Wykorzystanie granulatu asfaltowego do podbudowy z ... - BLL Gdynia

bll.gdynia.pl

Wykorzystanie granulatu asfaltowego do podbudowy z ... - BLL Gdynia

www.tpaqi.com

Co z tym

odpadem?

„Destrukt chce być

odpowiednio

traktowany!”

Wykorzystanie granulatu asfaltowego do

podbudowy z betonu asfaltowego

- studium przypadku. Badania i praktyka.

To nie jest

odpad! To jest

kruszywo i

asfalt!


TPA INSTYTUT BADAŃ TECHNICZNYCH SP. Z O.O.

Zakres działalności / Atuty

Obszary

działalności

Atuty

� Badania i pomiary

� Zapewnienie jakości

� Doradztwo / consulting, opinie

� Innowacje, B & R, praca w gremiach

� Szkolenia, zadania specjalne

� Systemy zarządzania / QM, ochrona środowiska

� Szczególne know-how: technologie mieszanek

asfaltowych i betonu, kruszywa, mechanika gruntów,

budownictwo specjalne

� Rozwinięta sieć organizacji laboratoryjnych

� Szybki transfer know-how pomiędzy krajmy

2 © TPA 9/2011


TPA w Europie

Zapewnienie jakości i innowacje

TPA w Europie:

• 900 pracowników

• 120 laboratoriów

• 13 krajów

TPA w Polsce:

• siedziba w Pruszkowie

• 4 oddziały

• 47 laboratoriów

• 320 laborantów,

technologów, inżynierów

3 © TPA 9/2011


Sztuka laboratoryjna

www.tpaqi.com

TPA w Pruszkowie

Świnoujście

Stargard Sz.

Gorzów Wlkp

Sulęcin

Jordanowo

Rogoziniec A2

Sulechów

Świdnica

Kończewo

Czarny Bór

Poznań

Gdynia

Paterek

PE

Śrem

Poniec

Wrocław A8 Byków

Pęcz

Pruszcz Gd.

Zielonka Pasłecka

Toruń

Strzałkowo

Pabianice

Ruda Śl.

AKREDYTACJA

Nowina

Stryków

Żory A1

Kutno

Biskupiec

Klonowy Dwór

Awajki

Opoczno

Ciechanów

Pruszków

Kraków

Radom

Kielce

Tarnów

Bielsko Biała

Bielsko Biała S69

Złotoria

Warszawa

Augustów

Białystok -

Hryniewicze

Kock

Lublin

Przeworsk


Ogólne „wykorzystanie” granulatu asfaltowego

1. Utwardzanie poboczy

2. Drogi serwisowe

3. Podbudowy z MMC-E

4. Nowe warstwy asfaltowe MM-A ?

W Polsce powstaje ponad 4 mln ton destruktu asfaltowego rocznie (20 % produkcji mma),

lecz powtórne wykorzystanie tego materiału jest nadal znikome (około 0,? %).

5 © TPA 9/2011


Przeszkody (techniczne) w wykorzystaniu w Polsce

Argumenty przeciw ?

Jednorodność polskich dróg – w nawierzchni jest „cały świat” – jest częstym

argumentem (obawą) używanym przez „obrońców” niestosowania destruktu

asfaltowego do produkcji mm-a

� poprawa jednorodności jest możliwa (!) poprzez odpowiednią obróbkę

Wytwórnie nie są wyposażone w odpowiednie urządzenia

� konkurencyjność cenowa i obligatoryjność wykorzystania wymusi doposażenie (mm-a nie

będzie od razu o wiele tańsza…)

Ograniczenia w przepisach technicznych – obniżenie dopuszczalnej ilości ze strachu

przed utratą jakości może spowodować efekt zupełnego zaprzestania wykorzystania –

brak opłacalności inwestycji w urządzenia umożliwiające maksymalne wykorzystanie

� produkt końcowy musi spełniać wymagania normowe, to można i należy kontrolować !

� przepisy jeszcze trzeba trochę sprecyzować, czemu służy również niniejsza prezentacja

Inne: nikt nie chce nic zrobić społecznie? – mamy przecież Państwo, płacimy podatki –

musimy zmienić legislatywę – temat dla posłów, polityków, ale przed czy po wyborach

?

6 © TPA 9/2011


Przepisy techniczne związane z zastosowaniem

granulatu asfaltowego w Niemczech

Wymagania / wskazówki związane z granulatem asfaltowym zawarte są w:

� TL Asphalt-StB 07

� ZTV Asphalt-StB 07

� TL AG-StB 09

� M WA 2009

7 © TPA 9/2011


TL Asphalt-StB 07 Warunki techniczne dostaw

mieszanek mineralno-asfaltowych …

Granulat asfaltowy może być

stosowany do mm-a, jeżeli:

1. wymagania dla mm-a zostały

spełnione,

2. warunki przydatności zostały

spełnione,

Jednorodność należy oceniać za

pomocą rozstępu określonych cech

uziarnienia oraz zawartości lepiszcza i

jego temperatury mięknienia

3. możliwości maszynowo-techniczne

dodawania dla danej wytwórni WMA

zostały uwzględnione

8 © TPA 9/2011


ZTV Asphalt-StB 07 Dodatkowe umowne warunki budowy

nawierzchni z mm-a dla ruchu kołowego

Zawiera umowne warunki budowy

nawierzchni z mm-a dla ruchu

kołowego.

Reguluje m.in. możliwości

wykorzystania granulatu asfaltowego

do poszczególnych rodzajów mm-a

9 © TPA 9/2011


TL AG-StB 09 Techniczne warunki dostaw

granulatu asfaltu

Dokument Aplikacyjny do EN 13108-8

(Granulat asfaltowy jako towar

do produkcji wyrobów budowlanych)

Klasyfikacja mm-a

Powiązania z TL Gestein (Kruszywa), TL SoB

(Warstwy niezwiązane) , TL Asphalt (Mm-a) i TL Beton

Jeżeli do produkcji mm-a używany jest

również granulat asfaltowy, to musi on

spełniać wymagania „Technicznych

warunków dostaw granulatu asfaltowego

(TL AG-StB)

10 © TPA 9/2011


M WA (Wydanie 2009) Instrukcja

ponownego wykorzystania mm-a

Ponowne wykorzystanie mm-a, tj.

zastosowanie w produkcji nowych mm-a

Cel nadrzędny: Możliwie maksymalnie

wartościowe wykorzystanie

Definiuje maksymalne możliwości

maszynowo-techniczne dodawania

granulatu dla danej wytwórni WMA

– od maksymalnie 30 % do maksymalnie

80 % (100%) ilości granulatu asfaltowego

11 © TPA 9/2011


M WA (Wydanie 2009)

Zasady

Ustawa o odpadach (KrW-/AbfG): … wykorzystanie ma pierwszeństwo przed

usunięciem. … Należy dążyć do najwyższego możliwego poziomu (ponownego

zastosowania) wykorzystania.

Przy projektowaniu zadania Zamawiający musi określić skład i szkodliwość

materiału z rozbiórki … i sposób wykorzystania…

…przetarg na oddzielne frezowanie warstwami … umożliwia jak największe

wykorzystanie …

Przy użyciu granulatu asfaltowego należy przestrzegać wymagania przepisów

technicznych dotyczących mm-a bez ograniczeń.

Jeżeli ma być wyprodukowana mm-a z asfaltem modyfikowanym polimerami to

granulat asfaltowy może zawierać asfalt drogowy.

12 © TPA 9/2011


Granulat asfaltowy – warunki stosowania

WT-2 Nawierzchnie asfaltowe 2010

7.4.4 Warunki stosowania granulatu

asfaltowego.

Granulat asfaltowy może być

wykorzystywany do produkcji mieszanki

mineralno-asfaltowej, jeżeli spełnione są

wymagania dotyczące końcowego wyrobu

– mieszanki mineralno-asfaltowej z jego

dodatkiem.

Obecnie stosowane są dwie metody

dodawania granulatu asfaltowego do

mieszalnika otaczarki: bez wstępnego

ogrzewania „metoda na zimno” i ze

wstępnym ogrzewaniem granulatu

asfaltowego „metoda na ciepło”.

13 © TPA 9/2011


Granulat asfaltowy – warunki stosowania

WT-2 Nawierzchnie asfaltowe 2010

� W „metodzie na zimno” dopuszcza się

stosowanie dodatku granulatu asfaltowego

w ilości nie większej niż 15% mieszanki

mineralno-asfaltowej.

� W „metodzie na ciepło” dopuszcza się

stosowanie dodatku granulatu asfaltowego

w ilości do 30% mieszanki mineralnoasfaltowej.

� Wymiar D kruszywa zawartego granulacie

asfaltowym nie może być większy od

wymiaru D mieszanki mineralnej

wchodzącej skład mieszanki mineralnoasfaltowej.

� Warunkiem wykorzystania granulatu

asfaltowego jest jego jednorodność

odpowiadająca wymaganiom.

14 © TPA 9/2011


M WA (Wydanie 2009) kontra WT-2 (Wydanie 2010)

Ograniczenie ilości GA ze względu na metodę wytwarzania

Rozgrzanie granulatu

asfaltowego (GA):

poprzez gorące kruszywo

„metoda na zimno”

razem z kruszywem w suszarce

(w bębnie)

”metoda na gorąco”

w oddzielnym urządzeniu -

równoległa suszarka (bęben)

„metoda na gorąco”

Maksymalna możliwa

ilość GA wg

M WA 2009

Maksymalna możliwa

ilość GA wg

WT-2 2010

30 % 15 %

40 % 30 %

80 (100) % 30 %

=> nawet przy maksymalnie jednorodnym granulacie, kiedy można byłoby

wykorzystać teoretycznie 100% granulatu, tu napotykamy na ograniczenie!

15 © TPA 9/2011


Recykling? Ile %?

Czy przy zakupie papieru ktoś sprawdza ile jest w nim papieru z recyklingu?

Czy przeszkadza nam to? Sprawdzamy grubość, wagę, powierzchnie, …

Nie bójmy się recyklingu również w produkcji mm-a !

Najważniejszym warunkiem do tego są dobre przepisy techniczne !

16 © TPA 9/2011


Dlaczego zaniżamy w WT-2 dopuszczalną ilość dodawania

granulatu asfaltowego?

Czego się boimy:

� niejednorodności ?

� jakości wykonawstwa ?

� gorszej jakości produktu końcowego … ?

Skutki takiego asekuranckiego zaniżania mogą być odwrotne:

� obniżenie atrakcyjności - stosowanie destrukt z powrotem do mm-a nie

będzie się opłacać

� osłabienie motywacji – brak inwestycji w urządzenia pozwalające

zastosować większą ilość granulatu

� brak większej staranności – troski o jakość w wykonaniu (zmniejszenie

ryzyka - „pójście na łatwiznę”)

17 © TPA 9/2011


Cele należy stawiać wysoko

Im wyżej stawiamy

poprzeczkę tym

wyżej skaczemy…

18 © TPA 9/2011

?


„No risk, no fun”

19 © TPA 9/2011


KOMITET STERUJĄCY DS. OGÓLNYCH SPECYFIKACJI

TECHNICZNYCH PRZY GDDKiA

20 © TPA 9/2011


MYTHBUSTERS – Pogromcy mitów (kanał Discovery)

Dziś obalamy mit:

mm-a z

destruktem

jest gorsza…

Epizod „destrukt asfaltowy”

… i im więcej

destruktu tym

gorzej

nie można

zastosowa

ć więcej niż

w WT-2 ?

21 © TPA 9/2011


SST Warstwa podbudowy z AC 22 P z granulatem

asfaltowym o gr. 7 - 14cm dla KR 3-4 zgodnie z WT-2

Przy zastosowaniu do mm-a, granulat nie może stanowić więcej niż 20% masy

mm-a. Dopuszcza się użycie granulatu asfaltowego w ilościach do 30% masy

mm-a w wypadku porozumienia z Zamawiającym pod warunkiem wykazania

jednorodności granulatu, w tym rodzaju i zawartości lepiszcza lub

odpowiednich właściwości mieszanki mineralno-asfaltowej.

22 © TPA 9/2011


Produkcja AC 22 P 35/50 KR3-4 z dodatkiem granulatu

asfaltowego „metodą na zimno”

Dlaczego można

tylko 15% granulatu

asfaltowego „na

zimo”, a nie 30?

23 © TPA 9/2011


Parametry użytych lepiszczy oraz granulatu asfaltowego

24 © TPA 9/2011


Uziarnienie mieszanki mineralnej AC 22 P 35/50 KR3-4

0% granulatu asfaltowego – skład wejściowy

Użyto wypełniacza i kruszyw wapiennych.

Całkowita zawartość asfaltu 35/50 wynosiła 4,0% (m/m).

25 © TPA 9/2011


Krzywa uziarnienia AC 22 P 35/50 KR3-4

0% granulatu asfaltowego

26 © TPA 9/2011


Krzywe uziarnienia poszczególnych mm-a

mieszczące się w krzywych granicznych

Przechodzi przez sito, % (m/m)

Przechodzi przez sito, % (m/m)

100

90

80

70

60

50

40

30

20

10

0

100

90

80

70

60

50

40

30

20

10

0

Krzyw a w ynikow a

Dolna krzyw a

Górna krzyw a

Krzyw a w ynikow a

Dolna krzyw a

Górna krzyw a

0,063

0,063

0,125

0,125

90

90 Krzyw a w ynikow a

granulat 0% granulat 10%

Dolna krzyw a

80

80

Górna krzyw a

Wymiar oczek sit #, mm

Wymiar oczek sit #, mm

2

2

5,6

4

5,6

4

11,2

8

11,2

8

22,4

16

22,4

16

31,5

31,5

45,0

45,0

100

70

60

50

40

30

20

10

0

100

Przechodzi przez sito , % (m/m)

27 © TPA 9/2011

Przechodzi przez sito, % (m/m)

100

70

60

50

40

30

20

10

0

0,063

0,125

Wymiar oczek sit #, mm

90

90 Krzyw a w ynikow a

granulat 20% Dolna krzyw a

80

80

granulat 30%

Górna krzyw a

70

60

50

40

30

20

10

0

Przechodzi przez sito , % (m/m)

Przechodzi przez sito, % (m/m)

100

70

60

50

40

30

20

10

0

0,063

0,125

Wymiar oczek sit #, mm

2

2

5,6

4

5,6

4

11,2

8

11,2

8

22,4

16

22,4

16

31,5

31,5

45,0

45,0

100

90

80

70

60

50

40

30

20

10

0

90

80

70

60

50

40

30

20

10

0

Przechodzi przez sito , % (m/m)

100

Przechodzi przez sito , % (m/m)


Zestawienie składu wejściowego dla badanych mm-a

z dodatkiem granulatu asfaltowego

28 © TPA 9/2011


Zestawienie składu wejściowego dla badanych mm-a z

granulatem asfaltowym

29 © TPA 9/2011


Ilości zadozowanego lepiszcza w zależności od ilości

dodanego granulatu asfaltowego

Czy to jest mało atrakcyjne?

30 © TPA 9/2011


Określenie wrażliwości próbek asfaltowych na działanie

wody wg PN- EN 12697-12; Metoda A

31 © TPA 9/2011


Odporność na koleinowanie wg PN-EN 12697-22:2008,

aparat mały, procedura B

32 © TPA 9/2011


Badanie Typu AC 22 P 35/50 KR 3-4

z dodatkiem 0, 10, 20, 30 % granulatu asfaltowego do mm

MITY

OBALONE

!

A co z niskimi temperaturami i

zmęczeniem?

15 33 © TPA 9/2011


Badania TSRST wg prEN 12697-46: 2011

Odporność przy niskich temperaturach

Badania zostały wykonane przy pomocy Instytutu Badawczego Dróg i Mostów

0% 10% 20% 30%

0% 10% 20% 30%

34 © TPA 9/2011


Pękniecie niskotemperaturowe

35 © TPA 9/2011


Przykładowe przebiegi pęknięć niskotemperaturowych

36 © TPA 9/2011


Badania funkcjonalne… Cdn.

Jeszcze badania

zmęczenia… jak wyjdą?

1. Moduł zespolony wg PN-EN 12697-26: 2007 załącznik B.

2. Zmęczenie wg PN-EN 12697-24: 2008 załącznik D.

37 © TPA 9/2011


Właściwości funkcjonalne

� Prace badawcze potwierdzają, że:

„Mm-a z granulatem asfaltowym

(spełniająca przepisy techniczne)

i mm-a z nowych materiałów

są równowartościowe!”

� Tylko „bogate” Państwa pozwalają

sobie na marnowanie swoich

resursów

Destrukt asfaltowy = As w rękach Państwa !

38 © TPA 9/2011


DESTRUKT JUŻ NAWET NA ALLEGRO!

39 © TPA 9/2011


Dziękujemy za uwagę

TPA INSTYTUT BADAŃ TECHNICZNYCH SP. Z O.O.

igor.ruttmar@tpaqi.com

piotr.kozlarek@tpaqi.com

40 © TPA 9/2011

Similar magazines