Во август сме ги жнееле<br />

придобивките на добрите дела, но сме ги плаќале и лошите.<br />

Векови наназад нашите предци се бореле за она што ние денес бескрупулозно го уништуваме. А, тоа се<br />

историски придобивки кои се потврда за она што сме биле во минатото. Историски придобивки кои го<br />

креирале нашето крваво, но триумфално патешествие. Денес ситуацијата е сосема поинаква. Херојските и<br />

патриотските подвизи одамна се табу тема. Историската папка е фрлена во заборав, архивирана засекогаш.<br />

Денешните властодршци немаат време да се потсетат кои се и од каде доаѓаат. Немаат време на кратко да<br />

ги отворат учебниците и да ги прелистаат, да прочитаат некои важни факти. Но, затоа имаат време за сé<br />

друго што ја дегредира и ја уништува земјата. На прашањето колку вреди честа на една земја, несомнено<br />

Македонецот ќе се изгуби во одговорот. А, зашто? Бидејќи достоинството отсекогаш претставувало рана<br />

на секој Македонец. Македонецот не знае да го вреднува, да го издигнува, да го негува. Достоинството на<br />

еден народ и земја се од непроценлива вредност. И само со чесен и искрен однос се заслужува среќата.<br />

Би било илузорно да се направи сепарација на она што значи власт и нејзината моќ и народ и неговата<br />

моќ. Најчесто моќта на власта е онаа која е пресудна според свеста на народот. Но, токму во свеста на<br />

народот лежи и најголемата заблуда на нашето општество. Уништен од суровите механизми на власта,<br />

народот е доведен во ситуација да не може и да не сака да ја спознае својата моќ. Народот е тој кој треба<br />

смело да се соочи со власта, да го урне митот за неспособност, а со тоа да го воскресне сопственото<br />

достоинство. Културна, духовна, економска, социјална дегредација е она кое го живееме последниве<br />

петнаесетина години. Во минатото народот се воздигнал против империите и непријателите кои го<br />

угнетувале, а сега треба да се воздигне против себе си. Против својата најлоша мутација, која единствено<br />

има за цел да уништува.<br />

Сведоци сме на грозоморни сценарија кои ни ги кроеја оние кои беа на власт. Заробени сме во<br />

пајажината која ни се ткае со години. Оние најсмелите си заминуваат. А, тоа не треба да се случува. На<br />

Македонија й е неопходна македонска крв за да опстои. Името Македонија би било илузорно ако<br />

функционира без народот кој ја создал. Илузорно е во Македонија да се создаваат и инфилтрираат просекакви<br />

каузи. Охридскиот Рамковен договор е карактеристичен показател за немоќта на македонското<br />

национално ткиво. Она што беше заткулисно зготвено и сервирано на македонската трпеза тешко се јаде.<br />

Едно е јасно, сите предавства се последица на синдромот “Гранде”, кој живее во секој македонски<br />

политичар. Алчност до немајкаде. Алчност која нé доведе (нас обичните смртници) до просјачки стап.<br />

Барем за момент нека застанат и погледнат околу себе. Во оваа земја живеат луѓе кои безрезервно им<br />

верувале и им ја подариле власта. Тие не бараат многу, само спокоен живот. Народот во државава бара<br />

скромно да преживува.<br />

Сепак, и во најтешките моменти не треба да заборавиме на поддршката која ни доаѓа од најмоќната<br />

држава во светот. Американскиот претседател Џорџ Буш испрати честитка до македонскиот претседател<br />

по повод националниот празник Илинден, во која уште еднаш нагласи дека “САД сметаат на силното<br />

пријателство со Македонија во годините кои доаѓаат”.<br />

“Минатата година Македонија беше инспирација во регионот, промовирајќи голем напредок и мир на<br />

нејзиниот интегративен пат кон Европа. Македонските напори да го промовираат и зачуваат<br />

мултиетничкото општество претставуваат модел и за другите земји во регионот и надвор од него”, нагласи<br />

американскиот претседател.<br />

Но, убаво е ваквата поддршка да ја искористиме за уште поголемо промовирање на Македонија, за<br />

надминување на сите спорови за нашето име и за враќање на нашето достоинство, бидејќи сме држава<br />

која треба да се гордее со своето историско потекло и опстојување низ вековите!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

55<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

26.08.2005<br />

A<br />

ко по 15 септември 2002 година актуелнава владејачка гарнитура<br />

ветуваше “брда и долини”, за годинашниов 15 септември ВМРО -<br />

ДПМНЕ најавува митинг на кој ќе биде анализирано досегашното<br />

практикување на власта на СДСМ. Премиерот Бучковски за октомври<br />

најавува владина реконструкција. Значи, во наредниов период ќе<br />

биде многу интересно, иако рака на срце и досега кога станувало<br />

збор за случувањата на македонската политичка сцена, никогаш не ни било здодевно.<br />

Постојано власта и опозицијата си ги анализираат резултатите, иако сите знаеме дека и<br />

едните и другите не постигнаа никакви резултати. Меѓусебно се обвинуваа и од позиција<br />

на опозиција ветуваа мед и млеко, а кога доаѓаа на власт забораваа на ветувањата. И сé така, цели 14 години,<br />

живеевме со нивните празни ветувања и лажни надежи. Но, не само што не потекоа медот и млекото, туку како што<br />

тргнале работите еден ден ќе ни го земат и воздухот.<br />

Вообичаено правило за сите досегашни гарнитури беше тоа што наместо да се тргне кон подобрување на<br />

состојбите, се одеше кон реконструкција на владиниот Кабинет. Се носеа луѓе на кои им беше потребно време да<br />

се снајдат на работните места и се тапкаше во место. За жал, Македонија сé уште тапка во место и секојдневно сé<br />

подлабоко и подлабоко тоне во бездната од која нема излез. Работите воопшто не се тргнати од мртва точка, а<br />

државава ни личи на тунел во кој нема светлина. Властодршците манипулираат со народот, а освен тоа што си ја<br />

променија својата имотна состојба, се разбира, на подобро, друго ништо не променија. Ја влошија и онака<br />

катастрофалната состојба во сите сфери на живеење. Дека е така, можеме да потврдиме со факти, да направиме<br />

анализа на ветеното и стореното.<br />

Пред доаѓањето на власт, 15 септември 2002 година, на Конвенцијата на Коалицијата “За Македонија заедно” (5<br />

август 2002), Бранко Црвенковски, тогашен лидер на СДСМ, сега актуелен претседател на државава изјави:<br />

“Коалицијата ‘За Македонија заедно’ има историска задача да ја смени состојбата во земјава, бидејќи најголем<br />

ризик и најголема одговорност е ништо да не се преземе. Наша обврска е да конституираме чесна и одговорна<br />

власт, да воспоставиме систем на одговорност и отчет за секого, да го вратиме загубеното достоинство и да ги<br />

разбудиме закопаните надеж и верба на секој наш граѓанин и на целиот наш народ”.<br />

Денес, можеме да констатираме дека ниту е вратено достоинството на граѓаните ниту, пак, е вратена изгубената<br />

надеж за посветла иднина. Напротив, македонските граѓани секојдневно тонат во беда и сиромаштија, а ништо<br />

нема ниту од изјавите на Црвенковски дека ќе изградат посреќна Македонија, во која секое семејство ќе има барем<br />

по еден редовно вработен, а луѓето нема да се плашат како ќе го школуваат своето дете.<br />

Во 2003 година премиерот Црвенковски во своето резиме по повод едногодишнината од практикувањето на<br />

власта призна дел од грешките и изјави дека во битката со невработеноста не покажале резултат од кој можат да<br />

бидат задоволни, но најави дека овие грешки мора да се поправат и дека тоа ќе го стори во наредниот период.<br />

Грешките не беа поправени, беше направена единствено владина реконструкција во која некои министри само<br />

ги ротираа своите места. Во изминатиов период се покажа дека властодршците мислеа само на своите партиски<br />

интереси, а непотизмот и корупцијата беа секојдневна појава. Во овој тригодишен период едниот од коалиционите<br />

партнери во власта, и покрај поинаквите декларативни заложби, својата улога и место во Владата ја разбираше<br />

единствено како инструмент за делумно спроведување на политичките процеси од охридскиот Рамковен договор,<br />

залагајќи се за ургентно спроведување на процесот за соодветна и правична застапеност само на една од<br />

заедниците во администрацијата. Всушност, ова беше и образложението на Хари Костов (поднесе оставка),<br />

единствениот премиер досега, кој имаше смелост јавно да каже што се случува во владиниот Кабинет: “Не сум<br />

подготвен на неефикасно работење во Владата, условување и блокирање на реформските процеси во политичката<br />

и, пред сé, во економската сфера заради некои дневно-политички договарања”, велеше Костов. (За потсетување,<br />

причината за оставката следуваше по неговиот неуспешен обид за смена на тогашниот министер за транспорт и<br />

врски од ДУИ, Агрон Буџаку, по продажбата на спорната локација во близина на плоштадот Македонија).<br />

По владината криза, Буџаку замина, а и во новата Влада на Бучковски, Министерството за транспорт и врски<br />

продолжија да го тресат афери од најразличен вид (поништената лицитација за закуп на земјиштето спроти<br />

зградата на Народна банка во Скопје). И во најавите за годинашната владина реконструкција ова Министерство ќе<br />

биде централна тема за преговорите, а за него се заинтересирани и СДСМ и ЛДП и ДУИ. Се спомнува дека во него<br />

имало најмногу пари поради приходите кои произлегувале од странските донации и кредити, како и од продажбата<br />

или од издавањето под закуп на земјиште во државна сопственост, со што Владата интензивно се занимаваше во<br />

изминатите три години. Повторно се шпекулира со името на Буџаку, иако засега се најавува дека единствено ќе<br />

биде сменет министерот за земјоделие од редовите на ДУИ, кој покажал слаби резултати.<br />

Практиката се повторува, наместо во офанзива кон промена на состојбите, и премиерот Бучковски ќе тргне во<br />

промена на личностите. И повторно ќе се вртиме во тој маѓепсан круг. Господ нека ни е на помош.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

56<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

02.09.2005<br />

V<br />

о македонското трло нема ништо ново, и натаму граѓаните и<br />

верниците се овчички за молзење, бидејќи никако да<br />

куртулат од “бељата” која им ја создаваат политичарите.<br />

Само што сега во квасецот и во брашното им се мешаат<br />

старите ни (НЕ)пријатели, кои како и по обичај со години и<br />

со векови наназад ни колваат врз главата, ни ја вадат душичката.<br />

Но, ете за белја, веќе не се вадиме од такт, бидејќи сме “пелцовани”, односно<br />

вакцинирани од старо-немиот филм, кој упорно ни го сервираат душманите.<br />

Едноставно да не ви се верува колку ви ја матат водата, а ние сме “кул” – дрогирани и лебдиме во<br />

воздухот од идилата која ни се случува.<br />

Во меѓувреме тие не мируваат, бидејќи им гори под нозете, па затоа наместо да ги решаваат<br />

проблемите во својот двор, го замајуваат сопствениот српски народ со морето проблеми на македонскиот<br />

народ. Ним издувен балон им претставува “маченикот”- Зоран Вранишковски, кој отфрлен<br />

од сопствениот народ, отфрлен од верниците, сега ги решава нивните проблеми. На нивната топлиста<br />

приоритет претставува Косово, но бидејќи се неспособни и немоќни тие се занимаваат со нас,<br />

јадни и помали од маково зрно.<br />

Столчени од економските прилики во светот, во ваганот нé толчат и “мирољубивите Албанци од<br />

село Челопек”, кои не дозволуваат на нивна територија да се покади земјата македонска. Затоа македонските<br />

души не се упокоени, туку чекаат благословено миро, но и правда за волја на вистината да<br />

бидат казнети сторителите на грозоморното дело во мотелот “Бриони”, близу тетовското село Челопек.<br />

Таму се бие битка човечка, но и душманска, бидејќи ѓаволите ја презеле судбината во свои раце. Тие се<br />

мајтапат со Македонците и со роднините на разнесените лица. Дури и им се закануваат на политичарите,<br />

кои упорно ни ја продаваат старата финта дека нам ни тече мед и млеко, иако кревкиот мир е доведен<br />

во прашање. Но, што повеќе можеме да очекуваме од неспособните лидери, кои ни по четири години<br />

од нултата година, не ги средија работите, освен ако им се припише успехот на личен план - го поделија<br />

бизнисот, ја поделија територијата, а сега следува да го продадат и она што малку ни остана “нешитнато”<br />

во Македонија. Порано таквите ги нарекуваа “шиткачи”, ама и за нив имаше лек, народот со стап ќе ги<br />

подбереше, па удри, удри, удри до помодрување, до смрт. На тој начин ќотекот си имаше своја<br />

превентивна функција. Но, ете времето се смени, иако време е да се потсетиме на храбриот поединец<br />

кој во осумдесеттите години од минатиот век ги отепа директорите во својата фирма, бидејќи го<br />

украдоа народот, а тој и неговото семејство немаа леб за јадење. Потоа во оваа фирма се средија<br />

работите, а народот го слави жртвениот јарец. Меѓутоа, и натаму останува дилемата дали на човекот<br />

му дошла душата на нос, па затоа се жртвуваше за семејството, за стотиците вработени.<br />

Ова време, по многу нешта кои се случуваат во околината, личи на неговиот момент, кој во катарза<br />

ја разреши дилемата за успешноста во економското работење на фирмата. Оттаму може да се извлече<br />

поука, бидејќи најновата најавена реконструкција на Владата, всушност претставува неуспешен обид<br />

да се скријат лошите резултати од водењето со државата. Таа е пред тотален политички и економски<br />

крах, бидејќи првите лица во власта комуницираат со дисонантни тонови, а во меѓувреме и натаму се<br />

расчеречува македонското национално ткиво. Оваа ситуација е мошне опасна, бидејќи според<br />

карактеристиките личи на најлошиот период во Германија, каде што во 1933 година векна леб се<br />

продавала за вреќа марки. Тој лош период го искористиле реакционерните групи, вклучувајќи ги<br />

приврзаниците на фашистичката идеологија, кои подоцна го искористија своето време и го опустошија<br />

светот. Таа диктатура претставува најелоквентен пример за реинкарнација и вос креснување<br />

на националшовинистичките идеи, кои се во подем и претставуваат најопасен фитил за прекројување<br />

на границите на Балканот. Оттаму треба да се преземат брзи реформски мерки и притоа да се казнат<br />

сторителите за лошото функционирање на државата во последните петнаесет години.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

57<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

09.09.2005<br />

V<br />

о неискрени односи е тешко да се искаже вистината”, рекол<br />

мудриот Бјорнстерн Бјорнсон. Токму ова негово размислување<br />

наведува да размислиме кој сé нé водеше во овие 14 години<br />

и колку на тие “избраните” им беше важна вистината за<br />

Македонија...<br />

Да живееш на почва со толку славни историски корени, да<br />

бидеш наследник на најславното име во човековата историја, да вееш знаме кое е<br />

најстариот култ на сонцето, да имаш јазик и црква доилка на останатите, и сé да<br />

изгубиш во лоша коцкарска проценка... “Да имаш, па да немаш” е проклетството кое нé следи. Но, имавме<br />

ли можност да ја поправиме грешката или, пак, како слепите Самуилови војници лошо го наоѓавме патот<br />

кој нé водеше кон вистината, која едноставно, гордо и на сиот глас требаше да му ја искажеме на цел свет.<br />

ЕЈ, НИЕ СМЕ МАКЕДОНЦИ, СО МИЛЕНИУМИ ОПСТОЈУВАМЕ НА БИБЛИСКАТА МАКЕДОНСКА ПОЧВА<br />

ПОТОПЕНА СО КРВ, ПОСТОЈАНО ЖРТВУВАНА ВО ПОЛИТИЧКО-ВОЕНИ СПЛЕТКИ, ИНТРИГИ, УГ-<br />

НЕТУВАЊА, СТРАДАЊА...<br />

“Денешната самостојност е дел од историската борба на македонскиот народ за своја држава, дел од<br />

нашиот искон. Но, над тој возвишен чин беа надвиснати многу ризици”, ќе истакне првиот македонски<br />

премиер.<br />

Но, сепак нека ни е честит 8 Септември, Денот на независноста на Република Македонија. Одбележуваме<br />

14 години во кои Македонија преживеа непризнавања, негирања, ембарга, сиромаштија, војни, стресови,<br />

но и години во кои се избори за признавање и за место во светското семејство.<br />

За жал, и денес, години по тој историски референдум за самостојност, неопходна ни се смиреност,<br />

разум и одговорност, самопочит и потреба да го почувствуваме и гордо истакнеме пред цел свет нашиот<br />

национален идентитет.<br />

Како, скриен во запечатената Пандорина кутија, Македонецот се прашува до кога датумите кои ги<br />

одбележуваат настаните со историско значење, ќе ги чувствува како товар на душата, до кога ќе лелека<br />

наместо да слави? Дали треба да замижиме пред фактот дека дел од граѓаните на оваа држава, пред 14<br />

години, на прашањето “Дали сте за самостојна Македонија...?”, не најдоа потреба да одговорат. Случајно<br />

или намерно, некои од политичките претставници на граѓаните, кои пред 14 години не беа сигурни дали<br />

сакаат да живеат во независна и суверена Македонија, денес ги гледаме на видни позиции и што е<br />

најтрагично токму тие куртоазно одлучуваат за многу работи од стратешки, витален интерес за државава.<br />

Ах, таа дволичност, ах тоа лицемерие, до кога ли ќе ја закопува македонската вистина?!<br />

Многумина разочарано, со доза на оправдана горчина, велат дека Македонија ја слави референдумската<br />

независност, а мисли на охридската “ставеност во зависност”. Очигледно, охридскиот договор и од него<br />

произлезените измени на Уставот не помогнаа Албанците да ја чувствуваат Македонија како своја држава<br />

или, пак, да се однесуваат како нејзини лојални граѓани, а не лицемерно да нé залажуваат со “соживотска<br />

љубов”.<br />

Не се покажаа од голема помош двојазичните пасоши, ниту издигнувањето на албанскиот јазик на ниво<br />

на втор службен јазик во државата, ниту легализацијата на парауниверзитетот и маркантната зграда на<br />

влезот во Тетово наречена Штулов, ниту интензивното отворање нови работни места за Албанците во<br />

јавниот сектор, ниту развеаните орли на највидни места...<br />

Уцените и постојаните притисоци, перманентните незадоволства, дали пресликани преку некои си<br />

“командоси” од Кондово, Красниќи или Јасниќи, секојдневно нé држат во постојана тензија, при која не<br />

забележавме дека Македонците стануваат граѓани од последен ред во сопствената, матичната држава!<br />

Македонци, свртете се околу себе и согледајте ги древностите и историјата која нé опкружува и<br />

постапете според генетската предиспозиција за да си го зачуваме своето! Ни ги бараат името, знамето,<br />

јазикот, црквата, земјата, идентитетот... Нé соголуваат.<br />

QVO VADIS библиска Македонијо?<br />

Господ белким ќе помогне да се оствари она што Македонците го имаат во своите гени: “Ние сме тука,<br />

постоиме и ќе постоиме”.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

58<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

P<br />

реодот од едно општествено уредување во друго, во политичкиот<br />

речник е познат како транзиција. Република<br />

Македонија веќе петнаесет години го минува долгиот<br />

транзиционен пат, кој граѓаните на оваа држава требаше од<br />

социјализам да ги пренесе во посакуваниот капитализам.<br />

Од самиот почеток во деведесеттата, кога Република Македонија, односно<br />

нејзините граѓани конечно го остварија својот сон, да имаат независна држава,<br />

беше јасно дека овој пат не е поплочен со рози, и дека ќе се минува навистина<br />

тешко. Но, сепак никој ни од блиску не претпоставуваше дека ќе заглавиме во темниот транзиционен<br />

тунел, кој за поголемиот дел од поранешните комунистички земји траеше 15 години. За разлика од нив,<br />

Република Македонија, и по изминати петнаесет години не може да се пофали дека изодела дури ни<br />

половина од тој пат, кој й е потребен за да им се придружи на останатите земји. Пред сé, на оние кои до<br />

вчера практикуваа социјалистички режим како Чешка, Полска, Литванија или, пак, Естонија, а кои денес<br />

седат на маса заедно со земјите со долга демократска традиција како една Франција, Германија или<br />

Велика Британија.<br />

Со право граѓаните на Република Македонија, кои овие петнаесет години тешко време најдобро ги<br />

почувствуваа на својот грб, се прашуваат каде е погрешена работата. Одговорот очигледно не е во<br />

нивните надежи, кои и натаму ги негуваат. Проблемот е во лошото практикување на власт од страна на<br />

сите политички партии, кои имаа можност да ја водат државата. Наместо благодет, македонскиот граѓанин<br />

од власта речиси секојдневно добива шлаканици. Останува без своето работно место, без можност со<br />

помалку финансии да ги образува своите деца, да се лекува во државните здравствени институции или,<br />

пак, “не дај боже” да посака слободно да патува надвор од државата, и своите идеи да ги презентира во<br />

некоја европска институција.<br />

Не, проблемот не е во нацијата. Проблемот е во власта која ништо не прави Македонецот да се чувствува<br />

како граѓанин на светот. Напротив, под плаштот на спроведување на реформите, секојдневно го става во<br />

ситуација да се сомнева во своите можности, а тоа што најмногу боли е што го остава да се сомнева дури<br />

и во сопствениот идентитет, што речиси секојдневно од сите страни ни го негираат. Поимот “славомакедонци”<br />

за власта стана толку секојдневен, што дури и не се труди да го негира, оставајќи времето<br />

да го реши проблемот или, пак, некој од некаде на светот да му соопшти дека Македонците се нација кои<br />

имаат своја држава. Она што нашата килава дипломатија требаше да го стори преку своите лоби групи во<br />

Европа, денес тоа го прават некои други лоби групи, но во спротивна насока. Затоа, и не треба да нé чуди<br />

тоа што европските порти уште долго време ќе бидат затворени за нас, а веќе од неодамна и пристапувањето<br />

кон НАТО, изгледа како пат кон Месечината.<br />

Токму затоа политичките елити под итно треба да ги трансформираат сопствените партиски интереси<br />

во државни, и да му покажат на македонскиот граѓанин дека не попусто го минувал тешкиот транзиционен<br />

пат. А, тоа најдобро можат да го направат со тоа што ќе ја намалат корупцијата во државата, ќе го зголемат<br />

просечниот стандард, ќе отворат нови работни места и ќе го запрат одливот на мозоци од државата. Треба<br />

да му покажат нешто што е комплетно различно од ова црно секојдневие, во кое можеме да слушнеме<br />

само за штрајкови, епидемии, или самоубиства предизвикани од економска криза. Да го извадат од очај<br />

македонскиот народ, и да му покажат дека вреди да се живее за утрешнината.<br />

Но, имаат ли сила за тоа? Или симболично на 15 септември, на закажаниот протестен митинг на сите<br />

опозициони партии, македонскиот народ конечно, како што милува да рече претседателот на Република<br />

Македонија, Бранко Црвенковски, да ја земе судбината во своите раце. Очигледно тоа е патот кон<br />

Европската унија и НАТО. Со цврсто изградени национални ставови, кои во целост ќе ја претстават<br />

Македонија. Тоа е единствениот начин да се смири револтот кај граѓаните на Република Македонија, кои<br />

веќе не можат да го издржат слепилото во тунелот и сакаат, по примерот на другите посткомунистички<br />

земји, да прогледаат со широко отворени очи.<br />

16.09.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

59<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

23.09.2005<br />

P<br />

оследниве седмици слободоумната македонска јавност се<br />

соочува со своите високи политичари, кои слепо умеат да<br />

“гледаат” многу пред времето. Така, гледајќи натаму убаво нé<br />

средија... па ни помалку ни повеќе ни ја врамија историјата,<br />

минатото, за да се обидат ни ја обезглават иднината. За нив<br />

не важи уставното кирилско писмо кога се потпишува<br />

договор чија политичка валидност единствено добива во “тежина” ако не се<br />

применува првиот и единствен службен јазик во државава - македонскиот.<br />

Мнозинскиот македонски народ е познат по тоа што е и најиздржлив, со векови ги прегрмува сите<br />

погроми. Нашите стари велеле дека кога народот зборува - опасност нема, но кога “молчи” најопасен<br />

станува. Сега молчи, што значи дека почнува детаљно да ја анализира сликата на одредени политички<br />

партии, кои 14 години, во периодични мандати, суверено и тенденциозно му наметнуваат дека треба да<br />

има уста а да нема глас. Дисквалификувајќи му го разумот го убедуваат дека за секое промашување, чиј<br />

список во политички, безбедносен, одбранбен, економски, социјален, културен аспект е доволно долг,<br />

виновникот треба да се бара кај тој што најмалку може да биде виновен - нивните неистомисленици,<br />

опозицијата во која народот го бара излезот од безизлезот.<br />

На нашето поимање на политиката во Македонија, со која пред меѓународната заедница, пред Европа<br />

и САД, не постигнавме да издејствуваме ниту еден позитивен поен, неопходно му е потребна промена на<br />

вредносниот систем на луѓето кои се политичари, односно имаат самодаден кредибилитет така да се<br />

нарекуваат. Македонија е земја која последниве години докажува дека има политички квантитет, но<br />

катастрофален квалитет евидентен преку неговата безидејност, антидржавност, фалсификувана за гриженост,<br />

коруптивност... Нема потреба да се набројуваат постигнатите негативности, затоа што сите ние го<br />

живееме системот кој продуцира неуспеси, порази, при што секој од нив има име. Лоцирани во една ваква<br />

територијална и егзистенционална ограниченост Македонците како да се поробени во својата држава, а<br />

водачите на поробувачите како да се некои од нивното јато, при што се настојува да се создаде амбиент<br />

на сеопшт заборав во кој конкретниот македонски народ ќе биде претворен во малцинство апстрактни<br />

Македонци.<br />

Сведоци сме на настојувањето за уривање на македонската државност и идентитет. На сите да ни биде<br />

арам ако и стогодишнината од срамното македонско обезглавување со Букурешкиот договор ја дочекаме<br />

во општествена стварност како оспоруван народ и држава. На потег ќе биде гласот на народот, кој<br />

најверојатно поучен од раната која му ја нанесоа непринципиелните и реално незаинтересираните<br />

бирократи - индивидуи без интегритет, својата доверба да му ја даде на оној кој решително, самосвесно ќе<br />

го дефинира отвореното македонско прашање во Европа. Сигурно нема да се дозволи повторувачите<br />

повторно да ја “спасуваат” нацијата. Ретроспективата на годините самостојност и независност би можела<br />

да почне од позиционирањето на државното име, откажувањето од знамето со шеснаесеткракото сонце<br />

како симбол на нашиот идентитет, распродавањето на интересите на земјата дозволувајќи й на една<br />

етничка заедница преку ѕвекотот на оружјето и со уцени да ни ја прекројува демографската карта, сé до<br />

уништувањето на ресурсите, имотот... за денес да се соочуваме со нашето “откачување” за зачленување во<br />

Алијансата, можно и за во Унијата, а неспроведената демаркација на северната граница да иницира<br />

непожелен ефект, неподготвени да се соочиме со повторното балканско прекројување на границите за<br />

создавање експериментални држави со одреден рок на траење.<br />

Сега и никогаш повеќе нема да бидеме народ и држава со кои некој од внатре или од надвор ќе може<br />

да се пазари. И на едните и на другите кои ни налагаат да ја подзаборавиме својата историја или толку да<br />

ја унакажеме, за сами да не можеме да ја препознаеме во некакви стари, нови измислени пашалаци, мора<br />

да им стане јасно дека Македонија е држава со иднина затоа што македонскиот народ во наследство има<br />

морална сила.<br />

Повторно се вее симболот на нашиот непокор. Македонците во Пустец го трасираа патот за извојување<br />

на нашата битка, позиционирајќи го Александровото знаме како релевантен фактор на Полуостровот.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

60<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

V<br />

ицепремиерката Радмила Шекеринска ја имаше најтешката<br />

задача од нејзината досегашна политичка кариера, бидејќи во<br />

Брисел мораше да ја брани позицијата на Република Македонија.<br />

Но, истовремено и да ја забошоти вината што политичарите<br />

ја направија дома, продавајќи ни илузија за брзиот<br />

влез во НАТО, а уште повеќе и за побрзата верзија за влез во Европската унија, каде<br />

според нив, нé чека мед и млеко. Во експедицијата учествуваа 28 членови, а меѓу<br />

нив се сместија и осум новинари од доверба, кои ќе ја кројат новата приказна во<br />

епизодата (лижавче) за мали и големи деца. Рецептот за правењето лижавче е стара тајна која континуирано<br />

се чува во поранешната зграда на ЦЕ-КА каде, одвреме навреме, на четири години се менуваат готвачите,<br />

но смислата на акцијата останува иста - да се збуни непријателот (народот). Тој секогаш може да поверува<br />

дека одиме напред, иако го тапкаат по раменици. Послушноста е најголемиот дострел на македонската<br />

политикологија, која ги чувала властодршците од несаканите последици - буни, востанија или од линч.<br />

Затоа во бриселската мисија на Шекеринска нема ништо ново, освен што на туристичкото патување ќе се<br />

појави и по некое лице, кое по заслуга ги мери улиците. Вината не треба да ја бараме во европското<br />

себеиспитување, туку во креирањето на државна стратегија која ќе нé доведе пред вратите на Унијата.<br />

Продолжувањето на преговорите, пред сé, зависи од нас, кои не успеавме навреме да ги спроведеме<br />

реформите во судството, да се справиме со корупцијата, криминалитетот итн. Затоа желбата или надежта<br />

дека најпосле ќе ги урнеме граничните бариери со ЕУ и ќе ги зграпчиме примамливите фондови за<br />

економски развој, се многу далеку на хоризонтот. Тие не се остварија. Манипулативните трошоци<br />

повторно ќе бидат адресирани на грбот на даночните обврзници, кои како по обичај се излажани. Дали ЕУ<br />

ќе ни даде втора шанса? Тоа прашање секако ќе претставува приоритет за Република Македонија, која<br />

треба да биде примена во нејзините недра, бидејќи само така регионот ќе го држи под контрола, кој е<br />

истоштен и исцрпен од децениските превирања и војни. Во геостратешките поместувања треба да се<br />

снајдат македонските политичари, кои сега не го пронајдоа вистинскиот патоказ кон Европа. Во овој<br />

момент, најбитно е дали премиерот ќе има доблест да ја признае сопствената грешка - првата рунда во<br />

преговорите со ЕУ е изгубена? Но, каде се чуло и видело дека еден македонски премиер ја прифатил<br />

одговорноста и вината за неуспехот во време кога пред портите му тропа изборната година. Затоа, сега на<br />

сцената настапуваат патувачките циркузанти. Осумте новинари ќе ја претстават искривоколчената<br />

вистина, која сигурно ќе се претвори во Пирова победа на Шекеринска. Вакви примери во македонската<br />

политика има многу, од погрешниот пристап во решавањето на спорот со Грците, од лошите кампањи за<br />

прибирање странски капитал, до избирањето лобисти кои надвор ќе ја продаваат приказната за<br />

Македонија. Ние треба да ги засукаме ракавите, бидејќи постои опасност од одлагање на прашањата за<br />

влез на РМ во НАТО и во ЕУ, во недоглед. Тоа е круцијално прашање против кое треба да се бориме и да се<br />

сконцентрира севкупната интелектуална, стручна и политичка јавност. По првиот неуспех грижата за влез<br />

во евроатлантските системи мора да се префрли врз сите човекови и институционални ресурси, бидејќи<br />

тој интерес не е од етнички карактер, туку е државен и стратегиски долгорочен.<br />

Пораките кои ни дојдоа од Европската комисија од Брисел не се ни најмалку за занемарување. Ни<br />

забележаа за претходните избори, (претседателски, локални и референдумот), а од нас побара промена<br />

на изборните закони до крајот на годинава. Нашето внимание ќе треба да го насочиме кон наредните<br />

парламентарни избори, затоа што од нив ќе зависи нашиот статус во ЕУ.<br />

Тој се повеќе е неизвесен, иако постојат минимални шанси на 9 ноември да се извлечеме од кашата што<br />

самите ја зготвивме, но песимистичките гледишта многу повеќе влијаат на позицијата на Македонија која<br />

се стреми кон евроатланските интеграции.<br />

Како и да е, Македонија сигурно некогаш ќе биде примена во европското семејство, но кој ќе ја<br />

почувствува “Одата на радоста”, не се знае. Некоја генерација ќе го доживее тој успех. Дотогаш Македонците<br />

ќе се подготвуваат за зимата, правејќи го традиционалниот ајвар (чие ексклузивно право веќе ни го<br />

украдоа Словенците).<br />

30.08.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

61<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

07.10.2005<br />

Z<br />

големувањето на привилегиите и платите на пратениците се трошки од<br />

Буџетот на државата, вака неодамна изјави висок владин функционер.<br />

За разлика од нив, протераните македонски граѓани, сместени во<br />

колективните центри се оптоварување за државата. Во овие констатации<br />

нема никаква логика, но всушност и сé што ни се случува во земјава<br />

нема логика. Нема никаква смисла ниту во тоа пратениците да се богатат,<br />

а протераните со солзи во очите, да гладуваат и да се бркаат од колективните центри.<br />

Но, што да се прави, Калимеро нема правда!, каде има сила нема правдина. На оваа<br />

македонска почва одамна се изместени вистинските вредности, а искуството ни<br />

покажа дека хуманоста и меѓучовечките односи не функционираат. Наместо да им се помага на оние на кои<br />

помошта навистина им е неопходна, нашиве политичари не само што не му помагаат на сопствениот народ,<br />

туку многу повеќе му отпомагаат и имаат “доблест” да се “кочоперат” со туѓи пари. Можеби и сé што ни се<br />

случува во оваа држава низ вековите е последица токму на таа нечовечност. Подготвени сме секогаш кога<br />

станува збор за некој друг да правиме отстапки, а кога е во прашање нашиот Македонец, како по некое<br />

непишано правило си забиваме нож в грб. Затоа и години наназад нé следи ова проклетие и никогаш не сме си<br />

“раат на душата”.<br />

Токму кога мислевме дека помина времето на војни и поделби, користејќи ја нашата слабост, некои се<br />

обидоа да ни ја узурпираат територијата и да ни го протеруваат населението. Иако од таа кравава 2001 година<br />

поминаа четири години, последиците од неа сé уште се чувствуваат. На овие граѓани кои се далеку од родните<br />

огништа сé уште им се свежи сеќавањата како албанските терористи ги бркаа од нивните домови и ги палеа<br />

нивните куќи. Нема оправдување во изјавите на високите функционери дека раселените можат да се вратат во<br />

огништата, затоа што протераните всушност и немаат каде да се вратат. Куќите не им се реконструирани, а<br />

освен тоа некој друг веќе го контролира нивниот имот и се прави газда на туѓо земјиште. Ништо нема ниту од<br />

констатациите дека таму е безбедно, зашто ако беше така, зошто протераните матејчани со полициска<br />

придружба одат на селската слава! Па, нели е безбедно и тие можат да се движат каде сакаат? Ништо подобра<br />

не е ниту состојбата со протераните арачиновци. Таму одамна е изгубена меѓуетничката доверба и веќе ништо<br />

не е исто како пред 2001 година. Иако обврска од Рамковниот договор е протераните да се вратат во родните<br />

огништа, таа не е исполнета. Од војната се збогатија само воените профитери, а оние кои требаше да ја добијат<br />

правдата сé уште талкаат низ институциите на системот и чекаат отштета од државата. Од неа нема ништо, а<br />

ништо нема ниту од новите населби кои требаше да се градат за раселените лица.<br />

Поаѓајќи од претходно кажаната констатација дека во оваа држава веќе одамна нема правда, токму тие кои<br />

ги палеа куќите уживаат во законодавниот дом, а обесправените се голи и боси и наместо во сопствената куќа<br />

живеат во мизерни услови. Оние кои се бореа за територии добија привилегиран статус, а протераните го<br />

губат статусот на раселени лица и неколку пати им беа упатувани апели да ги напуштат колективните центри.<br />

Сега засега протераните од Кумановско-липковскиот регион го одложуваат штајкот со глад, а македонските<br />

власти ги ажурираат податоците. Нема да се изненадиме и ако следува нов апел за напуштање на колективните<br />

центри.<br />

Жалосно е да се чувствуваш како туѓинец во својата држава за која си одделувал од сопствениот џеб, а некој<br />

“странец” да управува со твојот живот. Ако констатиравме дека за сé она што ни се случува сами сме си виновни,<br />

тогаш крајно време е малку да си се позанимаваме со самите себеси и да се прашаме каде води сé ова? Сами<br />

треба да си ги заштитиме сопствената нација и идентитет, не треба да очекуваме дека некој друг однадвор ќе<br />

нé штити. Тој може само преку нашиот грб да си ги оствари сопствените интереси. Затоа Македонци освестете<br />

се, што е многу, многу е! Сакаат да ни го земат името, знамето, Црквата, но и да ни ја земат и онаа мала територија<br />

која ни остана. Не смееме да ги изневериме идеалите на оние кои се бореа за ова парче територија наречено<br />

Македонија. Но, како што одат работите, таа е сé помала, бидејќи тукашните одродени Македонци - политичари<br />

не го слушаат плачот, не го слушаат гласот, а уште повеќе не сакаат да го примат аберот, кој пристига од секој<br />

дел од Македонија. Плачат Македонците, оти душата им е дојдена на нос, а тие кои треба да го претставуваат<br />

народот, воопшто не се тревожат што македонскиот народ се сели и се отуѓува од својата татковина. Тие ја<br />

оставаат родната грутка, затоа што нема стратегија за да се спаси Македонија. Но, затоа непријателот напредува<br />

ли напредува. Македонските меѓи од запад, од исток, од север или југ, сé повеќе се стеснуваат и стануваат јамка<br />

околу вратот на оние кои сé уште не се предаваат, а се нарекуваат Македонци.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

62<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

N<br />

а светската берза повторно е актуелно името на Република<br />

Македонија, непристојно/пристојни предлози во седум верзии,<br />

партиски мешетарења, возбудувања на јавноста, на Македонците<br />

кои едвај преживуваат, а се соочуваат со некој да си земе за право<br />

да одлучува како некој ќе й се обраќа на родната татковина, а и да<br />

не спомнеме за локалните рамбовци “а ла Красниќи” кои ни ја кројат државната<br />

агенда. Но, кој ни е виновен кога самите себеси не знаеме и не умееме да се<br />

почитуваме, да си ја цениме нацијата, културата, традицијата, идентитетот. Та, така<br />

ни се случува како на болни од склероза да подзабораваме на значајни настани од нашата историја,<br />

додека децата во учебниците ни учат за нечија друга кауза. А што беше тоа македонска кауза или, пак, ако<br />

сакате МАКЕДОНСКА САГА? Секогаш да трпиме и да претрпуваме некој да нé гази, понижува, деградира,<br />

уништува до корен... Колку мазохистички! Повремено забораваме дека токму на овие простори живееле<br />

најславните народи на сите времиња, забораваме на Александар Македонски, македонската фаланга,<br />

битката за Херонеја, а и да не зборуваме за празнувањата одбележани како национални, државни<br />

празници, славниот Илинден, 8 Септември, 11 Октомври... Самите себе си се забораваме, а сакаме другите<br />

да нé почитуваат, да нé признаат, да ни оддадат почести, да нé примат во елитни клубови и организации,<br />

да бидеме дел од НАТО и од Европската унија. Залудно е и што најмоќните држави нé поддржаа, нé признаа<br />

под уставното име кога ете не можеме да си го изодиме патот понатака, достоинствено, без уцени и<br />

деградирања.<br />

Грција повторно е разбранувана од последниот предлог на Метју Нимиц, специјалниот пратеник на<br />

ООН, за решавање на долгогодишниот спор со името, кој драматично го отфрли како неприфатлив. Но,<br />

нашите политичари да беа добри практичари, како што се добри теоретичари и демагози, досега овој<br />

проблем културно ќе го решеа и тој требаше да биде далеку зад нас! Но, како што вели Балтазар а Моралес<br />

Грацијан “нема поголема власт од онаа над самиот себеси и над своите слабости”, кои ние Македонците, за<br />

жал, ги имаме на “претек”. Имаме ли ние добри играчи или само добиваме пенали де за името, де за<br />

црквата, де за јазикот, знамето, идентитетот... Така до недоглед се губиме доаѓајќи до ситуација кога не се<br />

препознаваме самите себеси. Кој сме, што сме, а најмалку знаеме каде одиме или што би рекол еден наш<br />

професор “можеби сме мазохисти” па уживаме да нé измачуваат, а ние само го вртиме образот де на<br />

левата, де на десната страна и така бесконечно!<br />

Всушност, повеќе од “думање” е реалноста и потребата од “Белата книга на одбраната на Република<br />

Македонија”, кога ноншалантно се откажуваме од сé што имаме. Напротив, дури и корпите од НАТО и од ЕУ<br />

сакаме да ги ублажиме и во целофански ракавици да му покажеме на светот дека “ќе нé биде еден ден”,<br />

кога за неколку децении ќе го реформираме судството, здравството, ќе ги решиме внатрешните проблеми,<br />

кога ќе ни потпркне економијата. Леле, има ли нешто во што сме добри?! Македонија моментно се наоѓа<br />

на 85. место или, пак, ако сакате на 34. позиција под најниско рангираната земја на Унијата, од каде ни<br />

порачуваат дека паралелно со политичките треба да ги спроведуваме и економските процеси, нашата<br />

слаба страна. Можеби од премногу исполитизираност и воопшто не се наоѓа “троа” време за нешто<br />

конструктивно, како што е, економијата со нови вработувања, странски конкретни инвестиции, кои не<br />

подразбираат само градење трговски центри, туку фабрики каде ќе се вработат луѓето, со што ќе<br />

потпркнеме, ќе имаме малку “волја за живот”, демек ете не сме најутепани во регионот, да не речам во<br />

светот. Трговскиот дефицит ни достигна сума сумарум 762 американски долара, а стапката на сиромашните<br />

ни расте како некој секојдневно да й достава квасец. Што би рекол Джордж Бернард Шо “сиромаштијата<br />

не е само несреќа, таа е и понижување”. И сé во стилот “Килинг ме софтли” Македонците се себеуништуваат,<br />

сиромашни, непризнаени, омаловажувани.<br />

Според “Дела на светите апостоли”, кога апостол Павле се наоѓал на Троада, му се јавил насон еден<br />

Македонец, кој го молел велејќи: “Премини во Македонија и помогни ни!” Апостол Павле, според<br />

преданијата, веднаш се одѕвал на повикот. Денес Македонецот можеби е безгласен, па поради тоа неговата<br />

молба не стигнува до Апостолот чија помош и тоа како му е неопходна на овој библиски народ!<br />

14.10.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

63<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

21.10.2005<br />

P<br />

редлогот на Метју Нимиц за надминување на спорот околу<br />

името со нашиот јужен сосед не донесе подобрување на<br />

комшиските односи меѓу Македонија и Грција. Таа тврдоглаво<br />

одбива да ја признае реалноста дека постоиме како држава, а<br />

уште помалку верува дека македонскиот народ го зборува<br />

македонскиот јазик и ја негува својата автохтона култура.<br />

Таквиот арогантен и циничен однос нема да ги подобри политичките релации меѓу<br />

Атина и Скопје, а сигурно влијаат врз возобновувањето на национал-шовинистичките<br />

сили, кои повторно почна да се етаблираат во грчкото општество.<br />

Ако длабоко се ѕирне во суштината на проблемот, кој има историски и културолошки корени, тогаш во овој<br />

момент тој е ненадминлив, бидејќи во овој случај Грција верува дека има “патент” врз името и културните<br />

наследства. Но, во врска со ова прашање не постои само една вистина.<br />

Од историска гледна точка таквото становиште мошне е дискутабилно, а доколку нему му се спротивстави<br />

и политичката димензија, тогаш проблемот се усложнува. Затоа односите меѓу Македонија и Грција веќе<br />

деценија ипол се статус-кво, а доколку темелно се разгледаат сите досегашни понудени политички варијанти<br />

или опции за доближување на страните, тогаш проблемот брзо би се решил.<br />

Меѓутоа, ваквиот принцип во преговорите околу името нашиот јужен сосед упорно го одбива додека, пак,<br />

македонската дипломатија цело време несериозно му пристапува и постојано “каска” зад настаните, освен ако<br />

позитивно се гледа на последната консултација меѓу државниот и политичкиот врв во земјава, кој мина како<br />

што мина и остави дискутабилни теми за разглобување. Всушност, Метју Нимиц не донесе ништо ново, освен<br />

што анексите на предлогот кријат неколку важни егзистенцијални стапици, кои мораат на соодветен начин да<br />

се одбегнат. Имено, во преговорите со Грција не смее да се преговара за името на македонскиот народ или за<br />

јазикот кој го зборуваме, а уште помалку да се даде некој позитивен сигнал за понудената “патент” формула.<br />

Ваквиот начин на комуницирање не претставува добра основа за рамноправен однос во преговрите со Грција.<br />

Тие одамна се осудени на пропаст, затоа што секогаш едната страна се брани со уцени и со ексклузивитетот врз<br />

македонското име и регионот каде што живееме.<br />

Во проблемот многу повеќе претставува опасност т.н. теза за “народот или граѓаните од Република<br />

Македонија”, која во последно време ја преудицираат одредени стручњаци во земјава, кои водени од идејата<br />

за лична корист всушност ги затскриваат вистинските намери на олеснувачите или на заткулисната<br />

геостратешка политика, која со себе носи бришење на македонскиот народ, на Македонската православна<br />

црква, на македонскиот јазик, култура, писменот итн. од географските карти и од енциклопедиите за наука и<br />

култура.<br />

Според тоа, последниот предлог на Нимиц ги содржеше сите овие елементи и затоа не може тој да се оцени<br />

како исчекор во подобрувањето на односите меѓу соседите. Всушност, во предлогот мора да се гледа уште<br />

една голема опасност, која е слична на нон-пејперот од настаните во 2001 година. Тој документ се протна во<br />

медиумите, а подоцна од А до Ш се преточи во Рамковниот договор. Затоа, дали треба да веруваме дека<br />

предлогот на Метју Нимиц е алфа и омега за решавање на проблемот?!<br />

Ваквата порака не треба да биде сфатена како црвче за да фатиме крапче, а уште повеќе не смееме да<br />

бидеме слепи дека во неа се крие некоја хиреографска порака. Таа е толку проста како грав, што дури и<br />

најглупавите можат да ја сфатат како бомба за македонскиот народ. На работите треба трезвено и одмерено да<br />

се гледа, а не веднаш да се одговори со писмо за дообјаснување на препораките или за одмрзнување на<br />

односите. Што во овој момент ние правиме? Стоиме во место, иако земјата се движи. Имено, Грците го отфрлија<br />

предлогот така што сите натамошни активности во однос на најновиот предлог на Нимиц се излишни. Значи,<br />

треба да се бара нова мала врата или да се внимава на тајната дипломатија која често пати носи ниски удари во<br />

плексус. Според сите досегашни искуства, во однос на ова прашање грчката дипломатија не мирува. Таа многу<br />

пати знаела да не посрамоти на меѓународните конференции и притоа ни создавала непримерени чувства на<br />

горчина и на срамење. Затоа, мора темелно да се подготвиме и да не брзаме со одговорите на предлогот. Наши<br />

покруцијални проблеми претставуваат реформите во правосудството, потоа почнувањето на преговорите<br />

околу статусот на Косово, па дури потоа доаѓа проблемот со Грција. Значи, севкупното политичко внимание<br />

треба да го насочиме кон овие две приоритетни прашања, а што се однесува на спорот со нашиот сосед треба<br />

да живееме на “штрек”, бидејќи Грците отсекогаш биле познати како добри трговци. Дали ние знаеме да<br />

тргуваме со она што не се продава - националното име и достоинство?!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

64<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

V<br />

о една прилика Анатол Франс рекол: “Срамот е голем лицемер:<br />

најтешко го изговара она на што најмногу мисли”.<br />

Поранешниот специјален претставник на генералниот секретар<br />

на ОН во Македонија, Хенрик Сокалски неодамна изјави<br />

дека “Меѓународната заедница треба јавно да й се извини на<br />

Македонија за тоа што беше примена во ОН под рамковно име, кое нејзините<br />

граѓани не го сакаат”.<br />

Сокалски јавно призна дека организацијата прв пат направила преседан и<br />

примила една нова членка под привременото, а не уставното име.<br />

Но, чуму ни е извинувањето кога грешката веќе е сторена, а нашите јужни соседи тоа си го искористија<br />

и еве ден денес сме заложници на некакви си преговори, договори околу нешто за што не би требало да<br />

се зборува, оти ние си имаме име - МАКЕДОНИЈА, нешто што постои со векови. Но, на Грците малку им е<br />

“непризнавањето”, туку уште ни предвидуваат мрачни сценарија во стилот “нека му умре козата на<br />

комшијата”. Имено, грчкиот весник “То Вима” во улога на баба Ванѓа предвидува дека “постои опасност<br />

Косово многу тешко да опстане како независна држава и порано или подоцна ќе дојде до обединување на<br />

голем дел од областа кон Албанија, кон кој евентуално ќе посака да се присоедини и тетовскиот регион,<br />

главно, населен со Албанци”. Но, ова не е сé, грчкиот медиум продолжува во стилот дека “според тоа<br />

кошмарно сценарио, Македонија конечно ќе се распадне како независна држава и постои веројатност да<br />

се отвори апетитот и на Софија за остварување на желбите за Голема Бугарија. При ваква ситуација прво<br />

треба да се гарантира стабилноста на регионот и да не се дозволи тој да се врати во крвавото минато. Тоа<br />

може да се постигне единствено ако се почитува принципот за ненарушување на границите, поддржан од<br />

Атина, која во моментов може да има лидерска улога поради учеството во Советот за безбедност на ОН и<br />

предводењето на меѓубалканската соработка”, децидни ни се соседите. Значи, ништо без Грција, која<br />

медиумски уште еднаш нé потсетува дека треба да се реши спорот со името.<br />

Нејсе, до кога ќе ни попуваат дека до крајот на годинава ќе биде “жешко” на Балканот околу косовското<br />

прашање?! До кога со црните предвидувања за остар развој на настаните, концентриран околу преговорите<br />

за идниот статус на Косово?! До кога ќе бидеме поврзани со некој икс фактор во регионот, и зошто нечија<br />

судбина би можела нас да нé тангира, па дури и бараме јавни ветувања дека Косоварите нема да имаат<br />

големи аспирации и апетити кои би нé загрозиле?!<br />

Знае ли некој нешто позитивно да предвиди, барем сега во време кога на светот му се заканува<br />

пандемија од птичји грип, а ние сé уште не сме подготвени за нешто на што другите држави навреме<br />

реагираа и презедоа заштитни, превентивни мерки! Повторно ни се случи да спиеме на тоа “уво”, па дури<br />

да ни се случи кокошката од Могила да заглави при транспортот до лондонската лабораторија! Уште<br />

птичји грип ни недостасуваше, ако се има предвид дека половина граѓани во Македонија живеат во<br />

сиромаштија, што е последица на големата невработеност, една од највисоките стапки во Европа. Ако во<br />

1998 година сиромаштијата беше карактеристика само за 19 отсто од населението, денес во тековнава<br />

2005 година имаме 30 отсто сиромашни луѓе. Иронично е тоа дека според анкетата на Заводот за статистика<br />

за користење на времето, Македонците минуваат три пати повеќе време во спиење, отколку во работа,<br />

односно околу осум и пол часа тие се одмораат, во изобилство имаат и слободно време, околу пет часа, а<br />

исто толку време имаат и за домашни активности. Но, ова е разбирливо со оглед на фактот дека повеќето<br />

Македонци се невработени и оттаму и имаат вишок време.<br />

Во меѓувреме, на 27 октомври во САД се одржа централна бизнис средба и презентација насловена<br />

како “Macedonian business networking”, односно “Invest in Macedonia” на која беа презентирани потенцијалите<br />

за инвестирање во четири клучни области: електро-енергетиката, екологијата, теле ко муникациите<br />

и инфраструктурата. Остануваат резултатите, односно практично да се видат директните<br />

странски инвестиции во Македонија што, пак, би го решило и проблемот со сиромаштијата, не вработеноста...<br />

28.10.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

65<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

04.11.2005<br />

N<br />

а ова парче земја што ни остана, кое и по должина и по широчина<br />

се минува за два-три часа, како да му е судено да боледува од<br />

хронично влегување и излегување час од првиот па од деветтиот,<br />

а од таму во петтиот за да се најде во третиот круг на Дантеовиот<br />

пекол. Човек веќе не знае дали станува збор за трагедија<br />

комбинирана со комична пародија.<br />

Трагедија ни е обичниот смртник кој како ѓаволот од крстот се крие од инкасаторот,<br />

го заобиколува пазарот како таму да го чека “стапот, а не морковот”, бара<br />

чаре како кришум да се “мушне” во Заводот за вработување да не се “резили по старост”, жали што децата<br />

му учат зашто нема ни за индекс ни за во него, а ни самиот не знае што повеќе ќе го распамети она кога<br />

треба да тагува или она кога треба да се радува зашто ни за едно ни за друго има...<br />

Ист е и оној пред него и оној зад него. И сите тие имаат нешто заедничко, сите се Македонци. А кога<br />

Македонците зборуваат не е ништо страшно, но кога ќе почнат да молчат тоа на сите нешто мора да им<br />

значи. Сега е пожелно и да се слушне народот кој полека но сигурно занемува.<br />

Пародијата ни е четиринаесетгодишната политичка сцена која перманентно се фрагментира, при што<br />

вчерашните истомисленици денес се противници за утре да станат кооперативни соработници за<br />

“доброто” на државата. Како што тргнале, и едни, и други, и трети, ниту се леви, ниту се десни, ниту се<br />

центар. Би било коректно да направат нешто со што барем за момент пред оној смртникот би го оправдале<br />

синото пенкало со кое им било заокружено бројчето пред името или пред партијата, бидејќи токму тоа им<br />

го полни “чекмеџето”.<br />

Ако се направи обид за некаква нормална анализа на партиите кои се во центарот на вниманието и на<br />

оние кои се маргинализираат ќе се добие ненормална проценка за задоволници на локално ниво со<br />

незадоволници на интернационално ниво. Можеби е секаде така, но политичкиот цинизам со кој<br />

функционираат македонските политичари придонесува заслужено да го изгубат квалификатот на<br />

доверливост од народот.<br />

Со години се слуша за вакви и онакви партиски програми, цели, стратегии и задачи, а кога се прави<br />

владејачка коалиција сé тоа се преведува со конзензус во немањето поим како да се води земјава на секој<br />

план, при што како примарна обврска е раскрчмувањето на имотот на мнозинството. Неговото суверено<br />

право е суверено за нив. Ирационалното претставување на некаков континуитет во ставовите на нивните<br />

модерни демократски партии е само доказ за губењето во времето и во просторот на недефинираната<br />

политичка рамка во која вегетираат.<br />

По толку мислење и размислување другарите како да се раздружија за да се здружат со други. Тешко<br />

или благо на Троја ако ние би биле пример за успешен или неуспешен тројански коњ. Гладниот ли ќе<br />

мисли на новата битка со стари борци.<br />

Трагедијата и пародијата ни се во безусловна колизија со комедијата наречена свет или поинаку<br />

кажано меѓународна заедница. Некој таму вели, ете им дадовме држава, како од џеб да ја извадија па ни<br />

ја подарија. Разликата е во размислувањето и во спознавањето на суштествувањето. Задоцнетото<br />

растрчување по светот може скапо да нé чини од едноставна причина што кога тргнаа таму го понесоа<br />

јавашот а го заборавија еснафот. А тие од таму најдоа па можат... Едниот послушен и неконструктивен<br />

соговорник е најпосакуваната фигура која како обичен пион ќе му помогне на ловецот да ја тресне<br />

кралицата.<br />

Денес секому на оваа македонска почва треба да му е јасно дека немирниот Балкан само уште повеќе<br />

ќе ги раздвижи духовите на минатото, од кое непринципиелните сојузи принципиелно ќе го доведат во<br />

прашање суверенитетот на оваа Македонија. А што ако се доведе во прашање онаа нашата Македонија...<br />

која ни ја одзедоа пред деведесеттина години.<br />

Во генот на македонскиот народ е патриотизмот, но дали сите сме Македонци? Кој тоа од тука и од таму<br />

богатото наследство на вековен народ ни го мутира во ништавност.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

66<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

G<br />

олеми се шансите Европската комисија да предложи на<br />

Република Македонија да й се додели статус кандидат за<br />

членство во посакуваната Европска унија. Во Евро пра шалникот,<br />

кој наскоро ќе й биде познат на јавноста, Комисијата за<br />

проширување на Унијата се очекува да даде препорака,<br />

односно позитивно мислење за нашата земја, за влез во европското семејство.<br />

Но, иако мислењето на Комисијата е особено важно, сепак тоа е само првото<br />

скалило кое Македонија треба да го мине. Дефинитивната одлука за тоа дали ќе го<br />

добиеме статусот или, пак, не, треба да го донесат земјите-членки на Европската унија на Самитот кој ќе се<br />

одржи наредниот месец. Доколку се случи на Македонија да й “тргне” и да добие зелено светло од постојаните<br />

членки, односно од Советот на ЕУ, наскоро можеме да очекуваме отпочнување преговори за наше полноправно<br />

членство во Унијата.<br />

Ова е најрозовата варијанта која би можела да й се случи на Република Македонија, се разбира, ако сé<br />

тече според утврдениот редослед. Но, во случајот на Македонија, за жал, мали се шансите сé да се одвива<br />

како што треба. Пред сé, поради фактот што Република Македонија е една од ретките земји која има проблем<br />

со сопственото име! Иако, Македонците многу добро знаат на која нација й припаѓаат и во која земја живеат,<br />

сепак тоа не е доволен доказ за одбрана на сопствениот идентитет, пред налетот на контратезите на една<br />

полноправна членка на ова “здружение”, кон кое тежнееме, Република Грција. А, токму таа веќе отворено се<br />

заканува дека нема да дозволи Република Македонија да влезе во било која европска институција под друго<br />

име освен ПЈРМ!<br />

Судбината на Македонците да го влечат товарот од погрешните потези на некои македонски политичари,<br />

по кој знае кој пат уште еднаш ни остава длабоко сомневање дека можеби нема да стигнеме онаму каде што<br />

сме тргнале!? Но, дали е проблемот само во името?<br />

Секако дека не. Тоа е само една од препките што како предупредување ги добиваме од Европската унија,<br />

а кои говорат дека во Македонија нешто не функционира. Не функционира судскиот систем, безбедносната<br />

одбрана, владеењето на правото, и што е најважно социјалата е на работ на егзистенцијата. Толку многу, што<br />

сиромаштијата во земјата е речиси реална алтернатива на денешнината.<br />

Во вакви услови, несомнено се поставува прашањето дали со сите овие статистички податоци нашето<br />

место, не само географски, е во Европа?<br />

Можеме ли да го понесеме товарот на членството во ЕУ, ако реалноста во Македонија говори дека сé<br />

уште се наоѓаме во сивата зона, во која странските инвестиции, вработувањата и стабилната економија и<br />

натаму се само мисловна именка. Чуму Европска унија, ако Македонецот и натаму чувствува дека живее<br />

надвор од сите европски и светски текови?<br />

Домашните политичари би рекле чист песимизам!<br />

За нив важно е дека возот на Македонија се движи во вистински правец кон Европа, а ние тоа, замислете,<br />

ќе сме го почувствувале откако ќе сме влезеле во ЕУ.<br />

Најдобрата варијанта вели за седум години. Дотогаш ни останува да ги слушаме приказните за тоа дека<br />

сме земја-лидер во регионот, и дека реформите, еве само што не сме ги завршиле.<br />

Нé оставаат да веруваме во виртуелната реалност која нé одржува, а која вели дека корупцијата која<br />

владее на највисоко ниво во земјава, веднаш ќе исчезне, само да влеземе во ЕУ.<br />

“Проблемот” е во нас граѓаните, што немаме доволна доверба во реформските зафати на нашите политички<br />

елити, и особено во нивните уверувања дека не само политичката, туку и безбедносната состојба е<br />

под контрола, и тоа пред налетот на решавање на косовското прашање, кое нас особено нé тангира! Како да<br />

е Косово некаде таму далеку од нас, а дека ние сé уште живееме во оазата на мирот на Глигоров.<br />

Сепак, најважно е дека сме сé уште живи. Ќе го преживееме и извештајот на еврокомесарот за проширување,<br />

Оли Рен, во кој несомнено ќе бидат ставени сите забелешки кои Владата мудро ги крие од нас. Сме преживеале<br />

и многу поважни и многу потешки ситуации. За тоа впрочем говори македонската историја.<br />

Издржливоста е нашиот главен белег, особено сега во пресрет на одговорот на Европрашалникот.<br />

Кој вели дека иднината не може да биде розова!?<br />

11.11.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

67<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

18.11.2005<br />

P<br />

о добивањето на позитивното мислење за влез во Европската<br />

унија, без да се одреди датумот за от поч нувањето<br />

на преговорите, првиот коментар на обич ниот<br />

човек е: “лесно минавме 500 години под Оманлиското<br />

царство, сега треба само да истраеме уште стотици години<br />

за да влеземе во новото Царство”.<br />

Овој уличен виц претставува копија на денешната реалност која на моменти<br />

не потсетува на минатото кое, за жал, сé повеќе го забораваме или намерно го<br />

оттуѓуваме од себе, бидејќи политичарите се сконцентрирани на грабежот или на планирањето<br />

редовни - предвремени избори.<br />

Во канџите на таквата политика се подготвуваме за римејкот на филмот “Најдолгиот пат”. Главната<br />

ролја ќе ја игра Трпе, а женската улога е резервирана за Трпана, додека се изберат останатите времето<br />

ќе мине без да се осврнеме на сегашноста и на лошите економски и општествени резултати. Затоа се<br />

занимаваме со филмот. Според сценариото, Трпе и Трпана, угол голи ќе одат на фер избори, ама ќе се<br />

вратат дома оти го заборавиле срамот да го покријат. Поради тоа - се истакнува во филуваната верзија<br />

- изборите ќе минат. Е, кога ќе дојде времето за полицијата, таа ќе нема што да работи освен од<br />

шалтерската дупка да вика МЈАУ...<br />

Како по инерција ние секогаш дупките многу доцна ги покриваме со асфалт, па затоа Трпе и Трпана<br />

мораат да доживеат сообраќајна незгода. Арно ама, како во филм, додека се договорат лекарите кој<br />

ќе се нафати да го касапи стомакот на Трпана, Трпе си ја изгубил жената. Таа ни крива ни должна<br />

отишла на оној свет. Поради ова на Трпе не му останало ништо друго освен да ја послуша Европа и да<br />

го тужи лекарот кај нашето независно судство, а таму со чеканчето под мустаќ го пречекува кадијата.<br />

Меѓутоа, по месец, два, три се сториле година или две, а судското рочиште... го нема. Исчезнало во<br />

лавиринтите на македонското правосудство. Зошто? И, така додека Трпе чека да се смилува<br />

македонското судство, филмот веќе стигнал кај 2502 година од нашата ера. Можеби времето за Исус<br />

Христос има безвременско значење, но за нас тоа нé потсетува на Оли. Не на оној Олио кој играше со<br />

Станлио во немите филмови, туку на Оли Рен кој се збодна од Брисел да дојде во Скопје за да пушти<br />

сини балони во воздух. Кога сме кај неговите 142 страници, треба збор-два да кажеме за корупцијата,<br />

која цели 14 години не ја исфрлавме од уста, а наместо да ја прогласиме за државен непријател број<br />

еден, во овој римејк ја направивме народен херој. На тој начин, во “Најдолгиот пат број 2” имаме сé:<br />

актери, борба, крв, пот, песок, пустина и народен херој. Инаку, по традиција кај нас сé се сведува на<br />

триаголникот, тутор (паша, султан, камшик, јарем... ЕУ), крепосен македонски селанец и народен<br />

херој, кој ги преживеал настаните, бидејќи хероите умреа поради каузата. Значи, цели два ипол часа<br />

ќе уживаме во недостатокот на македонската акција, чија антирекација нé воведува во нултата година<br />

2502, кога повторно од пепелта ќе се роди македонскиот народ.<br />

Што да правиме во меѓувреме? Да грицкаме семки или пуканки!? Да собираме душа, бидејќи<br />

сценариото за римејкот е развлечено на цели 142 страници. Додека го преведат на македонски јазик,<br />

ќе станеме мамути или како диносаурусите ќе исчезнеме од овие простори. Како да ја спречиме<br />

нашата трагедија? Нé чекаат стотици години мимикрија, затегнување на коланот на панталоните и нé<br />

чека време, луѓе, настани. Како во тој метеж да ја препознаеме надежта, која со половина уста ни е<br />

понудена во европскиот филм? На ова прашање нема одговор, туку самоосвестување, бидејќи ова<br />

можеби е последната шанса да влеземе во европското царство. Тоа сега не е искрено, но ја чека<br />

Република Македонија. Само се прашуваме да не сме проклети, па нашето проклетство да го<br />

пренесеме на новото Царство. Така, како по обичај, кога царството е најсилно се случува Вавилонската<br />

кула.<br />

Кулата од карти паѓа. Затоа мораме да побрзаме за малку да фатиме од кајмакот што останал. Но,<br />

до него ни требаат скалила кои ќе нé вивнат до небото, а оттаму повторно ќе се вратиме во филмотмакедонски,<br />

кој и досега беше слика без тон.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

68<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

25.11.2005<br />

S<br />

тудена зима, жешка политичка клима. Временските температури<br />

паѓаат под нулата, а политичкиот термометар покажува точка на<br />

вриење. Врие атмосферата во политичките партии, а врие и во<br />

душата на обичниот смртник. Партиските активисти се препотуваат<br />

од помислата да не го изгубат гласачкото тело, а обичните граѓани,<br />

пак, од тоа како ќе ја преживеат зимата. Во овој период од годината летаат и првите<br />

снегулки, но по шпекулациите дека ќе има владина реконструкција, нормално е да<br />

си го поставиме и прашањето дали одредени министри “ќе летаат” од своите ресори?<br />

Сега засега јавноста се држи под тензија, а во политичките кулоари се спомнува и варијантата дека<br />

министрите ќе бидат поштедени од “летањето” доколку имаме предвремени парламентарни избори. Сепак,<br />

до нивното евентуално предвремено одржување ќе бидеме преокупирани со она што ќе го прават<br />

постојните, но и најавените нови политички субјекти.<br />

Довчерашниот сдсмовец Петковски, но и довчерашната либералдемократка Поповска, секој сам, барем<br />

засега, ќе се обидат да го убедат електоратот дека сепак има иднина во оваа држава!?<br />

Во изминатиот период тие ја изнесоа својата вистина за она што се случувало во нивните матичните<br />

партии. Но, дали навистина тоа е вистината? Или, пак, станува збор за уште еден трик за граѓаните, кои кога<br />

нема за што - ќе се “фатат” и за последната сламка за да не се удават во морето проблеми. Петковски важеше<br />

за личност која во изминатиов период имаше спротивни ставови за одлуките кои ги носеа Владата и<br />

Собранието, но прашање е зошто тие никогаш не доаѓаа до израз? Можеби одговорот треба да го бараме во<br />

нешто друго - во “злата судбина на Македонија - сериозните луѓе да не се сфаќаат сериозно”.<br />

Во конкретниот случај, Петковски реши преку сопствена партија да се позанимава со работништвото. Да<br />

видиме дали тоа ќе му “запали”. А можеби и ќе му запали, зашто досега работничката класа не виде аир од<br />

никого. Во недостаток на други личности и друг избор реални се шансите тој да види аир. Предвремените<br />

избори го наметнуваат и прашањето за партиските коалицирања? Досега бевме сведоци на разни коалиции,<br />

но овој пат зачудува искреноста на Петковски. Ако сите нé убедуваа како нема да коалицираат со одредени<br />

партии, и секогаш нивните изјави паѓаа во вода, ако ништо друго, барем овој пат Петковски изјавува дека не<br />

сака да биде лажго, односно сега да каже дека се исклучува СДСМ од можна коалиција, а утре распоредот на<br />

силите во Собранието да биде таков да мора да ги почитува државните интереси и сепак да коалицира со<br />

оваа партија.<br />

Каде, пак, е Лилјана Поповска? И таа работи на теренот. А во една прилика посочи дека ако тоа го бараат<br />

потребите на државата и таа би коалицирала со Петковски. Дали можеби тие се новата политичка опција во<br />

државава, бидејќи се покажа дека по нешто се разликуваат од останатите политичари?<br />

Сите наши досегашни консументи на власта покажаа колку мислат или подобро речено не мислат на<br />

граѓаните. Професорот Ѓорѓи Марјановиќ, во негов познат стил, ќе рече: “Да ти фали капа, да ти купам, а ако<br />

ти фали памет, нема теорија да ти купам”. Но, факт е дека на нашиве политичари ништо не им “фали”, имаат<br />

тие и памет и пари но, за жал, постапуваат онака како што ним им одговара. Паметот го насочуваат кон тоа<br />

како да останат подолго на власт. Тие веќе одамна не размислуваат за својот народ, позабавно им е да<br />

мислат на своите интереси.<br />

И токму кога државата ни личи на брод кој тоне, опозицијата се судира околу прашањето за нивното<br />

коалицирање. Едните велат не ни требате, а другите коментираат без нас ќе остане опозиција и по изборите.<br />

Освен во опозицијата, раздвижувања има и во владејачките коалициони партнери. Тие поаѓаат од<br />

логиката дека ако не успеат до крајот на годината да ги спроведат зацртаните реформи, на Кабинетот на<br />

Бучковски ќе му треба подновување. Но, ако тие досега не направија ништо, се сомневаме дека до крајот на<br />

годинава ќе направат нешто. Иако Бучковски ги покани Пенов и Ахмети да влезат во владиниот кабинет, да<br />

заземат министерски места, и да ја понесат одговорноста од нејзиното работење, тие не го прифатија<br />

предизвикот. Е, токму во ваква ситуација кога еден на друг си ја префрлаат одговорноста за она што ни се<br />

случува, на оваа држава й требаат предвремени избори, а не реконструкција на извршната власт. Искуството<br />

покажа дека во секоја реконструкција не станува збор за некои драстични промени, туку само одредени<br />

луѓе се ротираат на определени места. На оваа држава й се потреби вистински луѓе. А има ли такви!?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

69<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

02.12.2005<br />

Z<br />

а жал, често подзабораваме на мудроста на Жан Пол Сартр која<br />

посочува “да не заборавиме дека целта на политиката е да нé ослободи<br />

од политика”.<br />

Во сите сфери на нашата држава се соочуваме токму со премногу<br />

политика и исполитизираност. Среде главниот град на<br />

државава и тоа над објект кој носи име Илинден, симбол на македонскиот народ,<br />

дозволивме да се вее и да се празнува знамето на друга држава, а што е уште<br />

посрамно нашето Министерство за култура го спонзорираше овој ден на<br />

албанското знаме. Се вееја двоглавите орли, а на церемонијата ниту за лек не можеше да се најде<br />

државното, македонското знаме. За ваквиот “пропуст” челникот на ДУИ, Али Ахмети, знаеше да каже<br />

дека станува збор за техничка грешка. Освен тоа, на овој ден тие го славеле и роденденот на нивниот<br />

“херој” од ОВК на Косово, Адем Јашари. Дали луѓето на свеченоста подзаборавија каде се наоѓаат?<br />

Уште полошо е што “одговорните” си ги заборавија своите надлежности и дозволија вакви провокации.<br />

А потоа произлезе дека на ова требало да реагира полицијата, а тие велат Министерството за правда,<br />

за на крај виновен да ни е некој трет - можеби “Марсовците”?! Никој не ни е виновен што не знаеме да<br />

воспоставиме ред и закон во сопствениот двор, а нели имаме и Закон за употреба на знамињата, но<br />

што беше тоа кога секој го прилагодува така како што му одговара! Дали на овој начин ќе ја почитуваме<br />

правната држава и ќе одиме во Европската унија?<br />

А кутра ни била Македонија и луѓето кои како “големи мудреци” не си ја познаваат сопствената<br />

историја и потеклото на некои личности, за кои се плашат да кажат дека се Македонци! Што, зарем<br />

треба да ни биде страв јавно да признаеме дека Александар Македонски, Филип Македонски, цар<br />

Самуил, Ѓерѓ Кастриот, Гоце Делчев... биле храбри наши Македонци!<br />

Зарем е толку тешко да се осознае вистината, доколку се истражи минатото и се пронајдат крунски<br />

докази кои упатуваат на сознанието дека Ѓерѓ Кастриот, Скендербег, сојузникот на Охридската<br />

архиепископија, опеан во делата на Глигор Прличев бил Македонец!<br />

Прославата на 600-годишнината од значајната личност беше повод во Тетово да се виорат<br />

двоглавите орли и тоа во центарот и на сите сообраќајници во градот, така што на момент се добива<br />

впечаток дека сте залутани во погрешна држава и на погрешна прослава. А, официјалното знаме на<br />

Република Македонија лежеше зафрлено некаде во подрумски простории, а татковците на Тетово<br />

дури ден потоа одлучија да го удостојат на јарболот во комбинација со орелот. Но, наместо за ваквата<br />

парада на знамиња да протестираат Македонците, протестираше албанското население во Куманово<br />

каде не можеше да се истакне знамето на Република Албанија. Имено, според Законот за употреба на<br />

знамињата не се исполнети критериумите за истакнување на знамето за што е потребно 50 проценти<br />

од населението да е албанско, а во случајов во Куманово има само 26 отсто жители кои се Албанци!<br />

Колку и да сакаме да ја избегнеме реалноста и фактот дека сме мошне сиромашна држава, сепак<br />

резултатите од проценката на сиромаштијата во Македонија, направена од Светска банка и од<br />

Државниот завод за статистика говорат за 22 проценти сиромаси. Од Светска банка ни порачуваат<br />

дека доколку Македонија не се промени, и натаму сиромаштијата да не се намалува, за разлика од<br />

сиромаштијата во земјите во регионот каде што продолжува трендот на нејзино намалување, решението<br />

за надминување на состојбата, според Банката, треба да се бара во забрзаниот економски<br />

развој, за што е неопходно бизнис опкружување кое треба да го овозможи македонската Влада, да се<br />

отворат нови работни места, да се подобри ефикасноста на јавниот сектор и да се насочи социјалната<br />

помош. Но, каков економски просперитет ќе имаме ако се има предвид дека во светски рамки сме<br />

уникатен пример кој по трет пат склучува стенд-бај аранжман со Меѓународниот монетарен фонд?!<br />

Можеби единствената светла точка во овие македонски мрачни времиња е веста дека претседателот<br />

на Грција, Каролос Папуљас, му се поклони на нашиот маестрален Слободан Унковски и тоа среде<br />

Атина. Ако во нешто сме добри, тоа сигурно е уметноста и нашите уметници кои повеќе се ценети и<br />

признати надвор од државава отколку во неа!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

70<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

09.12.2005<br />

V<br />

о држава каде што доминира сиромаштијата која се отсликува<br />

преку 400.000 невработени, а во која поголемиот дел<br />

од вработените преживуваат со мизерни плати, значително<br />

внимание им се посветува на старите, односно на новите<br />

политички субјекти, за кои не може со сигурност да се тврди<br />

дека се ориентирани лево, десно или во центар. Исполнувањето на дадените<br />

ветувања се работа со која тие не умеат, не знаат или не сакаат да се справат,<br />

затоа што прифаќањето на опцијата за ред и поредок, еднаквост за сите, по сé<br />

изгледа им е наводно туѓа. Деконтаминираните социјални платформи се актуелизираат само во<br />

предизборието и барем досега претставуваат база со која нивното членство ги привлекува оние кои<br />

не се ниту таму ниту ваму.<br />

Нашето утро се познава по ред афери, ред скандали, подметнувања, поткупувања, ред небулози,<br />

ред шокови од секаков вид, кои исклучително наменски се раѓаат и умираат. Доколку се направи<br />

анализа и пресметка на сите случувања во изминатиов период неминовно ќе се констатира дека<br />

одредени креативни умови извршиле манипулација на севкупното граѓанство во државава. Сé она<br />

со што тоа мора и треба да биде запознато се чува како “строго доверливо”. Прилагодувајќи им се на<br />

амбиенталните шокови како полека но сигурно да ни отапуваат сетилата. Јавноста и граѓанската<br />

свест, онаа македонската, маргинализирани се до тој степен што кон нив се однесуваат како и да не<br />

постојат.<br />

Вечно повикувајќи се на вистината тргнати сме да се изгубиме во темнината. Вообичаено сите<br />

суштествени одлуки во оваа земја се донесуваат во доцни ноќи, кога уште неосвестени нé удираат<br />

разновидни шокови. Па, така навикнати на темнина без пари, нема да ни падне и кој знае како тешко<br />

и рестриктивната темница. Оној момент кога ќе нé здрма првиот електрошок, можеби ќе се сетиме<br />

дека враќањето во старите времиња повторно ќе го сврти човекот кон човек, секој ќе има што да му<br />

каже на другиот, можеби и ќе се разбуди она дамнешното, исконското, при што конкретно ќе се<br />

лоцираат менаџерите на кризите во Македонија, кои се претставуваат како најголем демократски<br />

потенцијал во неа. Така збрани во домовите, покрај газиените ламби и баботењето на предедовски<br />

ќумбиња, преку прозорците ќе ги довикуваме соседите на муабет за да не заборавиме кои сме.<br />

Не дека сме поинакви од другите во светот, но не може никој со нас во водењето на последните<br />

места на рангирањата од странските институции, особено кога станува збор за трговската способност<br />

да оттуѓиме сé што по сите пишани и непишани правила ни припаѓа на сите. А потоа, по средбите во<br />

четирите очи, следува стадиумот на префрлање на сопствената одговорност врз туѓи плеќи. Повикувањето<br />

да направиме “нешто” за татковината се сведе на барањето за сплотување на потенцијалите,<br />

при што особено се покажува заинтересираност за создавање преседани во сов ремената<br />

историја на цивилизацијата.<br />

Четиринаесет години ги пропуштаме шансите да се реформираме благодарение на генерациите<br />

кои случајно се најдоа во моментот како “самоповикани” да ја спроведуваат транзицијата. Дали ќе се<br />

покажеме како успешна зделка на неуспешни “загубаши”? Нашето трагикомично забавување<br />

продолжува, со надеж дека ќе биде прекинато со воведувањето во елитното европско семејство.<br />

Ако мислиме дека во Европа ќе поминеме глумејќи Европејци гадно сме се излажале! Вратата ни ја<br />

отворија со добра волја. Полека но сигурно покажуваат дека на никој од таму нема да му биде<br />

прифатливо да биде “бивши”. Мораме да докажеме дека е неприфатливо игнорирањето за соочување<br />

со минатото. Сегашноста ни е егзистенцијата, личната и на државава. Ниту може ќерката да ја (не)<br />

признава мајката (МПЦ), ниту може за вина да сведочат виновниците (Хаг), ниту може Уставот да се<br />

прекројува до бесконечност, ниту може Македонец да се прави немакедонец... Завидното историско<br />

портфолио е тоа што ќе нé врати во кругот на големите, затоа што во сегашноста нема место за<br />

долгорочни камења околу врат олицетворени во љубители на демагогии. Национална стратегија за<br />

преживување за народот кој го очекува нивното извинување преку исчезнување.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

71<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

16.12.2005<br />

O<br />

д дамнина на почвата на Македонија векувале истакнати војсководци,<br />

цареви итн., кои според својата големина ковале пари кои им<br />

служеле во трговијата со другите држави. На предната страна од<br />

монетите се наоѓал ликот на Александар Македонски, потоа на цар<br />

Самуил и на други македонски благородници, а на задната страна<br />

бил сместуван грбот или знамето на македонската држава, која се<br />

протегала од бреговите на Јадранското Море до Индија. Значи, нивната величина се<br />

мерела со пари и со територијална големина. Но, времињата покажаа дека македонската<br />

држава е изгрицкана од внатре, односно постојат повеќе историски причини за нејзиниот<br />

колапс и пропаст, кој често е поврзан со традиционалното проклетство - предавството. Што ни е поентата?<br />

Оваа приказна ни открива две сценарија. Првото го откриваме со виц. Дали сте слушнале дека во Прилеп ќе<br />

се гради фабрика за автомобили? Веруваме дека никој ништо не слушнал, а уште повеќе не веруваме дека ќе<br />

се произведува АМИ Е..ГО.<br />

Всушност, многу таква слична порака ни испрати и францускиот министер за надворешни работи, кој<br />

куртоазно ја префрли топката - прашајте ги лидерите во Брисел. Тоа значи дека добивме силна шлаканица,<br />

која доволно зборува дека сами сме виновни што нé претставуваат неспособни политичари. Е, тука сме<br />

близу до вториот дел од трагичната драма, која иронично ни минува пред нос, без соодветно да реагираме<br />

на сé што ни се сервира.<br />

Во овој момент, водени по инерцијата на настаните, кои ја создадоа добро пласираните информации, не<br />

забележуваме дека ни го продават златното јајце - ЕСМ. На тој начин, во сопствена земја стануваме кираџии<br />

на нашата вода и струја, иако за тоа нема наредба (препорака) од Светска банка, која досега во практиката<br />

нé советуваше и ни даваше дозвола за вакви скапи проекти. Меѓутоа, и во овој случај, како и во многу<br />

примери од порано, интересот ги спои странците и неколкумината домашни политичари, кои секако ќе ги<br />

трлаат рацете бидејќи во игра е колачот. Ќе се делат евра и доларчиња. Нели овој пропаст е сличен на оној<br />

со продажбата на Македонски телекомуникации!? Личат јајце на јајце. Зошто сега не трубат фанфарите дека<br />

има елементи за сомневање или за невиден грабеж. Зошто ли... зошто не трубат, “трубите или буките” на<br />

аларм од големиот срам?<br />

Но, времињата за НО ПАСАРАН минаа. Инаку, за оние помладите, кои не ја познаваат историјата, бидејќи<br />

така ја исчистија нашите левоориентирани припадници на црвената роза, оваа порака ја користеа<br />

комунистите за време на Граѓанската војна во Шпанија во 1937 година. Сега нивните наследници ја делат и ја<br />

распарчуваат душата и нервниот систем на Република Македонија. Нели тоа е безобразлук, кој повторно нé<br />

потсетува на комунистите, кои тука некаде близу во 1941 година велеа подобро в гроб, отколку роб. Зошто<br />

сега обичниот Македонец го продаваат во робје? Да е Рацин жив (го отепаа браќата) ќе изрецитираше: Роди<br />

се роб, роб биди, роди се скот, скот биди. Скотски цел живот работи, за туѓи бели дворови, копај си црни<br />

гробови. За себе р’гајси, за себе маки тргајси.<br />

Зарем не извлековме поука од претходната продажба? Каква ли мака си тргаме од скапиот телефонски<br />

импулс? Меѓутоа, очигледно сегашните политичари “се прават на тошо” и ја користат индолентноста на<br />

македонскиот народ, па затоа се обидуваат да го продадат и она што остана, за другото ќе немаат шанса.<br />

Затоа треба да се сконцентрираме на сегашниот момент, кој е историски и безмалку судбински врзан со<br />

македонскиот народ. Тој низ векови бил предаван и продаван, а потоа требало време за да се испили некој -<br />

херој (комита), кој ќе се заземе за својот народец и паталец.<br />

И, повторно се враќаме кон маѓепсаниот круг, кој нé внесува во нови црни премрежија, слични на<br />

денешните.<br />

“Ај, пуст да би пуст останал животот кучешки” (би пеел Рацин) кога би видел како неговиот македонски<br />

народ се подготвува да живее во самракот од XXI век. Тој заборавен од Европа, во занданите на Балканот, под<br />

газиена ламба спие на рогозина, сонувајќи дека некој ден ќе го раздени. Затоа, “Денес над Македонија” ни се<br />

раѓа црна месечина, бидејќи го нема Крали Марко, па да удри, удри со боздоганот и сé тоа да го отера во<br />

пеколот. Меѓутоа, сé тоа е сон. Ние одамна си го фативме возот “Ориент експрес”. Од него нема лесно да се<br />

симнеме, бидејќи нашиот билет нé води во еден правец кон Стамбол, а кон Запад е минирана пругата. Бомби<br />

крај железничката пруга ни поставуваат нашите политичари, кои всушност не сакаат да имаме правна<br />

држава, која би се борела против митото и корупцијата.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

72<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

I<br />

рско виски, шампањ во зградата на “Илинденска” без број, парада низ<br />

градот како да е ослободено Скопје, прослава на градскиот плоштад,<br />

коктел во Законодавниот дом... вака беше прославен денот кој консументите<br />

на власта го нарекоа историски - Република Ма ке донија го<br />

доби статусот земја-кандидат за членство во Европската унија.<br />

Изминатиов викенд помина во знакот на ЕУ. Секаде доминираа сини и жолти<br />

балони. Се славеше. А обичните смртници, знаејќи дека нема да се подобри нивната<br />

економска состојба, немо ја набљудуваа “празничната” атмосфера и коментираа дека<br />

сé ова што викендов ни се случуваше е балканска работа. Ние, Македонците, познати сме по славењата. Ќе<br />

празнуваме со денови, само да не се “фатиме” за работа и нешто да сработиме. Толку “прав” се крена за ништо...<br />

Иако го добивме статусот земја-кандидат, сепак не добивме датум кога ќе отпочнат преговорите за влез во<br />

Унијата. Тоа значи дека можеме да чекаме со години. А кога нема датум за отпочнување на преговори, нема<br />

средства, нема фондови, тогаш кандидатурата е прилично неефективна. А, ние, пак, со 400.000 невработени<br />

реално гледано далеку сме од Европа. Но, на крајот на краиштата, нам ни е поважно дента да си поминеме што<br />

е можно поубаво, а за утре... Господ нека ни е на помош.<br />

Кај нас, по некое непишано правило, кога власта слави, и обичниот смртник, кому не му е до славање, треба<br />

да слави или да глуми дека слави. Прашање е и дали на народот собран на градскиот плоштад му беше до<br />

славење или, пак, дојде “без пари” да слуша музика. Во ситуација во каква што ни е државава, и во која со<br />

години наназад тапкаме во место, на граѓаните одамна им е стемнето од ваквите прослави.<br />

Од земја во која повеќето од половината нејзини граѓани сакаат да заминат во странство, во која стечајците<br />

умираат од глад, Европа може да ни биде само мисловна именка.<br />

И додека државниот врв славеше, луѓето протестираа пред Владата. А власта беше толку “ хумана” па ги почести<br />

граѓаните со продолжување на работното време на кафулињата, наместо да ги почести со некој пијалак.<br />

Европа не сака голтари (изјави една наша естрадна ѕвезда), Европа сака вистински партнери. А ние ќе треба<br />

уште многу “леб да изедеме” за да станеме таков партнер. Што доби народот, ништо. Секојдневието останува<br />

исто, сиромаштија... Рано е да се слави, Европа од нас очекува реформи, а не прослави. Изглумивме како во<br />

земјава сé да ни е мед и млеко, државниот врв создаде лажна слика за состојбите во кои се наоѓа Македонија,<br />

ја игнорираше сликата на оние кои протестираа поради продажбата на Електростопанство на Македонија.<br />

Во една ваква ситуација среќни можат да бидат само оние кои се на власт.<br />

Претседателот и премиерот не можеа да ја скријат еуфоријата, а и двајцата не ја пропуштија шансата да си<br />

ја препишат заслугата за добивањето статус земја- кандидат за ЕУ.<br />

Наспроти оптимизмот кај државниот врв, опозицијата остана резервирана. Возот на кој се качивме - изјави<br />

Никола Груевски - долго ќе стои во место, ако шансата која ни е дадена не ја искористиме. Вака како што е сега,<br />

тоа практично не значи ништо, ниту укинување на визите, ниту зголемување на стандардот, ниту повеќе плати.<br />

“Ако Владата не го смени своето однесување и не почне да работи така како што од нас бара и очекува ЕУ,<br />

тогаш кандидатурата може да биде само еден пријатен викенд за граѓаните и ништо повеќе”.<br />

И ете, прославата помина, вискито се испи, се разбудивме од европскиот сон и се вративме во реалноста. А,<br />

таа од црна - поцрна. Цели 14 години се вадиме на транзициониот период, а наместо политичарите да се<br />

“фатат” за економијата, тие се “фатија” за критиките и за коментарите како тие се подобри од претходниците и<br />

си формираа свои политички партии.<br />

Евродипломатите ни порачуваат дека земјата треба да работи двојно повеќе за да добие почеток на<br />

преговори за членство во ЕУ. Всушност, и со позитивното Мислење, кое неодамна ни го доставија, ни дадоа и<br />

куп препораки кои Македонија треба да ги спроведе за да се отпочнат преговорите и евентуално да се влезе<br />

во ЕУ. Одржување фер и демократски избори, реформа во полицијата, спроведување на судските реформи,<br />

консолидирање на владеењето на правото на целата територија, деполитизација на јавната администрација,<br />

судски гонења на изборните злоупотреби и инциденти, јакнење на независноста на судството... Подготвени ли<br />

сме да направиме такво нешто?<br />

Сепак, шансата ни ја дадоа, а како ќе ја искористиме? Има ли Владата идеја кој пат да го фати за да стигне во<br />

Брисел? Нема да поминеме во Европа ако глумиме дека сé во државава ни “цвета”. Тие го следат секој наш<br />

чекор. Ни ја подотворија вратата, но од нас зависи колку ќе стоиме пред неа.<br />

23.12.2005<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

73<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

30.12.2005<br />

N<br />

а прагот сме да ја дочекаме новата 2006 година. Како и секогаш,<br />

така и овој пат, влегуваме полни со надежи и желби<br />

дека наредната година ќе ни биде далеку подобра од оваа која<br />

помина. На тоа имаме потполно право. Се разбира, ако се има<br />

предвид онаа народната, која вели дека утрото е поумно од<br />

вечерта.<br />

Во Новата година сите би сакале зад себе да ги оставиме многуте лоши<br />

моменти, и со грст желби да тргнеме кон новите предизвици, кои идната година<br />

ќе й ги донесе на нашата Македонија. Па, макар тоа навидум изгледало и како влегување во виртуелен<br />

свет. На моменти се чини дека дури и тоа е подобро од соочувањето со грубата реалност, која<br />

просечниот Македонец имаше можност да ја одживее изминатава година, а која беше полна со<br />

разочарувања за сите нас.<br />

Најнапред поаѓајќи од фактот дека невработеноста се искачи до “завидна” бројка од 400.000, а<br />

голем број производствени капацитети не го доживеаја своето рестартирање. Со еден збор,<br />

Македонија дефинитивно доживеа економски колапс во изминатава година. Доживеа крах токму<br />

онаму каде што најмногу нé боли, во економијата, во џебот на граѓанинот, во стандардот.<br />

Дали ова беше година на измачување на Македонецот? Година во која не можејќи да си помогне тој<br />

си посегна по сопствениот живот!?<br />

Да, сé уште се свежи сликите на стечајниот работник кој, барајќи пари за заработениот леб, умре<br />

пред телевизиските камери, пред очите на севкупната македонска јавност. Дали бараше премногу?<br />

Секако дека НЕ. Бараше егзистенција за себе и своето семејство. Она што во секоја нормална<br />

демократска земја го добива секој граѓанин на државата, работејќи. Но, проблемот овде е што не<br />

постојат нови работни места. Не работат фабриките, а секојдневно слушаме за отпуштање на<br />

работници од рентабилните фирми. Велат, имало превработеност! Да, но ги има премногу и оние кои<br />

секојдневно посегнуваат по сопствениот живот, затоа што не можат да најдат никаква работа.<br />

Дали тоа е иднината на нашата Македонија? Се надеваме, НЕ! Како и секогаш пред дванаесет часот,<br />

кога во себе ќе си посакаме желба, по кој знае кој пат ќе ги затвориме очите, и ќе си речеме, дека тоа<br />

беше само една лоша година за нас, всушност како и многуте претходни.<br />

Во новата година ќе зачекориме со нови желби, можности и просперитет, за кој искрено се<br />

надеваме дека ќе се случат, бидејќи тоа ни останува. А за да не бидат попусти желбите, ќе се сетиме и<br />

на неколкуте добри нешта, кои й се случија на Македонија во изминатава година. Конечно, по 15<br />

години транзиција, видовме малку светло на крајот на тунелот. Конечно, добивме “виза” за Европа, со<br />

која ни се гарантира, ако ништо друго, што би рекле старите, “ќе нé биде”!<br />

Потешко или полесно, ама ќе нé биде. Сме издржале и потешки моменти од овие. Тоа пусто пусулче<br />

статус кандидат во моментов ни е единствената сламка за која можеме да се фатиме, за да не нé однесе<br />

матната! Тоа парче хартија, полно со барања, кое повторно ние треба да го исполниме, се разбира, со<br />

нашата издржливост, ќе нé одржува живи и во наредната година, давајќи ни надеж дека ќе ни тргне!<br />

Ќе ни тргне, најнапред со економски бум, со по еден вработен од секое семејство, со рестартирање<br />

на индустриските капацитети, со зголемување на просечниот стандард, и конечно со признавање на<br />

нашето уставно име, кое години наназад е оспорувано, не само од Грција, туку и од некои други<br />

европски земји. Конечно, ќе му кажеме на светот да заборави на таа ступидна кратенка ФИРОМ, и<br />

громогласно ќе викнеме, ДА овде е Македонија, а ние сме Македонци!<br />

Точно е дека патот до рајот не секогаш е поплочен со рози, барем ние тоа најдобро го знаеме, но<br />

мораме да веруваме во себе, во сопствената нација, и можноста дека навистина, не само што<br />

заслужуваме подобро, туку и можеме подобро.<br />

Можеме тоа себе си да си го ветиме за наредната година. Можеме, по кој знае кој пат, да си ги<br />

посакаме истите желби, со надеж дека токму наредната 2006 година ќе ни се исполнат. А за сé тоа ни<br />

треба толку малку...<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

74<br />

George Atanasoski


"<strong>Samo</strong> <strong>sonceto</strong> e <strong>postaro</strong> <strong>od</strong> <strong>Makedonija</strong>"<br />

Bra}a<br />

i sestri,<br />

raska`uvajte<br />

ja bibliskata<br />

vistinska<br />

prikazna za<br />

<strong>Makedonija</strong> -<br />

<strong>Makedonija</strong><br />

e edna!!!<br />

Makedonskata saga<br />

2006<br />

ГОДИНА<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

75<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

13.01.2006<br />

M<br />

"<br />

ојот главен сведок дека ја зборувам вистината е мојата сиромаштија”,<br />

на времето рекол мудрецот Сократ, а стотици<br />

години подоцна неговата мисла е толку автентична, особено<br />

денес и особено кај нас во Македонија.<br />

Времето на празнување и на еуфорија помина, време е за<br />

реални работи! Доаѓа времето на реалност, македонската<br />

слика на невработени, сиромашни граѓани кои едноставно сакаат да живеат<br />

нормален живот, без да се притресуваат дали можат да ја платат сметката за<br />

електричната енергија и без мака да обезбедат пристојна трпеза за своите најблиски, барем за<br />

Новогодишните и Божикните празници. На граѓаните им е преку глава од гледањето на работите преку<br />

розови очила, ним едноставно им е потребно нешто конкретно, а не нешто илузионистичко, далечно,<br />

нереално...<br />

Досега сите кои беа на власт се обидуваа да ни кажуваат бајки, од кои народот македонски немаше<br />

никаква корист. Граѓаните не можат да ги заборават ветувањата од типот по еден вработен од секое<br />

семејство, економски бумови, големите странски инвестиции и што уште не. Практично добивме<br />

безработица и уште поголема беда. Пред очи ни умираат стечајците, а оние кои треба нешто да преземат<br />

само гледаат и “мудро” молчат! Освен тоа ни се наметна “договор со рамки”, со кој практично Македонија<br />

наместо права на мнозинството доби права на малцинството кое успева во сé и во секој поглед. Успеаја<br />

орелот да го веат паралелно со македонското знаме (во некои општини се вее само знамето на туѓа држава<br />

и тоа во големи димензии), успеаја да го легализираат довчерашниот парауниверзитет од Мала Речица,<br />

успеаја командантите и борците од ОНА да ги позиционираат на видни и на моќни места и тука не<br />

застанува доминацијата на малцинството... Затскриено во обланда ги реализираат големите цели и идеали<br />

за големи држави. Токму сега кога Европа се обединува и ги отвора портите за влез. Можеби единственото<br />

убаво нешто по кое ќе ја запомниме минатата година секако е добивањето на кандидатскиот статус, со кој<br />

ни се даде зелено светло од Унијата. Но, Европа не ни кажа за датумот за отпочнувањето на преговорите,<br />

така што нé става во неизвесност, поточно од нас се бара да го сработиме она што се очекува за да го<br />

заслужиме местото во европското семејство. Работа и само работа, поточно реформи и само реформи. А<br />

до каде сме со реформите? Останува констатацијата дека ептен “нé бива” за организирање прослави со<br />

еуфорични симболи и обележја, а кога треба сериозно да запнеме, да почнеме проевропски да се<br />

однесуваме, е тука... Така, станува смешна примената на Законот за забрана на пушење, кој и покрај<br />

многуте најави и подготовки, го дочекавме неподготвени. Така, по кафулињата сé уште се чудат што со<br />

ваквата новина, во обид да откријат балкански излези за европските манири! По години најавување<br />

конечно профункционира едношалтерскиот систем, така што странските инвеститори веќе можат за пет<br />

дена да ги регистрираат своите фирми. Но, доброупатените велат дека сепак не можат да се искоренат<br />

старите навики на бескрупулозната бирократија, така што пречки сé уште постојат, најчесто по катастрите<br />

и судовите каде постапките се комплицирани. Сé уште сме заложници на тешка и бавна бирократија и се<br />

случува да се чека со месеци за имотен лист во катастар, за градежни дозволи со седмици, додека за<br />

судските постапки за сопственички спорови и да не зборуваме.<br />

Во најновиот извештај на The heritage foundation и на The wall street yournal, според економската<br />

слобода, Македонија се наоѓа на 57 место од 157 рангирани земји, а нејзиниот индекс на економска<br />

слобода изнесува 2,8 поени. Индексот во 2006 година се очекува да порасне за 0,2 поени во однос на 2005<br />

година, кога изнесуваше 3,0. Странците најлошо ја оценија сивата економија, законите и заштитата на<br />

сопственичките права кои добија најниска оценка. Лоши оценки следуваа и за странските инвестиции,<br />

државната интервенција и трговската политика. Единствено добри оценки имаше за фискалната и за<br />

монетарната политика.<br />

Но, за момент да заборавиме на лошите работи и на грубата реалност и да се потсетиме на убавите<br />

македонски обичаи и традиции според кои денес се празнува Стара Нова година, Василица, а некои за<br />

овој ден месат пита со паричка. Тој што ќе ја добие паричката цела година ќе има среќа и бериќет. Убаво е<br />

конечно паричката да падне кај обичниот македонски граѓанин на кој редно е веќе да му тргне на подобро!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

76<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

U<br />

спеавме - донесовме закон кој доби епитет на “примарност” за негово<br />

спроведување во практиката, при што се настојува сите државни<br />

институции и севкупното население да го почитуваат. Се прашувам<br />

каде би ни бил крајот доколку во изминатиот 14-годишен период вака<br />

се однесуваше законодавната и извршната власт кога во сите<br />

парламентарни состави се донесуваа закони, кои во никој случај не<br />

беа во рамките на интересите на “мнозинството”, туку во заштита на народот, државноста,<br />

идентитетот.<br />

Отстрана гледано во моментов државава нема политичка сцена туку ова повеќе потсетува<br />

на загревања пред развиорената црвена марама во политичката арена. Тешко дека сега има и еден обичен<br />

човек кој верува дека светлината ќе го огрее по новите партнерства меѓу старите партнери.<br />

Која е смислата на постоењето на ПП (политичките партии) кои сé повеќе потсетуваат на ППП (проклет празен<br />

простор)? Очигледно веќе не само што не сфаќаат, не им е јасно или не им е битно дека народот има поголеми потреби<br />

од нивните визии, што може по неколку месеци да им претставува суштински проблем од егзистенцијален вид.<br />

Стратешката позиција на Македонија сé уште привлекува внимание, токму поради тоа што таа е можност преку<br />

неа да им се парира на другите. Нашите политичари не научија дека првенствен и единствен услов да бидат<br />

народно успешни е да не создаваат непријатели и да не поставуваат прашања чиј одговор нема да им се допадне.<br />

Македонскиот парадокс како да се приближува кон почетокот на својот крај.<br />

Неблагородно е било какво прогнозирање на тоа што од утре ќе се случува во оваа држава, при што може да<br />

имаме сé или да немаме ништо. Македонската криминална транзиција во сите сфери и области ќе биде ставена на<br />

жестока аргументирана критика, со тоа што на претстојното гласање електоратот ќе биде и слеп и глув за нејзините<br />

спроведувачи. Списокот на негативностите како да нема крај, само во одреден период се менува местото на кое се<br />

наоѓаат корупцијата, партизацијата, митото, автократијата, непотизмот, суетноста. А тука долу меѓу нас сé уште има<br />

луѓе со визионерство, патриотизам, доблест, чесност и храброст, кои се олицетворение на новите вредности кои<br />

ги бараме, кои по сите наши критериуми нам ни се сé поблиски, а на другите им се сé подалечни. Малите херои ќе<br />

ја направат големата работа. Со нив барем зборуваме на ист јазик и го разбираме. Народните вредносни системи<br />

излегуваат на површина од ѓубриштето на историјата. Пресуден фактор во следните случувања е резултатот на<br />

индивидуата. Преку глава ни е од наводните изборни непријатели, кои страдаат од цивилизациско неразбирање<br />

за обичното суштествување. Наводно доброорганизираните партии страдаат од просеченоста во дејствувањето<br />

на нивните лидери. Со години имаме чувство како сé уште да се наоѓаме во еднопартискиот систем, само што на<br />

секои четири години наизменично нé водат тие со четири па тие со осум букви. Уште еднаш го плативме данокот<br />

во крв. Па, ние сме како диносауруси - го преживуваме мутираниот политички птичји грип. Македонската балканска<br />

реалност нé стави во позиција на зачмаена провинција. Високите градби се уриваат под силата на тектонското<br />

народно незадоволство. Партиските цели не познаваат морал. Историска обврска на државотворниот народ е да<br />

си ја зачува државата. Не може и не смее своите да ги заборави во пустелијата на откажувањето од нив. Никој не<br />

умее да каже барем со 30 проценти сигурност кој ќе ја води борбата на онаа политичка линија која ќе гарантира<br />

дека ќе биде задоволена побарувачката за националниот идентитет, затоа што соочувањето со неговата<br />

потрошувачка ќе биде страотна за денешните и утрешните поколенија. Завршува селекцијата на националните и<br />

на духовните вредности во која изгуби вештачки создадената коалиција на невредности.<br />

Македонија ќе оди напред, тоа не е случајност туку е опстанок на корените. Изминува времето на празните<br />

гласноговорници кои патриотизмот го докажуваа преку антинародноста и антидржавноста зачинети со<br />

антипрофесионализам.<br />

Од денес авангардата на Македонија е народот наш, кој учи да толкува што е тоа правна држава, еднаквост пред<br />

Уставот и законите, контра постојниот институционален (партиски) поредок, кој верува дека изработил цела<br />

стратегија за самоодржување и при најмала можност за промени. Објективниот преглед на случувањата укажува<br />

на тоа дека досега мораше да се решат прашањата за метастазираните лаги. Дали конечно се будиме и ќе<br />

престанеме да се однесуваме како ретко заштитено животно кое е пуштено слободно да се движи очекувајќи го<br />

својот отстрел.<br />

Политичко-економската состојба во Македонија има шанса да се видоизмени само ако високата политика се<br />

откаже од несериозното и недоличното однесување и се спроведе решителна пресметка во име на вистината, а не<br />

во име на доброто на народот.<br />

Со барањето нов сопственик на “струјата” во Македонија во регионот ќе почне битката за енергетска доминација<br />

во Југоисточна Европа. Трудовите инвалиди остануваат без својата и најмала егзистенција. Но, еве за сефте ни се<br />

случи и првото “добро” - во едно истражување Македонија беше со најдобра оценка за инфлацијата, а со најлоша<br />

за корупцијата.<br />

20.01.2006<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

77<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

27.01.2006<br />

R<br />

"<br />

ускиот баќушка” ни ги подари поларните студови. Но, тие многу не<br />

ни помогнаа да ја доведеме в ред државава и да ги спастриме<br />

нашите политичари, кои претераа со ножиците. А, бе сечат ли,<br />

сечат ленти низ Македонија! Денес се на југ, а утре кој знае каде.<br />

Можеби и некој бунар ќе им приреди чест, бидејќи луѓето се<br />

заборавија од сечење и “јадење трици”. Уште малку па ќе ни<br />

недостасува материјал за потребните црвени панделки. Но, добро е што виното ни<br />

остана по подрумите, па така ќе можеме да ја продолжиме нашата гостољубива<br />

традиција, која секогаш завршува со промили. Тие најмногу делуваат кај политичарите, кои статистички<br />

гледано и ништо друго не прават освен што цели четири години вежбаат од прием на прием.<br />

Затоа пропагандата ни е шематизирана: го пуштија во употреба возобновениот мост на реката Турија, а<br />

забавата продолжи на свеченото предавање во употреба на просториите во кои е сместено Одделението за<br />

гонење на сторители и кривични дела од областа на организираниот криминал и корупција, кое е во рамките<br />

на Јавното правобранителство.<br />

И така сé ќе се одвива во недоглед. Пред парламентарните избори сите министри ќе сечат црвени<br />

панделки, ќе ветуваат “ридишта и долини”, ќе подаруваат касарни и земјишта, како тоа да е во сопственост<br />

на мајка им, а не е во државна сопственост. Што значи дека целата композиција се “разбашкарила” и се<br />

“журка”, а народот нека трпи и трпи, затоа што не ги научил лекциите од сите досегашни избори. Оваа болка<br />

е уште поголема, бидејќи ниту опозицијата не е поарна - пушта во употреба автобуски станици, се појавува<br />

по поплави итн.<br />

А, како ни тргнало до јули ќе го испратиме и првиот Македонец на Марс, а таму со Марсовците ќе<br />

преговараме за прием на Македонија во Марселенд, заедницата на будалите. По многу нешта им личиме.<br />

Прво, овците не ни се на број, а нé стрижат. Второ, нé продаваат, но никој не сака да нé купи, освен што ќе го<br />

зграпчат ЕСМ. И трето, повторно нé подготвуваат за парламентарна битка, која по обичај се крои во нечиј<br />

кабинет.<br />

Ова што се случува пред тв-камерите е по директива, бидејќи се користи шемата на родоначалникот на<br />

маркетингот Гебелс, кој рекол - кога имаш инструменти в раце, тогаш и грдиот може да стане убав. Имено, со<br />

жестока кампања се излудува електоратот, кој ако му приредиш добра забава паѓа во транс и во невиден<br />

делириум. Поради ова, нашето внимание е свртено во погрешна насока и наместо да се бунтуваме што<br />

октаните ни претставуваат главен проблем, што ЕСМ така лесно го губиме, ние се занесуваме дека тројца или<br />

четворица “паметни” можат да ни ја вратат душата која ни излегува низ нос. Меѓутоа, нема крв, Дракула веќе<br />

пред повеќе од деценија го исцица македонскиот сок. Сé ова што ни се случува е бесперспективно. Само<br />

надежта ни остана, која ја ставија в ќош и не знаеме кога ќе се измолкне од контролата на политичарите. Тие<br />

намерно нé држат понастрана од европските процеси, бидејќи ако ни дадат маневарски простор, тогаш<br />

најверојатно ќе се најдат во некоја апсаана. Затоа треба да отвориме очи, чии пари ќе се трошат по ѓезмиња,<br />

чии мерцедеси со регистарски таблички “АА” ќе ги крстарат патиштата. Згора на тоа, времето за политичкиот<br />

маркетинг уште не е почнато, а тоа набрзо ќе се разгоропади.<br />

Со пролетта нема да дојдат само кокичињата, туку по ѕидовите ќе никнат плакати и безобразни графити.<br />

Е, дури тогаш ќе тргнат скапоцените карвани и нивните приврзаници, кои по наредба на партиските штабови<br />

ќе направат ‘ршум и невидена фешта. Таква “збирштина” можат да соберат само големите, а другите можат на<br />

прсти да ги избројат своите симпатизери.<br />

Ваквиот чудесен свет беспрекорно функционира во сите изминати 15 години. Тој никогаш од митинг до<br />

трибина не го променил својот популистички карактер, сé уште е само декор за слабите резултати, кои ги<br />

постигнува позицијата, односно опозицијата.<br />

Во овој момент двете страни имаат проблем со партискиот идентитет и водењето на политиката. Затоа,<br />

популарноста им опаѓа и не се чувствуваат сигурни во целта - дека ќе ја освојат власта. Довербата на<br />

гласачите не се освојува со патешествијата од комунизмот. Тие го одживеаја својот век, а сега на ред се нечии<br />

други сништа или пораки.<br />

Меѓутоа, сé е попусто, бидејќи камшикот е во рацете на политичарите, кои не сакаат на мирен начин да<br />

им го отстапат местото на оние кои сé уште веруваат во прадедовската земја и нејзиниот просперитет.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

78<br />

George Atanasoski


"<br />

Makedonskata saga<br />

03.02.2006<br />

N<br />

ароде македонски, доста беше, разбуди се, свести се, не спиј ти...<br />

Срам голем е за тебе сам да се не знаеш...”.<br />

Ова не се само стихови од песна, ова е вистината за Македонија и<br />

за Македонците. Колку и да звучи лошо - реалноста е токму таа -<br />

Македонија се откажува од Македонците!<br />

Се удиравме в гради велејќи дека сме патриоти и дека до<br />

последна капка крв ќе ги браниме македонската нација и идентитет, но со години<br />

наназад веќе ни се случува токму спротивното. За грст пари ги продадовме и честа, и<br />

достоинството. Донесовме куп закони кои се на штета на македонската нација. Од држава на Македонци<br />

станавме држава на сите само не и на Македонци. Според развојот на настаните нема да биде ништо чудно ако<br />

еден ден од оваа македонска почва сосема исчезнат Македонците, а нели, држава без народ не бидува!<br />

Македонија е единствена земја на Балканот која како матична држава не се грижи ниту за Македонците во<br />

соседството, ниту за Македонците во дијаспората. Оваа држава еднострано им го укина правото на македонско<br />

државјанство на Македонците по потекло (член 11 од Законот за државјанство), а на сметка на тоа им овозможи<br />

на државјаните на републиките од поранешната СФРЈ полесно да добијат македонско државјанство (периодот<br />

се намали од 15 на 8 години) и дозволи да й се случи “демографското бомбардирање” на нејзина штета. А, ако<br />

работите продолжат да се одвиваат во оваа насока, набрзо мнозинскиот македонски народ ќе стане малцинство<br />

во својата држава.<br />

И наместо да се бориме да се зголеми бројот на Македонците, проклетието на меѓусебно истребување<br />

продолжува да нé следи со векови. А, токму тоа проклетие го користат другите наши сограѓани и работат на<br />

својата кауза.<br />

Е, токму во ваква држава, по сé изгледа, вистинските Македонци ќе треба да ги бараме надвор од неа. А како<br />

можеме да се потпреме на нив, кога ним им го ускративме и она што законски им следува. Им го укинавме<br />

правото да гласаат, во амбасадите и во дипломатско-конзуларните претставништва, за иднината на својата<br />

држава. Зошто? Затоа што гласачките ливчиња, местото за гласање или било која друга алтернатива чинеле<br />

многу пари! Е, па господа, ако е толку скапо зошто не се огледате на државите кои успеале овој проблем да го<br />

решат. Зошто од парите кои ни ги земате, де за ова, де за она, не оставите по некој денар и за оваа потреба? Па,<br />

така на нашите во дијаспората да им овозможите да го дадат својот глас за татковината. Македонија е<br />

единствената земја која не ги сака Македонците. 15 години ние не организиравме гласање во државите во<br />

коишто имаме свои државјани. Да се огледаме на повеќето држави на Балканот, но и пошироко, колку тие се<br />

експедитивни, па прават сé за да го пронајдат и својот последен граѓанин на планетава Земја и да му овозможат<br />

да го исполни граѓанското право, зашто овој глас може да биде многу важен за иднината на неговата матична<br />

држава.<br />

Сите држави во секој момент имаат прецизни бројки колку нејзини граѓани во која земја живеат. А каде сме<br />

ние? Кутрите ние немаме податоци колку државјани на Македонија истовремено поседуваат и второ и трето<br />

државјанство и во кои држави имаат живеалиште, немаме точна бројка на државјани кои имаат само<br />

македонско државјанство, но од различни причини се со привремен престој во други земји итн... И токму<br />

поради отсуството на овие податоци се манипулира со нивните гласови. Срамота е за една држава да нема<br />

вакви податоци а уште посрамно е кога компетентните за оваа проблематика не сакаат ниту да разговараат<br />

ниту, пак, да најдат решение. Кому ова му оди во полза, па дури и кога е против доброто на државата? Кој ли ги<br />

измислува сите овие силни причини, кои всушност се неиздржани. За каква ли “демократија” станува збор во<br />

оваа наша државичка, кога обичниот човек го нема ниту најелементарното право, а тоа е правото на глас!<br />

Во овие изминати години од нашата независност се добива впечаток како Македонија да работеше против<br />

својата нација. Како резултат на ваквата политика која ја води нашата држава, се намалува бројот на<br />

Македонците во државава, а енормно расте бројот на Албанците, кои организирано, со одредена цел, доаѓаат<br />

да гласаат во државава, а епилогот се знае - зголемување на бројот на нивните претставници во законодавната,<br />

извршната и судската власт. Си имаат тие своја стратегија, а кој ни е нам виновен кога наместо да создаваме,<br />

ние го уништуваме и тоа што го имаме. На овој начин Македонија покажа и докажа како една држава не треба<br />

да се однесува кон својата нација. Многу пати досега е кажано оти часовникот за Македонија забрзано го<br />

отчукува времето и ако не се освестиме - ќе ги изгубиме и македонската нација и македонската држава. А не<br />

сме далеку од тоа!<br />

НАРОДЕ МАКЕДОНСКИ, ОСВЕСТИ СЕ!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

79<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

10.02.2006<br />

D<br />

енови ли се денови… Тутуноберачите…<br />

Се сеќавате ли на познатите песни на македонскиот поет Коста Солев<br />

Рацин, кои значајно го збогатуваат македонскиот творечки литературен<br />

опус, и на кои како држава особено сме горди?<br />

За значењето на овој истакнат деец се говорело многу пати, на<br />

безброј семинари, литературни читања, културни манифестации..., но<br />

сепак многу малку како обични граѓани, длабоко сме навлегле во суштината на неговите<br />

стихови.<br />

Имено, токму овие стихови во оваа долга транзиција, која сé уште трае, нé соочија со фактот дека во оваа<br />

мачна Македонија, нештата тешко се движат напред или, пак, уште помалку се менуваат. Чиниш, како да сме сé<br />

уште под она пусто турско, во кое правата на заработен леб, Македонецот ги барал под исклучително тешки<br />

услови или, пак, воопшто не ги добивал, затоа што ете, така некој одлучил! Во тоа минато време, трудот на<br />

работникот не само што не бил вреднуван, туку бил комплетно деградиран. Зошто? Повторно, затоа што некој<br />

така одлучил!<br />

Да. Неподносливо.<br />

Но, тоа важело пред неколку века. Тоа е минато време во кое немало закони, Министерство за правда,<br />

почитување на основните права на граѓанинот, неговите слободи... Но, замислете истото само во позавиена<br />

форма или, пак, што би рекле политичарите во времето кога патуваме кон Европската унија, да се случува и<br />

денес?<br />

Не мора да замислувате како би изгледало сé тоа. Сетете се само на сликата од минатата седмица пред Владата<br />

на Република Македонија, и сé ќе ви стане јасно. Веднаш ќе се сетите на стиховите на Рацин, ќе ја знаете песната<br />

наизуст, особено онаа “Тутуноберчите”, и ќе заклучите дека само декларативно сме во ЏЏИ век. Сé останато е исто<br />

како некогаш.<br />

На тоа нé потсетија големиот број тутунари од Македонија, кои одлучија за својата мака да проговорат токму<br />

пред Владата на Република Македонија, во надеж дека токму таа ќе најде решение за нивниот проблем, кој<br />

воопшто не е од вчера, и поради кој протестираат со денови. Свесни дека блокирањето на некои патни правци<br />

или, пак, протестирањето во нивните места на живеење, нема да им го донесе бараниот фитбек, одлучија на<br />

премиерот Владо Бучковски да му дојдат пред порти и да му кажат дека не можат да живеат од својата, како што<br />

велат, мачнина.<br />

Но, што дека дојдоа1 Што дека во знак на револт запалија неколку бали со тутун! Што дека напишаа пароли!<br />

Дали од Владата на Република Македонија некој се загрижи за маката на тутунарите? Ако судиме според<br />

однесувањето на премиерот Бучковски, очигледно не. Тој не само што не се загрижи, туку речиси и да ги “искара”<br />

зашто замислете дошле да протестираат во главниот град на државата, додека, пак, нивните водства ги обвини за<br />

политички маркетинг во време на предизборна година.<br />

Не, дека не може да се каже дека можеби некои поедини лица од овој протест не сакаа да “ќарат” бесплатен<br />

политички маркетинг за себе или за својата политичка партија. Сигурно дека се обидоа тоа да го направат. Но,<br />

тоа не значи дека треба во втор план да се стави работата на стотици и стотици семејства, кои ја работат најмачната<br />

работа на светот, и се обидуваат да живеат од неа. Всушност, нивните раце избодени од тутунот најдобро говорат<br />

за тоа.<br />

Никој нема право да им забранува да протестираат или, пак, да го деградира нивниот труд. Напротив, во оваа<br />

земјоделска држава, оваа и сите наредни влади треба да сфатат дека тутунарите се нашето секојдневие, дека со<br />

нив треба да се разговара како со партнери, а не како што можевме да видиме. Како со натрапници, кои дошле<br />

попусто да им го одземаат времето на владините министри, вклучувајќи го и премиерот на Република Македонија.<br />

Тешки се деновите на тутунарите, уште потешки утрата, а веројатно најтешки договорите, со оние кои всушност<br />

треба да се грижат за нив.<br />

Тутунарите се само една група граѓани, на кои државата не се обидува да им помогне. Да им го откупи<br />

производот по пристојни цени. Но, што би се случило доколку пред Владата на Република Македонија во исто<br />

време дојдат и питомците од Воената академија, чиј статус сé уште не е решен, потоа претставниците на<br />

Здружението “Гласот на светлината” заедно со револтираните граѓани, кои се противат на продажбата на златната<br />

кокошка ЕСМ, земјоделците чиј труд не се вреднува, стечајците…<br />

Дали тогаш Владата на Република Македонија дефинитивно ќе сфати дека државата е пред економски колапс,<br />

а граѓаните на работ на егзистенцијата?<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

80<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

17.02.2006<br />

P<br />

итагора еднаш изјавил:<br />

“Нека твое прво правило биде: почитувај се самиот себеси”.<br />

А колку Македонците се почитуваат самите себеси, кога<br />

секој ги шиканира со тоа што ги фиромира и кога малцинството<br />

му ја крои капата на мнозинството во неговата<br />

сопствена држава?!<br />

Живот со уцени. Така некако изгледа да се биде Македонец во Македонија. ДУИ<br />

под палка на Фазли Велиу се заканува дека ќе ги бојкотираат изборите ако до крајот<br />

на својот мандат Собранието не донесе Закон за припадниците на ОНА. Ако само се потсетиме колку права<br />

се издејствуваа за припадниците на ОНА, од кои еден дел веќе се сместија во удобни фотелји, станаа видни<br />

функционери, се здобија со гламурозни споменици и обележја преку кои се величеа нивните дела во 2001<br />

година. Но, сега треба државата да им обезбеди пензија и други бенефиции на оние поради кои многу мајки<br />

проплакаа, многу Македонки станаа вдовици, децата сираци, македонските огништа се запустија. Зарем да<br />

замижеме на сé она што им се случи на македонските бранители, кои беа масакрирани во Вејце, разнесени<br />

на Карпалак... Зарем да заборавиме на протераните македонски семејства, запалените домови, киднапираните<br />

Македонци чија судбина и ден денес не е расветлена ниту, пак, правдината е издејствувана...<br />

Грдо е да се сеќаваме на лошото минато, но кога упорно нé потсетуваат, тогаш и филмот ни се враќа...<br />

Несфатливо останува и искажувањето на незадоволство поради некои карикатури од дански карикатуристи,<br />

кои беа причина за протест на околу 2.000 муслимани, кои бараа извинување и почит. Секоја чест.<br />

Но, што се случува со нас? А, кој од Македонците крена глас, побара извинување и почит поради<br />

сквернавењето на православните гробишта и објекти, што континуирано ни се случува?! Сé уште во некои<br />

македонски манастири стојат ознаки на ОНА или на АНА од времето на конфликтот во 2001 година. Но, никој<br />

за тоа не побара извинување ниту, пак, се потруди да ги избрише.<br />

Што се случи со славните македонски гени кои ги носиме со векови, со големината на името кое го<br />

славиме, валкајќи го низ нечесните игри и хајки низ историјата?! Каде исчезна макдонската фаланга?<br />

На обичните смртници им се скрати и правото на протест против мачното секојдневие на сивиот и<br />

бесперспективен живот, распослан како молекуларно лудило. Продажбата на ЕСМ, поскапувањето на<br />

електричната енергија, на телефонскиот импулс, парното греење, бензинот, на продуктите, тутуно про изводството...<br />

Каде да се искаже револтот поради финансиската немоќ на сиромашните граѓани?<br />

Но, допрва нé очекува вриежот на балканскиот лонец, токму со почнувањето на преговорите за<br />

независноста на Косово. Не стивнуваат претпоставките, сценаријата, заканите и како сé тоа ќе се одрази врз<br />

стабилноста на Македонија. Зарем повторно ќе бидеме заложници на нечии туѓи идеи, фантазии, големи<br />

апетити? До кога ќе нé ставаат во некои шеми кога ниту туѓото го посакуваме ниту, пак, своето сакаме да го<br />

дадеме!<br />

Секогаш се наоѓа некој “паметен” политичар Македонец, кој ќе ни ја “забибери” судбината и од кого мајка<br />

ќе си проплачеме. Преку глава ни е од грешки во чекори, од лоши преговори и договори кои ден денес<br />

скапо нé чинат. Лошо наследство за генерациите кои доаѓаат. Само за потсетување на тоа како настана<br />

фиромирањето, кое еве ден денес нé потсетува како лош сон. На времето ни кажаа дека ќе нé примат во ООН<br />

под привремено име ФИРОМ, кое само три месеци би се користело, но што се случи? Минаа години и<br />

години... Течеа преговори и преговори, а нас до денешен ден ни остана лузната, лошиот глас, фиромирањето.<br />

Така ни се обраќаат речиси сите, под тоа име настапуваме на Евровизија, на олимписки игри, меѓународни<br />

конференции, натпревари... Фиромирањето ни остана да нé грди и нагрдува низ светот, а нашиот глас<br />

останува безвучен кога бараме едноставно да нé нарекуваат така како што се викаме низ вековите. Чуму ни<br />

е и евентуалното примање во Европската унија кога таму би фигурирале како ФИРОМ, а не како Македонија!<br />

Чуму ни е да победиме на Евровизија или на олимписки игри ако таму повторно би стоела срамната ознака<br />

ФИРОМ?<br />

Што се случи со нашиот идентитет кога веќе петнаесет години транзицијата и криминалната приватизација<br />

ни ја пијат крвта и ни го блокираат мозокот, па веќе не можеме ниту да размислуваме како Македонци!<br />

Белким ќе нé огрее ова сонце македонско и ќе се роди јунакот кој ќе ни ги врати името, гордоста и славата<br />

и повторно ќе нé направи непобедливи Македонци.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

81<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

25.02.2006<br />

D<br />

али Македонија уште еднаш ќе ја потврди својата традиционална<br />

практика дека народот од овие простори има кратко паметење во<br />

однос на наплатувањето на долговите, кога тие се однесуваат на<br />

скандалите, кои ќе ја почувствуваат светлината на денот? Фрлањето<br />

прав, и тоа предизборен, во секој случај е транзициона врлина во<br />

наводно меѓународно признатите, но компромитирачки изолираните<br />

и искористуваните потенцијални нови владејачки гарнитури на “локалци”, кои<br />

никако не можат да се снајдат во улогата на “почитувани” личности. Логично прашање<br />

за секој македонски граѓанин е зошто прво нешто прави, а потоа размислува за тоа што го направил.<br />

Добиената квалификација за тешко оштетен имиџ претставува совршен мозаик од настани на домашниов<br />

терен, менаџирани од лични драми и стресни ситуации.<br />

На прагот сме да се соочиме со уште едно сценарио. Социјалната катастрофа со која се соочува<br />

населението не може да се запре, затоа што севкупната финансиска состојба на државата е во исклучителна<br />

дубиоза. Јасно е дека овој пат сите надворешни повикани фактори нема да си дозволат повторно да се<br />

резилат и да премолчат во однос на лажните гаранти за мирот и наводните чувари на македонскиот<br />

територијален интегритет.<br />

Како што тргнале работиве не е далеку денот кога од Галичник до Река, по Вардар до Пирин, кога ќе се<br />

разлее плачот на гладниот, понижениот, обесправениот... Сеопштиот интерес на државава е распродаден. Ова<br />

парче земја како да претставува погодно тло за експериментирање со најболните методи. Настојувањето, се<br />

разбира, владејачкото кај народот да создаде чувство на примитивизам достигна кулминација со разнебитувањето<br />

на македонското национално и граѓанско ткиво. Отапевме од небулозите во стопанството,<br />

економијата, образованието, здравството, земјоделието, електростопанството... Полека но сигурно земјава<br />

диши само со здивот на пропаѓањето, при што потсетуваме на Дракулов дворец. Останати на прагот на некој<br />

далеку изминат век сé уште се наоѓаме пред портите на пеколот во рамките на новиот светски поредок, во кој<br />

ќе се вклучиме откако на одредени субјекти-објекти, толку ќе ни зоврие што обезглавено, ќе им пресудиме.<br />

Длабоко убедени дека опстануваме се осмелуваме да му се спротивставиме на геноцидот, кој ни го вршат<br />

нашите род родени. Ревизијата на оние кои секои четири години меѓусебно се прозиваат како уништувачи<br />

на државата Македонија, го наоѓа Соломонското решение - шенген виза за сите нив со билет во еден<br />

непознат правец. Не можеш во момент кога се прават договорањата, секако пресметани (никогаш не<br />

покажале дека тоа се искрени), да поверуваш во добронамерната цел, затоа што колнењето во искреноста<br />

упатува на добро диригирана криминална нечесност.<br />

Настапува дипломатијата на политичките македонски џелати. Обичниот човек е свесен дека патот за свое<br />

самообелоденување на европскиот простор (од каде што хронично нé поттурнувале), мора да го изоди бос<br />

по трње. Бидејќи историјата значи минатото, сега заради нашиот македонски идентитет мораме громогласно<br />

да се потсетиме на вистината за секој наш период, личност, настан... Гревот на македонскиот народ е во тоа<br />

што некому му дозволил да си поигрува со неговото постоење. Сега е вистинското време да се каже<br />

вистината, но без никаква мистификација, бидејќи таа е нашата силна предиспозиција за иднината. Тие што<br />

градеа станаа уривачи, а уривачите градители. Дали бројни колку едно поголемо предградие на некоја<br />

светска метропола ќе ја почнеме апокалипсата на својата, нашата Македонија. Стартува предизборниот бој<br />

за власт. Човечката и граѓанската етичност ќе бидат ставени на вага. Ситиот не му верува на гладниот, како<br />

што задоволниот не му верува на незадоволниот. Но, мораме сами себе да се прашаме кој во оваа земја<br />

навистина е гладен и незадоволен.<br />

А, еве некој повторно зборува за крвави раце... Тогаш, кој кому му е пријател или непријател? Нели<br />

веднаш ќе ни се рече: како, па за Македонија нема опасност. Има, има, затоа што ирачките случувања ние<br />

последен пат ги преживувавме во 2001 година, за денес, односно пред четири дена, повторно да ни се<br />

заканат со нивно редоживување. Валканата улога на избалансираната правда нелегално кешира на<br />

“демократски коректните” избори.<br />

Волјата на граѓаните овој пат ќе мора да се почитува, бидејќи позицијата или опозицијата, како и да се<br />

именуваат, нема да се делат и не смеат да се делат ако се Македонци.<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

82<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

D<br />

одека Европската унија е сардисана од птичијот грип и се обидува<br />

вирусот да го стави под контрола, во Македонија сé е по старо.<br />

“Гласот на светлината” Донкихотовски се бори, просто се утепа<br />

марширајќи по скопските улици за да ја заинтригира и да ја убеди<br />

јавноста дека нашата земја не смее да ја продава последната<br />

“златна” кокошка.<br />

Но, кој ги “шиша”? Кој всушност го прашува народот? Процедурата за продажба на<br />

ЕСМ мора да продолжи. Затоа државното претпријатие ги брои своите последни<br />

денови, иако тоа богатство е градено од парите, кои со тешка мака ги издвојуваа граѓаните од својот џеб.<br />

Нешто слично се случува со лозарите, чиј труд отиде “јабана”, бидејќи нема кој да ги штити нивните права. За<br />

овој проблем и за многу други државата молчи или интервенира само во случај доколку се загрозени<br />

интересите на моќниците.<br />

Во овој момент привидно се заклучува дека само со улична демократија и со сила на стапот може да се<br />

дојде до рецептот за решавање на нивните проблеми. Но, пред да се ѕирне во длабочината на заткулисната<br />

игра во која учествуваа одредени градоначалници, при што треба да се осознаат фактите дека во сé ова има<br />

добро испланирана политичка стратегија, која ги скрива вистинските мотиви за создавање на вештачката<br />

криза во лозарството и во земјоделието, мора да се прашаме што се случува со отпорот.<br />

Портокаловата револуција го симна режимот на Кучма, но неговиот наследник не успеа да го премости<br />

големиот јаз меѓу сиромашните слоеви и босовите. Тоа значи кризата во Украина продолжи да царува,<br />

бидејќи не беа отстранети вистинските причини за состојбите во земјата. Нешто слично се случува и во<br />

Македонија, иако економските параметри и потенцијали на државава не можат да се споредуваат со<br />

“чернобилската земја”.<br />

Имено, доколку добро се проучи финалето од неодамнешното кавадаречко патешествие на лозарите,<br />

може да се заклучи дека вниманието мора да биде свртено кон акутните проблеми во земјоделието, бидејќи<br />

клучен фактор за сегашната позиција на власта е продажбата на ЕСМ.<br />

Во овој драмски чин се вкрстени многу интереси: лични, партиски, енергетски. Светските гиганти нема да<br />

ја пропуштат шансата која им се нуди да купат уште една крава за молзење, бидејќи во сеопштиот глад за<br />

енергенси се отвора простор за освојување на водениот потенцијал на Македонија.<br />

Според некои економски аналитичари, во наредната деценија, освен енергијата, главен проблем ќе биде<br />

Х2О, која ќе ја има сé помалку, а истовремено ќе се зголемува побарувачката за питка и здрава вода. Значи,<br />

доаѓаме до главните причини за “економската и политичката окупација” на територијата на Македонија.<br />

Поради ова, Македонија сé повеќе ќе биде зависна од големите светски коорпорации. Карактеристичен<br />

пример за ова е “бонбоната” - “Македонски телекомуникации”, чиј монополски интерес е штитен од по ранешната<br />

и од сегашната владејачка гарнитура. Во овој деловен брак се истакнува и поединечниот интерес,<br />

кој интелигентно го црпи богатството на народот. Истовремено со оваа деловно-политичка акција се одвива<br />

и процесот на полнење на партиските каси, кои треба да се наполнат пред одржувањето на парламентарните<br />

избори. Затоа оваа ситуација претставува класичен пример за манипулација на јавноста.<br />

Имено, македонското земјоделство сé уште не претставува приоритет во крчмењето и во крадењето, а<br />

оној ден кога тоа ќе биде прво на дневен ред дури тогаш ќе имаме сериозни проблеми или настани од овој<br />

тип.<br />

Сега за сега само ќе се насладуваме од понудата на винската трпеза, но кога ќе пукнат шавовите, дури<br />

тогаш ќе можеме да ги почувствуваме сите последици од гневот, револтот или отпорот на земјоделците. Во<br />

овој момент политичарите им се додворуваат, бидејќи сметаат дека можат да соберат одредени поени, кои<br />

ќе им помогнат во слабиот рејтинг. Но, набрзо ќе се уверат дека патот кој го избрале, да ја манипулираат<br />

јавноста, нема да им се исплати, освен ако народот повтороно сам не се казни.<br />

Нивната незаинтересираност во решавањето на круцијалните проблеми го продолжува јавашлукот на<br />

политичарите, кои всушност сакаат послушно јагне за вечера. Оној момент кога ќе бидат обезглавени,<br />

односно кога ќе им бидат одземени инструментите на власта, ќе имаме можност да ја забележиме целата<br />

нивна инволвираност во состојбите во државата.<br />

03.03.2006<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

83<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

10.03.2006<br />

O<br />

"<br />

ваа крв ќе се плати многу скапо, многу скапо ќе се плати”, изјави<br />

“кондовскиот херој” Агим Красниќи, за ТВ “Алсат”.<br />

Но, не кажа како и кога ќе се одмаздува. Неговата закана доаѓа по<br />

полициската акција во Кондово, во која беше убиен “бомбашот” од<br />

“Дижонска”, Енвер Џафери, ранет неговиот ортак Фатмир Љури, а<br />

уапсен албанскиот државјанин Сокол Бега. Кондовската акција<br />

предизвика револт кај месното население, кое неколку часа под опсада го држеше<br />

ова скопско предградие. По она што овде се случуваше изминативе денови,<br />

нормално е да сами да си го поставиме прашањето: дали ни претстои ново кондовско сценарио или уште<br />

полошо - нова дестабилизација на државава.<br />

По минатогодишните блокади, кога Красниќи го држеше Кондово окупирано, за што всушност се води<br />

судски процес, тензиите во ова село се зголемуваат. Кондовската приказна ни се повторува, а криминалците,<br />

по кој знае кој пат, се обидуваат да ја попречат полицијата во нејзината работа. Иако, барем засега, не се<br />

спомнува под чие раководство беа протестите, заканите кои ги упати “ѕвездата” од Кондово, за крвна<br />

одмазда, доволно говорат дека тој стапува на сцена. Дали целта на кондовскиот “херој” е постојано да нé<br />

држи под тензија и дали жртва повторно би требало да бидат институциите на системот, конкретно,<br />

полицијата, која конечно се осмели да стави нога во окупираното скопско село од кое се нишанеше на<br />

главниот град?<br />

Како сега да ја убедиме Европската унија дека сме стабилна земја, кога кондовските сценарија повторно<br />

се најдоа на насловните страници. Ова покажува дека “фитилот” не е изгаснат, само чека погоден момент да<br />

се запали. А токму овие случувања ќе нé оддалечат од европското семејство за години и години.<br />

Немаме ли ние соодветни органи кои ќе се спротивстават на ваквите сценарија и до кога криминалците<br />

ќе ни бегаат од затворите, а како “награда” “зошто сме им дозволиле да избегаат”, ќе ни се закануваат со<br />

дестабилизација. Се лажевме ли кога тврдевме дека Кондово е безбедно? Ние одамна знаеме, но не сакаме<br />

да си признаеме дека работите ни се излезени од контрола. А штом си дозволивме некој “локален шериф”<br />

да се прогласи за фактор од кој зависи безбедноста на целата држава, тогаш ни нема спас.<br />

Иако, убиениот во Кондово беше “тежок” криминалец, со богато полициско досие, со поднесени 192<br />

кривични пријави за различни дела и човек по кого беше распишана потерница, а лани употреби рачна<br />

бомба против тројца полицајци, тој за дел од албанските партии беше само невина жртва. Токму вака, како<br />

почесен граѓанин, а не како криминалец, човекот кој не беше кондовчанец, кондовчани го погребаа на<br />

селските гробишта.<br />

Настанот во Кондово, односно полициска акција против одметнат криминалец, беше искористен за<br />

маркетинг на политичките партии и собирање поени пред претстојните избори. Арбен Џафери изјави:<br />

“Земајќи предвид што е Кондово, сметам дека оваа авантура беше намера за да ги дестабилизира состојбите<br />

во Македонија. Тоа беше класична егзекуција, и тоа не е решение, туку е само поттик да се дестабилизира<br />

Македонија”. “Полициската акција во Кондово е политички мотивирана, за да се дестабилизираат регионите<br />

во кои живеат Албанци”- со ваква оценка излезе и Советот на Општина Сарај.<br />

Но, премиерот Бучковски ја теши јавноста. “Полициската акција не треба да се поврзува со претходните<br />

кризни состојби со вооружените групи во селото. Нема никаква сличност во она што се случуваше два пати<br />

во изминативе две години и она што беше редовна полициска акција против одметнат криминалец”.<br />

Може ли да му се верува, ако се има предвид фактот дека тој долго време молчеше за минатодишните<br />

влошувања на состојбата во Кондово. Дали е на повидок нова криза во политичка употреба? И сега, како и<br />

летото, премиерот не признава.<br />

Од друга страна, пак, добивме ново предупредување: “Македонија ја чека нова криза”, изјави Арбен<br />

Џафери, а според него, причина е непочитувањето на Рамковниот договор.<br />

“Кризата во Македонија ќе се појави откако ќе се завршат преговорите за Косово, кога ќе се види јасно<br />

како Србите со дезинтегративна политика добија десет пати поголеми права од Албанците со политика на<br />

интеграција”, изјави Џафери во првото соочување со лидерот на ДУИ, Али Ахмети, на вториот канал на МТВ.<br />

Во едни вакви околности, со секојдневни потреси на безбедносната и политичката сцена, Европа може<br />

да ни биде само сон, но не и реалност!<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

84<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

M<br />

акедонија, всушност како и секоја година, по пат на скандал<br />

избра претставник, кој во мај нашава земја треба да ја<br />

претставува на фестивалот на Песна на евровизијата. Од<br />

реакциите на двете засегнати страни, во случајов Есма и<br />

Гаџа од едната, и Елена Ристеска од другата, можевме да<br />

слушнеме дека во сé тоа имало многу политика.<br />

Замислете! Значи, политиката влезе и во песната!<br />

Уште поголем скандал се случи во соседна Србија и Црна Гора, каде претставниците<br />

на жирито на фестивалот “Европесма-Европјесма”, составено од Срби и од Црногорци, низ<br />

начинот на гласање соопштија дека немаат намера повеќе да бидат една држава. Секој гласаше за<br />

своите! Дали фестивалот беше само увертира во дефинитивното разделување на овие две држави?<br />

Нешто слично се случи и во Хрватска, каде познатата пејачка Северина, според тамошните медиуми,<br />

победи на наместен фестивал, пеејќи при тоа, како што велат “српска подскочица”, што за нив е<br />

навредливо, со оглед на политичките релации меѓу Хрватска и Србија!<br />

Во минатото, кога народот сакал да каже дека не е задоволен од нешто, се потпирал на старите<br />

добри гуслари, кои гуслајќи раскажувале за херојствата и за злосторствата на поедини лица, владетели,<br />

или господари. Денес во XXI век, со наводна демократија во регионот, своите незадоволства од<br />

политиката ние ги покажуваме современо. Директно на фестивал!!! Кажуваме за незадоволствата од<br />

политичарите, политиката, зборуваме за тоа кого го мразиме од соседството, а кој ни се допаѓа, како и<br />

во чие друштво, се разбира, политичко, би сакале да бидеме. Евровизија? Таа е во мај! Дотогаш ќе<br />

имаме нови политички мисли, кои ќе ги изнесеме низ некое ново “гуслање”.<br />

Во меѓувреме, ја слушнавме најновата песна која директно ни дојде од Хаг. Песна која треба да<br />

зборува за крај на една ера, која ја одбележа токму личноста за која разбравме дека ненадејно<br />

починала. Некогашниот “господар” на Балканот, Слободан Милошевиќ. Со неговата смрт конечно се<br />

очекува да заврши политиката на насилство, омраза, национализам, или поточно сé она што<br />

претставуваше печат на деведесеттите години на минатиот век, кои минаа во знакот на балканските<br />

војни, од кои ниту Македонија, за жал, не успеа да се извлече. Сепак, додека се очекуваат “резултатите<br />

од теренот” од смртта на Милошевиќ, за кои е неспорно дека ќе се одразат на севкупната ситуација во<br />

регионот, кој не ја исклучува можноста да се врати на почетокот на деведесеттите, релевантните<br />

политички партии во земјава и натаму расправаат за тоа каков Изборен законик ни е потребен за<br />

претстојните парламентарни избори.<br />

Неспорно е дека парламентарните избори се важен политички момент, не само за политичките<br />

партии, кои едвај чекаат да ја освојат власта, туку и за граѓаните на Македонија, на кои ова им е<br />

единствен начин да ги наградат или казнат политичките партии. И додека политичките партии се<br />

расправаат за тоа дали ни е потребна јавна администрација или, пак, партиска машинерија во<br />

избирачките одбори, никој не го поставува клучното прашање: Што за сé тоа мисли народот? Оној<br />

истиот од кој сите тие (политички партии) очекуваат да им ја донесе победата на тацна, при тоа<br />

неразмислувајќи дали овој напатен народ има сила во себе да излезе да гласа. Сила да проговори за<br />

тешките денови кои ги минува, секојдневно очекувајќи и надевајќи се дека ќе дојде денот кога конечно<br />

ќе ни тргне. Со овие или со оние. Но, денот “Д” никако да дојде. Тој клучен ден се претвори во бесконечно<br />

исчекување на подоброто утре, кое со години наназад ни се ветува, а за чие пристигнување велат -<br />

било потребно само трпение. Она истото трпение кое македонскиот народ, како историски генетски<br />

код, го тера да не реагира и во најтешките моменти, кои во моментов ги доживува. Зошто? Затоа што<br />

молчењето било злато.<br />

Ако е така, ќе се роди ли некој нов “гуслар” во Македонија, кој на сиот глас ќе рече дека е доста!<br />

Доста од молчење, од трпеливост, од лоши политички проценки и политичари. Време е народот<br />

македонски да ја испее својата песна.<br />

17.03.2006<br />

Od osnova~ot \or|ija - Xorx Atanasoski<br />

Ѓорѓија Џорџ Атанасоски<br />

85<br />

George Atanasoski


Makedonskata saga<br />

24.03.2006<br />

P<br />

о многу контроверзи, шпекулации и перипетии конечно се<br />

приватизира и АД ЕСМ Дистрибуција, а на македонскиот<br />

народ му останува утеха од типот на мудроста на Фридрих<br />

Хебел, кој вели: “Бреговите кои во животот ги преминуваме<br />

најтешко - се состојат од зрнца песок”.<br />

Приватизацијата со зборовите на еден наш експерт би<br />

значело дека со овој чин станавме кираџии во сопствената куќа, која ја<br />

продадовме, па сега на стопанот ќе мора да му плаќаме за престојот. Но, ќе биде<br />

лошо ако стопанот киријата вртоглаво ни ја зголемува од месец на месец. Е, тогаш ќе се подзамислиме.<br />

Ниту светлини, ниту гласови тогаш нема да нé “оправат”.<b