03.01.2023 Views

Het Vrije Woord | Editie 1

In totaal zullen het komende jaar drie edities worden gepubliceerd van 'Het Vrije Woord'. De teksten in de zine zijn grotendeels afkomstig uit de schrijfwedstrijd met dezelfde titel, die Kif Kif vorig jaar organiseerde ter gelegenheid van haar 20-jarige bestaan. Voor de zine hebben we daarbij geput uit de shortlists van de verschillende jury's.

In totaal zullen het komende jaar drie edities worden gepubliceerd van 'Het Vrije Woord'. De teksten in de zine zijn grotendeels afkomstig uit de schrijfwedstrijd met dezelfde titel, die Kif Kif vorig jaar organiseerde ter gelegenheid van haar 20-jarige bestaan. Voor de zine hebben we daarbij geput uit de shortlists van de verschillende jury's.

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

Een uitgave van Kif Kif

Het Vrije Woord

Editie 1 | december 2022


Colofon

Grafische vormgeving: Eowyn Huybrecht

Coördinatie zine en workshops: Karin Schuitema

Beeld omslag: James Ololo

Met bijdragen van:

Ann Li

Avery Bertrand Iradukunda

Dania Balhagi

D.C.

Habiba Boumaâza

James Ololo

Jasmin Tabaković

Karen Schets

Karin Schuitema

Karst van Zwet

Kris

Lee Eisold

Majda Balhagi

Rosa Moran

We willen ook De Rode Antraciet bedanken voor het mogelijk maken van de

inzendingen vanuit verschillende gevangenissen. In het bijzonder dank aan

Sabine de Bock en Heather Loontjens voor de samenwerking.



Inhoudsopgave

Inleiding ...........................................................................................................................................................

Code Switching (Avery Bertrand Iradukunda) ..............................................................

Beeld: Karin Schuitema, Lee Eisold

Geboorte van mijn broer (Karen Schets) ...........................................................................

Beeld: Jasmin Tabaković, Habiba Boumaâza, Karst van Zwet

Wanneer het doek valt: achter de schermen van vrijheid (Rosa Moran) .......

Beeld: Karin Schuitema, James Ololo, Rosa Moran

Zonder haar (D.C.) ................................................................................................................................

Beeld: D.C.

Antidiscriminatie en interculturaliteit (Kris) ...................................................................

Beeld: Kris

Over de onvrijheid van het woord (Ann Li) .........................................................................

Beeld: Majda Balhagi, Karin Schuitema

Het leven (Dania Balhagi) ..............................................................................................................

Beeld: Dania Balhagi

Liefde voor de wereld (James Ololo) ......................................................................................

Beeld: James Ololo

2

4

9

12

18

19

22

26

27

Beeld | Dania Balhagi

1


Dit is de eerste van in totaal drie

edities van de zine ‘Het Vrije Woord’,

gecreëerd en uitgegeven door Kif

Kif, een beweging die strijdt tegen

racisme en zich inzet voor gelijkheid.

De stukken in deze zine werden

ingezonden voor de schrijfwedstrijd

‘Het Vrije Woord’ die eind 2021

plaatsvond ter ere van het twintigjarig

bestaan van Kif Kif. Hieruit kwam voor

elk van de categorieën (opiniestuk,

poëzie en kortverhaal) een winnaar

naar buiten. Daarnaast waren er

veel schrijvers die weliswaar niet

gewonnen hadden, maar die wel een

eervolle vermelding kregen van de

jury. Deze zine biedt ook aan deze

schrijvers en hun sterke teksten een

platform.

Tijdens verschillende workshops,

open voor iedereen, maakten we

van gemengde materialen – onder

meer papier, verf, potlood en inkt

– tekeningen en collages bij deze

teksten. Op deze manier konden de

deelnemers hun creativiteit inzetten

in de antiracistische context.

Voor het tot stand brengen van de

verschillende edities van de zine

werkte Kif Kif ook nauw samen met

De Rode Antraciet, een organisatie

die werkt aan een maximale

interactie tussen mensen in de

gevangenis en de buitenwereld door

middel van sport en cultuur. Via De

Rode Antraciet ontvingen we teksten

en beeldmateriaal van schrijvers

en tekenaars in verschillende

gevangenissen in Vlaanderen en

Brussel. Zo kunnen ook hun woorden

en beelden mensen buiten de

gevangenis bereiken.

Het eerste resultaat van het

schrijfwerk, de creatieve workshops

en de unieke samenwerkingen ligt

nu hier voor je. We wensen je veel

antiracistische inspiratie!

2


Beeld | Karin Schuitema

3


Code Switching

Avery Bertrand Iradukunda | winnaar categorie poëzie

Wie niet wit is, switcht zijn code. De 0 wordt 1, de 1 geaccepteerd.

Zwart-wit gecodeerd. Onze maskers vallen, waar we ons veilig voelen.

We doen het niet om jullie te pijnigen, We kunnen het ons niet behelpen.

Het is een in ons geweven instinct om te kunnen overleven.

Ik zou je willen zeggen dat het ‘smooth’ gaat, dat alles ok zit tussen ons.

Maar huidskleur speelt een rol.

Wie in witte ruimtes loopt, loopt op glasscherven,

draagt een wit masker, om te mogen passen in een systeem dat zich niet aan

wil passen.

Wie in witte ruimtes loopt, is een ondemocratisch verkozen ambassadeur.

Het symbool van zijn huidskleur of geloof. Op zoek naar aanvaarding,

Want zijn aanvaarding geeft een kans aan zijn broeders en zusters.

Het codewoord voor mensen in hetzelfde bootje. Crazy I know.

Acceptatie is het beest dat in je nek hijgt en om te leven, bezwijk je.

Je geeft je ziel eraan over. Je wil door dat beest worden gebeten,

om te tonen dat je het verdient om hier leven. Fucked up, ik weet het.

Maakt niet eens uit of je hier bent geboren of getogen. De mens hier kent geen

mededogen.

Er wordt niet gekeken naar wie goed is, De ogen staan enkel gericht naar het

slechte én dat maakt acceptatie moeilijk.

Je moet het verdienen, hoewel dat je op school leert dat je het verdient.

Hier zijn veel goede mensen, maar weinig die zichzelf in vraag stellen.

Dus switchen wij in codes. We zijn zo ‘gewired’. Code-switching.

Jezelf aanpassen om te kunnen passen. Wie naar jou kijkt en naar mij kijkt,

ziet mij niet direct als mens, maar als ‘één van hun’.

Een van die ‘vreemden’ tot als ik kan bewijzen dat ik niet gevaarlijk ben, of dom,

of niet hyperseksueel. Een zwart beest. Wat ik ergens begrijp en dat frustreert

me.

4


Er zijn gevaarlijke gekleurde mensen. Maar kijk naar de derde wereld en je ziet

hoe gevaarlijk witte mensen zijn. Overal waar zij zijn geweest zie je onrust.

Door naar het slechte van anderen te kijken, zie je het slechte in jezelf niet.

Er is maar 1 ras, het menselijk ras, een eenvoudig concept, moeilijk gemaakt

om moeilijk te doen.

Maar het voelt aan alsof gelijkheid tegenstrijdig is met de menselijke natuur.

Niemand is mens, iedereen is zichzelf. En ze zeggen dat de kleur die je huid

heeft niets uitmaakt. De enige kleur die we delen, is het bloed dat we bloeden.

Buiten dat, strijden we voortdurend. En om verder te kunnen ademen, pas

ik mijn taal aan in witte ruimtes. De ‘bro of bruv’ wordt maat of maatje. Die

Afro-arabische-hollandse tussentaal die we takkie verdwijnt rustig voor het

standaard aanvaard praatje.

De algemene tussentaal. Niet veel juister of fouter in spelling, ‘t klinkt gewoon

minder bedreigend. Minder bedreigend is goed. Het geeft ons een kleine,

smalle, donkere ruimte om in te bewegen. Het werkt al eeuwen. Afrikaanse

leeuwen bestaan al langer dan de Vlaamse leeuw. Geen enkele Vlaming

spreekt algemeen Nederlands.

Omdat het Algemeen Vlaanderen, niet meer kan veralgemenen.

De moderne taal, kan niet anders dan evolueren. Switch je code van 0 tot 1,

Je hebt het systeem begrepen. Zolang we niet gelijk zijn zal je moeten

overleven.

Wees niet bang om jezelf te zijn, alles op z’n tijd.

Wie niet wit is, switcht zijn code,

De 0 wordt 1, de 1 geaccepteerd. Zwart-wit gecodeerd.

Onze maskers zullen vallen, waar we ons veilig voelen.

5


Beeld | Karin Schuitema

6


Beeld | Lee Eisold

7


Beeld | Jasmin Tabaković

EBOORTE VAN MIJN BROER

EBOORTE VAN MIJN BROER

8


Geboorte van mijn broer

Karen Schets

Juffrouw,

in mijn land wordt geboorte gevierd

met de dood van een schaap,

de kop ligt in het midden van de tafel

en met platbrood in de handen

scheuren we dan stukjes van het vlees,

voor de zoon die voor het eerst

‘Geboorteland: België’

op zijn identiteitskaart heeft staan,

de rest van het schaap

zit in stukjes versneden in de diepvries.

Juffrouw,

je vroeg: ‘In welk hand neem je je vork?’,

terwijl ik alleen maar met een lepel eet,

en met mijn vingers,

ik kan de woorden niet volgen die je schrijft,

de letters ken ik niet en mijn papa

spreekt ze anders uit,

weet je, juffrouw,

hij heeft een oorlog overwonnen,

en is nergens bang voor,

maar hij aarzelt om in je ogen te kijken.

Juffrouw,

ik heb nu een kleine broer,

die rechtstreeks van mijn mama haar buik

in België is geland,

ik kwam met het vliegtuig,

en nu worstel ik,

de humus kruipt onder mijn nagels,

dat vinden wij normaal, maar jij

vindt dat maar vies,

en soms weet ik niet meer,

wat er goed is en kwaad,

want weet je, juffrouw,

alles is nu anders.

9


Beeld | Habiba Boumaâza

10


Beeld | Karst van Zwet

11


Wanneer het doek valt: achter de

schermen van vrijheid

Rosa Moran

Achter de schermen van de vrijheid spelen er zich verhalen af die nooit

worden onthuld of geopenbaard aan de wereld omdat er in veel auteurs

doodsangst schuilt om hun verhaal te vertellen. Deze doodsangst komt van

de maatschappij die de mensen omhuld als een verstikkende sluier die hen in

de rol forceert die de maatschappij hen oplegt. Je vraagt je waarschijnlijk af

waar deze sluimerende angst vandaan komt die hen in de rol van het zwijgen

forceert. Ondanks dat wij allemaal op dezelfde planeet leven, is het leven niet

voor iedereen gelijk. Ik zou graag mijn eigen ervaring met het concept vrijheid

verder uit de doeken doen.

Ik kom van El Salvador, een klein landje in Centraal-Amerika waar vrijheid zo

goed als onbestaand is. El Salvador wordt geteisterd door twee criminele

bendes die de controle uitoefenen doorheen het Salvadoraans grondgebied.

Deze bendes zijn de Mara Salvatrucha, beter bekend als Mara MS (MS-

13) en Mara Barrio 18 (M-18). Beide bendes zijn sterk georganiseerd. De

bendes hebben zoveel macht dat zij politieagenten en de militairen van het

Salvadoraanse leger intimideren. Er vallen geregeld doden in het politiekorps

en het leger, zo vaak dat er in mijn land een gezegde is: “Wanneer je lid bent

van een criminele bende of de politie, ben je zo goed als dood.”

Zoals de Washington Post schreef in 2019 is het zo danig gevaarlijk om een

poging te doen om straatbendes zoals MS-13 op te rollen dat na enkele

pogingen de agenten uiteindelijk uit angst het land moeten ontvluchten.

Wanneer je problemen hebt met bendeleden, is hulp gaan zoeken bij de politie

daarom geen optie omdat de angst om zelf vervolgd te worden te groot is.

Laten we dan nu de zakelijke kant van deze bendes bespreken. Volgens

een artikel uit 2014 uit Costa Rica was de omzet uit afpersing door bendes

in 2013 meer dan 18 miljoen USD. Daarnaast werd er tot 500 miljoen USD

geïnvesteerd in bescherming door security bedrijven voor zowel kleine als

grote bedrijven, volgens de National Private Enterprise Association (ANEP).

12


Wanneer je dus familieleden hebt in het leger die vechten tegen het bewind

van de bendeleden, zullen er zeker consequenties volgen. En wanneer je

een eigen bedrijf hebt in El Salvador, ben je een gemakkelijk doelwit voor de

bendes.

Mijn vader was een soldaat. Met behulp van zijn team redde hij twee meisjes

van wie de vrijheid was ontnomen door leden van de Barrio 18-bende.

Hierdoor werd mijn vader een held in mijn dorp, mensen bewonderden hem

om zijn moed. Maar wat we nooit hadden verwacht was dat de bendeleden

op wraak zinden. Zowel mijn moeder als mijn tante hadden ieder een klein

bedrijfje. Toen de bendeleden mijn tante onvermijdelijk begonnen af te persen

voor immense sommen geld, raapte ook mijn moeder haar moed bij elkaar

en confronteerde ze de bendeleden met het feit dat haar zus deze bedragen

nooit zou kunnen betalen. Dit was het moment dat de doodsangst begon

maar nooit meer zou eindigen. En toen kwam de weerslag van het geweld van

de bendes.

De doodsangst werd permanent een deel van mij toen ik op elfjarige leeftijd

getuige was van de poging tot moord op mijn vader en moeder. De twee

dierbaarste personen in mijn leven bloedend op de grond, in doodstrijd,

waarvan er eentje deze strijd verloor en ik het leven voor mijn ogen zag

wegsijpelen.

Beeld | Karin Schuitema

13


Mijn vader overleefde, maar mijn moeder deelde zijn geluk niet. Pas op het

moment dat je beseft dat je helemaal niets kunt doen om te helpen, zelfs

niet als je schreeuwt, smeekt om bij je te blijven, niet op te geven, je niet

alleen te laten omdat je haar nog steeds nodig had, pas op dat moment

realiseer je je dat ‘vrijheid’ nooit voor jou was. De vrijheid om meer tijd door te

brengen met de persoon die je ooit het meeste liefhad is weg in een fractie

van seconden. En er resteren je slechts uren om haar warme aanraking te

voelen want de volgende dag is zij koud. Je zult haar niet meer horen, je zult

nooit meer naar haar mooie stem kunnen luisteren. En dan moet je plots

vluchten naar een ander dorp waar alles vreemd is en je nooit meer de optie

hebt om te verlangen naar wat ooit je thuis was. In plaats daarvan ben je nu

gehuld in stilte, moet je je gedeisd houden. Want je weet dat als je nog maar

laat uitschijnen waarom je verhuisde in de eerste plaats, dat dit serieuze

consequenties kan hebben. De angst om gevonden te worden door de

mensen die mij de meest dierbare persoon in mijn leven ontnamen, werd een

deel van mij. En zo bleef ik gedwongen om ondergedoken te blijven.

Ik vraag mij daarom af waar de vrijheid is? De respect voor mijn

mensenrechten? Waar is mijn vrijheid? Ik blijf met veel vragen zitten, vragen

die mij kwetsbaar maken om mijn realiteit te confronteren. En tot op heden

vond ik geen antwoord. Daarom blijft de vraag hangen, de vraag die al die tijd

in mij bleef sluimeren: wat is vrijheid?

De internationale mensenrechten omvatten het recht op vrijheid, vrijheid van

slavernij en foltering, vrijheid van expressie en meningsuiting, het recht op

werk en onderwijs,… Iedereen heeft hier recht op, zonder uitzondering, zonder

discriminatie.

Deze definitie van vrijheid is niet op mij van toepassing, omdat ik alles verloor

door de gebeurtenissen in El Salvador. Ik kreeg nooit de kans op een normaal

leven, om mijn studie af te werken, om meer tijd door te brengen met mijn

familie, om mijzelf uit te drukken, om zelfs afscheid te nemen van mijn moeder,

of om nog één laatste keer haar stem te horen. Om te leven zonder angst

voor discriminatie, want als je je nieuwe buren de reden vertelt waarom je

verhuisd bent zullen zij jou zien als een bedreiging omdat zij dan weten dat jij

problemen betekent. Je kunt niemand vertrouwen. Dus je komt vast te zitten in

de eenzaamheid.

14


Aristoteles zei dat vrijheid een essentieel kenmerk is van deugdzame vrije tijd.

Maar deugdzame vrije tijd was nooit een optie voor mij, want zelfs nadat we

waren gevlucht naar een nieuw dorp en nadat ik probeerde verder te gaan

met mijn leven, wisten bendeleden mij te vinden en bedreigden zij mij. Vluchten

naar een ander dorp werd vluchten naar een ander land. Ik moest mijn familie,

land, universiteit en werk achterlaten voor weer een nieuwe stad waar ik

niets kende, waar ik opnieuw slachtoffer werd maar dit keer van racisme

en discriminatie, waar ik helemaal alleen was, waar ik respectloos werd

behandeld tijdens mijn asielaanvraag.

De procedure dwong mij om alles te herbeleven, alleen werd dit keer alles

wat ik had meegemaakt in vraag gesteld. Ik legde de overlijdensakte van mijn

moeder voor, het doktersverslag van toen mijn vader werd geopereerd, de

foto’s van waar de kogels mijn vaders lichaam hadden geraakt, bewijsstukken

van de dreigementen die tegen mij werden geuit door bendeleden om het land

te verlaten en dat als ik ooit zou terugkeren, zij mij zouden vermoorden.

Beeld | James Ololo

15


Dit alles werd tijdens mijn procedure verworpen op basis van zogezegde

onregelmatigheden, terwijl voor mij de enige onregelmatigheid was dat

zij ondanks al dit harde bewijs mij de bescherming waar ik recht op had

weigerden. Terwijl alles waar ik om vroeg simpelweg rust was.

Daarom, om al deze redenen, is ‘vrijheid’ slechts een woord voor mij.

Socrates stelde dat mensen vrijheid van meningsuiting eisen om vrijheid in

hun gedachten te vermijden. Nu dat ik mijn land heb verlaten, realiseer ik mij

dat ook ik recht heb op een normaal leven, hoewel het woord ‘normaal’ voor

mij nooit hetzelfde zal betekenen. Dat ik recht heb op een normaal leven,

ondanks mijn trauma’s.

Ik ben moe, moe van achter de schermen te leven en ik eis de vrijheid om

mijzelf uit te drukken, ik eis vrijheid van meningsuiting. Ik wil niet langer bang

zijn om vrijuit te spreken zoals toen ik nog in mijn land woonde, waar ik altijd

angstig was om vrijuit te spreken omdat de bendeleden mij dan zouden

vinden. Ik wil deze schermen voor eens en voor altijd afbreken omdat het

pijn doet om in stilte te leven. Het doet pijn om je in het middelpunt van een

oneindige oorlog te bevinden.

Ik wil eindigen met een citaat van Viktor E. Frankl: “Everything can be taken

from a man but one thing: the last of the human freedoms—to choose one’s

attitude in any given set of circumstances, to choose one’s own way.” Zoals

Viktor hier stelt, wil ik kiezen voor de vrijheid om mij goed te voelen, om

eindelijk mijn eigen weg te kiezen zonder mensen die mij willen vermoorden of

erger.

Opgedragen aan al de mensen die moe zijn van leven achter de schermen van

vrijheid en die nooit de vrijheid hadden om een normaal leven te leiden, of het

geluk hadden om op te groeien met hun dierbaren.

ANNEER

ANNEER

HET

HET

DOEK

DOEK

VALT

VALT

16


Beeld | Rosa Moran

17


Zonder haar

D.C.

Beeld | D.C.

18


Antidiscriminatie en interculturaliteit

Kris

19


20


Beeld | Kris

ANTIDISCRIMINATIE EN INTERCULTURALITEIT

ANTIDISCRIMINATIE EN INTERCULTURALITEIT

21


Over de onvrijheid van het woord

Ann Li

Schrijven over het vrije woord lijkt simpel. Het thema nodigt ogenschijnlijk

uit om open en vrij je gedachten te delen. Was het maar zo eenvoudig. Want

hoe kan je spreken over iets waar je de taal niet voor hebt? Hoe kan je je

ervaringen onder woorden brengen als je er nog nooit over hebt gepraat?

Ik ben opgegroeid met de gedachte dat ik geen ruimte mocht innemen in

de maatschappij. Jarenlang droeg ik een masker van vrolijkheid om mijn

onzekerheid en verwardheid te verbergen. Ik weet zelf niet zo goed waarom.

Het is niet terug te brengen tot één traumatische gebeurtenis. Ik ben ook niet

onderdrukt geweest door de volwassenen in mijn leven. Geloof me, ik heb

voldoende uren therapie gehad om daar zeker van te zijn.

Misschien is het omdat ik nooit het gevoel had dat ik deel uitmaak van deze

maatschappij. Ik ben in China geboren, maar in België opgegroeid. Soms

vragen mensen of ik me Chinees voel, of toch eerder Belg. Gekke vraag, want

in China noemen ze me Belg en in België noemen ze me Chinees. Hoe kan

ik dan slechts één van beide zijn? Wie mág ik überhaupt nog zijn wanneer

anderen dat bij voorbaat al voor mij bepalen?

Ik definieer mensen op basis van wat ze doen, wat ze voelen, en verlangen.

Anderen denken enkel in geografische categoriën. Zo heb ik ooit een

gesprek gevoerd met een man die Engels tegen me sprak, omdat hij vast was

overtuigd dat ik geen Nederlands kon, ook al antwoordde ik in het Nederlands

op zijn vragen. Sommige mensen kunnen hun vooroordelen zo moeilijk

loslaten, dat ze blind zijn voor de realiteit.

Een andere keer vroeg een vrouw die ik niet kende van waar ik kwam. Goed

begrijpende wat ze wou weten, antwoordde ik “Leuven”. Ik probeerde daarbij

met een Leives accent te praten om extra ingeburgerd over te komen. Het

maakte geen indruk. De vrouw zuchtte en zei “nee, van waar bèn je?” Zonder

zelfs maar mijn naam te kennen, vond ze dat ze recht had op die info. Meer

nog, ze vond dat zij mocht bepalen welk antwoord goed was en welk niet.

22


Beeld | Majda Balhagi

Het zijn slechts korte anekdotes uit mijn leven, maar wel momenten die blijven

nazinderen. Te vaak hebben mensen een oordeel over wie ik volgens hen zou

moeten zijn, zonder mij te kennen. Doordat ze spreken alsof ze recht hebben

op dat oordeel, dacht ik te lang dat dat ook zo was. Ik ging ongemakkelijke

gesprekken uit de weg en confronteerde hen niet met hun gedrag. Ik dacht

dat het aan mij lag.

Ondertussen ben ik ouder en wijzer. Naar het schijnt ben ik ook mondig.

Toch klap ik nog altijd dicht wanneer het over dit thema gaat. De angst voor

confrontatie blijft. De keren dat ik het probeer, word ik zo overweldigd door

emoties dat ik al mijn woorden kwijt raak. Voor hen is het een terloopse

opmerking. Voor mij raakt het aan de kern van wie ik ben.

Spreken over mijn afkomst en mijn identiteit is een moeizaam en pijnlijk

leertraject. Het is een parcours met weerhaken en verborgen valkuilen. Soms

zet ik een paar stappen vooruit en dan blijf ik weer staan, happend naar adem.

De weg is lang en ik weet niet waar het me naartoe brengt. In mijn comfort

zone blijven is geen optie, want als ik eerlijk ben, is er weinig comfortabels

aan. Echte vrijheid zit in het zelf eigenaar zijn van mijn kwetsbaarheid.

23


De belangrijkste reden om dit te doen is evenwel mijn zoon. Hij is nu tien jaar

oud en hoe ouder hij wordt, hoe vaker ook hij geconfronteerd wordt met de

vooroordelen en stereotyperingen van andere mensen. Op kamp lachten

andere kinderen hem uit en noemden hem een ‘Chinees prinsesje’. Het

was een verwarrende ervaring voor hem, want hij identificeert zichzelf als

Belg en als jongen. Hij heeft een spierwitte papa, is in Leuven geboren en is

zelfs nog nooit in China geweest. Wanneer ben je dan wel van hier? Moet je

enkel voldoen aan een kleurcode om erbij te mogen horen? We leven in een

maatschappij die voortdurend over integratie praat en zelden over wat ze zelf

kan doen om dat mogelijk te maken.

En het zijn niet enkel kinderen. Vorige week gingen we een drankje bestellen

aan een bar. De man achter de toog maakte een paar vreemde moppen die

ons ongemakkelijk deden voelen. Toen mijn zoon niet reageerde, vroeg de

barman verbaasd of hij wel Nederlands kon. Op geen enkel moment stelde hij

zijn eigen gedrag in vraag. Met een wrang gevoel gingen we terug naar onze

plaats.

Ik kan mijn zoon niet beschermen tegen de idiotie van anderen. Ik kan hem

wel weerbaarder maken door erover te praten en hem te leren dat het niet

aan hem ligt. Enkel zo kunnen we de cirkel van onmacht doorbreken en de

vrijheid ervaren om te zijn wie we echt zijn.

24


Beeld | Karin Schuitema

25


Het leven

Dania Balhagi

26


Liefde voor de wereld

James Ololo

27


Beeld | James Ololo

28


Meer weten over deze zine?

Of wil je zelf schrijven voor Kif Kif?

www.kifkif.be

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!