You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
SAYI : 2<br />
Türkiye’nin Maldivleri Maldivleri<br />
‘SALDA GÖLÜ’<br />
AİLENİN<br />
ÇOCUK DAVRANIŞLARI<br />
ÜZERİNDEKİ ETKİSİ<br />
HALK ARASINDA ‘VEREM’<br />
TIBBİ ADIYLA<br />
‘TÜBERKÜLOZ’<br />
EVLİLİK ÖNCESİ<br />
HEMOGLOBİNOPATİ<br />
TARAMA TESTİ<br />
CEP TELEFONLARINA<br />
BAĞIMLI MI OLDUK?<br />
MOBİL TEHLİKE<br />
Dünyanın En Derin Noktası<br />
‘Mariana Çukuru’
DESTEKÇİLERİMİZ<br />
ÇEKEM İNŞAAT<br />
GAYRİMENKUL<br />
Erdal ÇEKEM<br />
0533 500 55 58<br />
İncirli Cd. Ahu Sk. No:8/A<br />
Bakırköy / İSTANBUL<br />
0212 505 05 60 - 0212 505 05 84<br />
0555 032 05 84 - 0555 033 05 84<br />
www.bahcelievlerozelegitim.com.tr<br />
Yeni bir meslek ve Yeni Fırsatlar İçin<br />
KAYITLARIMIZ DEVAM EDİYOR!<br />
0532 481 27 31 - 0212 639 40 10<br />
Şirinevler Mh. Mareşal Fevzi Çakmak 1.Sk.<br />
Şirin-Şark Apt. No: 19/1 İç Kapı No: 6<br />
Bahçelievler / İSTANBUL<br />
www.dolunayguvenlik.com.tr
MECMUA<br />
İÇİNDEKİLER<br />
EN KÜÇÜK SMA SAVAŞÇISI 6<br />
BAŞARILI POLİSİYE YAZARI BANU AKELOĞLU 8<br />
AİLENİN ÇOCUK DAVRANIŞLARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ 10<br />
HALK ARASINDA ‘VEREM’ TIBBİ ADIYLA TÜBERKÜLOZ 12<br />
ZEHİR BEYNİMİZDE 14<br />
CİLT BAKIMI NOTLARI 16<br />
60 SANİYEDE MORAL DEPOLAMA 18<br />
EVLİLİK ÖNCESİ HEMOGLOBİNOPATİ TARAMA TESTİ 20<br />
DEPREME HAZIRLIKLI MIYIZ? 22<br />
İNSAN VE DEĞİŞİM 24<br />
TÜRKİYE’NİN MALDİVLERİ ‘SALDA GÖLÜ’ 26<br />
SAĞLIKLI YAŞAM İÇİN DESTEKLEYİCİ ÖNERİLER 28<br />
SU KAYNAKLARIMIZI TÜKETİRSEK, GELECEĞİMİZİ TÜKETİRİZ! 32<br />
CEP TELEFONLARINA BAĞIMLI MI OLDUK? 34<br />
DÜNYANIN EN DERİN NOKTASI ‘MARİANA ÇUKURU’ 36<br />
EKSPRESYONİZM (DIŞAVURUMCULUK) 38<br />
İLGİNÇ DETAYLAR 40<br />
AİKİDO 42<br />
DİŞ SAĞLIĞI ÖNEMLİDİR 44<br />
BİLİYOR MUYDUNUZ? 46<br />
DAMLA ÇİKOLATALI KURABİYE 48<br />
LEZZETLİ LİMONATA TARİFİ 49<br />
KEDİLER HAKKINDA BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ? 50
Dergimize Destek Vererek ve Çevrenize Tavsiye Ederek<br />
PROJELERİMİZE KATKIDA BULUNABİLİRSİNİZ!
Pienar Medya<br />
Serhat Can GÜNEŞ<br />
Karadeniz Bölge Sorumlusu<br />
Lokman ALTUNDAL<br />
Temmuz - Ağustos - Eylül<br />
2022
MECMUA<br />
SMA SAVAŞÇISI İNCİ MELEK<br />
İLK FARKEDEN HEMŞİRE OLMUŞ<br />
İnci Melek 1 aylık olana kadar diğer bebekler<br />
gibi anne sütü almış ve normal bir bebeklik<br />
süreci yaşamıştır. 1 aylık Hepatit B aşısını<br />
olmak için bağlı bulunduğu Aile Hekimi<br />
polikliniğine gittiğinde hazırlık aşamasını<br />
gerçekleştiren Hemşire hanım kontrollerini<br />
yaparken, İnci MELEK' in reflekslerinde bir<br />
sorun olduğunu saptamış ve doktoruna<br />
bilgi vermiş. Doktoru; yapmış olduğu muayene<br />
ve gözlemleri sonucu aşısını yapamayacağını,<br />
ileri tetkik için başka bir Sağlık Kuruluşunda<br />
Nöroloji polikliniğine gitmeleri gerektiği bilgisi<br />
verilmiş. Minik İnci babasının çalıştığı<br />
hastaneye götürülmüş. Yapılan kontroller<br />
sonrasında GEN testi istenmiş ve sonuca göre<br />
bilgilendirme yapılacağı söylenmiş. Çıkan<br />
sonuca bağlı olarak ileri tetkik için İstanbul<br />
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesine<br />
yönlendirilmiş. Burada yapılan tetkik ve<br />
değerlendirme sonucu Sağlık Kurulu'nun<br />
almış olduğu karar ile SMA TİP 1(Ölümcül kas<br />
hastalığı yada toplumda bilinen adı Gevşek<br />
bebek sendromu) tanısı 30.07.2021 tarihinde<br />
konulmuş.<br />
KÜÇÜK SMA SAVAŞÇISI<br />
İnci Melek henüz 45 günlük bebek iken tanı<br />
almış, Türkiye’nin en küçük SMA hastası<br />
bebeği olarak kayıtlara geçmiş. Şimdi Küçük<br />
SMA Savaşçısı olarak hayatta kalabilmek için<br />
ailesiyle birlikte mücadele ediyor ve sizlerin<br />
desteklerinizi bekliyor.<br />
İnci Melek ADIGÜZEL. 22 Haziran<br />
2021 doğumlu olan minik SMA<br />
Tip 1 savaşçısı 3 kilo 120 gram<br />
olarak dünyaya gözlerini açmış.<br />
Annesi ev hanımı olan İnci bebeğin<br />
babası bir üniversite hastanesinde<br />
ulaştırma görevlisi olarak çalışıyor.<br />
Doğduktan 3 gün sonra sarılığı<br />
başlayan İnci Melek, 24 saat çocuk<br />
yoğun bakım ünitesinde tedavi<br />
görmüş, hastaneden taburcu olması<br />
için yapılan tahlil ve tetkikler<br />
neticesinde böbreklerinin aynı oranda<br />
olmadığı söylenmiş ve Nefroloji<br />
polikliniğine yönlendirilmiş, Nefroloji<br />
polikliniğindeki değerlendirme sonucunda sorun olmadığı belirtilerek taburcu edilmiş İnci Melek.<br />
SMA HASTALIĞI<br />
SMA ( spinal müsküler atrofil ) omurilikteki<br />
motor sinir hücrelerini etkileyerek yürüme,<br />
yemek yeme ve nefes alma gibi temel<br />
kabiliyetini ortadan kaldıran ve bebekler için bir<br />
numaralı genetik ölüm nedeni olarak<br />
belirlenmiştir. SMA hastalığı, doğuştan gelen<br />
genetik bozukluktur. SMN geni protein<br />
üretemez, motor sinir hücreleri sağlıklı şekilde<br />
beslenemez ve istemli kaslar, zaman içinde<br />
görevini tamamlayamaz hale gelmesine<br />
sebebiyet vermektedir. SMA hastalığının 4 TIP<br />
olduğu, en erken teşhis konulan hastaların ise<br />
TIP1 olduğu yapılan araştırmalar sonucu<br />
kanıtlanmıştır. SMA TIP 1 (Werdnig-Hoffmann)<br />
0-6 aylık , TIP 2(Ara form-İntermediate form)<br />
6-18 aylık,TIP 3(Kugelberg-Walender)<br />
18-ergenlik döneminde, TIP 4(Erişkin tip SMA)<br />
Yetişkinlerde ortaya çıkmaktadır.<br />
SMA HASTALIĞI TEDAVİSİ<br />
SMA TİP 1 hastalığının Türkiye'de tek tedavisi<br />
SPİNRAZA aşısı olup, asıl tedavisinin ise<br />
Yurtdışında ZOLGENSMA ilacı ile yapıldığı<br />
belirtilmiştir. SPİNRAZA adlı ilaç 2016 yılının<br />
sonunda Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi (FDA)<br />
tarafından onaylanmış ve SMA hastalığının<br />
tarihte bilinen ilk tedavisi olmuştur. Bu ilaç 2017<br />
yılının Mayıs ayında Avrupa İlaç Kurumu (EMA)<br />
tarafından da onaylanmıştır. ZOLGENSMA gen<br />
tedavisi ise Mayıs 2019'da ABD'de FDA'dan,<br />
Mayıs 2020'de ise EMA'dan ruhsat alınmış ve<br />
ticari olarak satılmaya başlanmıştır.
MECMUA<br />
Novartis'in geliştirdiği bu ilaç tek seferliktir.<br />
Son olarak Evrysdi, FDA kurumundan onay<br />
a l a r a k A B D ' d e p i y a s a y a ç ı k m ı ş t ı r.<br />
Türkiye'deki SPİNRAZA aşısı içinde hastanın<br />
genel durumunun stabil ve bazı kriterlere<br />
uygun olması gerekmekte. Bu tedavi yöntemi<br />
sadece bebeklerin kas kaybını ve yetilerini<br />
kaybetmesini yavaşlatmak amacı ile<br />
yapılmakta olan tedavidir. Yurtdışındaki tedavi<br />
için bebeklerin boy, kilo, yaş ve bazı kriterlerin<br />
uygun olması şartları aranırken, asıl süreç<br />
tedavi için 2.4 milyon Dolar gibi bir maliyete<br />
tekabül etmesidir.<br />
HAYATA TUTUNMAYA ÇALIŞIYOR<br />
Teşhis konulduktan sonra İnci’nin solunum<br />
ile ilgili sıkıntıları başlamış, bunun ile ilgili ilk<br />
başta 5 cihaz ihtiyacı gönüllüler tarafından<br />
toplanan paralar ile alınmış. İnci Melek artık<br />
nefes almakta zorlandığı için hastanede 18 gün<br />
gözetim altında tutulmuş ve hastalığın<br />
belirtilerinin erken başladığı gözlemlenmiş.<br />
Anne sütü ile beslenen İnci Melek 'in NG<br />
(burundan sonda) ile beslenmesine karar<br />
verilmiş ve 24 Ağustos 2021 tarihinde mama ile<br />
beslenmeye başlanmış. Türkiye'deki<br />
SPİNRAZA aşısı için doktorların aldığı karar ile<br />
başvuru yapılarak ilaç talep edilmiş ve ilk dozu<br />
8 Eylül 2021 tarihinde CERRAHAŞA TIP<br />
FAKÜLTESİ'nde uygulanmış. Alınan aşı<br />
sonrasında İnci, babasının çalıştığı Üniversite<br />
Hastanesi'nde gözetim altında tutulmuş. Bu<br />
süreçte İnci'nin solunum fonksiyonlarının daha<br />
iyi olması için yeni bir cihaz alınması gerektiği<br />
söylenmiş ve 2 cihaz daha alınmış. Valilik izni<br />
24 Eylül 2021 tarihinde onaylanmış ve resmi<br />
bağış hesabı açılmış. Bunun yanı sıra SMS ile<br />
ilgili başvurular yapılmış, 2 Kasım 2021<br />
tarihinde Tüm Operatörlerden onaylar alınmış.<br />
SPİNRAZA aşısının 2. dozu 29 Eylül 2021<br />
tarihinde uygulanmış ve sonrasında ilacın yan<br />
etkisine bağlı olarak İnci Melek fenalaşarak<br />
yoğun bakıma alınmış. Bu dönemde 3,5 aylık<br />
olan İnci Melek, 22 gün yoğun bakım sürecinde<br />
tedavisini tamamladıktan sonra normal odaya<br />
alınarak takibi yapılmış. Genel kontrolleri<br />
yapılarak taburcu edilen İnci Melek, eve<br />
çıkarıldıktan yaklaşık 2 saat sonrasında<br />
fenalaşarak tekrar Acil servise getirilmiş ve<br />
yoğun bakıma alınmış. Sol akciğerlerinin<br />
tamamen dolu olması, çok fazla tükürük<br />
salgılarının olmasından, rahat balgam<br />
atamadığından dolayı uygulanan tedavinin<br />
yetersiz geldiğine kanaat getiren doktorlar<br />
19 Ekim 2021 tarihinde Trakestomi açılmasına<br />
karar vermişler.<br />
Burundan sonda(NG)ile beslenen, Trakestomi<br />
ile nefes almaya çalışan İnci'nin cihazları 10 'a<br />
çıkarılmış. Hastanede kullanılanlar ile toplam<br />
11-12 cihaz ile hayata tutunmaya çalışmakta<br />
İnci Melek. Valilik izni geldikten sonra<br />
Yurtdışındaki hastaneler için yapılan<br />
başvurular ile 10.10.2021 tarihinde ilk olarak<br />
DUBAİ'de bir hastaneden onay alınmış fakat<br />
Trakestomi açıldığından dolayı bu hastanedeki<br />
onay iptal edilmiş. İkinci olarak 11 Kasım 2021<br />
t a r i h i n d e D U B A İ v e M A C A R İ S TA N<br />
hastanelerinden teklif alınmış. Alınan hastane<br />
tekliflerinin de bazı koşulları olup; 2,5 yaş ve<br />
13,5 kiloyu aşmamış olması gerekmekte.<br />
1 yaşında olan İnci Melek'in kampanyası<br />
1 senedir başlamış olup, yapılan bağışlar ile<br />
%26'ya ulaşılmış. Kaslarını ve yetilerini<br />
kaybetmeden Yurtdışındaki tedavisine bir an<br />
önce ulaşması gerekmekte olan İnci Melek<br />
desteklerle tedaviye ulaşmayı bekliyor.<br />
Haydi Türkiye;<br />
Hep Beraber İnci Melek<br />
İçin Nefes Olalım!<br />
VALİLİK İZİNLİ BAĞIŞ HESAPLARI<br />
HALK BANKASI - Cengiz ADIGÜZEL<br />
Açıklama: İnci Melek<br />
TL IBAN<br />
Tr46 0001 2009 8820 0001 0402 38<br />
DOLAR IBAN<br />
Tr43 0001 2009 8820 0023 0029 35<br />
EURO IBAN<br />
Tr19 0001 2009 8820 0035 0012 00<br />
SWIFT KODU<br />
TRHBTR2A<br />
Tüm Operatörlerden<br />
İNCİYE NEFES OL<br />
Yazıp<br />
2206'ya Göndererek<br />
SMS ile 10 TL Bağış Yapabilirsiniz!
Başarılı Polisiye Yazarı<br />
BANU AKELOĞLU<br />
Yazar Banu Akeloğlu 1980 yılında Adana’da doğmuş, 2004<br />
yılında Doğu Akdeniz Üniversitesi Endüstri Mühendisliği<br />
Bölümü’nden mezun olmuştur. Kıbrıs, İstanbul ve Adana<br />
başta olmak üzere otomotiv sektöründe çeşitli işlerde<br />
çalışmıştır. Şu an yine özel bir otomotiv şirketinde Satın Alma<br />
yöneticisi olarak görev yapmaktadır.<br />
Yazmaya okul yıllarında başlayan Akeloğlu, okuduğu<br />
okullarda şiir ve kompozisyon dalında başarılar ve ödüller<br />
kazanmıştır. Banu Akeloğlu’nun birçok şiir ve öykü denemesi<br />
bulunmaktadır.<br />
Banu Akeloğlu’nun kitap yazıp yayınlatma fikri, polisiye sevgisi ve ilgisi sayesinde<br />
başlamıştır. Kitabı yazmaya başladıktan kısa bir süre sonra babasını kaybetmesi nedeniyle<br />
kitabı, babası Yusuf Akeloğlu’na ithaf etmiştir. Deneme, edebiyat kategorilerinde eserler<br />
yazmış polisiye yazarı olan Banu Akeloğlu, bir gazetede polisiye öyküleri ile köşe yazarlığı<br />
yapmaktadır.<br />
Fotoğraf sanatıyla da ilgilenen yazar Banu Akeloğlu, aynı zamanda eğitim koçluğu,<br />
biyometrik yüz okuma ve profil tanımlama konularında uzmanlaşmıştır.<br />
Yoğun iş temposundan vakit bulabildiği zamanlarda seyahat etmeyi, yeni yerler ve yeni<br />
insanlar görmenin kendisine iyi geldiğini söyleyen Akeloğlu; ‘Yanımdan geçen bir insanın bir<br />
bakışı ile kendimi, o an o bakışla yarattığım bir hikayenin içinde bulabilirim.’ diyor.<br />
Yazar olma hayali kuranlara da bir tavsiyesi var Banu Akeloğlu’nun; ‘Hiçbir kurala ya da<br />
kalıba maruz kalmasınlar. Her bir fikir o an önemsiz gelse de muhakkak birinin hayatına<br />
dokunup güzelleştirecek bir etki yaratır. Akıllarından geçeni her zaman her ortamda<br />
bekletmeden kağıda döksünler. Biraz cesaret ve kendine güvenle bir insanın değil bir kitap<br />
yazmak, her şeyi yapmaya gücü ve becerisi vardır. Yeter ki içlerindeki cevheri çıkartacak<br />
uygun zaman ve doğru yeri bulsunlar.’ diyor yazarımız.<br />
BANU AKELOĞLU’NUN KİTAPLARI
FÂNİ ÖYKÜLER<br />
İçi kan dolu balonlarız biz.<br />
Bir iğne, bir denk geliş. Yanlış bir denk geliş!<br />
O yanlış denk geliş, içimizdeki kanı dışarı sıçratır.<br />
Balon patlar ve oyun biter. Çocuklar ağlar ve evlerine dağılır.<br />
Adil oynanan bir oyun mudur bu? Kim bilebilir?<br />
Oynayanların elinde her şey.<br />
İçlerinden biri, bir oyunbozan balonu patlatacak.<br />
Eller ve yüzler kırmızıya bulanacak. Peki suçlu kim?<br />
Görmezden gelip sırf eğlenmek için kanlı balonlara göz yumanlar mı?<br />
Yoksa oyuna son vermek isteyen kana susamışlar mı?<br />
Bilemeyiz…<br />
Asıl soru, ölüm oyununun kurucusu kim?<br />
Balonun içine o ilk kanı kim doldurdu?<br />
O kimin kanıydı? Kimler ve ne için döküldü?<br />
Bu düzeni kim kurdu?<br />
Kanın sahibi ey talihsiz ruh… Aç kapıyı, sahibin geldi!<br />
Roman ve öykü farklı disiplinlerdir; Banu Akeloğlu, ‘Fâni Öyküler'le ikisini birden hakkıyla<br />
başarabildiğini gösteriyor, son yıllarda sağlam adımlarla ilerleyen öykücülüğümüzün taze ve<br />
güçlü solukları arasına katılıyor.<br />
Algan Sezgintüredi<br />
Yazgı, Çamurla Gelen Ölüm ve Hayat Bir Kumardır, bunları okumadan ölmekbir fâni için<br />
büyük bir yıkım. Ölümsüzlerin ise kaybedeceği bir şey yok!<br />
Doruk Ateş<br />
İlk sayfadan itibaren, kendinize defalarca gerçek mi kurgu mu diye sormanızı sağlayacak<br />
Fâni Öyküler ile tehlikeli ve sürprizlerle dolu bir yolculuğa çıkacaksınız.<br />
Hakan Bilgin<br />
Yaşananların ardında başka gerçeklerin de olabileceğini göstermek adına,Akeloğlu'nun<br />
hayal gücünün aynasından yansıtıp kaleme aldığı öyküler, okurukendi dünyasındaki<br />
akıntılara sürükleyecek.<br />
Sefa Saygıdeğer - 5 Ocak Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni
AİLENİN<br />
ÇOCUK DAVRANIŞLARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ<br />
Aile içinde, anne baba davranışları,<br />
çocuğun kişilik gelişiminde son derece<br />
etkili rol oynamaktadır. Özellikle de<br />
merkezi otoriter yapılarda genel<br />
olarak; güdümlü olarak yetişen,<br />
davranışları sürekli denetlenen,<br />
kendine özgü yeterlilik becerileri<br />
yeterince gelişmeyen, dış denetimli,<br />
emir ve itaat odaklı kişilikler ortaya<br />
çıkmaktadır.<br />
Örselenen, sınırlanan, kimi zaman<br />
da korku ve tehdit yada ceza yoluyla<br />
istenilenlerin yaptırılmaya çalışıldığı<br />
çocuklar ileride hayata olumsuz şekilde katılırlar. Suçluluk duygularını çoğaltıcı,<br />
girişim duygularını köreltici ya da azaltıcı nitelikte olan bu tür yaklaşımlar, kişilik<br />
gelişimini olumsuz yönde etkilediği oranda, bir gelişim kusuru olarak çocuğun başarı<br />
düzeylerine de olumsuz yönde yansır.<br />
Çocuklarıyla yeterince ilgilenmeyen, sokağı adeta bir eğitim yeri olarak gören<br />
ailelerin çocukları daha sorunlu olmaktadır. Sabahtan akşama kadar yoğun iş stresi<br />
yaşayan anne babalar da, akşam eve geldiklerinde çocuklarına yeterince zaman<br />
ayırmada güçlük çekiyorlarsa, özellikle anne babaların televizyon izleme tutkuları<br />
varsa ve her akşam saatlerce televizyon izliyor ve çocuklarını kendi haline<br />
bırakıyorlarsa çocuk da ilgi çekmek için farklı girişimlerde bulunabilir.<br />
İlgisiz ve sevgisiz anne baba tutumları, parçalanmış aile yapıları, çocuğun kişilik<br />
ve öz güven gelişimine olumsuz yönde etki etmektedir. Böylesi aile ortamlarında<br />
gelişim süreçlerini yaşayan çocuklar, başka etkenler devreye girmezse öz güven gibi<br />
gelişimi olumlu yönde etkileyen değişkenlerden yoksun kalabilirler. Bu süreç,<br />
okul başarısına da doğrudan yansıyabilir. Duygu ve düşüncelerini ifade edememe,<br />
gizli yeteneklerini sergilemede yetersizlik, girişim yoksunluğu, toplumsallaşmada<br />
gerilemeler, yoğun içe dönüklük ve çeşitli kaygı yüklü davranışlar,<br />
çabuk heyecanlanma, öz güven eksikliği vb. çeşitli gelişim yetersizlikleri çocuğun<br />
yaşamında, özellikle de okul başarısızlıklarında belirgin biçimde kendini gösterebilir.<br />
Tüm bu sorunların çözümü için aileler çocuklarına daha dikkatli davranmalılar.<br />
Çocuğa olabildiğince fazla zaman ayırarak, onları anlamaya çalışarak ve<br />
çocukla konuşarak sıkıntıların önüne geçilebilmesi mümkündür. Onların<br />
sorunlarını dinleyerek birlikte çözüm arayışına girilmelidir. Karşılaştıkları problemler<br />
karşısında daha fazla moral vererek çocuğun probleminin aşılmasına destek<br />
olunmalıdır.<br />
Şımarır diye düşünerek çocuğa sevginizi göstermezseniz, ileride sevgi duygusu<br />
sorunlu bir birey yetiştirirsiniz. Sevginizi ve ilginizi gösterin, çocuğunuza kendi başına<br />
üstesinden gelebileceği sorumluluklar verin. Anne babalar olarak geleceği<br />
yetiştirdiğinizi unutmayın. Sevgi ve ilgiyle güzel çocuklar, güzel nesiller yetiştirmek<br />
mümkündür. Anne babalar da bu geleceğin öncüsüdür...
Bebekte ebeveyn ile olan bağı empati, güven, şefkat, rahatlık ve güven gibi bir<br />
dizi duygu gelişir. Çocuklar büyüdükçe, öncelikle aile üyelerini gözlemleyerek<br />
duygularını sağlıklı bir şekilde iletmeyi öğrenirler. Aile üyeleri de birlikte bir şeyler<br />
yaparak çocuklar arasındaki duygusal gelişimi arttırır. Bu tür ailelerde çocukların<br />
duygusal sıkıntı yaşama olasılığı düşüktür.<br />
Zamanla, bu tür çocuklar daha yüksek IQ seviyesine sahip olma eğilimindedirler.<br />
Çeşitli araştırmalar, daha yüksek bir duygusal bölüme sahip olmanın, kişinin<br />
mesleki başarı elde etme ve kişilerarası iletişimde başarılı olma şansını arttırdığını<br />
göstermektedir.<br />
Evde uygun bir çevreye sahip olan çocuklar, büyüdükçe güçlü sosyal ilişkiler<br />
geliştirme eğilimindedir. Daha önce, güçlü sosyal becerilerin doğal olarak geliştiğine<br />
inanılıyordu. Bununla birlikte, sosyal becerilerin öğrenilmesi gerektiği fikri giderek<br />
kabul görmektedir. Olumlu bir aile bağı, çocuğun sosyal davranışını geliştirmede<br />
önemli bir rol oynar. <strong>Sosyal</strong> beceriler aile üyeleri tarafından da öğretilebilir.<br />
İyi davranışı teşvik ettiklerinde, aynı şey çocuklar arasında da pekiştirilir.<br />
Çocuk farklı aile üyeleriyle etkileşime girdikçe, bireylerin yaş grupları ve cinsiyete<br />
göre nasıl davrandığına dair nüansları yakalar. Çocuk sadece diğer yetişkinlerle<br />
düzgün bir şekilde etkileşime girmekle kalmaz, aynı zamanda diğer çocuklara da<br />
arkadaşça davranabilir.<br />
Çocuklarda birçok beceri erken çocukluk döneminde geliştirilir. Ebeveynler ve<br />
diğer aile üyeleri tarafından teşvik, bir bebeğin yürümeyi ve koşmayı öğrenmesinde<br />
önemli bir rol oynar. Kaşık tutmak, nesneleri itmek gibi aktiviteler bile çocuğun<br />
kendine güvenini geliştirmesine yardımcı olur.<br />
İyi sosyal iletişimi olan çocuklar, eğitimlerinde de daha iyi performans gösterme<br />
eğilimindedir. Çocuklu bir evde, çocuğun sağlığı her şeyden önemli olmalıdır.<br />
Ebeveynler ve diğer aile üyeleri, çocuğun gelişimini olumsuz yönde etkileyebilecek<br />
aile yapısındaki boşlukları kapatmaya dikkat etmeli ve bunun için çabalamalıdır.<br />
Tüm bu faktörler, bir çocuğun kapsamlı gelişimini sağlamada çok önemli bir<br />
rol oynayacaktır.<br />
Çocuğun sağlığının çeşitli göstergelerini geliştirmede, özellikle gelişim yıllarında<br />
ailenin rolü çok önemlidir. Çocukların başarılı yetişkinlere dönüşmeleri, büyük<br />
ölçüde doğuştan gelen yeteneklerine, gittikleri eğitim kurumlarına ve çok çalışma<br />
eğilimlerine atfedilir. Bununla birlikte, kişinin aile yapısının bir çocuğun genel sağlığı<br />
üzerindeki katkısı genellikle hafife alınır.<br />
Sağlık sadece fiziksel sağlık demek değildir. Bu bağlamda sağlık, duygusal,<br />
sosyal ve bilişsel gibi diğer boyutları da içerir. Çocuğun sağlığının bu çeşitli<br />
göstergelerini geliştirmede, özellikle gelişim yıllarında ailenin rolü çok önemlidir.
MECMUA<br />
HALK ARASINDA ‘VEREM’<br />
TIBBİ ADIYLA ‘TÜBERKÜLOZ’<br />
Tüberküloz, yani halk arasında bilinen adıyla<br />
verem; Mycobacterium tubesculosis isimli<br />
bakterinin solunum yollarından vücuda girmesi<br />
sonucunda özellikle akciğerlerde yaygın iltihap<br />
gelişmesine sebep olan bulaşıcı bir enfeksiyon<br />
hastalığıdır.<br />
Virüs, hasta kişilerin solunum yolundan nefes<br />
vermesi, hapşırması veya öksürmesi ile<br />
damlacık yoluyla ortama yayılmaktadır. Bu<br />
ortama giren sağlıklı kişiler de tüberküloz<br />
mikrobunu (Mycobacterium tuberculosis)<br />
solunum yoluyla almakta ve bu şekilde<br />
hastalık yayılmayı sürdürmektedir.<br />
Hastalığın temel nedeni bakteri olsa da, bazı<br />
rahatsızlıklar bu hastalığa yakalanma<br />
ihtimalini kolaylaştırır. Şiddetli böbrek hastalığı,<br />
romatoid artrit, diyabet, kanser, crohn gibi<br />
bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıkları<br />
bulunan kişilerin tüberküloza yakalanma<br />
ihtimalleri normalden daha fazladır.<br />
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre; dünya<br />
genelinde hastalıkların %2,5'ini, önlenebilir<br />
ölümlerin ise %26'sını tüberküloz hastalığı<br />
oluşturmaktadır. Genellikle en yaygın görülen<br />
yerler Güney ve Doğu Asya ile Afrika kıtaları<br />
olsa da dünyanın tüm kıtalarında ve tüm<br />
ülkelerinde görülür, yılda 9,2 milyon kişinin<br />
verem hastalığı ile karşılaşmasına neden<br />
olur tüberküloz.<br />
Yapılan araştırmalar; tüberküloz hastalığında<br />
görülen artışların yoğun göçlere ve AIDS<br />
hastalığının görülme sıklığına bağlı olarak<br />
geliştiğini gösterir. Sanayileşme ile artan göç<br />
oranı, hastalığın bulaşıcılığını kolaylaştırırken<br />
AIDS hastalığına bağlı olarak zayıflayan<br />
bağışıklık sistemi de kişinin tüberküloz<br />
mikrobuna karşı savunmasını azaltır. Dünyada<br />
verem hastalığının görülme oranının en<br />
yüksek olduğu yer olan Sahra Güneyi Afrika,<br />
AIDS hastalığının da en sık ortaya çıktığı kıta<br />
olarak bilinir. Bu durum verem hastalığının<br />
AIDS gibi bağışıklık sistemini etkileyen sağlık<br />
problemlerine bağlı olarak ortaya çıkabildiğini<br />
kanıtlar niteliktedir.<br />
TÜBERKÜLOZ BELİRTİLERİ<br />
Tüberküloz’un başlıca belirtileri; 2-3 haftadan<br />
uzun süren öksürük, balgam çıkartma, ateş,<br />
gece terlemesi, iştahsızlık, kilo kaybı, halsizlik,<br />
yorgunluk, nefes darlığı, göğüs ve sırt ağrısı,<br />
kan tükürmek. Eğer bu belirtiler sizde varsa,<br />
en yakın sağlık kuruluşuna başvurmanızda<br />
fayda var.
ZEHİR BEYNİMİZDE<br />
Lili, kendi halinde mütevazı bir ev kadınıdır. Kocası zengin olmamakla birlikte, ailesine<br />
karşı sorumluluklarına dikkat eden birisidir. Lili'nin dul kayınvalidesi de onlarla<br />
birlikte yaşamaktadır.<br />
Fakat gün geçtikçe, kayınvalidesiyle geçinmekte zorlanır. Sık sık kavga etmeye başlarlar.<br />
Evliliği giderek cehenneme dönmektedir. Komşular da durumdan haberdar olur.<br />
Lili bu işin böyle gitmeyeceğine kanaat getirir. Annesi ile eşi arasında kalan kocasının<br />
durumuna da çok üzülmektedir.<br />
Lili, bir çare bulabilme ümidiyle, baba tarafından aile dostları olan bir baharatçıya gidip<br />
derdini anlatır. Baharatçı, bu işin kesin çözümünün kayınvalideyi ortadan kaldırmak<br />
olduğunu söyler. Ama bu işi, şüpheleri üzerine çekmeden halletmesi gerektiğini söyler.<br />
O yüzden, değişik bitkilerden hazırladığı iksiri, üç ay boyunca azar azar kayınvalidesinin<br />
yemeklerine katmasını ister. Yaşlı baharatçının bir uyarısı daha vardır.<br />
Bu üç aylık süre içinde kayınvalidesine karşı sert kavgalardan kaçınmasını ve ona hoş<br />
davranmasını tavsiye eder. Çevreye karşı kayınvalidesiyle arasının iyi olduğuna dair bir<br />
izlenim oluşturursa, şüpheleri üzerine çekmekten kurtulacağını söyler.<br />
Sevinçle evine dönen Lili, baharatçının önerdiği planı adım adım uygulamaya koyulur.<br />
Her gün kayınvalidesinin en sevdiği yemekleri hazırlar. İçine azar azar zehir koymayı da<br />
ihmal etmez. Üstelik baharatçının uyarısı gereği, şüphe çekmemek için ona<br />
hoş davranmaya başlar.<br />
Onun bu iyi muamelesi kayınvalidesini de etkiler. Gelinine daha iyi davranmaya, haftalar<br />
geçtikçe ona kendi kızı gibi sevgi duymaya başlar. Giderek evi bir huzur havası kaplar.<br />
Kayınvalidesinden hiç beklemediği ilgi ve sevgi görmeye başlayan Lili, zaman geçtikçe<br />
yaptıklarından utanır. Kayınvalidesinin aslında pek de kötü biri olmadığını, bilakis iyi bir<br />
insan olduğunu düşünmeye başlar. Fakat yemeğine damlattığı zehirler yüzünden<br />
kayınvalidesinin ölmesi an meselesidir.<br />
Vicdan azabı içinde kıvranan Lili yaptıklarından pişman olur ve soluğu baharatçıda alır.<br />
Kayınvalidesine verdiği zehiri kandan temizleyecek bir iksir yapması için kendisinden<br />
acil yardım ister.
Yaşlı baharatçı, Lili'nin anlattıklarına kahkahalarla güler. Baharatçının neden güldüğüne<br />
anlam veremeyen Lili, zehrin tesirini vücuttan atacak ilaç yapması için baharatçıya<br />
yalvarmaya başlar.<br />
Ah Lili der baharatçı… Sana zehir diye verdiğim şey, vücudu güçlendiren bazı bitki<br />
özlerinin karışımından başka bir şey değildi. Çünkü asıl zehir, ikinizin kafasındaydı.<br />
Sen ona iyi davrandıkça bu zehir dağıldı ve yerini sevgi ve anlayışa bıraktı.<br />
Artık huzur içinde evine dönebilirsin, der.<br />
Sonuç: Siz birilerine iyi davranırsanız, biliniz ki onlar da size hoşgörülü ve iyi davranmaya<br />
başlayacaktır. Yapılan kötülüklere karşı bir süre sabırlı olunursa arkasında iyiliklerin<br />
geleceğini bilmemiz gerekiyor.<br />
Sevdiklerimizi kaybetmeden önce kıymetini bilmeliyiz yarın geç olabilir.<br />
Bu yazıyı okuyan herkesin şimdi sevdiklerine sarılması, küs olanların<br />
barışması, uzakta olanların birbirini araması dileğiyle...<br />
Tuba ÇELEBİ<br />
Sosyolog - Aile Danışmanı
16<br />
CİLT BAKIMI NOTLARI<br />
Cilt Tipinizi Tanıyın<br />
Cilt tipinizi anlamak ve tanımak cildiniz için yapabileceğiniz en önemli şeydir.<br />
Farkında değilseniz veya yanlış bilgi verirseniz, yanlış ürünleri kullanarak cildinizin<br />
doğal dengesini bozabilir ve tahrişi, iltihaplanmayı, sivilceleri ve hatta erken<br />
yaşlanmayı tetikleyebilirsiniz. En yaygın cilt tipleri yağlı, akneye meyilli, kuru, hassas<br />
ve olgun ciltlerdir; Birden fazla tip olabileceğinizi ve zamanla veya mevsimlere göre<br />
değişebileceğini de unutmamak gerekir, bu nedenle daima cildinizi dinleyin.<br />
Sıralamanızı Doğru Yapmaya Özen Gösterin<br />
Cilt bakım ürünlerinizi doğru sırayla uygulamazsanız, cildinizin ürünleri tamamen<br />
emmesini önleyebilirsiniz, bu da o kadar etkili olmayacağı anlamına gelir. Genel kural,<br />
en hafif formülleri önce uygulamaktır, böylece daha ağır kremlerin bariyeri olmadan<br />
kolayca emilebilirler. Birikmeyi önlemek için (çok fazla ürün kullandığınızda elde<br />
ettiğiniz küçük toplar), daha kalın kremlere geçtiğinizde, cildinize ürünü emmesi için<br />
zaman verin (en az birkaç dakika).<br />
Çok Fazla Ürün Uygulamayın<br />
Cilt bakımı söz konusu olduğunda, 'daha fazla' iyi bir kural değildir. Bu nedenle,<br />
çok fazla nemlendirici uygularsanız, ürün gözeneklerinizi tıkayabilir. Ayrıca, bu tam<br />
bir ürün israfı ve cildiniz göz önüne alındığında paranız zaten hepsini ememeyecek.<br />
Yama Testi Yapmayı Unutmayın<br />
Yeni bir ürün kullanmaya başlamadan önce, tahriş veya alerjik reaksiyon riskini<br />
önlemek için her zaman bir yama testi yapmalısınız. Cildinizin formüle nasıl tepki<br />
verdiğini görmek için sadece kolunuzun iç kısmına az miktarda ürün uygulayın.<br />
Işıltı verici C Vitamini<br />
C vitamini raflardaki en güçlü antioksidanlardan biridir, bu da cildinizi yaşlanmayı<br />
hızlandırabilecek çevresel stres faktörlerinden korumaya yardımcı olduğu anlamına<br />
gelir. C vitamini ayrıca cildinizi ışıltıya kavuşturmak için fazla mesai yapar ve<br />
güneş koruma güçlerini geliştirmek için çalışır.
Cilt Bakım Rutininizi Yıl Dönemsel Olarak Güncelleyin<br />
Hava, cildinize zarar verebilecek başka bir dış faktördür. Düşünün: Kış aylarında,<br />
dışarıdaki düşük sıcaklıklar ile artan iç mekan ısıtmasının birleşimi cildinizi ciddi<br />
şekilde kurutabilir. Yaz aylarında ise nem, güneşe maruz kalma ve artan sıcaklıklarla<br />
uğraşıyorsunuz. Bu da yağlı cilt, koyu lekeler ve hatta güneş hasarına neden olur.<br />
Bu nedenle yıl boyunca farklı formüller ve içeriklerle karşıt sıcaklıklarla<br />
mücadele etmek önemlidir.<br />
Cilt Tipi Yaşlandıkça Değişir<br />
Herkesin cildi sürekli değişiyor ve çevredeki ortama uyum sağlıyor. Bu nedenle cilt<br />
bakımınızı sadece mevsimlere göre değil, yaşınıza göre de değiştirmeniz çok<br />
önemlidir. Yaşlandıkça, cildinizdeki kolajen seviyeleri azalmaya başlar ve cildiniz<br />
kurumaya eğilimlidir. Ayrıca 20'li yaşlarınızda rozase (gül hastalığı) veya<br />
yetişkin akne gibi cilt koşulları geliştirebilirsiniz. Bu nedenle, yaşlandıkça cildinizdeki<br />
değişiklikleri incelemek için zaman ayırmanız çok önemlidir, böylece cildinizin gelişen<br />
ihtiyaçlarını karşılayabilirsiniz.<br />
Cildinizi Düşünerek Tüketin<br />
Yüzünüze ne kadar mucizevi ürün sürerseniz sürün, beslenmeniz kötüyse, cildiniz<br />
olumsuz etkilenecektir. Işıltıyı elde etmek için vücudunuza güzelliği artıran vitaminler<br />
ve mineraller ile bağırsaklarınızı güçlendirecek doğru besinleri sağlamanız gerekir.<br />
Ayrıca gün boyunca bol su içtiğinizden emin olmanız gerekir, bu bir cilt bakımıdır.<br />
Herhangi bir modele en iyi cilt bakım sırrının ne olduğunu sorarsanız, her zaman<br />
nemli kalmak ve bol su içmek cevabını alırsınız. Yeterince su içmiyorsanız, cildinizin<br />
donuk görünmesine ve ince çizgilerin vurgulanmasına neden olabilir. Bu nedenle<br />
günde en az 2 litre su içmeyi hedeflemelisiniz.<br />
Boynunuzu İhmal Etmeyin<br />
Boyun bölgesini ihmal etmek, en yaygın cilt bakımı hatalarından biridir. Bu yüzden<br />
her zaman tüm cilt bakımı rutininizi boynunuza kadar uygulamaya özen gösterin.<br />
Bu; boynunuzu iki kez temizlemenin yanı sıra tonlama ve nemlendirme anlamına gelir.<br />
Ayrıca, cildi aşağı doğru çekmemek için nazik olun ve yukarı doğru hareketlerle<br />
masaj yapın, ki bu tam olarak cildinizin gitmesini istemediğiniz yerdir!<br />
Güneş Kremi Kullanın<br />
Cildinizi güneşin zararlarından korumaya yardımcı olmak için günlük güneş kremi<br />
kullanmanız önemli. Cildinizin yaşlanmasının %90'ı sizin kontrolünüzdedir ve<br />
doğrudan güneşe maruz kalmayla bağlantılıdır. Bu nedenle bulutlu kış günlerinde<br />
bile, SPF 30 veya üzeri ve 5 yıldızlı UVA derecesine sahip bir güneş kremi kullanarak<br />
cildinizi koruyun. Her gün güneş kremi sürebilirsiniz, cildiniz bunun için<br />
size teşekkür edecektir.<br />
Nem Çok Önemlidir<br />
Nemlendirin, nemlendirin, nemlendirin! Söz konusu cilt olduğunda, nemlendirme<br />
her şeydir. Yağlı bir cildiniz olsa bile cildinizi nemli tutmanız gerekir; aksi takdirde,<br />
cilt bunu telafi etmek amacıyla daha fazla yağ üretecektir. Günde iki kez cildinizi<br />
nemlendirin. Hyaluronik asit, gliserin, peptitler ve seramidler gibi nemlendirici<br />
bileşenleri araştırmanızda fayda var.
MECMUA<br />
60 Saniyede Moral Depolama<br />
Ne kadar güçlü, kendinden emin ve kendi<br />
ayaklarımızın üzerinde duruyor olsak da nihayetinde<br />
insanız. Doğamız gereği kabul görmeye, beğenilme<br />
ve motive edilmeye ihtiyaç duyarız.<br />
Büyük ya da küçük, kadın veya erkek hepimiz<br />
takdir görmek için yaşar, hatta bunun biz bu dünyayı<br />
terkettikten sonra da devam etmesi için elimizden<br />
geleni yaparız. Bunun da ayıbı yoktur.<br />
Hayat koşullarına bakacak olduğunuzda, hemen<br />
herkesin ortak problemleri olduğunu görürüz. Sabah<br />
paldır küldür kendimizi yataktan dışarı zor atıp,<br />
öz bakımımızı yaptıktan sonra sürünerek giyinip<br />
acele içinde işimize veya günlük koşuşturmacalarımıza<br />
yetişmeye çalışırız.<br />
Hele de büyük bir şehirde yaşıyorsak, zamanımızın önemli bir bölümünün yolda geçme riski olduğu<br />
için kimi zaman panik halinde günü yakalamaya çalışır dururuz.<br />
Bu arada kendimizi unutur, makyaj yapmak, tıraş olmak gerekmiyorsa aynaya bile bakmaya gerek<br />
görmeyebiliriz. Zorunlu olarak aynaya gözümüz değdiğinde, bu genellikle boş bir bakış olmaktan öteye<br />
gitmez. Neredeyse suratımızdaki sivilceyi bile geçmesine yüz tuttuğunda fark edip hayrete düşeriz.<br />
Tamam aceleniz var, kabul ediyorum zamanınız kısıtlı, nihayetinde Mars’ta ikamet etmediğimizden<br />
hemen hemen hepimiz zaman ile yarışmanın ne kadar güç olduğunun yanında ne denli yorucu ve<br />
yıpratıcı olduğunun da bilincindeyiz. Peki, kendinizi motive etmek adına harcayacak<br />
60 saniyeniz de mi yok?<br />
Beyaz Atlı Takdir Prensi<br />
İnsan olduğumuzu, doğamız gereği takdir edilmek istediğimizi vurgulamıştık. İyi de; o gün etrafımızdaki<br />
herkes kendi işiyle meşgulse ve bizi onaylayacak tek bir cümle duyma şansımız yoksa ne olacak?<br />
Gün boyunca ‘Beyaz Atlı Takdir Prensi’nin bir şekilde bize ulaşıp takdir etmesini mi bekleyeceğiz?<br />
Elbette bizim dışımızda kalan insanlardan takdir görmek güzel ve muhteşem bir motivasyon kaynağı<br />
olabilir. Ancak dilerseniz gelin özellikle sabahları bu işi hiç kimselere bırakmayıp, kimseleri beklemeden<br />
kendimiz yaparak güne güzel bir başlangıçla ‘Merhaba’ diyelim.<br />
Güne Kendinize ‘Günaydın’ Diyerek Başlayın<br />
Unutmayalım, biz birer bireyiz ve tartışmasız değerliyiz. Annemiz, babamız, çocuğumuz, öğrencimiz,<br />
çalışanlarımız, arkadaşlarımız, hiç kimse için değilse bile sadece bu evrenin bir parçası olmamız<br />
nedeniyle değerliyiz. O halde her sabah gözümüzü açtığımızda;<br />
- Öncelikle kendimize günaydın diyerek günümüzün güzel geçmesini dileyelim. Kendimize ismimizle<br />
hitap ederek yapalım bunu. Örneğin; ‘Sevgili Ayşe günaydın, bugün bol ışıklı ve güzel bir gün olsun<br />
senin için’ dediğimizde zannederim buna kimsenin bir itirazı olmaz ve pek fazla da zamanımızı almaz.<br />
- İnsanın kendi kendisine ismi ile seslenmesi başlarda belki biraz komik gelebilir ancak denendiğinde<br />
kendimizle iletişime geçtiğimiz ve kendimizi kabul ettiğimiz için mutlaka bir fayda sağlayacaktır.<br />
Öte yandan kendimize değer verdiğimizde başkalarının ne kadar değerli olduğunu anlamamız da<br />
daha kolay olacaktır.<br />
- Bundan sonra sıra elbette diğer aile bireylerine günaydın demeye geldi; bunu yaparken yüzümüzde<br />
bir gülücük olmasına da özellikle özen gösterelim. Yataktan kalkar kalkmaz yüz kaslarımıza hareket<br />
verip, bunu bir gülücükle desteklediğimizde, günün devamında gülümsemek daha kolay olacaktır.
MECMUA<br />
Kendinizi Şımartın<br />
Değerli olduğumuzu kabul ettikten sonra kendimizi biraz olsun şımartmayı da ihmal etmeyelim.<br />
Acaba bugün canımız güne kahve ile mi başlamak ister? Bitki çayı ya da koca bir bardak çikolataya<br />
ne dersiniz? Genellikle süt veya bitki çayları daha sağlıklıdır bu kesin, ancak karar size ait ve konu da<br />
kendinizi şımartmak olduğundan tercihi siz yapacaksınız. İçeceğimizi de seçtikten sonra bu aşama bitti.<br />
Satırları okuyan bir kısım arkadaşların şöyle dediğini duyar gibi oluyorum, ‘ne kahvesi, ne sütü<br />
kardeşim? Ben dişlerimi fırçalayıp, kendimi evden dışarı zor atıyorum!’ Vakti bu kadar kısıtlı olanlara da<br />
önerim evlerinde kağıt bardak bulundurmaları olacaktır. Evden çıkarken yanınıza yarım bardak kahve<br />
alıp, hem yürüyüp hem yudumlayalım. Denemeden ne kadar keyifli olduğunu tahmin bile edemezsiniz.<br />
Aynaya Bakma Zamanı<br />
- Pamuk Prenses’in üvey annesi olan kötü ruhlu cadı bile aynaya bakarak kendisine iltifatlar yağdırıp,<br />
ruhunu motive edermiş. İyi de biz kendimizi niye es geçelim?<br />
Dikkatinizi kendinize odaklayarak aynaya bakın. Sakın kenardaki devrik diş macunu tüpüne veya<br />
arkalarda asılı duran, ancak düzeltilmesi gereken havluya falan takılmayın. Sadece kendinize bakın ve<br />
kendinizde beğendiğiniz, güzel bulduğunuz bir yönünüz için kendinize iltifat edin.<br />
Bugünkü iltifat sebebiniz çocuklarla iyi iletişim kurmanız veya önceki günlerde başardığınıza inandığınız<br />
güzel bir iş olabilir. Konunun çok önemli olması gerekmiyor, sadece sizin beğenmiş olmanız<br />
yeterli. Kendinizi bu başarı ile güzel ve değerli bulduğunuzu sesli olarak ifade edin.<br />
- Bunu yaptıktan sonra hoşunuza giden fiziki bir özelliğinizi seçerek, yine kendinize bu konuyu vurgulayın.<br />
‘Saçların çok parlak’ veya ‘Bu yeni diş macunu dişlerini daha çok beyazlattı’ gibi basit birşey<br />
olabilir. Hiçbirimiz dünya güzeli veya kusursuz yakışıklı değiliz. Sonuç olarak herkesin bir dönem<br />
benzemek için uğraş verdiği Marylin Monroe bile kendisini beğenmediği bir dönem geçirmiş.<br />
- Evden ayrılıp yola çıktığınızda da; karşınıza çıkan ağaçlara ve çiçeklere bakmayı, tanıdıklarınıza<br />
gülümseyerek ‘Günaydın’ demeyi de ihmal etmeyin. Çiçeklere bakmak sizi rahatlatacak, tanıdıklarınıza<br />
günaydın demekse hem onların hem de sizin daha iyi hissetmenize yardımcı olacaktır.<br />
- Güne güzel bir moralle başlamak, öncelikle kendimize olan sorumluluğumuzdur. Elbette gün içinde<br />
iyi, kötü, stresli olaylar gelip bizi bulacak ve kaçınılmaz olarak moralimizin de bozulduğu anlar<br />
yaşanacaktır. Bunların hayatın normal cilveleri olduğunu aklımızda tutup, yaşadığımız sürece kimi<br />
zaman bizi rahatsız edebileceklerini kabul etmek gerekir.<br />
Önemli olan kendimizi olayları karşılayacak kadar<br />
güçlü hissetmemizdir. Güne güzel bir başlangıç<br />
yapmaksa durumu kolaylaştıracaktır.<br />
Bu arada kendimize günaydın dememiz, bir içecek<br />
ikram edip birkaç iltifat sözü söylememiz 60 saniyeden<br />
fazla zamanımızı almış mıdır? Almamıştır diye<br />
düşünüyorum. O Zaman lütfen güne güzel bir moralle<br />
başlamak adına bunu kendinizden esirgemeyin.<br />
Kaynak: 60 Saniyede Moral Depolama / Patricia MURADİ
EVLİLİK ÖNCESİ<br />
HEMOGLOBİNOPATİ TARAMA TESTİ<br />
Vücudumuzda önemli bir işleve sahip olan<br />
hemoglobinlerin kalıtsal olarak geçen<br />
genlerde bir değişime uğraması ve işlevinin<br />
bozulmasına Hemoglobinopati adı verilir.<br />
Hemoglobinopatiler; alyuvarlardaki oksijen<br />
taşıyıcı protein olan hemoglobinin anormalliği<br />
sonucunda ortaya çıkan kalıtsal hastalıklardır.<br />
Bu hastalıkların en yaygınları olarak da<br />
Akdeniz Anemisi (Talasemi) ve Orak Hücre<br />
Anemisi başta gelir.<br />
Akdeniz anemisi, Akdeniz kansızlığı ya da<br />
diğer adıyla Talasemi; Akdeniz ülkelerindeki<br />
ırklarda görülür. Tedavisi düzgün sürdürülmez<br />
ise yaşam süresini belirgin olarak kısaltan ve<br />
kalitesini çok olumsuz etkileyen bir hastalıktır.<br />
Hastalığın tedavisi zordur ve maliyeti de<br />
oldukça yüksektir.<br />
Orak hücre anemisi; alyuvarların orak şekli<br />
almasıyla oluşur, hücreler orak şeklinde<br />
olduğundan damarları tıkayabilir. Orak hücre<br />
anemili bir hastada halsizlik, solukluk, vücutta<br />
şiddetli ağrılar, sarılık, sık geçirilen<br />
enfeksiyonlara bağlı yüksek ateş gibi<br />
şikayetlere sık rastlanılır.<br />
Hemoglobinopatiler genetik hastalık olduğu<br />
için kalıtım yoluyla nesilden nesile<br />
geçmektedir.<br />
İnsanlarda bir özelliğe ait genlerden iki<br />
adet bulunur, biri anneden diğeri babadan<br />
geçer. Anne ve babadan geçen genlerden<br />
biri değişikliğe uğramışsa kişi taşıyıcı olur.<br />
Taşıyıcılık hayat boyu devam eder. Hafif<br />
derecede kansızlık ve soluk görünüm dışında<br />
bir rahatsızlık söz konusu olmaz, taşıyıcılar<br />
hasta değildir. Taşıyıcılar bu durumu ancak<br />
özel bir kan testi ile öğrenebilirler.<br />
Hemoglobinopati taşıyıcılığı;<br />
Irsidir<br />
Bir hastalık değildir<br />
Tedavi gerektirmez<br />
Hastalığa dönüşmez<br />
Evliliğe engel değildir<br />
Çocuk sahibi olmaya engel değildir<br />
Taşıyıcı çiftler de sağlıklı bebek sahibi<br />
olabilirler<br />
Eşlerin ikisinin de taşıyıcı olması durumu<br />
ile karşı karşıya kalındığında eşlere<br />
danışmanlık verilmeli, genetik tanı<br />
merkezlerine yönlendirilmeli ve gebelik<br />
öncesinde gerekli tetkikler tamamlanmalıdır.<br />
İki taşıyıcının evliliği söz konusu ise çiftler<br />
mutlaka her gebeliğin erken döneminde<br />
(ilk 2 ay) doktora başvurmalı ve gerekli<br />
tetkikleri yaptırmalıdırlar.<br />
Bebek doğmadan hastalığın olup olmadığı<br />
durumunun tespit edilebilmesi için doğum<br />
öncesi tanı yöntemleri kullanılır.<br />
Hemoglobinopati önlenebilir bir hastalıktır.<br />
Bu tür kalıtsal hastalıkları önlemede ise<br />
en etkili yöntem, hasta çocuk doğumunu<br />
önlemektir.<br />
20<br />
Bu testlerin yaptırılmaması veya göz ardı<br />
edilmesi durumunda üzücü sonuçlarla karşı<br />
karşıya kalınabilir. Bu nedenle durumun<br />
ciddiyetinin farkına varılmalı ve hiçbir şekilde<br />
ihmal edilmemelidir.
TAŞIYICI OLDUĞUNU BİLMEK NEDEN ÖNEMLİDİR?<br />
Bir taşıyıcı, taşıyıcı olmayan bir kişi ile evlenirse, doğacak her çocuk için %50 taşıyıcı,<br />
%50 normal olma olasılığı vardır. Bu durumda hastalık ortaya çıkmaz, ancak çocuklarda<br />
taşıyıcılık olup olmadığı araştırılır.<br />
İki taşıyıcının evlenmesi sonucunda her bir çocuk için %25 oranında hastalıklı doğma,<br />
%50 taşıyıcı olma ve %25 normal doğma ihtimali vardır.<br />
Hasta olan bir kişi taşıyıcı olmayan, normal bir kişi ile evlenirse çocukları taşıyıcı olur,<br />
hasta olmaz.<br />
Hasta olan bir kişi taşıyıcı bir kişi ile evlenirse her bir çocuk için %50 hasta, %50 taşıyıcı<br />
olma ihtimali vardır.<br />
Bir toplumda taşıyıcılık oranı ne kadar yüksekse, rastlantısal olarak iki taşıyıcının evlenip<br />
hasta çocuk sahibi olma olasılığı o kadar yüksektir. Özellikle akraba evliliklerinde hastalıklı<br />
çocuk doğma riski yüksektir, bu kişilerin evlilik öncesi gereken tetkikleri yaptırmaları<br />
çok önemlidir.<br />
Sağlıklı Çocuklara Sahip Olmak İçin Evlilik Öncesinde Mutlaka<br />
Hemoglobinopati Tarama Testini Yaptırın!<br />
Evlilik Öncesi Hemoglobinopati Tarama Testi<br />
Hakkında Bilgi Almak İçin AİLE HEKİMİNİZE Başvurun.
DEPREME HAZIRLIKLI MIYIZ?<br />
Son dönemlerde artan doğal afetler birçok<br />
insanın aklına aynı soruyu getiriyor. ‘Bizler<br />
olası bir depreme ne kadar hazırlıklıyız?’<br />
Ne yazık ki bu sorunun cevabını bulmak için<br />
fazla çaba harcamaya gerek kalmadan<br />
olumsuz neticelerle karşılaşıyoruz.<br />
Bu nedenle elimizden geldiği ölçüde<br />
çevremize ve okurlarımıza önerilerde ve<br />
hatırlatmalarda bulunmaya çalışıyoruz.<br />
ZEMİN ETÜDÜ / DAYANIKLILIK TESTİ<br />
Yapımızın zemin etüdü yapılmış mıdır? Ayrıca<br />
Deprem Dayanıklılık Testi yapılan yapılarda<br />
sonuç belgesinin maliklere beyanının zorunlu<br />
olduğunu unutmayalım, mutlaka soralım.<br />
ZORUNLU DEPREM SİGORTASI<br />
DASK olarak da bilinen Zorunlu Deprem<br />
Sigortası, deprem sonrasında konutunuzda<br />
meydana gelebilecek maddi zararlarınızı en<br />
aza indirebilmeniz için önemlidir.<br />
Bilinçli bir şekilde önlem alınması ve tedbir<br />
çalışmaları yapılması deprem sırasında<br />
uğrayacağımız zararları, maddi ve manevi<br />
kayıpları ciddi oranda azaltacaktır.<br />
Hepimizin alabileceği önlemler de bulunup<br />
uygulanmayan tedbirlerin bizi ileride<br />
üzebileceğini lütfen unutmayalım. Bireyler<br />
olarak bizlere de ciddi sorumluluklar düşüyor.<br />
Şimdi yapmamız gerekenleri hatırlayalım.<br />
EYLEM PLANINIZI YAPTINIZ MI?<br />
Deprem sırasında nasıl davranacağınızı ve neler yapacağınızı önceden planlayın.<br />
Bu plana bulunduğunuz yapı içerisinde nasıl hareket edeceğiniz ve tahliyeyi nasıl<br />
sağlayacağınızın da uygulamasını dahil edin. Sakin kalabilmek ve panik yapmamak<br />
adına bu eylem planınızın provasını her fırsatta yapın.<br />
HABERLEŞME<br />
Haberleşme için herkesin birbiriyle koordinasyonunu<br />
sağlayacak, mümkünse başka şehirden bir tanıdığınızı<br />
belirleyin. Böylece iletişim hatlarına yüklenmeyi<br />
biraz daha azaltmaya destek olmuş olacaksınız.<br />
TOPLANMA NOKTALARI<br />
Bölgenizdeki afet sonrası toplanma noktalarını öğrenin.<br />
Deprem sonrası sakin bir şekilde bu alanlara gidin.<br />
Eğer toplanma noktasını bilmiyorsanız, binalardan ve<br />
elektrik-gaz hatlarından uzak açık alanları tercih edin.<br />
AFET EKİPLERİNE KATILIM<br />
Deprem öncesinde - deprem sırası ve sonrasında neler yapmanız gerektiği ile ilgili<br />
en doğru bilgileri edinmek ve daha faydalı çalışmalara dahil olmak için Afet Ekiplerine<br />
katılabilirsiniz. Mahalle muhtarlarınızla iletişime geçerek Mahalle Afet Ekipleri ile<br />
koordine olmak bu yolda atabileceğiniz ilk adımlardan birisi olabilir.
EŞYALARINIZI SABİTLEDİNİZ Mİ?<br />
Sarsıntılar sırasında düşme tehlikesi oluşturacak<br />
dolap, vitrin, kitaplık gibi mobilyalarınızı sabitleyerek<br />
monte ettirebilirsiniz. Mutfak dolaplarının üst<br />
bölümlerinde tencere vb. varsa alt bölümlere<br />
taşınmalı, dolapların üzerinde ağır ve tehlike<br />
oluşturabilecek ürünler bulundurulmamalıdır.<br />
YANGIN SÖNDÜRME TÜPÜNÜZ VAR MI?<br />
Evinize yangın tüpü bulundurun. Yangınların büyük<br />
çoğunluğu ilk müdahalenin zamanında yapılmaması<br />
yüzünden büyümektedir. Depremde oluşabilecek<br />
yangın ihtimallerine karşı da yangın tüpü mutlaka<br />
bulundurulmalıdır.<br />
DEPREM ÇANTANIZ HAZIR MI?<br />
Deprem sonrası dışarı çıktığınızda hayatınızı<br />
idame ettirecek şekilde (gıda - giyecek - tıbbi<br />
ve hijyen malzemeleri vb.) bir çanta hazırlayın.<br />
Çok ağır bir çantanın deprem sonrasında<br />
dışarı çıkışı zorlaştıracağınız unutmayın.<br />
Deprem çantasının sırt çantası olmasına<br />
özen gösterin. Dışarı çıkarken kullanacağımız<br />
fener ise alın feneri olsun. Böylece dışarı<br />
çıkarken iki eliniz de boşta kalacak ve daha<br />
rahat hareket edebileceksiniz.<br />
Deprem çantanızı kendi hazırlayacağınız liste<br />
ve ihtiyaçlarınız doğrultusunda kendiniz<br />
hazırlayabileceğiniz gibi, piyasada hazır satılan<br />
deprem / afet çantalarını da inceleyebilirsiniz.<br />
GAZ ve ELEKTRİK<br />
Deprem sonrası elektrik ve gaz akışlarından kaynaklı<br />
olarak oluşabilecek olumsuzluklar mevcut bulunuyor.<br />
Yapınızın elektrik ve gaz akışının olası risklerde otomatik<br />
olarak kesilip kesilmediği önemlidir. Eğer bu şekilde<br />
otomatik kesilme yoksa, mutlaka gaz kesme vanasının<br />
ve elektrik ana şalterinin yerini bilmeniz gerekmektedir.<br />
EĞİTİM ÖNEMLİ<br />
Başta ilk yardım eğitimi olmak üzere afet eğitimleri almanız sizi daha bilinçli hale<br />
getirecektir. Bu nedenle ihmal etmeden bu eğitimleri araştırıp başvurmanız da<br />
hem deprem için hem de günlük hayatınızda karşılaşabileceğiniz durumlarda<br />
sizler için çok faydalı olacaktır. Önce eğitim alınmalı, sonra doğru tedbir alınmalıdır.
İNSAN ve DEĞİŞİM<br />
Kartal kuş türleri içinde en uzun yaşayanıdır.<br />
70 yıla kadar yaşayan kartallar vardır. Ancak<br />
bu yaşa ulaşmak için 40 yaşlarındayken çok<br />
ciddi ve zor bir kararı vermek zorundadır.<br />
Kartalın yaşı 40'a dayandığında pençeleri<br />
sertleşir esnekliğini yitirir, bu nedenle<br />
beslenmesini sağladığı avlarını kavrayıp<br />
tutamaz duruma gelir.<br />
Gagası uzar ve göğsüne doğru kıvrılır.<br />
Kanatları yaşlanır ve ağırlaşır. Tüyleri kartlaşır<br />
ve kalınlaşır. Artık kartalın uçması iyice<br />
zorlaşmıştır. Dolayısıyla kartalın burada iki<br />
seçimden birisini yapması gerekir Ya ölümü seçecektir ya da yeniden doğuşun acılı ve zorlu<br />
sürecini göğüsleyecektir. Bu yeniden doğuş süreci 150 gün kadar sürecektir.<br />
Bu yönde karar verirse kartal bir dağın tepesine uçar ve orada bir kayada artık uçmasına<br />
gerek olmayan bir yerde yuvasında kalır. Bu uygun yeri bulduktan sonra kartal gagasını sert<br />
bir şekilde kayaya vurmaya başlar. En sonunda kartalın gagası yerinden sökülür ve düşer.<br />
Kartal bir süre yeni gagasının çıkmasını bekler. Gagası çıktıktan sonra bu yeni gaga ile<br />
pençelerini yerinden söker çıkarır.<br />
Yeni pençeleri çıkınca kartal bu kez eski kartlaşmış tüylerini yolmaya başlar. 5 ay sonra<br />
kartal kendisine 20 veya daha uzun süreli bir yaşam süreceği meşhur yeniden doğuş<br />
uçuşunu yapmaya hazır duruma gelir.<br />
Bir kartal bu değişimi ve yeniden doğuşu yapabiliyorsa, insan bunun çok daha iyisini<br />
yapabilir. Bilinçsiz ve iradesiz bir hayvan yirmi otuz sene daha fazla yaşamak için beş ay gibi<br />
bir süre, sıkıntı çekmeyi göze alabiliyorsa, bilinçli ve irade sahibi olan insan, hayatı boyunca<br />
karşısına çıkan engeller, sıkıntılar, sorunlar, zorluklar karşısında yıkılmamalıdır.<br />
Yiğit düştüğü yerden kalkar. Diye bir atasözümüz vardır. Bu hayatın mutlaka inişleri çıkışları,<br />
zorlukları, sıkıntıları olacaktır. Asıl önemli olan bu zorluklar karşısında yılmadan akıl ve<br />
irademizi iyi kullanarak mücadele edebilmektir. Her karanlığın bir aydınlığı olduğu gibi,<br />
her çıkışın bir inişi olduğu gibi, her zorluktan sonra bir kolaylık mutlaka gelecektir,<br />
yeter ki pes etmeden mücadele emesini bilmek gerek.
Mahatma GANDİ derki; Düşüncelerinize dikkat edin; duygularınıza dönüşür, duygularınıza<br />
dikkat edin; davranışlarınıza dönüşür, davranışlarınıza dikkat edin; alışkanlıklarınıza dönüşür,<br />
alışkanlıklarınıza dikkat edin; değerlerinize dönüşür, değerlerinize dikkat edin; karakterinize<br />
dönüşür, karakterinize dikkat edin; kaderinize dönüşür. Bu yüzden insan kendisine dünyadaki<br />
yaşamında güzel bir kader çizgisi çizmek aslında büyük oranda kendi elindedir.<br />
Mevlana; '' Gül güzel kokusunu dikeni ile güzel geçindiği için almıştır''. Der. İnsan önce<br />
kendisini sevmelidir, önce kendisiyle barışık olmalıdır. Gül topraktan alır kokusunu,<br />
eğer insan özüne dönebilmeyi başarabilirse, gül kokusunu da duyabilecektir. Sadi Şirazi de<br />
ünlü eseri bostan ve gülistan da anlatır. Bir avuç toprak aldım, gül kokuyordu, sordum senin<br />
asli kokun bu değil, sen bu kokuyu nerden aldın? Cevap şöyledir: Ben bir gül ağacının<br />
dibinin toprağıydım, onun kokusu bana sindi, işte bu nedenle gül kokuyorum.<br />
İşte insanın hayatı da zihnindeki düşüncelere, duygulara, göre şekillenir. Zihninde güzel<br />
duygular ve düşünceler besleyen bir insan da etrafına güzellikler ve iyilikler saçacaktır.<br />
Tıpkı gül veren elde gül koktuğu gibi. Hayata, eşine, çocuklarına, anne babasına, çevreye,<br />
doğaya, hayvanlara, börtü böceğe, Vatanına, milletine, devletine karşı hep<br />
iyiliği dokunacaktır. Çünkü kendini seven kendisiyle barışık olan, herkesi her şeyi sever.<br />
Kendisiyle barışık olmayan hiç kimseyle, hiçbir şeyle barışık olamaz. Kendisiyle barışık<br />
olmayan bir insan hiçbir işte başarılı olamaz. İnsanlarla iyi geçinemez, eşiyle iyi geçinemez,<br />
çocuklarıyla iyi geçinemez, doğayla, çevreyle, hayvanlarla her şeyle herkesle sorunlu bir<br />
hayat yaşar. Oysa insanın dünya da varlık sebebi iyi bir insan olması içindir. Bütün<br />
hayatı boyunca hem kendine hem etrafına karşı kötülük yapan, bir türlü iyiye ve iyiliğe<br />
yönelik değişimi gösteremeyen insan aklını ve iradesini kullanamayan insandır.<br />
İnsan Tanrının biricik ve en mükemmel varlığıdır. Kendisini kötü halden iyi hale<br />
dönüştürecek ve değiştirebilecek güç ve donanım vardır. Yeter ki kendisinde var olan o<br />
donanımını kullanabilsin.<br />
Fevzi MERCAN<br />
Eğitimci - Sosyolog
Kapladığı Alan : 57 km²<br />
Derinlik: 185 metre (ölçülebilen)<br />
Ortalama Yükseklik: 1.193 metre<br />
Mars’ın yüzey özelliklerine sahip dünyadaki iki yerden biri olan ‘Salda Gölü’ Türkiye’nin<br />
büyüleyici güzelliklerindendir. Burdur’un Yeşilova ilçe merkezine yaklaşık 4 km mesafede<br />
bulunan göl, 44 km² bir alana yayılmaktadır. Yeşilova ilçesi, Doğanbaba ve Kayadibi<br />
köyleriyle çevrili olan Salda Gölü, 184 metreye varan derinliğiyle Türkiye’nin en derin gölleri<br />
arasında yer almaktadır.<br />
Göller Bölgesi içerisinde yer alan Salda Gölü, stromatolik kayaçlar adı verilen kireçtaşına<br />
benzer bir yapıdan oluşuyor. Mars’ın yüzeyinde de görülen bu kayaçlar, gölün yapısında<br />
magnezyum üretmesini sağlıyor. Bu yüzden gölün dibi de kıyıları da beyaz bir renge sahip.<br />
Tektonik bir krater gölü olan Salda Gölü’nün suyu ve kumunun yapısında soda, kil ve<br />
magnezyum bulunduğu için bazı cilt hastalıklarına da iyi geldiği söylenmektedir. Yaz<br />
aylarında suların çekilmesiyle gölün ortasında görülmeye değer 7 beyaz ada ortaya çıkıyor.<br />
Gölün arka kısmında kalan Karaçam Ormanı Tavşan, Tilki, Keklik gibi canlılara ev<br />
sahipliği yapıyor. Bu da tabiat alanını daha da güzelleştiriyor. Türkiye’nin en temiz birinci ve<br />
dünyanın en temiz beşinci gölü olarak gösterilen Salda Gölü, bakir doğasının yanında çok<br />
sayıda canlıya ev sahipliği yapmakta ve 1989'dan beri ‘Doğal Sit Alanı’ olarak korunmaktadır.<br />
Karaçam Ormanlarıyla kaplı bir alanın içerisinde bembeyaz kumu ve masmavi suyuyla<br />
dikkatleri çeken Salda Gölü, Türkiye’nin Maldivleri olarak anılıyor.<br />
Göl, Antalya, Denizli ve Isparta gibi çevre iller başta olmak üzere Türkiye’nin her yerinden<br />
yoğun bir ziyaretçi akınına uğrarken özellikle hafta sonları yabancı turist kafilelerini de<br />
ağırlıyor. Su rengi ile dünyanın en ünlü kumsallarından biri olan Maldivler’i anımsatan<br />
Salda Gölü, kıyısındaki çamur çukurları ile de dikkat çekiyor. Kıyıda biriken çamurun<br />
mineralli kil şeklinde olduğu ve cilde iyi geldiği biliniyor. Göle girdikten sonra kıyıdaki çamur<br />
çukurlarına da girerek adeta çamur banyosu yapan ziyaretçiler, mineralli olduğu söylenen<br />
çamuru vücutlarına sürüyorlar. Çamuru sürdükten sonra bir süre güneşlenen ve vücutlarında<br />
çamurun kurumasını bekleyen ziyaretçiler, ardından tekrar göle giriyorlar.<br />
Salda Gölü çamur banyosunu diğer çamur havuzlarından ayıran en önemli özelliği ise;<br />
doğal olması ve yurt çapında fazla bilinmediğinden dolayı kullanımın az olmasından kaynaklı<br />
olarak diğer çamur havuzlarından daha temiz olmasıdır.
TÜRKİYE’NİN MALDİVLERİ SALDA GÖLÜ HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER<br />
- Salda Gölü’nün suyu az tuzlu ve yüksek alkali<br />
özellikte. Gölden herhangi bir akarsu çıkışı<br />
bulunmuyor ve bu da Salda Gölü’nü ‘Kapalı<br />
Havza Gölü’ yapıyor.<br />
- Göl, barındırdığı ender türler ile aynı zamanda<br />
uluslararası bir öneme de sahip. Önemli bir kuş,<br />
doğa ve bitki alanı. Sığırkuyruğu’nun 2 türü<br />
yalnızca Salda Gölü’nün güney kıyılarında<br />
yetişiyor. Önemli Bitki Alanı (ÖBA), Önemli Doğa<br />
Alanı (ÖDA) ve Önemli Kuş Alanı (ÖKA)<br />
kriterlerini sağlayan bir göl Salda.<br />
- Salda Gölü’nün yaklaşık 2 milyon yıl önce<br />
oluştuğu tahmin ediliyor. Göl ve kıyı şeridi 1.<br />
Derece Doğal Sit alanı durumunda. Yani bilimsel<br />
ve arkeolojik çalışmalar hariç, kesinlikle<br />
dokunulmaması gereken bir yer.<br />
- Ulaşımın zor olması, ayak üstü bir yerde<br />
olmaması da bugüne kadar saklı bir cennet<br />
olarak kalmasını sağladı, Ancak internetin<br />
sihrinden ve hızından kaçamadı. Şu sıralar<br />
turist akınına uğrayan Salda Gölü’nün birçok<br />
yerinden denize girilebiliyor, halk plajları da<br />
bulunuyor. Ancak Maldivler olarak anılan yer<br />
Salda köyüne birkaç km. uzaklıkta bulunuyor.<br />
- Maldivler olarak anılan kısımda duş, tuvalet,<br />
elektrik vb. birçok ihtiyacınızı karşılayacağınız<br />
bir tesis yok. Ancak Yeşilova kamp ve<br />
bungalov alanında ve Salda Köyü Tabiat<br />
Parkı’nda hepsi mevcut. Ayrıca göl çevresinde<br />
birkaç plaj daha bulunuyor.<br />
- Burdur’dan toplu taşımayla ulaşım sağlamak<br />
isteyenler için Yeşilova’ya araç bulunuyor<br />
ancak Maldivler olarak anılan kısma gitmek<br />
için herhangi bir toplu taşıma aracı<br />
bulunmuyor. İsteyenler Maldivler olarak<br />
anılan kısımda çadır kurup kamp yapabiliyor.<br />
Bungalov evlerde ya da hazır çadırlarda<br />
konaklamak isteyenlerin ise Yeşilova’ya gitmesi gerekiyor.<br />
- Suya bu mavi rengi veren ve göl tabanını<br />
oluşturan ise stromatolit adı verilen arkaik<br />
dönemde oluşmaya başlamış ve oluşumu hala<br />
devam etmekte olan bakteriyel kökenli beyaz<br />
kayaçlardır.<br />
- Gölde bulunan yüksek magnezyum içerikli beyaz kayaçların Mars’ta da bulunması, Mars’ın<br />
da bir zamanlar Salda ile benzer koşullarda olduğunu düşündürüyor. Mars’a benzer<br />
özelliklerin bulunduğu bir diğer yer ise Kanada’da. TÜBİTAK’ın İTÜ araştırmacıları ile birlikte<br />
yürüttüğü araştırma sonucu ulaşılan bulgular Dünya’da da yankı bulmuş durumda.<br />
Bu bulgular Dünya Dışı Yaşamın ilk örneği olması açısından oldukça önemlidir.
Sağlıklı Yaşam İçin Detekleyici Öneriler<br />
Birkaç basit adım, yeme düzeninizi ve sağlığınızı iyileştirmeye yönelik uzun bir yol<br />
kat edebilir. Daha sağlıklı bir yaşam sürmeye çalışıyorsanız, sadece yediğiniz<br />
yiyeceklere odaklanmayın. Egzersiz, uyku ve sosyal ilişkiler de önemlidir.<br />
ŞEKERLİ İÇECEKLERİ SINIRLAYIN<br />
Gazlı içecekler, meyve suları ve şekerli çaylar gibi şeker içeren içecekler ilk önce<br />
gözden çıkarılması gerekenler arasında yer alıyor. Çeşitli araştırmalardan elde edilen<br />
bulgular, şekerle tatlandırılmış içeceklerin aşırı vücut yağı taşımayan kişilerde bile<br />
kalp hastalığı ve tip 2 diyabet riskini arttırdığına işaret ediyor.<br />
Şekerle tatlandırılmış içecekler, sadece çocuklarda obeziteye değil, aynı zamanda<br />
tip 2 diyabet, yüksek tansiyon ve alkole bağlı olmayan karaciğer yağlanması gibi<br />
genellikle yetişkinliğe kadar etki edebildikleri için oldukça zararlılar.<br />
Bazı uzmanlar günlük kalori alımımızın %10'u altında ilave şeker alımını tavsiye<br />
ederken, Dünya Sağlık Örgütü optimal sağlık için ilave şekerleri günlük kalorilerimizin<br />
%5'ine veya daha azına indirmemizi tavsiye ediyor.<br />
YETERLİ PROTEİN TÜKETİN<br />
Yeterli protein tüketimi, vücudumuzun yeni hücreler ve dokular oluşturmak için<br />
ihtiyaç duyduğu öğeleri sağladığından dolayı büyük önem taşımaktadır. Protein,<br />
özellikle orta düzeyde bir vücut ağırlığının korunması için önemlidir.<br />
Yüksek protein alımı, kendinizi tok hissetmenizi sağlarken, metabolizma hızınızı<br />
veya kalori yakmanızı da arttırabilir. Ayrıca gece geç saatlerde atıştırma isteğinizi ve<br />
yeme isteğinizi azaltmaya da yarayabilir.<br />
D VİTAMİNİNE DİKKAT EDİN<br />
Çoğu insan yeterli D vitaminini almaz. Bu yaygın D vitamini yetersizlikleri hemen<br />
zararlı olmasa da, yeterli D vitamini düzeyini korumak kemik gücünü arttırır,<br />
depresyon semptomlarını azaltır, bağışıklık sisteminizi güçlendirir ve riskinizi<br />
azaltarak sağlığınızı iyileştirmeye yardımcı olur. Güneşte çok vakit geçirmiyorsanız<br />
D vitamini seviyeniz düşük olabilir.<br />
YETERİNCE UYUYUN ve UYKU ÖNCESİ PARLAK IŞIKLARDAN KAÇIN<br />
Yeterli oranda kaliteli uykunun önemi göz ardı edilemez. Yetersiz uyku insülin<br />
direncini tetikleyebilir, iştah hormonlarınızı bozabilir, fiziksel ve zihinsel performansı<br />
azaltabilir. Dahası; kalitesiz uyku düzeni, kilo alımı ve obezite için en güçlü bireysel<br />
risk faktörlerinden biridir. Yeterince uyumayan insanlar; yağ, şeker ve kalori<br />
bakımından daha yüksek gıda seçimleri yapma eğilimindedir ve bu da potansiyel<br />
olarak istenmeyen kilo alımına yol açar.<br />
Akşamları mavi ışık dalga boylarını içeren parlak ışıklara maruz kaldığınızda, uyku<br />
hormonu melatonin üretimini bozabilir. Mavi ışığa maruz kalmanızı azaltmanın bazı<br />
yolları; özellikle uzun süre bilgisayar vb. dijital ekran kullanıyorsanız mavi ışığı<br />
engelleyen gözlükler takmak ve yatmadan 30 dakika - 1 saat öncesinden dijital<br />
ekranlardan kaçınmaktır. Bu, gece ilerledikçe vücudunuzun daha iyi melatonin<br />
üretmesi için yardımcı olarak daha iyi uyumanıza yardımcı olabilir.
AŞIRI İŞLENMİŞ GIDALARDAN KAÇININ<br />
Aşırı işlenmiş gıdalar, orjinal formlarından önemli ölçüde değiştirilmiş bileşenler<br />
içeren gıdalardır. Genellikle ilave şeker, yüksek oranda rafine edilmiş yağ, tuz,<br />
koruyucular, yapay tatlandırıcılar, renklendiriciler gibi katkı maddeleri içerirler.<br />
Atıştırmalık kekler, fast food ürünleri, donmuş gıdalar, konserve yiyecekler ve cipsler<br />
bu gruba örnek olarak gösterilebilir.<br />
Aşırı işlenmiş gıdalar oldukça lezzetlidirler, yani kolayca fazla yenebilir ve beyinde<br />
belli bölgeleri harekete geçirerek aşırı kalori ve kilo alımına neden olabilirler.<br />
Araştırmalar; aşırı işlenmiş gıdaların obezite, tip2 diyabet, kalp hastalığı ve diğer<br />
kronik rahatsızlıklara neden olabileceğini göstermektedir.<br />
KAHVEDEN KORKMAYIN<br />
Üzerindeki tartışmalara rağmen, kahvenin sağlığa faydaları da vardır. Antioksidan<br />
açısından zengindir ve bazı araştırmalar, kahve tüketimini tip2 diyabet, parkinson ve<br />
alzheimer hastalıkları ve çok sayıda hastalık riskinin azaltılmasıyla ilişkilendirmiştir.<br />
En faydalı alım miktarı günde en fazla 3-4 fincan gibi görünüyor, ancak hamilelerin<br />
daha az tüketmesi veya hiç tüketmemesi de tavsiye ediliyor. Bununla birlikte, kahve<br />
ve kafein bazlı maddeleri ölçülü tüketmek en iyisidir. Aşırı kafein alımı, uykusuzluk<br />
ve kalp çarpıntısı gibi sağlık sorunlarına yol açabiliyor.<br />
SIZMA ZEYTİNYAĞI KULLANIN<br />
Sızma zeytinyağı, kullanabileceğiniz en sağlıklı bitkisel yağlardan biridir. Kalp<br />
sağlıklı doymamış yağlar ve anti-inflamatuar özelliklere sahip güçlü antioksidanlarla<br />
yüklüdür. Bazı araştırmalara göre, sızma zeytinyağı tüketen kişilerin kalp krizi ve felç<br />
riski daha düşük olduğundan, kalp sağlığına fayda sağlayabileceği öngörülmektedir.<br />
BOL SEBZE ve MEYVE TÜKETMELİSİNİZ<br />
Sebze ve meyveler, birçoğu sağlık üzerinde güçlü etkileri olan prebiyotik lifler,<br />
vitaminler, mineraller ve antioksidanlarla yüklüdür. Daha fazla sebze ve meyve<br />
tüketen kişilerin daha uzun yaşama eğiliminde olduğu, kalp hastalığı, obezite ve<br />
diğer hastalıklara yakalanma riskinin daha düşük olduğu gözlemlenmiştir.<br />
HAREKETE GEÇİN<br />
Aerobik egzersiz veya kardiyo yapmak , zihinsel ve fiziksel sağlığınız için<br />
yapabileceğiniz en iyi şeylerden biridir. Organlarınızın çevresinde biriken zararlı yağ<br />
türü olan göbek yağını azaltmada özellikle etkilidir. Azaltılmış göbek yağı, metabolik<br />
sağlığınızda da önemli gelişmelere yol açabilir.<br />
KISITLAYICI DİYETLERDEN KAÇININ<br />
Özellikle kısıtlayıcı diyetler, genellikle etkisizdir ve nadiren uzun vadede iyi çalışır.<br />
Aslında, geçmişteki diyetler, gelecekteki kilo alımı için en güçlü etkenlerden biridir.<br />
Bunun nedeni; aşırı kısıtlayıcı diyetlerin aslında metabolizma hızınızı ve kalori<br />
miktarını düşürerek kilo vermeyi zorlaştırmasıdır. Aynı zamanda açlık ve tokluk<br />
hormonlarınızda değişikliklere neden olur, bu da sizi daha çok acıktırır ve yağ, kalori<br />
ve şeker oranı yüksek yiyecekler için güçlü isteklere neden olabilir. Bu nedenle diyet<br />
yapmak yerine, daha sağlıklı bir yaşam tarzıyla beslenmeyi deneyebilirsiniz. Vücudu<br />
mahrum bırakmak yerine beslemeye odaklanın.
DESTEKÇİLERİMİZ<br />
Firmanızın Web Sitesi Yok Mu?<br />
ÇEKEM İNŞAAT<br />
Dijital'de Yerinizi Alın!<br />
GAYRİMENKUL<br />
WEB SİTESİ OLMAYAN KALMASIN<br />
Alan Adı + Hosting<br />
Web Erdal Site ÇEKEM Tasarımı<br />
Kurumsal 0533 500 E-Posta 55 58 Hesabı<br />
Arama Motoru İşletme Kaydı<br />
İncirli Cd. Ahu Sk. No:8/A<br />
Bakırköy / İSTANBUL<br />
5 Adet <strong>Sosyal</strong> Medya Tasarımı<br />
1000 Adet Kartvizit<br />
0212 505 05 60 - 0212 505 05 84<br />
0555 032 05 84 - 0555 033 05 84<br />
www.bahcelievlerozelegitim.com.tr<br />
3500 TL<br />
2500 TL<br />
Yeni bir meslek ve Yeni Fırsatlar İçin<br />
KAYITLARIMIZ DEVAM EDİYOR!<br />
Yoğunluk 0532 ve 481 Aksama 27 31 Olmaması - 0212 639 Amacıyla 40 10 Kampanyamız Sınırlı Sayıda Talep İçin Geçerlidir!<br />
Şirinevler Mh. Mareşal Fevzi Çakmak 1.Sk.<br />
Şirin-Şark Apt. No: 19/1 İç Kapı No: 6<br />
Bahçelievler / İSTANBUL<br />
0541 786 17 34<br />
www.dolunayguvenlik.com.tr<br />
www.pienarmedya.com
BİR BAŞKADIR DESTEKÇİLERİMİZ<br />
BENİM MEMLEKETİM!<br />
Tamir & Satış<br />
Sinan Mh. 19 Mayıs Cd. No: 15/B<br />
Muratpaşa / ANTALYA<br />
Uğurlu<br />
Uğurlu Kuyumculuk San. Ltd. Şti.<br />
Mehmet KAYA<br />
7/24 Hizmet<br />
Bilgisayarlı Arıza Tespit ve Onarımda Tecrübenin Tek Adresi<br />
Kazım Özalp Cad. No:24 Muratpaşa / ANTALYA<br />
Tel:0242 242 67 67<br />
TRUCKS
Her Damlası Değerli<br />
Su Kaynaklarımızı Tüketirsek, Geleceğimizi Tüketiriz!<br />
Su, en basit anlatımıyla hayattır.<br />
Yeryüzünde yaşayan her canlı yaşamını<br />
sürdürebilmek için suya ihtiyaç duyar.<br />
Bu nedenle; suyun sürdürülmesi ve<br />
suyun döngüsü oldukça yüksek<br />
önem taşımaktadır.<br />
Su, farklı insanlar için farklı şeyler<br />
ifade eder. Evlerde, okullarda ve<br />
işyerlerinde su sağlık, hijyen, saygınlık<br />
ve üretkenlik anlamına gelebilir.<br />
Kültürel, dini ve manevi mekanlarda su,<br />
yaratılışla, toplulukla ve kişinin kendiyle<br />
bir bağlantı anlamına gelebilir.<br />
Doğal alanlarda su, barış, uyum ve koruma anlamına gelebilir. Günümüzde su, artan<br />
nüfus, artan tarım ve sanayi talepleri ve iklim değişikliğinin kötüleşen etkileri nedeniyle<br />
aşırı tehdit altındadır. Suyu paylaşmayı öğrenmek ve suyu koruyup muhafaza etmek için<br />
harekete geçmek oldukça büyük bir önem taşımaktadır.<br />
Dünyada altı yüz altmış üç milyon insanın temiz suya erişimi yok ve 2,7 milyardan fazla<br />
insan yılın en az bir ayı su kıtlığı yaşıyor. Suyun arzı, su tüketim hızına ayak uyduramıyor.<br />
Su kullanımı, dünya nüfus artışının iki katı oranında artmıştır. Mevcut hızla,<br />
2025 yılının sonlarına kadar dünyanın yaklaşık üçte ikisi su kıtlığı ile karşı karşıya kalabilir.<br />
Dünya genelinde kadınlar, ekonomik faaliyetlerinden ve ailelerinden zaman ayırarak<br />
su toplamak için günde toplam 200 milyon saat seyahat ediyor. Dünyada altı yüz altmış üç<br />
milyon insanın temiz suya erişimi yok1 ve 2,7 milyardan fazla insan yılın en az bir ayı<br />
su kıtlığı yaşıyor. Su kıtlığı yaşayanların yüzde ellisi Hindistan ve Çin'de, 500 milyon insan<br />
ise su kıtlığının yaşandığı bölgelerde yaşıyor.<br />
Yeraltı suyu görünmez, ancak etkisi ise her yerde görülebilir. Gözümüzün önünde,<br />
ayaklarımızın altında, yer altı suları hayatımızı zenginleştiren gizli bir hazinedir.<br />
Dünyadaki sıvı tatlı suyun neredeyse tamamı yeraltı suyudur. İklim değişikliği kötüleştikçe,<br />
yeraltı suyu giderek daha kritik hale gelecektir. Bu değerli kaynağı sürdürülebilir bir şekilde<br />
yönetmek için çalışmamız gerekiyor. Yeraltı suyu görüş alanı dışında olabilir, ancak akıldan<br />
uzak olmamalıdır.<br />
Dünya nüfusunun ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar su olmasına rağmen,<br />
su dağılımı, kullanımı, iklim ve kirlilik, bölgeden bölgeye kullanılabilen tüketilebilir su miktarını<br />
sınırlandırıyor, su stresine veya kıtlığına neden oluyor. Su kıtlığı, su kaynağının tamamen<br />
olmamasından veya kirlenme veya tuzlanma nedeniyle sarf malzemesinin olmamasından<br />
kaynaklanabiliyor. Sulama için yeterli su olmadığında, belirli mahsuller ve ürünler kıtlaşarak<br />
zaten gergin bölgelerde gıda kıtlığına neden olabiliyor.<br />
Geleceğimiz İçin, Suyu Dikkatli Kullanalım!<br />
32
Suyun Önemi ve Özellikleri<br />
Su, dünya yüzeyinin %75'ini kaplar, ancak yalnızca çok küçük bir kısmı, insanlar,<br />
hayvanlar ve bitkiler tarafından doğrudan kullanılabilen tatlı sudur, çünkü:<br />
Bu suyun %97'si okyanuslardadır ve insanların, hayvanların veya bitkilerin<br />
kullanamayacağı kadar tuzludur. %2'si kuzey ve güney kutuplarında, buzullarda<br />
bulunmaktadır, tüketim için kullanılamaz.<br />
Su, her biri en güçlü mikroskopla bile göremeyeceğiniz kadar küçük moleküllerden<br />
oluşur. Bu moleküller üç atomdan oluşur: iki hidrojen atomu ve bir oksijen atomu.<br />
Bu atomlar elektrik enerjisi nedeniyle birbirine yapışır ve birlikte<br />
H2O olarak adlandırılır.<br />
Yeryüzünde doğal olarak katı, sıvı ve gaz olarak oluşan tek maddedir. Bu hal<br />
değişiklikleri, atmosferdeki ısı enerjisinin yeniden dağılımı için önemli olan<br />
ısı alışverişini gerektirir.<br />
Yüksek bir özgül ısıya sahiptir ve bu nedenle, ısınmaya başlamadan önce büyük<br />
miktarda ısı enerjisini emebilir ve durumlar soğumaya neden olduğunda enerjiyi<br />
yavaşça serbest bırakır. Bu, Dünya iklimini yumuşatmaya yardımcı olur ve<br />
organizmaların vücut sıcaklıklarını düzenlemesine katkıda bulunur.<br />
Saf haldeki suyun pH'ı nötrdür, bu nedenle ne asidik ne de baziktir. pH değişiklikleri<br />
maddeler çözündüğünde meydana gelir. Yağmur, karbondioksit ve kükürt dioksiti<br />
çözdüğü için pH'ı yaklaşık 5.6 olan doğal olarak asidiktir.<br />
Isıyı cıva dışında herhangi bir sıvıdan daha kolay iletir. Bu, büyük su kütlelerinin<br />
tek tip bir dikey sıcaklığa sahip olmasına neden olur.<br />
Evrensel bir çözücüdür ve çok sayıda farklı kimyasal bileşiği çözebilir. Bu özellik<br />
aynı zamanda suyun akışta, sızmada, yeraltı suyu akışında ve canlı organizmalarda<br />
çözücü besinleri taşımasını sağlar.<br />
Yüksek bir yüzey gerilimine sahiptir ve damlalar oluşturma eğilimindedir. Bu, suyun<br />
ve çözünmüş besinlerin bazı hayvanların vücutlarındaki küçük damarlar yoluyla<br />
bitkiler ve kan yoluyla hareket etmesine izin verir.<br />
SU TARAFFUFU YAPMANIN BİRÇOK YOLU VARDIR<br />
Ve Hepsi Sizinle Başlar!<br />
SU HAYATTIR<br />
33
MECMUA<br />
CEP TELEFONLARINA BAĞIMLI MI OLDUK?<br />
MOBİL TEHLİKE<br />
Cep telefonları günümüzde çoğu insan için vazgeçilmez bir aksesuar haline geldi.<br />
Modern dünyanın ayrılmaz bir parçası olan akıllı telefonunuz, navigasyon cihazınız,<br />
kişisel yardımcınız ve eğlence kaynağınız olarak işlev görür. Tabletler gibi diğer bağlı<br />
cihazlar da birçok aile için vazgeçilemez ev eşyaları halini aldı.<br />
34<br />
Birçok akıllı telefon kullanıcısı, ekrana<br />
bakarak geçirdikleri süreyi düzenleyebilir.<br />
Telefonlarını kontrol etme dürtüsü<br />
olmadan sosyal durumlara girebilir ve<br />
çevrelerine dikkat edebilirler. Ancak, bazı<br />
kullanıcılar cep telefonlarına bağımlı hale<br />
geldiler. Çevrelerindeki dünyayla etkileşim<br />
kurmayı zor bulup, sosyal etkinliklerde<br />
akıllı telefonlarında arkadaşlarıyla sohbet<br />
etmekten daha fazla zaman harcıyorlar.<br />
Cep telefonları ve diğer cihazlar<br />
dünyamızın merkezindeyken, gerçek<br />
yaşamınızda ve dijital dünyada sağlıklı ve<br />
mutlu kalabilmeniz için bağımlılığı nasıl<br />
önleyeceğinizi ve tanımlayacağınızı<br />
bilmek önemlidir.<br />
Ele alınması gereken bir sorununuz<br />
olup olmadığını belirleyebilmeniz için cep<br />
telefonu bağımlılığının belirtilerini anlamak<br />
önemlidir. Çoğunlukla en yaygın görülen<br />
semptomlardan bazılarını ise şu şekilde<br />
sıralayabilmemiz mümkündür;<br />
Telefonunuz elinizin altında olmadığında<br />
veya cep telefonu hizmetiniz olmadığında<br />
endişe hissi yaşamanız.<br />
Telefonunuz günlük aktivitelerinize, iş<br />
ve görevlerinize müdahale etmesi.<br />
Akıllı telefon kullanımınızın ailenizle<br />
birlikte geçirdiğiniz tatili veya arkadaş<br />
ortamınızla yaptığınız sosyal etkinlikleri<br />
mahvetmesi.<br />
Kendinizi fiziksel dünyadan çekilmiş,<br />
arkadaşlarınızdan, ailenizden ve eskiden<br />
zevk aldığınız etkinliklerden uzaklaştığınız<br />
hissiyatının oluşması.<br />
Cep telefonu kullanımınızı sınırlandırma<br />
çabasına girdiğiniz halde başaramamak,<br />
dikkatinizi dağıtması nedeniyle zaman<br />
kavramını kaybetmek.<br />
Boyun ağrısı ve göz yorgunluğu gibi<br />
zararlı etkilere maruz kalmak.
MECMUA<br />
Cep Telefonu Bağımlılığının Riskli Etkileri<br />
Telefonunuza bağlı kaldığınızda, arkadaşlarınızla veya ailenizle geçireceğiniz<br />
kaliteli zamanı ve heyecan verici deneyimleri kaçırırsınız. Aşırı cep telefonu<br />
kullanımının başka olumsuz etkileri de vardır.<br />
Akıl sağlığı sorunları: Araştırmalar, aşırı cep telefonu kullanımının kaygı ve<br />
depresyona yol açabileceğini kanıtlıyor . Akıllı telefonlarına bağımlı olan ergenlerin<br />
kronik stres ve düşük duygusal istikrar yaşama olasılıkları daha yüksektir.<br />
Yetersiz uyku: Yatmadan hemen önce telefonunuzla oynamanız, huzursuz bir uyku<br />
çekmenize neden olabilir. Ohio Eyalet Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, telefonlarını<br />
gece ortalama 46.6 dakika kullanan üniversite öğrencilerini inceledi ve cep telefonu<br />
kullanımları ile uyku kalitesi arasındaki ilişkiyi araştırdılar. Bu kullanım uykusuzluğa<br />
neden oldu ve ayrıca daha az uyku saatine, uykuya dalamamaya ve düşük kaliteli<br />
uykuya da sebep olduğu gözlemlendi.<br />
Araba kazası riskinin artması: Araba kullanırken akıllı telefon kullanmak tehlikelidir<br />
ve gözlerinizi yoldan ayırmanıza neden olur. Cihazlarına bağımlı olan cep telefonu<br />
kullanıcılarının, araba kullanırken bunları kullanma olasılıkları daha yüksektir ve<br />
bu da araba kazası geçirme risklerini artırır.<br />
Düşük okul performansı: Çocuğunuzun bir akıllı telefon için yeterince büyük olup<br />
olmadığına karar vermeye çalışıyorsanız, okulunun cep telefonu kullanımına ilişkin<br />
kurallarına uyup uymayacağını düşünün. Çocuklarınız sınıfta akıllı telefonlarını<br />
kullanıyorsa, öğrenmeye odaklanmaları zor olacaktır. Sınıfta bu katılım eksikliği,<br />
düşük notlar veya disiplin cezası dahil olmak üzere okulda sorunlara yol açabilir.<br />
Düşük iş performansı: Çalışan bireylerin yaklaşık %70'i işteyken akıllı telefonlarını<br />
göz teması halinde tutuyorlar. İş yerinde telefonunuzun dikkatinizi dağıtması,<br />
düşük performans ve hatta işten çıkarma gibi ciddi sonuçlara da yol açabilir.<br />
Cep Telefonu Kullanıcılarına Tavsiyeler<br />
Kendiniz ve cep telefonunuz arasında sağlıklı sınırlar belirlediğinizde, akıllı telefon<br />
bağımlılığından kaçınmanız daha olasıdır. Küçük çocuklar için cep telefonu kullanım<br />
limitleri belirleyerek ailenizi de bu sınırlara uymaya teşvik edin.<br />
Evinizde “yemek masasında telefon yok” gibi kurallar oluşturun.<br />
Egzersiz yaparken veya ailenizle yemek yerken olduğu gibi, her gün birkaç saat<br />
kasıtlı olarak telefonunuzun bağlantısını kesmek, etrafınızdaki dünyayla yeniden<br />
bağlantı kurmanıza yardımcı olacaktır.<br />
Müzik aleti çalmak veya resim yapmak gibi cep telefonunuzu içermeyen hobiler<br />
veya etkinliklerle meşgul olun.<br />
Oyunlar veya sosyal medya gibi en çok zaman harcadığınız uygulamaları kaldırın,<br />
çok fazla bildirim almamak için cep telefonu ayarlarınızı değiştirin<br />
Akıllı telefonunuz, anında bilgi sağlayan ve sevdiklerinizle bağlantıda kalmanızı<br />
sağlayan bir yaşam çizgisidir. Ancak, cihazınıza bağımlılık geliştirmemek için<br />
cep telefonu kullanımınıza dikkat etmeniz önemlidir. Ekran başında geçirdiğiniz süre<br />
ile gerçek dünyayla olan ilişkinizi dengeleyerek sağlıklı ve mutlu bir zihinsel durum<br />
sağlayabilmeniz çok önemlidir.<br />
35
Dünyanın En Derin Noktası<br />
MARİANA ÇUKURU<br />
36<br />
Mariana Çukuru Batı Pasifik'te Guam<br />
yakınlarındaki Mariana Adaları'nın hemen<br />
doğusunda bulunan hilal şekilli bir çukurdur.<br />
Çukuru çevreleyen bölge eşsiz bir doğal<br />
ortama sahip. Mariana Çukuru Dünya'nın<br />
en derin yeri ve buradaki canlılar deniz<br />
seviyesinin 1000 katı yüksek basınç altında<br />
yaşıyor. Çukurdaki aktif çamur volkanları ve<br />
menfezlerden sıvı kükürt ve karbondioksit<br />
salınır. Everest Dağı bugüne kadar binlerce<br />
insan tarafından tırmanılmış olsa da,<br />
Dünya'nın en derin noktasına yalnızca üç<br />
i n s a n u l a ş a b i l d i : 1 9 6 0 ' t a Tr i e s t e<br />
denizaltısındaki iki bilim adamı ve 2012'de<br />
film yönetmeni James Cameron.<br />
Mariana Çukuru'nun güney ucunda bulunan<br />
Challenger Deep Dünya'daki en derin noktadır.<br />
Derinliğinin yüzeyden ölçülmesi zor ancak<br />
modern sonuçlar yaklaşık 11 bin metreyi<br />
gösterir ve yalnızca 300 metrelik bir yanılma<br />
payı var. 2010 yılında Ulusal Okyanus ve<br />
Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından yapılan<br />
bir araştırmada Dünya'nın en derin noktası<br />
Challenger Deep'in derinliği ölçüldü.<br />
Ö l ç ü m s e s d a l g a l a r ı g ö n d e r i l e r e k<br />
gerçekleştirildi. Tam derinlik 10.994 metre<br />
olarak kayda geçildi.<br />
Film yönetmeni ve derin deniz gezgini<br />
James Cameron 2012'de Challenger Deep’in<br />
dibine inerek 10.898 metreye ulaştı. Bununla<br />
birlikte New Hampshire Üniversitesi'nden<br />
araştırmacılar 2014 yılında yayımladıkları<br />
yüksek çözünürlüklü deniz tabanı haritalama<br />
araştırması ile Challenger Deep'in aslında<br />
10.984 metrede dibe vurduğunu gösterdiler.<br />
Karşılaştırıldığında Everest Dağı deniz<br />
seviyesinden 8.848 metre yükseklikte. Yani<br />
Mariana Çukuru'nun en dip kısmı Everest<br />
Dağı'ndan 2.147 metre daha derin.<br />
Mariana Çukuru'nun genişliği 2.542 km.<br />
yani ünlü Büyük Kanyon'dan bile beş kat<br />
daha uzun. Bununla birlikte derinlere<br />
inildikçe daraldığından ortalama genişliği<br />
69 km'dir.<br />
Guam Adası ABD bölgesi ve 15 Kuzey<br />
Mariana Adası ABD Commonwealth'i<br />
olduğundan Amerika Birleşik Devletleri<br />
Mariana Çukuru üzerinde yargı yetkisine<br />
sahip. George W. Bush 2009 yılında Mariana<br />
Çukuru'nu Deniz Ulusal Anıtı ilan etti ve<br />
deniz tabanı ve uzak adaları çevreleyen<br />
yaklaşık 506.000 km karelik su koruma<br />
altına alınmış oldu. Bu alan Mariana<br />
Çukuru'nun çoğunu, 21 sualtı volkanını ve<br />
üç adayı içine alıyor.<br />
Mariana Çukuru her ne kadar en derin yer<br />
olsa da Dünya'nın merkezine en yakın nokta<br />
değil. Dünya ekvatordan şişkin olduğundan<br />
kutuplardaki yarıçap ekvatordaki yarıçaptan<br />
yaklaşık 25 km daha az. Arktik Okyanusu'nda<br />
deniz diplerinin bazı bölümleri Dünya'nın<br />
merkezine Challenger Deep'den daha yakın.
Mariana Çukuru'nun zeminindeki su basıncı<br />
metrekare başına 700 kilogramdan fazla.<br />
Bu değer deniz seviyesinde hissedilen<br />
basınçtan 1000 kat yüksektir ve bir insanın<br />
üstüne 50 jumbo jet yığmaya benzer.<br />
Okyanustan yükselerek Mariana Adaları'nı<br />
oluşturan volkan zinciri Mariana Çukuru'na o<br />
hilal şekilli arkını vermiştir. Bölgede adalar<br />
arasına serpiştirilmiş birçok denizaltı volkanı<br />
var. Örneğin, Eifuku denizaltı volkanı, bacaya<br />
benzeyen hidrotermal menfezlerden sıvı<br />
karbondioksit yayar. Bu bacalardan çıkan sıvı<br />
103 santigrat derecededir. Daikoku denizaltı<br />
volkanını inceleyen bilim adamları okyanus<br />
yüzeyinin 10 metre altında erimiş kükürt<br />
havuzu olduğunu keşfetmişlerdir.<br />
Son bilimsel keşifler Mariana Çukuru'ndaki zorlu koşullar altında yaşayan şaşırtıcı<br />
derecede farklı canlılar olduğunu ortaya çıkarmıştır. Çukurun en derin bölgelerinde yaşayan<br />
bu hayvanlar, tam karanlıkta ve aşırı basınç altında hayatta kalıyorlar. Bu yüzden oldukça<br />
farklılar. Örnek olarak; Mariana Çukur’nda yaşadığı belirlenen Barreleye balığının gözleri<br />
saydam baş kısmının içinde bulunur ve yüzündeki iki yuva aslında burun kısmıdır.<br />
Mariana Çukuru besin anlamında son<br />
derece sınırlı çünkü karadan oldukça uzakta.<br />
Yapraklar, hindistancevizi ve ağaçlar nadiren<br />
çukurun dibine yol alır. Yüzeyden batan ölü<br />
planktonlar bile Challenger Deep'e ulaşırken<br />
binlerce kilometre yol alıyor. Bu yüzden<br />
bölgedeki bazı mikroplar metan veya kükürt<br />
gibi kimyasallarla beslenerek yaşarlar.<br />
Barreleye Balığı<br />
Bilim adamları ayrıca Challenger Deep'ten toplanan çamurda 200'den fazla farklı<br />
mikroorganizma yaşadığını belirlemiştir. Çamur laboratuvarlara özel kutularda getirilmiş ve<br />
ezici soğuğu ve basıncı taklit eden koşullarda özenle saklanarak incelenmiştir.<br />
James Cameron'ın 2012 dalışını inceleyen bilim adamları Challenger Deep'in doğusundaki<br />
Sirena Deep'te mikrobiyal matlar görüntülemiştir. Bu mikrop kümelerinin, deniz suyu ile kaya<br />
aralarındaki kimyasal reaksiyondan salınan hidrojen ve metan ile beslendikleri belirlenmiştir.<br />
Bununla birlikte, aldatıcı derecede savunmasız görünen bir balık Mariana'nın en yırtıcı<br />
hayvanlarından biridir. Bilim adamları 2017'de 8.000 metre derinlikte Mariana salyangoz<br />
balığı (Pseudoliparis swirei) olarak adlandırılan sıra dışı bir canlının örneğini topladılar.<br />
İlginç olan şeyse bu küçük salyangoz balığının pembe, kabuksuz gövdesinin böylesine zorlu<br />
bir ortamda hayatta kalmaya pek uygun olmamasıydı.<br />
Ancak bu balık sürprizlerle dolu. Araştırmacılar hayvanın Mariana Çukuru'nda en derine<br />
inen balık olduğunu keşfetti ve ulaştığı derinlikte yaşayan bol miktarı omurgasız canlıyla<br />
beslendiğini ortaya çıkardı. Bu derinliğe inen yırtıcı olmadığından balık nispeten güvende.<br />
Bu çukurda yaşayan ve 1897'de keşfedildiğinden bu yana yalnızca 50 kez görüntülenen<br />
Goblin köpekbalığı ile Fangtooth ve Dumbo Ahtapot gibi türler de olduğu bilinmektedir.<br />
37
MECMUA<br />
SANAT AKIMLARI<br />
EKSPRESYONİZM<br />
DIŞAVURUMCULUK<br />
Ekspresyonizm (dışavurumculuk), duygusal deneyimden ilham alan çağrışımcı bir<br />
sanat hareketidir. 19. ve 20. yüzyıldaki ana akımlardan biri olan Ekspresyonizm,<br />
sanatçının objektif gerçeklikten ziyade nesnelerin ve olayların insan içinde<br />
uyandırdığı öznel duyguları ve tepkileri tasvir ettiği sanatsal bir tarzdır.<br />
Resim ve mimaride kesin kuralları reddeden, yenilikçi sanat akımında sanatçılar,<br />
doğanın ''göründüğü gibi'' değil ''hissedildiği gibi'' tasvir edilmesi gerektiğini savunur.<br />
Eserlerde objenin nasıl göründüğü değil nasıl algılandığı önemlidir. Ekspresyonizmin<br />
ortaya çıkmasında Maniyarizm'in etkisi fazlasıdır. Her iki akımda Klasisizme tepki<br />
olarak doğmuş ve deneysel teknikler kullanılmıştır.<br />
Ekspresyonizm akımının ortaya çıkmasındaki en büyük etkenlerden bir diğeri de<br />
fotoğraf makinesinin Avrupa'da yaygın olarak kullanılmasıdır. Fotoğraf sanatının<br />
gelişmesi ile birlikte resme olan ilgi azalmıştır. Manzaraların, varlıkların ve olayları<br />
birebir taklit eden tablolar gözden düştüğü için ''serbest çağrışım'' ve<br />
''spontane çizim'' teknikleri ön planda tutulmuştur.<br />
Ekspresyonizm, sadece resim ve mimaride değil, sinemada da etkili olmuştur.<br />
Alman yönetmen Fritz Lang’in yönettiği 1928 yapımı ‘Metropolis’ sinema tarihinin<br />
ilk dışavurumcu filmi olarak bilinmektedir.<br />
38<br />
Bugün ‘modern sanat’ olarak bildiklerimizi kapsayan birçok sanat hareketi vardır.<br />
Her durumda sanatçılar kendi tercihlerine bakmaksızın benzer bir hedefe ulaşmaya<br />
çalışırlar. Örneğin; Empresyonistler çok kısa süren olayları (gün doğumu, gün batımı)<br />
tuvalde yeniden canlandırmışlardır. Fovistler sanata anlatımsal bir yaklaşımda<br />
bulunmuşken, Post-Empresyonistler sanatçının zihnini keşfetmişlerdir. Seçici sanatsal<br />
zevklere sahip Expresyonistler, duyguları ortaya çıkarmayı amaçlamışlardır.
MECMUA<br />
Ekspresyonizm hareketi Almanya’da başlamış ve sonrasında yayılmıştır. En bilinen<br />
Alman Ekspresyonistler Max Beckmann, Otto Dix, Lionel Feininger, George Grosz,<br />
Ernest Ludwig Kirchner, August Macke, Emil Nolde, Max Pechstein’dır. Avusturyalı<br />
Oskar Kokoschka, Çek Alfred Kubin ve Norveçli Edvard Munch ayrıca en bilinen<br />
isimler arasındadır. Almanya’da kaldığı zamanlarda Rus Kandinsky de<br />
Ekspresyonizme bağlanmıştır.<br />
Dışavurumculuğun ortaya çıkışı, sanatın yaratılması ve yargılanmasında yeni<br />
standartlar ilan etti. Artık sanat, dış görsel dünyanın bir tasvirinden ziyade sanatçının<br />
içinden ortaya çıkmalıydı ve bir sanat eserinin kalitesini değerlendirme standardı,<br />
kompozisyonun bir analizinden ziyade sanatçının duygularının karakteri haline geldi.<br />
Dışavurumcu sanatçılar, konularının tasvirinde genellikle dönen, sallanan ve<br />
abartılı fırça darbeleri kullandılar. Bu teknikler, modern dünyanın endişelerine tepki<br />
gösteren sanatçının coşkulu duygusal durumunu aktarmayı amaçlıyordu.<br />
Ekspresyonizm Akımının Sonu ve Devamı<br />
Birçok dışavurumcu sanatçı, I. Dünya Savaşı sırasında ya da savaş sonucu<br />
travmalar ve hastalıklar nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Franz Marc 1916'da düştü;<br />
Egon Schiele 1918 grip salgını sırasında öldü ve birçoğu savaşın travmaları altında<br />
yıkıldıktan sonra kendi canına kıydı. Nihayet 1933'te Alman Ekspresyonizmi dönemi<br />
Nazi diktatörlüğü tarafından söndürüldü. Dönemin sayısız sanatçısı, aralarında<br />
Pablo Picasso, Paul Klee, Franz Marc, Ernst Ludwig Kirchner, Edvard Munch,<br />
Henri Matisse, Vincent van Gogh ve Paul Gauguin vardı. , Naziler tarafından<br />
"yozlaşmış sanatçılar" olarak etiketlenmiş ve Ekspresyonist sanat eserleri<br />
müzelerden çıkarılarak toplatılmıştır.<br />
Yine de Ekspresyonizm, sonraki sanatçılara ve sanat hareketlerine ilham vermeye<br />
ve yaşamaya devam etti. Örneğin, Soyut Dışavurumculuk 1940'larda ve 1950'lerde<br />
savaş sonrası Amerika Birleşik Devletleri'nde önemli bir avangard hareket olarak<br />
gelişti. Soyut Dışavurumcular figürasyondan vazgeçtiler ve bunun yerine sanatlarında<br />
renk alanlarını, el hareketlerini ve kendiliğindenliği keşfettiler. Daha sonra, 1970'lerin<br />
sonu/80'lerin başında, Neo-Ekspresyonizm, zamanın Kavramsal sanatına ve<br />
Minimalist sanatına bir tepki olarak gelişmeye başladı. Neo-Ekspresyonist sanatçılar,<br />
kendilerinden önce gelen Alman Ekspresyonistlerinden büyük ölçüde ilham aldılar ve<br />
konularını genellikle etkileyici fırça darbeleri ve yoğun renklerle ham bir şekilde tasvir<br />
ettiler. Ünlü Neo-Ekspresyonist sanatçılar arasında Jean-Michel Basquiat,<br />
Anselm Kiefer, Julian Schnabel, Eric Fischl ve David Salle sayılabilir.<br />
Edward Munch tarafından<br />
1893 yılında tamamlanmış olan<br />
‘Çığlık’ isimli tablosu<br />
Ekspresyonizm akımının<br />
en bilinen ve ünlü eserlerindendir.<br />
39
MECMUA<br />
İLGİNÇ DETAYLAR<br />
İLK iPHONE APPLE FİRMASINA AİT DEĞİLDİ<br />
‘iPhone’ olarak adlandırılan ilk mobil cihazı<br />
Apple değil Cisco firması yaptı.<br />
Kullanıcıların bilgisayar olmadan Skype’ın<br />
ses işlevini kullanması için tasarlanmıştı.<br />
22 gün sonra Apple kendi ürününü duyurdu<br />
ve Cisco ticari marka ihlali nedeniyle dava açtı.<br />
Dava mahkeme dışında çözüldü ve<br />
her iki şirketin de adı kullanmaya devam etmesi<br />
konusunda uzlaşmaya varıldı.<br />
Birçok kullanıcı Cisco iPhone’u hiç duymamıştır.<br />
DÜNYA TARİHİNİN EN KISA SAVAŞI<br />
İngiliz - Zanzibar Savaşı (Anglo - Zanzibar Savaşı)<br />
Birleşik Krallık ve Zanzibar arasında 27 Ağustos 1896<br />
tarihinde olmuştur.<br />
Savaş İngiliz sömürge yönetimiyle istekli olarak<br />
birlikte çalışan Hamad Bin Thuwaini’nin<br />
25 Ağustos 1896'da ölümünden sonra yeğeni<br />
Khalid Bin Bargash’ın askeri darbe ile<br />
gücü ele geçirmesiyle patlak vermiştir.<br />
Tarihin bu en kısa savaşı ortalama 40 dakika sürmüştür.<br />
TİTANİK FACİASINDAN ŞANS ESERİ KURTULAN TÜRK<br />
Titanik’te 2223 yolcu vardı ama aslında gemide<br />
2224 yolcu olması gerekiyordu.<br />
Titanik’e binmeyen yolcu;<br />
Avrupa seyahati sırasında bilet alan ancak<br />
Fransa’dan başladığı yolculuğunu kötü<br />
hava koşulları nedeniyle Southampton Limanı’na<br />
kadar sürdüremeyen ve gemiyi kaçıran bir doktor.<br />
40<br />
1514 kişinin hayatını kaybettiği faciada<br />
bileti olduğu halde gemiye binmeyen tek yolcu,<br />
Türk Doktor Besim Ömer Akalın.
İLGİNÇ DETAYLAR<br />
EFSANE 12 KEZ REDDEDİLDİ<br />
MECMUA<br />
J.K. Rowling,<br />
Harry Potter ve Felsefe Taşı<br />
kitabını tamamlandığında eser<br />
12 yayınevi tarafından reddedildi.<br />
Bloomsbury Yayınevi eseri kabul etti.<br />
60'dan fazla dile çevrilen kitap<br />
dünya genelinde 400 milyon satılarak<br />
J.K. Rowling’e 1 milyar dolar kazandırdı.<br />
GOOGLE 750.000 DOLARA SATILAMADI<br />
Google’ın kurucuları Larry Page ve Sergey Brin,<br />
1999 yılında içerik sağlayıcı büyük bir şirkete<br />
Arama Motorunu yaklaşık 1 milyon dolara<br />
satmak istediklerini söylediler.<br />
Şirketin ilk teklife sıcak bakmamasıyla fiyat<br />
şirketi cezbetmek için 750.000 dolara düştü.<br />
Ancak şirket bu teklifi de reddetti.<br />
Google’ın bugünkü değeri yaklaşık 365 milyar dolar.<br />
İŞE ALMADIKLARI İKİLİYE MİLYON DOLARLAR ÖDEDİLER<br />
Brian Acton ve Jan Koum<br />
Yahoo’da mühendis olarak çalışırken birlikte<br />
aldıkları kararla işten ayrıldılar.<br />
İkili 1 yıl tatil ardından yeniden iş<br />
hayatına dönmek üzere iş aramaya başladılar.<br />
Facebook’a yaptıkları başvuru da reddedildi.<br />
Sonrasında ise Facebook,<br />
ikilinin geliştirdiği WhatsApp uygulamasını<br />
almak için 19 milyar dolar ödedi.<br />
41
Aikido<br />
Aikido, Morihei Ueshiba tarafından geliştirilen bir Japon Dövüş Sanatıdır.<br />
Enerjiyi uyumlaştırma yolu olarak tercüme edilebilir. Fiziksel düzeyde etkili eklem<br />
kilitleri, atışlar, ayakta kavrama teknikleri ve manipülasyonların kapsamlı<br />
kullanımını içerir. Ayrıca Japon kılıcı, bıçak ve baston tekniklerinin kapsamlı<br />
kullanımı da bu dövüş sanatına dahildir.<br />
Aikido, alanda her ne pahasına olursa<br />
olsun zaferi vurgulayan klasik dövüş<br />
sanatlarından farklı olarak, çatışma ve<br />
toplum üyeleri arasında uyumlu<br />
etkileşimi teşvik etmek için zararsız bir<br />
çözüm elde etmenin bir yoludur.<br />
Aikido'da hareket doğal olmalı ve<br />
zorlanmamalıdır. Aikido tekniğinin<br />
uygulanması çok az güç veya atletik<br />
yetenek gerektirir, bu nedenle aikido<br />
hemen hemen herkes tarafından<br />
yapılabilir. En önemlisi, uygun şekilde<br />
yürütülen aikido teknikleri ile bir<br />
saldırganın ciddi şekilde yaralanması<br />
önlenir.<br />
Aikido'da yapılan egzersiz, cinsiyetten<br />
bağımsız olarak tüm kursiyerlere yakışır.<br />
Her yaştan kişi bir dövüş sanatını<br />
icra edebilir.<br />
Vücut sanatında silahsız boş el eğitimi<br />
ana eğitim şeklidir. Yeni başlayanlar, hem<br />
solo hem de partner pratiğinde Aikido'nun<br />
temel vücut hareketlerini öğrenerek<br />
başlarlar. Vücut sanatının gelişimi, son<br />
sınıf öğrencilerine uygun daha yoğun<br />
uygulama ve ileri tekniklerle ilerler.<br />
Silahlı bir saldırganın silahsızlanma<br />
teknikleri de Aikido müfredatının<br />
bir parçasını oluşturduğundan, bazen<br />
vücut sanatı sınıfları silah sınıflarıyla<br />
birleşebilir.<br />
42
Aikido Japonca üç heceden oluşur. Aİ-harmoni, (uyumlu hareket etme) Kİ-ruh, düşünce,<br />
akıl evrensel enerji ve DO-yol. O halde Aikido evrensel enerji ile uyumun yolu, başka bir<br />
bakış açısı ile Aikido, saldırganın sizi sarsmasına ya da vuruşuna başlamasına imkân<br />
vermeden uygulanan savunma sanatıdır. Aslında ideal olan da; saldırı tamamen<br />
uygulanmadan nötralize edecek şekilde saldırganın duruşuna ve hareketlerine<br />
duyarlı olmaktır.<br />
Aikido, Morihei Ueshiba (1883-1969)<br />
tarafından Japonya”da 20. yy'ın ilk<br />
yarısında doğmuş ve geliştirilmiş bir<br />
Japon savaş sanatıdır. O”Sensei<br />
Ueshiba, yaklaşık 900 yıllık Daito Ryu<br />
Aikijutsu tekniklerini, kendi aydınlanma<br />
yolunda kazandığı anlayışıyla<br />
yoğurarak farklı bir savaş sanatı olan<br />
bugünkü aikido formunu ortaya<br />
koymuştur.<br />
Aikido; kendini savunmanın ve<br />
taktik bilimi olmanın ötesinde<br />
bireyin tam entegre bir insan<br />
olarak ortaya çıkabilmesi için<br />
ruhu mükemmelleştirmenin,<br />
vücudu ve aklı güçlendirmenin,<br />
bireyin fiziksel ve zihinsel gücünü<br />
birleştirmenin yoludur.<br />
Aikido bükme ve fırlatma<br />
tekniklerinin kullanılması ve<br />
s a l d ı r g a n ı n g ü c ü n ü v e<br />
hamlelerini ona karşı kullanılmayı<br />
amaçlaması bakımından, bir çok<br />
savaş sanatından ayrılır.<br />
Ayrıca rakibin bizi tutmasına, sarsmasına, itmesine, vurmasına izin vermeden onu ekarte<br />
edebilecek şekilde savunmayı ve tekrarlanan ataklara cevap verebilmeyi amaçlar ve<br />
uygulamaya sokar. Bu sistemde ayrıca yaşamsal sinir merkezlerine baskı yapmakta yer alır.<br />
Aikido'da rakibin üzerinde üstünlük sağlamak için kişinin özellikle eksiksiz bir zihinsel<br />
sakinliğe ulaşmasının ve kendi bedeni üzerinde denetim kurmasının önemi vurgulanır.<br />
Daha başka Doğu savaş sanatlarında olduğu gibi, disiplini ve saygıyı geliştirmek aikido<br />
eğitiminin ayrılmaz bir parçasını oluşturur.<br />
Türkiye'de Aikido eğitimi, 1983 yılında Kenji Kumagai Shihan'nın Japonyadan ülkemize<br />
gelmesi ile başlamıştır. Her ne kadar daha öncesinde de ülkemizde aikido eğitimi alan<br />
kişiler olduğu bilinse de bunlar yurtdışına eğitim almaya giden ve bireysel amaçlı eğitimin<br />
ötesine geçmeyen öğrencilerdir.<br />
1983 yılında Kenji Kumagai Shihan ile birlikte ülkemizde “Aikikai (Hombu Dojo) Stilinde”,<br />
grupların eğitimini amaçlayan dersler başlamıştır. Bu derslerde eğitim alan ilk aikido<br />
öğrencileri; Ali Uludağ, Mustafa Aygün, Lemi Bağdatlılar, Ahmet Berkol Ökten, İhsan Özgün,<br />
Neşe Altan, Mevlüt Zor, Melih Toprakçı, Yalçın Yenice, Yusuf Akyurt ve Halit Vatansever'dir.<br />
Bu öğrencilerden Ali Uludağ, Mustafa Aygün, Lemi Bağdatlılar, İhsan Özgün, Yalçın Yenice<br />
ve Yusuf Akyurt Aikido'ya devam ederek kendi dojoalarını (okul) açıp “Aikikai Stilinde”<br />
binlerce gencimizin Aikido öğrenmesine vesile olmuşlardır. Bu hocalarımız ilerleyen<br />
yaşlarına rağmen bugün hala bıkmadan, usanmadan eğitimler vermeye devam<br />
etmektedirler. Türkiye'de Aikikai stili dışında O'Sensei'nin ilk ve en popüler öğrencilerinden<br />
biri olan Morihiro Soito Sensein ekolü olan“Iwama Aikido” stilinde de aikido eğitimi<br />
verilmektedir.<br />
43
DİŞ SAĞLIĞI ÖNEMLİDİR<br />
Dişler, çene kemiği içine gömülmüş ve etrafı diş eti ile sarılmış<br />
dokulardır. Ağız içinde normal flora adını verdiğimiz milyarlarca<br />
bakteri yaşamaktadır. Bu tıpkı mide, bağırsak ve genital bölge<br />
florası gibidir. Buradaki denge önemlidir. Bu dengeyi bozan bizim<br />
kötü alışkanlıklarımızdır. Fırçalamanın önemi her zaman<br />
küçümsenen bir durumdur. Oysa ki bu tüm dengeyi sağlayan ağız<br />
içinin dengedeki durumudur.<br />
Ağız içi, enfeksiyon için bakteri, ısı ve besin olarak çok uygun<br />
bir ortamdır. Burada yapılacak şey besinlerin birikmesini<br />
engellemektir. Bu günlük diş fırçalama ve diş ipi kullanımı yanında<br />
düzenli 6 aylık kontrollerle sağlanacak bir durumdur.<br />
Eksik bakım sonucu öncelikle diş etleri şişme<br />
yapar ve kızarmaya başlar. Bu iltihabın<br />
ağızdaki ilk bulgularıdır. Genel kan<br />
tablosunda da izlenebilen bu durum<br />
müdahale edilmez ise kronik denilen sessiz<br />
ve çok da belirti vermeyen formda ilerlemeye<br />
başlar. Yani ağız içinde dişi saran yoğun bir<br />
enfeksiyon ve buna bağlı çene kemiğinde<br />
erimeler meydana gelir. Dişlerin normal<br />
pozisyonu kaybederek yer değiştirmeye<br />
başlar. Bu hastaların çoğunda sebepsiz baş<br />
ve boyun ağrıları görülmeye başlar. Ağız<br />
i ç i n d e ç o k k ö t ü b i r k o k u ç e v r e y i<br />
etkilemektedir. Kişinin sosyal iletişimi ya da<br />
eş ilişkisi bu koku ile direkt olarak bozulur.<br />
İçine kapanan bu kişiler ağrıları daha da<br />
yoğun yaşamaya başlarlar.<br />
Daha sonra ağız içindeki bu enfeksiyon kan<br />
dolaşımı ile kalp kası ve dokularını etkiler.<br />
Kalp krizi vakalarının %70'ine yakınında diş<br />
eti hastalığı tanımlanmıştır. Özellikle sigara<br />
içilmesi bu yüzdeyi giderek artırır. Kan<br />
damarları bu enfekte kanı böbrek akciğer<br />
gibi organlara da taşımaktadır. Kişilerin<br />
yaşadığı iç organ problemlerinin başlangıcı<br />
enfeksiyonun vücutta , yani ağız içinde<br />
sürekli olmasıdır.<br />
Özellikle gebelikte diş eti problemi bebek için<br />
önemli problemdir. Düşük olasılığı, erken<br />
doğum ve düşük doğum ağırlığı olan<br />
bebeklerde annelerin çoğunda diş eti<br />
problemi tanımlanmıştır.<br />
Psikolojimizden başlayarak tüm sağlığımızı etkileyen dişlerin, öncelikle çok önemli<br />
organlar olduğunu kabul etmemiz gerekir.Bir diş çekimi bir organ kaybıdır. Dolayısı ile daima<br />
sağlığın başının diş fırçalamak ile başladığını hatırlamak gereklidir.<br />
Kendimizi iyi hissetmemizin en önemli kısmı estetik duruşumuzdur. Bu daima genç ve<br />
güzel görünmeyi arzulamaktır. Burada en önemli görselimiz dişlerimizdir. Sağlıklı diş etleri<br />
güzel dişler sizi daima mutlu eder, mutlu gösterir. Estetiğini beğenmediğiniz diş için bile<br />
tedavi gerektiğinde diş etiniz sağlıklı ise iyi sonuç alınır. Kanamalı şiş diş etleri ve kokan bir<br />
ağızda dişler ne kadar beyaz olsa da anlamı yoktur. Güzel diş sağlıklı diştir. Sağlıklı diş ise<br />
bilinçli sağlıklı insanların kazanımıdır.<br />
Genellikle et tüketiminden sonra, dişler kürdanla temizlenmeye çalışılır. Ancak bu durum,<br />
diş sağlığı açısından tehlikelidir. Dişler arasında kalan yiyecek artıklarının temizlenmesi için<br />
gerekli durumlarda diş ipi kullanılmalıdır. Yemekten ve et tüketiminden sonra, dişlerinizi<br />
fırçalayıp sonrasında diş ipi yardımıyla diş aralarını da temizleyerek artıklarından arındırın.<br />
Artıklar büyük problemlere yol açabilir. Diş aralarında kalan etleri temizlemediğiniz durumda,<br />
bu kalıntılar çürüğe, ağızda kokuya ve diş eti hastalıklarına neden olabilir.<br />
44<br />
Ağız ve diş sağlığının korunması için, 6 ayda 1 düzenli olarak diş hekimine gidin. Diş<br />
fırçası kullanmayı alışkanlık haline getirin; aksi halde dişlerde çürük oluşumunu<br />
engellemeniz imkansız. Mutlaka diş ipi ve arayüz fırçaları kullanın; diş fırçasının<br />
ulaşamadığı bölgelerde kullanmadığınız durumlarda dişlerin asla tamamen temizlenmez.
DİŞLERİNİZİ KORUMAK MÜMKÜN<br />
İHMAL ETMEYİN!
BİLİYOR MUYDUNUZ?<br />
Dünya’ya her gün 8.600.000 yıldırım düşmektedir.<br />
İnsan DNA’sı %40-%50 oranında muz DNA’sı ile aynıdır.<br />
Tavşanlar ve papağanlar, kafalarını çevirmeden arkalarını görebilirler.<br />
Yarasalar, bir mağaradan çıktıklarında her zaman sola dönerler.<br />
Baykuş, mavi rengi görebilen tek kuş türüdür.<br />
Kelebekler ayaklarıyla tat alırlar.<br />
Bir insan, hayatı boyunca ortalama 22 kg deri kaybeder.<br />
Dünyanın en hızlı büyüyen bitkisi bambu, ortalama günde 90 cm kadar uzuyor.<br />
Su samurları el ele tutuşarak uyurlar.<br />
Köpekbalıkları 100 milyon damla deniz suyu içindeki 1 damla kanı hissedebilirler.<br />
Arılar, yarım kilo bal yapabilmek için iki milyondan fazla çiçekten bitki özü toplarlar.<br />
Tarantulalar iki buçuk yıl yiyeceksiz yaşayabilirler.<br />
Kağıt paralar sanıldığı gibi kağıttan değil, özel bir pamuk - keten karışımından üretilir.<br />
Heinz ketçap’ın aslında 57 çeşidi yoktur ve hiç olmamıştır.<br />
Barbie’nin tam adı Barbara Millicent Roberts’tır.<br />
Ahtapotların 3 kalbi vardır.<br />
Kutup ayılarının derisi siyahtır, tüyleri de beyaz değil şeffaftır.<br />
Siri’ye söylediğiniz her şey Apple’a gönderilir, analiz edilir ve saklanır.<br />
Yeni araba kokusu olarak bilinen koku, 50'den fazla kimyasaldan ortaya çıkar.<br />
Facebook’un Abd, Çin ve Brezilya nüfuslarının toplamından daha fazla kullanıcısı var.<br />
Facebook logosunun mavi olmasının sebebi Mark Zuckerberg’in kırmızı-yeşil renk körlüğü olması.<br />
Barbie’nin tam adı Barbara Millicent Roberts’tır.<br />
Ahtapotların 3 kalbi vardır.<br />
Kutup ayılarının derisi siyahtır, tüyleri de beyaz değil şeffaftır.<br />
46<br />
Siri’ye söylediğiniz her şey Apple’a gönderilir, analiz edilir ve saklanır.<br />
Yeni araba kokusu olarak bilinen koku, 50'den fazla kimyasaldan ortaya çıkar.
BİLİYOR MUYDUNUZ?<br />
Baharatlı bir şey yedikten sonra bir çay kaşığı şeker yerseniz, bu hararetinizi tamamen alacaktır.<br />
Bir kilo limonda bir kilo çilekten daha fazla şeker vardır.<br />
Gülmek için 17 kas, surat asmak için ise 43 kas çalışır.<br />
Sabahları elma yemek, kahve içmekten daha fazla uykunuzu açar.<br />
Kereviz yerken harcanan kalori, kerevizin içindeki kaloriden daha fazladır.<br />
İnsan midesi 2 haftada bir iç zarını yenilemek zorundadır, aksi halde kendi kendini sindirir.<br />
Tüketicilerin %64'ü sosyal medya içeriğine göre satın alma kararı vermektedir.<br />
Sadece bir adım atmak için vücudumuzdaki kaslardan ortalama 200'ünü kullanmaktayız.<br />
Reflü hastalığında yanma fazla asit olmasından değil, mide kapağının çalışmamasındandır.<br />
Düzenli salatalık tüketimi bağırsakların düzenli çalışmasına yardımcı olur.<br />
Yemeklerde tuz yerine karabiber kullanmak kilo vermenize yardımcı olabilir.<br />
PRİNGLES ASLINDA PATATES CİPSİ DEĞİLDİR<br />
Pringles ambalajlarının hiçbir yerinde ‘Cips’ kelimesini göremezsiniz. Bunun nedeni ise,<br />
Pringles’ın ince dilimlenmiş patateslerden yapılmaması.<br />
Bunun yerine kurutulmuş patates pullarının parabolik şekillerine preslenmektedir.<br />
Ürünü daha az yağlı yapan da aslında budur.<br />
Ancak diğer patates cipsi üreticileri şikayet edince Gıda ve İlaç İdaresi, Pringles’ın<br />
cips olarak pazarlanamayacağına karar vermiştir.<br />
Şirket de çözümü Pringles’ı ‘patates gevreği’ olarak pazarlamakta bulmuştur.<br />
UÇUŞ SIRASINDA TAT ALMA DUYULARINI %30 KAYBEDİYORUZ<br />
Uçaktaki yükseklik, bir şeyleri tatma yeteneğimiz üzerinde olumsuz etkiye sahip olabilir.<br />
Almanya’daki Fraunhofer Yapı Fiziği Enstitüsü tarafından yürütülen bir araştırmaya<br />
göre, çok yüksekte ve düşük basınçta yaşanan bu olay, kişinin tat alma duyusunun<br />
tatlı ve tuzlu yiyeceklere duyarlılığını yaklaşık olarak %30 oranında azalttığını gösterdi.<br />
Kuru kabin havasının koku alma yeteneğimizi etkilediğini ve tat alma yeteneğimizin<br />
daha da azaldığı belirlendi.<br />
KÖPEKLER KONUŞULANLARI ANLARLAR<br />
Köpekler 165 kelimeyi öğrenebilecek hafızaya sahiptir. Şaşırtıcı olmayan bir şekilde,<br />
en iyi kısa kelimelere ve ‘ç’ veya ‘ş’ gibi sert ünsüzlere sahip kelimelere yanıt verirler.<br />
Bu ‘dışarı çıkalım’ kelimesini neden üç oda öteden duyabildiklerini açıklayabilir.<br />
47
DAMLA ÇİKOLATALI KURABİYE<br />
MALZEMELER<br />
1 adet yumurta<br />
1 paket kabartma tozu<br />
1 paket vanilya<br />
1 su bardağı pudra şekeri<br />
1 su bardağı damla çikolata<br />
2,5 su bardağı un<br />
100 gram tereyağı yoksa margarin<br />
YAPILIŞI<br />
Afiyet Olsun<br />
Öncelikle tereyağı veya margarini oda sıcaklığında yumuşamaya bırakalım.<br />
Yumuşayan yağı bir kaba koyalım. İçine pudra şekeri atarak iyice karıştıralım.<br />
Yumurtaları kırıp pudra şekeri ve yağı karıştırdığımız kabın içine dökelim.<br />
Karıştırmaya devam edelim.<br />
Vanilya, kabartma tozu ve unu da kaba dökerek kıvam alana kadar yoğuralım.<br />
Son malzeme olan damla çikolatamızı da içine döküp yoğurmaya devam edelim.<br />
Hamuru güzelce yoğurduktan sonra ceviz büyüklüğünde parçalar kopararak<br />
elimizde yuvarlayalım. Pişirme kâğıdı serdiğimiz tepsinin üstüne yuvarladığımız<br />
hamurları tek tek dizelim.<br />
48<br />
Tepsiyi 180 derecede ısıtılmış fırına verelim. 15 dakika kadar pişirelim.<br />
Pişen kurabiyelerimizi oda sıcaklığında biraz bekletip ılıdıktan sonra servis edelim.
LEZZETLİ LİMONATA TARİFİ<br />
MALZEMELER<br />
6 adet büyük boy limon<br />
1 adet portakal<br />
1 su bardağı toz şeker<br />
1 su bardağı sıcak su<br />
1.5 litre soğuk su<br />
Yarım demet taze nane<br />
Buz parçaları<br />
Evinizde kendiniz yapabileceğiniz,<br />
sıcak havalarda sizi serinletecek<br />
nefis bir limonata tarifi.<br />
Kolayca hazırlayabilir, afiyetle içebilirsiniz.<br />
LİMONATAMIZIN YAPILIŞI<br />
Limon ve portakalların kabuklarını bir kaba rendeleyin.<br />
Üzerine şeker ilave edin elinizle iyice ovun.<br />
Ardından üzerine sıcak su döküp şeker eriyinceye kadar karıştırın.<br />
Kabuklarını rendelediğiniz portakal ve limonları küp doğrayıp blender'da karıştırın.<br />
Şekerli karışımı ilave edin ve yeniden karıştırın.<br />
Elde ettiğiniz karışımı bir kaba alın, üzerine suyu ilave edip iyice karıştırın.<br />
10 dakika beklettikten sonra süzgeçten geçirin ve buzdolabında soğutun.<br />
Bardaklara buz, limon dilimleri ve nane süslemesi yaparak servis edebilirsiniz.<br />
49
MECMUA<br />
Kediler Hakkında Bunları Biliyor Muydunuz?<br />
- Kediler, fare ve böceklerin aşırı üremesini engellerler.<br />
- Kedilerin beyin yapısı insanların beyin yapısına çok<br />
benzer. Duyguları üreten kısımlar aynıdır.<br />
- Sağlıklı bir kedinin tüyü asla zararlı değildir ve<br />
insan sağlığı için hiçbir tehlike içermezler.<br />
- 17.yüzyılda kedilerin cadılıkla ilgili olduğunu<br />
düşünen Avrupalılar kedi kıyımına başlayınca,<br />
Avrupa 18.yüzyılın başında Vebaya yenik düştü.<br />
Ama Avrupa’yı Vebadan kurtaran yine Kediler<br />
olmuştur.<br />
- Kediler yemek artıklarını yiyerek sivrisineklerin<br />
aşırı çoğalmasının önüne geçerler.<br />
- Kediler yüzleri yere bakar (baş aşağı) şekilde<br />
ağaçtan inemezler, çünkü tırnakları buna uygun<br />
değildir. Ancak geri geri inebilirler.<br />
- Kediler hayatlarının üçte ikisini uyuyarak geçirirler.<br />
Uykularının %75'i hafif, %25'i derin uykudur.<br />
- Kedilerin IQ seviyeleri köpeklerinkinden daha da<br />
düşüktür, ancak karmaşık problemlerin çözümünde<br />
köpeklerden daha iyilerdir.<br />
- Kediler tatlı şeyleri sevmezler çünkü genlerinde tat almaçlarının 'tatlı' kısmı yoktur. Şöyle ki<br />
bu almaçlar T1R2 ve T1R3 protein alt birimlerini içerir. Fakat kedi, çita ve kaplanlarda T1R2<br />
geni yoktur, bu yüzden tatlı yiyemezler, yeseler de tadını alamazlar.<br />
- Kediler tabi ki memnun olduklarında mırıldanırlar fakat doğum yaparken, hasta olduğunda,<br />
yavrusunu emzirirken, yaralandığında ya da stresli olduklarında da mırıldanırlar. Bilim<br />
adamları bunu sebebinin ne olduğundan emin değiller fakat bazı tahminler yürütmektedirler.<br />
Kediler nefes alıp verirken düzenli olarak 25 ve 150 Hertz arasında sesler çıkarırlar.<br />
Araştırmalara göre bu sesler kemik yoğunluğunu artıyor ve iyileşmeyi hızlandırıyor. Kediler<br />
uyku ve dinlenme gibi uzun süreli aralarda enerjilerini topladıkları için mırıldanarak enerji<br />
harcamadan kaslarını dinlendirebilir ve kemiklerini güçlendirebilirler. Ayrıca mırıltı, daha çok<br />
köpeklerde görülen kalça çıkıklığı gibi hastalıklarda acıyı azaltmaya yardımcı olabilir.<br />
Dolayısıyla kediler kendilerini iyileştirmek ve iletişim kurmak için mırmırlanırlar desek<br />
yanlış olmaz.<br />
50<br />
- Belki çok şaşırtıcı değil ama Cornell Üniversitesi'nde yapılan bir araştırmaya göre kediler<br />
zamanlarının %30 ile 50 arasını kendilerini temizlemek için harcıyorlar. Kendini temizlemenin<br />
birçok yararlı yanı vardır; kendini serinletir, rahatlatır, kan dolaşımını rahatlatır ve avcı<br />
hayvanların dikkatlerini çekecek kokulardan kurtulur. Bazen kediniz sizi bile yalayabilir,<br />
bu onun sizi ailesinin bir parçası olarak gördüğünün işaretidir. Tadını çıkarın!
MECMUA