Mehmanxana
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Sanitariya və Gigiyena Metodları və Normaları Proqramı<br />
(SAHMAN - Sanitation and Hygiene Methods and Norms)<br />
<strong>Mehmanxana</strong> və mehmanxana tipli müəssisələr üçün<br />
TƏLİMAT
“SAHMAN” Proqramı çərçivəsində nəfəs yolu xəstəliklərinin<br />
(xüsusilə, COVID-19-un) profilaktikasına dair<br />
mehmanxana və mehmanxana tipli müəssisələr üçün<br />
TƏLİMAT<br />
1. Təlim və maarifləndirmə<br />
2. Qabaqlayıcı tədbirlər<br />
3. Təmizlik və dezinfeksiya tədbirləri<br />
4. Xəstəlik daşıyıcıları ilə bağlı nəzarət tədbirləri<br />
1. TƏLİM VƏ MAARİFLƏNDİRMƏ<br />
<strong>Mehmanxana</strong> və mehmanxana tipli müəssisələrdə nəfəs yolu xəstəliklərinin,<br />
xüsusilə COVİD-19 (koronavirus) infeksiyasının yayılmasının qarşısının alınması üçün<br />
maarifləndirmə işlərinin aparılması və müvafiq təlimlərinin keçirilməsi vacibdir. Bu<br />
məqsədlə, “SAHMAN” proqramı çərçivəsində proqramda təlimlərə cəlb olunan<br />
mehmanxana və mehmanxana tipli müəssisənin nümayəndərinə virusdan qorunma<br />
tədbirləri barədə məlumatlar veriləcəkdir. Təlimlərdə iştirak edən və müvəffəqiyyətlə başa<br />
vuran nümayəndələr – “SAHMAN” menecerləri müəssisə daxilində proqram çərçivəsində<br />
nəzərdə tutulan tədbirlərin həyata keçirilməsinə görə məsuliyyət daşıyacaqdır.<br />
Təlim zamanı iştirakçılar şəxsi gigiyena (əl gigyenası, nəfəs yolu gigiyenası,<br />
öskürmə etiketi), dezinfeksiya tədbirləri (işlərin dövriliyi, tətbiqinə icazə verilən<br />
maddələrdən düzgün istifadə qaydaları, həmçinin dezinfeksiyanın aparılması qaydaları),<br />
digər növ qabaqlayıcı qoruyucu tədbirlər haqqında metodiki göstərişlərlə təmin<br />
olunacaqlar. “SAHMAN” menecerləri isə öz növbələrində, müəssisənin rəhbərliyini, işçi<br />
heyətini proqram, onun faydaları və görülməli tədbirlər haqqında məlumatlandırmaq və<br />
təlimatlandırmaq öhdəliyi götürəcəklər. Əlavə olaraq, onlar proqrama dair məlumatların,<br />
eyni zamanda tələb olunan gigiyena və sanitariya tədbirlərinə dair yazılı xatırlatmaların<br />
(misal üçün, əl gigiyenası) əsas ümumiişlək ərazilərdə (resepşn, lobbi, lift, pilləkan,<br />
qidalanma məkanları, idman zalları və s.) yerləşdirilməsini təmin etməlidirlər.
1.1. Əl gigiyenası<br />
Əl gigiyenası əllərin təmiz olmasını nəzərdə tutur. Bura əllərin yuyulması və (ya)<br />
alkoqol tərkibli vasitə ilə dezinfeksiya olunması daxildir. Bir çox yoluxucu xəstəliklər<br />
birbaşa kontakt vasitəsi ilə yayıldığı üçün düzgün əl gigiyenası mehmanxanalarda<br />
infeksiyanın yayılmasına qarşı əsas tədbir hesab olunur.<br />
Əl gigiyenası aşağıdakı qaydada tətbiq olunmalıdır:<br />
• Ağıza, buruna və gözlərə toxunmazdan əvvəl;<br />
• Qidaların hazırlanması və təqdim olunmasından əvvəl;<br />
• Öskürəndən və asqırandan sonra;<br />
• Sanitar qovşaqlardan istifadə edəndən sonra;<br />
• İctimai sanitar qovşaq, qapı dəstəyi, lift düyməsi və s. kimi ümumi yerlərə<br />
toxunduqdan sonra.<br />
Əllərin yuyulması<br />
Əllərin düzgün qaydada yuyulması üçün birinci, üzük, saat və digər əl aksesuarları<br />
çıxarılmalı, sonra isə əllər aşağıdakı qaydalara uyğun olaraq yuyulmalıdır.<br />
• Axar suda əlləri isladın;<br />
• Maye sabun əlavə edin və əlləri sürtərək köpürdün;<br />
• Axar sudan kənarda ovucları, biləkləri, əllərin arxasını, barmaqların arasını və<br />
arxasını, barmaqların ucların 20 saniyə ərzində sürtün (eyni qayda dezinfeksiya<br />
zamanı da tətbiq olunur);<br />
• Sürtəndən sonra əlləri axar suda təmiz yuyun;<br />
• Sonra isə əlləri bir dəfə istifadə olunan təmiz pambıq və ya kağız dəsmalla<br />
qurulayın;<br />
• Əgər ehtiyac olsa, su kranını toxunmadan, dəsmalla tutaraq bağlayın.<br />
1.2. Öskürək/respirator xəstəlik zamanı şəxsi gigiyena<br />
Öskürək/respirator xəstəlik zamanı xəstəliyin mənbəyindən qorunma üçün nəzarət<br />
tədbiridir. <strong>Mehmanxana</strong>nın işçiləri və qonaqlar öskürək/respirator xəstəliklə bağlı<br />
aşağıdakı düzgün etiket qaydaları barədə məlumatlandırılmalıdır:
Nəzarət tədbirləri<br />
• Öskürəndə və asqıranda ağızı kağız salfetlə bağlanmalı və istifadə olunmuş<br />
salfet ağzı bağlı zibil qabına atılmalıdır;<br />
• Resprator axıntı ilə təmasdan sonra əllər müvafiq qaydada təmizlənməlidir;<br />
• Resprator simptomları olan qonaqlara tibbi maskalar təklif olunmalıdır;<br />
• Resprator simptomları olan qonaqların digər qonaqlardan kənarda oturmasına<br />
diqqət yetirilməlidir (ən azı 1 m).<br />
Öskürək/respirator xəstəlik və şəxsi gigiyena qaydalarına işçilərlə yanaşı qonaqlar<br />
da əməl etdikdə virusun yayılmasının qarşısının alınması daha yaxşı nəticə verir. Buna<br />
görə də qonaqların gigiyena qaydalarına əməl etməsinə diqqət yetirmək lazımdır.<br />
Qonaqlara və işçilərə gigiyena qaydalarının xatırladılması üçün mehmanxanada mümkün<br />
yerlərdə məlumat lövhələri qoyulmalıdır.<br />
2. QABAQLAYICI TƏDBİRLƏR<br />
“SAHMAN” proqramında iştiak edən müəssisələr aşağıdakı qabaqlayıcı qoruyucu<br />
tədbirləri həyata keçirməyi öhdələrinə götürürlər:<br />
• İşçi heyətinin sağlamlığına nəzarət edilməsi (gündə iki dəfə sensor termometr<br />
vasitəsilə temperaturun ölçülməsi, soyuqdəymə, infeksiya əlamətlərinin olubolmamasına<br />
daimi nəzarət);<br />
• Özünü narahat hiss edən, temperaturu 38 dərəcə C-dən yüksək olan, nəfəs yolu<br />
xəstəliklərinin simptomlarını nümayiş etdirən işçilərə və qonaqlara təcili tibbi<br />
xidmətin təşkili;<br />
• Münasib olduqca, müəssisəyə daxil olan qonaqların temperaturunun ölçülməsi<br />
və onlarda nəfəs yolu xəstəliklərinin simptomlarının olub-olmamasına nəzarət<br />
edilməsi;<br />
• Müəssisənin şəxsi gigiyena və dezinfeksiya tədbirlərinin görülməsi üçün zəruri<br />
olan vasitələrlə təmin olunması: sensor termometr, əl dezinfeksiyaedici məhlullar,<br />
əl salfetləri, üz maskaları, əlcəklər, istifadə edilmiş tibbi maskalar və əlcəklərin<br />
atılması üçün ayrıca qapalı torbalar, dezinfeksiyaedici məhlullar, işçi heyəti üçün<br />
təmiz geyimlər;<br />
• Resepşn və digər qəbul işçiləri tərəfindən üz maskaları və əlcəklərin istifadəsi;<br />
• Ümumiişlək ərazilərdə əl dezinfektantlarının, salfetlərinin təchiz edilməsi;<br />
• Qonaqlar üçün tələb olunduqda üz maskalarının və əlcəklərin təchiz olunması;<br />
• Görülən bütün tədbirlərin qeydiyyatının aparılması və sənədləşdirilməsi.
2.1. Təhlükəsiz məsafə tədbirləri<br />
• Müəssisə daxilində və ətrafında insanların kütləvi toplanmasına imkan<br />
verilməməsi;<br />
• Qələbəlik (tünlük) yaranmasının qarşısını almaq üçün növbələrin müəssisə<br />
daxilində bir neçə ərazidə təşkili (resepşn,məlumat nöqtəsi,qeydiyyat nöqtəsi);<br />
• Qonaqlar arasında ən azı 1 metr məsafəni təmin etmək üçün növbə yerlərinin<br />
döşəmə işarələri ilə ayrılması;<br />
• Ümumiişlək ərazilərdə masalar, oturacaqlar, skamyalar və stullar arasında 2<br />
metrlik məsafənin tətbiqi.<br />
3. TƏMİZLİK VƏ DEZİNFEKSİYA TƏDBİRLƏRİ<br />
Yoluxucu virus ətraf mühitdə uzun müddət yaşadığı üçün ərazinin təmizlənməsi və<br />
dezinfeksiyası tədbirləri gücləndirilməlidir. Təmizlik və dezinfeksiya tədbirlərinə<br />
aşağıdakılar daxildir:<br />
• Təmizlik işləri birinci təmiz hissədən başlamalı sonra isə daha çirkli hissələri<br />
təmizləməlidir;<br />
• Daha çox təmas olunan səthlərə (resepşn və qəbul masası, qapıların dəstəyi,<br />
liftlərin düymələri və s.) fokus olunmaqla bütün ümumiişlək yerlər və qonaq<br />
otaqları gün ərzində hər 4 saatdan bir deterjanlı su ilə təmizlənməli və<br />
dezinfeksiya olunmalıdır;<br />
• Müntəzəm olaraq pest-kontrol həyata keçirilməlidir;<br />
• Bütün ümumi sanitar qovşaqlar/yuyunma otaqları maye sabun, kağız dəsmal və<br />
ya əlqurudanlarla təmin olunmalıdır;<br />
• Təmizlik və dezinfeksiya işlərindən sonra əllər gigiyenik qaydada təmizlənməlidir;<br />
• Mövcud gigiyena standartlarının düzgün qaydada tətbiq olunmasına rəhbərlik<br />
mütəmadi nəzarət etməlidir.
4. XƏSTƏLİK DAŞIYICILARI İLƏ BAĞLI NƏZARƏT TƏDBİRLƏRİ<br />
COVİD-19 virusu daşıyıcıları ilə bağlı nəzarət tədbirləri standart tədbirlərə əlavə<br />
olaraq həyata keçirilir. Aşağıdakı tədbirlər daxildir:<br />
• İnfeksiyanın yayılmasının qarşısını almaq üçün qızdırması və respirator<br />
simptomları olan qonaqların tibbi maskalar geyinməsinə diqqət edilməsi;<br />
• Müəssisə daxilində xüsusi karantin ərazisinin ayrılması;<br />
• Karantin sahələrinə aparan ayrıca izolyasiya edilmiş yolun və buradan nəqliyyatla<br />
yola düşmək üçün ayrıca parkinq ərazisinin olması;<br />
• Şübhəli COVID-19 hallarında ünsiyyət üçün müvafiq qoruyucu geyimlərin<br />
mövcudluğu;<br />
• Evakuasiya planının mövcud olması və heyətə əlaqədar təlimin keçirilməsi;<br />
• Kəskin respirator xəstəlik simptomları nümayiş etdirən qonaqların dərhal tibbi<br />
xidmətə müraciət etməsini və kütləvi yerlərə getməməsinin tövsiyə edilməsi;<br />
• Xəstə qonaqlarla işçi heyətinin təmasının minimuma endirilməsi və onunla<br />
təmasda olan şəxslər tərəfindən şəxsi mühafizə vasitələrindən istifadə edilməsi;<br />
• Xəstə qonaq check-out etdikdən sonra otağı təmizlənməli və dezinfeksiya<br />
olunması;<br />
• Onun təmasda olduğu şəxslər və yerlər müəyyən olunmalı və müvafiq qaydada<br />
təmizlik, dezinfeksiya və izolyasiya işlərinin aparılması;<br />
• Front-desk, lobbi, lift, restoran, konfrans zalı və kütlə toplantıların mümkün olduğu<br />
digər yerlərdə insanlar arasında ən azı 1 m məsafənin olması təmin olunması.