25.09.2013 Views

MONUMENTENWANDELING PURMEREND - Gemeente Purmerend

MONUMENTENWANDELING PURMEREND - Gemeente Purmerend

MONUMENTENWANDELING PURMEREND - Gemeente Purmerend

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

1<br />

<strong>MONUMENTENWANDELING</strong><br />

<strong>PURMEREND</strong><br />

12 SEPTEMBER 2009


Achterdijk bij nr. 16<br />

Natuurstenen poortomlijsting met pilasters en een<br />

getoogde kroonlijst met wapenschild, XVIII A.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

2


Gedempte Singelgracht 16<br />

Openbare lagere school (later school voor Christelijk<br />

Nationaal Onderwijs) gebouwd van 1921-1922 op<br />

de plaats van de afgebroken Franse school.<br />

Ontworpen door architect Cornelis Koning, architect<br />

te <strong>Purmerend</strong>, in opdracht van B&W van <strong>Purmerend</strong>.<br />

In 1952 werd de school uitgebreid met een<br />

achtste lokaal achteraan op de eerste verdieping<br />

(linksboven aan de Kanaalstraatzijde).<br />

Op nagenoeg rechthoekig grondplan opgetrokken<br />

schoolgebouw van twee bouwlagen onder een plat<br />

dak. Tot halverwege de begane-grondvensters zijn<br />

de voor- en linkerzijgevel uitgevoerd in staand metselwerk<br />

van paarsbruine verblendsteen in Vlaams<br />

verband met terugliggende voeg en daarboven in<br />

oranjerode verblendsteen waalformaat in Vlaams<br />

verband met enigszins verdiepte voeg.<br />

De achter- en rechterzijgevel zijn geheel opgetrokken<br />

in het laatstgenoemde metsel- en voegwerk.<br />

Boven de kalven van de verdiepingsvensters wordt<br />

het metselwerk van de linkerzij- en achtergevel ver-<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

levendigd door twaalf uitkragende metsellagen van<br />

paarsbruine baksteen en, evenals de rechterzijgevel,<br />

afgesloten door een gemetselde bovenrand van<br />

dito baksteen.<br />

De vensters in de voor- en linkerzijgevel hebben<br />

zware lekdorpels van basaltlava; de lekdorpels in de<br />

rechterzijgevel zijn uitgevoerd in paarsbruine verblendsteen.<br />

De gerende voorgevel (ZO) heeft zowel op de begane<br />

grond als de eerste verdieping twee kruisvensters<br />

voorzien van vierruits onderramen en tweeruits<br />

bovenlichten (de bovenlichten op de verdieping waren<br />

vermoedelijk voorzien van een ruitvormige roedenindeling).<br />

Rechts bevindt zich een portiek geflankeerd door<br />

halfrond uitgemetselde wanden waarboven in<br />

dwarsdoorsnede gekeperde lisenen die zich tot bovenaan<br />

de gevel voortzetten en daar bekroond worden<br />

door een halfronde deksteen van basaltlava.<br />

Het tussenliggende geveldeel telt boven de portiek<br />

drie vierruits bovenlichten en op de eerste verdieping<br />

drie hoge drieruits vensters waarboven gekeperd<br />

siermetselwerk en een tudorboogvormige top<br />

van staand metselwerk.<br />

De penanten tussen de vensters boven de ingang<br />

zijn bekleed met gepotdekselde rode tegels. Het<br />

portiek heeft een hardstenen vloer en een aan getrapt<br />

vormgegeven duimgehengen afgehangen dubbele<br />

paneeldeur van blankgelakt eikenhout met<br />

sierbeslag.<br />

Links van de ingangspartij is de voorgevel evenals<br />

het rechter deel van de linkerzijgevel minder hoog<br />

opgetrokken, bovenaan bekleed met gepotdekselde<br />

rode tegels en voorzien van een kwartrond gemetselde<br />

stompe hoek. In het aansluitende rechter gedeelte<br />

van de aan de Kanaalstraat gelegen linkerzijgevel<br />

(ZW) bevindt zich beneden en boven een<br />

kruisvenster als in de voorgevel.<br />

3<br />

De ruiten van de vierruits bovenlichten in het verdiepingsvenster<br />

zijn nog voorzien van diagonale roeden.<br />

De linkerzijgevel heeft verder zowel op de begane<br />

grond als de eerste verdieping drie paar kruisvensters<br />

voorzien van vierruits openslaande onderramen<br />

en vierruits bovenlichten (valramen).<br />

De muurdam in het midden van elk vensterpaar is in<br />

dwarsdoorsnede gekeperd en bekleed met rode<br />

tegels. In het enigszins risalerende linker gedeelte<br />

van de gevel bevindt zich zowel beneden als boven<br />

een breed liggend venster samengesteld uit vier<br />

vierruits onderramen (twee openslaande waartussen<br />

twee vaste) en vier vierruits bovenlichten (valramen).<br />

De sobere rechterzijgevel (NO) is voorzien van<br />

meerdere gevelsprongen, achttien vierruits wcraampjes,<br />

vijf kruisvensters waarin vierruits ramen,<br />

en een venster met een zesruits onder- en bovenraam.<br />

De achtergevel (NW) is gesloten. Het interieur verkeert<br />

nog grotendeels in de oorspronkelijke staat.<br />

Het schoolgebouw is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard<br />

gebleven openbare lagere school uit het eerste<br />

kwart van de 20ste eeuw, opgetrokken in de stijl<br />

van de Amsterdamse School.<br />

Vanwege de beeldbepalende ligging op de hoek van<br />

de Gedempte Singelgracht en de Kanaalstraat heeft<br />

het pand tevens stedenbouwkundige waarde. Daarnaast<br />

is het gebouw van belang als karakteristiek<br />

werk uit het oeuvre van architect Cornelis Koning.


Gedempte Singelgracht 29<br />

Werkplaats met bovenwoning (in het linker gedeelte<br />

van de begane grond was vroeger een sigarenwinkeltje<br />

gevestigd.<br />

Gebouwd vermoedelijk omstreeks 1884 (in de kadastrale<br />

registers is sprake van een herbouw in het<br />

dienstjaar 1885); onderpui: circa 1930; gevelreclame:<br />

XIXd of XXA.<br />

Breed en ondiep hoekpand van twee bouwlagen<br />

onder een afgeplat schilddak met een driehoekig<br />

plat en een dekking van rode verbeterde Hollandse<br />

pannen.<br />

Halverwege het voorschild staat een dakkapel met<br />

een vierruits stolpraam en een plat dak.<br />

De voor- en linkerzijgevel worden bovenaan afgesloten<br />

door een hoofdgestel waarvan de kroonlijst vervangen<br />

is door een bakgoot.De gerende voorgevel<br />

(NW) heeft een onderpui gemetseld in gele (onderaan<br />

rode) machinale waalsteen in kruisverband met<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

snijvoeg. Hierin bevindt zich links een (nieuwe) paneeldeur<br />

met tweeruits bovenlicht waarnaast een<br />

flankerend schuifvenster met vierruits bovenlicht, in<br />

het midden drie gekoppelde schuiframen met drieruits<br />

bovenlicht, en rechts een paneeldeur die voorzien<br />

is van een raampje en een tweeruits bovenlicht<br />

en aan de linkerzijde geflankeerd wordt door een<br />

schuifvenster met drieruits bovenlicht.<br />

De bovengevel is opgetrokken in rode machinale<br />

baksteen ijsselformaat in kruisverband met snijvoeg<br />

en telt vijf zesruits schuifvensters waaronder een<br />

cordonlijst en een gecementeerde band. Alle bovenlichten<br />

in de voorgevel zijn voorzien van glas in lood<br />

(XXb).<br />

De aan de Krommesteeg gelegen smalle linkerzijgevel<br />

(NO) is geblokt gepleisterd en heeft bovenin<br />

de begane grond en de eerste verdieping een<br />

schootanker.<br />

Ter hoogte van de eerste verdieping is over de volle<br />

breedte een gevelreclame geschilderd met een<br />

lichtgroene omranding waarin ruitmotieven, van<br />

linksonder naar rechtsboven een oranje band waarop<br />

in zwartomrande gele letters de firmanaam<br />

'BATTEM ’S', linksboven in vette zwarte letters<br />

'THEE' en rechts 'KOFFIE' met daaronder in zwarte<br />

letters de tekst 'en CACAO Altijd Best !!'<br />

De in de jaren ’80 met rabatdelen beklede rechterzijgevel<br />

(ZW) heeft op de begane grond van links<br />

naar rechts een draairaampje, een moderne deur en<br />

een dito vast raam met middenstijl.<br />

Op de eerste verdieping bevinden zich twee stolpramen<br />

met drieruits bovenlicht en een draairaampje<br />

(links).De achtergevel (ZO) wordt door de naastgelegen<br />

voormalige sigarenfabriek aan het oog onttrokken.<br />

4<br />

Het pand is van algemeen belang uit cultuurhistorisch<br />

en architectuurhistorisch oogpunt als merendeels<br />

gaaf bewaard gebleven woonhuis uit het laatste<br />

kwart van de 19de eeuw met een geschilderde<br />

gevelreclame uit het laatste kwart van de 19de of de<br />

eerste helft van de 20ste eeuw. Vanwege de gevelreclame<br />

heeft het pand tevens zeldzaamheidswaarde.


Gouw 4<br />

Winkel met woning.Ontworpen door architect Cornelis<br />

Koning, architect te <strong>Purmerend</strong>, in opdracht van<br />

J. Muis, juwelier te <strong>Purmerend</strong>.<br />

Gebouwd in 1926<br />

N.B. De latere aanbouw tegen de achtergevel maakt<br />

geen deel uit van de bescherming.<br />

Voormalig winkelpand met een rechthoekige plattegrond<br />

en een hoogte van twee bouwlagen. Het oorspronkelijke,<br />

met rode pannen gedekte zadeldak is<br />

vervangen door een mansardekap met bitumineuze<br />

dekking.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

De symmetrische voorgevel (ZO) is opgetrokken in<br />

lichtrode handvormsteen ijsselformaat in kruisverband<br />

met terugliggende voeg. De winkelpui heeft in<br />

het midden een portiek en ter weerszijden een etalageraam.<br />

De portiek is voorzien van een (vernieuwde) deur<br />

met vierruits bovenlicht en een rode tegelvloer met<br />

een buitenrand van zwarte tegels.<br />

Boven de etalageramen en de portiek bevindt zich<br />

een uitkragende betonnen latei waarboven een serie<br />

van vijf liggende bovenlichten voorzien van glas in<br />

lood.<br />

De stijlen tussen de bovenlichten zijn gedecoreerd<br />

met een vertikale reeks opliggende halve bollen. De<br />

winkelpui wordt afgesloten door een uitkragende<br />

betonnen balk waaronder de zonwering was bevestigd.<br />

De eerste verdieping heeft in het midden een liggend<br />

venster dat door een middenstijl in tweeën<br />

gedeeld is en omlijst wordt door een uitkragende<br />

baksteenrand. Links en rechts heeft de verdieping<br />

een smalle verhoogde hoekliseen.<br />

De gekeperde en door een uitkragende rollaag omlijste<br />

geveltop is minder breed uitgevoerd dan de<br />

eerste verdieping en voorzien van een liggend zoldervenster<br />

met een opvallende roedenverdeling<br />

(diagonalen onderbroken door een gekruiste ruitvorm).<br />

Boven het zoldervenster is de gekeperde geveltop<br />

uitgevoerd in staand metselwerk in halfsteens verband.<br />

De bestaande rechterzijgevel (NO) is in 1926 gehandhaafd<br />

en ter hoogte van de begane grond gemetseld<br />

in rode handvormsteen en gepleisterd. De<br />

verdieping is evenals de achtergevel vernieuwd.<br />

5<br />

De linkerzijgevel (ZW) wordt door het buurpand aan<br />

het oog onttrokken.<br />

Het interieur is op de verdiepingsvloer na niet meer<br />

oorspronkelijk.<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuurhistorisch<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als merendeels<br />

gaaf bewaard gebleven winkelpand uit de<br />

jaren ’20 van de 20ste eeuw, opgetrokken in de stijl<br />

van de Amsterdamse School. Tevens is het pand<br />

van belang als karakteristiek werk uit het oeuvre<br />

van architect Cornelis Koning.


Gouw 52-54<br />

Winkel met afzonderlijke bovenwoning, gebouwd<br />

van 1901-1902, in opdracht van Jb. de Vries te<br />

<strong>Purmerend</strong><br />

N.B. De latere aanbouw rechtsachter maakt geen<br />

deel uit van de bescherming.<br />

Op rechthoekig grondplan gebouwd halfvrijstaand<br />

pand van twee bouwlagen onder een mansardedak<br />

waarvan het voorschild gedekt is met bruingeglazuurde<br />

kruispannen en de overige dakvlakken met<br />

rode Hollandse pannen.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

Zowel op het voor- als het achterschild staat een<br />

dakkapel voorzien van twee openslaande ramen en<br />

een plat dak.<br />

De buitengevels zijn opgetrokken in rode machinale<br />

waalsteen in kruisverband met snijvoeg.De symmetrische<br />

voorgevel (ZO) heeft op de begane grond<br />

een houten winkelpui met rechts en links een paneeldeur<br />

geflankeerd door gecanneleerde pilasters<br />

met Ionische kapitelen.<br />

De pilasters zijn geplaatst op een postament met<br />

diamantkop en dragen een kroonlijst die ter plaatse<br />

van de pilasters omkornist is. Beide deuren worden<br />

onderin verfraaid door diamantkoppen en hebben<br />

een bovenlicht bestaande uit twee rondboogramen<br />

waartussen een kolonetje.<br />

Tussen de deuren bevinden zich twee, door een<br />

ranke en rijk vormgegeven kolonet met Korintisch<br />

kapiteel gescheiden etalageramen met kwartronde<br />

bovenhoeken.<br />

De door een hoofdgestel afgesloten bovengevel telt<br />

drie schuifvensters en wordt verlevendigd door gepleisterde<br />

banden ter hoogte van de wissel- en bovendorpels<br />

van de vensters.<br />

De lekdorpels zijn opgenomen in een gepleisterde<br />

cordonband.<br />

De linkerzijgevel (ZW) heeft op de begane grond<br />

twee dichtgetimmerde vensters, en schootankers ter<br />

hoogte van de verdiepings- en zoldervloer en halverwege<br />

de eerste verdieping.<br />

De laatste is gemetseld in halfsteens verband en<br />

bovenaan voorzien van een bakgoot op klossen die<br />

zich voortzet boven de achtergevel.<br />

Rechtsboven staat een rechthoekige schoorsteen<br />

van rode machinale waalsteen. De rechterzijgevel<br />

(NO) wordt door het buurpand aan het oog onttrokken.<br />

In de achtergevel (NW) bevinden zich schootankers<br />

ter hoogte van de verdiepings- en zolderbal-<br />

6<br />

klaag. De vensters en deuren in de achtergevel zijn<br />

evenals het interieur niet meer oorspronkelijk.<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven<br />

neorenaissance winkelpand uit het begin van<br />

de 20ste eeuw.


Herengracht 14<br />

Woonhuis. Ontworpen door architect Jan Stuijt, architect<br />

te Amsterdam, in opdracht van H.C. Oud,<br />

bankier, voorzitter van de werkmansvereniging<br />

“Vooruit”en wethouder (1909-1915). Gebouwd in<br />

1907.<br />

Op rechthoekig grondplan opgetrokken woonhuis<br />

van twee bouwlagen onder een met rode Hollandse<br />

pannen gedekt zadeldak met achterschild.<br />

De voorgevel is gemetseld in oranjerode verblendsteen<br />

waalformaat in kruisverband met snijvoeg<br />

boven een plint van rode machinale waalsteen.In<br />

de als puntgevel uitgevoerde voorgevel (NO) bevindt<br />

zich links een door smalle zijlichten geflankeerde<br />

gewelfde paneeldeur met bovenlicht onder<br />

een hoofdgestel waarvan de kroonlijst in het midden<br />

segmentboogvormig verhoogd is en voorzien van<br />

een tandlijst.<br />

Zowel achter de zij- als bovenlichten bevindt zich rijk<br />

gekruld smeedijzerwerk en achter het bovenlicht<br />

boven de deur bovendien twee gekruiste pijlpunten.<br />

Rechts heeft de begane grond een driezijdige erker<br />

met in de voorzijde een breed schuifraam met<br />

twaalfruits bovenlicht en in de schuine zijden een<br />

schuifraam met zesruits bovenlicht.<br />

Op deze erker rust een bredere en door twee rijke<br />

zandstenen voluutconsoles gedragen rechthoekige<br />

verdiepingserker voorzien van een zadeldak gedekt<br />

met rode Hollandse pannen.<br />

In de voorzijde van laatstgenoemde erker bevinden<br />

zich twee schuifvensters met achtruits bovenlicht<br />

waarboven drie sierankers, een door smalle vierruits<br />

zijlichten geflankeerd tienruits stolpraam met segmentboogvormige<br />

bovenzijde, en hierboven in de<br />

top siermetselwerk bestaande uit een rasterpatroon<br />

van oranjerode verblendsteen waarbinnen door<br />

grijze driehoekjes omgeven gele ruitjes.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

Evenals het hoofddak heeft het zadeldak van de<br />

erker aan de voorzijde een op geprofileerde klossen<br />

rustend dakoverstek waarlangs een terracotta sierrand.<br />

In de smalle linkerzijde van de verdiepingserker<br />

bevindt zich een dito schuifvenster; de rechterzijde<br />

is gesloten.<br />

De eerste verdieping heeft links van de erker een<br />

schuifvenster met achtruits bovenlicht en daarboven<br />

(links) een sieranker en een ruitvormige witmarmeren<br />

jaartalsteen “A[nno]/ 1907/ D[omini]”.<br />

Bovenin de door vlechtingen beëindigde puntgevel<br />

bevindt zich een vierruits rondvenster waarboven<br />

siermetselwerk.<br />

De zijgevels worden door de buurpanden aan het<br />

oog onttrokken.<br />

De in rode machinale waalsteen in halfsteens verband<br />

met snijvoeg gemetselde achtergevel (ZW)<br />

heeft op de begane grond rechts een keukenuitbouw<br />

en links een serre waarin een door zijlichten<br />

geflankeerde dubbele glasdeur met bovenlichten<br />

voorzien van floraal glas in lood.<br />

In de keukenuitbouw bevindt zich een vernieuwde<br />

deur met tweeruits bovenlicht en rechtsonder een<br />

tweeruits keldervenster. Deze deur wordt aan de<br />

rechterzijde geflankeerd door een stolpraam met<br />

tweeruits bovenlicht en aan de linkerzijde door een<br />

zijlicht met enkelruits bovenlicht.<br />

Het balkon boven de serre is bereikbaar via een<br />

door zij- en bovenlichten omgeven dubbele glasdeur<br />

(de verdiepingsopbouw boven de keukenuitbouw en<br />

de dakkapel op het achterschild zijn niet oorspronkelijk).<br />

Het interieur verkeert nog grotendeels in de oorspronkelijke<br />

staat.<br />

7<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven<br />

herenhuis uit het eerste kwart van de 20ste<br />

eeuw met een zorgvuldig gedetailleerde en bijzonder<br />

vormgegeven voorgevel. Als onderdeel van een<br />

nog oorspronkelijke gevelwand heeft het pand stedenbouwkundige<br />

waarde. Tevens is het pand van<br />

belang als karakteristiek onderdeel uit het oeuvre<br />

van architect Jan Stuijt.


Herengracht 17<br />

Villa Maria. Ontworpen door Jan Stuijt, architect te<br />

Amsterdam, in opdracht van F. Middelhoff Bzn.,<br />

koopman en kassier te <strong>Purmerend</strong>. Middelhoff liet<br />

dit pand bouwen voor zijn zoon. Zelf ging hij in de<br />

naastgelegen en gelijktijdig gebouwde villa Schoonoord<br />

(Herengracht 18) wonen. Gebouwd in 1907.<br />

Op nagenoeg vierkant grondplan gebouwde halfvrijstaande<br />

villa van twee bouwlagen onder een samengesteld<br />

dak gedekt met rode Hollandse pannen.<br />

Het dak heeft een uitgezwenkte dakvoet en een<br />

ruim dakoverstek op geprofileerde klossen. Linksachter<br />

is het dak lager doorgetrokken tot boven de<br />

één bouwlaag hoge linker helft van de linkerzijgevel.<br />

De in halfsteens verband met snijvoeg gemetselde<br />

buitengevels zijn boven een trasraam van rode machinale<br />

waalklinkers uitgevoerd in geelroze machinale<br />

waalsteen.<br />

De voorgevel (NO) kent een asymmetrische vensterindeling<br />

met zowel in de linker helft van de begane<br />

grond als in de rechter helft van de eerste<br />

verdieping twee schuifvensters met achtruits bovenlicht.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

Rechts heeft de begane grond een groot driedelig<br />

rondboogvenster waarin een middenraam met<br />

twaalfruits bovenlicht tussen smallere zijramen met<br />

vijfruits bovenlicht.<br />

Linksboven bevindt zich een schuifvenster met achtruits<br />

bovenlicht, en rechts hiervan een meerkleurig<br />

ruitvormig tegeltableau voorstellend een banderol<br />

met de naam “VILLA MARIA” temidden van bladwerk.<br />

Ter hoogte van de verdiepings- en zoldervloer zijn<br />

enkele schootankers aangebracht. In het voorschild<br />

bevinden zich twee driehoekige zinkgedekte dakkapellen<br />

voorzien van een halfrond raam met kleine<br />

roedenverdeling.<br />

Op het nokeinde linksboven en halverwege de nok<br />

van de hoger opgetrokken rechter dakhelft staat een<br />

vernieuwde vierkante schoorsteen van rode machinale<br />

waalsteen. De nokeinden van de rechter dakhelft<br />

worden bekroond door een zinken piron met<br />

bolvorm.<br />

De risalerende rechter helft van de linkerzijgevel<br />

(ZO) heeft op de begane grond een halfronde erker<br />

met rondom (7) vensters voorzien van zesruits bovenlichten.<br />

Rond het als balkon fungerende erkerdak<br />

bevindt zich een houten balkonhek samengesteld<br />

uit afwisselend vijf vierkante spijlen en een<br />

plank met bovenin een uitgesneden bloemmotief.<br />

Boven de voordeur bevindt zich een op twee consoles<br />

rustende gewelfde houten luifel (gedekt met<br />

zink) onder een halfrond meerruits bovenlicht voorzien<br />

van geel kathedraalglas. Het dakvlak boven de<br />

linker gevelhelft heeft rechts een dakkapel met vierruits<br />

openslaand raam en plat dak en links een forse<br />

dakopbouw waarin een door tienruits openslaande<br />

ramen geflankeerd vijftienruits vast middenraam.<br />

Zowel de dakkapel als de dakopbouw hebben zinkgedekte<br />

zijkanten en worden bovenaan afgesloten<br />

8<br />

door een kroonlijst. Laatstgenoemde is boven het<br />

middenraam van de dakopbouw halfrond verhoogd.<br />

Boven de dakkapel staat hoger op het linkerzijschild<br />

een driehoekige dakkapel als op het voorschild.De<br />

rechterzijgevel (NW) wordt door het buurpand grotendeels<br />

aan het oog onttrokken.<br />

De achtergevel (ZW) is op de begane grond van<br />

links naar rechts voorzien van een groot samengesteld<br />

venster, een vernieuwde achterdeur waarnaast<br />

rechtsboven een valraampje, en een dubbele glasdeur<br />

met tienruits bovenlicht.<br />

Boven de achterdeur bevindt zich ter hoogte van het<br />

achterliggende trapbordes een driedelig venster<br />

waarin een vast achtruits raam tussen twee achtruits<br />

openslaande ramen.<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als grotendeels gaaf<br />

bewaard gebleven en voor <strong>Purmerend</strong> zeldzame<br />

villa uit het eerste kwart van de 20ste eeuw. Als<br />

onderdeel van een nog oorspronkelijke gevelwand<br />

heeft het pand stedenbouwkundige waarde. Daarnaast<br />

is de villa van belang als karakteristiek werk<br />

uit het oevre van architect Jan Stuijt.


Herengracht 18<br />

Villa Schoonoord. Ontworpen door Jos Cuijpers en<br />

Jan Stuijt, architecten te Amsterdam, in opdracht<br />

van F. Middelhoff Bzn., koopman en kassier te <strong>Purmerend</strong>.<br />

Gebouwd in 1907.<br />

Op rechthoekig grondplan gebouwde villa van twee<br />

bouwlagen onder een afgeplat schilddak voorzien<br />

van een uitgezwenkte dakvoet, een overstek op<br />

geprofileerde klossen en een dekking van zwarte<br />

geglazuurde Hollandse pannen.<br />

De vier in rode machinale waalsteen gemetselde<br />

hoekschoorstenen hebben een vierkante doorsnede<br />

en een (oorspronkelijk zinken) schoorsteenkap in de<br />

vorm van een ingezwenkt vierzijdig tentdak bekroond<br />

door een bol.<br />

De buitengevels zijn boven een trasraam van rode<br />

machinale waalklinkers opgetrokken in oranjerode<br />

verblendsteen waalformaat in halfsteens verband<br />

met snijvoeg.<br />

Ter hoogte van de verdiepings- en zoldervloer zijn<br />

de voor- en achtergevel voorzien van schootankers.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

De voorgevel (NO) heeft in het midden een nagenoeg<br />

driezijdige erker die zich over twee bouwlagen<br />

uitstrekt onder een vijfzijdig schilddak haaks op het<br />

hoofddak.<br />

Op het nokeinde van het erkerdak staat een schoorsteen<br />

vergelijkbaar met de vier hoekschoorstenen,<br />

maar met een geringere doorsnede. In elk van de<br />

drie zijden van de erker bevindt zich op de begane<br />

grond een schuifvenster met zesruits bovenlicht en<br />

persiennes, en op de eerste verdieping een vijftienruits<br />

schuifvenster.<br />

Ter weerszijden van de erker heeft de eerste verdieping<br />

een vijftienruits schuifvenster.<br />

Op de begane grond bevindt zich links van de erker<br />

een driezijdig oriel en rechts de ingang. De door<br />

persiennes geflankeerde oriel wordt bovenaan afgesloten<br />

door een kroonlijst en heeft in de voorzijde<br />

een schuifvenster met zesruits bovenlicht en in de<br />

smalle schuine zijden een schuifvenster met vierruits<br />

bovenlicht.<br />

De ingang is uitgevoerd als een door smalle zijlichten<br />

met een halfronde boven- en onderzijde geflankeerde<br />

paneeldeur waarboven een getoogde kroonlijst<br />

en een bovenlicht.<br />

Zowel achter de zij- als bovenlichten bevindt zich rijk<br />

gekruld smeedijzerwerk. De ingangspartij wordt<br />

afgesloten door een hoofdgestel waarvan de kroonlijst<br />

in het midden segmentboogvormig verhoogd is<br />

en voorzien van een tandlijst.<br />

Vóór de door gekrulde smeedijzeren zijhekken geflankeerde<br />

ingang ligt een hardstenen stoepplaat.<br />

Ter verlichting van de ingang is rechts op de hoek<br />

een achtzijdige lantaarn aangebracht met een rijk<br />

gekrulde smeedijzeren arm (de lantaarn op de linker<br />

hoek dateert van na de bouwtijd).<br />

9<br />

Op het voorschild staat ter weerszijden van het erkerdak<br />

een dakkapel voorzien van een negenruits<br />

raam en een plat dak met een omgaande kroonlijst<br />

die middenvoor halfrond verhoogd is.<br />

De linkerzijgevel (ZO) heeft rechts op de begane<br />

grond een schuifvenster met zesruits bovenlicht en<br />

persiennes, en op de eerste verdieping een vijftienruits<br />

schuifvenster.<br />

De linker gevelhelft is voorzien van een grote rondboogvormige<br />

muuropening waarin op de parterre<br />

een door zijramen geflankeerde dubbele glasdeur<br />

met in de drie bovenlichten floraal glas in lood (rode<br />

en blauwe bloemen), en op de eerste verdieping<br />

een halfronde pui met een borstwering van kraalschroten<br />

waarboven een stolpraam met zij- en bovenlichten.<br />

In het midden van het linkerzijschild staat<br />

een dakkapel als op het voorschild.<br />

De rechterzijgevel (NW) heeft links van het midden<br />

een boven de dakvoet uitstekende risaliet onder een<br />

door een bolvormige piron bekroond schilddak<br />

haaks op het rechterzijschild.<br />

In de voorzijde van de risaliet bevinden zich ter<br />

hoogte van de haltrap twee schootankers en drie<br />

trapsgewijs gekoppelde zesruits vensters (twee<br />

vaste ramen waartussen een openslaand raam)<br />

waarin ondoorzichtig glas, en ter hoogte van de trap<br />

naar de zolder twee schootankers en drie trapsgewijs<br />

gekoppelde vensters voorzien van geel glas.<br />

Het laatstgenoemde drietal vensters is van links<br />

naar rechts samengesteld uit een zesruits vast<br />

raam, een zesruits openslaand raam en een lager<br />

vierruits vast raam. Rechtsonder bevindt zich een<br />

kolenstort.<br />

De linkerzijde van de risaliet heeft onderaan een<br />

tweeruits keldervenster met traliewerk en op beide<br />

bouwlagen een negenruits rondvenster met in het<br />

onderste ondoorzichtig glas en in het bovenste geel<br />

glas. In het linker gedeelte van de rechterzijgevel


evindt zich op beide bouwlagen een klein rondvenster<br />

met een vierruits tuimelraam waarin geel glas.<br />

Rechts van de risaliet is de rechterzijgevel op de<br />

begane grond enigszins uitgebouwd en voorzien<br />

van een achterdeur met zesruits bovenlicht. De achterdeur<br />

wordt aan de rechterzijde geflankeerd door<br />

twee zesruits openslaande ramen, elk met vierruits<br />

bovenlicht. Boven de drie laatstgenoemde bovenlichten<br />

bevindt zich een houten afdakje op geprofileerd<br />

klampen.<br />

De achtergevel (ZW) is op de begane grond van<br />

links naar rechts voorzien van een schuifvenster met<br />

zesruits bovenlicht, een paneeldeur waarin een<br />

raam en waarboven een dito bovenlicht, twee<br />

schuifvensters met zesruits bovenlicht, en een ingang<br />

van na de bouwtijd, eveneens met zesruits<br />

bovenlicht.<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven<br />

en voor <strong>Purmerend</strong> zeldzame villa uit het<br />

eerste kwart van de 20ste eeuw. Vanwege de<br />

beeldbepalende ligging aan de Herengracht heeft<br />

het pand daarnaast stedenbouwkundige waarde.<br />

Tevens is de villa van belang als karakteristiek werk<br />

uit het oeuvre van de architecten Jan Stuijt en Jos<br />

Cuijpers.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

10


Julianastraat 9<br />

Houten VILLA, gebouwd in 1920 door F. Abel voor<br />

de heer D. Kooiman, de toenmalige burgemeester<br />

van <strong>Purmerend</strong>.<br />

Het pand is rondom vrij gelegen op een perceel aan<br />

de Julianastraat, een aantal meters teruggeschoven<br />

van de rooilijn. Het betreft een zogenaamd blokhuis<br />

(Duits: 'Blockhaus'), dat als bouwpakket geleverd<br />

werd door de firma Christoph & Unmack AG te<br />

Niesky in Silezië.<br />

Deze fabriek, begonnen in 1882, was gespecialiseerd<br />

in houten systeembouw voor woningen, barakken,<br />

bedrijfsgebouwen van uiteenlopende afmetingen.<br />

Zoals uit de firmacatalogi blijkt, werd een<br />

zeer gevarieerd aanbod verkregen op basis van<br />

slechts enkele vloer-, wand- en daksystemen en met<br />

standaardelementen als ramen, deuren, trappen en<br />

binnenafwerkingen. Daarnaast werden verschillen<br />

verkregen door de geografische eisen en door<br />

plaatselijke bouwvoorschriften. Als groep zijn ze<br />

direkt herkenbaar.<br />

Het houten blokhuis is in hoofdlijnen gebouwd op<br />

een rechthoekige plattegrond (8,21 x 10,21 m), op-<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

getrokken over twee bouwlagen en een vliering onder<br />

schilddak met iets uitspringende delen onder<br />

aangekapte, korte zadeldaken. Het rust op een onderheide<br />

betonfundering (gewapend beton met grind<br />

als toeslag) die met kelderstookruimte tot ongeveer<br />

1,3 m boven het maaiveld komt.<br />

De wanden zijn enkelvoudig, d.w.z. zonder spouw,<br />

isolatie of binnenafwerking, en bestaan uit opeengestapelde<br />

grenehouten balken (ca. 7 cm dikte) met<br />

sponnig en doorgezette hoeken in halfhoutse verbinding.<br />

In alle gevels bevinden zich houten standaardramen<br />

met roedenverdeling.<br />

De grote vensters hebben ramen bestaand uit een<br />

naar binnen klappend bovendeel, en het onderste<br />

gedeelte met twee scharnierende bladen. De grote<br />

vensters zijn voorzien van de karakteristieke schuifluiken<br />

die in houten rails lopen en hebben plantenbakken.<br />

De verdieping kraagt over met een halve meter, de<br />

kap heeft een overstek van ongeveer eenzelfde<br />

afmeting. De voordeur evenals de keukendeur (deze<br />

laatste met binnen- en buitendeur) liggen op het<br />

oosten en worden bereikt via houten steektrappen.<br />

Op het westen bevindt zich een veranda waarbij de<br />

korte zijden met glas zijn afgeschermd; de toegang<br />

vanuit het huis is voorzien van binnen- en buitendeur.<br />

Hierboven ligt het balkon. De zuidoostelijke hoek<br />

heeft een meerzijdige erker. Het schilddak heeft een<br />

korte nok haaks op de Julianastraat. Het heeft aankappingen<br />

in de vorm van korte dwarse zadeldaken<br />

op het noorden en zuiden over de breedte van de<br />

woonkamer en boven het balkon.<br />

Op het noordoosten is het zadeldak langer doorgezet.<br />

Het dak is gedekt met rode oudhollandse pannen.<br />

Het interieur heeft houten vloeren op begane<br />

11<br />

grond en verdieping die zijn voorzien van een isolatielaag<br />

van klei (bevestigd door de bewoner).<br />

De terreingrens aan de Julianastraat en aan de<br />

westzijde heeft een houten tuinhek (stijlen, regels en<br />

latwerk) van ongeveer 9 dm hoog. Het materiaal is<br />

omstreeks 1993 vervangen, de vorm is authentiek.<br />

De villa is van algemeen belang uit architectuurhistorisch<br />

oogpunt vanwege de bijzondere constructiewijze<br />

in hout die geheel gaaf bewaard is gebleven.<br />

Verder is de villa van algemeen belang uit cultuurhistorisch<br />

oogpunt als voorbeeld uit de geschiedenis<br />

van het wonen.


Kaasmarkt 15<br />

Grote Kerk der Ned. Herv. <strong>Gemeente</strong>, gebouwd<br />

1851-1853 door W.A. Scholten ter plaatse van de in<br />

1850 afgebroken laat-gotische kerk.<br />

Bakstenen gebouw, bestaande uit een achthoekige<br />

middenruimte, omgeven door een smalle omgang<br />

met aan vier zijden rechthoekige en aan de vier<br />

overblijvende zijden vijfhoekige kapellen.<br />

Rondboogvensters en -friezen, toepassing van terra-cotta<br />

en banden van gekleurde baksteen. Houten<br />

koepeltorentje op het tentdak.<br />

Het gepleisterde interieur heeft een in 1863 door<br />

een stucadoor Hersteyn uit Amsterdam aangebrachte<br />

stucdecoratie in late Empire-vormen.<br />

Houten overkapping met korbelen en muurstijlen op<br />

consoles. Karakteristiek en vroeg voorbeeld van het<br />

eclecticisme zoals dat rond het midden van de 19e<br />

eeuw ontstond, met motieven o.m. uit het romaans<br />

en de vroege Noord-Italiaanse renaissance.<br />

Tot de inventaris behoren: Zeskantige eiken preekstoel<br />

uit 1643; koperen doopboog en koperen voor-<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

zangerslezenaar met stadswapen, derde kwart 17e<br />

eeuw, die omstreeks 1963 op een 18e eeuwse bluster<br />

is geplaatst. a. Hoofdorgel: Orgel met Hoofdwerk,<br />

Borstwerk, Rugwerk en vrij Pedaal, in 1742<br />

gemaakt door R. Garrels. b. Orgel met Hoofdwerk<br />

en Nevenwerk, in 1865 gemaakt door C.G.F. Witte<br />

voor de Doopsgezinde Kerk te <strong>Purmerend</strong>, in 1989<br />

overgeplaatst naar de Koepelkerk. Wit- en zwartmarmeren<br />

epitaaf voor Frederik en Ventidius Riccen<br />

en Catharina Muylwijck, derde kwart 17e eeuw; witmarmeren<br />

grafmonument; in de kerk gevonden doch<br />

nog niet vast aangebracht; gesneden bekroning met<br />

stadswapen, waarschijnlijk afkomstig van een herenbank,<br />

eerste kwart 18e eeuw.<br />

De vloer van de kerk bestaat voor een groot deel uit<br />

zerken, afkomstig uit de in 1850 afgebroken kerk.<br />

12


Kaasmarkt 16<br />

Voormalige KAASWAAG in neo-renaissancistische<br />

vormgeving gebouwd in 1882-1883 door stadsarchitect<br />

P. Mager op de plaats van een eerdere kaas-<br />

en boterwaag, en (voor 1742) van de stadsboterwaag.<br />

Het huidige gebouw ligt enige meters teruggeschoven<br />

ten opzichte van de oorspronkelijke waag, zoals<br />

ook het naastgelegen stadhuis ten opzichte van<br />

diens voorganger. Het centrale stadsplein en wegenkruis,<br />

Kaasmarkt genoemd naar de belangrijkste<br />

functie, werd daarmee ruimer.<br />

In 1884 werd op de verdieping de tekenschool gevestigd<br />

en aan de zuidzijde van het gebouw de<br />

stoombrandspuit. Het torenuurwerk uit 1883 (door<br />

Ed. Korfhage, te Buer Dtsl.) werd in 1913 op het<br />

nieuwgebouwde stadhuis geplaatst.<br />

De voormalige kaaswaag is gebouwd op rechthoekige<br />

plattegrond en bestaat uit twee bouwlagen en<br />

kapverdieping met de nok evenwijdig aan de rooilijn.<br />

De voorgevel (west) heeft zes traveeën.<br />

De benedenzone is bekleed met hardsteenplaten<br />

met rustica-indeling. De drie brede vensteropeningen<br />

met de sluitstenen 'Anno' '1883' en een weegschaal,<br />

waren oorspronkelijk de deuropeningen van<br />

de waag.<br />

De verdieping werd uitgevoerd met metselwerk in<br />

kruisverband van rode machinale baksteen met rond<br />

en tussen de vensters decoratie van (profiel)banden<br />

in gele machinale baksteen.<br />

De decoratieve boognissen boven de vensters en<br />

de kruisvensterindeling zijn uitgevoerd in natuursteen.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

De linker hoektravee werd verbijzonderd met een<br />

inzwenkende geveltop, rond venster en houten frontonbekroning.<br />

De middelste van de vijf andere traveeën heeft op<br />

de verdieping iets uitspringend metselwerk onder de<br />

klokkestoel.<br />

De linkerzijgevel (noord) is een blinde vanwege een<br />

eerdere belending. De rechterzijgevel (zuid) van één<br />

travee heeft twee natuursteeninscripties boven de<br />

openingen (voormalige deuropeningen): 'brandspuit'<br />

en 'teekenschool', een verdiepingsvenster en wordt<br />

bekroond door een geveltop als links aan de voorgevel.<br />

De achtergevel (oost) is gewijzigd; de vensteropeningen<br />

werden dichtgemetseld. Rondom loopt een<br />

houten goot met geprofileerde lijst.<br />

De nok van het zadeldak knikt op het noorden om<br />

naar de geveltop en is gedekt met geglazuurde<br />

Friese golfpannen.<br />

Boven de middeningang bevindt zich een houten<br />

klokkestoel met in de onderbouw het stadswapen<br />

van <strong>Purmerend</strong>.<br />

De voormalige kaaswaag is van algemeen belang<br />

uit architectuurhistorisch oogpunt als typologisch<br />

goed voorbeeld van een 19de-eeuws waaggebouw.<br />

Verder is het gebouw van ensemblewaarde vanwege<br />

de stedebouwkundige plaatsing en de neorenaissance<br />

vormgeving. Cultuur- en sociaalhistorisch<br />

is de waag van waarde vanwege de voorname,<br />

eeuwenoude functie voor de stad en het omliggende<br />

gebied.<br />

13


Kaasmarkt 20<br />

Voormalig neo-renaissancistisch STADHUIS van<br />

<strong>Purmerend</strong>, gebouwd in de jaren 1911-1912 naar<br />

ontwerp van architect Jan Stuyt, die in 1868 te <strong>Purmerend</strong><br />

geboren was, in samenwerking met stadsarchitect<br />

W. Postema.<br />

Het gebouw vervangt voorgangers op dezelfde<br />

plaats: de eerste bouw dateerde uit omstreeks 1591,<br />

welke in 1633 d.m.v. vijzels werd opgelicht en achteruit<br />

geplaatst (in die vorm is het gebouw bekend<br />

van een prent door Corn. Pronk uit 1727).<br />

Grondig herstel werd uitgevoerd in 1764-66 en een<br />

verbouwing vond plaats in 1845-46, waarbij het ui-<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

terlijk wijzigde van renaissancistisch naar neoclassicistisch.<br />

De stedebouwkundige situatie is opmerkelijk: aan de<br />

14de-eeuwse wegenkruising in de stadskern, tevens<br />

sinds de 17de eeuw kaasmarkt, in samenhang met<br />

de waag en voornaamste stadskerk, die in huidige<br />

vorm alle uit 19de en vroege 20ste eeuw stammen.Sinds<br />

ongeveer 10 jaar heeft het gebouw zijn<br />

functie van stadhuis verloren.<br />

N.B. De nieuwe aanbouw aan de oostgevel valt<br />

buiten de bescherming.<br />

Het voormalige stadhuis is gebouwd op rechthoekige<br />

plattegrond en bestaat uit een begane grond, beletage<br />

en kapverdieping met de nok evenwijdig aan<br />

de rooilijn van de Kaasmarkt. Het werd opgetrokken<br />

in machinale baksteen (gemetseld in kruisverband)<br />

met decoratieve toepassing van zandsteen voor<br />

sluitstenen, bij de vensters, op de hoeken en in de<br />

geveltoppen.<br />

De voorgevel (zuid) aan de Kaasmarkt wordt gedomineerd<br />

door de excentrisch geplaatste ingangspartij,<br />

bestaande uit een bordes met een opgang aan<br />

beide zijden, een in zandsteen uitgevoerd portaal<br />

(pilasters, fronton, relief met allegorie op goed bestuur)<br />

en bekronende trapgevel voorzien van spekbanden,<br />

venster en schildhoudende leeuw op de<br />

top.<br />

De borstwering van het bordes heeft twee schildhoudende<br />

leeuwen met het oude en latere (huidige)<br />

stadswapen van <strong>Purmerend</strong>. Naast de ingang zijn<br />

twee gevellantaarns aangebracht. In alle gevels zijn<br />

kruisvensters aangebracht, bezet met groen en wit<br />

glas-in-lood; de begane grond-vensters hebben<br />

luiken voor de beweegbare delen.<br />

14<br />

De linker en rechterzijgevel (west en oost) zijn vrijwel<br />

gelijk, voorzien van vensters en een trapgevel<br />

als aan voorzijde met op de westelijke top de<br />

schoorsteen. In de achtergevel (noord) zijn wijzigingen<br />

aangebracht o.m. voor een lift.<br />

Het zadeldak tussen de trapgevels is gedekt met<br />

leien en heeft een achthoekige klokketoren met<br />

uurwerk (1883, Ed. Korfhage, Buer Dtsl.), carillon en<br />

peervormige bekroning.<br />

De oorspronkelijke schoorsteen op de nok werd<br />

verwijderd. Van het interieur is de indeling in raadzaal<br />

en burgemeesterskamer gehandhaafd. Genoemd<br />

dienen verder het glas-in-loodraam in de hal,<br />

vervaardigd door de kunstnijvere Jac. Jongert uit<br />

1912, en enkele stenen consoles van de torenonderbouw,<br />

die mogelijk afkomstig zijn uit het eerdere<br />

stadhuis.<br />

Het voormalige stadhuis is van algemeen belang uit<br />

architectuurhistorisch oogpunt als neorenaissancistisch<br />

voorbeeld naar een oudere voorganger,<br />

ontworpen door Jan Stuyt. Van ensemblewaarde<br />

is het stadhuis vanwege de prominente en<br />

historische plaats in het centrum van de stad.


Koemarkt 7<br />

Huis met klokgevel, voorzien van terugspringende<br />

en gepleisterde delen in de vorm van ingezwenkte<br />

vleugelstukken. Gebeeldhouwde topbekroning en<br />

aanzetkrullen in Lodewijk XV-stijl.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

Koemarkt 15<br />

Huis met lijstgevel in late Lodewijk XIV-stijl, XVIIIb.<br />

Ingang met bovenlicht in een omlijsting met verdiepte<br />

pilasters.<br />

15


Koemarkt 58<br />

Noordelijk gedeelte van de Beurs. Bakstenen gebouw<br />

met verdieping en schilddak en in de noordgevel<br />

een eenvoudige omlijsting van de ingang en<br />

het venster erboven, XVIII.<br />

Koemarkt 56<br />

De Doele. Oorspronkelijke functie: stadsherberg met<br />

stalhouderij. Huidige functie: café-restaurant/ partycentrum.<br />

De stad <strong>Purmerend</strong> is opdrachtgever van<br />

de nieuwbouw uit 1894-1895. Datering: Het reeds<br />

als rijksmonument beschermde hoge noordoostelijke<br />

gedeelte (Koemark nr. 58) is 18e eeuws evenals<br />

het achterliggende linker gedeelte van de laagbouw<br />

(tot aan de ingang). Voor het overige dateert de<br />

laagbouw uit 1894-1895.<br />

N.B. de aan de achtergevel (ZO) van de laagbouw<br />

grenzende houten kegelbaan (XXB) maakt geen<br />

deel uit van de bescherming.<br />

Het noordoostelijke deel (Koemarkt 58) is als rijksmonument<br />

aangewezen (monumentnummer<br />

32199).<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

De Doele is samengesteld uit drie bouwvolumes: het<br />

reeds als rijksmonument beschermde, twee bouwlagen<br />

hoge, noordoostelijke gedeelte, tegen de zuidwestgevel<br />

hiervan een langgerekt volume van één<br />

bouwlaag onder een mansardekap, en tegen de<br />

achtergevel (ZO) van de laatste een evenwijdig<br />

langsvolume van geringere breedte en lengte (de<br />

huidige kleine zaal).<br />

Het laatstgenoemde bouwdeel heeft een hoogte van<br />

één bouwlaag en een tussen tuitgevels gevat zadeldak<br />

gedekt met rode Hollandse pannen.<br />

Op het achterschild van het genoemde mansardedak<br />

liggen eveneens rode Hollandse pannen; het<br />

voorschild aan de Koemarkt is gedekt met deftiger<br />

zwarte geglazuurde Hollandse pannen.<br />

De ruim 45 meter lange voorgevel (NW) van het<br />

grote langsvolume heeft een gepleisterde plint en<br />

wordt afgesloten door een lijstgoot.<br />

Op circa 2/3 vanaf de rechterzijgevel wordt de lijstgoot<br />

onderbroken door een gepleisterde en witgesausde<br />

ingangspartij die benadrukt wordt door een<br />

dakopbouw met een zadeldak, waarop zwarte geglazuurde<br />

Hollandse pannen.<br />

De ingangspartij vormt een verticaal accent in de<br />

sterk horizontaal gerichte voorgevel. De ingang bestaat<br />

uit een door pilasters geflankeerde dubbele<br />

paneeldeur waarboven een aan twee ijzeren staven<br />

hangende houten luifel en een meerruits bovenlicht.<br />

Boven de laatste bevindt zich achtereenvolgens een<br />

verdiept veld met de naam “DOELE” en een dubbele<br />

paneeldeur met twaalfruits bovenlicht waarboven de<br />

dakopbouw eindigt in een geprofileerde cirkelsegment<br />

bekroond door een obelisk.<br />

De dakopbouw en de genoemde pilasters worden<br />

onderaan geflankeerd door een kleine wang. Links<br />

van de ingangspartij is de voorgevel evenals het<br />

hoge noordoostelijke gedeelte opgetrokken in rode<br />

16<br />

handvormsteen vechtformaat (ca. 22 x 4 cm) in<br />

kruisverband met platvol vernieuwde voeg, rechts<br />

van de ingang in rode machinale waalsteen (ca.21 x<br />

5 cm) in kruisverband met snijvoeg. In het linker<br />

gedeelte bevinden zich twee T-vensters en links<br />

hiervan een dubbele glasdeur met bovenlicht.<br />

Rechts van de ingang telt de voorgevel vijf Tvensters<br />

en twee dito deuren (tussen het tweede en<br />

derde venster van rechts en tussen het vierde en<br />

vijfde dito). De tussenliggende muurdammen zijn<br />

voorzien van een schootanker. Alle vensters en<br />

glasdeuren op de begane grond hebben paneelluiken<br />

en een gepleisterde omlijsting met in de strek<br />

een verhoogde sluitsteen met diamantkop.<br />

De kopse rechterzijgevel (ZW) van het grote langsvolume<br />

kent een symmetrische opzet met op de<br />

begane grond een gewijzigde ingang en ter hoogte<br />

van de zolder een vierruits rondvenster.<br />

Rechts bevindt zich een vermoedelijk uit de bouwtijd<br />

daterende gietijzeren regenpijp met dito vergaarbak.<br />

De bovengevel is uitgevoerd als een uit- en inzwenkende<br />

gevel met onderaan en halverwege een kleine<br />

schouder en ter plaatse van de gordingen muurankers.<br />

Tegen deze zijgevel sluit rechts de als tuitgevel<br />

uitgevoerde kopse zuidwestgevel van het<br />

kleinere langsvolume aan. Het metsel- en voegwerk<br />

van beide gevels is identiek aan dat van het rechter<br />

gedeelte van de voorgevel. Ook zijn beide gevels<br />

voorzien van een (enigszins lagere) gepleisterde<br />

plint.<br />

De door een gepleisterde bovenrand afgedekte<br />

tuitgevel heeft in het midden van de parterre een<br />

dubbele paneeldeur met een bovenlicht en in elke<br />

deurhelft een raam.<br />

Ter weerszijden van het bovenlicht en ter plaatse<br />

van de gordingen bevinden zich muurankers. De


kopse noordoostgevel van het kleine langsvolume is<br />

eveneens uitgevoerd als tuitgevel en voorzien van<br />

schootankers ter plaatse van de gordingen.<br />

De zuidoostgevel van het kleine langsvolume wordt<br />

door de naastgelegen houten kegelbaan grotendeels<br />

aan het oog onttrokken. Boven deze halfsteens<br />

gevel bevindt zich een bakgoot.<br />

Het interieur van de laagbouw is op de begane<br />

grond verbouwd. De rechts van de ingang gelegen<br />

grote zaal heeft een door een verlaagd plafond aan<br />

het oog ontrokken gestuct spiegelgewelf dat is ondergebracht<br />

in de kap.<br />

De onderste helft van de kap boven de grote zaal is<br />

uitgevoerd als een met brede liggende delen beschoten<br />

sporenkap, het gedeelte boven de knik in<br />

het mansarde- kap als een met brede staande delen<br />

beschoten gordingenkap.<br />

De onderste helft van de kap tussen de ingang en<br />

het hoge noordelijke gedeelte is vermoedelijk 18e<br />

eeuws, het jongere bovenste gedeelte uitgevoerd<br />

als een met brede delen beschoten gordingenkap.<br />

In dit deel heeft de zolderverdieping een middengang<br />

met in beide wanden vier opgeklampte deuren<br />

(de laatste deur links is vernieuwd) waarachter<br />

voormalige logementkamertjes. Hier overnachtten<br />

boeren de nacht voorafgaand aan de dinsdagse<br />

koemarkt (de kamertjes zijn thans deels samengevoegd<br />

tot grotere kamers).<br />

De Doele is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als grotendeels gaaf<br />

bewaard gebleven stadslogement daterend uit de<br />

18e en het laatste kwart van de 19e eeuw. Daarnaast<br />

heeft het pand grote stedenbouwkundige<br />

waarde vanwege zijn beeldbepalende ligging aan de<br />

Koemarkt.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

17


Venediën 7<br />

Woonhuis. Het eerste werk van architect J.J.P. Oud<br />

(1890-1963), ontworpen op 16-jarige leeftijd. Gebouwd<br />

door Jacob van Voorst, aannemer te <strong>Purmerend</strong>,<br />

in opdracht van mevrouw Alida Oud-Hartog,<br />

tante van de architect. Datering: 1907; keuken linksachter:<br />

XIXB; achterhuis XVIII of XIXA.<br />

Op rechthoekig grondplan opgetrokken woonhuis<br />

van twee bouwlagen onder een afgewolfd zadeldak<br />

met rode Hollandse pannen en de noklijn haaks op<br />

de weg.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

Linksachter bevindt zich een rechthoekige uitbouw<br />

van twee en een halve bouwlaag met plat dak waarin<br />

het trappenhuis is ondergebracht.<br />

Tegen de achtergevel van het trappenhuis sluit een<br />

oudere keukenaanbouw aan waarboven een turfzolder<br />

en een met rode Hollandse pannen gedekt zadeldak.<br />

De buitengevels zijn opgetrokken in rode machinale<br />

waalsteen in kruisverband (voorgevel, b.g. achtergevel,<br />

zuidoostgevel trappenhuis) of halfsteens verband<br />

(overig muurwerk) met snijvoeg.<br />

De zijgevels van het woonhuis zijn evenals de<br />

noordwestgevel van het trappenhuis gecementeerd.<br />

De voorgevel (ZW) heeft op de begane grond twee<br />

schuifvensters en links een in oorspronkelijke vorm<br />

vernieuwde paneeldeur waarin een getoogd twaalfruits<br />

raam.<br />

Zowel de voordeur als de vensters hebben een door<br />

een middenstijl in tweeën gedeeld bovenlicht voorzien<br />

van twee zesruits ramen (het bovenlicht van de<br />

deur is kleiner).<br />

Boven de begane grond is de voorgevel symmetrisch<br />

ingedeeld met op de eerste verdieping links<br />

en rechts een schuifvenster met negenruits bovenlicht<br />

en daartussen een T-vormig venster bestaande<br />

uit een vast onderraam en vier gekoppelde zesruits<br />

bovenlichten. Recht hierboven heeft de zolder een<br />

serie van vier gekoppelde zesruits ramen: twee<br />

openslaande ramen tussen twee vaste .<br />

Vóór de voorgevel ligt een hardstenen stoep (ouder<br />

dan het pand) omgeven door een smeedijzeren<br />

spijlenhek waarvan de gedraaide hoofdspijlen voorzien<br />

zijn van een gekrulde bovenzijde.<br />

18<br />

De zijgevels worden door de buurpanden nagenoeg<br />

geheel aan het oog onttrokken . De als tuitgevel<br />

uitgevoerde achtergevel (NO) heeft links een dubbele<br />

glasdeur met een omlijsting in de vorm van een<br />

door pilasters gedragen kroonlijst.<br />

De eerste verdieping is voorzien van twee vijftienruits<br />

schuifvensters en ter hoogte van de zolder<br />

bevindt zich een negenruits schuifvenster.<br />

In de zuidoostgevel van het trappenhuis bevinden<br />

zich op de parterre twee kleine draairamen en links<br />

een liggend zesruits venster.<br />

De noordoostgevel heeft bovenin een vijftienruits<br />

venster.<br />

De anderhalve bouwlaag hoge keukenuitbouw is<br />

voorzien van schootankers ter hoogte van de verdiepingsvloer.<br />

In de zuidoostgevel bevindt zich een stolpraam met<br />

tweeruits bovenlicht waarboven een lage opgeklampte<br />

dubbele deur die toegang geeft tot de<br />

voormalige turfzolder.<br />

De als tuitgevel uitgevoerde achtergevel (NO) van<br />

de keukenuitbouw is op de vernieuwde deur links na<br />

gesloten.<br />

Het interieur verkeert nog gedeeltelijk in de oorspronkelijke<br />

staat.<br />

Het aan het Whereplantsoen gelegen achterhuis<br />

heeft een rechthoekige plattegrond en is één bouwlaag<br />

hoog onder een met zwarte geglazuurde Hollandse<br />

pannen gedekt zadeldak waarvan de noklijn<br />

evenwijdig loopt aan het Whereplantsoen.<br />

De buitenmuren van het vermoedelijk als tuinhuis<br />

gebouwde achterhuis zijn geblokt gepleisterd. De<br />

gesloten zijgevels hebben een driehoekige bovengevel<br />

van brede gepotdekselde delen (bij de noordwestgevel<br />

vervangen door rabatdelen). In de zuid-


westgevel bevindt zich links een paneeldeur waarin<br />

een twaalfruits raam en rechts een dubbele tuindeur<br />

met in elke deurhelft drie ramen boven elkaar.<br />

De aan het Whereplantsoen grenzende noordoostgevel<br />

heeft van links naar rechts twee dichtgetimmerde<br />

vensters en een paneeldeur. Het achterhuis<br />

heeft binnenwanden van brede staande delen en<br />

een uit brede delen samengestelde zoldervloer rustend<br />

op een enkelvoudige balklaag.<br />

De twee genoemde vensters zijn aan de binnenzijde<br />

voorzien van vouwblinden. De kap is naar verluidt<br />

beschoten.<br />

De woning met bijbehorend achterhuis is van algemeen<br />

belang uit architectuur- en cultuurhistorisch<br />

oogpunt als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van<br />

een woonhuis uit het eerste kwart van de 20ste<br />

eeuw en als eerste werk van architect J.J.P. Oud.<br />

Daarnaast heeft het pand stedenbouwkundige<br />

waarde als onderdeel van een nog oorspronkelijke<br />

gevelwand.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

19


Venediën 14<br />

Notariskantoor. Huidige functie: woonhuis. Ontworpen<br />

door H.P. van den Aardweg, architect te <strong>Purmerend</strong>,<br />

in opdracht van notaris D.G. van Os. Gebouwd<br />

in 1896 door aannemer Brinkman te <strong>Purmerend</strong>.<br />

Op rechthoekig grondplan gebouwd pand van twee<br />

bouwlagen onder een mansardedak gedekt met<br />

gesmoorde kruispannen. De buitenmuren zijn opgetrokken<br />

in rode machinale waalsteen in kruisverband<br />

met snijvoeg (het voegwerk van de voorgevel is<br />

platvol vernieuwd).<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

De achtergevel is op de begane grond geblokt gepleisterd.<br />

De voorgevel (ZW) heeft een hardstenen<br />

plint, dito cordonbanden ter hoogte van de verdiepingsvloer<br />

én in het verlengde van de eveneens<br />

hardstenen lekdorpels van de vensters, en bovenaan<br />

een hoofdgestel voorzien van paneelfries waarboven<br />

een kroonlijst op rijkgesneden voluutconsoles.<br />

De begane grond heeft twee schuifvensters en links<br />

een rijke neorenaissance paneeldeur met bovenlicht.<br />

Links van de deur bevindt zich een ingemetselde<br />

hardstenen brievenbus. De eerste verdieping<br />

telt drie T-vensters waaronder ruitvormig siermetselwerk.<br />

De segmentbogen boven de vensters in de voorgevel<br />

hebben een sluitsteen met diamantkop en aanzetstenen<br />

die door een band gekoppeld worden. Ter<br />

hoogte van de zoldervloer bevinden zich florale<br />

muurankers.<br />

De naderhand versoberde dakkapel middenboven is<br />

voorzien van een (vernieuwd) vierruits stolpraam en<br />

een plat dak waarvan de boeiboorden zich als lijst<br />

voortzetten ter hoogte van de knik in het voorschild.<br />

In de rechterzijgevel (ZO) bevindt zich halverwege<br />

de eerste verdieping een vierkant schuifvenster (het<br />

vergelijkbare linker venster is door de huidige eigenaar<br />

geplaatst). De linkerzijgevel (NW) is op het<br />

keldervenster middenonder na gesloten. Het keldervenster<br />

is voorzien van een valraam waarvoor vier<br />

diefijzers. De zijgevels worden evenals de achtergevel<br />

afgesloten door een bakgoot op klossen.<br />

De achtergevel (NO) heeft links een binnen het oorspronkelijke<br />

kozijn vernieuwde deur met bovenlicht<br />

en rechts een rechthoekige uitbouw van één bouwlaag<br />

met plat dak. Deze voormalige keukenuitbouw<br />

is evenals de begane grond van de achtergevel<br />

geblokt gepleisterd. In de zuidoostgevel van de uit-<br />

20<br />

bouw bevindt zich een T-raam, in de noordoostgevel<br />

een paneeldeur met bovenlicht waarnaast rechts<br />

een stolpraam met bovenlicht.<br />

De deur heeft een afdak rustend op twee korbelen.<br />

Ter hoogte van de verdiepings- en zoldervloer is de<br />

achtergevel voorzien van muurankers als voor.<br />

De eerste verdieping heeft links en in het midden<br />

een T-venster en rechts, ter hoogte van het achterliggende<br />

trapbordes, een schuifvenster voorzien van<br />

floraal glas in lood.<br />

Het interieur verkeert nog gedeeltelijk in de oorspronkelijke<br />

staat.<br />

Het pand is van algemeen belang uit cultuur- en<br />

architectuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard<br />

gebleven voorbeeld van een notariskantoor uit het<br />

laatste kwart van de 19de eeuw. Tevens heeft het<br />

pand stedenbouwkundige waarde omdat het deel uit<br />

maakt van een nog oorspronkelijke gevelwand.


Weerwal 12<br />

Huis met lijstgevel onder een dak met het buurnummer<br />

13. Middenrisaliet met attiek, bekroond<br />

door hoekvazen in Lod. XV-stijl.<br />

Weerwal 13<br />

Huis met lijstgevel onder een dak met het buurnummer<br />

12.<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

21


Weerwal 3-4<br />

Winkel met bovenwoning. Ontworpen door gemeentearchitect<br />

Jb. Faber in opdracht van H.C. Oud,<br />

bankier en voorzitter van de Werkmansvereniging<br />

“Vooruit”. Datering: 1901.<br />

N.B. De houten aanbouw tegen de achtergevel<br />

maakt geen deel uit van de bescherming.<br />

Halfvrijstaand pand van twee bouwlagen onder een<br />

afgeplat schilddak (waarop thans bruine shingles).<br />

De voorgevel (NO) is witgepleisterd boven een<br />

hardstenen plint. In het midden van de begane<br />

grond bevindt zich een op een hardstenen lekdorpel<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

rustend getoogd etalageraam met een bijzondere<br />

roedenverdeling en ter weerszijden een paneeldeur<br />

voorzien van een raam en een vierruits bovenlicht.<br />

Boven de naar de bovenwoning leidende linker deur<br />

heeft de eerste verdieping een schuifvenster met<br />

een achtruits bovenlicht dat evenals het bovenlicht<br />

van de voordeur ontlast wordt door een segmentboog.<br />

Het linker geveldeel eindigt in een smalle dakopbouw<br />

waarvan de naar opzij uitkragende trapgevel<br />

bekroond wordt door een overhoekse toppilaster.<br />

De dakopbouw is voorzien van twee kleine gekoppelde<br />

draairamen waarboven een rondboog en<br />

waaronder een onderdeur in de vorm van een dubbele<br />

paneeldeur.<br />

Rechts van het smalle linker geveldeel is de eerste<br />

verdieping uitgevoerd in vakwerk en bovenaan afgesloten<br />

door een overstek op getorste schoren. De<br />

eerste verdieping heeft in het midden een schuifvenster<br />

met tienruits bovenlicht en boven de winkeldeur<br />

een op een rijke houten onderbouw rustende<br />

vijfzijdige hoekerker met een door een koperen punt<br />

en bol bekroonde zevenzijdige spits en in elk van de<br />

vijf kanten een schuifvenster met zesruits bovenlicht.<br />

Op het voorschild staat een dakkapel voorzien van<br />

een stolpraam en een lessenaarsdak met overstek.<br />

De aan de Gasthuissteeg gelegen rechterzijgevel<br />

(NW) is opgetrokken in rode machinale waalsteen in<br />

kruisverband (b.g.) en halfsteens verband (1e verd.)<br />

met snijvoegen en bovenaan voorzien van een bakgoot<br />

op gootklossen.<br />

Ter hoogte van de verdiepings- en zoldervloer en<br />

halverwege de eerste verdieping bevinden zich<br />

22<br />

schootankers. De begane grond telt vijf zesruits<br />

schuifvensters (de linker is dichtgetimmerd).<br />

In het midden van de eerste verdieping bevinden<br />

zich twee T-vensters en rechts hiervan een klein<br />

venster met vast raam. Links heeft de bovenverdieping<br />

twee licht uitgemetselde rookkanalen met boven<br />

de linker een rechthoekige schoorsteen van<br />

rode machinale waalsteen.<br />

Het rechter gedeelte van de door het buurpand grotendeels<br />

aan het oog onttrokken linkerzijgevel (ZO)<br />

is tot en met de zolderverdieping recht opgetrokken<br />

en gecementeerd.<br />

De achtergevel (ZW) is gemetseld in rode machinale<br />

waalsteen in kruisverband met snijvoeg en voorzien<br />

van een bakgoot.<br />

Ter hoogte van de eerste verdieping bevindt zich<br />

links een door zijramen geflankeerde dubbele glasdeur<br />

met bovenlicht en rechts een deur met bovenlicht<br />

en zijraam.<br />

Het interieur bevat nog enkele elementen uit de<br />

bouwtijd.<br />

Het pand is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als uitwendig grotendeels<br />

gaaf bewaard gebleven winkelpand uit het<br />

begin van de 20ste eeuw, en als karakteristiek werk<br />

uit het oeuvre van gemeentearchitect Jb. Faber.


Wolthuissingel 1<br />

De Rusthoeve, ouderencentrum. Oorspronkelijke<br />

functie: hervormd tehuis voor ouden van dagen.<br />

Ontworpen door Wieger Bruin, architect BNA te<br />

Amsterdam, in opdracht van Vereeniging van Hervormde<br />

Diaconieën in de Classis Edam. Gebouwd<br />

van 1934-1935 door de Gebr. Jb.V. en J. de Vries,<br />

aannemers te <strong>Purmerend</strong>.<br />

N.B. De kleine moderne aanbouw tegen de achtergevel<br />

van de noordoostvleugel en de aangebouwde<br />

opbaarruimte (1984) rechts tegen de achtergevel<br />

van de hoofdvleugel maken geen deel uit van de<br />

bescherming.<br />

Groot bejaardentehuis bestaande uit een onderkelderde<br />

hoofdvleugel van drie bouwlagen waartegen<br />

linksachter, haaks op de achtergevel, een eveneens<br />

onderkelderde noordoostvleugel van twee bouwlagen,<br />

en linksvoor onder een stompe hoek een<br />

noordwestvleugel van twee bouwlagen.<br />

De zuidvleugel aan de Populierenstraat zal binnenkort<br />

plaats maken voor nieuwbouw. Alle vleugels<br />

hebben een zadeldak met rode OVH-pannen en een<br />

ruim overstek waartegen een zinken bakgoot.<br />

De buitengevels zijn opgetrokken in geelroze machinale<br />

waalsteen in klezoorverband (hoofd- en<br />

noordwestvleugel) of noords verband (noordoostvleugel)<br />

met enigszins terugliggende voeg.<br />

Voor de vensters is zowel hout als staal toegepast.<br />

De vensters van de kamers zijn met behoud van de<br />

oorspronkelijk roedenverdeling vernieuwd. Links van<br />

het midden is de hoofdvleugel tot aan het twee<br />

bouwlagen tellende linker gedeelte enigszins hoger<br />

opgetrokken onder een afzonderlijk zadeldak waarop<br />

aan de voorzijde vier vergrote dakkapelllen met<br />

flauwhellend zadeldak, en op de nok, links van het<br />

midden (recht boven de hoofdingang) een achthoekige<br />

open stalen klokkenstoel waarin een kleine<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

bronzen klok. Links tegen de voorgevel (W) van dit<br />

hoge bouwvolume bevindt zich een risaliet van twee<br />

bouwlagen onder een door een stalen spijlenhek<br />

omgeven plat dak dat toegankelijk is via een dubbele<br />

glasdeur op de tweede verdieping.<br />

De risaliet heeft in de voorzijde een hoge glaspui<br />

waarin ter hoogte van de verdiepingsvloer een reliëf<br />

voorstellend de vier levensfasen en daaronder een<br />

kalkstenen gedenksteen met het volgende inscriptie:<br />

“VERTROUWEND OP GOD WERD IN ZORGELIJ-<br />

KEN TIJD/ DIT TEHUIS VOOR OUDEN VAN DA-<br />

GEN/ DE RUSTHOEVE/ GESTICHT DOOR DE<br />

VEREENIGING VAN HERVORMDE/ DIACONIEËN<br />

IN DE CLASSIS EDAM/ DE EERSTE PAAL WERD<br />

GESLAGEN OP 9 OCTOBER 1934/ HET GEBOUW<br />

WERD BETROKKEN OP 17 FEBRUARI 1936”.<br />

In de linkerzijde van de risaliet bevindt zich bovenin<br />

een zesruits stalen rondvenster. Ter weerszijden<br />

van de risaliet is de parterre uitgebouwd onder een<br />

plat dak dat fungeert als balkon en voorzien is van<br />

een smeedijzeren spijlenhek waarin paarsgewijze<br />

spijlen.<br />

Het linker gedeelte van de parterre-uitbouw telt vier<br />

zesruits stalen rondvensters en heeft links een portiek<br />

met schuine zijden en een segmentboog als<br />

ontlastingsboog.<br />

Het rechter gedeelte van de parterre-uitbouw strekt<br />

zich uit tot aan de lagere rechter helft van de voorgevel<br />

en is van links naar rechts voorzien van een<br />

zesruits stalen rondvenster, een vernieuwde ingang,<br />

zes zesruits stalen vensters, een vierruits stalen<br />

rondvenster, en in de smalle rechterzijde een vierruits<br />

stalen rondvenster.<br />

Het linker balkon is toegankelijk via vier dubbele<br />

glasdeuren met drieruits bovenlicht, de rechter balkon<br />

via acht dubbele glasdeuren met zesruits bovenlicht.<br />

Recht boven de acht laatstgenoemde deu-<br />

23<br />

ren heeft de tweede verdieping zeven zesruits liggende<br />

vensters en rechts een vierruits stolpraam.<br />

De rechter helft van de voorgevel telt twaalf vensterassen<br />

waarin merendeels achtruits liggende<br />

vensters en in de tweede, vijfde, achtste en elfde as<br />

van rechts op de eerste en tweede verdieping een<br />

klein, deels inpandig balkon met een betonnen vloer<br />

waarvan de voorzijde gebogen is. De balkons hebben<br />

een ijzeren spijlenhek en zijn toegankelijk via<br />

een dubbele glasdeur.<br />

De linker vensteras is voorzien van liggende zesruits<br />

vensters, de rechter heeft vierruits vensters en op<br />

de begane grond een ondiepe houten portaaluitbouw<br />

met in de voorzijde een dubbele deur tussen<br />

smalle drieruits zijlichten.<br />

Boven de tweede en de achtste vensteras van<br />

rechts staat op het dak een dakkapel als genoemd<br />

(de laatste is naderhand geplaatst).<br />

De kopse zuidgevel van de hoofdvleugel telt vier<br />

vensterassen met in de binnenste vierruits stolpvensters<br />

en in de buitenste op de begane grond een<br />

liggend achtruits venster en op de verdiepingen een<br />

door tweeruits zijramen geflankeerde dubbele glasdeur<br />

waarvoor een klein balkon met ijzeren spijlenhek.<br />

Ter hoogte van de zolderverdieping heeft de zuidgevel<br />

links en rechts een rondvenster en in het midden<br />

een dichtgezette deuropening waarboven een<br />

stalen hijsbalk (de twee vierruits stolpramen zijn van<br />

recente datum). In de kopse noordgevel van de<br />

hoofdvleugel bevindt zich bovenin een vierruits stalen<br />

rondvenster waaronder een zesruits liggend<br />

venster.<br />

De achtergevel (O) van de hoofdvleugel heeft linksboven<br />

een vierruits stalen rondvenster en rechts<br />

hiervan, ter hoogte van het neventrappenhuis, een


hoge 21-ruits stalen glaspui (met boven- en onderin<br />

een tuimelraampje) die zich uitstrekt vanaf de eerste<br />

verdieping tot en in een dakopbouw ter hoogte van<br />

de zolderverdieping.<br />

De dakopbouw is voorzien van een insnijdend zadeldak<br />

met overstek. In de enigszins hoger opgetrokken<br />

rechter helft van de achtergevel bevindt zich<br />

rechts, ter plaatse van de liftschacht, een smallere<br />

en hogere 24-ruits glaspui onder een hogere dakopbouw<br />

met dito dak en bovenin een vierruits stalen<br />

rondvenster. Links hiervan heeft de achtergevel ter<br />

plaatse van het hoofdtrappenhuis een uitkragende<br />

25-ruits stalen glaspui met ter weerszijden twee<br />

stalen rondvensters boven elkaar.<br />

Rechtsboven, ter hoogte van de zolderverdieping, is<br />

de achtergevel voorzien van vier gekoppelde ramen<br />

en een door een middenstijl in tweeën gedeeld venster.<br />

Op de begane grond bevindt zich rechts een<br />

kelderkoekoek waarin twee vierruits keldervensters<br />

en links hiervan vier dubbele deuren met drieruits<br />

bovenlichten. Hierboven telt de eerste verdieping<br />

vier paar kleine tweeruits draairamen en de tweede<br />

verdieping twee raampjes waartussen twee zesruits<br />

liggende vensters.<br />

De linker helft van de achtergevel telt tot aan het<br />

neventrappenhuis elf vensterassen met achtruits<br />

liggende vensters en in de linker drie vensterassen<br />

vierruits vensters. De tweede, vijfde en achtste vensteras<br />

van rechts hebben op de eerste en tweede<br />

verdieping een klein balkon met ijzeren spijlenhek.<br />

De balkons zijn bereikbaar via een door smalle<br />

tweeruits zijlichten geflankeerde dubbele glasdeur.<br />

De voorgevel (ZW) van de noordwestvleugel telt tien<br />

vensterassen waarvan de linker op beide bouwlagen<br />

een vierruits stolpraam heeft en de overige vensterassen<br />

voorzien zijn van zesruits liggende vensters<br />

met uitzondering van de tweede, vijfde en achtste<br />

L:\Communicatie\Projecten\Monumentenwandeling\wandeling_boekje v1.doc<br />

vensteras van links die op de begane grond een<br />

achtruits liggend venster hebben en op de eerste<br />

verdieping een door smalle zijlichten geflankeerde<br />

dubbele balkondeur waarvoor een klein balkon met<br />

spijlenhek.<br />

Rechts op de eerste verdieping bevindt zich een<br />

zesruits stalen rondvenster. De kopgevel (NW) van<br />

de noordwestvleugel heeft op beide bouwlagen<br />

rechts een dichtgezet venster en middenboven een<br />

smal zoldervenster.<br />

In de achtergevel (NO) van de noordwestvleugel<br />

bevindt zich rechts op de parterre een tweetal draaivensters<br />

en op de eerste verdieping een rondvenster<br />

waarin een vierruits tuimelraam. Links hiervan<br />

heeft de gevel een kleine risaliet met in de voorzijde<br />

op beide bouwlagen rechts een smal draairaam en<br />

in de linkerzijde op de eerste verdieping een via een<br />

uit de bouwtijd daterende stalen brandtrap toegankelijke<br />

rondboogdeur waarin vier ramen.<br />

De gevel telt links van de risaliet negen vensterassen<br />

met op de parterre een tweeruits venster en op<br />

de verdieping een vierruits stolpvenster (de vierde<br />

vensteras van rechts heeft op de verdieping geen<br />

venster maar een glasdeur waarvoor een klein balkon).<br />

Links tegen de begane grond bevindt zich een erker<br />

met in de voorzijde een twintigruits glaspui, in de<br />

linkerzijde een zestienruits glaspui en in de rechterzijde<br />

een door ramen omgeven deur waarin een<br />

vierruits raam.<br />

Rond het platte serredak dat naar links en rechts<br />

uitkraagt boven een stalen hoekkolom is een ijzeren<br />

balkonhek aangebracht waarin paarsgewijze spijlen.<br />

Het dakterras is toegankelijk via een dubbele glasdeur<br />

geflankeerd door zijlichten met bovenin een<br />

stalen uitzetraam.<br />

24<br />

De zuidgevel van de noordoostvleugel heeft links<br />

naast elkaar drie kelderkoekoeken elk voorzien van<br />

een stalen buizenhek en vier gekoppelde kelderramen.<br />

Links op de begane grond bevinden zich twee<br />

rondvensters waarin vierruits tuimelramen. Verder is<br />

de parterre grotendeels voorzien van tweeruits vensters.<br />

De eerste verdieping heeft over vrijwel de volle gevellengte<br />

een betonnen balkon waarlangs een hek<br />

van stalen buizen. In de kopse oostgevel van de<br />

noordoostvleugel bevinden zich op de begane grond<br />

twee rondvensters waarin een vierruits tuimelraam,<br />

middenboven een klein balkon, en bovenin een smal<br />

zoldervenster.<br />

De noordgevel heeft ter hoogte van de eerste verdieping<br />

van links naar rechts een op vier gemetselde<br />

pijlers rustende risaliet met in de rechterzijde<br />

twee vierruits stalen rondvensters, een klein balkon,<br />

acht tweeruits vensters, een hoge vierkante schoorsteen<br />

uitgevoerd in hetzelfde metselwerk als de<br />

gevels waarop een betonnen dekplaat met overstek,<br />

en een vierruits stolpvenster (de beganegrondvensters<br />

zijn modern).<br />

Het in 1983-‘84 gerenoveerde interieur bevat nog<br />

enkele elementen uit de bouwtijd.<br />

Het ouderencentrum “De Rusthoeve” met bijbehorende<br />

hekpijlers is van algemeen belang uit architectuur-<br />

en cultuurhistorisch oogpunt als merendeels<br />

gaaf bewaard gebleven en karakteristiek voorbeeld<br />

van een hervormd bejaardentehuis uit de jaren ’30<br />

van de 20ste eeuw, opgetrokken in de stijl van de<br />

Delftse School. Tevens heeft het pand situationele<br />

waarde vanwege de beeldbepalende ligging aan de<br />

Wolthuissingel.

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!