29.03.2019 Views

E82032_Informatyka_LO (Preprint B)

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.

NA DOBRY START

PORADNIK

NAUCZYCIELA

INFORMATYKA

1

LICEUM I TECHNIKUM ● ZAKRES PODSTAWOWY


Autorzy: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne

Warszawa 2019

Wydanie I

ISBN 978-83-02-18739-1

Opracowanie redakcyjne: Beata Brzeg-Wieluńska, Maria Białek

Redakcja techniczna: Janina Soboń

Projekt graficzny: Hanna Michalska-Baran

Skład i łamanie: Piotr Uszyński

Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne Spółka Akcyjna

00-807 Warszawa, Aleje Jerozolimskie 96

KRS: 0000595068

Tel.: 22 576 25 00

Infolinia: 800 220 555

www.wsip.pl

Publikacja, którą nabyłeś, jest dziełem twórcy i wydawcy. Prosimy, abyś przestrzegał praw, jakie im przysługują.

Jej zawartość możesz udostępnić nieodpłatnie osobom bliskim lub osobiście znanym. Ale nie publikuj jej

w internecie. Jeśli cytujesz jej fragmenty, nie zmieniaj ich treści i koniecznie zaznacz, czyje to dzieło.

A kopiując jej część, rób to jedynie na użytek osobisty.

Szanujmy cudzą własność i prawo.

Więcej na www.legalnakultura.pl

Polska Izba Książki


Spis treści

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA DO KLASY 1 2

PLAN WYNIKOWY DO ROZDZIAŁU ARKUSZ KALKULACYJNY 4

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA DO ROZDZIAŁU ARKUSZ KALKULACYJNY 6

WSKAZÓWKI METODYCZNE DO ROZDZIAŁU ARKUSZ KALKULACYJNY 7

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

1 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA

Poniżej przedstawiamy przykładowy rozkład materiału nauczania z podziałem na trzy lata z odniesieniami do podstawy

programowej. Lekcje z zakresu programowania i algorytmiki można realizować niemal w każdym w języku programowania,

w podręczniku wybrano Python lub C++. Za językiem Python przemawia prostota, jasna i przejrzysta składnia,

a także liczne zastosowania praktyczne i naukowe. Jest językiem w dużym stopniu zbliżonym do języka naturalnego. Język

C++ jest powszechnie wykorzystywany, a poznanie składni tego języka, ułatwia naukę innych języków programowania.

Klasa I (30 godzin)

Wprowadzenie 1

Liczba

godz.

Odniesienie do PP

1. Bezpieczna praca z komputerem 1 IV.4, V.3, V.4

Arkusz kalkulacyjny 5

2. Podstawy pracy z arkuszem kalkulacyjnym 1 II.3.c

3. Instrukcje warunkowe 2 II.3.c

4. Arkusz jako narzędzie do symulacji 1 II.3.c

5. Arkusz kalkulacyjny w chmurze 1 II.3.c

Grafika rastrowa 5

6. Podstawy edycji grafiki rastrowej 1 II.3.a

7. Praca na warstwach 1 II.3.a

8. Edycja fotografii 1 II.3.a

9. Projektowanie okładki do książki i e‍‐booka 2 II.3.a

Edytor tekstu 5

10. Podstawy edycji tekstu 1 II.3.b

11. Przygotowanie publikacji do druku 1 II.3.b

12. Dokumenty o złożonej strukturze 2 II.3.b

13. Korespondencja seryjna 1 II.3.b

Algorytmika i programowanie w Pythonie | C++ 5

14. Podstawy pracy w środowisku Python | C++ 1 II.1

15. Definiowanie funkcji obliczeniowych 1 II.1

16. Wyszukiwanie wzorca w tekście 1 I.1, I.2.b, I.5

17. Przetwarzanie napisów 1 I.1, I.2.b, I.5

18. Szyfrowanie i deszyfrowanie tekstu 1 I.1, I.2.b, I.5

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

2 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

Klasa I (30 godzin)

Nauka przez internet 2

Liczba

godz.

Odniesienie do PP

19. Internet jako źródło informacji 1 II.4

20. Uczestnictwo w kursie e‍‐learningowym 1 IV.6

Interaktywne strony WWW 7

21. Projekt strony internetowej 1 II.3.f

22. Struktura dokumentu HTML 1 II.3.f

23. Kaskadowe arkusze stylów 2 II.3.f

24. Podstawy języka JavaScript 2 II.3.f

25. Publikacja i ocena strony WWW 1 II.3.f

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

3 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

PLAN WYNIKOWY

ROZDZIAŁ. ARKUSZ KALKULACYJNY

Nr

lekcji

Temat lekcji Omawiane zagadnienia Realizacja PP Osiągnięcia uczniów Używane aplikacje

Arkusz kalkulacyjny

2 Podstawy pracy

z arkuszem

kalkulacyjnym

Powtórzenie i utrwalenie umiejętności

posługiwania się arkuszem

kalkulacyjnym, wykorzystywanie

wybranych funkcji arkusza do

wykonywania obliczeń i tworzenia

wykresów

II.3.c, II.1, I.1, IV.2,

IV.5

Uczeń potrafi:

• korzystać z arkusza w podstawowym zakresie

• korzystać z wbudowanych funkcji

• wykonywać obliczenia

• wprowadzać odpowiednie formuły

• poprawnie formatować dane

• kopiować formuły z uwzględnieniem adresów względnych,

bezwzględnych i mieszanych

• dobierać odpowiedni typ wykresu do danych

• tworzyć wykresy wraz z opisem

• analizować wyniki obliczeń

• formułować wnioski

Arkusz kalkulacyjny (np.

Excel, Calc), przeglądarka

internetowa (np. Chrome,

Firefox)

3 Instrukcje

warunkowe

Kształcenie umiejętności logicznego

myślenia oraz wykorzystywania arkusza

kalkulacyjnego i wbudowanych w niego

instrukcji warunkowych JEŻELI,

LICZ.JEŻELI, SUMA.JEŻELI,

WYSZUKAJ.PIONOWO do

rozwiązywania różnych problemów

II.3.c, II.1, I.1, IV.2 Uczeń potrafi:

• wykonywać obliczenia wymagające zastosowania prostej

instrukcji warunkowej JEŻELI

• planować obliczenia z wykorzystaniem prostej instrukcji

warunkowej JEŻELI

• korzystać z funkcji LICZ.JEŻELI, SUMA.JEŻELI, WYSZUKAJ.

PIONOWO

• stosować funkcje zagnieżdżone

• analizować wyniki obliczeń

• formułować wnioski

Arkusz kalkulacyjny (np.

Excel, Calc)

4 Arkusz jako

narzędzie do

symulacji

Opracowanie narzędzia

i przeprowadzenie symulacji wyboru

najkorzystniejszej opcji na przykładzie

oferty wynajmu szybowca w aeroklubie

– doskonalenie umiejętności

posługiwania się instrukcją warunkową

oraz wykorzystanie nazw komórek

i wstawianie suwaków

II.3.c, II.1, I.1, I.5,

IV.2

Uczeń potrafi:

• analizować działanie arkusza wykorzystującego symulację

• wykorzystywać instrukcję warunkową podczas

opracowywania obliczeń

• stosować nazwy komórek i zakresów komórek

• testować narzędzie do symulacji

• analizować problem i wybierać algorytm rozwiązania

• projektować samodzielnie interfejs użytkownika, np. pasek

przewijania do szybkiej zmiany danych

Arkusz kalkulacyjny (np.

Excel, Calc), przeglądarka

internetowa (np. Chrome,

Firefox)

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

4

© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

Nr

lekcji

Temat lekcji Omawiane zagadnienia Realizacja PP Osiągnięcia uczniów Używane aplikacje

5 Arkusz

kalkulacyjny

w chmurze

Zbieranie danych dotyczących

wspólnych zakupów, przygotowanie

arkusza do zapisów sieciowych,

wykorzystanie list rozwijanych

i formatowania warunkowego

II.3.c, II.1, I.1, IV.2 Uczeń potrafi:

• przygotować arkusz do pracy grupowej (wprowadzić dane)

• tworzyć listy rozwijane

• wykorzystywać formatowanie warunkowe

• korzystać z arkusza w chmurze

• tworzyć zestawienia z wykorzystaniem instrukcji warunkowej

• stosować funkcję matematyczną SUMA.ILOCZYNÓW

Arkusz kalkulacyjny (np.

Arkusze Google, Excel

online), przeglądarka

internetowa (np. Chrome,

Firefox)

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

5

© Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA

Ocenianie uczniów

Na informatyce ocenia się głównie zadania wykonywane w czasie pracy indywidualnej na lekcji (należy brać pod uwagę

wykazanie się określonymi umiejętnościami, wkładem pracy i pomysłowością), uczestnictwo w pracy zespołowej i umiejętność

współpracy, ogólną aktywność, a także systematyczność. Można promować podejmowanie zadań dodatkowych

oraz udział i osiągnięcia w konkursach związanych z informatyką. Rzadziej przeprowadzamy sprawdziany, choć można

to zrobić po zakończeniu rozdziałów poświęconych arkuszowi kalkulacyjnemu, algorytmice i programowaniu. Kartkówki

warto wykorzystać do krótkich tematów, bardziej teoretycznych. Nie powinno też zabraknąć samooceny ucznia, zwłaszcza

podczas realizacji projektów. Ewaluacji należy dokonywać na bieżąco. Ocena końcowa powinna uwzględniać osiągnięte

efekty w porównaniu do zakładanych celów.

Wymagania ogólne na poszczególne oceny

Ocena celująca (6) – uczeń bierze udział w konkursach związanych z informatyką i odnosi w nich sukcesy; samodzielnie

i bezbłędnie wykonuje ćwiczenia z podręcznika oraz zadania dodatkowe; na lekcjach jest aktywny; posiada wiadomości

i umiejętności wykraczające poza opisane w planie wynikowym; pomaga kolegom w pracy, nauczycielowi w prowadzeniu

lekcji oraz nauczycielom na innych lekcjach w wykorzystaniu technologii informacyjnej i komunikacyjnej.

Ocena bardzo dobra (5) – uczeń samodzielnie i bezbłędnie wykonuje ćwiczenia z podręcznika oraz łatwiejsze zadania

dodatkowe; na lekcjach jest aktywny; posiada wiadomości i umiejętności opisane w planie wynikowym; pomaga kolegom

w pracy.

Ocena dobra (4) – uczeń samodzielnie wykonuje wszystkie ćwiczenia z podręcznika; na lekcjach jest aktywny; posiada

wiadomości i umiejętności opisane w planie wynikowym.

Ocena dostateczna (3) – uczeń samodzielnie wykonuje łatwiejsze ćwiczenia z podręcznika, czasami z pomocą nauczyciela;

stara się pracować systematycznie, robi postępy; posiada wiadomości i umiejętności opisane w planie wynikowym.

Ocena dopuszczająca (2) – uczeń wykonuje łatwe ćwiczenia z podręcznika z pomocą nauczyciela; posiada umiejętności

opisane w planie wynikowym; ma problemy z systematycznością, niemniej jednak nie przekreśla to możliwości postępów

w ciągu dalszej nauki.

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

6 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY

ARKUSZ KALKULACYJNY

Nr

lekcji

Tytuł lekcji Omawiane zagadnienia Ocena Zgodnie z wymaganiami programowymi uczeń:

2 Podstawy pracy

z arkuszem

kalkulacyjnym

Powtórzenie i utrwalenie

umiejętności posługiwania

się arkuszem kalkulacyjnym,

wykorzystywanie wybranych

funkcji arkusza do wykonywania

obliczeń i tworzenia wykresów

2 • z pomocą nauczyciela korzysta z arkusza kalkulacyjnego w podstawowym zakresie

3 • samodzielnie korzysta z arkusza kalkulacyjnego w podstawowym zakresie

• korzysta z wbudowanych funkcji

• wykonuje obliczenia

• wprowadza odpowiednie formuły

4 • spełnia kryteria oceny dostatecznej

• poprawnie formatuje dane

• kopiuje formuły z uwzględnieniem adresów względnych, bezwzględnych i mieszanych

• dobiera odpowiedni typ wykresu do danych

• tworzy wykresy wraz z opisem

5 • spełnia kryteria oceny dobrej

• analizuje wyniki obliczeń

• formułuje wnioski

3 Instrukcje

warunkowe

Kształcenie umiejętności

logicznego myślenia oraz

wykorzystywania arkusza

kalkulacyjnego i wbudowanych

w niego funkcji warunkowych

JEŻELI, LICZ.JEŻELI, SUMA.

JEŻELI, WYSZUKAJ.PIONOWO

do rozwiązywania różnych

problemów

2 • z pomocą nauczyciela wykonuje obliczenia wymagające zastosowania prostej instrukcji warunkowej JEŻELI

3 • samodzielnie wykonuje ćwiczenia wymagające zastosowania prostej instrukcji warunkowej JEŻELI

• planuje obliczenia z wykorzystaniem prostej instrukcji warunkowej JEŻELI

4 • spełnia kryteria oceny dostatecznej

• korzysta z funkcji LICZ.JEŻELI, SUMA.JEŻELI, WYSZUKAJ.PIONOWO

5 • spełnia kryteria oceny dobrej

• stosuje funkcje zagnieżdżone

• analizuje wyniki obliczeń

• formułuje wnioski

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

7 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

Nr

lekcji

Tytuł lekcji Omawiane zagadnienia Ocena Zgodnie z wymaganiami programowymi uczeń:

4 Arkusz jako

narzędzie do

symulacji

Opracowanie narzędzia

i przeprowadzenie symulacji

wyboru najkorzystniejszej opcji

na przykładzie oferty wynajmu

szybowca w aeroklubie –

doskonalenie umiejętności

posługiwania się instrukcją

warunkową, wykorzystanie nazw

komórek, wstawianie suwaków

2 • rozumie działanie arkusza wykorzystującego symulację

3 • spełnia kryteria oceny dopuszczającej

• wykorzystuje instrukcję warunkową podczas opracowywania obliczeń

4 • spełnia kryteria oceny dostatecznej

• stosuje nazwy komórek i zakresów komórek

• testuje narzędzie do symulacji

5 • spełnia kryteria oceny dobrej

• analizuje problem i wybiera algorytm rozwiązania

• samodzielnie projektuje interfejs użytkownika

5 Arkusz

kalkulacyjny

w chmurze

Zbieranie danych dotyczących

wspólnych zakupów,

przygotowanie arkusza

do zapisów sieciowych,

wykorzystanie list rozwijanych

i formatowania warunkowego

2 • przygotowuje arkusz do pracy grupowej (wprowadza dane)

3 • spełnia kryteria oceny dopuszczającej

• tworzy listy rozwijane

• wykorzystuje formatowanie warunkowe

• korzysta z arkusza w chmurze

4 • spełnia kryteria oceny dostatecznej

• tworzy zestawienia z wykorzystaniem instrukcji warunkowej

5 • spełnia kryteria oceny dobrej

• stosuje funkcję matematyczną SUMA.ILOCZYNÓW

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

8 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

WSKAZÓWKI METODYCZNE

ROZDZIAŁ. ARKUSZ KALKULACYJNY

Celem ogólnym lekcji zawartych w tym rozdziale jest ukazanie arkusza kalkulacyjnego jako narzędzia analitycznego,

które umożliwia mniej i bardziej skomplikowane obliczenia oraz graficzną prezentację danych, a zarazem narzędzia przydatnego

do rozwiązywania problemów z życia codziennego i wspomagania w pracy naukowej.

Szczególny nacisk kładziemy na:

1. Rozwiązywanie problemów z wykorzystaniem arkusza kalkulacyjnego. Uczeń na poziomie szkoły ponadpodstawowej

powinien umieć nie tylko biegle wprowadzać dane i definiować formuły, lecz także opracować arkusz zawierający formuły

umożliwiające rozwiązanie problemów o charakterze praktycznym. W podręczniku pokazujemy zastosowania

arkusza kalkulacyjnego, wychodząc poza utarte szlaki, na infografice, w ćwiczeniach i zadaniach dodatkowych.

2. Myślenie komputacyjne. Systemowe podejście do rozwiązywania problemów z wykorzystaniem arkusza kalkulacyjnego

polega na realizacji kolejnych kroków, takich jak sformułowanie problemu, specyfikacja problemu, wygenerowanie

pomysłów na rozwiązanie problemu, wybór metody rozwiązania i jej implementacja, ocena i podsumowanie, przy

wsparciu odpowiednich narzędzi arkusza.

3. Reprezentację danych i sposób zapisu obliczeń. Podczas rozwiązywania problemów uczniowie mają do czynienia

z różnym sposobem reprezentacji danych, mogą np. porównać implementacje dat oraz liczb w różnorakich arkuszach

kalkulacyjnych. Tam, gdzie jest to wskazane, zwracamy uwagę na format wprowadzanych danych. Uczniowie, przygotowując

różnego rodzaju zestawienia, muszą zadbać o adekwatną reprezentację danych, która ułatwia analizę. Ściśle

określony format danych jest również ważny przy pracy grupowej, można do tego wykorzystać narzędzia arkusza, np.

definiowanie listy wyboru. Problem reprezentacji danych wiąże się też z opracowywaniem wykresów: odpowiednim

doborem typu wykresu, czytelnym przedstawieniem i opisaniem oraz umiejętnością analizy. Sposób zapisu obliczeń

wiąże się nie tylko z wykorzystaniem wbudowanych w arkusz funkcji, lecz także z zaplanowaniem i organizacją przebiegu

obliczeń oraz ich weryfikacją.

Na pracę z arkuszem kalkulacyjnym w I klasie warto przeznaczyć 5 godzin. Pierwsza jednogodzinna lekcja ma charakter

powtórzeniowy. Lekcja druga – dwugodzinna – stanowi wprowadzenie w temat instrukcji warunkowej. Kolejne dwie

lekcje, jednogodzinne, poświęcone są rozwiązywaniu problemów z wykorzystaniem instrukcji warunkowej: tworzeniu

narzędzia do przeprowadzania symulacji oraz zakupów grupowych.

Dobór programu w dużej mierze zależy od możliwości szkoły i preferencji nauczyciela. Warto jednak pokazywać uczniom

różne arkusze kalkulacyjne oraz zachęcać ich do korzystania z rozwiązań w chmurze.

Pliki z danymi potrzebnymi do rozwiązania ćwiczeń i/lub zadań zawartych w podręczniku są dostępne w serwisie Informatyka

w praktyce (www.informatyka.wsip.pl).

Lekcja 2.

Podstawy pracy z arkuszem kalkulacyjnym

Lekcja ma charakter powtórzeniowy i obejmuje wiadomości oraz umiejętności, które uczniowie powinni zdobyć w szkole

podstawowej. Jej celem jest ewentualne uzupełnienie informacji na temat podstawowych instrumentów arkusza kalkulacyjnego

oraz utrwalenie terminologii i zasad pracy. Zwracamy uwagę na prezentowanie danych w różnej postaci – format

zapisu i formę graficzną; doskonalimy umiejętność formatowania danych, wprowadzania formuł i tworzenia wykresów.

Odwołujemy się do różnych arkuszy, by uczniowie zyskali szersze spojrzenie na omawiane zagadnienia. Rowerowa

tematyka nawiązuje do zainteresowań młodzieży.

Lekcję należy zacząć od omówienia zadania na start, które poprzez obliczanie swojego wieku w dniach i formułowanie

wzoru naprowadza na zagadnienie reprezentacji dat i, ogólniej, danych w arkuszu, oraz wykorzystanie funkcji arkusza.

Po krótkim wprowadzeniu o charakterze teoretycznym, w ramach którego warto omówić infografikę Zastosowania arkusza

kalkulacyjnego, można zaproponować uczniom pracę indywidualną – każdy rozwiązuje ćwiczenia w swoim tempie i tylko

w razie trudności korzysta z pomocy nauczyciela.

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

9 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

1. Obliczanie dni – w tym ćwiczeniu doskonalimy umiejętność wprowadzania danych, wykonywania prostych obliczeń

i prezentacji w jednolitej formie. Warto zwrócić uwagę na to, że gdy zrobimy coś źle, arkusz podpowiada nam, w którym

miejscu jest błąd.

2. Obliczanie parametrów – tutaj koncentrujemy się na poprawnym wprowadzaniu formuł i korzystaniu z adresów komórek

oraz z wbudowanych funkcji.

3. Prezentowanie wyników głosowania – w tym przypadku zadanie ucznia polega na przygotowaniu danych i zaprezentowaniu

ich na wykresie. Należy podkreślić konieczność doboru typu wykresu do treści i czytelnego przedstawienia danych.

4. Prezentowanie trasy przejazdu – dane do tego zadania są pozyskane z serwisu WWW, należy je odpowiednio zaimportować

i przetworzyć, a następnie przedstawić w formie wykresu. Dodatkowo uzupełniamy zestawienie o dane statystyczne,

które wyliczane są z użyciem wbudowanych funkcji.

5. Prezentowanie uzyskanych wyników – ćwiczenie do samodzielnego rozwiązania wymaga analizy danych i ich czytelnego

przedstawienia. Uczeń powinien wykazać się umiejętnościami korzystania z adresów względnych i bezwzględnych oraz

czytelnym sporządzaniem wykresów.

Nabranie biegłości w posługiwaniu się arkuszem kalkulacyjnym pozwoli na sprawniejszą realizację dalszych lekcji. Uczeń,

który nie opanuje podstaw, będzie miał większe trudności ze zrozumieniem nowych treści oraz zdobyciem nowych umiejętności.

Powtórzenie warto podsumować ćwiczeniem 5, które pozwoli ocenić przygotowanie klasy do dalszej pracy.

Uczniom, którzy opanowali wymagane podstawy, należy zaproponować inne ćwiczenia o charakterze praktycznym, motywujące

do pogłębienia umiejętności w kontekście rozwiązywania problemów z życia codziennego. Warto zachęcić ich

również do odpowiedzi na pytania sprawdzające i wykonania zamieszczonych w podręczniku zadań dodatkowych.

Lekcja 3.

Instrukcje warunkowe

Podczas tej lekcji uczniowie wprowadzani są w temat instrukcji warunkowych lub poszerzają wiedzę na ich temat (w szkole

podstawowej mogły być omówione funkcje JEŻELI i LICZ.JEŻELI). Zastosowanie formuł warunkowych systematyzuje

i wzbogaca analizę danych; należy przedstawić różne przykłady wykorzystania instrukcji warunkowych w kontekście

praktycznym. Tematyka ćwiczeń nawiązuje do samodzielnej nauki języka obcego.

Temat należy realizować na dwóch godzinach. Stanowiące punkt wyjścia zadanie na start wprowadza uczniów w logikę

matematyczną. Analiza przedstawionej sytuacji powinna prowadzić do wspólnego rozważania różnych przypadków –

zdań prawdziwych i fałszywych. W dalszej kolejności uczniowie powinni rozwiązać pięć ściśle wyspecyfikowanych ćwiczeń

– od prostych przykładów z funkcją JEŻELI, przez trudniejsze z funkcjami LICZ.JEŻELI, SUMA.JEŻELI i WYSZU-

KAJ.PIONOWO oraz instrukcjami zagnieżdżonymi. Sposób pracy uzależniony jest od poziomu klasy: w grupie mocniejszej

zaleca się krótki wstęp teoretyczny, a potem pracę samodzielną (w razie trudności uczniowie mogą szukać pomocy

u kolegów, w podręczniku i u nauczyciela), w grupie słabszej należy robić wprowadzenie na temat każdej formuły i wspólnie

rozwiązywać kolejne ćwiczenia.

Przeznaczone do samodzielnego rozwiązania ćwiczenie 6 to zadanie na drugą jednostkę lekcyjną. Można je potraktować

jako sprawdzian umiejętności wypracowanych podczas pierwszej godziny – uczniowie powinni wykazać się umiejętnością

rozpisania ćwiczenia i zaplanowania rozwiązania, a także biegłością w posługiwaniu się instrukcjami warunkowymi i ewaluacją

swojej pracy.

Zadanie dodatkowe, mimo że nie wydaje się trudne, wymaga sformułowania wielu warunków. Jest sprawdzianem poznanych

umiejętności i jednocześnie punktem wyjścia do tworzenia dalszych łamigłówek.

Lekcja 4.

Arkusz jako narzędzie do symulacji

Podczas tej lekcji uczniowie projektują w arkuszu prosty symulator płatności – opracowują mechanizm kalkulatora oraz

interfejs użytkownika. Rzeczowa analiza ofert, traktowana jako problem algorytmiczny (formalny zapis problemu, wybór

algorytmu rozwiązania i jego komputerowa realizacja, testowanie), prezentuje kolejne etapy myślenia komputacyjnego,

a przy okazji pozwala na doskonalenie umiejętności rozwiązywania problemów z wykorzystaniem instrukcji warunkowej.

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

10 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019


Informatyka | Klasa 1

Liceum i technikum

Lekcję należy zacząć od omówienia zadania na start, które wprowadza w istotę problemu. Uczniowie powinni się zastanowić

nad formalnym opisem kryterium wyboru najkorzystniejszej oferty.

Uczeń powinien przygotowywać arkusz krok po kroku z pomocą nauczyciela. Pierwsze trzy ćwiczenia – Opracowanie arkusza,

Analiza problemu i opracowanie formuł oraz Projektowanie interfejsu użytkownika – oraz zamieszczony przed nimi materiał

teoretyczny prowadzą do komputerowej realizacji rozwiązania problemu. Należy zwracać uwagę na czynności projektowe.

Uczniowie powinni zdawać sobie sprawę, że podczas budowania modelu stosuje się pewne uproszczenia, które powodują,

że skupiamy się na rzeczach istotnych, pomijając drugorzędne. Z kolei wprowadzenie nazw komórek i zakresów ułatwia

analizę problemu – można wówczas posługiwać się nazwami zamiast adresami, nie jest to jednak konieczne.

Przeznaczone do samodzielnego rozwiązania ćwiczenie 4, w ramach którego należy zaprojektować kalkulator oferty

z dodatkowymi opłatami, ma charakter rozszerzający.

Przedstawiony w podręczniku proces rozwiązywania problemu można zastosować do wielu zagadnień o charakterze

praktycznym. Warto porozmawiać na ten temat z uczniami i zaproponować im samodzielne pogłębienie zagadnienia. To

okazja do połączenia rozwoju ich własnych zainteresowań z doskonaleniem umiejętności posługiwania się arkuszem

kalkulacyjnym.

W zadaniach dodatkowych przedstawiono inne pomysły na przygotowanie symulacji. Można też zainteresowanych

uczniów poprosić o przygotowanie symulacji na wybrany przez siebie temat.

Lekcja 5.

Arkusz kalkulacyjny w chmurze

Tym razem uczniowie przygotowują arkusz umożliwiający wspólne planowanie zakupów. Podczas lekcji omawiamy pracę

z arkuszem w chmurze. Pokazujemy możliwości techniczne narzędzia, obudowę, a także zalety i ograniczenia tego

rozwiązania (zmiany można śledzić na bieżąco – gdy jeden użytkownik wprowadza zmiany, inni natychmiast widzą efekt;

wymusza to pracę zorganizowaną i wprowadzanie danych w jednakowym formacie). Przy okazji wprowadzamy zagadnienia

tworzenia list rozwijanych i formatowania warunkowego oraz doskonalimy zastosowanie formuł warunkowych.

Wykorzystanie list rozwijanych sprawia, że dane są poprawnie wprowadzone – użytkownik może wybrać tylko dane z listy.

Formatowanie warunkowe zwiększa czytelność arkusza, pozwala na szybkie zauważenie określonych wartości.

Lekcję należy zacząć od omówienia zadania na start, które wprowadza w istotę problemu – uczniowie na prostym przykładzie

przeliczają opłacalność rozwiązania wspólnych zakupów. Praca nad arkuszem odbywa się krok po kroku, przy

czym zaleca się pracę w grupach. Ćwiczenia 1–5 stanowią kolejne kroki przygotowywania arkusza:

• Lista rozwijana z kategorią wiekową,

• Formatowanie warunkowe komórek,

• Podsumowanie wydatków,

• Zestawienie wydatków z rabatem,

• Podsumowanie zamówienia.

Po lekcji uczniowie powinni umieć scharakteryzować etapy przygotowywania arkusza do pracy wspólnej oraz wymienić

plusy i minusy korzystania z arkusza współdzielonego.

Zadania dodatkowe wzbogacają przygotowany arkusz o nowe funkcje. Warto więc zaproponować kilku uczniom ich

przygotowanie i potem omówić na forum klasy.

AUTORZY: Wanda Jochemczyk, Katarzyna Olędzka

11 © Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2019

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!