Download file (1,72 MB) - .PDF

gemeinde.enneberg.bz.it

Download file (1,72 MB) - .PDF

Poste Italiane S.p.A. - Sped. in A. P. -70% NE Bolzano

PLATA D’ENFORMAZIUN DAL COMUN DE MAREO - Nr. 4/2011 - 23 de dezëmber 2011

Comun de Mareo, strada Catarina Lanz 48, 39030 Mareo, telefonn 0474/501023, fax 0474/501644,

www.comun.mareo.bz.it

info@comun.mareo.bz.it

Nadé, löm y pêsc po porté!

L’aministraziun y i colaboradus dal Comun de Mareo

i aoda a döta la popolaziun y a sü ghesć en

Bun Nadé y döt le bun por l’Ann Nö!


Aodanzes

Bun Nadé y Bun Ann Nö

Le tomp passa debota, y belo

endô s’arjignunse da tó

comié da en ann.

Dan porta ànse śën les festivitês

dal Sant Nadé, co è por chi co

laora con le turism i dis de majer

laûr. Por d‘atri èl l‘ocajiun da

se conzeder val‘ dis de palsa. A

düć os les mius aodanzes d'en

bel Nadé, che al pòi ester na festa

sontida te döt so significat plü sot.

Por l‘ann nö co è dan porta, ves

va a düć l‘aodanza che al pòi ester

soradöt en ann de pêsc, serenité

y contentëza, acompagné dala

benedisciun de Chël Bel Dio. Ch‘i

romagnëise düć en sanité y che

i podëise avëi trec momonć de

ligrëza y de bona löna, che i sëise

bogn da arjunje i traverć ch‘i s‘ëis

motü dant.

I viun te tomps olache trep

mëss jì debota, porchël va a düć

os soradöt l‘aodanza che i ciafëise

inće tomp por os, val‘ iade por sté

chić y por coltivé ći co è essenzial

tla vita.

Intervista

Cin' domandes al Ombolt

Cai è pa i laûrs co vën fać l'ater ann, ćiodì vën pa le tru dla roda da Fodara

Masaronn ete y nia d'Al Plan ete, ći vëgnel pa fat con le bus d'isté L'Ombolt

rospogn

Le Saltà: Ombolt, en ann

de legislatöra va a piz. Con ći

sontimont ciarëise pa zoruch al

2011

Albert Palfrader: Iu arati che ara

sii jüda eniann valgamia bun. Le

consëi de comun stimenëia. I àn na

ligna de laûrs ch’i podun mëter man

y sce cösc gareta, podunse ester plü co

encontonć.

Por l’ann 2012 èl motü a bilanz

envestiziuns por 1,3 miliuns de

euro. Cai è pa i laûrs de maiù

emportanza co garatarà tal 2012

Damperfora èl da dì che tal capitul

dles envestiziuns n’èl

nia düć i laûrs co gnarà

fać. Chisc è partis sö te

deplü capitui y usc de

bilanz. Danter i laûrs

plü emportanć èl da

nominé le paiun y la

scora de musiga d’Al

Plan y l’ampliamont

dla scora mesana d’Al

Plan. Al gnarà scrit

fora deplü raiuns, y al

gnarà laoré pa deplü

strades: i nominëii

tlò la strada La Pli -

Brach, deplü strades a

Rina, olache i àn p.ej.

ciafé dan da püch le

finanziamont por le

pröm lot dla strada

Pecëi - Tintal. Sce ara garêta, gnaràl

inće fat le tru dla roda ete por la val.

Por le tru dla roda èl porté

ete 110.000,00€. Cösc dess jì da

Fodara Masaronn ćina ta Pederü.

Ćiodì n’èsun pa nia piês da Al

Plan ete

Da Fodara Masarônn ete èl döt

terac de comun y enlò n’àn nia bria da

sciacaré con proprietars de terac. Da

dì èl inće che ćina ta Fodara Masaronn

èl en pert belo i trus. L’intenziun è

sambën da laoré fora le tru dla roda

deplën. Śën metunse en iade man con

cösc tòch, spo ài crëta che ara garatarà

da fà inće l’ater, mo enlò èl ćiamó da

baié con i proprietars privać.

Deach’i sun belo ete por la

val. Le sorvisc de bus d’isté

è jü bun. Les entrades inće.

Düć è encontonć, a pert Lé dla

Crëda co po mostré sö pordüdes

documentades de val’ milesc

d’euro. Cô ô pa jì ennant le

Comun

Nos orun en iade ćiaré che an pòi

mantignì ennant le sorvisc dles

corieres. L’intenziun è sambën da jì

ennant sön cösc tru, mo inće da ciafé

na soluziun con Lé dla Crëda, na

soluziun co vài bun por düć.

Śën baiunse en iade con la

Provinzia por tignì en pè le

sorvisc dal bus, spo ćiarunse

ennant.

Önn dai laûrs co dess

gnì fać l'ater ann è chël

pla scora mesana. Garêtel

pa inće na soluziun por la

biblioteca

Por le momont ne gnaràl

nia fat laûrs pla biblioteca.

Al podess ester tal’aria na

soluziun, mo ćiamó èl massa

adora da nen baié.

L'Ombolt de Mareo

dr. av. Albert Palfrader

2


Val' zifres dal bilanz 2012

Tla sontada dal Consëi de

Comun dai 7 de dezëmber

èl gnü traté y aproé le bilanz

de previjiun por l’ann 2012,

co s’avaliëia sön la soma de

7.105.981,00€, y è ensciö dal 8,34%

plü alt co chël da eniann. Le debit

dal Comun ala fin dal 2011 è de

5.301.031,00€. Al è tanco jü zoruch

de 523.044,00€ y dertan le 2012

dèssel ćiamó jì zoruch, por roé

spo a 4.777.987,00€. Le Comun

messarà paié zoruch dertan le

2012 debić por 744.626,00€, de

chisc 518.568,00€ de capital y

226.058,00€ de fić. La Provinzia

dà en contribut de 532.182,00€ por

paié zoruch debić, co è le 71,47%

dles rates totales. Al è da odëi de

bun edl che le debit è dal 2004 encà

tres jü zoruch. Da feter 8 miliuns

ćina a 5,3 miliuns. Sce an proietëia

le debit sön le numer de zitadins,

spo à por le 2012 vigne zitadin

de Mareo en debit de 1.620,00€,

eniann n’êl ćiamó 1.819,00€.

Entrades y spëises crësc

Por le 2012 s’aspètun entrades

corëntes de 4.169.778,00€, co è

en aumont dal 2,63% respet al

ann 2011 (cösc aumont è endere

mënder co l’indesc de aumont dai

prisc registré dal ISTAT, co è dal

3,20%). La maiù entrada vën dal

ICI con 670.000,00€. L’alicuota de

basa è romagnüda sön le 5 pormile

y chëra por les secundes ćiases

(co paia la culta de sojornanza)

è sön le 7 pormile, la plü alta. La

culta IRAP (culta regionala sön

les ativitês produtives) fej fora

141.293,00€. Dla culta sön la

publizité s’aspètun 10.000,00€,

por l’adizionala sön le consum de

forza eletrica 35.000,00€, dala culta

por l’ocupaziun de arees publiches

8.000,00€, dala culta de sojornanza

2.000,00€ (cösc è le 5% dal total,

deache le 95% ti vën passé ennant

al’Aziënda de Turism). Por d’atres

entrades tributares s’aspètun che al

vëgni ete 15.000,00€.

Les spëises corëntes preodüdes

por le 2012 è de 3.592.232,00€,

co ô dì en aumont dal 1,51%

respet al 2011. La maiù spëisa

è chëra dal personal, co fej fora

934.797,00€ (-0,25% respet al 2011).

Le Comun de Mareo à al momont

23 dependonć. Por la prestaziun

de sorvisc èl preodü da spëne

776.603,00€, por cumpré bëns de

consum y material na spëisa de

596.500,00€.

Ciomont y eghes pazes

Tla sontada dai 18 de novëmber

s’à la Junta de Comun dé jö con les

tarifes por la desgorta dal ciomont

urbann y por la desgorta dles

eghes pazes. Por le ciomont urbann

gnaràl araté tal ann co vën 0,0323€

al liter, co è respet al ann 2011 en

smendrimont dla culta dal 0,92%.

Por na jütada d’en contegnidù

da 40 litri vëgnel araté 1,29€, por

chël da 80 litri 2,58€ y por chël da

1.100 litri 35,53€. La tarifa por le

ciomont co vën da manifestaziuns

(bai, segres, festes etc.) romagn sön

2,50€ a sach da 80 litri. I cosć dal

sorvisc de desgorta vën preodü tal

bilanz de previjiun sön 271.000,00€

co vën coris al 100% dai zitadins.

Por ći co reverda les eghes èl

gnü fissé por le 2012 en prisc de

1,2474€ al m3 (1 m3 = mile litri).

I proprietars de secundes ćiases

Aministraziun

Le Consëi de Comun à aproé le bilanz de previjiun 2012, co è gnü dal 8,3%

maiù co chël dal 2011. Les envestiziuns fej fora 1,3 miliuns. Le debit dal

Comun dess roé eniann sot i 5 miliuns de euro. Les tarifes dal’ega paza y dal

ciomont è jüdes lesiermonter zoruch

La Ćiasa dal Mone a Pliscia

gnarà motüda sot sconanza.

(co paia la culta de sojornanza)

paia le 50% emplü. Döt adöm

vën la culta smendrida dal 1,65%

respet al 2011. Por l’ega da bagné

urć y parcs vëgnel conzedü na

reduziun tla mosöra dal 80%, tan

ennant che cösta ega vën moserada

con en cumpedadù aposta. Al è

preodü por le sorvisc de desgorta

y depuraziun dles eghes pazes en

cost de 356.696,00€, co mëss gnì

corì - aladô dla Provinzia - almanco

al 90% dai zitadins. Tal Comun de

Mareo vëgnel corì al 100%.

Envestiziuns

Tal capitul dles envestiziuns èl

gnü preodü endöt 1.359.960,00€,

co dess gnì finanziês al 47% con

scioldi dal Comun y al 53% tres

contribuć. I scioldi gnarà partis

sö ensciö: 10.000,00€ por cumpré

aredamont y mascînns d’ofize,

5.000,00€ por la sconanza de

bëns culturai (Ćiasa dal Mone da

Pliscia), 60.000,00€ por dorteré la

Scora Mesana d’Al Plan, 30.000,00€

por fà laûrs de manutenziun tal

salf dles manifestaziuns d’Al Plan,

70.000,00€ por le paiun d’La Pli,

90.000,00€ por la manutenziun

de strades y plazes, 110.000,00€

por le tru dla roda Fodara

Masaronn - Pederü, 296.960,00€

por la strada Rina-Pecëi-Tintal,

5.000,00€ por laoré fora en tru

danter La Pli y Curt, 500.000,00€

por l’espropriaziun dal raiun

produtif “Gran Pré”, 18.000,00€

por i Stödafüs da Rina (3.000,00€

por la reuniun dai stödafüs de

Puster da eniann y 15.000,00€ por

cumpré en auto nö), 40.000,00€

por le Consorz dal’Ega da Bëre

(scioldi co vën passês ennant desco

da acordanzes), 30.000,00€ por en

tët ete dal magazînn de Comun ta

Ćiamaor, 95.000,00€ por la Ćiasa

de Palsa da San Martin (ultima

rata dal aredamont y rata anuala

por la strotöra).

3


Aministraziun

Problem "biblioteca"

Con la restrotoraziun dla scora mesana fóssel inće jü d’öga da amplié la biblioteca.

Mo por le momont ne garataràra nia ćiamó. Le maiù problem è la lerch

Al Plan à na biblioteca dal

2001 encà. Jont de vigne eté

storj pro a se lì o s’empresté fora

val’, o sciomplamonter por sté enlò

en compagnia. Dlungia l’empresté

fora vëgnel inće pité d’ater, desco

dômisdis por mituns. Ala fin de

novëmber â la biblioteca d’Al Plan

1.317 leturs scrić ete. Feter 8.000

è i media (libri, folieć, CD, DVD)

emprestês fora l’ann 2010, zifres co

è da ann a ann tres jüdes söpert. Ći

co n’è nia corsciüda te chisc diesc

agn, è la lerch. Libri è arcuncês da

tóch ete por les scafes. I balcuns

dles finestres è inće enfratês sö. Al

oress ester lerch no ma por i libri,

mo inće por podëi organisé ativitês

plü amples, desco prejentaziuns

de libri con i auturs o serades

a tema, mâ por fà val’ ejompl.

Con la restrotoraziun dla scora

mesana d’Al Plan sperân inće

t’en ampliamont dla biblioteca,

mo cösc ne garatarà nia. I àn orü

intervisté Maria Teresa Ferdigg,

co laora belo da agn te biblioteca

d’Al Plan, por la damané dô la

situaziun y dô les problematiches

de nosta biblioteca.

Le Saltà: Maria Teresa, cara è pa

la situaziun atuala dla biblioteca

d’Al Plan

Maria Teresa Ferdigg: La

biblioteca va dër bun. Al vën empresté

fora entrês plü libri y três plü jont

vën te biblioteca. Eniann ànse albü

en gran plü de porsones d’La Pli. Les

manifestaziuns ch’i àn organisé è inće

jüdes bun. En pü’ nes mànćel chi da

Rina, mo con l’ann nö ćiararànse da

envié ia val’ inće con Rina.

La biblioteca à en local su,

en pert podëise s’anüzé dla

biblioteca dla scora mesana. Va

pa cösc bun

Le maiù problem dla biblioteca è

sogü che le local è tre’ massa picio.

Al è la mëndra dla Val Badia y por

la domanda ch’i àn èra massa picera.

Dômisdé podunse anüzé chëra dla

mesana - canche al n’è nia scora de

musiga y canche al n’è nia sontades.

Nos sperun três deplü che ara garêti da

ciafé definitivamonter inće le secundo

local, ch’i podunse l’anüzé dertan

vigne orar de daorida. L’idea foss da

lié les döes biblioteches, chëra publica

y chëra dla scora, por che la jont y

scolari pòi s’empresté fora düć i libri

a desposiziun. La Provinzia mët a cör

da lié biblioteches de scora y ziviches.

Al foss d’öga sc’i ciafàssun plü scafes,

deache i àn na gran strontöra de libri.

Plü che i libri è entoćês adöm, manco

che les porsones s’ai vëiga fora.

Cô èra pa con l’atualité dai

libri. Messëise por gauja de lerch

inće tignì zoruch da nen cumpré

de nös

Chël ne podessi nia dì. Nos messun

śën ćiaré da passé en ater ann l’Audit,

co è en zertificat de cualité che la

Provinzia nes damana, co desmostra

che an à na certa cualité. Ensciö

ciafàssun inće plü contribuć.

La biblioteca n’è nia mâ

empresté fora libri. Ći vëgnel pa

fat dlungia cösc

La biblioteca gnarà três deplü en

punt de referimont por les porsones,

inće por i mituns, da sté adöm y

s’encunté. Śën vëgnel entrês deplü

inće i e-books - libri eletronics, y i libri

de papier jarà en momont zoruch.

Porchël saràl ćiamó deplü compit dla

biblioteca da pité manifestaziuns, da

ester post d’encuntada. Cösc ne va nia

cis da fà tlò Al Plan te cösc momont,

ćiodi che al è döt massa picio. Y canche

an ne po nia anüzé la biblioteca dla

scora, ne podunse gnanca fà cis trep,

deache con 10 porsones èl belo plën.

Sce an fej val’ con mituns, mëssun

scialdi tignì le numer bas, inće sc’i

àn le secundo local, deache al è tosc

massa jont.

La biblioteca è fontana de

cultura por la jont. Podèssun

pa con na maiù biblioteca inće

ponsé da envié auturs de libri a

prejenté söes publicaziuns

Cösc è sambën inće en argomont.

Plü grana che la strotöra è, plü che

an po inće envié porsones co tira plü

jont. Ensciö mëssun organisé döt

tignenn bas le numer de publich.

L’empresté fora libri è inće fontana

de cultura por chës porsones co ne po

nia s’empormëte da cumpré tresfora

libri nös. La biblioteca è na fontana de

richëza.

La biblioteca desche ara è śën. Libri mëssun mëter endlunch.

Tan ennant èl pa i sciori co

4


anüza la strotöra

I mëssi dì che i sciori vën tres deplü,

cis d’isté. Al è na strotöra damanada.

Ai damana propio dô i libri. Ai sa che

ai i ciafa, ai vën con i mituns y ai stà

trep te biblioteca a se lì val’. Cis con

i libri co baia dal post ài ligrëza. I

laorun inće bun adöm con l’Aziënda,

olache i sciori po dé zoruch libri, sce la

biblioteca n’è nia daverta. Ensciö n’èl

inće deplü co s’an empresta fora.

Jèssera pa da tignì daverta la

biblioteca inće plü ores al’edema

I sun tal laûr da trà sö en grup de

volontars. De jenà s’encuntarunse le

pröm iade, por odëi ći co se lascia fà de

cösc vers.

Maria Teresa Ferdigg laora da cotan d’agn te biblioteca.

Trëi aules por la mesana

L’ampliamont dla scora mesana dess gnì fat eniann. Le cost: encër

520.000,00€

Proiec

Belo tal bilanz 2011 â le consëi

de comun motü ete la soma de

383.000,00€ por la restrotoraziun

dla scora mesana. Tal bilanz 2012

n’èl gnü motü 60.000,00€ laprò

y 91.000,00€ nen mët le Comun.

I laûrs èssun orü fà belo eniann

d’isté, mo inće por gauja dai

tomps tecnics, n’èra nia garatada.

Garaté dèssera l’ater ann d’isté,

desche l’ombolt Albert Palfrader

confermëia tla intervista (ćiara

plata 2). Aladô dal proiet dal

architët da Balsan dr. Mario

Salvalaio, gnarà la scora mesana

alzada sö de na alzada, sora i locai

dla biblioteca publica y biblioteca

de scora. Al gnarà na costruziun de

lën, co dess respogne ai standards

de Ćiasa Tlima B, desche Salvalaio

nes confermëia. Tla alzada nea

gnaràl aledé trëi aules nees con

na spersa de encër 50 m2 l’öna, al

gnarà sambën i sorvisc igienics y

trëi locai por lascé jö patüc.

Dessora: repartiziun dai locai nös. Dessot: dessën dla scora

desche ara è śën y desche ara gnarà (risses checenes) .

5


Vita dla comunité

Por le bën dla cultura ladina

Ai 5 de dezëmber èl gnü onoré sö La Ila porsones dles valades ladines co s‘à

fat merić tal ćiamp dla cultura ladina. Laprò èl trëi marôi

Eniann èl l‘ann europeich dal volontariat. Inće

l‘Assessorat Provinzial Ladin à orü alzé fora

cösc y à tignì sö La Ila na picia festa por onoré chi

volontars co s‘à fat de gragn merić tal ćiamp dla

cultura ladina. Sön proposta dai comuns ladins gnêl

onoré öna na porsona por comun y porchël féjel dër

plajëi che al sii danter cöstes porsones bën trëi marôi.

Lois Huber

Le Comun de Mareo à proponü por cösta onoranza

Lois Huber de Hones da Rina. Al è nasciü dal 1938,

söa ativité tal ćiamp dla musiga à lascé y lascia na

merscia sterscia tla cultura musicala de nosc raiun.

Porchël à Lois inće belo ciafé la medaia al mirit dal

Land Tirol. Dal 1953 encà è Lois orghelist tla dlijia

da Rina. La Provinzia scrî tla motivaziun: „Al è la

porsona co ti à dé en grandiscimo impuls adöm a siur

Alvije ala musiga y ales lies co se dà jö con la musiga.“

Lois è inće dirighënt dal cor de dlijia y dal cor „Col dla

Vedla“. En gaujiun dla festa dai 35 agn dal cor „Col

dla Vedla“ â dit le presidënt Augustin Gasser: „Te

chisc 35 agn à le cor ćianté encër 750 iadi y fat passa

1000 proes. Lois n‘à mai manćé.“

Lois Trebo

Sön proposta dal Comun de Badia èl gnü onoré

Lois Trebo, nasciü dal 1935 a La Pli. Al à dediché gran

pert de söa vita privata y profescionala ala sconanza

y al svilup dal lingaz y dla cultura ladina, y è sté

danter i fondadus dal Istitut Ladin „Micurà de Rü“.

Grana è stada l‘ativité de Lois de Bolser tal ćiamp

dles publicaziuns. Da söa pëna è nasciü p.ej. le liber

„Val Badia: Usanzes, cherdënzes y tradiziuns“, dé

fora dal Istitut Ladin. Lois è sté 6 agn presidënt dla

Union Generela di Ladins, 5 agn presidënt dla Uniun

Maestri Ladins, al è sté ete codio tla Uniun di Ladins

dla Val Badia. So contribut por la cultura ladina è sté

y è de na gran valüta.

Signor Iaco Ploner

Le ploan signor Iaco Ploner da Corterëi è gnü

onoré sön proposta dal Comun d‘La Val. Nasciü dal

1944, s‘à signor Iaco fat de gragn merić tal ćiamp dla

musiga. Al è le fondadù dal cor Kyrios y autur de tesć

de musiga sacra y profana. Al à scrit trepes operes

leterares y fat traduziuns de tesć, dandadöt de dlijia,

mo inće de rimes y poesies, ti denn en gran contribut

al ladin. Nia da desmonćé n‘è le gran impëgn de

signor Iaco por l‘adoranza dal ladin te dlijia. Ël è sté

ala pert por arjigné i lezionars ladins ch‘i podun encö

adoré te nostes dlijies. La Provinzia scrî „An po dì che

signor Iaco Ploner è en maester dla parora, con na gran

sensibilité por la profondité y l‘archirida personala.“

L‘assessur Florian Mussner onorëia Lois de

Hones, Lois de Bolser y signor Iaco da Corterëi.

6


Maroi foradecà

La tera olache al è vera

I àn tut sö contat con Rosa Palfrader d'La Pli, maridada da cotan d'agn jö tla

Palestina. Ara cunta dla situaziun lajö y de ći co la tën te cösta tera

Le Saltà: Rosa, tan dio sëise pa

pordërt belo tla Palestina y co

sëise pa roada lajö a sté

Rosa Palfrader: I sun roada ca

por laûr. Empröma lorâi a Betlehem

t’en spitol, spo te na scora por êfuns

a Nablus.

Nablus. Podèsses nes fà na

picia prejentaziun dla ciüté

Al è na ciüté a 70 km a nord da

Ierùsalem. Ara à za. 200.000 abitanć.

Al è dui de gragn ćiamps de jont co

è gnüs desmandrês da söes ćiases da

Ìsrael dles veres dal 1948 y dal 1967.

Ca. 70.000 porsones. Al è la ciüté co à

le pusc (pozzo) de Iàcob, olache la bona

samaritana ti à dé da bëre a Gejù. An

po odëi en gröm de fostüs dai tomps

romans. Al è na ciüté dër vedla: 9.000

agn. Al è na ciüté musulmana con

dër na picia mendranza cristiana y al

è inće i samaritans co vir atlò te na

mendranza de 700 porsones, con söa

religiun y söes üsanzes.

Ći laorëise pa tla Palestina. I àn

aldì che i ëis na botëga de patüc

de secunda man. Funzionëia pa

le marćé lajö

I à lascé mio laûr canche i mituns ea

pici. Śën che ai è maius ne sunse nia

plü stada bona da mo ciafé en laûr te

mia profesciun co m’ess büté, spo ài

daorì na botëga de guant. Le comerz

funzionëia desco endlunch arati, mâ

che sce t’ôs emporté tres Ìsrael tai

teritori ocupês, aste val’ rognes deplü.

Al po sozeder che ai te rüni patüc o che

ai feji le daz y tö n'as degün stromont

por te defëne.

Danter Palestina y Israel èl tres

endô vera. Co è pa la vita dé por

dé por Os y osta familia

La vita n’è nia desco t’en post olache

al è pêsc. An ne sa mai ći che al sozeda

en doman. An vir tre’ deplü con en

sëns de malsügherté. Olache iu viri è

la situaziun en iade entant valgamia

normala. I mituns va a scora y nos ti

jun dô a nosc laûr, mo te paîsc encër

ciüté ia sozèdel feter vigne dé val’

splundrades con i soldas israelians y

con i iüdes (coloni) co ti à tut la tera

ai paurs palestineji.

Tan de iadi roëise pa

apresciapüch a ćiasa a La Pli y co

èsera pa por os da lascé le stato.

Èl pa bindebò de prozedöra

I vëgni plü o manco en iade al ann

a La Pli y le iade da Tel Aviv è por

la jont co à val’ da fà con i palestineji

gonot nia saorì. Ai i trata düć desco

terorisć potenziai… con domandes y

percuisiziuns aladô.

Nos viun tlò te Mareo te na

tera lëdia, olache an po vire, dì

y s’armere co che an ô. N’ëise pa

mai albü la tontaziun da s’an gnì

demez dla Palestina

Mai seriosamonter. I diji dagnora

che chël è ći che i israelians oress: che

i palestineji spariss y che ëi ciafass

cöstes teres. Porchël arati che al sii

dër emportant da sté fina che an

è bogn da se davagné da vire y fina

che la situaziun ne vën nia massa

posoćia. Al è na dezijiun dër ria da tó.

Iu arati inće che gnanca vire tla Talia

aldédancö n’è saorì por zacai co vën

da chisc paîsc, con i tomps co è en iade

entant.

La Palestina è da

püch gnüda tuta sö

tla UNESCO. S’àl pa

müdé val’ pa os o tai

confrunć de Israel,

è pö ëi dagnora stês

decuntra

Ći che iu à aldì s’àl

müdé che i americagn

à trat zoruch i scioldi

che ài à stanzié al

UNESCO. Zonza nia

da nö.

I Ëis familia tla

Palestina. Ći ves taca

pa particolarmonter

da sté te cösta tera

Rio dì. Al è le post

olache mio om è da ćiasa

y olache al à so laûr. Spo arati che

sce an vëiga y vir da damprò certes

situaziuns y iniustizies, spo èl rio da

fà desche sce ares ne foss nia. An se

stà plü saorì sce an po fà pert de cöstes

situaziuns, inće sce an paia en prisc

gonot alt.

Ći ves manćia pa de osc daćiasa

a La Pli

Tal pröm ch’i ea atlò mo manćiâl

le vërt, la natöra, le chît. Śën m’ài

scialdi aüsé atlò. Val’ patüc da mangé

mo manćia dötaorela.

Ći orèsses pa ti dì ala jont de

Mareo co à le plajëi da ves lì

De bi salüdi y che sce ai ô fà val’

por cambié la situaziun atlò, che ai ne

cumpri nia patüc israelian o american.

I arati che ara döri ćiamó trec agn fina

che al vën en cambiamont atlò. Desche

an à odü tal Südafrica y te d’atri posć:

boicoté le marćé dëida cambié. I diji

inće val’ d’ater: da mëter averda ales

notizies co vën dades tai folieć y tles

televijiuns. Gonot ères manipolades,

aladô che ares i büta a chi co comana.

Inće canche les ferates de pelegrins vën

jö, dess la jont damané dô le problem

dla Palestina. Ìsrael ô mostré al monn

desche sce le problem ne foss nia.

Rosa Palfrader - nasciüda a La Pli - vir da

cotan d’agn a Nablus, tla Palestina.

7


Dala Junta de comun

L'aredamont dla ćiasa de palsa te trëi ać

Deliberes dles sontades de junta dai 28 de setëmber ai 30 de novëmber

ENĆIARIES

Con deliberaziun de consëi nr.

17/2011 dai 24.06.2011 à le Comun

cumpré dala Vijinanza da Rina

en dërt sot tera y de soraspersa a

tomp indeterminé dla p.ter. 786,

P.T. 57/II CC Rina y dal ćiamp

de alenamont. Le gheom. Thomas

Agreiter con stüde a Al Plan à

ciafé l’enćiaria da fà en plann de

frazionamont, pro la soma de

3.523,52€ (contribuć integratifs y

IVA laprò).

Le medemo gheometer è gnü

enćiarié da moseré fora la plaza

de dlijia d’Al Plan, por la soma

de 2.013,44€ (contribuć integratifs

y IVA laprò), y da laoré fora en

plann de partiziun por le frabicat

dla Crusc Blanćia, por la soma de

3.146,00€ (contr. y IVA laprò).

Cösc va debojügn deache le

frabicat è en pert sön na parzela dla

Vijinanza d’Al Plan, y le Comun

oress cumpré la soraspersa.

Deache trepes ćiases

d’abitaziun n’è nia ćiamó

coliades ala rëi dla canalisaziun,

èl gnü enćiarié le dot. inj. Walter

Ferdigg d’Al Plan da laoré fora en

stüde de fatibilité por coliamonć

nös ala rëi de canalisaziun, por en

onorar de 9.186,32€ (contr. y IVA

laprò).

Dala dita Pircher Oberland Spa

da Toblach èl gnü cumpré 400

stanges dla nëi por la sajun da

d’invern 2011/12, por la soma de

endöt 1.113,20€ (IVA laprò). Le

cost de vigne stangia è de 2,30€

plü IVA.

Dala dita Moser & Co. Srl da

Bornech èl gnü cumpré 350 metri

cubić de giara al prisc de 24,79€

+ IVA al meter cubich, endöt

10.498,65€ (IVA laprò).

Dal Consorz Agrar da San

Martin èl gnü cumpré sé da strada

por 6.388,80€ (IVA laprò). Le cost

dal sé è de 132,00€ plü IVA a

tonelada.

Le punt “La Meda” danter Costamesana y Fordora

Le sign. Bruno Rovara è gnü

enćiarié con le sorvisc da desparé

les strades comunales Frontü

- Ćiaseles - La Munt - Alnëi - La

Costa - Peraforada - La Pli - Plan

dal’Ega. L’enćiaria val por la

sajun da d’invern 2011/12 ćina ala

sajun 2013/14. Al ti gnarà paié na

componënta fissa de 15.000,00€ a

sajun plü en paiamont de 95,00€

al’ora por desparé y de 85,00€

al’ora por sciüré saorun.

La Cassa Raiffeisen Val Badia

à ciafé le sorvisc de tesoreria dal

Comun de Mareo por le tomp dal

01.01.2012 ai 31.12.2016.

Atrezadöres por scores y

scolines: La firma Marchetti Srl

da Bornech è gnüda enćiariada da

condü en aparat multifunzional

(con atach ala rëi laprò) por la

scolina da Rina al prisc de 762,30€;

la firma Elektro Mutschlechner

d’Al Plan è gnüda enćiariada da

condü na dlaciara y na mascînn

da laé por la scora mesana d’Al

Plan, por endöt 963,04€; la firma

Pragma Natur Sas dess condü y

mëter sö döes tofles por la scora

elementara d’La Pli, por 910,61€;

la firma Pedacta Srl da Lana è

gnüda enćiariada da condü na

scrivania nea por la biblioteca

dla scora mesana d’Al Plan, por

endöt 3.406,15€; la dita Moling

Oscar & Co. Sas d’La Val è gnüda

enćiariada da fà laûrs da moler te

scores y scolines de comun, por

endöt 484,00€. Dötes les somes è

con IVA.

Laûrs de asfaltaziun: La dita

Nordbau Peskoller da Chiens è

gnüda enćiariada da cunćé fora

le mantel d’asfalt sön le tòch pal

Residence Pelegrin y le tòch pal

Wellnesshotel Almhof Call a Al

Plan por na soma de 1.657,43€

plü IVA. La medema dita è gnüda

enćiariada da cuncé fora le mantel

d’asfalt tla localité Ianesc a Rina,

por endöt 13.395,90€ plü IVA,

y da cunćé fora la strada cuntra

Sares, por 2.948,11€ plü IVA.

La firma RGB d. Rech Flli Srl da

Bornech à ciafé da fà laûrs de

asfaltaziun d’en tòch de strada tla

localité Valiares, por 2.848,88€ plü

IVA. Por asfaltaziun d’en tòch de

strada danter Ćianoré y La Costa a

La Pli èl gnü aproé spëises emplü

de 1.815,00€ con IVA laprò. Por

laûrs sön na picia strada d’azes

tla localité Soröa èl gnü aproé cosć

emplü de 2.144,98€ plü IVA, por

laûrs sön la strada La Pli - Ćianoré

- La Costa èl sté cosć emplü de

384,91€ (IVA laprò).

8


Le dr. inj. Egon Pescollderungg

con stüde a Al Plan à ciafé

l’enćiaria dla statica y dla

sorastanza ai laûrs tla fasa de

proietaziun y esecuziun dai laûrs

de ressanamont dla scora vedla,

por en onorar de 13.968,24€

(contr. y IVA laprò).

La dita Signal System Srl da

Balsan è gnüda enćiariada da

condü 250 metri de sì de strada y

trëi grups de terminal da mëter sö

dô la strada Miara - Miscì da pert

dai laoranć de comun. La soma è

de endöt 5.990,00€ plü IVA.

Le sorvisc de economat è gnü

enćiaré da cumpré bonns por

endöt 10.000,00€, da adoré por

paiamonć, culta sön le davagn

y contribuć previdenziai por

assunziuns de personal por laûrs

sajonai y ocajionai.

Le dr. arch. Christian Agreiter

d’Al Plan à ciafé l’enćiaria da

laoré fora na müdaziun al plann

regoladù pal raiun dal sport

“Ćiamaor”, olache le Comun ô

realisé en local da boulder, por

755,04€ (contr. y IVA laprò).

La firma Elektro Mutschlechner

de Mutschlechner Erich d’Al Plan

à ciafé l’enćiaria da condü 10 atać

Schuko IP45 con cabli, sön plaza

de dlijia d’Al Plan, por 1.550,00€

plü IVA.

La firma Econ de Egon Prenn da

Bornech è gnüda enćiariada da

laoré fora en regolamont comunal

nö por le ciomont, por en onorar

de 1.650,00€ plü IVA.

La Fa. Niederwieser Bau Srl con

sonta a Türesc à ciafé l’enćiaria

da fà i laûrs de stabilisaziun d’en

mür de sostën a Rina, por na soma

de 1.737,75€ plü IVA.

La dita Eco Center Spa da

Balsan è gnüda enćiariada da

controlé la cualité dles condütes

dal’ega comunales, por en prisc

de 66,00€ plü IVA por vigne

control de rutina y de 122,00€ plü

IVA por vigne singul control de

verificaziun.

La firma Puerari Sas da Bornech

è gnüda enćiariada da condü dui

armês modulars por i ofizi de

Comun, por na soma de 883,00€

plü IVA.

Dal Comun da Karneid èl gnü

cumpré 4 contegnidus adorês, por

la racoüda dal ciomont, al prisc de

endöt 1.548,80€.

Ala dra. archa. Marlene Dolar-

Donà da Vahrn ti èl gnü dé

l’enćiaria da fà le proiet definitif

y esecutif por la realisaziun dal

raiun de recreaziun “Ćiamaor”,

por en onorar de 6.239,69€ (contr.

y IVA laprò).

Le p.i. Georg Mutschlechner

d’Al Plan à ciafé l’enćiaria dla

proietaziun, apalt, sorastanza

y contabilité dai laûrs co

reverda l’emplant eletrich por le

ressanamont dla scora vedla, por

en onorar de 16.347,92€ (contr. y

IVA laprò).

Por la proietaziun esecutiva

dal emplant eletrich por le

ressanamont y ampliamont dla

scora mesana d’Al Plan, con chël

che le p.i. Georg Mutschlechner ea

gnü enćiarié, èl gnü spëises emplü

de 243,64€ (contr. y IVA laprò).

La firma Markus Erlacher

d’Al Plan è gnüda enćiariada da

condü três de petun por fà mürs

“krainer”, por na soma de endöt

3.081,00€ plü IVA.

Le dr. inj. Herbert Lanz con

stüde a Bornech à ciafé l’enćiaria

da laoré fora en proiet esecutif

por la sügherté cuntra le gnì jö

peres tla localité Framacia, por na

soma de 2.768,48€ (contr. y IVA

laprò).

La firma Eurorein Srl da

Valdaora à ciafé le sorvisc da

romené sö la ćiasa de Comun por le

tomp dal 01.01.2012 al 31.12.2013,

por la soma de 12.475,00€ plü

IVA.

Le gheom. Helmuth Palfrader

d’Al Plan à ciafé l’enćiaria da

laoré fora la documentaziun por

la calcolaziun Ćiasa Tlima en

gaujiun dal ressanamont dla scora

vedla d’Al Plan, por en onorar de

1.510,08€ (contr. y IVA laprò)

AL VËN PAIÉ FORA CUNĆ

Al raj. Giuseppe Verginer ti èl

gnü paié fora l’import de 379,44€

por fà jö le model UNICO 2011 y

le mené ennant en via telematica.

Al raj. Pasquale Verginer ti èl

gnü paié fora 1.618,92€ por le

resocunt 2010 y le preventif 2011

dal condominium “Mareo”.

Al sign. Floriano Craffonara ti

èl gnü paié la soma de 660,00€,

desco rotüda de danns dô che al ti

ea gnü rüné l’auto da fà laûrs.

Ala ARA Val de Puster Spa

da San Laronz ti èl gnü paié

fora 58.691,14€ desco 4a pert dal

contribut de gestiun dla sarenara

Tobl por l’ann 2011.

Ala Ćiasa de Palsa “Ojöp

Freinademetz” à le Comun

da paié endöt 260.238,37€

por l’aredamont. Dô avëi paié

belo denant na pröma rata de

80.000,00€, èl śën gnü paié fora la

secunda pert de 136.199,42€. La

soma co romagn è gnüda motüda

tal bilanz de previjiun por l’ann co

vën.

LAÛRS

Raiun Gran Pré: La Junta à

aproé en via tecnich-aministrativa

le proiet esecutif porté dant dal

dr. inj. Paul Rovara de setëmber

2011, por le pröm lot dles

operes de pröma urbanisaziun

por le raiun d’espanjiun “Gran

Pré”. Le preventif por i laûrs

tal raiun è de 496.059,27€, de

chisc 437.370,25€ por laûrs söla

basa de lizita, 13.592,72€ por la

sügherté y 45.096,30€ por somes

a desposiziun dal aministraziun.

Por i laûrs fora dal raiun èl en

preventif de 126.918,94€, de

chisc 111.982,67€ por laûrs söla

basa de lizita, 3.398,18€ por la

sügherté y 11.538,09€ por somes a

desposiziun dl’aministraziun.

La junta ti à sorandé i laûrs ala

firma Ploner Srl da Bornech, por

la soma de 467.828,94€ al neto dal

9


arbas de lizita dal 14,84%. Al mëss

gnì cumpedé laprò i cosć por la

sügherté de endöt 16.990,90€, nia

sotmotüs al arbas.

Dortoraziun de punć: Por le

ressanamont dal punt “La Meda”

danter Costamesana y Fordora è

le dr. inj. Paul Rovara dal stüde

tecnich Plancenter da Sterzing gnü

enćiarié con le control statich y da

laoré fora en plann por renforzé le

punt, por en onorar de 3.772,14€

(contr. y IVA laprò). I laûrs è

gnüs fać en economia, porchël àn

cumpré dla firma Bauholz Sas três

de lersc por 3.356,54€ y dla firma

Edilfer Srl tòć d’acià por 3.743,20€.

Dötes les somes è con IVA laprò.

Dorteré gnaràl inće dui punć sön

la strada cuntra Val a Rina. Dla

dita Bauholz Sas èl gnü cumpré

três de lersc por 3.968,20€, y dla

firma Edilfer Srl tòć d’acià por

8.674,49€.

Ressanamont strada Brach

- Frontü: Al gheom. Martin

Krautgasser da Percha ti èl gnü

dé l’enćiaria de proietaziun,

sorastanza y contabilité dai laûrs

por la sistemaziun ecologica dla

strada d’azes ai lüsc de Brach

cuntra Frontü, por 1.877.60€

(contr. y IVA laprò). La junta à spo

aproé la documentaziun de proiet,

con na soma de endöt 17.259,36€.

La firma Taubau Srl con sonta a

Natz-Schabs à ciafé da fà i laûrs,

por endöt 17.076,00€ plü IVA.

AMINISTRAZIUN

Le sign. Anton Trebo â damané

da ressané y amplié le frabicat co

è sön la p.d.f. 128 CC de Mareo. Sis

metri cuadrać de cösc frabicat è sön

la proprieté dal Comun de Mareo

(bën publich). Le Comun à fat fora

da ti vëne chisc 6 m2 al prisc de

684,00€. Les spëises contratuales

va a ćiaria dal cumpradù.

Söla domanda dal sign. Otto

Ellecosta dai 15.06.2011 da

cumpré le terac danter ćiasa y

majun (nea p.d.t. 4129/5 aladô

dal plann de partiziun dal gheom.

Thomas Agreiter) à la junta fat

fora da ti vëne al sign. Ellecosta le

terac, por le prisc de 10.100,00€.

Chestiun Ellecosta: Le Comun

de Mareo y le sign. Lois Ellecosta/

Colac s’è gnüs t’en compromis

extraiudiziar por la ćiasa.

CONTRIBUĆ

A cöstes uniuns/istituziuns

ti èl gnü conzedü en contribut:

al’Assoziaziun Turistica d’Al Plan

3.471,50€ por le potenziamont dal

trasport publich cuntra Pederü

(iadi suplementars); ala Uniun

Sport Rina 4.000,00€; ala Ploania

d’La Pli 495,00€ por cumpré

lëgna da scialdé; contribuć

ales assügheraziuns dai tiers -

2.800,00€ La Pli/Al Plan, 150,00€

Antermëia, 800,00€ Rina, 250,00€

ENAPA; al Sorvisc ai Jogn Val

Badia 2.707,00€ por l’ann 2011;

ala Uniun dai Scizeri d’La Pli en

contribut straordinar de 2.500,00€

por corì en pert les spëises por

envestimonć straordinars (cumpré

trohtes, dortoraziun dla bandira y

d’ater). Ales scolines dal comun

de Mareo ti èl gnü conzedü por

l’ann 2011/12 en contribut por

cumpré material. Ala scolina

d’Al Plan 4.377,18€ (63 x 74,00€

manco 284,82€), ala scolina d’La

Pli 1.655,79€ (23 x 74,00€ manco

46,21€), ala scolina da Rina

1.110,00€ (15 x 74,00€).

Le Comun à renunzié da ti fà

na scincunda al presidënt dla

Provinzia Luis Durnwalder en

gaujiun de so compliann, al à

porchël fat na spënora de 294,40€

por la meseria tl’Africa.

Dal Consëi de comun

La nodadoia è storia

Dezijiuns dal Consëi de Comun tutes tla sontada dai 7 de dezëmber

Müdaziun al plann d’atuaziun

por le raiun abitatif “A” La Pli de

Mareo, raiun II - unité d’intervont

minima 2: la müdaziun reverda

en picio ćiac dla lëgna tal urt dla

Granćiasa a La Pli, co dess gnì trat

jö y fat sö maiù, tla mosöra de 5x8

metri. Con le spostamont vën le

ćiac avisa söle confin dal terac. Le

consëi à dé pro, a condiziun che

la strotöra ne vais sora le confin

gnanca con l’ara da tët.

Adatamont dal plann de

ressanamont dal raiun abitatif

“A” Al Plan de Mareo, sotraiun

2, lot 2/1, al plann regoladù en

valüta dal Comun de Mareo: la

müdaziun è gnüda dada pro dal

consëi. Ara nen va dal terac olache

al è lassora la majun dal Cone, che

le proprietar à entenziun da trà jö

por fà sö na cubatöra da abité.

Enserimont d’en raiun produtif

tla localité “Rü” tla fraziun d’La

Pli de Mareo (p.d.t. 900/1 CC de

Mareo): sön domanda dal sign.

Alfred Ellecosta èl gnü porté

ete tla parzela soradita de söa

proprieté (localité Costamesana)

en raiun artejanal dla spersa de

1.722 m2 con en indesc de 2,5 m3/

m2, tanco na cubatöra mascima

de 4.305 m3. Danter les rajuns dla

domanda èl gnü nominé le fat che

por la dita dal sign. Ellecosta, la

Frena Möbel, n’èl tla vila da Frena

degüna poscibilité d’espanjiun,

al è dificoltês da roé pormez y al

comporta inće plü dificoltês da

ciafé laoranć.

Enserimont por infrastrotöres

tai raiuns da jì coi schi (üćia

Corones) tla localité Plan de

Corones: tla domanda fata d’la

Vijinanza da Curt gnêl damané

da porté ete en raiun olache al è

la üćia Corones (ex Subito), de na

spersa de 1.600 m2, co ess orü dì

10


na cubatöra emplü de 1.920 m3

(l’indesc è de 1,2 m3/m2).

Al momont à la üćia na cubatöra

sora tera ia de 760,73 m3 (sot tera

489,35 m3) y la müdaziun ess orü

dì che ara foss gnüda feter trëi

iadi maiù. Le consëi à sbürlé le

punt, motivenn la dezijiun con

le fat che al va debojügn da laoré

fora criters co vali por düć. Dé pro

cösta müdaziun ess orü dì - aladô

de minunghes tal consëi - cherié

en cajo de prezedonza.

Enserimont d’en raiun abitatif

A - Zënter storich, sotraiun A7,

a Al Plan de Mareo: la müdaziun

reverda l’areal dla nodadoia

corida. Al momont se tràtera d’en

“raiun por infrastrotöres coletives

- implanć dal sport”, co è śën

gnü müdé a raiun abitatif A, en

previjiun da trà jö döt le frabicat

dla nodadoia. Le proiet definitif de

ći co gnarà n’è nia ćiamó dan man,

mo te deplü frabiches ciafarà lerch

les botëghes, i ofizi y i apartamonć

co è belo. Al dess inće gnì realisé

en residence y baié vëgnel inće

d’en raiun wellness publich.

Dal consëi èl gnü la ieranza che

al garêti inće na strotöra a bën dla

comunité, che al vëgni mantignì

la plaza da parché (le proiet atual

preodess 159 posć da parché sot

tera ete). La cubatöra co podarà

gnì fata sö soraìa è romagnüda

la medema: 16.012,00€. Tla

domanda de müdaziun al plann

regoladù gnêl baié de 18.153 m3,

ći che le consëi n’à nia aproé.

La maiù pert dla proprieté dal

frabicat è dla Sozieté dai Lifć d’Al

Plan, co à le 74% dla proprieté. Le

Comun de Mareo è ala pert con za.

le 7%. L’aconsiadù Felix Ploner à

fat presënt che al vën śën tut ete

döta la spersa, con plaza da parché

laprò, y al n’è dötaorela nia tler,

cô che la cubatöra gnarà partida

sö - aladô dla proprieté dla spersa

o aladô dla proprieté dal frabicat

atual Al vën müdé en raiun

destiné a sorvisc publics amez

paîsc y le Comun - la coletivité -

ne ciafa zoruch nia.

Interpelanza dal aconsiadù dr.

Felix Ploner por ći co reverda

le paiun dla musiga d’La Pli:

l’aconsiadù Ploner damana

Le raiun "sportif" dla nodadoia vën śën en "raiun abitatif A".

l’ombolt ći che al n’è dal paiun

d’La Pli, tan ennant che le plann è,

cô y olache al dess gnì fat, sce al è

preodü da abelì le zënter dal paîsc,

tan de scioldi co è gnüs motüs da

na pert, canche l’aministraziun

mina da le fà, sce al è preodü en

local dla musiga nö, cô che ara se

stà con la Ćiasa dal Mone y sce le

Comun à l’entenziun da sorantó la

Ćiasa dal Mone aladô dla proposta

dl’aministraziun da denant.

L’ombolt à rospognü che por le

paiun èl al momont 130.000,00€

da na pert y che i aconsiadus d’La

Pli dess enstësc se baié cô fà sö le

paiun. L’assessur Richard Erlacher

à dit che le paiun gnarà pormó tal

2013. Tla discusciun èl gnü plü usc

che le paiun desche al è proieté

śën, jess a rüné le zënter d’La Pli

y deplü à consiadus à damané da

valuté la poscibilité da le realisé

sora la scora, sön terac co è al

momont dla Granćiasa. Por ći co

reverda la Ćiasa dal Mone n’èsun

nia a öna da frabiché sö val’ co n’è

nia de proprieté dal Comun, dij

l’ombolt (la proposta foss chëra

che le Comun fajess sö la Ćiasa dal

Mone, y la toless en afit d’la Ploania

por 99 agn, desco fat fora dala

ultima aministraziun). La parora

à tut l’assessur Erlacher dijenn che

la ćiasa ne garatarà bonamonter

nia te cösta legislatöra, che priorité

à por le momont la chestiun dal

internet asvelt.

Interpelanza dal aconsiadù dr.

Felix Ploner por ći co reverda

la storia de nosc raiun: te cösta

secunda interpelanza constatëia

l’aconsiadù Ploner che te nosc

raiun èl gnü ciafé en gröm de

reperć de importanza storica,

desco p.ej. i dinosaurs de Piz da

Peres, la laûrs de Conturines y

e.e. Al constatëia che le Comun

n’à tut degüna iniziativa de cösc

vers, che d’atri vënn l’ennom de

chisc reperć a fins turistics y che

de chisc reperć vën mostrês tal

Museo dla Natöra a Balsan.

L’aconsiadù damana danter

l’ater de chê che la competonza

y le dërt dai reperć dles laûrs

de Conturines è, ćiodi che San

Ćiascian à ciafé le Museum dles

Laûrs y nia Al Plan, sce le Comun

s’à enformé sce i reperć ciafês sön

Piz da Peres è sön terac de Mareo,

sce le Comun vëga de emportanza

inće por le turism da arjigné

magari en museo de chisc reperć

tla ćiasa dal parch natural.

L’Ombolt à rospognü che i reperć

dles laûrs è sön terac dal Demann

Publich y che San Ćiascian à ciafé

le museo, deache al ea enlò belo

le “Pic’ Museo Ladin”. Marco

Pizzinini, presidënt dal comitê

de gestiun dal Parch Natural, à

splighé che le Comun mëss fà

domanda por che i reperć de Piz

da Peres vëgni condüć adalerch.

Le Comun à tut la dezijiun da fà

cösta domanda.

11


I nasciüs dai 10 de setëmber ai 30 de novëmber

Bëngnüs te nosta comunité!

Andrei Daniel de

Cornel y Alina

Dobritoiu, Al Plan

Romina de Jan

Palfrader y Marion

Clara, Al Plan

Roman de

Robert Kaneider

y Annamaria

Maneschg, Al Plan

Elias de Christian

Anvidalfarei y Karin

Crazzolara, La Pli/Badia

Elena de Roland Ploner y

Katherina Kastlunger,

Al Plan/San Ciascian

Marco y Jan de Carlo Trebo y

Chiara Cristoni, Al Plan

Silvia de Hubert

Obojes y Alexa

Maneschg,

Al Plan

Antonio de Giovanni

Mauro y Elisabeth

Ritsch, Al Plan

Caji de residënza

Stimês geniturs, por la publicaziun dai nasciüs se

referësc Le Saltà dagnora ala residënza. Al sozed

três endô che mames jones abitëia te Mareo mo à la

residënza altró o al contrar, ensciö sozèdera che

mituns de families jones abitëia tlò, mo ne resultëia

nia tla lista y chi ne vën spo gnanca contatês.

Sambën èl te nosta intenziun da publiché soradöt

i pici co nasc tlò te Mareo. I enviun chi geniturs

olache al è de te’ caji, da mené adalerch la foto de

so picio - söa picera a palfrader@rolmail.net, spo

podunse tó en conscidraziun ince chi. Le proscimo

termo da mené le retrat è i 5 de merz 2012.

12


Curiositês

En spidl de nosta comunité

Tan de jont èl pa te Mareo, dô fasces d’eté Che è pa les porsones plü vedles,

tan de jont sora i 90 agn ànse pa Cösc y d’ater sunse jüs a ćiaré dô tles

statistiches anagrafiches

Tal ofize anagrafich de nosc

Comun sunse jüs a damané

dô tan de porsones che al è pordërt

te nosc comun, ann por ann - o eté

por eté. Y da cöstes statistiches, co

se referësc ala data 30 de setëmber

2011, èl gnü fora val’ enformaziuns

enteressantes.

Ai 30 de setëmber cumpedân

te Mareo 2.947 zitadins: 1.509

ëi y 1.438 ëres. Sc’i partiun sö

la popolaziun te fasces d’eté da

10 agn, spo odunse che i plü

numerusc è chi danter 31 y 40 agn,

olache i àn 460 zitadins. Le plü è

chi de 37 agn, olache i àn döt adöm

64 zitadins: 34 ëres y 30 ëi.

La popolaziun dô fasces

d’eté

Sc’i partiun sö la popolaziun dô

fasces d’eté de 10 agn, spo ciafun

fora chisc resultać: danter 0 y 10

agn èl 399 zitadins, danter 11 y 20

agn n’èl 354, danter 21 y 30 agn

n’èl 377, danter 31 y 40 agn n’èl

460, danter 41 y 50 agn n’èl 437,

danter 51 y 60 agn n’èl 305, danter

61 y 70 agn n’èl 262, danter 71 y

80 agn n’èl 227, danter 81 y 90 agn

n’èl 110 y danter 91 y 100 n’èl 16.

Le maiù numer de ëi ànse tla fascia

d’eté danter y 41 y 50 agn - al n’è

233. Le plü ëres èl tla fascia danter

y 31 y i 40 agn: endöt 237.

Les porsones plü vedles

La desvalianza danter ëres y ëi

vën maiù aladô che l’eté crësc.

Ensciö ànse sora 90 agn ma en ël

su, deperpo che i àn 15 ëres. Les

porsones plü vedles de Mareo è

dötes ëres, y dötes d’La Pli.

La plü vedla è Anna Pedevilla

de Terza, nasciüda de mà dal 1914,

co à encö 97 agn. La medema eté à

inće Maria Sabina Valentin de Rü,

nasciüda d’agost dal medemo ann

y spo Metilde Frontull Vollmann

dal Moradù, nasciüda d’otober

dal 1914.

Anna Pedevilla (söle retrat con dui de sü pronus) è la porsona plü vedla de Mareo. T'amez Maria

Sabina Valentin y a man dërta Metilde Frontull Volmann. Dötes trëi è dal 1914 y à arjunt i 97 agn.

La popolaziun de Mareo partida sö danter ëres y ëi, dô fasces d’eté

13


Dal Ofize tecnich de comun

Conzesciuns da frabiché

Otober 2011

Skiarea Miara Srl, renovaziun dal

emplant portamunt “Miara” belo

esistont - 1a varianta, Al Plan

Costa Maria Valeria, restrotoraziun

dal mür de peres pla strada d’azes al

restorant “La Miara”, Al Plan

Sozieté dai Lifć d’Al Plan, spostamont

de na condüta de fira otica dala staziun a

munt dal “Ruis” al ćiastel dla ćiampana

“Concordia 2000”, Plan de Corones

Pedevilla Bruno, realisaziun de na

terassa pla üćia, La Pli

Innerkofler Maragreth, ressanamont

energetich con ampliamont dla ćiasa

d’abitaziun. Domanda d’aproaziun en

sanatoria dal bloch B tla pröma alzada

- 1a varianta, Al Plan

Promberger Alois, ampliamont dla

botëga nr. 2 “Botëga Śauter”, Al Plan

Mellauner Christian, trà jö y fà sö da

nö la deponüda dal gas lüter sot tera

ete, con na portada de 1.750 litri dla sort

“Tubero Epox”, Rina

Novëmber 2011

Erlacher Rita, istalaziun d’en emplant

fotovoltaich integré sön la pert a süd dal

Avisc

tët de stala-majun, Rina

Complojer Arnold, fà sö en tët de lën,

Al Plan

Ploner Thomas, ressanamont

energetich y ampliamont dla ćiasa

d’abitaziun - mëter sö coleturs dal sorëdl

- 1a varianta, La Pli

Erlacher Markus, baraté fora en

contegnidù dal gas, Al Plan

Ritsch Pietro, ampliamont y

restrotoraziun dla stala-majun - 1a

varianta, La Pli/Rara

Bocaria Craffonara KG de Craffonara

Artur, ampliamont dla bocaria - 1a

varianta, Longega

Comun de Mareo, operes dles prömes

infrastrotöres (mür y posć da parché) tal

raiun “Borroni”, Al Plan

Mayr Margarethe, trà jö y fà sö danö

en ćiac dla lëgna con realisaziun de dui

posć por l’auto - en sanatoria, Al Plan

Almhof Hotel Call Srl, ampliamont

cualitatif y cuantitatif dal hotel - 2a

varianta, Al Plan

Ellecosta Silvester, alzé le tët y corì

l’azes ala majun dal lü slüt “Taibun”, La

Pli/Frena

Albergo Pederü Sas de Pisching

Erica & Co., laûrs de mioramont pla

ostaria Pederü, Al Plan

Mellauner Silvana, fà sö en tablé,

Rina

Comploi Angelo, ressanamont

energetich con ampliamont dla ćiasa

d’abitaziun - 1a varianta, La Pli/Curt

Taibon Massimiliano, fà sö na

ćiasa d’abitaziun por plü families - 1a

varianta, Al Plan

Ćianëi Snc de Maneschg Karl Heinz

& Co., restrotoraziun dal restorant “Chi

Ćianëis” - 1a varianta, Al Plan

Maneschg Maria Rosa, ampliamont

dla stala y velin dal lü bio “Sach” - 4a

varianta, La Pli

Vijinanza da Rina, ampliamont dla

plaza de deponüda por material da ćiaé,

Rina

Kehrer Francesco, Willeit Davide, trà

jö y fà sö danö la majun, La Pli

Kaneider Robert, ampliamont dla

stala/majun pal lü slüt “Andram”, Al

Plan

Enricandra Immobiliare Srl, Plebani

Andrea, ressanamont energetich con

ampliamont y restrotoraziun - 3a

varianta, Al Plan

La castraziun dai iać

T‘en gran laûr de colaboraziun con la Repartiziun Provinziala de agricoltöra y le Sorvisc Veterinar Provinzial, à la „Iniziativa

de Aiüt ai iać de Südtirol“ laoré fora en proiet de castraziun por iać lëdi o salvari. La campagna à motü man ofizialmonter ai

4 d‘otober. Le significat y le travert de cösta aziun vàra da splighé con püćes parores: tiers nia castrês - anfat sce iata o iat - se

reprodüsc fora de mosöra. Le resultat è che al nasc zonza orëi en gröm de tiers zonza patrun y daćiasa. Chisc tiers patësc la

fan y le frëit, gonot röai sot en auto ete o porta ennant maraties. Inće te Südtirol s‘ànse cherié le problem te ćiasa, deache vigne

iat salvare è la conseguënza d‘en comportamont iresponsabl con i iać de ćiasa. La campagna fej apel ala responsabilité y ala

coscionza de düć chi co à en iat y le lascia rodé lëde alaleria. Mo inće i responsabli de comun y dla man publica è cherdês da

se tó a cör le problem, co ne vën dassù nia mënder, y da envié ia aziuns de dörada. La vedla cherdonza „La castraziun n‘è nia

val‘ de natural“ mëss fora dai ćês dla jont. Sce val‘ n‘è nia natural, spo è cösc l‘indesferonzia tai confrunć de iać co mëss patì.

„Desgorje“ i pici iać tal ciomont, i copé o i sofié è proibì, zonza desmonćé che ara se trata de na gran crudelté.

Tolenn fora i tiers da so ecosistem natural, tolenn sö i tiers te ćiasa, s‘à la porsona sorantut na responsabilité. La sorapopolaziun

se damana na castraziun slariada fora y cösta campagna se damana che vigne patrun de iat se tòli sö söa responsabilité.

(Susanne Rude - Iniziativa de Aiüt ai iać de Südtirol)

Zënter de vazinaziuns

Le Comun de Mareo lascia alessëi che da novëmber encà èl gnü istituì tal raiun sanitar „Val Badia“ en zënter vazinaziuns

nö. L‘ambulatore è davert en iade al‘edema, dagnora la jöbia dales 14.00 ales 16.00. La pröma, terza y cuinta jöbia dal mëns

èl davert tal distret sanitar ta Picolin, y la secunda y cuarta jöbia dal mëns tal zënter sanitar sön Badia (Str. Pedraces, 57).

L‘ambulatore por les vazinaziuns ne dess nia ester mâ en sorvisc por mituns y jogn, mo inće por gragn co à debojügn da

renové na vazinaziun. L‘envit vën mené dal Sorvisc de Igiena y Sanité Publica dal comprensor da Bornech. Por fà fora en

termînn vàl debojügn da s‘anunzié al nr. 0474/586542.

14


Le Schi Club ne bazila pa...

Lies

Eniann de novëmber à le Schi Club d’Al Plan festejé le iubileo de 65 agn. Te

cösta ocajiun èl inće gnü prejenté na ediziun nea dal liber sön la uniun, en

documont sön le sport da d’invern

Chê ne conësc pa nia cöstes

parores: “Al vën la nëi y döt

co bol, śën junse nos coi schi” Al è

les prömes dla ćianćia dal schiclub

co ea gnüda motüda jö i agn 50

da Alfred dal Ostì. Le Schi Club

d’Al Plan à eniann podü festejé le

iubileo de 65 agn de vita. Al ea ai

26 de jenà dal 1946 che Hans de

Corcela, Erich dal Medo, Vighile

de Mena, Jep da Plazores, Paul dal

Criner y Fritz dal Ostì s’abinâ tal

salf dal Hotel Posta por mëter sö

en schiclub, co ciafâ l’ennom de

“Sci-club San Vigilio di Marebbe”

y ea l’otavo schiclub dla provinzia.

De chisc sis pioniers èl encö mâ

plü Hans de Corcela en vita. Ël è

sté presidënt por bën 57 agn, dal

1947 ćina al 2004, y è śën presidënt

onorar. So post è gnü tut ete da

Giovanni Complojer - Jonson.

Le iubileo de 65 agn à le diretif

dal Schi Club orü recordé con

na festa d’aorela cörta, stada

ai 13 de novëmber te salf dles

manifestaziuns d’Al Plan. Por

cösta ocajiun èl gnü organisé

dômisdé en gran batadù, y al è gnü

motü fora en marćé de secunda

man de atrezadöra da d’invern.

Önn dai momonć emportanć

dal dé è stada la prejentaziun

dal liber “65 agn Schi Club d’Al

Plan”. Belo en gaujiun dal iubileo

de 50 agn â le Schiclub dé fora na

picia brosciüra dal titul “Iubileum

1946-96 - SCICLUB S. Vigilio di

Marebbe”, co ea gnüda scrita da

Paul Videsott con la colaboraziun

de Giovanni Pescollderungg,

co à inće pa cösta ediziun daidé

empara. Eniann àn tut la dezijiun

da dé fora na ediziun nea, co à

ciafé inće na bela iesta grafica, fata

da Raimund Promberger da Rina.

“Le liber dess ester en ajornamont

y completamont”, dij le presidënt

Jonson.

Te 77 plates vëgnel cunté dla

storia dal sport dai schi, nominenn

le pröm maester dai schi - Hubert

Mutschlechner dal Pech, co à dé

Pla festa de iubileo dai 65 agn dal schiclub d’Al Plan: dmc la

secretêria Karin Oberbacher, le presidënt Giovanni - Jonson

Complojer y Giovanni Pescollderungg, co à laoré pal liber

jö dal 1934 l’ejam da maester a

San Martino di Castrozza. Al vën

spo cunté dla pröma gara de schi

tal paîsc d’Al Plan y dles gares co

gnea fates enlaôta, canche al n’ea

sö por nostes tomples nia ćiamó

lifć y pistes batüdes. Gares gnêl

fat da Pré da Sarjëi jö, mo inće

sön la Para da Pedagà, Ćianros,

Pelegrin, Chës Rödenes y ćinamai

ete Plan Pecëi Dessora y Pedistles.

Documentada con na fotografia è

inće na gara con empedimonć co

piâ ia te plaza de dlijia. Tomps

dadìo passês.

Tla publicaziun ciafa spo

sambën lerch l’ativité dal Schi

Club te döta söa storia, cuntenn

dles gares emportantes co gnea

tignides te paîsc y sön munt

(ćinamai da Sas dles Nö jö). An

ne desmonćia nia i bi resultać

che atleć d’Al Plan â belo laôta

arjunt tles gares zonales. Tlò n

valgügn: dal 1963 vëgnel cunté

che Barbara Erlacher de Hans de

Corcela â davagné döt adöm: le

slalom, slalom lerch y discesa sön

les pistes de Ćianros y Sarjëi. Dal

1957 à Albert dal Medo davagné

i campionać zonai de slalom a St.

Valentin auf der Heide. Ćiamó

denant, dal 1953, êl Pire dal Medo

co davagnâ i campionać zonai

de discesa a Valsperch y Erich

dal Medo i campionać zonai de

slalom. Les gares zonales aldìa

laôta ples maius dla provinzia.

Le presidënt Jonson recorda con

ligrëza che 5 atleć dal Schiclub

d’Al Plan è roês tan ennant da

podëi tó pert a gares de copa dal

monn de schi: Manuela y Manfred

Mölgg y Alexander Ploner de

Brüscia - co garejëia dötaorela

te copa dal monn, y belo denant

inće Klaus Kastlunger dal Medo y

Marco Erlacher de Corcela.

Le liber cunta a 360 degrês

dal sport dai schi y dles ativitês

da d’invern, da enlaôta ćina

aldédancö. Na publicaziun

abelida da cotan de retrać da

zacan y da encö. Le consëi dal

Schiclub è motü adöm encö da:

Giovanni Complojer - presidënt,

Hans Erlacher - presidënt onorar,

Marco Mutschlechner - vize,

Karin Oberbacher - secretêria,

Roland Erlacher - aconsiadù y

alenadù y i aconsiadus Cindy

Ploner, Carlo Comploj y Sara

Vollmann. Colaboradus è David

Clara, Raimund Promberger y

Luca Complojer por le Kronplatz

Skiteam y Tone Maneschg co

dëida pai tesseramonć. Al consëi

ti va les aodanzes de na bona man,

da condüje ennant l’ativité dal

Schi Club d’Al Plan.

15


Lies

Sport è sanité

Grana è l’ativité dal Sport Club Mareo. La lia tol ete döes seziuns: chëra dal

tennis y chëra dal palê, y po cumpedé döt adöm passa 200 scrić ete. De pëis è

soradöt inće l’ativité con i mituns

Le Sport Club Mareo è nasciü

l’ann 1974. Laôta ân motü

man con na seziun dal palê. Śën èl

passé cotan de tomp. An s’arjigna

tosc da festejé i 40 agn. Te söa

storia à le ASC Mareo albü cotan

de seziuns. Dlungia le palê êl le

chidlé, le sub, le paslunch, les rodes

y inće le snowboard club. Al ea

spo le tennis, co è dötaorela ćiamó

laprò. Encö vën la lia manajada da

en diretif de 5 porsones y da aorì

encà è Albin Winkler so presidënt.

Tal consëi èl dui rapresentanć dal

palê - Daniel Ellecosta y Carlo

Obwegs - y dui dal tennis - Carlo

Trebo y Heinz Kaneider.

Le tennis

La mëndra seziun è chëra dal

tennis, con so sorastant Carlo

Trebo. Encö cumpëda la seziun

püch plü co 70 scrić ete. D’isté

vëgnel pité cursc por mituns y por

gragn, y por chê co s’al dejidrëia,

vëgnel inće motü a desposiziun en

maester co dà leziuns privates. Te

campionać o turniers ne śoga nüsc

tenisć nia, ater co pal turnier sozial

co vën motü da jì ala fin dla sajun,

acompagné da na bona griliada

y aorela cörta. Dan val’ agn gnêl

inće tignì turniers por sciori, mo

cösta ativité è tai ultimi agn gnüda

lasciada sö. Nia da desmonćé n’èl

che le tennis fistidiëia da tignì

endortöra i ćiamps, co è daverć tai

mënsc plü ćialdins por düć chi co

ô proé fora cösc sport. Tal diretif èl

lëite ćiamó Heinz Kaneider, Diego

Bonvicini, Maria Elena Tamers y

Carlo Ties.

Le palê

La maiù seziun è sogü chëra dal

palê. Daniel Ellecosta è sorastant

Le palê te internet

Novité: le sît internet nö www.ascmareo.com

Le ASC Mareo è śën inće sön internet, olache la seziun dal palê se prejentëia

por monü y olache an po ciafé de vigne sort d‘enformaziuns. Al è lassora

sambën le program dles partides y i resultać, an ciafa lëite dötes les scuadres

con sü śogadus, alenadus y acompagnadus, desco inće d‘atres enformaziuns

d‘enteres encër le palê. Al ne manćia nia na ćerna de fotografies co documentëia

ativité y momonće encër la seziun dal palê. Chê co ô, po cuché ete sot a www.

ascmareo.com. L'idea y realisaziun è de Carlo Obwegs y Luca Kastlunger.

dla seziun, le diretif enstës è motü

adöm da ćiamó set porsones:

Carlo Obwegs, Markus Winkler,

Albin Winkler, Walter Pisching,

Davide Brandlechner, Eugenio

Della Gaspera y Tone Palfrader.

La seziun dal palê à encër 130

porsones scrites ete. Gran pert

fej fora l’ativité con i mituns.

Tai campionać desvalis de palê

śoga endöt 6 scuadres. Pai pici èl

na scuadra U15, spo la scuadra

dai esordiënć y döes scuadres

dal campionat U10. Por l’ativité

dai mëndri èl gnü motü sö na

scuadra U8, co ne śoga nia t’en

dër campionat. Tlò vëgnel motü

l’azënt sön le devertimont y an

ne śoga nia mâ al palê, mo an fej

inće eserzizi d’ativité motoria y de

coordinaziun.

Nia da desmonćé n’è la scuadra de

terza categoria, chëra dai gragn, co

śoga tal campionat de federaziun.

Dan val’ agn è la scuadra dai gragn

inće roada te secunda y te pröma

categoria, ćina śën le resultat plü

alt. Eniann èsun stês bogn da

mëter endô sö dô cotan d’agn na

scuadra dal tomp lëde, co śoga

tal campionat VSS. Cösta scuadra

tol ete i śogadus plü o manco dla

medema eté co la terza categoria.

Ara à danter l’ater le fin da lascé

śoghé chisc jogn y inće manco de

Döta la gran "familia" dal Sport Club Mareo - seziun palê.

16


jogn, y dess ti pité la poscibilité ai

śogadus da se moseré con d’atri

y se perfezioné tla tecnica, por jì

magari en dé a śoghé tla scuadra

de terza categoria. Vigne scuadra

à so alenadù y pa cater scuadres èl

en acompagnadù fis laprò.

Fontanes

L’ativité vën finanziada con

fontanes desvalies. De gran valüta

è tlò i sponsors, co dëida sostegnì

dassënn l’ativité. Na pert dai scioldi

vën spo ete dales iscriziuns, olache

an ćiara da ti jì adancuntra ala jont.

En contribut dà ca inće la Provinzia

Le laûr söle lü

y val’ vëgnel ete dal barachin ta

Ćiamaor, che le ASC Mareo se

manajëia. En gran contribut vën

sambën dal Comun, co ti dà ala lia

en finanziamont, y cösta fistidiëia

spo porchël dla manutenziun dles

strotöres (ćiamp de jüch; scialdé,

ega, löm, frabicat y.e.e.).

Le dagnì

Tal ASC Mareo è l’ativité scialdi

conzentrada söi mituns. Mitans

vëigon da enré, plü saorì tal tennis

y tl’ativité dla scuadra U8. Porchël

pòl ester en travert dal dagnì chël

da pité deplü ativitês inće por les

mitans, y magari inće ativitês plü

amatoriales, sot al motto: eduché al

sport. Tignì en pè na lia n’è nia la

cossa plü sciompla, chël sa soradöt

ch’i co à da fà te cösc ćiamp. Les

seziuns dal ASC Mareo è por le

momont püćes. Na unité podess

ester d’öga por na lia, mo le tomp

n’è nia madü. Por seziuns nees è les

portes entres davertes, dij Daniel

Ellecosta, inće sce al alza fora che

al n’è nia tan saorì da mëter sö val’

de nö. Al ô ester emprömadedöt

orenté y porsones co se tol sö

l’impëgn, se dà ca por se laoré ete

y por trà ennant en proiet.

Onoranzes

Danter i paurs premiês por les fadies èl inće Albert Sottrovisch dal lü „Pla Dessot“

Dai 4 ai 7 de novëmber èl (Erschwernispunkte): 110 por dal 2010, con le ressanamont dal

sté a Balsan la fiera da la pendënza dles tomples (na tët de stala. Le lü tol ete na spersa

paur Agrialp. La domëgna ai 6

de novëmber èl gnü onoré deplü

paurs de Südtirol co mëss laoré le

lü te condiziuns de maiù dificolté.

Danter i feter 60 paurs onorês, à

le sorastant dla Lia dai Paurs Leo

Tiefenthaler inće onoré la familia

de Albert Sottrovisch, paur sön le

lü „Pla Dessot“ a Rina. Le lü da Rina

röa sön 141 punć d‘agravamont

mesaria dal 60%), 29 punć por

l‘altëza (1490 metri) y dui punć

por la destanza (3,5 km dal zënter

de paîsc y 6,5 km dala pröma

botëga). Empormó dal 2004 èl gnü

fat sön le lü da Pla i pröms trus de

campagna, denant messâ le fën

gnì trat sö con la ciorela. Dal 2005

èl gnü trat jö y fat sö danö la ćiasa.

L‘ultima envestiziun è gnüda fata

de 3,2 ha de pré y 12 de bosch.

Sié vëgnel en pert de mascînn y

en pert a man, por gauja dal ërt.

Restelé vën le lü döt a man. Al

momont vëgnel tignì söle lü 4

vaćes y dui vidì y val‘ iarines.

Albert Sottrovisch à sorantut le lü

dal 2003. So laûr prinzipal è chël

da idraulicher, y söle lü èl soradöt

le pere Iaco co fej dër trep.

La familia Sottrovisch co à pié dô la onoranza: Maria Theresia Sottrovisch, Albert Sottrovisch,

Angelika Castlunger y Anita Sottrovisch. Bel a man dërta le sorastant dla Lia dai Paurs Leo

Tiefenthaler. Al manćia sön le retrat i geniturs dal paur Iaco Sottrovisch y Anna Pallestrong.

17


Morc dai 10 de setëmber ai 30 de novëmber

Se recordun de nüsc morć

La Pli

Edelberta

Hochwieser

nasc. Costa

de Rü

+25 d’otober al’eté

de 47 agn

La Pli

Alfonso Rovara

d’Arot/Frena

+16 de novëmber

al’eté de 71 agn

Al Plan

Notburga

Rindler

nasc. Erlacher

+16 de novëmber

al'eté de 87 agn

Rina

Martin Steidl

+30 de novëmber

al’eté de 23 agn

Avis

Racoüda dal refodam da tosser - Nia dé jö sprizes

I proscimi terminns por la racoüda dal ciomont da tosser è:

- ai 23 de jenà 2012: dales 8.00 ales 9.00 a Al Plan, dô Comun; dales 9.30 ales 10.30 a Longega, plaza de Bastl;

- ai 19 de merz 2012: dales 11.30 ales 12.30 a Longega, plaza de Bastl.

Le Comun de Mareo lascia alessëi che pal ciomont da tosser ne pòl nia gnì dé jö “spritzen”, deache al è

gran prigo de infeziun. Cöstes po gnì dades jö debann tl’apoteca d’Al Plan, t’en contegnidù aposta por

cösta sort de ciomont.

18


Novitês y traverć

Turism

Impulsc dala sontada generala dl’Assoziaziun Turistica d’Al Plan

L

’Assoziaziun Turistica

d’Al Plan à tignì ai 22 de

novëmber söa sontada generala,

co è l’ocajiun por ćiaré zoruch al

andamont dles sajuns, mo inće da

ćiaré ennant ai proieć che an à por

le dagnì. En cört val’ dać. Dertan

le 2011 èl roé te Mareo 105.112

sciori (-2,90% respet al ann passé).

Chisc è stês soranet endöt 562.824

iadi, co è en manco dal 1,14%.

Les novitês

Tla sontada èl sté l’ocajiun da

prejenté deplü novitês. Da eniann

d’invern ciafarà i sciori na cherta

nea por le schibus, co valarà por

Al Plan, por i schibus de dötes

les localitês dal Plan de Corones,

dl’Alta Badia, dl’Alta Val de

Puster y da Türesc. Laprò podaràn

anüzé düć i mesi publics dla

Provinzia (coriera y ferata). Ćina

6 agn n’adora le ghest degüna

cherta, ćina 16 agn èra debann y

dedô a paiamont: 6,00€ por 7 dis,

3,00€ por önn en dé.

Na novité è inće l’aplicaziun

“APP” d'Al Plan por Smartphones,

i telefonns dla generaziun nea.

Tres cösta aplicaziun dess i sciori

podëi se desćiarié jö diretamonter

da so telefonn enformaziuns

d’enteres sön Al Plan, che an ciafa

inće sön le sît dl’Aziënda, desco

chirì ćiamenes, manifestaziuns y

avenimonć, le tomp y d’ater.

plaza” che an ô mëter da jì dui iadi

d’agost. Deplü eserzizi à belo dé

pro da fà empara. Al gnarà cujiné

spëisa - desche l’ennom le dij -

diretamonter sön plaza de paîsc.

I traverć

Por le 2012 s’à l’Assoziaziun

Turistica d’Al Plan motü dant

plü traverć: 1) Realisaziun dal

Tru dal’Ega UNESCO - portadù

dal proiet è l’Ofize Parcs Naturai;

2) Cumpré en auto nö (APE)

por le colaboradù co fistidiëia

dal abelimont dal paîsc; 3)

Sensibilisaziun por fà le tru dla

roda danter Fodara Masaronn

y Pederü; 4) Sensibilisaziun por

mantignì d'isté le sorvisc de bus

ete por la val; 5) Mené fora le

calënder dles manifestaziuns

edema por edema inće por ingleje;

6) Organisaziun dla manifestaziun

nea “Cujiné sön plaza” - en proiet

con i restoranć, i Ostis y l’Aziënda;

7) realisaziun dal tòch nö dal areal

de relassamont ta Ćiamaor; 8)

Sensibilisaziun por abelì y dorteré

le salf dles manifestaziuns;

9) Realisé na aplicaziun por

Smartphones; 10) Digitalisé les

chertes panoramiches dai trus da jì

a pè y por la roda y les mëter online

- proiet en colaboraziun con le

Plan de Corones; 11) Atualisaziun

dles tofles turistiches te paîsc;

12) Slü jö i contrać d’anüzada de

terac con i paurs - en proiet danter

Paurs de Mareo, Comun de Mareo

y Aziënda d'Al Plan.

Danter les novitês dal isté alda

la manifestaziuns “Cujiné sön

Presidënt y diretur dl’Assoziaziun Turistica d’Al Plan: Norbert

Cristofolini y Martin Resch (Foto: Carlo de Pipa)

Fajede retlam tal Saltà!

Le Saltà de Mareo vën fora cater iadi al ann, vigne

trëi mënsc. Al röa te vigne ćiasa de Mareo. Le

Comun pîta la poscibilité da fà retlam tla plata de

comun, ći co è enteressant soradöt por les dites co

laora söle teritore. Le retlam tal Saltà vën fat te na

forma limitada (1 plata DIN A4 por vigne ediziun).

Le cost dla plata entiera è de 320,00€ + IVA, por

mesa plata èl 160,00€ + IVA. Chi co à enteres po

tó sö contat con Pablo Palfrader al nr. 333 4762010,

palfrader@rolmail.net

Impressum: “Le Saltà” - Plata d’enformaziun dal Comun

de Mareo - Editur: Comun de Mareo / Ombolt Albert

Palfrader - Vën fora cater iadi al ann - Diretur responsabl:

Iaco Rigo. Redaziun: Pablo Palfrader. Registrada pal

Tribunal da Balsan nr. 24/2011. Formataziun: Iaco Rigo.

Stamparia: Dipdruck, Rienzfeldstr. 15, 39031 - Bornech.

Misciun: Ćiasa de Comun, str. Catarina Lanz 48, 39030 Al

Plan de Mareo (BZ), tel. 0474/501023, fax 0474/501644,

e-mail: info@comun.mareo.bz.it - Plata internet de

comun: www.comun.mareo.bz.it.

19

More magazines by this user
Similar magazines