You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
GROND<br />
WEG<br />
WATERBOUW<br />
PLATFORM OVER CIVIELE TECHNIEK & INFRASTRUCTUUR I GWW-BOUW.<strong>NL</strong><br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
GRONDWEGWATERBOUW<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
Platform over civiele techniek & infrastructuur<br />
jaargang 10 - 2020<br />
augustus - september 4<br />
GWW-BOUW.<strong>NL</strong><br />
4<br />
Project Nieuwe<br />
Sluis Terneuzen<br />
Thema<br />
Rail<br />
Thema waterwerken/<br />
management<br />
Special<br />
Landmeten<br />
Geotechniek &<br />
Sonderen<br />
INCLUSIEF HET VAKKATERN<br />
BOUWMAT<br />
OVER BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES
IJZERSTERK<br />
IN DUURZAAM<br />
HERGEBRUIK.<br />
VOOR MEER INFORMATIE EN DOCUMENTATIE BETREFT DIT<br />
INITIATIEF BEZOEKT U ONZE WEBSITE WWW.DONORSTAAL.<strong>NL</strong>.<br />
WWW.DONORSTAAL.<strong>NL</strong>
4<br />
Voorwoord<br />
“IEDEREEN MOET VEILIG THUIS KUNNEN KOMEN!”<br />
Met deze uitspraak van Anne Zwiers, Directeur Overwegen bij ProRail, open ik graag dit voorwoord. Het is ook de titel van het interview<br />
met Anne, waarin zij uitvoerig vertelt over hoe ProRail binnen het Landelijk Verbeterprogramma Overwegen alle Niet Actief Beveiligde<br />
Overwegen -NABO’s- aanpakt. Ik herinner me nog hoe ik als kind aan het begin van de jaren ’70 bij een vriendje speelde, die op een<br />
boerderij in het buitengebied van Ruurlo woonde. De toegangsweg naar de boerderij, een zandpad, kruiste het spoorlijntje tussen Winterswijk<br />
en Zutphen. Twee Andreaskruizen waren er de enige voorzieningen om te zorgen voor een beetje veiligheid. Gelukkig hoorde je<br />
het dieseltreintje al van verre aankomen en echt vaart had hij ook niet. Hoe anders is dat vandaag. Even niet opletten bij een NABO en<br />
het leed is niet te overzien. Het is goed dat de NABO’s worden weggehaald of worden omgebouwd naar wél beveiligde overwegen.<br />
Binnen een totaal ander kader praat Edwin Lokkerbol in de rubriek De Pen ook over ‘veilig thuiskomen’, maar dan vanaf de bouwplaats.<br />
Hij geeft in zijn artikel aan dat de bouwsector, ondanks alles, soms nog steeds worstelt met veiligheidsvraagstukken. Niet nodig, is zijn<br />
mening en als voorbeeld draagt hij aan hoe het naleven van coronamaatregelen zorgt voor veiligheid naar elkaar toe. Die zorg voor elkaar<br />
zou hij graag als iets blijvends zien in de bouwwereld.<br />
Provincie Zuid-Holland prominent aanwezig<br />
In deze editie is een mooie rol weggelegd voor de provincie Zuid-Holland. Natuurlijk brengen we u weer op de hoogte van de voortgang<br />
rondom het project RijnlandRoute, gelardeerd met schitterend beeldmateriaal. In deze editie hebben we het over de fasering rondom<br />
de A44 en de kunstwerken. Heel bijzonder is ook het artikel over de nieuwe manier van aanbesteden die door de provincie gehanteerd<br />
wordt bij het project Steekterbrug. Meer samenwerking, onpartijdigheid en eerlijk werk voor eerlijk geld zijn een paar steekwoorden die<br />
ik u alvast meegeef. U leest er alles over binnen het thema “aanbesteden”.<br />
Wateroverlast en droogteproblematiek<br />
In het thema “waterwerken/watermanagement” wordt duidelijk dat we in Nederland zowel te kampen hebben met toenemende wateroverlast,<br />
als met extreme droogte. Waar voorheen het sentiment heerste dat we hemelwater zo snel mogelijk moesten afvoeren, daar<br />
begint nu het besef te komen dat we het beter zouden kunnen bufferen, om het op een later tijdstip in te zetten als er droogte heerst.<br />
Onze sector zou onze sector niet zijn als daar geen schitterende oplossingen voor bedacht zouden worden. Die presenteren we u dan<br />
ook, waarbij weer blijkt dat we nog steeds waterland nummer 1 zijn in de wereld. Dat zeg ik met gepaste trots.<br />
Het behoud van de GWW in een crisissituatie<br />
Onafhankelijk van elkaar komen Ronald Schinagl, directeur bij Van Oord Nederland en Andrea Vollebregt, directrice bij de Vereniging van<br />
<strong>Waterbouw</strong>ers, tot dezelfde conclusie: We moeten in onze sector de orderstroom op gang houden. Projecten zijn tijdens de coronacrisis<br />
versneld op gang gekomen, maar hoe moet het daarna, als alles afgerond is? Een lege orderportefeuille betekent dat de gehele sector<br />
onder druk komt te staan. De conclusie van beide kopstukken is dat zulks niet alleen tot financiële malaise leidt, maar ook een uitstroom<br />
van geschoold en ervaren personeel tot gevolg kan hebben. Zie die kennis en ervaring maar eens terug te winnen… Kortom: we zullen<br />
vooruit moeten kijken en de dialoog aan moeten gaan, met elkaar, met de overheid, zodat de vlag fier kan blijven wapperen.<br />
Nieuwe Sluis in Terneuzen<br />
Over de voortgang van de bouw van de Nieuwe Sluis in Terneuzen valt weer veel nieuws te vertellen. Mooie expertise verhalen over<br />
onderwaterwerken en het waterdicht maken van betondelen. Ook kunt u specifiek lezen over de voortgang van de aanleg van de dienstenhaven.<br />
Verhalen opgetekend uit de mond van de mensen die er met de laarzen in de modder staan. Mooie voorbeelden van samenwerken<br />
en, zoals u gewend bent, prachtig beeldmateriaal.<br />
Namens het hele team van <strong>Grond</strong>-, <strong>Weg</strong>- en <strong>Waterbouw</strong> wens ik u veel leesplezier.<br />
Jan Mol<br />
Eindredacteur
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
Platform over civiele techniek & infrastructuur<br />
gww-bouw.nl<br />
Jaargang 10 • Nummer 4 2020<br />
Verschijnt 6 x per jaar<br />
ISSN: 2212-9979<br />
UITGEVER<br />
Schatbeurderlaan 6<br />
Postbus 249, 6000 AE Weert<br />
+31 495 45 00 95<br />
info@louwersmediagroep.nl<br />
louwersmediagroep.nl<br />
EINDREDACTIE<br />
Jan Mol, Draeckensteijn media<br />
REDACTIETEAM<br />
Jan Mol (Draeckensteijn Media) Roel van Gils,<br />
Susan Peek (Suelution), Lilian Verwoolde<br />
(Het Tekstbureau), Chris Elbers (Escrito).<br />
PROJECTMANAGER<br />
Frank Wekking<br />
f.wekking@louwersmediagroep.nl<br />
BLADMANAGER<br />
Wouter Jansen<br />
w.jansen@louwersmediagroep.nl<br />
SECRETARIAAT<br />
Manuela Depenbrock<br />
Sandra Reijnders<br />
ADVERTENTIES<br />
Online aanleveren:<br />
www.wetransfer.com<br />
o.v.v. <strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong> en uw naam<br />
traffic@louwersmediagroep.nl<br />
ABONNEMENTSPRIJS<br />
Nederland: € 81,00 per jaar excl. BTW<br />
Buiten Nederland: € 129,00 per jaar excl. BTW<br />
IBAN <strong>NL</strong>78 ABNA <strong>04</strong>90 2820 67<br />
BIC ABNA<strong>NL</strong>2A<br />
T.n.v. Louwers Mediagroep<br />
o.v.v. <strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong><br />
Informatie over abonnementen:<br />
+31 495 45 00 95<br />
ADRESWIJZIGINGEN<br />
Schriftelijk tenminste drie weken voor verhuizing naar:<br />
Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland<br />
OPZEGGINGEN<br />
Indien twee maanden voor het verstrijken van de abonnementsperiode<br />
geen schriftelijk bericht van op zegging<br />
is ontvangen, wordt het abonnement auto matisch met<br />
een jaar verlengd.<br />
DOELGROEP<br />
<strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong> wordt als abonnement<br />
en in controlled Circulation persoonsgericht<br />
gestuurd naar: directies en management van<br />
bedrijven betrokken bij de bouw van dijken,<br />
bruggen, kanalen, cultuurtechnisch grondwerk,<br />
baggerwerken, waterbouw en wegenbouw,<br />
ingenieurs-en architectenbureaus, toeleveranciers,<br />
brancheverenigingen, ministeries en rijksdiensten,<br />
Rijkswaterstaat (alle HID’s, hoofd ingenieur<br />
directeuren), provinciale, gemeentelijke en ander<br />
betrokken overheden. Oplage 6900<br />
VORMGEVING/ART DIRECTION<br />
studio@louwersmediagroep.nl<br />
DRUKWERK<br />
Drukkerij Hendrix, Peer<br />
Niets uit deze uitgave mag worden over genomen of ver menig vuldigd zonder<br />
uitdruk kelijke toestemming van de uitgever en zon der bronvermelding. Hoewel<br />
dit blad op zorg vuldige wijze en naar beste weten is samen gesteld kunnen uitgever<br />
en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de juistheid of volledig heid<br />
van de informatie. Zij aan vaar den dan ook geen enkele aansprake lijkheid voor<br />
schade, van wel ke aard ook, die het gevolg is van hande lingen en/of beslissingen<br />
die gebaseerd zijn op deze informatie.<br />
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Aanleg bouwkuip buitenhoofd Nieuwe Sluis in Terneuzen in volle gang 8<br />
Beton correct verpompen is een vak apart 11<br />
Waar een klein bedrijf groot in kan zijn 12<br />
“Bij echte lekken sta ik zelf vooraan” 14<br />
“Ons specialisme is een uit de hand gelopen hobby” 17<br />
Steigers voor dienstenhaven in definitieve ontwerpfase 18<br />
De beste afdichtingen komen uit Ridderkerk 20<br />
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Nieuwe manier van aanbesteden verdient een pluim 22<br />
‘State-of-the-art’ brug, ontworpen en gebouwd naar alle nieuwe normen en eisen 24<br />
Succesvoller aanbesteden door uit te besteden 26<br />
Alle relevante tenderdata direct beschikbaar op een plek 28<br />
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
De A44 in het project RijnlandRoute: een complexe fasering 32<br />
Meer dan 60 jaar expertise vormt een stevige basis voor kunstwerken in de RijnlandRoute 34<br />
De A44 wordt hoorbaar stiller! 36<br />
Holland-Rijnland beter bereikbaar 38<br />
Rollend over de RijnlandRoute 39<br />
THEMA RAIL<br />
Sluiten of beveiligen NABO's met hulp van onafhankelijk bemiddelaar 40<br />
"Iedereen moet veilig thuis kunnen komen!" 41<br />
“Elke NABO heeft z’n eigen verhaal” 42<br />
Services, ervaring en expertise op het gebied van infrastructuur 44<br />
Werken volgens het RAMS(HEC)-principe verdient absoluut aanbeveling 46<br />
24 ‘loodzware’ vluchtdeuren voor Spoortunnel Delft 49<br />
Veilig werken op en langs het spoor 50<br />
Hoe moeilijk kan het zijn? 52<br />
PROJECT THEEMSWEGTRACÉ<br />
4D BIM houdt Theemswegtracé ‘op de rails’ 54<br />
Meest complexe ondergrondse infragebied van Nederland 56<br />
DE KEI VAN DE GWW<br />
“Ik heb zand en water in mijn bloed” 58<br />
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
‘Hybride werkwijze’ houdt het sociale aspect van samenwerken levend 60<br />
Infiltratiebuffer toegepast bij klimaatadaptieve gebiedsontwikkeling<br />
in centrum van Horst aan de Maas 62<br />
Goed watermanagement betekent ook droogtemanagement 66<br />
Klimaatadaptieve afwatering met bijzondere roosterafdekking 70<br />
Met de zelfdragende afvoergoten type I 72<br />
Waterbuffering en infiltratie-systemen beperken de overlast bij zware regenval 74<br />
Kennis-injectie op het gebied van civiele inspectie 76<br />
Innovatief slim retentie- en infiltratiesysteem voor Kerelsplein in Roeselare 78<br />
Duurzame, circulaire grondkeringen 82<br />
De weg naar een klimaat-bestendige infrastructuur 84<br />
We are The Pump People 86<br />
Nieuw design cutter dredger: multifunctioneel en tot 15 meter diep! 88<br />
20<br />
50
Inhoud<br />
76 82<br />
98<br />
Vinger aan de pols bij noodherstel Amsterdamse kades en bruggen 90<br />
Van Spaans vrachtschip naar Nederlands baggerschip: “Schenge” 92<br />
Overkluizing A12-Utrechtsebaan: groene toegangspoort tot Den Haag 94<br />
Een stukje Zaandam is terug! 98<br />
“De investering in de <strong>NL</strong>CS verdien je gegarandeerd terug” 100<br />
Infra Relatiedagen blijft groeien 102<br />
Pro-actieve werkmethode onderscheidende factor 105<br />
De perfecte basis dankzij de juiste rijplaten 109<br />
Scheiding, filtratie en versterking in één product 111<br />
Eenvoudige oplossingen voor (complexe) funderingsconstructies 112<br />
Een frisse kijk op milieu en duurzaamheid 114<br />
Why we need to Move Forward… Together 116<br />
Slim en eigentijds detacheren heeft een naam 119<br />
DE PEN: Edwin Lokkerbol, Programma-manager Veiligheid in de Bouw 122<br />
SPECIAL LANDMETEN<br />
“De drempel om zelf te meten was nog nooit zó laag!” 124<br />
Mobile Mapping 126<br />
Partner in de meetkunde 130<br />
Visuele Plaatsbepaling met een GNSS-RTK Rover 133<br />
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Ultieme projecttool voor GWW-bedrijven 134<br />
Onmiddellijke informatie over de bodemkwaliteit, waar dan ook in Nederland 136<br />
Meer data in minder tijd en met behoud van kwaliteit 139<br />
De ommezwaai naar bedrijfsoptimalisatie door digitalisering is zo gemaakt! 140<br />
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Veldwerk cruciaal voor bruikbaar bodemonderzoek 142<br />
Sonderen op land én op water 144<br />
Non-destructief onderzoek legt wegconstructie bloot 146<br />
Snel paaltesten wint aan populariteit 148<br />
De Basis Registratie Ondergrond wordt een “game changer” voor geotechniek 150<br />
Unieke combinatie van sonderen en trillen 152<br />
Bodemonderzoek waarop gebouwd kan worden 155<br />
Voordelig diepe grondlagen verkennen 156<br />
De springplank naar een landelijke dekking 158<br />
Uitvinder Track-Truck overtreft zich keer op keer 160<br />
Geotechnisch onderzoek en advies onder één dak 162<br />
(Bodem)onderzoek en advies uit één hand 164<br />
Van data naar adequaat advies 167<br />
Tijdelijk en plaatselijk de grondwaterspiegel verlagen 168<br />
Funderingsherstel door bodeminjectie 169<br />
BOUWMAT 171<br />
Partnerpagina's 191<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
GROND<br />
WEG<br />
WATERBOUW PLATFORM OVER CIVIELE TECHNIEK & INFRASTRUCTUUR I GWW-BOUW.<strong>NL</strong><br />
4<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
GRONDWEGWATERBOUW<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
Platform over civiele techniek & infrastructuur<br />
Project Nieuwe<br />
Sluis Terneuzen<br />
Thema<br />
Rail<br />
Thema waterwerken/<br />
management<br />
Blijf gratis en eenvoudig op de<br />
hoogte van het laatste nieuws.<br />
Volg ons op social media en meld<br />
je aan voor onze nieuwsbrief!<br />
gww-bouw.nl<br />
bouwmat.eu<br />
Special<br />
Landmeten<br />
Geotechniek &<br />
Sonderen<br />
jaargang 10 - 2020<br />
augustus - september 4<br />
GWW-BOUW.<strong>NL</strong><br />
INCLUSIEF HET VAKKATERN<br />
BOUWMAT<br />
OVER BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Cover: Project Spoorzone Groningen<br />
Beeld: Kevin Jansen/Antea Group
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Graafwerkzaamheden binnenhoofd.<br />
Buitenhoofd in beeld.<br />
Binnenhoofd, werken vanaf ponton. (Foto's: Patrick Vanhopplinus)<br />
8
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Droneteam RWS/Patrick Vanhopplinus<br />
Aanleg bouwkuip<br />
buitenhoofd Nieuwe Sluis<br />
in Terneuzen in volle gang<br />
In Terneuzen wordt met man en macht gewerkt aan de realisatie van<br />
de bouwkuip voor het buitenhoofd<br />
De sluishoofden worden gemaakt in een droge bouwkuip, waarin aan beide zijden van de kolk<br />
gewerkt zal worden aan de deurkassen, brugkelder en het nivelleersysteem. Het buitenhoofd,<br />
dat is het sluishoofd aan de zijde van de Westerschelde, loopt iets voor qua werk op het<br />
binnenhoofd aan de kant van het Kanaal Gent-Terneuzen.<br />
De bouwkuip voor het buitenhoofd is eerst<br />
droog afgegraven tot -11 meter NAP, uiteindelijk<br />
moet deze -22 meter NAP diep zijn.<br />
Om de opwaartse druk op de bodem te<br />
reduceren, werd de bouwkuip van het buitenhoofd<br />
na het droog afgraven volgepompt<br />
met ongeveer 15.000 m 3 kanaalwater. Met<br />
twee kranen vanaf een ponton van 55 x 22<br />
meter in de kuip werd er daarna nat ontgraven<br />
tot -22 meter NAP. Dat is op dit moment<br />
in volle gang bij het binnenhoofd.<br />
12.000 KUUB<br />
ONDERWATERBETON<br />
De opgegraven specie bij het nat ontgraven<br />
werd grotendeels via het bestaande leidingentracé<br />
verpompt. De niet-herbruikbare<br />
grond ging voor afvoer naar schepen in Buitenhaven-West.<br />
Herbruikbare grond ging via<br />
een aftakking in het leidingentracé naar een<br />
van de gronddepots elders op het bouwterrein.<br />
Na het droog en nat ontgraven was het<br />
tijd voor het storten van onderwaterbeton<br />
op de bodem van de bouwkuip van het buitenhoofd.<br />
Daarvoor is eerst een grindlaag<br />
aangebracht, als ondergrond voor één meter<br />
onderwaterbeton. Het storten hiervan vond<br />
plaats op 4, 5 en 6 augustus 2020, in een volcontinu<br />
proces. Maar liefst 24 uur per dag,<br />
drie dagen lang werd er met behulp van duikers<br />
in totaal 12.000 Kuub onderwaterbeton<br />
gestort. Het proces moest aaneengesloten<br />
plaatsvinden om de kwaliteit van de betonnen<br />
vloer te waarborgen.<br />
PRODUCTIE IN EIGEN<br />
BETONCENTRALES<br />
Op het bouwterrein Zeevaartweg bevinden<br />
zich de eigen betoncentrales, waar het onderwaterbeton<br />
is geproduceerd. Maar liefst 60 ton<br />
cement is er verwerkt, aangevoerd met twee<br />
bulkwagens per uur vanuit België. Omdat het<br />
proces niet onderbroken mocht worden, lag er<br />
een schip met cement klaar als back-up, mocht<br />
er met de aanvoer over de weg iets misgaan.<br />
Zand en grind voor de productie werden overdag<br />
met schepen aangeleverd.<br />
Deze manier van werken paste binnen het<br />
plan om de hinder zoveel mogelijk te beperken.<br />
Door de betoncentrales op het eigen<br />
terrein te hebben, werd voorkomen dat er<br />
met betonmixers over de openbare weg gereden<br />
moest worden. Tevens kan men door<br />
de eigen productie rekenen op een consistente<br />
kwaliteit van het onderwaterbeton.<br />
BOUWKUIP LEEGPOMPEN<br />
Inmiddels is het onderwaterbeton uitgehard<br />
en wordt de bouwkuip leeggepompt. De<br />
dikke betonvloer in combinatie met bemaling<br />
zorgen ervoor dat de druk beperkt blijft<br />
en de vloer niet kan openbarsten. Het bemalen<br />
wordt zorgvuldig en gecontroleerd<br />
gedaan. Het grondwater wordt onder de<br />
kuip vandaan onttrokken. Dit grondwater<br />
wordt daarna teruggebracht in verschillende<br />
grondlagen in de buurt, waardoor de invloed<br />
op de omgeving nihil is. De waterstanden<br />
rond de bouwkuip worden gemonitord,<br />
net zoals de stabiliteit van de gevels van verschillende<br />
huizen in het centrum van Terneuzen.<br />
Daartoe zijn meetbouten in de gevels<br />
aangebracht. De droge bouwkuip is zo’n<br />
25 meter diep. ■<br />
In vogelvlucht, stand juni 2020. (Foto: Droneteam RWS)<br />
9
SALES - RENTAL - SERVICE<br />
Betonstar betonpompen<br />
Mecbo stationaire pompen<br />
Boom Makina verdeelmasten<br />
Belgian Lifting & Equipment Company<br />
Rijksweg 93<br />
2870 Puurs - BE<br />
+32(0)38.60.00.60<br />
sales@ble.be
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Om het beton precies daar te krijgen waar nodig, voorziet BLE in verdeelmasten van Boom Makina.<br />
“In 2018 zijn we voor Nederland en België verdeler<br />
geworden van Betonstar, een Turks merk dat<br />
betonpompen levert die op een truck gemonteerd zitten.”<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Belgian Lifting & Equipment Company<br />
Beton correct verpompen<br />
is een vak apart<br />
Bij project Nieuwe Sluis Terneuzen worden er enorme hoeveelheden beton verpompt. Dat het<br />
niet altijd een sinecure is om beton over grote afstanden van A naar B te krijgen, blijkt wel uit de<br />
specialisatie die Belgian Lifting & Equipment company hierin heeft. Aan het woord is Bert Pauwels,<br />
salesmanager bij BLE. Het bedrijf verkoopt en verhuurt grote merken binnen het vakgebied.<br />
BREDE RANGE AAN MATERIEEL<br />
“We werken al sinds 1996 met de grote mobiele<br />
telescoopkranen van Grove. Verkoop<br />
hiervan doen we zowel nieuw als gebruikt,<br />
in België. In 2008 zijn daar de snelmontage<br />
kranen van Potain bijgekomen, ook verkoop<br />
van nieuwe en gebruikte, in België”, opent<br />
Pauwels het gesprek. “In 2018 zijn we voor<br />
Nederland en België verdeler geworden<br />
van Betonstar, een Turks merk dat betonpompen<br />
levert die op een truck gemonteerd<br />
zitten. Een kwalitatief hoogwaardig en zeer<br />
modern product.”<br />
‘Andy Troch, onze manager van<br />
de betonpomp afdeling begeleidt<br />
elk project van A tot Z’<br />
Naast mobiele betonpompen voorziet BLE<br />
ook in stationaire betonpompen. “Die komen<br />
van Mecbo”, licht Pauwels toe. “We leveren die<br />
nieuw, gebruikt en in de verhuur, in zowel België<br />
als Nederland.” Om het beton precies daar<br />
te krijgen waar nodig, voorziet BLE in verdeelmasten<br />
van Boom Makina. “We leveren deze<br />
nieuw en gebruikt en in de verhuur. Op dit moment<br />
zijn ze in actie te zien op de werf van de<br />
Galaxy Tower in Utrecht. Voor Ballast Nedam<br />
lopen er nu drie projecten met onze verdeelmasten<br />
en stationaire pompen, zowel verkoop<br />
als verhuur.”<br />
SERVICE OP LOCATIE<br />
BLE verhuurt haar materieel zonder machinist.<br />
Wel wordt het opstarten op de werf<br />
met alle zorg omringd: “Andy Troch, onze<br />
manager van de betonpomp afdeling begeleidt<br />
elk project van A tot Z”, legt Pauwels<br />
uit. “Ook de buizen die nodig zijn voor het<br />
verpompen leggen we, zodat we zeker weten<br />
dat dit goed gebeurd. Wij begrijpen als<br />
geen ander dat stilstand op een werf te allen<br />
tijde voorkomen dient te worden en zeker<br />
wanneer er onder tijdsdruk gewerkt wordt,<br />
wat bij beton altijd het geval is.” ■<br />
11
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Metaalbewerkingsbedrijf Rijnberg<br />
Waar een klein bedrijf<br />
groot in kan zijn<br />
Metaalbewerkingsbedrijf Rijnberg excelleert in laswerkzaamheden en certificeringen conform<br />
de hoogste uitvoeringsklassen. Het lasbedrijf is dan ook betrokken bij de meest uiteenlopende<br />
werkzaamheden en de laatste periode ‘kind aan huis’ bij de Nieuwe Sluis in Terneuzen.<br />
Een schoolvoorbeeld van waar een klein bedrijf groot in kan zijn. Een gesprek met directeur<br />
Bertran Rijnberg over het project, de ambities en de nieuw ingerichte, riante werkplaats.<br />
We zijn relatief klein in omvang, maar groot<br />
in de werken die we doen, begint Rijnberg.<br />
“Dankzij onze jarenlange expertise in de wegen<br />
waterbouwsector en de specifieke (las)<br />
certificeringen worden we bij gerenommeerde<br />
infraprojecten betrokken, zoals de Nieuwe<br />
Sluis in Terneuzen door aannemerscombinatie<br />
Sassevaart. We zijn bevoegd om constructies<br />
conform NEN-EN 1090-2 uitvoeringsklasse<br />
3 te realiseren en dat maakt dat we perfect<br />
kunnen concurreren met de ‘grote namen’ in<br />
onze branche. Recent hebben we de herkeuring<br />
vlekkeloos doorlopen. We doen dit jaar<br />
overigens ook nog de audit voor Veiligheidsladder<br />
Trede 3 en VCA ** en zijn bezig met<br />
de certificering voor uitvoeringsklasse 4, het<br />
hoogste niveau in NEN-EN 1090-2.”<br />
PREFABRICEREN<br />
“Aannemerscombinatie Sassevaart heeft ons<br />
benaderd voor het uitvoeren van een groot<br />
aantal las- en montagewerkzaamheden bij<br />
de Nieuwe Sluis”, vervolgt Rijnberg. “Het<br />
project loopt voor ons al een tijdje. Recent<br />
nog hebben we 800 meter aan gordingen en<br />
430 ankerstoelen conform de vereiste condities<br />
(NEN-EN 1090-2 uitvoeringsklasse 3 en<br />
ROK1.3) gerealiseerd voor de primaire waterkering.<br />
De onderdelen zijn zoveel mogelijk<br />
in onze eigen werkplaats prefab voorbereid.<br />
Dat geldt ook voor de dubbele kokergordingen<br />
ten behoeve van de kistdam. Deze zijn<br />
zelfs eerst gekeurd in onze werkplaats, alvorens<br />
we deze op locatie hebben geplaatst.”<br />
Volgens Rijnberg is er veel efficiency te behalen<br />
door onderdelen prefab voor te bereiden.<br />
“We hebben het afgelopen jaar dan ook flink<br />
geïnvesteerd in de inrichting van onze nieuwe<br />
werkplaats van 600 m 2 met een buitenterrein<br />
van nog eens 2.000 m 2 .”<br />
'We zijn relatief klein in omvang,<br />
maar groot in de werken die we doen'<br />
12
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
De kracht van het gecertificeerd lasbedrijf zit hem volgens Rijnberg<br />
vooral ook in het meedenken met de opdrachtgever. “We doen wat<br />
we beloven. Flexibel en snel. Daarbij hebben veiligheid, het welzijn<br />
van onze mensen en het milieu de allerhoogste prioriteit. Behalve de<br />
grote projecten, verzorgen of begeleiden we ook met alle plezier de<br />
kleine(re) projecten.” ■<br />
Metaalbewerkingsbedrijf Rijnberg is bevoegd om constructies conform NEN-EN<br />
1090-2 uitvoeringsklasse 3 te realiseren.<br />
Metaalbewerkingsbedrijf Rijnberg excelleert in laswerkzaamheden en<br />
certificeringen conform de hoogste uitvoeringsklassen.<br />
Al meer dan 10 jaar uw betrouwbare<br />
partner in de bouwsector.<br />
Zeer goede vakkennis<br />
Garanderen uw kwaliteitsnormen<br />
Wij investeren in de beste machines<br />
Betrouwbaar & vernieuwend<br />
Werkzaamheden die wij verrichten:<br />
• Aanbrengen van constructies zoals verankering constructie,<br />
remmingwerken, deksloven, steigers, bolders en wrijfstijlen.<br />
• Assisteren bij grote en kleine lasprojecten.<br />
• Het begeleiden van grote en kleine lasprojecten.<br />
• Totaalpakket vanaf grondwerk tot aan oplevering.<br />
• Het maken van tijdelijke constructies.<br />
• Gecertificeerde lasprojecten volgens de EN 1090-2 EXC 3.<br />
Bronsgeestweg 3 | 4697 RT St. Annaland | 06-20866683 | info@rijnbergbv.nl | www.rijnbergbv.nl<br />
00020788001 METAALBEWERIKNGSBEDRIJF RIJNBERG BV 1-2.indd 1 18-02-20 13:28<br />
13
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | SIR<br />
“Bij echte lekken<br />
sta ik zelf vooraan”<br />
Ze mogen hem dag en nacht bellen wanneer er een serieuze reparatie moet worden gedaan. Hans Bos,<br />
zaakvoerder bij het Belgische Special Industrial Repair, is met zijn bedrijf al 30 jaar lang expert op het gebied<br />
van waterdichting en betonsanering. “Een lekkage laat niet op zich wachten”, zegt Bos. “Daar moet snel en<br />
adequaat opgetreden worden.” Dat laatste geldt zeker ook voor de Nieuwe Sluis in Terneuzen, waar SIR<br />
reparaties heeft uitgevoerd. “Wij hebben de ervaring en techniek die daarvoor nodig is in huis.”<br />
Bos staat met twee benen in het vak, liefst<br />
in de voorhoede. “Bij echte lekken sta ik zelf<br />
vooraan”, oppert hij. “Ze mogen me dag en<br />
nacht bellen als er serieuze oplossingen nodig<br />
zijn. Ook in weekenden en op feestdagen.” Dat<br />
geeft meteen de servicegraad bij SIR aan.<br />
REPARATIE LEKKENDE PEILBUIZEN<br />
De eerste opdracht die SIR mocht uitvoeren<br />
bij de Nieuwe Sluis was een reparatie aan lekkende<br />
peilbuizen. “Dat lek bevond zich op -46<br />
meter NAP. De bouwkuip liep vol. Dat lek hebben<br />
we met één van onze injectiemethodes<br />
gerepareerd. De kunst was om het reparatiemiddel<br />
pas op -46 meter NAP eruit te laten<br />
komen, daar is echte expertise voor nodig. De<br />
pomp bevond zich op -10 meter NAP, de slang<br />
moest naar -46 meter NAP. We hebben de<br />
slang dus moeten verlengen. De diameter van<br />
de peilbuis was niet bekend, terwijl er toch een<br />
schijf aangebracht moest worden om het ge-<br />
ïnjecteerde materiaal binnen te houden. Mooi<br />
werk is dat, als het je vak is.”<br />
ZELF ONTWIKKELDE TECHNIEK<br />
Het volgende werk betrof de reparatie van een<br />
lekkende damwand. Dat werd door SIR uitgevoerd<br />
met in eigen huis ontwikkelde techniek.<br />
“Daarna kregen we te maken met een diepwand<br />
reparatie, op de naad. Alles is met wiggen<br />
en vodden afgekegd, om stroming tegen te<br />
houden, waarna de voeg werd geïnjecteerd.”<br />
ACTUELE REPARATIES<br />
“We denken mee in de engineering om alles<br />
uitvoerbaar te maken, zoals we altijd doen”,<br />
vervolgt Bos. Daar zit dan ook een groot stuk<br />
meerwaarde bij SIR. “We geven veel advies<br />
vooraf en kunnen zo veel problemen voorkomen.<br />
Soms zijn we daardoor concurrent van<br />
ons eigen werk, omdat repareren nou eenmaal<br />
ons werk is. Voorkomen van schade vinden we<br />
echter net zo belangrijk en ook daarvoor hebben<br />
we de kennis in huis.” Op de vraag waar<br />
SIR momenteel aan het werk is, luidt het antwoord:<br />
“We gaan aan de slag bij de boortunnel<br />
in de RijnlandRoute. Wanneer de tunnelbuis is<br />
geboord dan zorgen wij ervoor dat het dichtblok<br />
aan het eind van de tunnelbuis waterdicht<br />
aansluit op de tunnelringen.<br />
Ondanks het feit dat Bos overtuigd is dat zijn<br />
klanten tevreden zijn, kon het volgens hem<br />
geen kwaad om daar eens officieel onderzoek<br />
naar te laten doen. “Twee maand geleden is er<br />
bij ons een HBO-student afgestudeerd op het<br />
thema klantenrelaties. Uit een enquête, waarin<br />
gevraagd werd of SIR aan de verwachtingen<br />
voldeed, bleek dat 80% aangaf dat er zelfs boven<br />
verwachting gepresteerd werd. Dat betekent<br />
echter niet dat we op onze lauweren gaan<br />
rusten, relaties moet je onderhouden. Trots op<br />
de uitslag zijn we wel!”, zegt Bos tot besluit. ■<br />
Reparatie aan een damwand.<br />
Hans Bos, zaakvoerder bij het Belgische Special Industrial Repair, bij een van de peilbuizen.<br />
14
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
'We denken mee in de engineering<br />
om alles uitvoerbaar te maken,<br />
zoals we altijd doen'<br />
Reparatie aan een diepwand.<br />
Special Industrial Repair-Voor waterdichte oplossingen. Dat maakt het bedrijf helemaal waar.<br />
15
Sassevaart<br />
Waterdichting zeesluis Terneuzen<br />
Defensie Beauvechain<br />
Betonherstel hangar<br />
Arcelor Mittal Gent<br />
Waterdiching watertoren<br />
Samga silo´s Antwerpen<br />
Gelijmde bewapening<br />
Kerncentrale Doel<br />
Betonsanering koeltorens<br />
Diabolo tunnel Zaventhem<br />
Waterdichting en betonherstel<br />
Binnen zijn branche behoort Special Industrial Repair (SIR) tot een<br />
middelgroot bedrijf die zijn diensten al ruim 30 jaar heeft bewezen op<br />
het gebied van waterdichting en betonsanering.<br />
SIR is in België, Nederland en verder binnen Europa actief. Vooral in<br />
tunnels en ondergrondse bouwwerken heeft SIR zijn sporen verdiend.<br />
Enkele kenmerken van SIR<br />
Comol 5 Leiden<br />
Waterdichting tunnelboor<br />
Special Industrial Repair NV<br />
Vosveld 21<br />
B-2110 Wijnegem (België)<br />
Telefoon Nl: +31 (0) 850 65 52 65<br />
Telefoon Be: +32 (0) 33 84 25 45<br />
E-mail: sir@sir.be<br />
• SIR denkt in oplossingen.<br />
• SIR haalt zijn kracht uit zijn know-how en zijn flexibiliteit.<br />
• SIR hecht waarde aan klantvriendelijke en adequate communicatie.<br />
• SIR staat garant voor volledige uitvoering van projecten,<br />
binnen de gestelde termijnen.<br />
• SIR levert een eindresultaat met de meest<br />
gunstige prijs en kwaliteit verhouding.<br />
• SIR is 24 uur per dag, 7 dagen in de week<br />
en 365 dagen per jaar inzetbaar.
GERARD BOS MACHINEVERHUUR BV kopie.indd 1 22-07-20 09:26<br />
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
obby”<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Gerard Bos<br />
“Ons specialisme is een uit<br />
de hand gelopen hobby”<br />
Een mooie uitspraak van Gerard Bos, eigenaar en directeur bij<br />
Gerard Bos Machineverhuur BV. Deze uitspraak wordt nog eens<br />
extra bevestigd door het feit dat Gerard Bos zelf regelmatig op de<br />
machine te vinden is. Het bloed kruipt waar het niet gaan kan tenslotte.<br />
“Momenteel zijn wij aan het werk in IJmuiden met het onderwater wegnemen<br />
van een CB wand”, opent Gerard het gesprek. “Een van onze vorige<br />
opdrachten was het onderwater uitgraven van een sluis in België. Bij<br />
de Nieuwe Sluis Terneuzen hebben wij onlangs de tweede fase buispalen<br />
ontgraven tot een diepte van 16,5 meter, met behulp van onze longreach<br />
kraan met verlengde grijper. Maar wij kunnen nog dieper.”<br />
AL BIJNA 35 JAAR DÉ SPECIALIST<br />
Op zijn 23e startte Gerard zijn bedrijf en hij vindt het werk nog even<br />
leuk en bijzonder als toen. “Onze specialisatie in onderwaterwerken<br />
is een uit de hand gelopen hobby. Wij vinden het machtig om aparte<br />
werkzaamheden te verrichten, met onze expertise. Dat is ook de reden<br />
waarom de kraan mij nooit heeft losgelaten. Door zelf regelmatig<br />
aan de handels te zitten, blijf je feeling houden met de branche. We<br />
werken met eigen, goed opgeleide mensen voor wie de machines<br />
geen geheimen hebben. Alleen zo kunnen we een constante kwaliteit<br />
garanderen en ons echt onderscheiden.”<br />
HET VERSCHIL MAKEN<br />
Gerard investeert veel in uitrustingsstukken<br />
en machines die voldoen aan<br />
de nieuwste milieu- en veiligheidsnormen.<br />
“Dat moet optimaal zijn, het is<br />
de huiskamer van de machinist. Wij<br />
hebben vanaf 1996 VCA** en hebben<br />
niveau 3 op de CO 2<br />
prestatieladder.<br />
Ons motto in alles wat wij doen is<br />
‘het verschil maken’. Dat mag je zowel<br />
letterlijk als figuurlijk zien ”, zegt<br />
Gerard tot besluit. ■<br />
SPECIALIST IN GRONDVERZET<br />
LONG REACH KRANEN<br />
BAGGEREN<br />
NAT EN DROOG GRONDVERZET<br />
BOUWKUIPEN<br />
ONTGRAVEN BUISPALEN<br />
SANERING<br />
ONDERWATER DEMOLITION<br />
WIJ REIKEN VERDER<br />
Gerard Bos Machineverhuur B.V.<br />
Industrieweg 9<br />
2865 AG Ammerstol<br />
T: 0182-354635<br />
F: 0182-353787<br />
E: info@gerardbos.nl<br />
W: www.gerardbos.nl<br />
17
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Van der Zalm/Droneteam RWS<br />
Steigers voor dienstenhaven<br />
in definitieve ontwerpfase<br />
De dienstenhaven bij de Nieuwe Sluis in Terneuzen moet uiteraard worden voorzien van de nodige<br />
steigers. Een mooie opdracht die Van der Zalm Metaalindustrie BV ten deel is gevallen. Zij doen het<br />
ontwerp en de realisatie, Simon Knaap vertelt er meer over.<br />
“De haven ligt in de voorhaven aan de Westerschelde<br />
en heeft een bruikbare lengte van<br />
375 meter, bij een breedte van circa 88 meter.<br />
Volledig rechthoekig, met een inham in<br />
het talud. Alle drijvende objecten en bruggen<br />
binnen de haven vallen binnen onze scoop”,<br />
begint Knaap. “Dan hebben we het over een<br />
dienstensteiger, afmeersteigers loopsteigers,<br />
enkele vingersteigers, een zware voertuigbrug<br />
en een drietal loopbruggen. Dat wordt<br />
allemaal door ons ontworpen, geproduceerd<br />
en geplaatst.”<br />
tie ligt. De andere zijde ligt in verband met de<br />
grote verschillen in de waterstand rollend op<br />
de dienstensteiger”, legt Knaap uit.<br />
Over de afmeersteiger Oost: “Deze pontonconstructie<br />
is 280 meter lang en wordt geknipt in modules<br />
van 45 meter. Deze steiger drijft langs palen<br />
DRIJVEND PONTON<br />
“De dienstensteiger is bedoeld voor het laden<br />
en lossen van goederen, evenals het faciliteren<br />
van calamiteitendiensten. De steiger meet zo’n<br />
100 meter lang bij een breedte van 12 meter<br />
en bestaat uit drie secties. Dat worden drijvende<br />
pontons, die aan een aantal palen liggen.<br />
Deze steiger is straks te bereiken via de<br />
dienstenbrug van 43 meter bij 4 meter, die aan<br />
één zijde scharnierend op de keerconstruc-<br />
Nu wordt het definitieve ontwerp uitgewerkt en de verwachting is dit in september af te ronden.<br />
18
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
omhoog en omlaag en wordt aan de afmeerlijn<br />
voorzien van kunststof gordingen voor het afmeren.<br />
Via twee loopbruggen is deze steiger bereikbaar,<br />
we hebben het dan over eenzelfde scharnieren<br />
rolconstructie als bij de dienstensteiger.”<br />
ONTWERPVRAAGSTUKKEN<br />
Alles verkeert nog in de ontwerpfase, waarbij er<br />
rekening gehouden wordt met forse krachten die<br />
er in de dienstenhaven kunnen optreden. Knaap:<br />
“In de rechterhoek van de dienstenhaven is veel<br />
golfslag, meer dan in de rest van de haven. Voor<br />
de steiger betekent dit afketsen, botsen en terugvallen.<br />
We houden rekening met optredende golfhoogtes<br />
van 2,8 meter met een interval van 4 seconden<br />
die zouden kunnen voorkomen (eens per<br />
100 jaar volgens studies van Svasek). Dat zijn momenten<br />
dat de hele boel de lucht in getild wordt,<br />
wat voor ons een pittig engineeringsvraagstuk<br />
oplevert. Daarom werken we hierin nauw samen<br />
met VNSC en externe specialisten voor analyses<br />
en berekeningen. Er zijn goede dynamische studies<br />
nodig om een veilige steiger te ontwerpen.”<br />
LOOPSTEIGER EN<br />
AFMEERSTEIGER OOST<br />
Aan de noordwestzijde in de dienstenhaven<br />
is een loopsteiger voorzien. “Een drijvende<br />
De in aanbouw zijnde dienstenhaven.<br />
buis met een bordes, aan buispalen bevestigd.<br />
Deze steiger is bedoeld om de golfschotten<br />
te kunnen bereiken maar ook om kleine vletjes<br />
te laten afmeren.” De golfschotten dienen<br />
ervoor om de binnenkomende golfenergie te<br />
reduceren met zo’n 80%.<br />
De voorziene afmeersteiger Oost wordt net<br />
als de dienstensteiger zwaar uitgevoerd. Dit<br />
is nodig om zwaardere boten te kunnen laten<br />
afmeren en in geval van calamiteiten een klap<br />
op te kunnen vangen. Tot slot zegt Knaap:<br />
“We zijn druk bezig met het ontwerpen en<br />
zijn uit de voorlopige ontwerpfase. Nu wordt<br />
het definitieve ontwerp uitgewerkt en de<br />
verwachting is dit in september af te ronden.<br />
Ook verwachten we dit jaar nog het uitvoeringsontwerp<br />
gereed te krijgen.” ■<br />
Goed in groot<br />
veelzijdig in klein<br />
Uw specialist in:<br />
• staalconstructies<br />
• engineeren<br />
• samenstellen<br />
• lassen en monteren<br />
• volumineuze constructies<br />
www.vanderzalmbv.nl<br />
Naamloos-4 1 15-07-20 11:55<br />
19
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Droneteam Rijkswaterstaat<br />
De beste afdichtingen<br />
komen uit Ridderkerk<br />
Watermanagement wordt steeds belangrijker. Een onderdeel van watermanagement is het<br />
afdichten van constructies. Trelleborg is daar specialist in. De Nederlandse vestiging zit in<br />
Ridderkerk en levert wereldwijd engineered solutions. We spreken met André de Graaf en<br />
Emal Kamal van Trelleborg, over hun werk voor het project Nieuwe Sluis Terneuzen.<br />
“We kennen de weg goed in Nederland”, opent<br />
De Graaf het gesprek. “Zo vind je onze afdichtingen<br />
bij de sluis in IJmuiden, bij de stormkering<br />
in Nieuwpoort en bij de Afsluitdijk. Ook<br />
voor de Nieuwe Sluis Terneuzen zijn we aan<br />
het werk. Daarvoor maakten we afdichtingen<br />
voor de bodemroosters die in de kolk moeten<br />
worden afgezonken.”<br />
DROOG AFZINKEN IS EEN<br />
VEREISTE<br />
“De bodemroosters van beton zijn caissons<br />
met gatenpatronen. Om deze zeer precies te<br />
kunnen positioneren, mogen deze niet bewegen<br />
bij het afzinken. Zou je de gaten niet afdichten,<br />
dan lopen de caissons vol water op<br />
weg naar beneden en ontstaat er beweging”,<br />
legt De Graaf uit. “Droog afzinken is dus een<br />
vereiste. Wij hebben een afdichtingssysteem<br />
ontworpen waarbij we clusters van gaten afdichten,<br />
omdat per gat afdichten niet gaat. Het<br />
zijn vierkante ramen van zacht natuurrubber,<br />
die speciaal ontworpen zijn tegen de krachten<br />
die erop komen te staan.”<br />
Kamal voegt toe: “Dit rubber moet voldoende<br />
compressie aankunnen, om de grilligheid van<br />
het beton op te vangen. Over de rubberen<br />
segmenten worden staalplaten gemonteerd.<br />
Op sommige locaties wordt het rubber met<br />
voorspanning ingeklemd. De waterdruk doet<br />
de rest. In totaal gaat het om 36 van deze clusterelementen.”<br />
NIETS AAN HET TOEVAL<br />
OVERLATEN<br />
“Eerst hebben we helder in beeld gebracht<br />
welke behoefte er was en welke randvoorwaarden<br />
en eisen er gesteld werden. Op basis<br />
daarvan hebben we gekeken welke afdichtingen<br />
daar weer bij passen”, legt Kamal uit. “We<br />
hebben de dimensiebeperkingen bepaald en<br />
alle mogelijke opties uiteindelijk in de ‘trechter’<br />
gedaan. Uiteindelijk hielden we een aantal<br />
afdichtingen over die ‘fit for purpose’ zijn.<br />
Daarbij hebben wij zelf de voorwaarde gesteld<br />
om binnen onze standaard range profielen<br />
te blijven, omdat we daar het gedrag van<br />
kennen. In de eindbeoordeling hebben we gekeken<br />
naar compound, type, levensduurverwachting<br />
en gemak van installeren.”<br />
ONZICHTBAAR<br />
MAAR ERG BELANGRIJK<br />
Zowel De Graaf als Kamal beseffen dat hun<br />
werk bijna altijd uit het zicht verdwijnt. “Dat<br />
geeft niet, we zijn er evengoed trots op”, zegt<br />
De Graaf. “Onze producten zijn onzichtbaar,<br />
maar immens belangrijk. Om die reden gaan<br />
we een intensief samenwerkingstraject aan<br />
met iedere klant. Dat levert ons de mooiste<br />
en meest prestigieuze projecten op, daar<br />
blijven wij trots op” ■<br />
20
PROJECT NIEUWE SLUIS TERNEUZEN<br />
Droog afzinken van de caissons is een vereiste.<br />
21
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Next Architects<br />
Nieuwe manier van aanbesteden<br />
verdient een pluim<br />
Innovatie zit niet altijd in techniek, maar vaak ook in een manier van werken. De provincie Zuid-<br />
Holland mag trots zijn op de nieuwe vorm van aanbesteden die ze toepassen op het project Steekterbrug.<br />
De aanpak is gebaseerd op de methode DOEN, waar Rijkswaterstaat al ervaring mee heeft<br />
opgedaan, en is op onderdelen aangepast op de manier van werken van de provincie; we houden<br />
contact met Rijkswaterstaat om wederzijds onze ervaringen uit te wisselen.<br />
Het werk behelst het vervangen van de oude<br />
Steekterbrug en valt onder de verantwoordelijkheid<br />
van het kernteam Steekterbrug van de<br />
provincie. Wij spraken de leden van het kernteam<br />
over een nieuwe vorm van aanbesteden,<br />
die zorgt voor de nodige verandering ten opzichte<br />
van de klassieke werkwijze.<br />
Aan het woord zijn Hans Schutjes, projectleider,<br />
Eliane Scharten, omgevingsmanager en Marcel Kluter,<br />
contract en technisch manager. Allen leden van<br />
het kernteam project Vervanging Steekterbrug.<br />
De aanbesteding voor het werk is gestart in november<br />
2019 en loopt door tot november van dit<br />
jaar. In het eerste kwartaal van 2020 is een start<br />
gemaakt met de sloop van gebouwen en het verleggen<br />
van een sloot, kabels en leidingen.<br />
AANNEMER SELECTEREN OP BASIS<br />
VAN HOUDING EN GEDRAG<br />
Kluter opent het gesprek: “Met onze nieuwe manier<br />
van aanbesteden willen we beduidend anders<br />
werken. We willen meer interactie hebben<br />
met de aannemers, waarbij twee zaken voor ons<br />
centraal staan. Samen het ontwerpproces ingaan,<br />
waardoor de integraliteit in werken en ontwerp<br />
wordt versterkt en we willen de aannemer selecteren<br />
op basis van diens houding en gedrag.”<br />
Daarbij gelden vier doelstellingen, zo vernemen<br />
we. Kluter vervolgt: “Noem het maar ‘de vier geboden’.<br />
De eerste is dat we gaan voor een optimale<br />
samenwerking. De tweede is dat we te allen<br />
tijde verspilling willen voorkomen in elk proces.<br />
De derde is dat de gewenste kwaliteit geleverd<br />
wordt, daarin worden geen concessies gedaan.<br />
En de vierde is ook heel belangrijk: er moet eerlijk<br />
gewerkt worden voor eerlijk geld.”<br />
hebben een uitvraag gedaan waarin we slechts globale<br />
informatie hebben gegeven over het project<br />
zelf. Geen tekeningen, eisen of ontwerp meegestuurd.<br />
Puur de vraag neergelegd om met een visie<br />
te komen, gebaseerd op onze eisen ten aanzien<br />
van het samenwerken. Daarop is een aantal visiedocumenten<br />
binnengekomen, waaruit we een selectie<br />
van vijf bedrijven hebben gemaakt, die door<br />
konden naar fase twee. Uiteraard hebben we wel<br />
gekeken of deze geselecteerden voldoen aan de<br />
technische eisen en of men voldoende ervaring<br />
bezit met het bouwen van bruggen.”<br />
FASE TWEE: ASSESSMENT ONDER<br />
ONAFHANKELIJK TOEZICHT<br />
De vijf geselecteerde bedrijven werden vervolgens<br />
door bureau Twijnstra en Gudde onderworpen<br />
aan assessments, waaruit houding en<br />
gedrag zouden blijken. Schutjes legt uit: “Daarvoor<br />
ontwierpen we cases. De eerste was fictief,<br />
de tweede was geënt op de Steekterbrug.<br />
Het is onmogelijk om dan nog toneel te spelen,<br />
Twijnstra en Gudde monitorde alles.” Kluter<br />
voegt toe: “Ook wij zijn als team het assessmenttraject<br />
ingegaan. Voor zowel de deelnemende<br />
aannemers als voor ons leverde dit nog<br />
wel eens emotionele momenten op. Je krijgt<br />
namelijk een echte spiegel voorgehouden. Dat<br />
is soms slikken, maar het doel is om ook kritisch<br />
te kijken naar je eigen organisatie. Dat was een<br />
voordeel dat we niet verwacht hadden en waar<br />
goede dingen uit voortgekomen zijn. De eerste<br />
keer gingen we ‘nat’ als team. Daar hebben<br />
we iets mee gedaan en we werken als team<br />
Deze vier pijlers worden meegegeven in de aanbesteding<br />
en alles wat er gedaan wordt is onderhevig<br />
aan toetsing van de vier geboden. Hoe selecteren<br />
jullie dan de aannemer, vragen we. Kluter: “We<br />
22
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Het werk behelst het vervangen van de oude Steekterbrug en valt onder de<br />
verantwoordelijkheid van het kernteam Steekterbrug van de provincie.<br />
De aanbesteding voor het werk is gestart in november 2019 en loopt door tot<br />
november van dit jaar.<br />
nu opener, eerlijker en we delen meer.” Onze<br />
conclusie is dat het assessment zelf al voldoet<br />
aan de vier pijlers. Kluter beaamt dat. Scharten<br />
merkt op: “Ook voor de aannemers was het<br />
soms even slikken, maar de beloning van deelname<br />
aan de assessments is een veel dieper<br />
inzicht in je eigen organisatie.”<br />
EEN KWESTIE VAN VERTROUWEN<br />
Het Kernteam Steekterbrug heeft van Twijnstra<br />
en Gudde alleen de cijfers in de eindbeoordeling<br />
gekregen. “We weten dus niet wat<br />
de aannemers geantwoord hebben, we zien<br />
alleen de eindscore. Dat maakt dat we onpartijdig<br />
kunnen zijn, waarbij we 100% vertrouwen<br />
op de competentie van Twijnstra en Gudde.”<br />
Schutjes vervolgt: “Ook is er een probiteitsmanager<br />
ingesteld, die op zijn beurt de assessments<br />
weer controleert. Ook kunnen aannemers<br />
bij hem met hun vragen terecht, hij<br />
fungeert als ombudsman. Door op deze manier<br />
te werken, houden we alles eerlijk. We vragen<br />
de aannemer om een eigen onderbouwing van<br />
het budget en helpen zelf mee. Voor de aannemers<br />
die meededen aan de assessments was<br />
het soms even lastig, dit zijn ze niet gewend. De<br />
informatie die we hen verstrekten was alleen<br />
het hoognodige dat men moest weten om de<br />
volgende fase in te gaan.”<br />
DE KEUZE IS GEMAAKT<br />
Scharten: “Fase 3 in het traject was het plan van<br />
aanpak; hoe kom je tot een ontwerp? Zaken als<br />
proces en risico’s zijn daarbij van belang. Momenteel<br />
zitten we in fase 4, de ontwerpfase en de<br />
bedrijfsvorming, samen met de beoogde aannemer.<br />
De keuze is gevallen op aannemerscombinatie<br />
Heymans Hillebrand.” Kluter licht toe: “In<br />
deze fase moet worden aangetoond dat er aan<br />
alle topdoelstellingen, qua budget, binnen de tijd<br />
en met acceptabele hinder, wordt voldaan en het<br />
ontwerp voldoet aan de gewenste kwaliteit.”<br />
De gunning vindt plaats in fase 5. “Dat is dan<br />
de bouw, met daarbij nog een stuk ontwerp”,<br />
aldus Scharten. Schutjes voegt toe: “Ook de risico’s<br />
moeten gedragen worden en passen binnen<br />
het budget. Alles werkt door tot diep in de<br />
organisatie. Men zal echt moeten wennen aan<br />
het samenwerken met ons. Maar… ook hier is<br />
vertrouwen het sleutelwoord. Door op deze<br />
manier te werken bieden we ook nog eens<br />
ruimte voor innovatie. Tevens worden beheerders<br />
niet in de laatste fase erbij geroepen, maar<br />
praten zij al mee vanaf het begin. Eigenlijk is<br />
deze manier van werken een groot feest.” ■<br />
Artist impression van de nieuwe Steekterbrug.<br />
23
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Next Architects<br />
‘State-of-the-art’ brug,<br />
ontworpen en gebouwd naar<br />
alle nieuwe normen en eisen<br />
In een ander artikel in deze editie leest u alles over de bijzondere aanbestedingsprocedure die door<br />
de provincie Zuid-Holland is toegepast voor het project waarin de Steekterbrug vervangen wordt.<br />
Op dit moment bevindt de aanbesteding zich in fase 4, de concretiseringfase. Na het doorlopen<br />
van alle door Twijnstra & Gudde uitgezette assessments, viel op onpartijdige wijze de keuze op de<br />
bouwcombinatie Heijmans-Hillebrand, om de concretiseringsfase mee te doorlopen.<br />
Harm Wattel, commercieel manager bij Hillebrand,<br />
vertelt er meer over. “Hillebrand is actief<br />
in de infra en offshore. Binnen dit project van de<br />
provincie Zuid-Holland zijn wij verantwoordelijk<br />
voor het staalwerk, de aandrijving en de totale<br />
engineering van de brug en haar bewegende delen.<br />
In een uniek samenwerkingsverband werken<br />
we nu samen met de provincie aan het ontwerp.”<br />
EEN BIJZONDERE<br />
SELECTIEPROCEDURE<br />
“De werkwijze die de provincie Zuid-<br />
Holland hanteert is uniek. De assessments<br />
waren pittig, de visie en plan van aanpak<br />
beduidend anders, kortom een mooie<br />
manier van werken. Er werd geselecteerd<br />
op competentie, samenwerking en gedrag.<br />
Belangrijk daarbij is dat de kernwaarden<br />
van alle partijen op elkaar aansluiten.<br />
De laagste prijs geldt bij deze werkwijze<br />
absoluut niet als kernwaarde. Door<br />
onbevooroordeeld te werken ontstond<br />
er een heel puur selectieproces. Des te<br />
trotser zijn we dat de keuze op onze combinatie<br />
is gevallen.”<br />
De nieuwe Steekterbrug moet breder worden, de infra op de brug moet meer capaciteit krijgen.<br />
24
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
We hebben het hier over een basculebrug, elektromechanisch aangedreven, middels een Panamawiel krukaandrijving.<br />
EEN BREDERE BRUG<br />
MET MEER CAPACITEIT<br />
De nieuwe Steekterbrug moet breder worden,<br />
de infra op de brug moet meer capaciteit<br />
krijgen. “Het wordt een state-of-the-art<br />
brug, ontworpen en gebouwd naar alle nieuwe<br />
normen en eisen”, legt Wattel uit. “Ook<br />
uniek is het feit dat vooraan in de keten de<br />
onderhoudspartijen al betrokken worden.<br />
Door mee te mogen praten en kennis en<br />
competenties toe te voegen aan de voorkant<br />
in het prcoes, kan er in het ontwerp rekening<br />
gehouden worden met het scheppen<br />
van een zo ideaal mogelijke situatie zodra de<br />
onderhoudsfase ingaat. Ook hier geldt weer:<br />
investeren aan de voorkant betekent geld<br />
besparen achteraf.”<br />
NU IN DE ONTWERPFASE<br />
Het kernteam Steekterbrug en de geselecteerde<br />
partijen bevinden zich momenteel in<br />
de ontwerpfase. “Heijmans is verantwoordelijk<br />
voor alle infra om de brug heen en op de<br />
brug, voor het betonwerk en de wegstructuur.<br />
Hillebrand is verantwoordelijk voor de<br />
beweegbare brug zelf. We hebben het hier<br />
over een basculebrug, elektromechanisch<br />
aangedreven, middels een Panamawiel krukaandrijving.<br />
Een kolfje naar onze hand, dit<br />
sluit naadloos aan bij onze core business. Een<br />
paar jaar geleden nog hebben we de Amaliabrug<br />
gebouwd, eenzelfde type. Overigens<br />
was dat in dezelfde bouwcombinatie en ook<br />
nog eens in opdracht van de provincie Zuid-<br />
Holland. Hoe mooi is het dan dat we weer<br />
met elkaar mogen samenwerken, binnen<br />
deze unieke werkwijze.”<br />
Heijmans-Hillebrand heeft de juiste snaar<br />
weten te raken. “Het feit dat de provincie<br />
voor inhoud gaat is een mooie gedachte”,<br />
oppert Wattel. “Uiteindelijk zal zich dat vertalen<br />
in een lagere bouwsom, daar ben ik van<br />
overtuigd. Je krijgt snelheid en meer toegevoegde<br />
waarde per euro op deze manier.<br />
Elke euro in dit proces wordt efficiënter besteed<br />
dan voorheen. Ik zie dan ook toekomst<br />
in deze -nu nog bijzondere- werkwijze. Als je<br />
zo kunt werken, wie wil er dan nog met het<br />
mes op tafel vergaderen over wie nu welke<br />
verantwoordelijk heeft en bij wie de risico’s<br />
liggen? Niemand denk ik, als je ook collectief<br />
verantwoordelijk kunt zijn en eerlijk samenwerkt,<br />
voor eerlijk geld.” ■<br />
'Het feit dat de<br />
provincie<br />
voor inhoud gaat is<br />
een mooie gedachte'<br />
25
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | TenderSucces<br />
Succesvoller aanbesteden<br />
door uit te besteden<br />
Inschrijven op een tender kan voor bedrijven een echte uitdaging zijn, of een bijna onmogelijke<br />
taak. Uitvragen worden steeds complexer en bevatten steeds meer clausules met juridische<br />
gevolgen. Niet ieder bedrijf heeft de mankracht of kennis in huis om een succesvolle<br />
aanbesteding samen te stellen. Geen nood, er is professionele hulp!<br />
Toen Inge van Laarhoven in 2008 van start ging<br />
met TenderSucces, kon zij nog niet vermoeden<br />
dat de behoefte aan haar dienstverlening zo<br />
zou toenemen. “Ik dacht in een niche te duiken”,<br />
opent Inge het gesprek. “Er was duidelijk<br />
behoefte aan hulp bij aanbestedingen. Veel<br />
bedrijven zien aanbesteden als een formele en<br />
vervelende procedure. Door hen te helpen<br />
wordt er in de aanbesteding voldaan aan alle<br />
eisen, weet men precies waar men juridisch<br />
aan toe is en, niet onbelangrijk, wordt een aanbesteding<br />
ook een echt verkoopverhaal.”<br />
VOOR AANNEMERS<br />
VAN KLEIN TOT GROOT<br />
Het is een misvatting om te denken dat alleen<br />
kleine en middelgrote aannemers ge-<br />
bruik maken van de hulp die TenderSucces<br />
biedt. Inge: “Ook de allergrootste bouwbedrijven<br />
komen wel eens personeel te kort<br />
om een tender op te pakken. Daar zijn we<br />
kind aan huis. Vaak worden we ingeschakeld<br />
binnen hun tenderteam, als een extra paar<br />
handen, of om expertise in te brengen die<br />
men zelf niet in huis heeft.”<br />
JURIDISCH GOED<br />
BESLAGEN TEN IJS KOMEN<br />
“Ook op het juridische vlak waardeert men<br />
onze hulp enorm. Met name bij UAV-GC contracten<br />
wordt om ons advies gevraagd, vaak<br />
worden er veel verantwoordelijkheden en<br />
risico’s bij de aannemer neergelegd. Zelf ben<br />
ik aanbestedingsjuriste, ik kijk dan of de voorwaarden<br />
die gesteld worden billijk zijn en breng<br />
exact, in heldere taal in kaart wat er qua verantwoordelijkheden<br />
op de aannemer afkomt<br />
en welke juridische eisen en gevolgen er zijn.<br />
Soms gaan we zelfs in overleg met de opdrachtgever,<br />
om acceptabele voorwaarden te<br />
bedingen”, schetst Inge.<br />
KENNIS IS MACHT<br />
Wie het eigen kennisniveau omtrent aanbesteden<br />
naar een hoge niveau wil tillen, kan<br />
bij TenderSucces terecht voor trainingen.<br />
“Winnend schrijven” is bijvoorbeeld een<br />
zeer gewilde training momenteel. Ook de<br />
korte Kennissessies zijn heel waardevol en<br />
worden goed bezocht, zoals de Kennissessie<br />
‘Creativiteit‘ en de ‘Kennissessie’ Inschrijven<br />
TenderSucces doet een boekje open...<br />
26
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
als Samenwerkingsverband. Deelnemers van<br />
de Kennissessies worden lid van het ‘Tender-<br />
Gilde Netwerk. Zo leert men van elkaar en<br />
bouwt daarbij ook nog eens het eigen netwerk<br />
stevig uit.”<br />
‘TENDER OP EEN<br />
PRESENTEERBLAADJE’<br />
TenderSucces zorgt voor rust binnen de organisatie<br />
van de klant. “Zo houden we voor<br />
klanten bij welke tenders interessant voor<br />
hen zijn en tippen hen als er een toepasselijke<br />
voorbijkomt”, licht Inge toe. “We werken<br />
inmiddels met 4 vaste personeelsleden op<br />
kantoor, inclusief mijn man Marco Visser, die<br />
in 2016 mede-eigenaar werd. Om ons heen<br />
hebben we een schil van 21 deskundige freelancers,<br />
dus we kunnen altijd leveren.”<br />
SPECIALIST IN HET WINNEN<br />
VAN AANBESTEDINGEN<br />
“We hebben klanten die bij ons blijven omdat<br />
hun scoringskansen drastisch vergroot<br />
worden door met ons samen te werken.<br />
TenderSucces kan met trots melden dat ons<br />
gemiddelde scoringspercentage 76% is”, zegt<br />
Inge tot besluit. ■<br />
(Tender)Succes vier je samen!<br />
10820 Adv GWW-01-aanleveren.indd 1 13-07-2020 10:11<br />
27
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | TenderApp<br />
Alle relevante tenderdata direct<br />
beschikbaar op een plek<br />
Zuiver, gestroomlijnd én verrijkt!<br />
Wie breed tenders laat binnenkomen of zoekt kent het probleem: het bepalen wat voor jouw<br />
bedrijf relevant is, vergt enorm veel tijd. Naast het beoordelen van iedere tender, dient er vaak nog<br />
veel informatie bij gezocht te worden. Dat probleem kan simpel worden opgelost, met TenderApp.<br />
Marcel Hazeleger, eigenaar en directeur van TenderApp, vertelt over de talloze mogelijkheden en<br />
gemakken die de applicatie te bieden heeft.<br />
“Als klant hoef je alleen maar je zoekcriteria<br />
in te vullen. TenderApp geeft je vervolgens<br />
de tenders die matchen met je vraag. De tenders<br />
zijn door ons voorzien van verrijkte data.<br />
Dat gebeurt niet geautomatiseerd, maar door<br />
kundige mensen die bij ons werken, zodat we<br />
zeker weten dat de data compleet en correct<br />
zijn”, opent Hazeleger het gesprek. “Onze<br />
mensen interpreteren tenders en voegen daar<br />
de juiste tags aan toe, zodat er zuivere matches<br />
gemaakt kunnen worden met zoekcriteria van<br />
de TenderApp gebruikers.”<br />
KWALITATIEF HOOGWAARDIGE<br />
GEGEVENS OP EEN<br />
PRESENTEERBLAADJE<br />
TenderApp gelooft in het belang van tijdige,<br />
complete en juiste informatie. Met Tender-<br />
Signalering krijg je binnen een dag melding<br />
van nieuwe tenders die passen in je zoekcriteria.<br />
Met alle documenten, een agenda<br />
en samenvatting. “Dat spaart tijd, kosten en<br />
mankracht”, oppert Hazeleger. “De data die<br />
onze klant gepresenteerd krijgt is zuiver en<br />
gestroomlijnd. TenderApp maakt gebruik van<br />
10 bronnen voor het inventariseren van relevante<br />
tenders. De applicatie is volledig door<br />
onszelf ontwikkeld, met een sterke focus op<br />
de behoeften bij de klant. Data wordt door<br />
ons verrijkt met gegevens als locatie, tekeningen,<br />
foto’s en alle denkbare, relevante documentatie<br />
waarmee goed inzicht in de tender<br />
verkregen kan worden. Zo vergroten we de<br />
kans om te winnen voor onze klanten.”<br />
“Data en software zijn twee van de drie pijlers<br />
waar de applicatie haar succes aan dankt.<br />
De derde pijler is het delen van kennis, via de<br />
Bidcycle methodiek.” Succesvol tenderen is<br />
proactief tenderen, stelt Hazeleger. Hij legt uit:<br />
“Je wilt weten wat er aankomt qua tenders.<br />
TenderApp biedt daarvoor de mogelijkheid<br />
van forecasts. En TenderApp biedt uitgebreide<br />
marktinformatie. Elke aanbesteding wordt<br />
door ons gekoppeld aan de database van de<br />
KvK. En elke tender wordt voorzien van gunningsinformatie.<br />
Met TenderInsight kun je dan<br />
bijvoorbeeld de gegevens van je concurrenten<br />
opvragen en precies zien welke tenders zij de<br />
afgelopen jaren hebben gewonnen.”<br />
SOFTWARE DIE 100% FACILITEERT<br />
Hazeleger is ervan overtuigd dat TenderApp<br />
binnen de wereld van aanbesteden kwalitatief<br />
de hoogwaardigste data aanlevert. “Het is software<br />
die écht faciliteert. Geen platform dat is<br />
gebouwd voor inkopers waarbij het informeren<br />
van de ondernemer bijzaak is. Dit is een<br />
platform waar de ondernemer centraal staat.<br />
We nemen werk uit handen, besparen hem<br />
kosten en verhogen zijn slagingskansen. Daarnaast<br />
is TenderApp een waardevolle bron van<br />
markt- en tenderdata voor verkoop én inkoop.<br />
Werken met TenderApp voegt op meer dan<br />
een vlak waarde toe aan iedereen die zich bezighoudt<br />
met aanbestedingen.” ■<br />
De data die de klant gepresenteerd krijgt is zuiver en gestroomlijnd.<br />
Hazeleger is ervan overtuigd dat TenderApp binnen de wereld van aanbesteden<br />
kwalitatief de hoogwaardigste data aanlevert.<br />
28
SPECIAL AANBESTEDEN<br />
TENDERAPP BESTAAT UIT:<br />
TenderIntelligence – Data uit 10 verschillende<br />
bronnen wordt verrijkt en hapklaar aangeboden.<br />
De broodnodige markinformatie dus.<br />
TenderSignalering – Meldingen van nieuwe tenders<br />
die voldoen aan je zoekcriteria in je inbox<br />
TenderManagement – Volgen en beheren van<br />
tenders in alle fasen, van signalering tot evaluatie<br />
TenderInsight – Hiermee volgt de gebruiker<br />
adviseurs, inschrijvers of aanbestedende diensten.<br />
Zo weet je wie welke tender wint.<br />
TenderForecast – Een belangrijke tool om te<br />
anticiperen op toekomstige tenders. Weet je eenmaal<br />
welke tenders er wanneer op de markt komen, dan<br />
kun je invloed uitoefenen en informatie ophalen.<br />
“Onze mensen interpreteren tenders en voegen daar<br />
de juiste tags aan toe, zodat er zuivere matches<br />
gemaakt kunnen worden met zoekcriteria van de<br />
TenderApp gebruikers.”<br />
TenderApp gelooft in<br />
het belang van tijdige,<br />
complete en juiste<br />
informatie.<br />
29
•<br />
•<br />
•<br />
•<br />
•
Sjeff komt overal!<br />
• 24-7<br />
• Voor buitenwerkingstellingen<br />
• Hoogste punt<br />
• Juiste koers/behaalde mijlpalen vieren<br />
• Medewerkers blij maken<br />
• Ontbijt, lunch, diner en zelfs (nacht)snacks!<br />
• Wij staan altijd voor u en uw medewerkers klaar<br />
06 - 514 117 09<br />
info@sjeff.nl<br />
BOORTECHNOLOGIE,<br />
ONTWIKKELING EN<br />
FABRICAGE<br />
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
Verticale en horizontale boren<br />
<strong>Grond</strong>verdringende boren<br />
Betonneerboren (CFA)<br />
Compleet systeem voor<br />
Secanspalen (VDW)<br />
Kelly boorsysteem<br />
Enkel en dubbele Soilmixing<br />
Hydraulische boormotoren<br />
en swivels<br />
Mini Heimachines<br />
STDS-JANTZ GmbH & Co. KG<br />
Röntgenstraße 44 D-57439 Attendorn<br />
www.stds.be vertegenwoordiger: Marnik Janssens<br />
Tel.: +32 (0) 4 78 - 74 82 60 marnik@stds.be<br />
Exclusief importeur BeNelux voor<br />
Tungsten carbide tools<br />
Heeft u een project of onderwerp<br />
dat interessant is voor<br />
<strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong><br />
Bel of mail ons!<br />
T +31 495 450095<br />
Frank Wekking<br />
Wouter Jansen<br />
f.wekking@louwersuitgevers.nl<br />
w.jansen@louwersmediagroep.nl
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Zie fotocredits<br />
De A44 in het project<br />
RijnlandRoute:<br />
een complexe fasering<br />
Om de werkzaamheden voor de verbreding van de A44 inclusief de vernieuwing van vijf kunstwerken<br />
bij Leiden uit te kunnen voeren, is door bouwconsortium COMOL5 een plan uitgedacht om dit werk<br />
uit te kunnen voeren terwijl de A44 open blijft. De verschillende werkzaamheden en het grote aantal<br />
kunstwerken binnen het project vragen om een zeer uitgebreide fasering met complexe vraagstukken.<br />
We zitten aan tafel met Wim Guis, projectmanager bij COMOL5, Robert Englebert, hoofduitvoerder<br />
kunstwerken en Joey Lalloesingh van de provincie Zuid-Holland, projectleider kunstwerken.<br />
DE VIJF FASEN RONDOM DE A44<br />
“De werkzaamheden worden opgedeeld in<br />
vijf fasen, die we toepassen om ervoor te zorgen<br />
dat het verkeer op de A44 geen of nauwelijks<br />
hinder ondervindt van de werkzaamheden”,<br />
vertelt Guis. “We hebben hier te<br />
maken met de rijksweg en het onderliggend<br />
wegennet, we werken met veel verschillende<br />
disciplines samen, moeten afstemmen met<br />
verschillende gemeenten en waterschappen<br />
en in de omgeving zijn grote bedrijven gevestigd<br />
waaronder het Leidse Janssen Biologics<br />
en Airbus. In de eerste fase hebben we de<br />
A44 omgelegd, om ruimte te maken voor de<br />
bouw van het nieuwe knooppunt Ommedijk<br />
waarmee de aansluiting op de verdiepte ligging<br />
van de nieuwe N434 wordt gemaakt”,<br />
noemt Guis. “De tweede fase was het realiseren<br />
van een divergerende diamantaansluiting<br />
(in het Engels: Diverging Diamond Interchange<br />
- DDI) bij Leiden-West, een type<br />
kruising die minder ruimte in beslag neemt<br />
waardoor er ruimte ontstaat om te bouwen<br />
zonder de doorstroming te beperken. In de<br />
Inhijsen liggers brug Oude Rijn. (Foto: Frank van der Burg)<br />
32
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
derde fase hebben we de A44 verlegd naar<br />
het westen en gaan we naar de vierde fase,<br />
waarin we de oostkant van de viaducten<br />
bouwen. In de vijfde fase zorgen we ervoor<br />
dat alles rondom de A44 in gebruik genomen<br />
kan worden en er een eindsituatie gecreëerd<br />
wordt. Dan is het weer ‘business as usual’<br />
voor de weggebruikers.”<br />
DE VIJF KUNSTWERKEN VAN DE A44<br />
Englebert over de kunstwerken in de A44:<br />
“Het meest noordelijke kunstwerk is het viaduct<br />
over de Robert Boyleweg. Naar het<br />
zuiden toe komen we bij het viaduct over<br />
de N206, de Plesmanlaan, waarin de fietstunnel<br />
parallel aan de N206 is geïntegreerd.<br />
Daarna komen we bij de brug over de Oude<br />
Rijn.” Daar voegt Lalloesingh aan toe: “De<br />
Oude Rijnbrug wordt een combinatie van de<br />
bestaande en de nieuwe brug. In tegenstelling<br />
tot de overige kunstwerken, waar nieuw<br />
naast oud gebouwd wordt, waarna oud<br />
wordt afgebroken, wordt de Oude Rijnbrug<br />
dus gespaard.” Guis licht toe: “De bestaande<br />
brug over de Oude Rijn is verstevigd om de<br />
levensduur te verlengen. De oude brug was<br />
een basculebrug, die is tijdens het werk gefixeerd.<br />
De nieuwe brug is een vaste brug.”<br />
Luchtfoto vanaf Ommedijk richting Amsterdam (A44). (Foto: Roelof de Vries)<br />
Englebert vervolgt zijn opsomming: “Tot slot<br />
hebben we nog het viaduct over de Ommedijkseweg<br />
en het knooppunt Ommedijk, dat<br />
geïntegreerd is in de verdiepte ligging. In de<br />
gehele fasering is eerst de hoofdrijbaan rechts<br />
aan de beurt, later de hoofdrijbaan links. Het<br />
verkeer kan te allen tijde doorrijden over de<br />
A44.” Guis vermeldt dat elk viaduct in één<br />
weekend wordt gesloopt.<br />
DE ACTUELE STAND VAN ZAKEN<br />
De vier noordelijkste kunstwerken zijn gereed<br />
voor de verkeerswissel. Deze zomer<br />
wordt de A44 omgelegd naar de nieuwe locatie,<br />
waarna de oude kunstwerken gesloopt<br />
kunnen worden. Lalloesingh: “We gaan nu<br />
een belangrijke nieuwe fase in en verwachten<br />
zomer 2021 de eindsituatie op de A44<br />
bereikt te hebben, met dien verstande dat<br />
er dan nog aan de N434 gewerkt wordt en<br />
knooppunt Ommedijk nog niet in gebruik is.<br />
Tot besluit zegt Englebert:“Dan hebben we<br />
er met vereende krachten een groot project<br />
opzitten, in complexe faseringsstappen.<br />
En dat terwijl het verkeer ongehinderd haar<br />
weg kon blijven vervolgen. Een fijn samenspel<br />
tussen ontwerp, voorbereiding en uitvoering<br />
van de werkzaamheden, dat alleen<br />
kan plaatsvinden dankzij de integraliteit tussen<br />
de diverse disciplines.” ■<br />
Fietstunnel Leiden-West, in aanbouw. (Foto: Fred Leeflang)<br />
RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
De RijnlandRoute is een project van de provincie Zuid-Holland en bestaat uit een<br />
nieuwe wegverbinding tussen Katwijk, via de A44, en de A4 bij Leiden. De weg<br />
lost huidige knelpunten op en garandeert de doorstroming in de regio Holland<br />
Rijnland, met name rondom Leiden en Katwijk.<br />
Twee van de drie projecten van de RijnlandRoute zijn inmiddels in uitvoering. Het<br />
project N434/A44/A4, waarvan de geboorde tunnel onderdeel uitmaakt, wordt<br />
uitgevoerd door aannemerscombinatie Comol5. Comol5 is een internationale<br />
aannemerscombinatie van de TBI-ondernemingen Mobilis en Croonwolter&dros,<br />
VINCI Construction Grands Projets en DEME Infra Marine Contractors. Het<br />
project N206 ir.G. Tjalmaweg wordt gerealiseerd door Boskalis. Het derde project<br />
van de RijnlandRoute, de N206 Europaweg, is nog in voorbereiding.<br />
www.rijnlandroute.nl<br />
33
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Per dag levert de Van der Jagt Groep tussen de 30 en 50 palen op.<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Van der Jagt Groep<br />
Meer dan 60 jaar expertise<br />
vormt een stevige basis voor<br />
kunstwerken in de RijnlandRoute<br />
‘Palen kraken’, zo worden de werkzaamheden officieel genoemd. Meer dan 60 jaar geleden werd<br />
in het familiebedrijf met de hand de kop van de heipaal gehaald. Adriaan van der Jagt, directeur en<br />
eigenaar van de Van der Jagt Groep, is de derde generatie in het familiebedrijf. “Mijn opa is ermee<br />
begonnen, toen ging inderdaad alles met de hand. Vandaag hebben we er machines voor ontwikkeld,<br />
de zogenaamde ‘palenkrakercombinaties’”.<br />
De van der Jagt Groep werkt gefaseerd aan het<br />
gereedmaken van de hei- en boorpalen bij een<br />
aantal kunstwerken in de RijnlandRoute. “In<br />
totaal praten we over meer dan 1.200 palen”,<br />
aldus Van der Jagt. “Anderhalf jaar geleden zijn<br />
we begonnen. Wij werken naast de A4 bij Leiden,<br />
waar de fly-overs voor het nieuwe knooppunt<br />
Hofvliet zich bevinden.”<br />
STEKKEN BESCHIKBAAR MAKEN<br />
Per dag levert de Van der Jagt Groep tussen<br />
de 30 en 50 palen op. “De heicombinatie<br />
plaatst de palen, waarna wij -in fases- ervoor<br />
zorgen dat de betonnen koppen eraf gehaald<br />
worden. Zo maken we de stekken beschikbaar,<br />
om opgenomen te kunnen worden in de<br />
constructie. Er wordt nogal wat verwacht aan<br />
inzet. We werken soms met twee palenkrakercombinaties<br />
om de gevraagde planning te<br />
kunnen halen.”<br />
Naast het kraken van de circa 1.200 palen met<br />
doorsnedes van 500 en 600 mm, doet Van der<br />
Jagt nog veel meer voor bouwconsortium CO-<br />
MOL5. “Ook op het gebied van boren en zagen<br />
34
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
beheersen we alle disciplines”, legt Van der Jagt uit.<br />
“We worden dan ook dankbaar ingezet bij diverse<br />
werkzaamheden die op het project voorkomen.”<br />
IN VOGELVLUCHT<br />
Van der Jagt neemt ons even mee in vogelvlucht<br />
langs de kunstwerken waar zijn bedrijf<br />
wordt ingezet. “Nabij de A44 is dat bij het Robert<br />
Boyleviaduct, het viaduct Plesmanlaan, bij<br />
de Oude Rijnbrug, waar een nieuwe gebouwd<br />
wordt, bij het viaduct Ommedijkseweg en<br />
bij toekomstig knooppunt Ommedijk, deels<br />
bij de verdiepte ligging van de nieuwe N434,<br />
waar we koppen voor de diepwanden hebben<br />
gesloopt en bij de boortunnel. Daarnaast ook<br />
nog bij de tunneltoerit aan de A4-zijde.” Zoals<br />
vermeld loopt het werk in fases en staat de<br />
Van der Jagt Groep met beide laarzen stevig<br />
in de grond, tot het werk klaar is.<br />
Tot besluit zegt Van der Jagt: “We zijn en blijven<br />
een echt familiebedrijf. Dat betekent dat<br />
we allemaal erg trots zijn op ons werk. Als<br />
straks het verkeer over de RijnlandRoute gaat,<br />
dan ziet niemand welk werk wij daar verricht<br />
hebben. De wetenschap echter dat we letterlijk<br />
hebben meegewerkt aan de basis van al dat<br />
moois, geeft een goed gevoel!” ■<br />
Zo maakt Van der Jagt de stekken beschikbaar, om opgenomen te kunnen worden in de constructie.<br />
35
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Durisol<br />
De A44 wordt<br />
hoorbaar stiller!<br />
Voor het ontwerp voor de RijnlandRoute is voorgeschreven dat er geluidsschermen langs de<br />
A44 moeten komen die niet alleen geluidsabsorberend zijn, maar ook gemaakt van onderhoudsarme,<br />
duurzame materialen die niet zichtbaar of zelfs mooi verouderen. Durisol uit Raalte werd<br />
de aangewezen partij om deze schermen te verzorgen. We spreken met Gert-Jan Nietsch,<br />
commercieel directeur bij Durisol.<br />
“Bij Durisol maken wij geluidsschermelementen,<br />
geluidstegels en tunnelelementen waarin<br />
houtvezelbeton is verwerkt. De belangrijkste<br />
eigenschap van houtvezelbeton is de goede<br />
geluidsabsorptie waardoor het geluid wordt<br />
weggenomen en niet meer weerkaatst. Hierdoor<br />
zijn onze producten zeer effectief. Waar<br />
onze producten zijn geplaatst, wordt het dus<br />
hoorbaar stiller”, opent hij het gesprek.<br />
DUURZAAMHEID TEN TOP<br />
De Durisol geluidsschermelementen zijn gemaakt<br />
van houtvezelbeton, een natuurlijk<br />
product, waardoor ze optimaal begroeien en<br />
opgaan in het landschap. Dit houtvezelbeton<br />
wordt gemaakt van schoon resthout (vuren)<br />
van de houtverwerkende industrie. Het zaagsel<br />
dat vrijkomt in ons productieproces, leveren<br />
wij vervolgens aan de fouragehandel waar<br />
het alsnog een functie heeft. Ons productieproces<br />
is milieuvriendelijk en door het lage<br />
Deze vorm van duurzaamheid past dan ook helemaal binnen het plan van aanpak van COMOL5 voor de RijnlandRoute.<br />
36
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
'Dit houtvezelbeton wordt gemaakt<br />
van schoon resthout (vuren) van de<br />
houtverwerkende industrie'<br />
Er wordt slim gewerkt, door niet te wachten met het plaatsen van de geluidsschermen als allerlaatste, maar deze mee te laten lopen in de voortgang van de<br />
werkzaamheden, waardoor zij al geluid afschermen van de bouwwerkzaamheden.<br />
gewicht van onze geluidsschermen kunnen ze<br />
eenvoudig en snel worden aangebracht. Ze zijn<br />
ook demontabel, zodat ze vervolgens op andere<br />
locaties weer gebruikt kunnen worden”,<br />
oppert Nietsch. “Deze vorm van duurzaamheid<br />
past dan ook helemaal binnen het plan van<br />
aanpak van COMOL5 voor de RijnlandRoute.”<br />
VOORUIT GEPRODUCEERD<br />
MAATWERK<br />
Voor de elementen van de Durisol geluidsschermen<br />
is er keuze uit verschillende vormen, afmetingen<br />
en kleuren. De standaardelementen zijn<br />
vlak, geprofileerd of met een structuur. Voor alle<br />
projecten kunnen de elementen naar eigen ontwerp<br />
gemaakt worden. Nietsch licht toe: “Dit<br />
betekent dat we met de wensen van omwonenden<br />
én de architect van het project rekening<br />
kunnen houden. Belangrijk daarbij is dat wij zo<br />
vroeg mogelijk in het proces betrokken worden<br />
voor het beste resultaat. In het geval van de A44<br />
varieert de maatvoering, we spreken over elementen<br />
van 4 meter breedte bij hoogtes tussen<br />
de 1 meter en 3 meter en elementen van<br />
2 meter breedte, die fungeren als eindstukken.”<br />
Voor de A44 heeft Durisol de benodigde<br />
elementen vooruit geproduceerd en klaar<br />
staan op een groot tasveld. “Deze elementen<br />
worden snel en efficiënt op afroep geleverd”,<br />
legt Nietsch uit. “Plaatsing geschiedt<br />
namelijk gefaseerd. Er wordt slim gewerkt,<br />
door niet te wachten met het plaatsen van<br />
de geluidsschermen als allerlaatste, maar<br />
deze mee te laten lopen in de voortgang van<br />
de werkzaamheden, waardoor zij al geluid afschermen<br />
van de bouwwerkzaamheden. Een<br />
mooie bijdrage aan het bewerkstelligen van<br />
‘minder hinder’ voor de omwonenden!” ■<br />
DURISOL<br />
De naam Durisol is inmiddels een<br />
begrip als het over geluidschermen van<br />
houtvezelbeton gaat. Het bedrijf, dat al<br />
sinds de jaren ‘40 bestaat, is gevestigd<br />
in Raalte waar men met ruim veertig<br />
medewerkers aan producten voor<br />
zowel binnen- als buitenland werkt.<br />
37
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Montage prefab railliggers t.b.v.<br />
verbreding Brug Oude Rijn bij de A44.<br />
Tekst | Haitsma Beton B.V. Beeld | Tim Verhoog<br />
Holland-Rijnland beter bereikbaar<br />
De RijnlandRoute is een nieuwe wegverbinding tussen Katwijk en de A4 bij Leiden (via de A44).<br />
De weg lost huidige knelpunten op en garandeert de doorstroming in de regio Holland-Rijnland,<br />
met name rondom Leiden en Katwijk. Haitsma Beton is betrokken bij maar liefst zes kunstwerken<br />
van het eerste projectdeel van de RijnlandRoute.<br />
Het eerste projectdeel van de RijnlandRoute bestaat<br />
niet alleen uit een nieuwe verbinding tussen<br />
de A44 en A4, ten zuidwesten van Leiden. Het<br />
betreft onder meer ook de verbreding van de<br />
A44 tussen Leiden-West en het nieuwe knooppunt<br />
Ommedijk, waar de nieuwe N434 op de A44<br />
aansluit. Ook de A4 wordt verbreed en er komt<br />
een knooppunt dat de verbinding maakt met de<br />
N434. Het omvangrijke projectdeel wordt uitge-<br />
voerd door de internationale aannemerscombinatie<br />
COMOL5 (TBI-ondernemingen Mobilis en<br />
Croonwolter&dros, VINCI Construction Grands<br />
Projets en DEME Infra Marine Contractors).<br />
KUNSTWERKEN<br />
Door de grootschalige aanpassing van de infrastructuur<br />
en de aanwezigheid van veel waterwegen<br />
en kruisende wegen, zijn circa 20 nieuwe<br />
kunstwerken nodig. Haitsma Beton is betrokken<br />
bij vier kunstwerken die deel uitmaken van de<br />
verbreding van de A44 tussen Leiden-West en<br />
knooppunt Ommedijk. Ook zijn prefab liggers<br />
geleverd voor twee kunstwerken naast de A4.<br />
Een bijzonder kunstwerk (KW10) is de verbreding<br />
van de Brug Oude Rijn bij de A44. Zowel<br />
richting Den Haag als richting Amsterdam wordt<br />
de A44 verbreed van 2x2 naar 2x4 rijstroken.<br />
Als gevolg van de verbreding van de A44 komt<br />
er aan de westzijde van de bestaande brug over<br />
de Oude Rijn een nieuwe brug. De bestaande<br />
en nieuwe brug worden vaste bruggen. Haitsma<br />
Beton monteerde 153 prefab railliggers en 34<br />
prefab kokerliggers voor de brug.<br />
Eind april/begin mei van dit jaar werden 32 kokerliggers<br />
voor de westzijde van kunstwerk 9<br />
gemonteerd. KW 9 is een nieuw viaduct bij de<br />
aansluiting Leiden-West (Plesmanlaan N206/<br />
A44). De prefab liggers variëren in lengte van<br />
27 tot 34 meter en wegen tussen 60.000 en<br />
75.000 kilo per stuk.<br />
Montage prefab kokerligger KW 9 aansluiting Leiden-West<br />
Inmiddels zijn alle liggers voor de westzijdes<br />
van de kunstwerken 7, 9 en 11 gemonteerd.<br />
De montage voor de oostzijde staat gepland<br />
voor de eerste helft van 2021. ■<br />
38
PROJECT RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Pum Enthoven<br />
“Het feit dat we met ons bedrijf dichtbij<br />
de RijnlandRoute gesitueerd zijn, draagt bij<br />
aan minder CO 2<br />
-uitstoot en flexibiliteit.”<br />
Rollend over de RijnlandRoute<br />
“Het feit dat we met ons bedrijf dichtbij de RijnlandRoute gesitueerd zijn, draagt bij aan minder<br />
CO 2<br />
-uitstoot en flexibiliteit”, concludeert Pum Enthoven. Hij is eigenaar en directeur van het gelijknamige<br />
bedrijf en zet dagelijks op diverse projecten een groot scala aan rups- en mobiele kranen,<br />
shovels, tractoren en veegmachines in. Zo ook bij het project RijnlandRoute, waar PUM is<br />
ingeschakeld door De Vries & van de Wiel, onderdeel van de DEME-groep.<br />
“Gemiddeld zitten we elke dag met vijf machines op het werk”, vervolgt<br />
Pum. “Dat neemt niet weg dat we bij de RijnlandRoute ook al pieken<br />
hebben gekend waarbij er 15 machines van ons draaiden.” PUM levert<br />
machines mét en zonder machinist. “In onze vloot zijn onder andere<br />
walsen, zeefmachines, kranen en shovels beschikbaar zonder bemanning.<br />
Echter kunnen deze, maar ook ons resterend materieel, verhuurd worden<br />
met machinist.”<br />
GEEN ‘NEE’ ZEGGEN, MAAR GEWOON REGELEN<br />
Miranda Maas, planner en aanspreekpunt van PUM, benadrukt de werkwijze<br />
van het bedrijf: “We leveren totale projectondersteuning, waarbij<br />
we geen uitdaging uit de weg gaan. ‘Nee’ zeggen doen we nooit, we<br />
zorgen gewoon dat alles geregeld wordt. Altijd snel en met een scherpe<br />
focus op kwaliteit bij alles wat we doen. Dat maakt ons een sterke partner<br />
om mee samen te werken.”<br />
Totale projectondersteuning<br />
Verhuur grondverzetmachines<br />
Bemand en onbemand<br />
Vanwege het brede scala aan machines kun je PUM op elke plek in een<br />
project tegenkomen. “We leveren machines van klein tot groot en hebben<br />
voldoende capaciteit om meerdere projecten te gelijk onder handen<br />
te hebben, zonder aan kwaliteit in te boeten. En dat al zo’n 20 jaar”, zegt<br />
Pum tot besluit. ■<br />
‘We leveren totale<br />
projectondersteuning,<br />
waarbij we geen uitdaging<br />
uit de weg gaan'<br />
Hillegommerdijk 155 • Lisserbroek • 0252-424101<br />
39
THEMA RAIL<br />
Tekst | Jan Mol. Beeld | Politie – secretariaat Ombudsfunctionaris<br />
Sluiten of beveiligen NABO's met<br />
hulp van onafhankelijk bemiddelaar<br />
Een bijzondere rol is het: Landelijk Bemiddelaar NABO. Letty Demmers, sinds 1 januari 2020<br />
onafhankelijk ombudsfunctionaris bij de politie, viel de eer ten deel deze titel te mogen voeren.<br />
Met een carrière als burgemeester, waarnemend burgemeester en korpschef regio Zeeland/hoofdcommissaris<br />
bij de politie is het niet verwonderlijk dat juist Letty gevraagd werd voor deze functie.<br />
Zoals zij zelf toelicht: "Gedurende mijn carrière<br />
is mijn interesse in veiligheid steeds gegroeid.<br />
Aangezien ik ook al binnen de landelijke politiek<br />
zichtbaar was (D66), waren mijn interesses<br />
en kwaliteiten bij de overheid reeds bekend.<br />
Toch was ik aangenaam verrast toen ik in mei<br />
2018 een telefoontje kreeg van staatssecretaris<br />
Stientje van Veldhoven, politiek verantwoordelijk<br />
voor onze overwegen. Ik zag mijzelf wel in<br />
de rol van Landelijk Bemiddelaar NABO, dus<br />
twijfelde ik niet en zei volmondig 'ja'."<br />
Letty Demmers, Landelijk<br />
Bemiddelaar NABO.<br />
NIET ALLE NABO'S OVER<br />
ÉÉN KAM SCHEREN<br />
“De NABO's worden gesloten of omgebouwd<br />
tot beveiligde overweg, daarover zijn door het<br />
ministerie, ProRail en de kamer afspraken gemaakt.<br />
Dat lukt gemeenten niet altijd, soms door<br />
gebrek aan kennis en/of mankracht of door een<br />
gebrek aan lokale prioriteit. Veiligheid staat voorop<br />
in alles, echter je kunt nu eenmaal niet alle<br />
NABO's over één kam scheren. Dat moet per<br />
gemeente bekeken worden. Met mijn ervaring<br />
als gemeentebestuurder ben ik goed in staat om<br />
onderzoek te verrichten, te onderhandelen en te<br />
adviseren", aldus Letty. "Sommige gemeenten zijn<br />
financieel kwetsbaar en zijn niet in staat om voor<br />
de cofinanciering zorg te dragen. Daarom praat<br />
ik ook met de provincies. Kijk bijvoorbeeld naar<br />
het noorden van Nederland, daar is geld aanwezig<br />
voor het stimuleren van werken en wonen,<br />
voor de economische ontwikkeling. Het sluiten<br />
van NABO's mag mijns inziens onder die vlag geschaard<br />
worden en dus zou er bijvoorbeeld een<br />
deel van het beschikbare provinciale budget naar<br />
de betreffende gemeente mogen vloeien."<br />
ZO VROEG MOGELIJK VOORAAN<br />
IN DE KETEN OVERLEG VOEREN<br />
Op onafhankelijke basis werkt Letty samen<br />
met ProRail, om gezamenlijk de doelstellingen<br />
te behalen. Overleg over de aanpak moet volgens<br />
Letty zo vroeg mogelijk vooraan in de keten<br />
plaatsvinden: "Dan kan ik de plannen van<br />
de gemeente meenemen in het overleg, dan<br />
kunnen we samen bepalen welke infrastructuren<br />
er nodig zijn in de toekomst en of een<br />
NABO dicht mag of moet blijven, maar dan<br />
veiliger. Samen met ProRail kijken we wie er<br />
allemaal belanghebbend zijn in de betreffende<br />
situatie en vindt er een driehoeksoverleg plaats<br />
tussen mij, ProRail en IenW."<br />
HELPEN REALISEREN IN<br />
PLAATS VAN CONTROLEREN<br />
"Ondanks dat mijn verleden anders zou doen<br />
vermoeden, treed ik echt niet op als politieagent",<br />
zegt Letty met een glimlach. "Integendeel,<br />
ik help liever met de realisatie dan dat<br />
ik controlerend op zou moet treden. Dat is<br />
verre van constructief namelijk. Ik zet liever<br />
mijn kennis op landelijk en gemeentelijk bestuursniveau<br />
in, om overzicht te creëren, te<br />
zorgen voor heldere communicatie en tevreden<br />
partijen die goed samenwerken. Mocht<br />
dat nogal vrijblijvend klinken, dat is het zeker<br />
niet! Afspraak is afspraak namelijk." ■<br />
40
THEMA RAIL<br />
Tekst | Jan Mol. Beeld | ProRail<br />
"Iedereen moet veilig<br />
thuis kunnen komen!"<br />
Met dat motto stapte Anne Zwiers haar nieuwe functie binnen bij<br />
ProRail. Toen zij 20 jaar geleden bij ProRail startte, had ze niet kunnen<br />
vermoeden dat dat zou resulteren in de functie van 'Directeur<br />
Overwegen'. "Met ingang van 1 juni 2019 mag ik me zo noemen",<br />
opent Anne het gesprek. "Daarvoor ben ik circa 12 jaar lang<br />
'Spoor Infra Projectmanager' geweest, na diverse andere functies<br />
vervuld te hebben binnen ProRail."<br />
De link met overwegen was er al. Anne is nauw<br />
betrokken geweest bij de ontwikkeling en realisatie<br />
van de extra sneltrein tussen Groningen en<br />
Leeuwarden. "Toen hebben we al overwegen<br />
moeten aanpassen, vanwege deze extra trein.<br />
Per overweg wordt er volgens een proces gewerkt,<br />
eerst een verkennende fase, daarna een<br />
planstudie, gevolgd door de daadwerkelijke uitvoering.<br />
Ik kreeg de smaak te pakken en het feit<br />
dat ik met mijn werk kon bijdragen aan ieders veiligheid,<br />
was en is nog steeds de kers op de taart."<br />
TOT NOOIT MEER ZIENS, NABO'S!<br />
De Niet Actief Beveiligde Overweg, afgekort<br />
'NABO', moet verdwijnen, of veiliger gemaakt<br />
worden, openbare of openbaar toegankelijke<br />
als eerste. Dat geldt voor heel Nederland. Als<br />
Directeur Overwegen zit Anne als een spin in<br />
het web om deze door de overheid opgelegde<br />
taak succesvol ten uitvoer te brengen. Reeds<br />
bekend met de processen die komen kijken bij<br />
het opheffen of verder beveiligen van overwegen,<br />
voelt Anne zich als een vis in het water.<br />
"De focus lag al op sneller en beter werken en<br />
ik herken mezelf daar ook in. Ik wil altijd sneller,<br />
beter en met een heldere doelstelling. Je mag<br />
me zien als de verbinder tussen alle betrokken<br />
partijen, zowel intern als extern."<br />
De niet aflatende motivatie die Anne heeft komt<br />
voort uit de wens om iedereen veilig thuis te laten<br />
komen. "Dan bedoel ik niet alleen de weggebruikers,<br />
maar ook ons eigen personeel, de<br />
reizigers en de mensen die op of langs het spoor<br />
werken", licht zij toe. "In Nederland zijn er circa<br />
300 NABO's, onderverdeeld in 170 particulier<br />
gebruikte overwegen en nu nog 130 openbare<br />
overwegen (dat waren er aan het begin van het<br />
project nog 180). Deze laatste groep pakken we<br />
aan; voor eind 2024 moeten deze weg of veiliger<br />
zijn. Een goede structurele aanpak van overwegen<br />
is belangrijk om de veiligheid op het spoor<br />
te kunnen garanderen en om in de toekomst<br />
meer en snellere treinen te kunnen laten rijden.”<br />
EEN AANPAK IN DRIE 'SMAKEN'<br />
Anne schetst de drie mogelijkheden die er zijn in<br />
aanpak. "Een NABO kan gesloten worden, zonder<br />
alternatief, kan dicht gedaan worden met<br />
een alternatieve route naar de dichtstbijzijnde<br />
AHOB, bestaande tunnel of brug, of openblijven,<br />
maar dan beveiligd." Elke overweg heeft<br />
zijn eigen behandeling nodig, dus elk proces is<br />
in principe maatwerk. Eerst informeren we de<br />
gemeente en geven aan hun hulp nodig te hebben.<br />
De gemeente kijkt samen met ons wie de<br />
belanghebbenden zijn in het verkenningsproces.<br />
We kijken samen hoe we deze groep zo goed<br />
mogelijk kunnen betrekken. Daarna bekijken we<br />
samen mogelijkheden en keuzes, waarbij financiële<br />
haalbaarheid uiteraard meeweegt. Het rijk<br />
betaalt de helft, de provincie en de gemeente<br />
betalen ieder een kwart van de kosten. De gemeente<br />
neemt indien noodzakelijk formeel een<br />
besluit om de weg te onttrekken. Dit proces<br />
moet niet alleen zeer zorgvuldig verlopen, maar<br />
vooral ook snel. Mijn taak is het om in deze processen<br />
de katalysator te zijn."<br />
LANDELIJK VERBETERPROGRAMMA<br />
OVERWEGEN<br />
Is er leven na de NABO's, vragen we gekscherend.<br />
Anne lacht en antwoordt: "Jazeker. Ik blijf<br />
actief binnen het Landelijk Verbeterprogramma<br />
Overwegen. Want overwegen die nu als veilig<br />
betiteld worden, kunnen -en moeten- nog veiliger<br />
gemaakt worden, alsmede storings-ongevoeliger.<br />
Een overweg is een storingsveroorzaker<br />
op het treinnetwerk en direct van invloed<br />
op de beschikbaarheid. We pakken als eerste<br />
de overwegen aan die op drukke baanvakken<br />
liggen of die het meest storingsgevoelig zijn, de<br />
classificatie hebben we al gereed."<br />
Tot besluit zegt Anne: “Ons gezamenlijke einddoel<br />
is nul slachtoffers en nul verstoringen, ondanks<br />
een veel drukker treinverkeer. In 2<strong>04</strong>0 passen<br />
overwegen niet meer binnen onze infrastructuur,<br />
dus we gaan dit structureel aanpakken!" ■<br />
41
THEMA RAIL<br />
MEER INFORMATIE:<br />
David Verspeek,<br />
Adviesgroepmanager Rail Antea Group<br />
Tel.: (06) 22 19 55 88<br />
e-mail: david.verspeek@anteagroup.com<br />
Elke NABO kent z’n eigen verhaal en vraagt om een uniek ontwerp.<br />
Tekst | Antea Group Beeld | Antea Group<br />
“Elke NABO heeft<br />
z’n eigen verhaal”<br />
Antea Group werkt aan het NABO-programma:<br />
Nederland hoort bij de wereldtop als het gaat om de veiligheid van overwegen. Toch gaat het bij<br />
Niet Actief Beveiligde Overwegen (NABO's) nog regelmatig (bijna) mis. ProRail maakt daarom<br />
vaart met het afsluiten of ombouwen van deze onbewaakte spoorwegovergangen. Ingenieurs- en<br />
adviesbureau Antea Group heeft inmiddels twintig NABO-locaties in voorbereiding.<br />
42
THEMA RAIL<br />
Even snel oversteken kan verkeerd aflopen.<br />
De Niet Actief Beveiligde Overweg: je vindt ‘m vooral in het buitengebied.<br />
De Niet Actief Beveiligde Overweg: je vindt ‘m<br />
vooral in het buitengebied; op plekken waar lokale<br />
en particuliere wegen het spoor kruisen.<br />
Vaak uitgerust met een Andreaskruis, maar<br />
niet beveiligd met spoorbomen, bellen en lichtsignalen.<br />
Overwegen waar je als weggebruiker<br />
ontzettend alert moet zijn, weet projectleider<br />
Björn Heijmer van Antea Group. “Mensen vergissen<br />
zich in de snelheid waarmee een trein<br />
voorbijraast, het zicht is vaak slecht.” Dit zorgt<br />
regelmatig voor levensgevaarlijke situaties; jaarlijks<br />
zijn er gemiddeld twee dodelijke ongevallen<br />
te betreuren op NABO’s.<br />
HET NABO-PROGRAMMA<br />
Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat<br />
(IenW) gaf ProRail daarom de opdracht<br />
om 180 publiek toegankelijke NABO’s<br />
zo snel mogelijk op te heffen. In 2019 sloot<br />
ProRail 25 NABO’s. Voor 120 andere overwegen<br />
riep ProRail het NABO-programma<br />
in het leven. Dit heeft als doel om binnen<br />
vijf jaar een groot aantal NABO’s te sluiten:<br />
voor 50 overgangen komt een alternatief.<br />
Hiervoor ontwikkelde ProRail vier oplossingsrichtingen:<br />
een trap over het spoor, een<br />
onderdoorgang, een nieuwe ontsluitingsweg<br />
of een U-bak (die gebruikmaakt van een bestaande<br />
brug of viaduct).<br />
Antea Group werd door ProRail geselecteerd<br />
om voor vijftig NABO-locaties een ontwerp te<br />
maken, het aanbestedingsdossier op te stellen<br />
én de uitvoering te begeleiden. “We hebben nu<br />
zo’n twintig NABO’s in behandeling: het merendeel<br />
bestaat uit onderdoorgangen, trappen en<br />
ontsluitingswegen”, vertelt Heijmer. Dit betekent<br />
dat ProRail in de verkenningsfase met stakeholders<br />
in gesprek is geweest om het beste alternatief<br />
te kiezen. “Daarna komen wij in beeld.<br />
We voeren conditionerende onderzoeken uit,<br />
gaan met partijen in gesprek over de ontwerpdetails<br />
en maken een principe-ontwerp. Vervolgens<br />
stellen we het aanbestedingsdossier op.”<br />
PASSEN EN METEN<br />
Elk NABO-traject is er één van passen en meten.<br />
Heijmer: “Een oplossing raakt lokale en particuliere<br />
belangen. Voetgangers, fietsers, agrariërs<br />
en recreanten: je wilt voor iedereen tot een<br />
passende oplossing komen.” Dit levert soms<br />
interessante gesprekken op. “Zo zijn we in Almen<br />
bezig met een NABO waar een ruiterpad<br />
overheen loopt. De eigenaar van de manege wil<br />
dit pad behouden. We ontwerpen daarom een<br />
onderdoorgang die het mogelijk maakt dat een<br />
ruiter, met z’n paard aan de hand, veilig kan passeren.<br />
Dat betekent wel dat je in het ontwerp<br />
rekening houdt met het gedrag van een paard.<br />
Een onderdoorgang waar straks geen paard<br />
doorheen wil, is natuurlijk geen optie.”<br />
Daarnaast zijn er allerlei omgevingsfactoren van<br />
invloed op de oplossing. Heijmer: “In Oisterwijk<br />
sluiten we een NABO waarover een wandelpad<br />
loopt. We hebben een prachtige oplossing<br />
gevonden door verderop een U-bak onder een<br />
brug aan te leggen. Maar om het pad daar naartoe<br />
te brengen, moeten we het deels door een<br />
Natura2000-gebied aanleggen. Hiervoor moet<br />
je met het Waterschap en Brabants landschap<br />
om tafel om te onderzoeken hoe je dit binnen<br />
alle kaders toch voor elkaar krijgt.”<br />
PARAMETRISCH ONTWERPEN<br />
Hier ligt de grote uitdaging. “Elke NABO kent<br />
z’n eigen verhaal en vraagt om een uniek ontwerp.<br />
Tegelijkertijd streef je naar een standaardaanpak<br />
waarmee je elk project efficiënt tot realisatie<br />
brengt.” Om die snelheid erin te houden<br />
maakt Antea Group onder meer gebruik van<br />
parametrisch ontwerpen. Heijmer: “Hiermee<br />
kunnen we voor elk ontwerp snel verschillende<br />
alternatieven uitwerken. Zo zijn we bezig met<br />
een onderdoorgang waarin we met een trap<br />
werken: welk effect heeft een bepaalde traphelling<br />
op het ruimtebeslag of het aantal kuub<br />
beton? Dankzij parametrisch ontwerpen, kun je<br />
met ontwerpparameters ‘spelen’. Elke variabele<br />
die je aanpast wordt automatisch omgezet naar<br />
een nieuwe variant. Je doorloopt het ontwerpproces<br />
sneller en komt tot betere oplossingen.”<br />
Voetgangers, fietsers, agrariërs en recreanten: je wilt voor iedereen tot een passende oplossing komen.<br />
Anderhalf jaar na de start van het programma<br />
is er één NABO-alternatief gerealiseerd (De<br />
Kers bij Haaren: een nieuwe ontsluitingsweg).<br />
Heijmer verwacht dat er in de komende maanden<br />
meerdere projecten tot uitvoering komen.<br />
“Je merkt dat er veel tijd en energie in de voorbereiding<br />
zit. Je kunt het immers maar één keer<br />
goed doen. Dat we inmiddels een derde van<br />
alle NABO’s in voorbereiding hebben, betekent<br />
dat we een flinke stap hebben gezet op<br />
weg naar meer veiligheid langs het spoor.” ■<br />
43
THEMA RAIL<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | ProRail BV<br />
Services, ervaring en expertise<br />
op het gebied van infrastructuur<br />
CGI helpt ProRail bij ontwikkelen, testen en invoeren van innovaties<br />
Eén van de grootste IT- en business consulting firma’s ter wereld,<br />
CGI, ondersteunt ProRail bij de digitalisering van de bedrijfsprocessen<br />
en de datavoorziening die daarbij hoort. “Maar ook bij het in<br />
orde maken van de operationele backbone; de operationele informatievoorziening<br />
van de kernprocessen van een netwerkoperator”,<br />
vult Robert Voûte aan. Voûte is verantwoordelijk voor de koers en<br />
visie van CGI in Nederland op het gebied van geografische informatie,<br />
3D (modelling), plaatsbepaling (binnen en buiten) en operationele<br />
beelden (Common Operational Pictures) met als specifiek<br />
aandachtsgebied de sector Transport (spoor, weg en water).<br />
CGI opereert wereldwijd in circa 40 landen<br />
voor markten zoals de overheid, industrie,<br />
transport en logistiek. Voûte legt uit dat daar<br />
een nieuwe sector aan toe is gevoegd: vitale<br />
civiele infrastructuren. “Een hele boeiende sector,<br />
omdat we daar klanten bij elkaar hebben<br />
getrokken die normaal niet binnen één markt<br />
zitten. Toch hebben ze één overeenkomst: allemaal<br />
stellen ze hun netwerk ter beschikking<br />
en zijn daarmee stuk voor stuk infrastructuur<br />
beheerders.” Onder deze nieuwe sector bundelde<br />
CGI de volgende partijen: RWS met de<br />
netwerken asfalt en water, ProRail met het<br />
44
THEMA RAIL<br />
spoor en verder alle netbeheerders uit de<br />
stroom-, gas- en waterwereld. “Ze hebben<br />
een hoop overeenkomstige processen waarbij<br />
het belangrijk is dat het assetdatamanagement<br />
goed op orde is”, vult Voûte aan.<br />
DIGITAL TWIN<br />
De wereld van netbeheerder ProRail bevindt<br />
zich buiten en daar gebeurt veel. Het netwerk<br />
vervult op verschillende plaatsen tegelijkertijd<br />
allerlei taken. Metingen leveren digitale<br />
informatie op die ingewonnen, gezuiverd, gemodelleerd<br />
en gecombineerd wordt. Van die<br />
informatie kan een Digital Twin gegenereerd<br />
‘Optimaliseren<br />
van de operatie is<br />
enorm belangrijk’<br />
worden: een digitale representant van de<br />
werkelijke wereld. Maar het is meer dan dat.<br />
De Digital Twin representeert ook geplande/<br />
ontworpen en al verdwenen objecten. Daarmee<br />
dekt het de hele levenscyclus van de objectenstructuur<br />
en bijbehorende informatiehuishouding<br />
af. Bovendien maakt gebruik van<br />
het netwerk onderdeel uit van de 5D wereld<br />
van ProRail. Voûte: “5D is een combinatie van<br />
3D locatie gebonden informatie met een tijdsregistratie<br />
en het detailniveau (level of detail)<br />
van het product. Dit dient weer als basis voor<br />
de informatiesystemen waarmee ProRail zijn<br />
kernprocessen bestuurt.”<br />
PARTNERSHIP<br />
Voûte concludeert dat men steeds meer gebruik<br />
gaat maken van de virtuele afspiegeling<br />
van de werkelijkheid en erop vertrouwt dat<br />
deze informatie beschikbaar is en een goed<br />
beeld van de toestand buiten geeft. “Tijdens<br />
alle fasen van de bedrijfsvoering is de digitale<br />
wereld het ankerpunt voor de besturing<br />
en bijsturing van de bedrijfsprocessen. Wij<br />
Het CIO Office van ProRail heeft een visie van het<br />
5D Informatiesysteem ontwikkeld. Een visie die<br />
laat zien hoe de fysieke werkelijkheid (groen in de<br />
afbeelding) nu en in de toekomst in data omgezet<br />
wordt wat tot een digital twin leidt. Alle uniforme<br />
informatie daarin wordt gebruikt in verschillende<br />
bedrijfsprocessen: een gedeeld beeld. De Data<br />
Board van ProRail zorgt voor afstemming van vraag<br />
en aanbod van deze informatie. Als Vice President<br />
Consulting bij CGI heeft Voûte meegeholpen aan<br />
de totstandkoming van deze visie.<br />
bij CGI snappen op detailniveau de bedrijfsprocessen<br />
van een netbeheerder. Wanneer<br />
digitalisering aan de orde van de dag is en<br />
kritische systemen niet uit mogen vallen,<br />
moet de organisatie en de aansturing ervan<br />
goed zijn. Door het hele proces samen te beleven,<br />
onze kennis en expertise te delen met<br />
de klant kom je samen tot optimale bedrijfsprocessen.<br />
Voûte besluit: “Onze mensen zijn<br />
enorm gedreven en ondersteunen de klant<br />
met jarenlange ervaring en expertise. Zo helpen<br />
we de klant -in dit geval ProRail- om de<br />
visie op de hele operatie vorm te geven vanuit<br />
de 5D-optiek.” ■<br />
45
THEMA RAIL<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Colt International BV<br />
Werken volgens het<br />
RAMS(HEC)-principe verdient<br />
absoluut aanbeveling<br />
RAMS(HEC) staat voor Reliability, Availability, Maintainability,<br />
Safety, Health, Environment en Cost<br />
De essentie van dit principe is het expliciet maken van het prestatieniveau van deze<br />
parameters, die staan voor betrouwbaarheid, beschikbaarheid, onderhoudbaarheid, veiligheid, gezondheid,<br />
omgeving en kosten. Met het werken volgens het RAMS(HEC)-principe wordt de kwaliteit van<br />
zowel dienst als product verhoogd, wordt de performance geoptimaliseerd en wordt er veiliger gewerkt,<br />
dat alles tegen minder kosten en minder kans op falen.<br />
Tunnelventilatie bij RET Rotterdam.<br />
46
THEMA RAIL<br />
Colt International BV werkt volgens de<br />
RAMS(HEC) methode. We praten met Erik Peeters,<br />
commercieel manager brandveiligheid en<br />
met Stan Veldpaus, projectadviseur rookbeheersingssystemen.<br />
Zij vertellen wat RAMS(HEC) betekent<br />
voor Colt en haar klanten en illustreren dit<br />
aan de hand van praktijkvoorbeelden.<br />
VOORAF INVESTEREN<br />
BETEKENT LATER DE<br />
VRUCHTEN ERVAN PLUKKEN<br />
Stan opent het gesprek: “Colt wijst haar klanten<br />
in een vroegtijdig stadium op RAMS(HEC).<br />
RAMS(HEC) kan wetenschappelijk worden<br />
benaderd maar door met gezond verstand de<br />
pijlers van RAMS(HEC) te volgen kunnen, zonder<br />
al te veel diepgang en dus tijdverlies, grote<br />
stappen worden gemaakt. Door hier vooraf in<br />
te investeren, kan men daar in een later stadium<br />
de vruchten van plukken. Een voorbeeld: Stel<br />
dat een ventilator ergens met een kraan geplaatst<br />
wordt en de aannemer bouwt nadien<br />
alles dicht. Hoe moet je dan die ventilator in<br />
de toekomst vervangen wanneer dat nodig is?<br />
Dan moet er bouwkundig gebroken en weer<br />
opgebouwd worden. Dat kost veel tijd en veel<br />
geld. Ook kan het gebeuren dat er een rooster<br />
geplaatst wordt bij een ventilatorruimte, maar<br />
zonder rooster dat open kan klappen. Dan heb<br />
je qua bereikbaarheid niets gewonnen en zal je<br />
drastische stappen moeten zetten in geval van<br />
onderhoud of uitval. Door vooraf risicoanalyses<br />
te doen kom je tot de kwantificering van de<br />
RAMS(HEC)-parameters, op product- en procesniveau.<br />
Simpelweg betekent dat in het geval<br />
van vernoemde ventilator dat er vooraf rekening<br />
wordt gehouden met onderhoud, reparatie of<br />
vervanging, op de snelste en minst kostbare manier.<br />
Ook de keuze voor een bepaald product<br />
wordt bij Colt volgens RAMS(HEC) gedaan. In<br />
Rotterdam bijvoorbeeld, bij het RET. Daar is gebruik<br />
gemaakt van één type ventilator op alle<br />
locaties. Voor sommige locaties is deze overpowered,<br />
maar het is wel meteen duidelijk welk<br />
merk en model men overal tegenkomt, het is<br />
makkelijk te onderhouden en de onderdelen<br />
zijn goed verkrijgbaar en onderling uitwisselbaar<br />
waardoor er slechts een beperkt aantal reserve-onderdelen<br />
benodigd zijn .”<br />
NADENKEN OVER<br />
ONDERHOUDBAARHEID EN<br />
ECONOMISCHE HAALBAARHEID<br />
“Colt werkt al heel lang met RAMS(HEC) inzake<br />
de eigen producten en werkwijze”, licht<br />
Erik toe. “We denken na of wat we bouwen<br />
onderhoudbaar en economisch haalbaar is.<br />
Een goed voorbeeld is ons werk bij de Velserspoortunnel,<br />
die in 2008 is gerenoveerd.<br />
Impressie RWA-ventilatoren opgenomen in bestaande bouwkundige omgeving in de Velser spoortunnel.<br />
Dat is het eerste project dat gebouwd is<br />
onder system engineering. In de uitvraag<br />
kwamen twee zeer grote ventilatoren voor<br />
met dito vermogens. Ons advies volgens<br />
RAMS(HEC) luidde: plaats 8 ventilatoren per<br />
schacht met een bouwgrootte en vermogen<br />
conform eenvoudig te verkrijgen handelsmaten.<br />
Dan spreek je over een goede mate van<br />
‘Redundancy’, de projecteis schreef immers<br />
voor dat bij 25% uitval de tunnel dicht moest.<br />
Had je de oorspronkelijke optie toegepast,<br />
dan zou de tunnel gesloten moeten worden<br />
bij uitval van één van de twee ventilatoren.”<br />
Stan vult aan: “Met onze oplossing wordt er<br />
minder energie gebruikt en bij uitval blijft de<br />
tunnel beschikbaar. Die 8 ventilatoren zijn er<br />
uiteindelijk gekomen via een VTW (verzoek<br />
tot wijziging).”<br />
RAMS(HEC) helpt om de gevolgen te overzien<br />
van beslissingen die nu genomen worden. “Opdrachtgevers<br />
kijken gelukkig niet alleen meer naar<br />
initiële kosten, maar ook naar TCO (total cost of<br />
ownership). Door RAMS(HEC) stap voor stap<br />
door te lopen, kunnen er goede beslissingen genomen<br />
worden”, oppert Stan. Tot besluit zegt Erik:<br />
“De eerste slagen op het gebied van RAMS(HEC)<br />
zijn ook bij opdrachtgevers reeds gemaakt, de<br />
sector mag het echter meer gaan oppakken, zeker<br />
gezien het feit dat dit al een tijd bestaat en het<br />
volledig past binnen de hedendaagse eisen: minder<br />
hinder, duurzamer en veiliger.” ■<br />
47
Brandveiligheid in de infra<br />
Streven naar een optimale veiligheid<br />
Download de nieuwe brochure en ontdek:<br />
• Hoe Colt kan ondersteunen bij ontwerp en realisatie van ventilatiesystemen<br />
en / of overdrukinstallaties<br />
• Hoe Colt adviseert en begeleidt in het proces van inspectiecertificering voor<br />
rookbeheersingssystemen<br />
• De voordelen en toepassing van CFD techniek in het ontwerp en beoordeling<br />
van unieke oplossingsrichtingen<br />
"People feel safer in Colt conditions" | www.coltinfo.nl
THEMA RAIL<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Keers Special Doors<br />
24 ‘loodzware’ vluchtdeuren<br />
voor Spoortunnel Delft<br />
De tweede fase van de Spoortunnel in Delft wordt door Keers Special Doors voorzien van<br />
24 vluchtdeuren. De deuren hebben elk een eigen gewicht van maar liefst 1.350 kilogram,<br />
maar kunnen wel door een ‘oud omaatje’ geopend worden. Daarnaast zijn ze bestand tegen de<br />
drukgolf van een voorbijrazende trein. Aan weerszijden! Een knap staaltje vakmanschap.<br />
Keers Special Doors ontwerpt, produceert en monteert al meer dan<br />
dertig jaar vlucht- en veiligheidsdeuren voor allerlei toepassingen,<br />
waaronder in tunnels. “Alleen al in Nederland hebben we meer dan<br />
duizend vluchtdeuren in tunnels geplaatst”, vertelt directeur Jaap<br />
Biesheuvel. “Nederland loopt op het gebied van veiligheidssystemen<br />
in tunnels voorop in de wereld. De tunnels van Rijswaterstaat moeten<br />
voldoen aan de hoogste eisen op het gebied van brandwerendheid.<br />
Voor spoortunnels stelt ProRail dezelfde brandwerende eisen. Naast de<br />
brandwerende eisen voor vluchtdeuren geldt nog aan aantal functionele<br />
eisen waaraan de vluchtdeuren moeten voldoen. Zo moeten de<br />
vluchtdeuren in tunnel te allen tijde te openen zijn met een maximale<br />
openingskracht van 100 N. Ongeachte de grootte, gewicht of afmeting van<br />
de deur, de maximale openingskracht van 100 N is altijd van toepassing.”<br />
De vluchtdeuren in de Spoortunnel in Delft zijn extra bijzonder<br />
vanwege de grotere afmetingen dan gebruikelijk én de bediening<br />
aan twee zijden. “Treinpassagiers moeten allemaal veilig kunnen<br />
vluchten. Vandaar de grotere opening en bredere deur van 2,50<br />
meter breed bij 2,10 meter hoog. De deuren bevinden zich bovendien<br />
tussen beide tunnelbuizen in en hebben door het ontbreken van een<br />
middentunnelkanaal een dubbelfunctie. Zeker met het oog op de<br />
drukgolf van een voorbijrazende trein een uitdaging.” ■<br />
De vluchtdeuren in de Spoortunnel in Delft zijn extra bijzonder vanwege de<br />
grotere afmetingen dan gebruikelijk én de bediening aan twee zijden<br />
Met bijna 60 jaar ervaring is Keers een gevestigde naam in Infra<br />
en Burgerlijke bouw en Utiliteitsbouw.<br />
Keers is specialist in:<br />
<br />
<br />
<br />
tunnelvluchtdeuren<br />
speciale deuren voor<br />
bijzondere toepassingen,<br />
zoals brand-, inbraak- of<br />
geluidswerende deuren<br />
stalen deuren en puien.<br />
Innovatie en samenwerking<br />
staan bij ons centraal.<br />
In nauwe samenwerking met onze klanten ontwikkelen we de<br />
meest geschikte oplossing, natuurlijk conform de wettelijke eisen.<br />
Dat doen we met klanttevredenheid als uitgangspunt.<br />
Onze deuren voldoen uiteraard aan de laatste certificaten en zijn<br />
leverbaar in vele varianten en afmetingen.<br />
Vermogenweg 26<br />
3641 SR Mijdrecht<br />
0297-281859<br />
info@keers.nl<br />
www.keers.nl<br />
49
THEMA RAIL<br />
Blankenburg verbinding:<br />
raakvlak Havenspoorlijn nabij<br />
Rozenburg. (Beeld: BAAK)<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | RAAK, Roelof de Vries<br />
Veilig werken op en<br />
langs het spoor<br />
Als erkend werkplekbeveiligingsbedrijf ondersteunt UR Consultant bedrijven die op of in de directe<br />
nabijheid van het spoor allerhande werkzaamheden uitvoeren. Dat varieert van groenonderhoud<br />
langs het spoor of bestratings- en asfalteringswerkzaamheden die rond spoorwegovergangen plaatsvinden<br />
tot aan grote landelijke projecten, zoals de Blankenburgverbinding en de RijnlandRoute.<br />
Voor werkzaamheden op of langs het spoor<br />
gelden specifieke eisen ten aanzien van de<br />
veiligheid. “Bedrijven die niet gecertificeerd<br />
zijn, zullen een werkplekbeveiligingsbedrijf<br />
moeten inschakelen die de veiligheid moet<br />
garanderen voor iedereen die boven, onder,<br />
in/of langs het spoor werkzaam is”, begint Joost<br />
van Rijn van UR Consultant. “Wij adviseren<br />
bedrijven over de te nemen maatregelen en<br />
begeleiden ze daarin desgevraagd van A tot<br />
Z. Dat wil zeggen vanaf het V&G-ontwerpplan<br />
en de bijbehorende risico-inventarisatie tot<br />
en met de uitvoering van de veiligheid op<br />
locatie, oftewel het stellen van de vereiste<br />
veiligheidsfuncties. We ontzorgen aannemers<br />
in de complete spoorwegveiligheid.”<br />
BLANKENBURGVERBINDING<br />
Bouwcombinatie BAAK Blankenburgverbinding<br />
heeft UR Consultant ingeschakeld<br />
om de veiligheid te garanderen op diverse<br />
locaties binnen het project. Van Rijn: “De<br />
kruising met de Hoekse Lijn (omgebouwd<br />
van ProRail- naar RET-spoor) is verdiept<br />
uitgevoerd, waarbij een tunnel onder het<br />
spoor is gerealiseerd. Het dek daarvan is<br />
naast het spoor voorgebouwd en in een<br />
buitendienststelling ingeschoven. Wij hebben<br />
voor deze activiteiten de werkplekbeveiliging<br />
verzorgd. Dat geldt ook voor het raakvlak<br />
dat de Blankenburgverbinding heeft met<br />
de Havenspoorlijn zolang deze nog niet is<br />
verlegd naar het Theemswegtracé. Enerzijds<br />
hebben we de veiligheid gegarandeerd voor<br />
het kunnen inmeten van het bestaande tracé,<br />
anderzijds denken we mee in werkmethodiek<br />
om bijvoorbeeld de hoge begroeiing langs de<br />
havenspoorlijn veilig te kunnen verwijderen,<br />
zodat de bomen niet op het spoor vallen.”<br />
50
THEMA RAIL<br />
RIJ<strong>NL</strong>ANDROUTE<br />
Bij de RijnlandRoute, de nieuwe wegverbinding<br />
tussen Katwijk, via de A44 en de A4 bij Leiden,<br />
is UR Consultant al meer dan een jaar betrokken.<br />
“Het project omvat onder andere de aanleg van<br />
twee geboorde tunnels onder het spoor door”,<br />
legt Van Rijn uit. “De eerste tunnelbuis is inmiddels<br />
al geboord, het boren van de tweede buis is gestart<br />
en passeert het spoor eind deze zomer. Voor IV<br />
infra, die in opdracht van aannemerscombinatie<br />
Comol5 de spoorstaven monitort tijdens het<br />
boren, regelen we de werkplekbeveiliging. We<br />
verzorgen de RI&E ten aanzien van aanrijd- en<br />
elektrocutiegevaar, zodat de maatvoerder op de<br />
juiste plek veilig zijn werkzaamheden kan uitvoeren.<br />
Ook voor het reinigen van de meetindicatoren<br />
-stickers op de spoorstaven die vervuild raken<br />
door onder andere remstof van voorbij razende<br />
treinen- zorgen we ervoor dat IV Infra kan<br />
meeliften in geplande buitendienststellingen van<br />
de procesaannemer.”<br />
Door de jarenlange ervaring in de infrasector,<br />
weten de medewerkers van UR Consultant als<br />
geen ander oorzaak en gevolg te duiden, zodat<br />
bedrijven veilig en vertrouwd kunnen werken<br />
op of rond het spoor. ■<br />
Trace West Oost- 6 van project Rijnlandroute. (Beeld: Roelof de Vries)<br />
'Door de jarenlange ervaring<br />
in de infrasector, weten we als geen ander<br />
oorzaak en gevolg te duiden'<br />
Naamloos-1 1 21-07-20 09:58<br />
51
THEMA RAIL<br />
Tekst | Joey Kortlever, Sectorhoofd Spoor Iv-Infra Beeld: | Iv-Groep b.v.<br />
HOE MOEILIJK KAN HET ZIJN?<br />
Keerwanden stellen en perronbestrating vervangen<br />
ProRail vindt dat alle Nederlanders zelfstandig moeten kunnen reizen, ook mensen met een<br />
functiebeperking. Daarom wil ProRail dat in 2030 alle stations voor iedereen toegankelijk zijn.<br />
De komende jaren wordt grootschalig onderhoud gecombineerd met maatregelen om obstakels<br />
voor een treinreis weg te nemen. ProRail heeft hiervoor een raamovereenkomst opgesteld en<br />
de sector Spoor van Iv-Infra maakt hier deel van uit. De komende jaren zullen vanuit deze<br />
raamovereenkomst tientallen perronvernieuwingen uitgevoerd worden.<br />
PERRONVERNIEUWING<br />
Bij grootschalig onderhoud, in de vorm<br />
van perronvernieuwing, wordt onder andere<br />
gedacht aan het stellen van keerwanden<br />
en de bestrating van het perron. De reactie<br />
‘hoe moeilijk kan dat zijn?’ hebben we<br />
dan ook al vaker gehoord. Dat er wel wat<br />
meer bij komt kijken, leggen we graag uit.<br />
Er zijn 4<strong>04</strong> stations in Nederland en daarnaast<br />
zijn er enkele stations die alleen worden gebruikt<br />
voor speciale gelegenheden, zoals station Rotterdam<br />
Stadion. Om zelfstandig te kunnen reizen<br />
moeten er diverse maatregelen genomen worden,<br />
zoals gelijkvloerse perrons en trapleuningen<br />
met braille-informatie. Ook moeten stationsvoorzieningen,<br />
zoals toiletten, door iedereen veilig<br />
en zelfstandig gebruikt kunnen worden. Er zijn<br />
twee maatregelen, die worden meegenomen tijdens<br />
de perronvernieuwingen, die eruit springen.<br />
Ten eerste het realiseren van een drempelloze inen<br />
uitstap van de trein: de P76 norm. Deze norm<br />
houdt onder andere in dat perrons 76 centimeter<br />
hoog moeten zijn. De tweede maatregel is het<br />
toegankelijk maken van perrons door middel van<br />
hellingbanen. Tijdens de perronvernieuwingen<br />
worden ook andere maatregelen meegenomen,<br />
zoals het vernieuwen en/of aanbrengen van de<br />
ribbelige geleidelijnen, veiligheids- en perronrandmarkeringen,<br />
outillage, omroepinstallaties en verlichting.<br />
Alle maatregelen hebben hun eigen voorschriften<br />
met bijbehorende eisen. Dit vergt een<br />
goede voorbereiding en een goed ontwerp. Een<br />
integraal ontwerp is hierbij van belang vanwege<br />
de raakvlakken tussen de verschillende systemen.<br />
Vernieuwen perrons station Haarlem Spaarnwoude met EPS en trekputten.<br />
JARGON EN CERTIFICERING<br />
Net als binnen diverse andere branches is er bij<br />
werken rondom en aan het spoor sprake van<br />
jargon, afkorting van begrippen, bedrijfsvoor-<br />
52
THEMA RAIL<br />
Drempelloze in- en uitstap gerealiseerd.<br />
schriften, productspecificaties, certificeringen<br />
en noem maar op. Als erkend ingenieursbureau<br />
heeft Iv-Infra toegang tot de RailinfraCatalogus<br />
van ProRail waar honderden van deze bedrijfsvoorschriften<br />
en productspecificaties beschreven<br />
staan. Voordat het ontwerp gemaakt<br />
wordt, moeten alle relevante voorschriften en<br />
eisen in beeld worden gebracht. Ook om verificatie<br />
en validatie toe te kunnen passen.<br />
ONTWERPVOORSCHRIFT<br />
In ‘OVS00067 Ontwerpvoorschrift perrons’<br />
staat beschreven dat een perron kan worden<br />
gebouwd als op zichzelf staand bouwwerk<br />
of geïntegreerd in een kunstwerk. Voorbeelden<br />
van perrons die zijn geïntegreerd in een<br />
kunstwerk zijn onder andere het spoorviaduct<br />
van station Voorburg, station Best in spoortunnel<br />
Best en station Barendrecht in de bovengrondse<br />
tunnel (Kap van Barendrecht).<br />
Perrons hebben een verdiepte, verhoogde of<br />
gelijke ligging met de omgeving. De opbouw van<br />
een perron is afhankelijk van de locatie en vooral<br />
van de stabiliteit van de ondergrond. Meestal<br />
zijn ze gebouwd als zandperron. Dat wil zeggen<br />
dat een perron over de volledige lengte en<br />
kopse einden is opgebouwd uit betonnen keerwanden.<br />
Ze zijn gevuld met zand en de vloer<br />
is afgewerkt met betontegels en/of betonnen<br />
vloerelementen. Bij een zettingsgevoelige locatie<br />
is een perronconstructie opgebouwd met lichte<br />
materialen, zoals EPS (piepschuim). De raamovereenkomst<br />
geldt hoofdzakelijk voor grootschalig<br />
onderhoud aan zandperrons, die zijn<br />
omsloten met de betonnen perronkeerwanden.<br />
PERRONKEERWANDEN<br />
Voor het zetten van perronkeerwanden is het<br />
van belang de huidige situatie van het spoor,<br />
perron en eventuele dwangpunten inzichtelijk te<br />
krijgen. Daarom worden deze gescand volgens<br />
RLN00296. Op basis van de inmeting wordt<br />
gekeken naar optimalisatie van het alignement.<br />
Een alignement is een op basis van eisen uit<br />
OVS00056-4.1 bepaalde wiskundige beschrijving<br />
van de theoretische ligging van het spoor.<br />
De werkelijke ligging wijkt hier vrijwel altijd van<br />
af. Afhankelijk van de status van een alignement<br />
zijn er verschillende alignementen die als basis<br />
kunnen dienen voor de perronhoogte en -afstand,<br />
namelijk PVS-tracé, doeltracé, nul-tracé,<br />
projectdoeltracé en een verbeterd nul-tracé<br />
Indien de draagkracht van de bestaande ondergrond<br />
goed is, worden de perronkeerwanden<br />
gesteld op een laag van 20 centimeter gestabiliseerd<br />
zand. Het uitzetten van de perronkeerwanden<br />
wordt gedaan op basis van de perronhoogte<br />
en –afstand. De perronhoogte is de<br />
hoogte van de perronrand: nominaal 760 mm<br />
+BS (bovenkant spoorstaaf). De perronafstand<br />
is de afstand van nominaal 1700 mm tussen de<br />
perronrand en het hart van het spoor. Bij perronsporen<br />
in een boog moet rekening worden<br />
gehouden met de nominale perronafstand<br />
tussen het hart van het spoor en de rand van<br />
het perron, deze moet worden vermeerderd<br />
of verminderd met een breedtetoeslag. Deze<br />
toeslag is afhankelijk van de verkanting van het<br />
perronspoor. De perronafstand moet worden<br />
vermeerderd of verminderd wanneer het perron<br />
respectievelijk aan de binnenzijde of aan de<br />
buitenzijde van de boog is gesitueerd.<br />
Station Soestdijk met perronspoor in een boog.<br />
OUDERE PERRONS<br />
Bij oudere perrons staan perronkeerwanden vaak<br />
direct op de onderliggende zand- of grondlaag.<br />
Oudere perrons kunnen ook uit gemetselde keerwanden<br />
bestaan. Deze beginnen onderaan breed<br />
en lopen trapsgewijs naar boven. De bovenkant is<br />
afgewerkt met een afdeksloof of een gemetselde<br />
rollaag. Om de exacte opbouw van de gemetselde<br />
keerwand te bepalen dienen oude tekeningen<br />
te worden bekeken. Als dit niet de benodigde<br />
informatie oplevert, moet voorafgaand aan een<br />
buitendienststelling de gemetselde keerwand vrijgegraven<br />
worden. Een perron kan ook een monumentale<br />
status hebben. In dat geval moeten de<br />
mogelijkheden afgestemd worden met ProRail,<br />
Monumentenzorg en het bevoegd gezag.<br />
HELLINGBANEN<br />
Op een station zonder liften dienen hellingbanen<br />
te zijn. De perronvernieuwingen worden<br />
gecombineerd met het plaatsen, vernieuwen<br />
en aanpassen van hellingbanen volgens<br />
de huidige regelgeving. Een hellingbaan dient<br />
een helling te hebben van 1:20 of flauwer,<br />
met een rustplateau van minimaal 1,5 meter.<br />
De breedte van een hellingbaan moet minimaal<br />
1,2 meter zijn en aan beide zijden worden<br />
voorzien van een dubbele buisleuning.<br />
Bij het aanpassen van een hellingbaan kan de<br />
perronindeling en/of perronlengte veranderen.<br />
Dit kan tot gevolg hebben dat treinlengteborden<br />
wellicht verplaatst moeten worden.<br />
BUITENDIENSTSTELLING<br />
De meeste werkzaamheden moeten volgens<br />
het Normenkader Veilig Werken in een buitendienststelling<br />
worden uitgevoerd. Door de relatief<br />
smalle perrons betekent dit dat de gehele<br />
perronvernieuwing in een buitendienststelling<br />
moeten worden uitgevoerd. De reizigers hebben<br />
hierdoor weinig overlast van de werkzaamheden.<br />
Om de impact voor de reizigers zo klein mogelijk<br />
te houden duren de buitendienststellingen<br />
meestal (maar) een weekend. Dit vraagt een gedetailleerde<br />
planning en logistiek plan. Er mag niks<br />
tegenzitten in zo’n weekend.<br />
Kortom: het werk zelf, het stellen van keerwanden<br />
en vervangen van perronbestrating, is misschien<br />
niet zo moeilijk, maar het werk vooraf…<br />
daar zit de uitdaging in! ■<br />
53
PROJECT THEEMSWEGTRACÉ<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Infranea<br />
4D BIM houdt Theemswegtracé<br />
‘op de rails’<br />
In de haven van Rotterdam komen alle transportvormen in hoge intensiteit samen: over de weg, het<br />
spoor en op het water. Met name bij die laatste twee wringt de schoen ter hoogte van de beweegbare<br />
Calandbrug bij Rozenburg. Om dit knelpunt te voorkomen, is een slimme omleiding bedacht,<br />
zodat het spoorverkeer niet meer de scheepvaartroute doorkruist. De aanleg van dit 4 kilometer<br />
lange Theemswegtracé is een complex project in een uitdagende omgeving met vele stakeholders.<br />
Reden om de omlegging in een 4D-model voor te bereiden.<br />
“Het Theemswegtracé is een oplossing voor het<br />
capaciteitsknelpunt voor het treinverkeer dat<br />
verwacht wordt als gevolg van de groei van het<br />
spoorvervoer, alsmede de groei in het scheepvaartverkeer<br />
van en naar de Brittanniëhaven”,<br />
begint Dieter Behaeghel, projectdirecteur van<br />
bouwcombinatie SaVe, verantwoordelijk voor de<br />
realisatie van de onderbouw. “Het nieuwe tracé<br />
loopt over een verhoogd spoorviaduct, krijgt<br />
twee boogbruggen en sluit ter hoogte van de<br />
A15 weer aan op de bestaande spoorbaan. Op<br />
die manier komt het toenemende treinverkeer<br />
niet langer in het vaarwater van het scheepvaartverkeer,<br />
wat de doorstroming zal verbeteren.”<br />
4D-BIM<br />
In de tenderfase, nog vóór de gunning, heeft Infranea<br />
opdrachtgever Havenbedrijf Rotterdam<br />
ondersteund met het aspect Bouw Informatie<br />
Management (BIM) in de aanbesteding. “Het<br />
idee was om de planning aan het 3D-model te<br />
koppelen, vanwege de vele stakeholders in de<br />
omgeving, zodanig dat een aantal logistieke operaties<br />
al in het voortraject gesimuleerd konden<br />
worden”, legt Jaap de Boer uit, Operationeel Directeur<br />
van Infranea. “In overleg met het Havenbedrijf<br />
hebben we ons na de gunning vrij kunnen<br />
maken om de advieswerkzaamheden op het<br />
vlak van BIM voort te kunnen zetten voor de<br />
combinatie SaVe. We hebben bij aanvang een<br />
BIM Uitvoeringsplan opgesteld dat de BIM-strategie<br />
en -processen beschrijft ten behoeve van<br />
het succesvol voorbereiden en voltooien van<br />
het project. De koppeling van de planning aan<br />
het 3D-model is hier bij cruciaal gebleken. 4D<br />
BIM heeft daarnaast ook geholpen in de communicatie<br />
naar de omgeving om stakeholders<br />
te informeren om de verwachtingen te managen<br />
op vlak van bouwactiviteiten en veiligheid<br />
(wat niet evident is in een complexe industriële<br />
omgeving als de Botlek). Het model is daarnaast<br />
ook gekoppeld aan andere systemen zoals Relatics<br />
wat het eenvoudig maakt om na oplevering<br />
het vereiste digitaal opleverdossier te overhandigen<br />
aan het Havenbedrijf.”<br />
Ook voor SaVe zelf biedt het 4D-model volgens<br />
Behaeghel veel beter inzicht. “Het neemt een belangrijke<br />
plaats in bij de filosofie die we uitdragen<br />
als combinatie. SaVe staat voor ‘stick to the plan’,<br />
‘altijd veilig’, ‘verbindend samenwerken’ en een ‘excellente<br />
werkvoorbereiding’. Door een project in<br />
4D-BIM uit te werken, ga je als het ware virtueel<br />
op voorhand bouwen. Zo krijgen we het inzicht<br />
om alle aspecten van het werk in één keer goed<br />
te realiseren, waardoor de faalkosten aanzienlijk<br />
dalen. Het is zelfs mogelijk om draaicirkels van<br />
bouwkranen op voorhand digitaal in het werk uit<br />
te testen en kraanposities te controleren in relatie<br />
tot de ligging van kabels en leidingen. We koersen<br />
mede dankzij 4D-BIM nog steeds op de voorziene<br />
einddatum. Niet zo vanzelfsprekend gezien de<br />
omstandigheden met corona.” ■<br />
Links de actuele stand van zaken; rechts het BIM model eindsituatie.<br />
54
PROJECT THEEMSWEGTRACÉ<br />
De omlegging van het<br />
Theemswegtracé is in een<br />
4D-model voorbereid.<br />
(Beeld: PortPictures/<br />
Danny Cornelissen)<br />
55
PROJECT THEEMSWEGTRACÉ<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | SGS Roos+Bijl<br />
Meest complexe ondergrondse<br />
infragebied van Nederland<br />
De aanleg van het 4 kilometer lange Theemswegtracé, de Havenspoorlijn, vindt plaats in het meest<br />
complexe ondergrondse infragebied van Nederland; het Havengebied van Rotterdam. In opdracht van<br />
netbeheerder Stedin heeft SGS Roos+Bijl de directievoering op zich genomen voor het aanpassen en<br />
verleggen van een grote hoeveelheid cruciale kabels en leidingen in de ondergrond. Een gesprek met Ruud<br />
Straver, directievoerder complexe projecten bij SGS Roos+Bijl, over de ‘kunstgrepen’ die zijn uitgehaald.<br />
In het Rotterdamse Havengebied zijn grote bedrijven<br />
gesitueerd en er liggen belangrijke verbindingen<br />
in de ondergrond. “Om te voorkomen<br />
dat het bestaande kabel- en leidingtracé door de<br />
aanleg van de nieuwe spoorlijn zou verdwijnen<br />
onder het nieuwe asfalt, heeft Stedin ervoor gekozen<br />
om een deel van het tracé 20 meter te<br />
verplaatsen naar een reeds bestaande kabel- en<br />
leidingenstrook,” legt Straver uit. “Die strook was<br />
namelijk nog niet volledig ‘gevuld’. Wel hebben<br />
we de nodige extra voorzieningen moeten treffen<br />
om de warmteafgifte van het totale kabelpakket<br />
binnen de perken te houden, zodanig dat de<br />
transportcapaciteit niet in het geding komt.”<br />
WARMTEAFGIFTE<br />
Een oplossing om de warmteafgifte te beperken,<br />
is volgens Straver het toepassen van<br />
grondverbetering. “Daarbij wordt een zandsoort<br />
toegepast die de warmte beter doorlaat<br />
en wordt het totale pakket ingepakt met<br />
een worteldoek om uitspoeling te voorkomen.<br />
De gemeente Rotterdam had echter<br />
slechte ervaringen met een dergelijke oplossing<br />
op een andere locatie. Reden voor ons<br />
om een alternatief te bedenken. We hebben<br />
een kunststof bak ontwikkeld die is ingezet<br />
op een aantal plaatsen waar sprake is van<br />
extra opwarming. De bak is gevuld met het<br />
speciale zand dat bijdraagt aan een betere<br />
SGS stond ook in voor het ontwerp en de coördinatie van een vijftal tunnelboringen vanaf het hoogspanningsstation onder de rijbaan en het spoor door.<br />
56
PROJECT THEEMSWEGTRACÉ<br />
warmteafgifte.” Behalve voor het ontwerp<br />
van het nieuwe kabel- en leidingtracé stond<br />
SGS Roos+Bijl ook in voor de afstemming<br />
met alle stakeholders. “We hebben de coördinatie<br />
verzorgd tussen aannemers, de gemeente<br />
Rotterdam, het Havenbedrijf Rotterdam,<br />
ProRail en de klanten van Stedin om de<br />
overschakeling van het oude op het nieuwe<br />
netwerk vlekkeloos te laten verlopen.”<br />
Daarnaast stond het ingenieursbureau ook in<br />
voor het ontwerp en de coördinatie van een vijftal<br />
tunnelboringen vanaf het hoogspanningsstation<br />
onder de rijbaan en het spoor door. “Het betreft<br />
gesloten frontboringen met een inwendige<br />
diameter van 80 centimeter”, vervolgt Straver.<br />
“Aangezien de boring dermate dicht bij de bestaande<br />
spoorlijn werd uitgevoerd, zijn er zware<br />
maatregelen getroffen om het spoor stabiel te<br />
houden. Zo is de langste stalen sleufbekisting die<br />
ooit is gemaakt in Europa toegepast over een<br />
lengte van 1 kilometer én dat op slechts 1 meter<br />
van het spoor. Het spoor moest gedurende<br />
de werkzaamheden in gebruik blijven voor het<br />
goederenvervoer. In alle opzichten dus een uniek<br />
project in het meest complexe ondergrondse infragebied<br />
van Nederland.” ■<br />
In opdracht van netbeheerder Stedin heeft SGS Roos+Bijl de directievoering op zich genomen voor het aanpassen en<br />
verleggen van een grote hoeveelheid cruciale kabels en leidingen in de ondergrond.<br />
SGS ROOS+BIJL<br />
UW INGENIEURSBUREAU, MET EEN ENORME PASSIE VOOR KABELS EN LEIDINGEN<br />
De ondergrondse infrastructuur is ons<br />
domein. Olie, gas & chemie, energie,<br />
water en telecommunicatie zijn onze<br />
expertisegebieden. We ontwerpen<br />
technische kabel- en leidingnetwerken<br />
voor distributie en transport, en<br />
verzorgen de begeleiding bij het<br />
aanleggen, verleggen of verwijderen<br />
van kabels en leidingen.<br />
Door onze jarenlange ervaring zijn wij<br />
in staat om met u mee te denken. Die<br />
beste oplossingen zullen en moeten<br />
er komen. Of het nu gaat om het<br />
ontwerpen van een tracé, het beheren<br />
van een netwerk, projectmanagement,<br />
een omgevingsscan of complexe<br />
berekeningen. Wij staan graag voor u<br />
klaar!<br />
+31 (0)10 – 416 40 40<br />
nl.roosenbijl.info@sgs.com<br />
www.roosenbijl.nl<br />
• ADVIES & ENGINEERING<br />
• PROJECTMANAGEMENT<br />
• ASSETMANAGEMENT<br />
• OMGEVINGSMANAGEMENT<br />
57
DE KEI VAN DE GWW<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Van Oord<br />
“Ik heb zand en water<br />
in mijn bloed”<br />
In deze nieuwe rubriek “De kei van de GWW”, waarin we mensen<br />
in de spotlights zetten die op gepassioneerde wijze hun werk doen<br />
binnen de sector, wordt de aftrap gegeven door Ronald Schinagl,<br />
algemeen directeur bij Van Oord Nederland. Naast deze functie is<br />
Schinagl ook vice voorzitter bij de Nederlandse Vereniging van<br />
<strong>Waterbouw</strong>ers, lid van de raad van toezicht van Ecoshape en neemt<br />
hij deel aan het informeel strategisch overleg bij Bouwend Nederland.<br />
'Als de sector teveel druk gaat ondervinden,<br />
dan loop je het risico dat onze vakmensen<br />
de branche gaan verlaten'<br />
58
DE KEI VAN DE GWW<br />
“Ik ben er trots op wat we met Van Oord Nederland<br />
bereikt hebben”, opent hij het gesprek. “We<br />
staan prominent in de markt. Sinds eind 2016 bekleed<br />
ik de functie van algemeen directeur, een<br />
hele grote eer.” Al in 1986 begaf Schinagl zich in<br />
de baggerindustrie. “Zand en water hebben een<br />
enorme aantrekkingskracht op me en dat is altijd<br />
zo geweest. Het zit in mijn bloed. Daarom deed<br />
ik op de TU Delft Civiele Techniek, Kustwaterbouwkunde.<br />
De eerste jaren werkte ik in Nederland,<br />
later ben ik internationaal gegaan.”<br />
CREATIVITEIT EN INNOVATIE<br />
BINNEN DE GWW<br />
Eind 2016 pakte Schinagl bij Van Oord de business<br />
unit Nederland op. “We hebben mooie<br />
successen met projecten als de A16 Rotterdam,<br />
de Afsluitdijk en de ViA15. Aansprekende,<br />
grote, multidisciplinaire projecten. Kortom,<br />
een mooie orderportefeuille met daaraan gekoppeld<br />
een schitterend stuk infrastructuur.<br />
Het zijn complexe projecten, waarbij duidelijk<br />
wordt hoe een goede uitvraag kan leiden tot<br />
creativiteit. Er ontstaat dan ruimte voor deze<br />
creativiteit voor de inschrijvers. Een goed voorbeeld<br />
is de Afsluitdijk, waar innovatie hoogtij<br />
viert. ‘Spuien als het kan, pompen als het moet’<br />
is inmiddels een bekende kreet. En kijk eens<br />
naar de totstandkoming van de Levvel-blocs.”<br />
DUURZAAM KUSTONDERHOUD,<br />
EEN VRAAGSTUK<br />
In het licht van de laatste innovaties die Schinagl<br />
binnen de GWW voorbij ziet komen, uit hij<br />
meteen ook een zorg. “Er bestaat nog steeds<br />
niet altijd het goede klimaat om te innoveren.<br />
Toch is het wel nodig. Een van de vraagstukken<br />
is bijvoorbeeld hoe we het onderhoud aan<br />
de Nederlandse kust op duurzame wijze gaan<br />
voortzetten. RWS heeft in de uitvraag daarvoor<br />
al aangegeven open te staan voor innovatieve<br />
ideeën. Het zou mooi zijn als we vaart<br />
zouden kunnen zetten achter een aantal van de<br />
echte ‘out of the box’ ideeën die opgebracht<br />
zijn. Wij zijn echte ‘doeners’, kijk maar naar<br />
Ecoshape bijvoorbeeld. We hebben pilots nodig,<br />
zodat we kunnen testen, leren, aanpakken<br />
en uitvoeren. Het gevaar bestaat dat we te lang<br />
blijven hangen in theoretische processen.”<br />
OPLOSSINGSGERICHT DENKEN<br />
MET HET OOG OP MORGEN<br />
Schinagl schetst hoe belangrijk het is om een<br />
pakket aan mogelijkheden klaar te hebben<br />
liggen om een antwoord te hebben op de<br />
onzekere toekomst inzake de zeespiegelstijging.<br />
“De oplossingen zullen moeten passen<br />
binnen de duurzaamheidsperspectieven.<br />
Zand opspuiten? Kan dit beter binnen de uitstootnormen?<br />
Dergelijke vragen moeten we<br />
onszelf stellen. Er zullen voor de kustlijn andere,<br />
onconventionele oplossingen moeten<br />
komen”, aldus Schinagl. “Samenwerken is het<br />
sleutelwoord, niet alleen binnen de sector,<br />
maar ook overstijgend. Koppel infrastructuren,<br />
maak gebruik van offshore windfarms.<br />
Laten we coalities gaan vormen om klussen<br />
te klaren.”<br />
TOCH NOG EVEN<br />
OVER CORONA…<br />
“We kunnen er niet omheen om toch nog even<br />
de situatie rondom Corona te belichten. Wat<br />
ben ik trots op de GWW wanneer ik zie dat<br />
we gewoon doorwerken. Kijk naar het project<br />
Houtribdijk bijvoorbeeld, in Coronatijd opgeleverd.<br />
De zorg die ik heb echter, is dat alles<br />
nu goed doorloopt, maar we uiteindelijk toch<br />
met een te krappe orderportefeuille komen te<br />
zitten. Als de sector daarvan teveel druk gaat<br />
ondervinden, dan loop je het risico dat onze<br />
vakmensen de branche gaan verlaten, terwijl<br />
de opgave echt niet kleiner wordt. Dat moeten<br />
we zien te voorkomen.”<br />
Volgens Schinagl is dat niet alleen een geldkwestie.<br />
“Alle brancheorganisaties hebben in<br />
taskforceverband met RWS geïnventariseerd<br />
wat we moeten doen om de workflow op<br />
gang te houden, dat geldt voor lopende en<br />
toekomstige projecten. Dat proces loopt nu,<br />
RWS kijkt wat er kan en neemt zaken mee<br />
als PAS, PFAS, stikstof en organisatorische<br />
beperkingen.” Tot besluit zegt Schinagl: “Het<br />
is van groot belang dat RWS en de sector<br />
de continuïteit van de GWW als sterk focuspunt<br />
hanteren, echt met het oog op de<br />
toekomst. Dat besef mag van mij bij iedereen<br />
prominent aanwezig zijn.” ■<br />
Ronald Schinagl, algemeen directeur bij Van Oord Nederland.<br />
59
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Ardito Fotografie<br />
‘Hybride werkwijze’<br />
houdt het sociale aspect<br />
van samenwerken levend<br />
Ten tijde van dit schrijven bereidt Nederland zich voor op een tweede Coronagolf. De maatregelen<br />
die in het begin van de Coronacrisis van kracht waren en die later versoepeld werden, lijken weer<br />
aangescherpt te worden. ‘Social Distancing’ en thuiswerken komen weer volop in beeld, werkend<br />
Nederland kent ‘de drill’ inmiddels. We praten met Andrea Vollebregt, directrice van de Vereniging<br />
van <strong>Waterbouw</strong>ers, over de nog immer voortdurende invloed van Corona op de sector.<br />
“Het mooie aan waterbouwwerk is dat je tijdens<br />
de uitvoering veel buiten werkt”, opent<br />
Andrea het gesprek. “We hebben tot nu toe<br />
redelijk goed kunnen doorwerken, met de nodige<br />
aanpassingen.” Zij doelt daarmee op individueel<br />
rijden naar het werk en niet met zijn<br />
allen in een bouwkeet gaan zitten bijvoorbeeld.<br />
“Alleen in de cabine van een hijskraan heb je<br />
volledige privé quarantaine.”<br />
EEN SCHIP IS EEN VAREND<br />
QUARANTAINEGEBIED<br />
Andrea heeft respect voor de grote groep<br />
bemanningsleden op schepen, waarvan een<br />
groot deel door Corona vast heeft gezeten<br />
in het buitenland. “Sommigen zitten daar<br />
nog”, schetst zij. “Door de Coronacrisis kun<br />
je niet zomaar even een crew aflossen. Sommige<br />
bemanningen hebben maanden op het<br />
schip gezeten, een hele kleine wereld. Maar<br />
het zijn aanpakkers die ook in een crisissituatie<br />
samen het beste ervan maken. Daar ben<br />
ik trots op. Een schip is eigenlijk een varend<br />
quarantainegebied. Men gaat niet aan land,<br />
hooguit even aan de kade. Mensen van buiten<br />
werd de toegang tot het schip ontzegd<br />
om veiligheidsredenen. Dat houdt in dat het<br />
uitdelen van bijvoorbeeld certificaten uitge-<br />
steld werd. De bevoorrading liep uiteraard<br />
wel gewoon door.”<br />
NIEUWE MOGELIJKHEDEN OM<br />
DOOR TE KUNNEN WERKEN<br />
De hele BV Nederland heeft de slag naar digitale<br />
communicatie inmiddels gemaakt. Ook<br />
in de waterbouw, is de constatering van Andrea.<br />
“We hebben snel geleerd dat we op<br />
het digitale vlak meer kunnen dan we dachten.<br />
Onze leden zitten door het hele land en<br />
het positieve aspect van digitaal samenwerken<br />
is dat er minder gereisd hoeft te worden.<br />
Dat spaart kosten en tijd. Wij zijn er volledig<br />
in meegegaan, door het centrale vergaderen<br />
digitaal te doen. De algemene ledenvergadering<br />
heeft digitaal plaatsgevonden en we zijn<br />
ook gestart met het houden van webinars.<br />
Echt iets om er na Corona in te houden.”<br />
Het sociale aspect van het lijfelijk aanwezig zijn<br />
bij een vergadering wil Andrea echter niet onderschatten.<br />
“Video is leuk, maar je mist een<br />
stuk lichaamstaal, gezelligheid en sfeer. Per slot<br />
van rekening is ons werk ook het verbinden<br />
van mensen. Daar nemen we dus ook geen afscheid<br />
van, we gaan er alleen selectiever mee<br />
om. Zo bekijken we of het echt nodig is om in<br />
het echt samen te komen. Is dat het geval, dan<br />
selecteren we zorgvuldig een locatie waar we<br />
kunnen vergaderen met inachtneming van de<br />
RIVM richtlijnen. We gaan dus voor de combinatie<br />
digitaal-fysiek werken, een hybride werkwijze,<br />
met de richtlijnen van het RIVM als kompas.<br />
Dat geldt niet alleen voor onze vereniging,<br />
maar ook voor ontmoetingen met opdrachtgevers.<br />
Soms is het lastig, maar we hebben er nog<br />
geen onvertogen woord over gehoord. Iedereen<br />
neemt zijn verantwoordelijkheid.”<br />
“WE KUNNEN WERKEN, DUS<br />
LAAT ONS WERKEN”<br />
Tot besluit praten we over de orderportefeuille,<br />
nu en in de toekomst. Een bron van<br />
zorg voor Andrea. “Nu werken we door aan<br />
orders die er al lagen, in aangepaste vorm.<br />
Maar hoe houden we die orderstroom op<br />
gang? De orderportefeuille moet gevuld<br />
worden en op stapel staande projecten<br />
moeten versneld op de markt komen. We<br />
kunnen werken, dus laat ons werken. Mijn<br />
angst voor teruglopende orders is niet alleen<br />
teruglopende omzet, maar dat er door de<br />
druk ook nog mensen vertrekken uit de sector.<br />
Dan krijg je een ‘brain drain’ en zie die<br />
kennis maar weer eens terug te krijgen ■<br />
60
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
'De orderportefeuille moet gevuld<br />
worden en op stapel staande<br />
projecten moeten versneld<br />
op de markt komen'<br />
Andrea Vollebregt.<br />
61
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
De 100%-recyclebare infiltratiebuffer zorgt ervoor dat na een stevige regenbui de<br />
wateroverlast op verharde oppervlaktes rondom ‘t Gasthoês wordt verminderd.<br />
Tekst | Rockwool BV Beeld | Rockwool BV<br />
Infiltratiebuffer toegepast bij klimaatadaptieve<br />
gebiedsontwikkeling in<br />
centrum van Horst aan de Maas<br />
Het project biedt ruimte voor een testlocatie om capillaire werking van de<br />
steenwol van ondergronds Rockflow- watermanagementsysteem te onder-<br />
Het gebied rondom het culturele centrum ‘t Gasthoês in Horst aan de Maas, dat wordt gerenoveerd,<br />
wordt herontwikkeld tot een groen gebied. Dit versteende gebied kampt met actuele problematiek<br />
van forse regenbuien, extreme droogte en hittestress. In dit gebied wordt de Rockflow infiltratiebuffer<br />
van Lapinus (onderdeel van de ROCKWOOL Group) toegepast.<br />
De 100%-recyclebare infiltratiebuffer zorgt<br />
ervoor dat na een stevige regenbui de wateroverlast<br />
op verharde oppervlaktes rondom<br />
‘t Gasthoês wordt verminderd. Het slimme<br />
watermanagementsysteem buffert hemelwater<br />
en infiltreert het in de bodem waardoor<br />
het grondwaterpeil op niveau blijft. De klimaatatlas<br />
geeft aan dat de temperatuur op bepaalde<br />
locaties in Horst aan de Maas hoger is dan elders.<br />
Bij fikse regenbuien kan het hemelwater<br />
onvoldoende door de rioleringen worden afgevoerd.<br />
De gemeente Horst aan de Maas heeft<br />
daarom bepaald om binnen de herinrichting<br />
van het gebied rondom ‘t Gasthoês, klimaatadaptieve<br />
maatregelen te treffen zodat een<br />
vergroend gebied ontstaat dat wateroverlast<br />
tegengaat, minder snel opwarmt, verdroging tegengaat<br />
en het grondwaterpeil op niveau houdt.<br />
62
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
GROEN GEBIED<br />
‘t Gasthoês is in bezit geweest van Woningcorporatie<br />
Wonen Limburg en is inmiddels eigendom<br />
van de gemeente Horst aan de Maas.<br />
Marleen van Ulft is senior gebiedsontwikkelaar<br />
bij Wonen Limburg. Haar taken zijn onder<br />
meer om wijken en buurten leefbaar te<br />
houden en mensen een prettige woonplek te<br />
bieden. “Groen in een woongebied is hiervan<br />
een belangrijk onderdeel”, geeft ze aan. “Gemeente<br />
Horst aan de Maas besteedt steeds<br />
vaker aandacht aan klimaatadaptie. De duurzame<br />
gebiedstransformatie, genaamd Hof te<br />
Berkel, rondom ‘t Gasthoês is hiervan een<br />
mooi voorbeeld.” Wonen Limburg heeft in<br />
samenwerking met Gemeente Horst aan de<br />
Maas dit project opgestart om hun bestaande<br />
panden met de infra eromheen te kunnen verduurzamen<br />
en te vergroenen. “Voor het bestrijden<br />
van wateroverlast bij piekbuien stelt<br />
de gemeente eisen aan leefklimaat, ruimtelijke<br />
ordening, duurzaamheid, onderhoud en uiteraard<br />
aan de kosten hiervan”, zegt Van Ulft. De<br />
hoofddoelstelling van de gemeente is om het<br />
gebied rondom ‘t Gasthoês te transformeren<br />
tot een open en groen gebied, dat direct in<br />
verbinding staat met het centrum van de stad.<br />
De bestaande parkeerplaats is hiervoor compleet<br />
opnieuw ingericht. Van Ulft vertelt dat<br />
Wonen Limburg samen met een groot aantal<br />
partijen betrokken is bij de uitwerking van<br />
de inrichtingsplannen van de openbare infra,<br />
zoals de bewoners, ondernemers en bouwpartijen.<br />
“Door deze manier van samenwerken<br />
kunnen bewuste keuzes gemaakt worden<br />
voor het verduurzamen van de klimaatbestendige,<br />
stedelijke omgeving”, zegt Van Ulft.<br />
Het project zal dit najaar worden opgeleverd.<br />
BOUWTEAM<br />
Wim Ramakers is projectleider bij het infrabedrijf<br />
BLM <strong>Weg</strong>enbouw in Wessem. “We voeren<br />
dit project in een bouwteamsetting uit”,<br />
zegt Ramakers. Het bouwteam bestaat uit de<br />
gemeente als opdrachtgever, hoofdaannemer<br />
BLM <strong>Weg</strong>enbouw en bureau Kragten, die de<br />
gemeente heeft ondersteund bij het voorlopig<br />
ontwerp van de herontwikkeling van het<br />
Gasthoêsgebied, waarin het slimme watermanagementsysteem<br />
van Lapinus als totaaloplossing<br />
is toegepast. Lapinus nam regelmatig deel<br />
aan dit bouwteam om mee te denken over<br />
een totaaloplossing “Het gebied krijgt een diverse<br />
en duurzame kwaliteit voor het verbeteren<br />
van het milieu en het leefklimaat in deze<br />
versteende omgeving.” De parkeerplaats die<br />
intact blijft, moet bereikbaar blijven. Het regenwater<br />
wordt opgevangen en zoveel mogelijk<br />
in de bodem geïnfiltreerd. “Alle straatkolken<br />
in het verharde oppervlak zijn aangesloten<br />
op een apart regenwaterriool, die overgaat in<br />
de infiltratiebuffer Rockflow van Lapinus. Bij<br />
piekbuien nemen de buffers het regenwater<br />
op en geven dat vervolgens vertraagd af aan<br />
de bodem. “Dit voorkomt wateroverlast en<br />
verdroging van de bodem.” Daarnaast wordt<br />
het dakwater van ‘t Gasthoês opgevangen en<br />
doorgesluisd naar een permavoidsysteem,<br />
waarbij de steenwol zorgt voor het transport<br />
van water naar de planten toe. Dit systeem<br />
bevat ondergrondse waterbuffers onder de<br />
groenvakken, die zorgen voor een capillaire<br />
werking, waardoor het waterniveau voor de<br />
beplanting op peil blijft. “We testen in dit<br />
project of dit beproefde permavoidsysteem<br />
nagebootst kan worden door het Rockflowsysteem”,<br />
zegt Ramakers.<br />
Het gebied rondom het culturele<br />
centrum ‘t Gasthoês in Horst aan de<br />
Maas, dat wordt gerenoveerd, wordt<br />
herontwikkeld tot een groen gebied.<br />
KLIMAATVERBETERING<br />
Joop Schaghen is adviseur gebiedsontwikkeling<br />
en burgerparticipatie bij Kragten in Herten.<br />
“Wateroverlast bij flinke regenbuien en<br />
sterke opwarming van de stad in de zomer<br />
zijn actuele thema’s”, zegt Schaghen. “Gemeentes<br />
onderkennen steeds vaker de problemen<br />
die verharde oppervlakten veroorzaken<br />
in stedelijk gebied.” Dat Nederland op dit<br />
moment opnieuw wordt geconfronteerd met<br />
een droogteperiode, draagt hier sterk aan bij.<br />
“Minder stenen en meer groen in de stad zorgen<br />
voor minder wateroverlast en voor meer<br />
verkoeling in de zomer.” Schaghen legt uit dat<br />
voor het vergroenen van het Gasthoêsgebied<br />
het watermanagementsysteem Rockflow in<br />
combinatie met de waterabsorberende ZO-<br />
AK-klinker en het beproefde permavoidsysteem<br />
een ideale toepassing is om water op te<br />
vangen en in de bodem vast te houden. “De<br />
infiltratiebuffer is een praktische en duurzame<br />
oplossing voor de actuele waterhuishoudingsproblematiek<br />
waarmee gemeentes<br />
steeds vaker te maken krijgen. ›<br />
63
Rockflow<br />
infiltreert<br />
regenwater<br />
Rockflow helpt bij duurzame klimaatadaptatie<br />
in stedelijk gebied.<br />
Het Rockflow-systeem van steenwol<br />
elementen is een duurzame oplossing om<br />
regenwater in stedelijk gebied snel op te<br />
vangen. Het opgevangen water wordt ter<br />
beschikking gesteld aan bomen en planten<br />
of geïnfiltreerd in de bodem en draagt bij<br />
aan de natuurlijke waterbalans.<br />
Part of the ROCKWOOL Group
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
In dit gebied wordt de Rockflow infiltratiebuffer van Lapinus (onderdeel van de ROCKWOOL Group) toegepast.<br />
Het heeft een hoge waterdoorlatendheid en<br />
hoge opnamesnelheid en het kan 95% van<br />
zijn eigen volume in water absorberen”, legt<br />
Schaghen uit. “Door dit permavoidsysteem<br />
ontstaat een optimale groeiconditie voor<br />
planten en bomen, die uiteindelijk sterk bijdraagt<br />
aan de klimaatverbetering in het gebied”,<br />
zegt Schaghen.<br />
Ralf Vaessen is directeur van hoveniersbedrijf<br />
Herman Vaessen in Maasbree. Hij is bij<br />
het project Gasthoês betrokken als specialist<br />
op het gebied van innovatief vergroenen van<br />
verharde oppervlaktes in stedelijke gebieden.<br />
“Het is de bedoeling dat dit gebied zo’n 400<br />
kubieke meter water moet kunnen bufferen<br />
en infiltreren in de bodem.” Vaessen legt uit<br />
dat het samenwerken in bouwteamverband<br />
met de betrokken uitvoerende partijen de<br />
drijvende kracht is achter dit project. “Tijdens<br />
het voortraject hebben deze partijen uitvoerig<br />
hun deskundige kennis en ervaring kunnen<br />
delen en inzetten.” Vaessen heeft de groenvoorziening<br />
aangelegd die met sensoren en<br />
vochtmonitoring het watergehalte bijhoudt<br />
en regelt. In het gebied rondom ‘t Gasthoês<br />
zijn verschillende parkeerplaatsen opnieuw<br />
bestraat met de zoak- klinkers (zeer-openafval-keramiek)<br />
van TileSystems. Deze zoakklinkers<br />
zijn gemaakt uit productafval van de<br />
keramische tegels en kunnen snel regenwater<br />
absorberen. “Interessant aan deze tegels<br />
is dat ze niet alleen snel het water opnemen,<br />
bufferen en laten infiltreren en het water laten<br />
afvloeien naar de ondergrondse Rockflowinfiltratiebuffer,<br />
maar ook water laten verdampen<br />
na een hevige zomerse regenbui. Tijdens<br />
hete zomerdagen heeft dit een verkoelend effect”,<br />
zegt Vaessen.<br />
PROEFBAKKEN<br />
Linda de Vries, business developer bij Lapinus,<br />
houdt zich bezig met het toepassen van steenwol<br />
in watermanagementsystemen met de focus<br />
op urban green en klimaatadaptatie in stedelijk<br />
gebied, waarbij gebruik wordt gemaakt<br />
van circulaire materialen. De Vries geeft aan<br />
dat het project Gasthoês redelijk uniek verloopt,<br />
omdat een innovatief bouwteam hiermee<br />
aan de slag is gegaan. “Bijzonder interessant<br />
om hiervan deel uit te maken en om mee<br />
te maken dat we gezamenlijk al die wensen van<br />
de opdrachtgever kunnen waarmaken”, stelt<br />
ze vast. “Kennis wordt gedeeld om samen een<br />
ontwerp te maken voor de groene ruimte van<br />
dit gebied, waarin water wordt vastgehouden<br />
en hergebruikt.” Deze vorm van samenwerking<br />
is vrij uniek bij dit soort infraprojecten. De<br />
Vries denkt dat in de toekomst bij dit type projecten<br />
vaker door uitvoerende partijen samengewerkt<br />
zal worden om de juiste oplossingen<br />
te vinden voor problemen rondom verdroging<br />
en waterhuishouding in de openbare ruimte.<br />
Ze vertelt dat bij dit project Gasthoês plantvakken<br />
met een substraat gemengd met losse<br />
steenwol en capillaire steenwol elementen zijn<br />
aangelegd om te testen hoe water vlak onder<br />
het oppervlak vastgehouden kan worden. In<br />
tegenstelling om overtollig water zo snel mogelijk<br />
te infiltreren, wordt hier water van kleine<br />
buien vast gehouden om droogte tegen te<br />
gaan. Dit substraat heeft een sterke wateropzuigkracht<br />
en deze capillaire werking zorgt<br />
ervoor dat het water naar de oppervlakte<br />
wordt getrokken vanuit een buffer, waardoor<br />
de bodem vochtig blijft zodat de planten niet<br />
uitdrogen. “Water wordt vastgehouden om<br />
droogteperiodes te kunnen overbruggen. Dit<br />
project biedt ons een supermooie kans, vooral<br />
nu in deze droogteperiode om deze testen uit<br />
te kunnen voeren”, zegt De Vries. ■<br />
65
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Nering Bögel<br />
Goed watermanagement betekent<br />
ook droogtemanagement<br />
Ten tijde van dit schrijven staat het nieuws bol van de berichtgeving over extreme wateroverlast<br />
in Nederland, ten gevolge van heftige regenbuien. Het bizarre is dat deze plotseling optredende<br />
problematiek letterlijk volgt op het vorige probleem: water te kort, door aanhoudend warm weer.<br />
Er zitten letterlijk nog geen twee dagen tussen berichten als “vul je zwembad niet om water te<br />
sparen” en “vakantiepark overstroomd”. De klimaatverandering valt niet te ontkennen.<br />
Watermanagement is daarmee belangrijker dan ooit geworden.<br />
Richard Janssen, eigenaar en directeur bij<br />
Nering Bögel, praat met ons over mogelijke<br />
oplossingen om twee vliegen in één klap te<br />
slaan. “Goed watermanagement betekent<br />
ook droogtemanagement”, zegt hij. Eind<br />
2018 lanceerde Nering Bögel de prijsvraag<br />
‘droge voeten Nederland’ (zie GWW 6 –<br />
2018, red.) Janssen: “We hebben een “waterdenktank”<br />
kunnen vormen met 15 universitaire<br />
studenten met de opdracht ideeën<br />
te produceren om anders dan bufferen en<br />
infiltreren het wateroverlastprobleem het<br />
hoofd te bieden. Ja, revolutionair waren ze<br />
zeker, maar nog niet in de huidige tijd haalbaar.<br />
Wellicht in de toekomst…”<br />
REGENWATER OPSLAAN<br />
Janssen vervolgt zijn verhaal: “We zullen voorlopig<br />
op een mechanische manier de wateroverlast<br />
en droogte te lijf moeten gaan. Door<br />
de klimaatverandering is de balans tussen nat<br />
en droog verstoord geraakt. Te veel water in<br />
een kort tijdsbestek, of te weinig water over<br />
een langere periode van hitte. We zullen die<br />
enorme plens water die telkens over ons heen<br />
komt moeten ‘bewaren’ voor periodes van<br />
droogte. Dat betekent dus dat we het water<br />
niet meer ‘rücksichtslos’ moeten afvoeren,<br />
maar moeten gaan bufferen. Dat vraagt om<br />
een kantelmoment in ons ‘riooldenken’.”<br />
66
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
1: Ondergrondse buffertank voor duizenden m 3 opslag.<br />
Bufferen en infiltreren zijn nu de enige mogelijkheden<br />
die in de praktijk gerealiseerd<br />
kunnen worden. “Dat begint al bij je eigen<br />
huis, waar meer groen en minder tegels of<br />
beton al een bijdrage kunnen leveren. Toch<br />
is dat een druppel op de gloeiende plaat”,<br />
oppert Janssen. “De extremen nemen naar<br />
verwachting alleen maar toe. Dat vraagt om<br />
regelbare opslagbassins en begint bij het<br />
zo optimaal mogelijk benutten van ons bestaande<br />
rioleringsstelsel. Onderhoud is het<br />
sleutelwoord, voorkomen van verstoppingen<br />
door straatvuil en bladeren, zorg dat lucht<br />
uit buizen kan ontsnappen. Een luchtbel die<br />
niet weg kan, functioneert als een afsluiter.<br />
Houdt de afwaterpunten -kolken en gotengoed<br />
schoon. Installeer voldoende pompputten<br />
op de cruciale plekken, zodat deze het<br />
overtollige water naar grotere buizen of bufferputten<br />
kunnen pompen. Daar kan het water<br />
dan tijdelijk worden opgeslagen.”<br />
ZORG DAT DE KWALITEIT<br />
VAN HET OPGESLAGEN WATER<br />
GOED IS EN BLIJFT<br />
Met het opslaan van hemelwater alleen ben<br />
je er nog niet, leren we. Janssen legt uit: “In<br />
2: Ondergrondse waterzuivering van het bufferwater.<br />
principe is hemelwater vervuild. Het neemt<br />
namelijk straatvuil en olie mee. Daarom is<br />
het belangrijk om het gebufferde water ook<br />
te zuiveren van vaste delen en olieachtige<br />
substanties, zodat het direct klaar is voor gebruik,<br />
wanneer er droogte dreigt.”<br />
PUTDEKSELS VOORZIEN<br />
VAN ONTLUCHTINGS-<br />
MOGELIJKHEDEN<br />
Een bekend probleem bij wateroverlast is<br />
dat putdeksels de vrije loop krijgen bij overdruk<br />
vanuit de riolering. Levensgevaarlijk, is<br />
3 en 4: Distributie regenwater vanuit bufferopslag<br />
via regelkleppen en pompsystemen naar gebruikers.<br />
de mening van Janssen. “Je ziet de opening<br />
van het riool niet en weet ook niet waar de<br />
deksel ligt. Daarom moeten deksels een ontluchtingsinrichting<br />
krijgen, dan kan de lucht<br />
uit het riool. Door de deksel aan de rand<br />
te borgen blijft deze vervolgens op de juiste<br />
plek. Dat zijn simpele maatregelen die in<br />
principe direct uitvoerbaar zijn en alvast veel<br />
leed voorkomen en overlast beperken.”<br />
Hoe een goed afwateringssysteem met bufferopslag<br />
eruitziet, wil Janssen tot besluit<br />
graag toelichten in een speciaal daarvoor gemaakte<br />
serie afbeeldingen ■<br />
5: Aangepaste straatkolken voor regenwaterafvoer<br />
(onder) snelweg, zeer eenvoudig en energieloos..<br />
6: Kolk voor regenwater, grote vrije doorlaat met<br />
vuilvanger.<br />
7: Rioolontlastklep, putdeksel kan niet weg bij<br />
opstuikend water en ontlast de riooldruk.<br />
67
Werken<br />
aan aan water<br />
Op Nering Op Nering Bögel<br />
Bögel<br />
kunt kunt u bouwen u u bouwen<br />
Gebaseerd Gebaseerd op op meer op op op dan dan meer dan 250 dan 250 dan 250 jaar jaar 250 250 jaar jaar<br />
jaar<br />
ervaring ervaring biedt Nering biedt Bögel Nering door-<br />
Bögel doordachte<br />
oplossingen voor voor afwatering<br />
voor afwatering<br />
dachte oplossingen en en afvalwaterbehandeling. en en en Van Van Van des-<br />
Van des-<br />
Van des-<br />
deskundige<br />
advisering, advisering, levering levering van van van van<br />
van<br />
kundige producten producten systemen en systemen tot tot en tot en tot met en tot en met<br />
en met<br />
met<br />
nazorg. Naast nazorg. standaard Naast standaard producten<br />
producten<br />
en en systemen, en en en systemen, levert Nering levert Bögel Nering Bögel<br />
uiteraard uiteraard ook ook ook systemen ook ook systemen op op maat. op op op maat.<br />
Gedegen Gedegen advies, een advies, een een breed een een assor-<br />
breed assortiment<br />
met een met een met een uitstekende een een uitstekende prijs-<br />
prijstiment<br />
met kwaliteitsverhouding kwaliteitsverhouding en en een en een en een prima<br />
en een een prima<br />
service. Dat service. Dat Dat is is Dat waar Dat is is is Nering is waar Bögel Nering Bögel<br />
voor voor staat.<br />
voor staat.<br />
Het Het Het programma Het Het programma van van van Nering van van Bögel<br />
Nering Bögel<br />
is is in in is vrijwel is in is in is in in alle vrijwel alle alle materialen alle alle materialen en en uitvoeringevoeringen<br />
leverbaar leverbaar en en bestaat en en en o.a.<br />
bestaat o.a. o.a. o.a.<br />
o.a.<br />
en uit-<br />
en uit-<br />
en uit-<br />
uit-<br />
uit: uit: uit: uit:<br />
uit:<br />
Innovatieve Innovatieve oplossingen oplossingen voor een voor optimale<br />
een optimale<br />
infrastructuur, al al meer al al al meer dan 250 dan jaar<br />
250 jaar<br />
Afwatering<br />
Afwatering<br />
• • Dakafvoeren • • •• Dakafvoeren<br />
• • Afvoerputten<br />
• • •• Afvoerputten<br />
• • Goten • • •• Goten<br />
• • Afdekkingen • • •• Afdekkingen en en roosters en en en roosters<br />
• • Vloerluiken • • •• Vloerluiken<br />
• • Straat/trottoirkolken<br />
• • •• Straat/trottoirkolken<br />
• • Putafdekkingen<br />
• • •• Putafdekkingen<br />
• • Pompputten • • •• Pompputten<br />
• • Spindelschuiven<br />
• • •• Spindelschuiven<br />
• • Terugslagkleppen<br />
• • •• Terugslagkleppen<br />
De De oeroude De oeroude kolk is kolk is ineens is is is ineens multifunctioneel geworden,<br />
geworden,<br />
door alle door opties alle opties die die er er die nu er er nu zijn er nu nu zijn<br />
1. 1. Een 1. Een 1. kolk Een 1. 1. Een kolk Een met met kolk een met een met gietijzeren een met een een gietijzeren stankscherm, stankscherm, traditionele traditionele kolk<br />
kolk<br />
kolk<br />
2. 2. Een 2. Een 2. kolk Een 2. 2. Een kolk Een met met kolk de met de met nieuwe de met de de de clickklep, nieuwe clickklep, nieuw en en nieuw geschikt en en en voor geschikt voor het het vuilwaterstelsel<br />
voor het het het vuilwaterstelsel<br />
3. 3. De 3. De 3. traditionele De 3. 3. De De traditionele kolk kolk met met kolk een met een met gietijzeren een met een een gietijzeren stankscherm, stankscherm, in in combinatie combinatie met met de met de met de met de de de<br />
vuilvanger<br />
vuilvanger<br />
4. 4. Een 4. Een 4. kolk Een 4. 4. Een kolk Een met met kolk vuilvanger, met met met vuilvanger, zonder stankscherm, zonder stankscherm, goed voor goed voor de de meest voor de de de de optimale<br />
meest optimale<br />
waterafvoer waterafvoer in in combinatie combinatie met met het met het met voorkomen het met het het voorkomen van van vervuiling van van van vervuiling van van het van het van het van het<br />
het<br />
achterliggende achterliggende systeem<br />
systeem<br />
Afvalwaterbehandeling<br />
• • Olie/benzine-afscheiders<br />
• • •• • • Vetafscheiders<br />
• • •• Vetafscheiders<br />
• • Meet- • • •• en en Meet- controleputten<br />
en en en controleputten<br />
• • Septic • • •• tanks<br />
Septic tanks<br />
• • IBA-systemen<br />
• • •• IBA-systemen<br />
• • Regenwater-hergebruiksystemen<br />
• • •• • • Emulsiesplitsers<br />
• • •• Emulsiesplitsers<br />
• • Ozoninstallaties<br />
• • •• Ozoninstallaties<br />
• • Filtratiesystemen<br />
• • •• Filtratiesystemen<br />
• • • • ••<br />
-kiurbegrehretawehcsigoloiB<br />
-kiurbegrehretawehcsigoloiB<br />
systemen<br />
systemen<br />
#SAMEN #SAMEN ZIJN WE ZIJN WE STERK<br />
WE STERK<br />
Nering Bögel Nering bv<br />
bv Bögel bv bv<br />
bv<br />
Graafschap Graafschap Hornelaan Hornelaan 155<br />
155 155<br />
155<br />
Postbus Postbus 3, 3, <strong>NL</strong>-6000 3, 3, 3, 3, <strong>NL</strong>-6000 AA AA Weert AA AA AA Weert<br />
Tel.: +31 Tel.: (0)495 +31 -(0)495 574 - - 574 - 574<br />
-- 574 574<br />
574<br />
Fax: Fax: +31 Fax: (0)495 +31 -(0)495 574 - - 574 570 - 570 574 -- 574 570 570<br />
570<br />
E-mail: info@neringbogel.nl<br />
E-mail: Internet: Internet: www.neringbogel.nl<br />
Afwatering Afwatering en en afvalwaterbehandeling<br />
en en en
ACO. creating<br />
the future of drainage<br />
Heeft u een vraag over het opvangen, behandelen,<br />
bergen en afvoeren van (regen)water?<br />
Als producent en ontwikkelaar zijn wij uw<br />
kennispartner voor elk afwateringsvraagstuk.<br />
Lees in dit magazine ook het artikel van ACO<br />
over duurzaam waterbeheer in binnenstedelijk<br />
gebied.<br />
Tel. 0314 368 280 • www.aco.nl
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst: Margriet Langman | Beeld ACO<br />
Klimaatadaptieve afwatering met<br />
bijzondere roosterafdekking<br />
Door bebouwing wordt steeds meer oppervlak verhard waardoor regenwater niet kan infiltreren<br />
in de bodem. Hierdoor neemt de druk op de capaciteit van het riool toe. Bij de realisatie van<br />
de klimaatadaptieve wijk in Voorthuizen was het een eis van de gemeente Barneveld dat het<br />
regenwater afgevoerd moest worden naar wadi’s. Om ervoor te zorgen dat het hemelwater<br />
vanaf harde oppervlakken opgevangen wordt en naar de wadi’s wordt geleid is gekozen voor<br />
de ACO ExoDrain lijnafwateringsgoot met een bijzondere roosterafdekking.<br />
FUNCTIE EN DESIGN OP<br />
HET HOOGSTE NIVEAU<br />
In een woonwijk is het belangrijk dat lijnafwateringssystemen<br />
snel en efficiënt het water<br />
afvoeren én dat roosterafdekkingen geen<br />
geluidsoverlast veroorzaken. Op advies van<br />
Rieks Hulst, sales Engineer bij ACO, is er gekozen<br />
voor de monolithische ExoDrain met<br />
een unieke roosterafdekking. “Mijn idee voor<br />
de bijzondere roosterafdekking ontstond in<br />
de zomer van 2018”, vertelt Nick Lenderink,<br />
Landschapsontwerper bij de Gemeente Barneveld.<br />
“In een sloot zag ik een droge uitgescheurde<br />
bodem, deze vertaalde ik naar een<br />
abstracte figuratie in de roosterafdekking<br />
Dry-Lend. Omdat Voorthuizen is ontstaan<br />
'Er was geen wateroverlast in de wijk,<br />
de ACO ExoDrain was prima in staat het water<br />
in de aanliggende wadi’s te bergen'<br />
aan een voorde, een doorwaadbare plaats<br />
in de beek, ontstonden daar vergelijkbare<br />
bodemscheuren. Het Dry-Lend rooster verwijst<br />
naar deze situatie en geeft het droge<br />
zandlandschap letterlijk weer in de cortenstalen<br />
ExoDrain<br />
HET PERFECTE EINDRESULTAAT<br />
ZIT HEM IN DE DETAILS<br />
Nigel Smit, designer bij ACO, licht toe dat creatieve<br />
ideeën vaak een uniek resultaat leveren,<br />
maar dat deze wel technisch haalbaar moeten<br />
zijn. “Een grote uitdaging bij dit project was het<br />
door laten lopen van het patroon op de roosters,<br />
inspectieluiken, wadi-delen en hoekstukken<br />
van het 400mm brede systeem”, vertelt<br />
hij. Daarnaast was het uitdaging om ervoor te<br />
zorgen dat de zes verschillende patronen in elkaar<br />
overliepen.<br />
EENVOUDIGE PLAATSING<br />
De gemeente is goed te spreken over het robuuste<br />
en makkelijk te plaatsen zelfdragende systeem.<br />
Dankzij geïntegreerde hijsbanden kon de<br />
aannemer de roostergoten eenvoudig en snel<br />
plaatsen op de voldoende verharde en verdichte<br />
ondergrond. Om het nog makkelijker te maken<br />
en de verwerkingstijd te verkorten, leverde ACO<br />
de op maat gemaakte en genummerde goten volgens<br />
een legplan af op de bouwplaats.<br />
ExoDrain transporteert water naar wadi.<br />
ONDERHOUD ZONDER<br />
HINDERNISSEN<br />
Dat de lijnafwatering functionaliteit en design<br />
combineert op het hoogste niveau, blijkt uit<br />
het feit dat beheer en onderhoud zeer efficiënt<br />
is uit te voeren. Dankzij het scharnierende<br />
inspectieluik zijn de goten snel toegankelijk<br />
en hoeven de roosters niet losgeschroefd<br />
te worden. Met een speciale reinigingskop<br />
gebeurt het schoonmaken grondig en effec-<br />
70
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
tief en hebben de omgeving en voorbijgangers<br />
geen last van opspattend water.<br />
DE PRAKTIJK WIJST UIT:<br />
HET WERKT!<br />
“Het doel was om wateroverlast in de wijk te<br />
voorkomen”, vertelt Nick. “ACO heeft hiervoor<br />
de hydraulische berekeningen uit het waterstructuurplan<br />
goed en snel doorgerekend. Hier<br />
is zelfs een voordeligere oplossing uitgekomen<br />
dan in het hemelwaterplan bedacht was. Dat de<br />
berekeningen kloppen blijkt uit de hevige regenbuien<br />
van juni. Er was geen wateroverlast in de<br />
wijk, de ACO ExoDrain was prima in staat het<br />
water in de aanliggende wadi’s te bergen.”<br />
ExoDrain lijngoot met Dry-Lend rooster.<br />
“Ik ben blij dat wij als gemeente voor ACO<br />
hebben gekozen, want het is een professionele<br />
partij die van de hoed en de rand weet. Rieks<br />
was mijn kennisbaken in het voortraject, iedereen<br />
had de drive om het voor elkaar te krijgen<br />
en de interactie met de enthousiaste mannen<br />
van ACO heb ik als heel leuk ervaren”, aldus<br />
Nick Lenderink. ■<br />
Perfecte eindresultaat zit in de details.<br />
71
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Diederen Afwateringstechniek BV<br />
Met de zelfdragende<br />
afvoergoten type I<br />
is de markt voor afwateringsgootsystemen totaal veranderd<br />
Als internationaal opererende handelsonderneming heeft Diederen Afwateringstechniek BV een<br />
omvangrijk assortiment voor GWW, woningbouw, utiliteitsbouw, installatietechniek en industrie.<br />
Daarnaast biedt het uitstekend technisch advies en een sterke service. Als importeur van<br />
Stradal, een Franse betonfabrikant waarvan afwateringsgoten een onderdeel zijn van het uitgebreide<br />
gamma, biedt Diederen de unieke zelfdragende goot. Met de uitvinding van het zelfdragende<br />
‘I-type concept’ heeft Stradal de markt voor afwateringsgootsystemen totaal veranderd.<br />
Marcel Diederen, directeur bij Diederen Afwateringstechniek:<br />
“Vanuit de aannemersmarkt<br />
is de vraag ontstaan naar een afwateringsgoot<br />
die snel en eenvoudig te plaatsen is én die sterk<br />
is en lang meegaat. Het veel toegepaste M-type<br />
moet ingestort worden, wat meer handelingen<br />
met zich meebrengt die ook nog eens weersafhankelijk<br />
zijn. Daarnaast is men huiverig voor<br />
het kapotrijden van het beton. Met de zelfdragende<br />
I-type roostergoten heeft Stradal een<br />
afwateringsoplossing ontwikkeld die snel en<br />
eenvoudig te plaatsen, duurzaam en betrouwbaar<br />
is én voldoet aan de strengste eisen op<br />
het gebied van gebiedsinrichting.”<br />
TECHNISCHE REVOLUTIE<br />
Binnen de I-range heeft Stradal drie types<br />
ontwikkeld in hoogwaardig beton: de HRI,<br />
De HRI van Stradal, een afwateringsgoot die vooral wordt toegepast bij zware verkeersbelastingen zoals in havengebieden of luchthavens.<br />
72
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
vooral toegepast bij zware verkeersbelastingen<br />
zoals in havengebieden of luchthavens.<br />
Met een inwendige breedte tussen<br />
de 200-700 mm en een maximale hoogte<br />
van 1,5 m kunnen er grote oppervlaktes in<br />
één lijngoot afgewaterd worden. De HRI<br />
kan bovendien ook aangepast worden aan<br />
industriële eisen. Dan is er de RI, met een<br />
inwendige breedte van 100 mm. Beide types<br />
voldoen aan verkeersklasse D400 kN en<br />
F900 kN. “En tot slot is er nog de URBAN-<br />
I”, vult Diederen aan. “Een betrouwbare en<br />
flexibele oplossing waarbij geavanceerde<br />
technologie gecombineerd is met een moderne<br />
vormgeving.”<br />
VERRIJKT HET STRAATBEELD<br />
De Urban-I is een afwateringssysteem dat<br />
voldoet aan de strengste technische én esthetische<br />
eisen. De collectie bestaat uit vier<br />
roosterdesigns, geïnspireerd op de dynamiek<br />
van de stad. De slijtagebestendige URBAN-I<br />
is leverbaar in 140 RAL kleuren en heeft een<br />
uitgebreide keuze aan afwerkingen, dat maakt<br />
de URBAN-I eindeloos veelzijdig. “Zo kan het<br />
esthetisch aspect van het gebiedsontwerp<br />
De vier roosterdesigns van de URBAN-I collectie van Stradal. Het esthetisch aspect van het gebiedsontwerp<br />
wordt versterkt door toepassing van de URBAN-I zelfdragende roostergoten.<br />
versterkt worden door toepassing van de<br />
URBAN-I zelfdragende roostergoten.”<br />
EENVOUDIG TE INSTALLEREN<br />
Voor de plaatsing van I-type roostergoten zijn<br />
geen extra installatiematerialen nodig, zodat<br />
dit sneller en goedkoper kan verlopen. “Doordat<br />
het alleen gesteld hoeft te worden, vermindert<br />
het aantal handelingen en daarmee ook<br />
het aantal werkonderbrekingen”, zegt Diederen.<br />
“Doordat er geen beton gestort hoeft te<br />
worden en het product vele malen langer meegaat,<br />
is het ook ecologisch interessant.”<br />
BUFFERCAPACITEIT<br />
“Met de toenemende regenintensiteit, is het niet<br />
alleen zaak het overtollige water snel af te voeren,<br />
maar moet het ook opgeslagen kunnen worden.<br />
Doordat we -als enige in Nederland- de goten in<br />
een breedte van 600-700 mm kunnen uitvoeren,<br />
is het mogelijk dit in de goot te doen zonder daar<br />
een separaat systeem voor te hebben.” Diederen<br />
besluit: “Met Stradal is er altijd wel een passende<br />
oplossing afhankelijk van het type project en de<br />
afwateringseisen. Stradal kan bovendien goed ondersteunen<br />
bij het maken van hydraulische berekeningen<br />
en het maken van afwateringsplannen.” ■<br />
Wie is Diederen Afwateringstechniek??<br />
Als internationaal opererende groothandel heeft Diederen Afwateringstechniek B.V. een omvangrijk assortiment voor woningbouw,<br />
utiliteitsbouw, grond-, weg- en waterbouw, installatietechniek en industrie.<br />
Naast het leveren van producten ondersteunen wij U met technisch advies en sterke service. Wij streven naar een compleet assortiment,<br />
met een sterke focus op de behoeften van onze klanten.<br />
Eens Afwateringstechniek, altijd Afwateringstechniek<br />
Diederen Afwateringstechniek B.V. | De Boelakkers 6 5591 RA, Heeze |+31 (40) 2066240 | verkoop@afwateringstechniek.nl | www.afwateringstechniek.nl<br />
Naamloos-5 1 20-07-20 11:51<br />
73
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | TBS-SVA Groep<br />
Afwateringsoplossingen<br />
Waterbuffering en<br />
infiltratie-systemen<br />
beperken de overlast<br />
bij zware regenval<br />
De klimaatverandering bezorgt ons hevige hoosbuien. De rioleringssystemen lopen dan vol en<br />
het water zoekt een uitweg via toiletpotten. Straten, pleinen en beekjes stromen over en tunnels<br />
en kelders lopen onder. Maar met de afwateringsproblemen zijn ook de oplossingen in opkomst.<br />
Waterbuffering- en infiltratiesystemen kunnen de overlast tot het minimum beperken.<br />
Een bedrijf dat zich speciaal heeft toegelegd op de<br />
afwateringsproblematiek, is de TBS-SVA Groep. Het bedrijf<br />
zette zichzelf op de kaart met haar traditionele straatkolken<br />
en putafdekkingen. Nu brengt het ook een breed assortiment<br />
lijnafwateringsproducten, waaronder roostergoten, draingoten<br />
en verholen-/sleufgoten. Met name deze laatste zijn geschikt voor<br />
waterbuffering.<br />
bodem verdwijnt. De kolk kan ook nog worden voorzien van een<br />
overloop, bijvoorbeeld naar een gracht of rioleringsbuis.”<br />
KOLKEN MET VUILVANGZEVEN<br />
Een techniek die steeds vaker wordt toegepast is de combinatie van<br />
een waterdoorlatende bestrating en een onderlaag van kunststof<br />
WATERBUFFERING MET DE FORTE 800<br />
“Waterbuffering is één manier om de afwateringsproblemen te lijf te<br />
gaan”, vertelt Willy Bruckers, commercieel directeur van TBS/SVA<br />
Groep. “Een mooi product is bijvoorbeeld de Forte 800; een goot<br />
met een uitwendige maat van 1,10 x 1,10 m. Een serieuze goot dus, die<br />
behoorlijk wat water kan bufferen. Zodra de gebufferde watermassa<br />
een bepaald niveau bereikt, treedt de overloopconstructie in werking<br />
en kan het water via smalle leidinkjes gedoseerd het riool verlaten.”<br />
INFILTRATIE MET POREUZE KOLKEN<br />
Infiltratie is er juist op gericht om overbelasting van de<br />
waterhuishoudingstructuur te voorkomen door een gedeelte van het<br />
water al ter plekke te infiltreren. “Hiervoor hebben we kolken van<br />
poreus beton”, vertelt Bruckers. ”Door de poreuze wand kan een<br />
gedeelte van het water onmiddellijk naar buiten. Dit wordt opgevangen<br />
in een buffervoorziening rondom de kolk, opgebouwd uit lava- of<br />
kiezelsteentjes, waardoor het water langzaam in de onderliggende<br />
De P-line Max. De nieuwste kolkengeneratie. Still-Optie Vuilrooster)<br />
Het vuilrooster voorkomt dat het straatvuil in de riolering of het<br />
oppervlaktewater terechtkomt.<br />
74
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
'De Forte 800;<br />
een serieuze goot die behoorlijk<br />
wat water kan bufferen'<br />
kratjes of kiezels. Maar hieraan kleeft ook een nadeel constateert<br />
Bruckers. “Met deze oplossing ontstaat een vrij grote kans op<br />
verstoppingen, waardoor alsnog wateroverlast ontstaat. Om dit<br />
te voorkomen kan een standaard dichte bestrating worden gelegd<br />
met vuilvangzeven, ontwikkeld voor in de speciale uitstroomkolken<br />
die weer lozen in de kratten of bufferlagen onder de bestrating.<br />
Deze kolken laten zich met de standaard kolkenzuiger eenvoudig<br />
reinigen.” TBS-SVA GROEP werk hier nauw samen met Aquaflow uit<br />
Amsterdam.<br />
De FORTE800, goed voor een flinke waterbuffering.<br />
Ondertussen staan de ontwikkelingen op het gebied van afwatering<br />
bij TBS/SVA Groep nog lang niet stil. Zo introduceerde het bedrijf<br />
onlangs twee kolkenlijnen die het vuil opvangen en vasthouden en<br />
zo voorkomen dat het straatvuil in de achterliggende riolering of het<br />
oppervlaktewater terechtkomt. Deze kolken zijn uitgerust met de<br />
Putklep ® die ook nog een perfect stankslot is. ■<br />
AD TVS-SVA 197x130 0720.indd 1 3/08/2020 13:15<br />
Naamloos-1 1 10-08-20 11:42<br />
75
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
RWS heeft A-Quin opdracht gegeven<br />
de verkeersbrug Dordrecht te<br />
inspecteren en advies uit te brengen.<br />
De verkeersbrug Dordrecht is tevens<br />
onderdeel van het IAK-project.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | A-Quin<br />
Kennis-injectie op het gebied<br />
van civiele inspectie<br />
Geen land ter wereld heeft zoveel bruggen, sluizen, stuwen en gemalen per vierkante kilometer als Nederland.<br />
Deze kunstwerken, waar burgers gebruik van maken om van A naar B te gaan, moeten veilig zijn.<br />
A-Quin, specialist in inspecties en advies bij infrastructurele vraagstukken, brengt op een onafhankelijke<br />
en zeer deskundige manier de conditie en mogelijke veiligheidsrisico’s van kunstwerken in kaart.<br />
INHOUD EN DESKUNDIGHEID<br />
BINNEN DE CIVIELE AFDELING<br />
Mans Damen, directeur van A-Quin: “Als<br />
landelijk opererend bureau bewaken wij<br />
de bedrijfszekerheid en duurzaamheid van<br />
elektrische installaties door middel van<br />
normgerelateerde veiligheidsinspecties en<br />
conditiemetingen. We bieden opdrachtgevers<br />
zoals RWS, ProRail, gemeenten en<br />
waterschappen helder inzicht in beheer<br />
en onderhoud. Onze core business lag tot<br />
nu toe bij elektro- en werktuigbouwtechniek,<br />
maar de markt vraagt om het totaalplaatje.<br />
Reden voor ons om te investeren<br />
in de civiele techniek om ook daar de complexere<br />
vraagstukken te kunnen oppakken.”<br />
BRUGGEN IN ZUID-HOLLAND<br />
ONDER DE LOEP<br />
Op initiatief van RWS is er de IAK (Instandhouding<br />
Advies Kunstwerken), waarbij er<br />
elke 5 a 6 jaar een inspectie wordt uitgevoerd<br />
en een advies wordt uitgebracht over<br />
de instandhouding van de kunstwerken. A-<br />
Quin is door RWS benaderd om een reeks<br />
onderzoeken uit te voeren aan diverse bruggen<br />
in Zuid-Holland, zoals de Merwedebrug,<br />
de Van Brienenoordbrug en de Haringvlietbrug.<br />
Olivier Dolk, projectleider en adviseur<br />
bij A-Quin, leidt de projecten: “Veel bruggen<br />
zijn in de jaren 60-70-80 gebouwd en bepaalde<br />
elementen naderen het einde van de<br />
levensduur, ook werktuigbouwkundig. Aan<br />
ons de taak om gericht te onderzoeken wat<br />
er aan vervanging toe is, wat er wellicht nog<br />
gereviseerd kan worden of waar er risico’s<br />
zitten. Dat moet heel zorgvuldig gebeuren<br />
om de veiligheid te kunnen waarborgen en<br />
aan de gestelde eisen te voldoen. Er worden<br />
met behulp van endoscopen visuele inspecties<br />
uitgevoerd in de tandwielkasten. Zo beoordelen<br />
we de kwaliteit van de lagers en<br />
76
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
checken we op corrosie, stilstandschades of<br />
andere faalwijzes. Ook worden de hoofdlagers<br />
van brugvallen geïnspecteerd.”<br />
INNOVATIEVE<br />
INSPECTIEHULPMIDDELEN<br />
A-Quin volgt nieuwe ontwikkelingen op<br />
de voet. Damen licht toe: “We voeren<br />
regelmatig pilots uit met innovatieve inspectiehulpmiddelen,<br />
zoals onderwaterdrones<br />
en luchtdrones. Doordat technieken<br />
steeds beter worden, kunnen<br />
vooral de moeilijk bereikbare locaties zoals<br />
boogbruggen of de onderzijde van rijdekken<br />
efficiënt geïnspecteerd worden.”<br />
A-Quin is bezig met een inspectie in de brugkelder van de brug over de Boven Merwede (A27 Gorinchem).<br />
MEER DAN ALLEEN<br />
EEN GOEDE INSPECTIE<br />
“Een onderzoek moet echt een toegevoegde<br />
waarde hebben. Het is van belang dat je weet wat<br />
de klantvraag is en welke inspectie je moet toepassen<br />
om een efficiënt en zorgvuldig antwoord<br />
te krijgen op de vraagstukken die er zijn. A-Quin<br />
maakt, zowel praktisch als theoretisch, de koppeling<br />
naar de toepassing van de onderdelen met<br />
betrekking tot de instandhouding en kostenefficiënte<br />
onderhoudswerkzaamheden.” Damen<br />
besluit: “Dáár zit echt onze kracht!” ■<br />
Specialist in inspecties en advies<br />
bij infrastructurele vraagstukken<br />
deskundig, onafhankelijk en<br />
aantoonbaar goed<br />
inspecties - normering -<br />
trainingen - advies - certificaten<br />
A-Quin BV • Industrieweg 43 • 3361 HJ Sliedrecht • 0184 41 07 12 • info@a-quin.nl<br />
www.a-quin.nl • Dat bedoelt A-Quin met ontzorgen!<br />
77
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Niels Rouvrois Beeld | Aggéres<br />
Innovatief slim retentie- en<br />
infiltratiesysteem voor<br />
Kerelsplein in Roeselare<br />
In samenwerking met Aquafin en de stad Roeselare zal Aggéres een innovatief stedelijk retentie- en infiltratiebekken<br />
bouwen op het Kerelsplein, een stedelijk sport- en speelplein met verschillende faciliteiten<br />
aan de rand van Roeselare. Door water vast te houden, te hergebruiken en te infiltreren combineert het<br />
bekken meerdere functies. “Ons retentie- en infiltratiesysteem versnelt bovendien de bouwtermijn en<br />
doet zo de bouwkost aanzienlijk dalen”, vertelt Oliver Femont, zaakvoerder van Aggéres.<br />
Aggéres zag het levenslicht in 2010 toen Oliver<br />
Femont en zijn broer besloten om een antwoord<br />
te vinden voor mensen die regelmatig<br />
te maken krijgen met overstromingen en wateroverlast.<br />
Oliver Femont: “De toenmalige<br />
zware overstromingen rond de Dendervallei<br />
zette ons aan het denken. Er moest toch een<br />
beter hulpmiddel bestaan dan – te laat – zandzakken<br />
uitdelen? Op dat moment bleek in de<br />
Benelux geen enkel bedrijf zich te specialiseren<br />
in een efficiënte oplossing voor particulieren.<br />
We zijn dan vanaf nul gestart.”<br />
ZELFSLUITENDE WATERKERING &<br />
BLUSWATERBARRIÈRES<br />
Al snel kwam Aggéres met een uniek, gelicentieerd<br />
product: een zelfsluitende waterkering.<br />
“Kort samengevat een muur die uit de grond<br />
komt opdrijven, zonder elektrische hulp of<br />
mankracht”, verduidelijkt Oliver Femont. “Als<br />
het water te hoog staat vult het bassin zich<br />
en komt de muur omhoog. Voor Rijkswaterstaat<br />
in Nederland realiseerden we zo reeds<br />
de langste flexibele waterkering ter wereld<br />
en in Antwerpen aan de Royersluis gaan we<br />
binnenkort een nog langere bouwen voor de<br />
Oosterweelverbinding. Met onze zelfsluitende<br />
waterkering kunnen we particulieren helpen<br />
met een schotje voor de voordeur, maar<br />
ook overheden van dienst zijn voor gigantische<br />
dijkverhogingsprojecten.”<br />
In samenwerking met Aquafin en de stad Roeselare zal Aggéres een innovatief stedelijk retentie- en<br />
infiltratiebekken bouwen op het Kerelsplein in Roeselare.<br />
Als je water kan buitenhouden, dan kan je het<br />
ook binnenhouden, dacht Oliver Femont. En<br />
zo ontwikkelde Aggéres een vijftal jaar geleden<br />
bluswaterbarrières, die verplicht zijn om in de<br />
chemische industrie en in bepaalde opslagloodsen<br />
bij de brandblusinstallatie te plaatsen. Oliver<br />
Femont: “Wanneer de blusinstallatie aan-<br />
78
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
slaat bij een brand, dan worden alle poorten<br />
automatisch gebarricadeerd door de barrières.<br />
Onze bluswaterbarrières leverden we onder<br />
andere al bij H. Essers en Coca Cola.”<br />
RETENTIE- EN INFILTRATIEBEKKEN<br />
De derde – en meest recente – pijler waar<br />
Aggéres op steunt is die van een innovatief<br />
retentie- en infiltratiebekken. Oliver Femont:<br />
“Dat wateroverlast gepaard gaat met<br />
de droogteproblematiek deed ons opnieuw<br />
nadenken. Het was de aanzet tot de ontwikkeling<br />
van een systeem dat enerzijds wateroverlast<br />
vermijdt en anderzijds infiltratie stimuleert.<br />
Het doel is om geen enkele druppel<br />
regenwater nutteloos te lozen en alles ter<br />
plaatse te houden. We ontwikkelden een<br />
uniek bekken dat automatisch zal infiltreren<br />
wanneer het bekken te vol is. En het wordt<br />
nog vernuftiger want dankzij een slimme sturing<br />
kan het bekken zware stormen voorspellen<br />
en zo proactief infiltreren en enkel in uiterste<br />
noodzaak lozen. Zo creëert het bekken<br />
een buffervolume én wordt de geïnfiltreerde<br />
grond voorbereid op de zware regenval.”<br />
“Er wordt een ondergrondse betonnen kelder van 500 m³ gebouwd."<br />
“Het is een innovatief en zeer efficiënt systeem. Bovendien kan het op een zeer korte termijn geplaatst worden.”<br />
KERELSPLEIN<br />
In het voorjaar van 2019 werd dit systeem<br />
met succes gepitcht bij Aquafin, dat met het<br />
Kerelsplein in Roeselare een ideaal proefproject<br />
vond. Daar wordt volgend jaar de wateroverlast<br />
in de omgeving van de Collievijverbeek<br />
aangepakt door het regenwater - met<br />
een verharde oppervlakte van ca 11.000 vierkante<br />
meter – volledig te ontkoppelen van<br />
de beek. Oliver Femont: “Er wordt een ondergrondse<br />
betonnen kelder van 500 m³ gebouwd.<br />
Die kelder heeft normaal gezien twee<br />
zones, een opslag- en een infiltratiezone, maar<br />
gezien de zeer droge grond op de site kiezen<br />
we wat de infiltratie betreft voor drainagebuizen<br />
die onder het voetbalveld een gigantisch<br />
infiltratieveld vormen. Het gestockeerde water<br />
zal ook worden hergebruikt in de sportzaal,<br />
feestzalen, andere lokalen en voor het<br />
besproeien van het voetbalveld. Verder is er<br />
ook het plan om een educatieve waterspeeltuin<br />
aan te leggen.”<br />
Het totaalplaatje dat in Roeselare gerealiseerd<br />
zal worden – de start van de werken staat gepland<br />
in het voorjaar van 2021 – is een primeur.<br />
“Het is een innovatief en zeer efficiënt systeem.<br />
Bovendien kan het op een zeer korte termijn<br />
geplaatst worden, wat de bouwkost aanzienlijk<br />
doet dalen. In Roeselare verwachten we op<br />
een drietal weken helemaal klaar te zien. Ik ben<br />
ervan overtuigd dat voor België en bij uitbreiding<br />
heel Europa een mooi referentieproject<br />
kan zijn”, besluit Oliver Femont. ■<br />
79
—<br />
BEWEEGBARE<br />
WATERKERINGEN<br />
—<br />
WATER<br />
RETENTIE<br />
—<br />
BLUSWATER<br />
OPVANG<br />
WATERDICHTE OPLOSSINGEN<br />
De klimaatsverandering is vandaag zichtbaarder dan ooit. Wateroverlast, droogte en<br />
overstromingen wisselen elkaar voortdurend af. Aggeres biedt al meer dan een<br />
decennium oplossingen aan om de gevolgen van de klimaatsverandering aan te pakken.<br />
BOOMGAARDDREEF 9 2900 SCHOTEN Ӏ T: +32 (0)3 633 15 50<br />
WWW.AGGERES.COM Ӏ SALES@AGGERES.COM
DE PRODUCTEN VAN
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | HKS Tiel BV<br />
Duurzame, circulaire<br />
grondkeringen<br />
perfect alternatief voor hardhout in de GWW<br />
Beschoeiingen, damwanden en stuwen gemaakt van afgedankte auto’s? Jazeker, het is echt waar!<br />
Circore is het bijzondere antwoord op de groeiende vraag van waterschappen, provincies en<br />
gemeenten naar circulaire, duurzame én betaalbare grondkeringen. “Onze circulaire grondkeringen<br />
passen perfect in de duurzame toekomstvisie van de Nederlandse overheden”, zegt Emil Golshani,<br />
internationaal accountmanager bij Circore, onderdeel van HKS Scrap Metals B.V.<br />
AFVAL BESTAAT NIET<br />
“Bij een recyclingsproces van een auto komt heel<br />
wat kijken”, legt Golshani uit. “Auto Recycling<br />
Nederland (ARN) is de organisatie in Nederland<br />
die erop toeziet, monitort en faciliteert dat alle<br />
afgedankte auto’s in Nederland worden gerecycled<br />
volgens de (Europese) richtlijnen. De voormalige<br />
ARN-fabriek in Tiel is inmiddels overgenomen<br />
door HKS Scrap Metals, Nederlands<br />
grootste shredderbedrijf.” In die fabriek wordt<br />
al het shredderafval afkomstig van automobielen<br />
vanuit heel Nederland gesorteerd en gescheiden.<br />
“Met als doel een zo hoog mogelijk percentage<br />
te recyclen. Na het recycleproces blijven er<br />
vier reststromen over: metalen, mineralen (glas/<br />
zand), kunststof en kunststof vezels. De metalen<br />
en kunststoffen zijn makkelijk te verhandelen<br />
maar voor de kunststof vezels was er vooralsnog<br />
beperkte toepassing. De GWW bleek een geschikte<br />
afzetmarkt van producten die gemaakt<br />
kunnen worden met dit ‘restmateriaal’.”<br />
BESCHOEIINGEN EN<br />
DAMWANDEN<br />
De overgebleven kunststoffen en kunststof vezels<br />
worden gepelleteerd tot homogene korrels<br />
(pellets) die als grondstof dienen voor nieuwe<br />
producten met de merknaam Circore. De juiste<br />
mix recyclaat grondstoffen, zonder toevoegingen,<br />
maakt deze kunststof toepassing enorm sterk en<br />
extra stijf waardoor de Circore-producten die<br />
ervan gemaakt worden niet scheuren of splinteren.<br />
Bovendien nemen ze geen vocht op waardoor<br />
ze niet gaan rotten. “Allemaal factoren die<br />
bijdragen aan een zeer lange levensduur van minimaal<br />
50 jaar”, vervolgt Golshani. “Van de pellets<br />
worden grondkeringen zoals beschoeiingen<br />
en damwanden gemaakt door Duvano in Oss.”<br />
Golshani noemt nog meer voordelen van de Circore-producten.<br />
“Ze zijn onderhoudsarm: op de<br />
lange termijn heb je er echt geen omkijken naar.<br />
Bovendien hebben de producten een zeer gunstige<br />
MKI-waarde door de lage CO 2<br />
-uitstoot; alles<br />
wordt in de regio gemaakt en je hebt weinig<br />
transportafstanden in vergelijking met hardhout.”<br />
Circore is opgenomen in de Nationale Milieudatabase<br />
en DuboCalc (de Duurzaam Bouwen<br />
Circore beschoeiing toegepast bij waterschap<br />
Brabantse Delta in Etten-Leur. Alle Circore<br />
grondkeringen zijn onderhoudsarm.<br />
82
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Een bodemval aan de Antwerpsestraatweg in Hoogerheide.<br />
Calculator). En SGS Intron heeft na grondig<br />
LCA-onderzoek geconcludeerd dat ‘de emissie<br />
van alle relevante elementen maximaal 10 procent<br />
bedraagt van de gestelde maximale emissiewaarde<br />
voor vormgegeven bouwstoffen’. In<br />
vergelijking met grondkeringen van hardhout<br />
betekent dat per kilometer damwand een besparing<br />
van 34 Azobé hardhout bomen.<br />
De maatvoering en verwerking van Circore is hetzelfde als dat bij hout gebruikelijk is.<br />
Bovendien is het succesvol getest op effecten van intrillen en uitloging.<br />
GOED VERWERKBAAR EN<br />
KOSTENBESPAREND<br />
“Maar er is meer”, zegt Golshani. “Het materiaal<br />
zorgt daarnaast voor een enorme<br />
kostenbesparing van zeker 50% ten opzichte<br />
van hardhout, vanwege de lange levensduur.<br />
Bovendien kan Circore tot wel zes keer toe<br />
worden gerecycled, zonder krachtverlies van<br />
de vezels. We hebben het assortiment zo samengesteld<br />
dat het optimaal aansluit bij de<br />
wensen vanuit de GWW-sector. De producten<br />
zijn verkrijgbaar in dezelfde maatvoering<br />
als bij hout gebruikelijk zou zijn, waardoor de<br />
stap naar iets nieuws voor de verwerkers ervan<br />
niet groot hoeft te zijn. Ook de bewerkingsmethode<br />
is hetzelfde: monteren, slotbouten,<br />
schroeven en tacken: allemaal zoals<br />
men gewend is te verwerken en plaatsen. We<br />
leveren snel en flexibel uit voorraad, wat ook<br />
als een groot voordeel wordt gezien.” Golshani<br />
vindt het niet vreemd dat inmiddels ruim<br />
30% van de waterschappen gebruik maakt<br />
van Circore producten.” Hij besluit: “Als producent<br />
van de grondstofpellets staan we ook<br />
zeker open voor nieuwe afzetmogelijkheden.<br />
Dus als er ideeën zijn voor andere toepassingen<br />
van deze prachtige duurzame en circulaire<br />
grondstof, neem dan contact met ons op!” ■<br />
83
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Tekst | Chris Elbers Beeld | Deltares<br />
De weg naar een klimaatbestendige<br />
infrastructuur<br />
Tegen het decor van de klimaatveranderingen zijn overheden en infrabeheerders momenteel druk<br />
bezig om in het kader van het Deltaplan Ruimtelijke Adaptie stresstesten en risicodialogen uit te<br />
voeren. Daarbij worden niet alleen risico’s in kaart gebracht, het is ook zaak om op weg naar<br />
klimaatbestendigheid afdoende adaptatiemaatregelen te nemen. Hoe kom je als bestuurder,<br />
beleidsmaker of beheerder tot een goede strategie die gebaseerd is op bewezen kennis?<br />
Extreem hoog water op de<br />
IJssel in 2011 maakte dat<br />
er maatregelen getroffen<br />
moesten worden in Deventer.<br />
84
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Kennis van het water- en bodemsysteem in<br />
combinatie met lokale en regionale factoren<br />
is de sleutel om te komen tot een op feiten<br />
gebaseerde aanpak voor klimaatbestendige<br />
infrastructuur. "Met deze kennis vertalen we<br />
de stresstestresultaten naar tastbare actiepunten",<br />
aldus Thomas Bles, expert bij kennisinstituut<br />
Deltares. "We kijken naar de ontwikkelingen<br />
op de lange termijn en wat het<br />
betekent voor het handelingsperspectief nu.<br />
We leggen de verbinding van de laatste wetenschappelijke<br />
inzichten naar de dagelijkse<br />
praktijk. Zo brachten we de impact van klimaatverandering<br />
in beeld voor het hoofdwegennetwerk<br />
van Rijkswaterstaat en maakten<br />
we de stap van risico naar handelingsperspectief<br />
voor de provinciale infrastructuur<br />
in Zuid-Holland. Maar ook met onderzoeksprojecten<br />
tot ver buiten de landsgrenzen in<br />
onder andere Albanië, Paraguay en de Dominicaanse<br />
Republiek verdiepen en valideren<br />
we onze kennisbasis."<br />
de impact van falen en wat zijn de meest kritieke<br />
locaties? In economische zin, maar ook qua veiligheid,<br />
milieu en imago. Wat betekent dat voor<br />
de gebruiker? Welke maatregelen zijn er nodig<br />
om de risico’s te tackelen? <strong>Weg</strong>en de baten van<br />
de maatregelen op tegen de kosten? Hoe passen<br />
maatregelen in bestaande werkprocessen?"<br />
AANPAK<br />
Om het totale risico goed in beeld te brengen,<br />
neemt Deltares dat hele spectrum aan onderwerpen<br />
en aandachtspunten in haar aanpak mee.<br />
"Alleen op die manier is het mogelijk om tot een<br />
aanpak te komen waarmee kan worden vastgesteld<br />
of bepaalde risico's acceptabel zijn of niet",<br />
zegt Bles. "Belangrijk is dat beheerders dit proces<br />
in dialoog met omgevingspartijen oppakken en<br />
gezamenlijk nadenken over ambities en maatregelen.<br />
Past alles nog wel in de huidige strategie of<br />
moet je je koers en ambitie misschien wijzigen?<br />
En hoe zit het met de kosten en baten? Allemaal<br />
stappen die velen nog niet helemaal scherp hebben,<br />
maar noodzakelijk zijn om stresstestresultaten<br />
om te zetten in handelingsperspectief." ■<br />
In Paraguay analyseerde Deltares voor drie snelwegen<br />
de oorzaken, effecten en gevolgen van extreme<br />
temperaturen en extreme buien en vertaalde de verkregen<br />
inzichten naar een beheerplan voor de wegbeheerder.<br />
ANTWOORDEN<br />
Stresstesten geven infrastructuurbeheerders<br />
over het algemeen alleen inzicht in de gevoeligheid<br />
voor overstromingen, wateroverlast,<br />
droogte en hitte. Uiterst zinvol om te weten,<br />
maar pas een eerste stap, zo meent Bles. "Het<br />
wordt pas echt interessant en moeilijk nadát de<br />
gevoeligheid in beeld is. Simpelweg omdat je dan<br />
als beheerder een antwoord moet zien te krijgen<br />
op de meest uiteenlopende vragen. Wat is<br />
ENABLING DELTA LIFE<br />
Het klimaatbestendig en waterrobuust maken van Nederland en delta's,<br />
waar ook ter wereld. Dát is waar men bij Deltares als onafhankelijk toegepast<br />
onderzoeksinstituut op het gebied van water, ondergrond en infrastructuur voor<br />
staat. Deltares brengt niet alleen de technische risico’s in kaart, maar kijkt ook naar<br />
de economische en sociale gevolgen van maatregelen. Zij maken zichtbaar hoe<br />
de verschillende maatregelen elkaar onderling beïnvloeden en wat een optimale<br />
combinatie is van deze ingrepen om tot een klimaatbestendige strategie te komen.<br />
Het klimaatbestendig en waterrobuust maken van Nederland en delta's, waar ook ter wereld. Dát is waar men bij Deltares als onafhankelijk toegepast<br />
onderzoeksinstituut op het gebied van water, ondergrond en infrastructuur voor staat.<br />
85
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
Gorman-Rupp heeft een uitgebreide vloot<br />
pompen in de verhuur ter beschikking.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Gorman-Rupp<br />
We are The Pump People<br />
We are Gorman-Rupp<br />
Al in 1933 ontwikkelde Gorman-Rupp zijn eerste zelfaanzuigende centrifugaalpomp. Een pomp<br />
die -zelfs bij extreme omstandigheden- betrouwbaarheid en prestaties combineert. Sindsdien is<br />
het bedrijf uitgegroeid tot een van ‘s-werelds toonaangevende fabrikanten van pompen voor de<br />
industrie, overheden en GWW. “Dankzij onze jarenlange ervaring, een enorme expertise binnen<br />
het team en ons uitgebreide assortiment, gaan we geen uitdaging uit de weg”, zegt Chris van der<br />
Gaag, directeur bij Gorman-Rupp Europe. Het bedrijf verkoopt of verhuurt een brede range aan<br />
pompen en levert ook de gewenste service op het gebied van onderhoud en reparaties.<br />
VEEL OF VUIL<br />
“Een klant vertelde me eens: ‘Als het gaat om<br />
veel of vuil, dan moet je bij Gorman-Rupp zijn.’<br />
Helemaal waar”, beaamt Van der Gaag. “We<br />
ontwikkelen het liefst pompen voor toepassingen<br />
waar het moeilijk wordt. Met name op het<br />
gebied van volumes of vervuilingen. Daar blinken<br />
onze pompen in uit. De zelfaanzuigende<br />
vuilwaterpompen kunnen snel grote hoeveelheden<br />
water verpompen, van 50 tot een paar duizend<br />
kuub/uur. Daarnaast zijn de pompen zeer<br />
geschikt voor de industrie en in talloze landen de<br />
favoriete pomp voor rioolwatersystemen.”<br />
WATERAFVOER EN<br />
WATERBUFFERING<br />
De pompen zijn geschikt voor diverse toepassingen<br />
van algemene waterwerken (het herstellen<br />
van bruggen of kademuren), maar ook<br />
voor het drooghouden van fundatieputten bij<br />
windparken. Van der Gaag: “Ook worden onze<br />
pompen veel ingezet bij horizontale boringen.<br />
Wat dat betreft zijn we heel gespecialiseerd<br />
maar ook super breed inzetbaar.” Van der Gaag<br />
constateert dat overheden initiatieven opstarten<br />
op het gebied van calamiteitenbeheer. “De<br />
hoeveelheid regen die valt per jaar verandert<br />
niet zoveel, wel de intensiteit en de duur van de<br />
regenbuien. Waar het overtollige water eerst zo<br />
snel mogelijk moest worden afgevoerd, zien we<br />
nu dat de riolen het niet kunnen bolwerken en<br />
moet er gekeken worden naar het bufferen van<br />
water. Het is even afwachten hoe de markt zich<br />
hierin gaat bewegen. Onze pompen zijn in elk<br />
geval technisch klaar voor dit soort uitdagingen.”<br />
MOBIELE POMPSETS<br />
SPECIFIEK VOOR DE GWW<br />
Als producent van pompen voor aannemers in<br />
de GWW, ontwikkelde Gorman-Rupp de S-<br />
Line, een serie mobiele pompsets, in de maten<br />
2-10 duims waarbij volumes van 50-750 kuub/uur<br />
De Gorman-Rupp S-Line PAV3. Een pomp die uitermate<br />
geschikt is voor een typische GWW-toepassing.<br />
86
THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
verpompt kunnen worden. “Deze krachtige machines<br />
zijn vooral ontwikkeld met het oog op de<br />
toekomst: hoge prestaties, maximale betrouwbaarheid<br />
en de beste materialen. De pompen zijn<br />
geluidgedempt en daarmee uitermate geschikt<br />
voor binnenstedelijke toepassingen.” Van der<br />
Gaag vertelt dat ze initieel voor de GWW-branche<br />
ontwikkeld zijn maar ook goed aanslaan bij<br />
de waterschappen en als calamiteitenpomp in de<br />
industrie. “Uiteraard voldoet ons hele pakket aan<br />
de Stage-V norm, zodat we onze klanten pompen<br />
met de schoonste dieseltechnologie kunnen<br />
aanbieden. De S-line is toegevoegd aan de verhuurvloot,<br />
zodat de klant het eerst kan uitproberen<br />
om vervolgens tot aanschaf over te gaan.”<br />
HELE PROCES IN EIGEN BEHEER<br />
Met het hele proces in eigen beheer -van ontwerp<br />
en engineering tot assemblage, testen, leveren en<br />
onderhoud- biedt Gorman-Rupp klantspecifieke<br />
oplossingen. “Van eenvoudige aanpassingen in<br />
kleur tot de bouw van zeer complexe pompen<br />
waar enorme eisen op het gebied van veiligheid<br />
aan worden gesteld, zoals voor een kerncentrale<br />
buiten Nederland, waar onze ervaren engineers<br />
pompen voor hebben ontwikkeld.”<br />
NEDERLANDSE MARKT<br />
“Wij adviseren de meest geschikte pomp uit<br />
de brede range, afhankelijk van de gewenste<br />
prestaties vanuit de klant. De klant staat bij<br />
ons altijd centraal. We zijn een internationaal<br />
bedrijf maar zeer laagdrempelig, hebben<br />
verstand van zaken en maken goede producten.”<br />
Van der Gaag besluit: “We investeren<br />
niet alleen in opleidingen van onze eigen<br />
mensen, maar bieden ook onze klanten de<br />
mogelijkheid in theorie en praktijk meer te<br />
leren over onze pompen in ons uitgebreide<br />
trainingscentrum in Waardenburg.” ■<br />
Een Gorman-Rupp S-Line PA4 voor een typische GWW-toepassing.<br />
Een hoog volume pump uit de verhuurvloot van<br />
Gorman-Rupp (ca. 7.000 kuub/uur).<br />
De Gorman-Rupp V-series pompen, toegepast in een rioolwaterinstallatie.<br />
De Super T-series pompen van Gorman-Rupp in een<br />
industriële afvalwaterinstallatie.<br />
87
SPECIAL THEMA WATERWERKEN/MANAGEMENT<br />
XXXXXX<br />
Bell Cutter Dredger<br />
250-M: een<br />
multifunctionele<br />
baggermachine<br />
met een zuig- en<br />
snijdiepte tot 9 of<br />
tot 15 meter.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Bell Dredging Pumps<br />
Nieuw design cutter dredger:<br />
multifunctioneel en tot 15 meter diep!<br />
De nieuwste ontwikkeling van Bell Dredging Pumps is de Bell Cutter Dredger 250-M. De M,<br />
van Multifunctioneel, dankt hij aan het feit dat er maar liefst drie baggerkoppen geïnstalleerd<br />
kunnen worden voor allerlei verschillende grondsoorten. Daarnaast heeft deze baggermachine<br />
een zuig- en snijdiepte tot 9 of tot 15 meter. Thijs van den Outenaar, sales engineer bij Bell<br />
Dredging Pumps, vertelt over het nieuwe design.<br />
KNAPPE KOPPEN<br />
“De BCD 250-M is verkrijgbaar in een diesel<br />
aangedreven of volledig elektrisch uitgevoerde<br />
variant. Met een totaal vermogen van<br />
405 kW is het mogelijk een baggercapaciteit<br />
van 1.250 m3 per uur aan water en vaste<br />
stoffen te behalen. Maar wat de machine zo<br />
multifunctioneel maakt, zijn de drie baggerkoppen.<br />
Zo is er de waterjet ondersteunde<br />
snijkop voor compacte lagen zand en klei. De<br />
waterjet ondersteunde dubbele snijkop met<br />
dubbele snijkracht voor nog hardere materialen,<br />
en de zandkop, tevens voorzien van water<br />
jet nozzles voor losse materialen zoals slib, los<br />
zand en grind. Zo kan nagenoeg elke ondergrond<br />
aangepakt worden met één machine.”<br />
GROTE VOORDELEN<br />
“Maar er zijn meer voordelen”, vervolgt Van<br />
den Outenaar: “De baggerpomp zelf bevindt<br />
zich onder water in plaats van in de machinekamer,<br />
waardoor je een lagere weerstand<br />
in de zuigbuis hebt en daardoor een hogere<br />
productie kunt behalen. Ook loopt de pers-<br />
leiding niet meer door de machinekamer en<br />
is deze eenvoudiger te vervangen wanneer<br />
dat nodig is. De ruime klimaat gestuurde cabine<br />
heeft een breed zicht en aan boord bevindt<br />
zich een niet-nucleaire dichtheidsmeter<br />
die de exacte productie van vast materiaal<br />
van de BCD250-M berekent. Met behulp van<br />
het Bell Sounder Systeem kan een survey van<br />
de bodem gemaakt worden welke wordt ingeladen<br />
op de aanwezige Bell Dredge Computer<br />
zodat goed in beeld gebracht wordt<br />
waar je moet zijn.”<br />
OP EEN DIEPTE VAN 9 EN 15 METER<br />
Deze configuratie kan bovendien tot 9 meter<br />
diepte, of de verlengde versie zelfs tot 15<br />
meter diepte baggeren. “Dat zie je niet veel”,<br />
vertelt Van den Outenaar. “Voor een schip<br />
van deze klasse is het echt uniek zo diep te<br />
kunnen cutteren.” Van den Outenaar legt uit<br />
dat dat te maken heeft met het ontwerp van<br />
de pontons en de cutter ladder van de machine.<br />
“Deze zijn dusdanig sterk uitgevoerd<br />
waardoor deze grotere cutterdieptes bereikt<br />
kunnen worden.” Van den Outenaar besluit:<br />
“Onze nieuwste cutter dredger is geschikt<br />
voor zoet en zout water, in elke bagger- of<br />
mijnbouwtoepassing, diesel gedreven of volledig<br />
elektrisch en is zeer nauwkeurig in het<br />
berekenen van de exacte productie.” ■<br />
Dankzij de drie baggerkoppen, is geen enkele<br />
ondergrond te lastig voor de BCD250-M en kan er<br />
efficiënt gebaggerd worden.<br />
88
De veldkeiplaten van Zwaagstra sluiten prima<br />
aan op de bestaande veldkeien bij het talud.<br />
Een special van Zwaagstra: de betonnen veldkeiplaat.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Zwaagstra Beton<br />
Betonnen veldkeiplaten<br />
toegepast bij talud aan de N381<br />
De N381, een belangrijke weg voor verkeer richting Zuidoost-Friesland, is tussen Donkerbroek en<br />
Oosterwolde verbreed over een lengte van acht kilometer. De Provincie Fryslân heeft Heijmans opdracht<br />
gegeven dit te realiseren, alsmede ook het aanpassen van de vijf kunstwerken op dit traject aan<br />
de nieuwe situatie. Eén van die kunstwerken is brug Lochtenrek, die over de Tsjonger loopt en waar<br />
ook een fietspad onderdoor loopt. Zwaagstra Beton leverde de veldkeiplaten voor het talud.<br />
VOORDE<br />
André Veerkamp (Zwaagstra Beton) vertelt over het ontstaan van de betonnen<br />
veldkeiplaat: “Enkele jaren geleden wilde iemand een voorde laten<br />
maken, in dit geval voor een doorwaadbare plaats in een beek voor paarden.<br />
De veldkeiplaten zouden als een voorde fungeren. Het plan was al helemaal<br />
uitgedacht, wij hadden zelfs al een monster gemaakt maar het plan kwam niet<br />
van de grond. En toen belde Heijmans…”<br />
VELDKEIPLAAT<br />
“Heijmans benaderde ons voor het talud van brug Lochtenrek aan de N381.<br />
De veldkeiplaat zou een prima oplossing kunnen zijn en tevens visueel mooi<br />
aansluiten op de bestaande veldkeien erboven. Nadat opdrachtgever en<br />
Heijmans enthousiast waren over ons voorstel hebben we de veldkeiplaten<br />
geproduceerd.” De veldkeiplaat -afmeting 100 x 200 x 18 cm- is voorzien<br />
van 4 hijs-schroefhulzen voor efficiënte plaatsing. De platen sluiten mooi<br />
aan op de veldkeien die Heijmans al heeft geplaatst. Het water hoefde maar<br />
voor korte tijd afgedamd te worden wat een groot tijdsvoordeel opleverde.”<br />
KOMO-GECERTIFICEERD<br />
Zwaagstra Beton voert sinds dit jaar ook KOMO-certificaat op al hun<br />
betonplaten. Dit was al zo op hun keerwanden en verholen goten. Veerkamp:<br />
“En zónder dat we hier een prijsconsequentie aan hebben gehangen.<br />
We zijn een betrouwbare partner die kwaliteit levert in standaardwerk<br />
maar ook niet terugdeinst voor speciale oplossingen. Een goede<br />
partij voor de GWW-sector dus,” besluit Veerkamp. ■<br />
BETONPLATEN KEERWANDEN GOTEN<br />
DIRECT UIT VOORRAAD LEVERBAAR<br />
HOGE DRAAGKRACHT<br />
LANGE LEVENSDUUR<br />
AFWERKING NAAR KEUZE<br />
EIGEN PRODUCTIE EN TRANSPORT<br />
LEGGEN OP LOCATIE<br />
(OPTIONEEL)<br />
'Standaard betonplaten, verholen<br />
goten of specials zoals de veldkeiplaat'<br />
info@zwaagstrabeton.nl<br />
www.zwaagstrabeton.nl<br />
89
Tekst | Tjerk van Duinen Beeld | BouwRisk BV<br />
Vinger aan de pols bij<br />
noodherstel Amsterdamse<br />
kades en bruggen<br />
Amsterdam staat aan het begin van een omvangrijke hersteloperatie van vele kades en bruggen in<br />
de oude binnenstad. Monitoring van het effect van bouwwerkzaamheden op de omgeving is daarbij<br />
van essentieel belang. Zeker als je stalen damwanden moet plaatsen in de historische grachten.<br />
Voor BouwRisk is het monitoren van de effecten van bouwwerkzaamheden dagelijks werk.<br />
Het is slecht gesteld met de kades en bruggen<br />
in de Amsterdamse Grachtengordel.<br />
Sinds de jaren tachtig is stelselmatig bezuinigd<br />
op onderhoud van deze eeuwenoude infra-<br />
structuur. De houten paalfunderingen zijn zo<br />
langzamerhand gewoon op. Bovendien zijn de<br />
kades en bruggen ooit ontworpen voor gebruik<br />
door voetgangers en paard en wagens,<br />
niet voor zwaar vrachtverkeer en parkeren<br />
langs het water. Dat begint zich op veel plaatsen<br />
te wreken. De gemeente heeft intussen<br />
wel de centrale regie overgenomen van de<br />
Op plekken waar dat vanuit geluids- of trillingsoverlast niet kan worden de damwanden (trillingsarm) door middel van statisch drukken aangebracht.<br />
90
stadsdelen en het Programma Kademuren en<br />
Bruggen opgesteld. Verwacht wordt dat een<br />
herstelprogramma decennia gaat duren en<br />
honderden miljoenen, zo niet meer dan een<br />
miljard euro gaat kosten. Maar het moet gebeuren:<br />
op een onbereikbare binnenstad en<br />
onveilige kades zit niemand te wachten.<br />
VEILIGHEIDSCONSTRUCTIES<br />
De hoogste nood moet het eerst gelenigd<br />
worden. “Uit de eerste inventarisaties bleek<br />
dat 190 kilometer kade slecht is, een aantal<br />
stukken verkeert in zodanige staat dat direct<br />
een veiligheidsconstructie gemaakt moet<br />
worden om instorten te voorkomen”, vertelt<br />
Yvo Hollman, managing director van Bouw-<br />
Risk, een expertisebureau uit Eindhoven dat<br />
gespecialiseerd is in het monitoren van omgevingsinvloeden<br />
bij bouwprojecten. “Voor<br />
een permanente oplossing is een lange voorbereidingstijd<br />
nodig, maar er moet tot dat vernieuwing<br />
start wel wat gebeuren om de veiligheid<br />
van de kades te garanderen. Vandaar<br />
dat een aantal kades een veiligheidsconstructie<br />
krijgt voor de periode tot de vernieuwing.<br />
Daarbij wordt op enige afstand voor de kade<br />
een damwand aangebracht waarna de tussenruimte<br />
met zand wordt volgestort en de kade<br />
tegen de wand wordt gestempeld. BouwRisk<br />
is gevraagd voor, tijdens en na de werkzaamheden<br />
de monitoring te verzorgen op kades<br />
en belendende panden wat betreft zettingen,<br />
geluid, trillingen en scheefstand.”<br />
TRILLEN EN DRUKKEN<br />
BouwRisk was eerder betrokken bij de vervanging<br />
van een stuk kademuur voor het Anne<br />
Frankhuis en de Westertoren en verzorgde afgelopen<br />
maanden de monitoring bij de bouw<br />
van de veiligheidsconstructie aan de oostzijde<br />
van de Prinsengracht tussen de Rozengracht<br />
en de Reestraat. Hollman: “Samen met CRUX<br />
Engineering BV, waarbij CRUX voorspellingen<br />
gemaakt heeft van de vervormingen, geluid en<br />
trillingen. Daarnaast heeft CRUX een protocol<br />
opgesteld wat waar gemonitord moet worden.<br />
Daarbij wordt gekeken naar de effecten<br />
van het werkverkeer en van de overige werkzaamheden<br />
met name het aanbrengen van<br />
de damwanden. Een deel van de damwanden<br />
wordt ingetrild een ander deel wordt statisch<br />
op diepte gedrukt. Het in de gaten houden van<br />
de gebouwen is daarbij het belangrijkste. Twee<br />
jaar voor de vernieuwing van een kade, beginnen<br />
we al met het meten van de panden op<br />
natuurlijk zettingsgedrag. Bij het aanbrengen<br />
van een veiligheidsconstructie lukt dat helaas<br />
niet altijd. Je moet een goede nulmeting hebben.<br />
Mede daarom kun je ook niet op stel en<br />
sprong aan kades gaan werken. Kademuren<br />
monitoren we vooral op scheefstand. Slechte<br />
stukken kunnen in een paar maanden zomaar<br />
een centimeter verder uit het lood zakken,<br />
met een veiligheidsconstructie stabiliseer je<br />
zo’n ontwikkeling.”<br />
PULITZER HOTEL<br />
Bij alle werkzaamheden wordt de overlast zoveel<br />
mogelijk beperkt. Hollman: “Waar mogelijk<br />
zijn de damwanden ingetrild. Op plekken<br />
waar dat vanuit geluids- of trillingsoverlast<br />
niet kan, worden de damwanden (trillingsarm)<br />
door middel van statisch drukken aangebracht.<br />
Op alle locaties waar damwand is<br />
aangebracht, hebben we de effecten van het<br />
trillen gemonitord. Door deze aanpak hebben<br />
de bewoners en ook de gasten van het Pulitzer<br />
Hotel minimaal overlast ervaren van de<br />
Voor, tijdens en na de werkzaamheden worden<br />
kades en belendende panden gemonitord wat<br />
betreft zettingen, geluid, trillingen en scheefstand.<br />
werkzaamheden. De damwand is in het buitenseizoen<br />
aangebracht en de kamers aan de<br />
grachten zijn die tijd leeg gehouden. Voor het<br />
hotel is ook een fraaie steiger aangelegd op de<br />
veiligheidsconstructie. Zo maken we allemaal<br />
van de nood een deugd.”<br />
BouwRisk heeft in de combinatie met RPS en<br />
IV-Infra meerdere raamcontracten lopen in opdracht<br />
van de Gemeente Amsterdam om deformaties<br />
van kwetsbare kademuren te bewaken,<br />
het gaat om tientallen kilometers kade die intensief<br />
gemonitord wordt. Wat er met de tijdelijke<br />
veiligheidsconstructies verder gaat gebeuren is<br />
onlangs duidelijk geworden. De Gemeente heeft<br />
een pitch uitgeschreven voor de innovatieve,<br />
snelle aanpak van de complexe kadeproblematiek<br />
en daaruit zijn drie combinaties geselecteerd<br />
die inmiddels begonnen zijn met de onderzoeksen<br />
ontwikkelfase om kademuren te vernieuwen.<br />
In 2021 starten de pilotprojecten. ■<br />
'Tot dat vernieuwing start,<br />
moet wel wat gebeuren om de veiligheid<br />
van de kades te garanderen'<br />
91
In Antwerpen heeft het schip vervolgens een nieuwe laag verf<br />
gekregen en zijn de laatste tests voor klasse gedaan.<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | Zandhandel Faasse BV<br />
Van Spaans vrachtschip naar<br />
Nederlands baggerschip: “Schenge”<br />
Tot twee jaar geleden had de Faasse Groep uit Goes twee kleinere hopperzuigers in de vaart.<br />
Het bedrijf merkte echter dat er een grote behoefte was aan een derde en ondernam actie.<br />
In Spanje werd een geschikt vrachtschip -genaamd Mandeo- gevonden voor de ombouw naar<br />
baggerschip. Gerard Visser, shore captain bij de Faasse Groep, vertelt: “De Mandeo was voor ons<br />
het perfecte casco. Qua grootte, tonnage en andere eigenschappen voldeed het schip aan de<br />
zoekvoorwaarden. Tevens was de Mandeo van oorsprong een Nederlands schip, genaamd<br />
De Alblas, voor ons een teken dat we tevens met kwaliteit te maken hadden.”<br />
92
De Faasse Groep maakte eerst de ombouwplannen,<br />
wachtte op goedkeuring hiervan bij<br />
het klasse bureau en ging toen op zoek naar<br />
een geschikte werf. “We presenteerden onze<br />
plannen bij diverse werven, om uiteindelijk in<br />
zee te gaan met Holland Shipyards uit Hardinxveld-Giessendam.<br />
Hun prijsstelling was<br />
zeer interessant en de service optimaal.”<br />
UIT HETZELFDE HOUT GESNEDEN<br />
Leendert Hoogendoorn, mede directielid bij<br />
Holland Shipyards, vult aan: “Het mooie is<br />
dat onze beide bedrijven uit hetzelfde hout<br />
gesneden zijn. Als familiebedrijf -gerund door<br />
mijn vader, mijn broer en ik- hebben we dezelfde<br />
mentaliteit als de Faasse Groep. We<br />
communiceren open en eerlijk, zijn oplossingsgericht<br />
en denken mee waar we kunnen.”<br />
Visser beaamt dat en zegt: “We wilden eerst<br />
zelf op zoek gaan naar aannemers voor het<br />
leveren van baggerequipment, maar Holland<br />
Shipyards had dat zelf in huis. Samen hebben<br />
we daar invulling aan gegeven, met succes.”<br />
OMVLAGGEN NAAR<br />
ROOD, WIT EN BLAUW<br />
De ombouw was een complex project. De Mandeo<br />
was in januari 2019 aangekocht en door de<br />
verkoper in Hansweert afgeleverd. Uiteindelijk<br />
is het schip in juli naar Hardinxveld-Giessendam<br />
gegaan. Hoogendoorn: “De bouwperiode zou<br />
tot eind maart 2020 duren, de daadwerkelijke<br />
oplevering vond plaats op 8 juni. Het staalwerk<br />
was allemaal op tijd klaar, er was alleen enige<br />
vertraging ontstaan in de voortgang doordat we<br />
moesten wachten op enkele onderaannemers.”<br />
“Na oplevering wachtte het in bedrijf stellen en het<br />
onder klasse brengen van het schip bij Lloyds Register.<br />
Een tijdrovend geheel, maar gelukkig kon het<br />
schip van oplevering tot het eind van al het papierwerk<br />
bij Holland Shipyards blijven liggen en gebruik<br />
maken van de faciliteiten aldaar. Inmiddels is alles<br />
achter de rug en hebben we het nieuwe baggerschip<br />
‘Schenge’ gedoopt. Waar die naam vandaan<br />
komt? Faasse is een 150 jaar oud familiebedrijf,<br />
onze oprichter is begonnen in Goes, op een locatie<br />
met de naam ‘Het Schenge’. Het nieuwe schip<br />
is daarnaar vernoemd, als eerbetoon. En voor wie<br />
het wil weten: Het Schenge was een riviertje van<br />
het Veerse Meer naar Goes, omstreeks 1600.”<br />
DE OMBOUW NAAR BAGGERSCHIP<br />
“De Schenge beschikt over een DN700 buis.<br />
Daarvoor moesten we in een andere klasse<br />
denken. Alles is samen met Faasse geëngineerd,<br />
vanaf het staalwerk in de beun, tot en met het<br />
bagger equipment en de laadbuis. Volledig in eigen<br />
huis ontwikkeld, voor ons een mooie oefening<br />
om ons te gaan verbreden in dit segment”,<br />
legt Hoogendoorn uit. “Het staalwerk voor het<br />
ombouwen van de beun bedroeg bij elkaar zo’n<br />
300 ton. We hebben gevraagd aan Faasse of we<br />
alles ook compleet mochten aanbieden, daar<br />
was geen bezwaar tegen. Zo hebben we de<br />
volledige beun, de kippenkooi, het drainagesysteem,<br />
een deel van het jetsysteem, de zuigbuis<br />
-volledig-, de zeef, de laadpijp boven de beun<br />
en alle leidingen- en staalwerk volledig intern<br />
mogen ontwikkelen. Daar zijn we trots op!”<br />
De vaarsnelheid van de Schenge ziet er ook goed uit,<br />
dat maakt het economisch gezien extra interessant.<br />
PROEVE VAN BEKWAAMHEID<br />
De bestaande hoofdmotor wordt gebruikt voor<br />
de aandrijving van al het nieuw geplaatste baggerequipment.<br />
Aan de hoofdmotor is een extra<br />
asgenerator gekoppeld, die al het elektrisch vermogen<br />
levert voor de aandrijving van de baggerpomp,<br />
jetpompen en hydrauliek. Tijdens een<br />
proefvaart van Hardinxveld naar Antwerpen<br />
werd daarvoor de motor optimaal afgesteld .<br />
“In Antwerpen heeft het schip vervolgens een<br />
nieuwe laag verf gekregen en zijn de laatste tests<br />
voor klasse gedaan. Van daaruit werd een proefreis<br />
gemaakt naar onze eigen zandwingebieden,<br />
op de Steenbank voor de Zeeuwse kust”, aldus<br />
Visser. Los van de baggereigenschappen was het<br />
ook het zelf-lossend vermogen van de Schenge<br />
belangrijk. We hebben zand in het beun geladen<br />
en koers gezet naar Breskens, alwaar we het<br />
zand weer vloeibaar hebben gemaakt, om het<br />
daarna over te pompen in een binnenvaartschip.<br />
Tijdens een aantal van dit soort reizen is de afstelling<br />
van het geheel geoptimaliseerd.<br />
AL MEER DAN 100 REIZEN…<br />
Inmiddels is de Schenge al een tijdje operationeel<br />
en heeft het schip er inmiddels naar<br />
tevredenheid meer dan 100 reizen opzitten.<br />
“De vaarsnelheid van de Schenge ziet er ook<br />
goed uit, dat maakt het economisch gezien<br />
extra interessant”, zegt Visser tot besluit.<br />
“We doen gemiddeld twee reizen per dag<br />
in een mooi tempo. En dan te bedenken dat<br />
er in de ombouw zo’n slordige 40.000 uren<br />
zijn gaan zitten.” ■<br />
93
Tekst | Chris Elbers Beeld | Aannemingsbedrijf Gebr. Schouls<br />
Overkluizing A12-Utrechtsebaan:<br />
groene toegangspoort tot Den Haag<br />
Met het creëren van negen stadsentrees formuleert de Gemeente Den Haag de ambitie om<br />
inwoners en bezoekers een welkom gevoel te geven in de buitenruimte van de residentie.<br />
Eén van die stadsentrees betreft de A12-Utrechtsebaan, een toegangsweg die als 'Groene Entree'<br />
niet alleen de automobilist, maar ook de fietser en wandelaar centraal stelt. In dat kader werd ter<br />
hoogte van het Malieveld onlangs een overkluizing opgeleverd die de groengebieden de Koekamp<br />
en het Haagse Bos beter met elkaar verbindt. Aannemingsbedrijf Gebr. Schouls uit Leiden<br />
realiseerde het strak en slank vormgegeven kunstwerk waarop, omgeven door forse begroeiing,<br />
een fietspad en voetpad werden aangelegd.<br />
Bovenaanzicht van de eindsituatie. In het najaar<br />
van 2020 worden de bomen en planten geplant,<br />
zodat de overkluizing groen wordt.<br />
94
Gebr. Schouls heeft het D&C-contract gegund<br />
gekregen op basis van de Economisch Meest<br />
Voordelige Inschrijving op basis van beste<br />
prijs-kwaliteitverhouding, waarbij de maximale<br />
score werd behaald op het onderdeel Bouwfasering/minimalisering<br />
hinder. Ondanks barre<br />
weersomstandigheden en de coronaperikelen<br />
wist het bedrijf de aanleg van de overkluizing<br />
binnen een tijdsbestek van slechts vijf maanden<br />
met succes af te ronden. Gezien het diverse<br />
karakter en de omvang van de werkzaamheden<br />
kan dat gerust als een huzarenstukje worden<br />
betiteld, zo is ook projectleider Leen van<br />
Belen van mening. "Het project bracht vooral<br />
qua planning de nodige uitdagingen met zich<br />
mee. De overkluizing is in de maanden februari<br />
en maart gemaakt. De inrichting, het aanbrengen<br />
van de verharding en de afwerking<br />
van het kunstwerk vonden plaats in april tot en<br />
met juni. Was de ontwerp- en productiefase al<br />
krap, met het nieuwe flora- en faunaseizoen in<br />
aantocht was het tevens zaak om alle nachtelijke<br />
werkzaamheden vóór april af te ronden.<br />
Daar komt nog bij dat alle werken op of boven<br />
de Utrechtsebaan in verband met het verkeer<br />
in het weekend uitgevoerd moesten worden.<br />
Uiteindelijk zijn we er in geslaagd om in de acht<br />
weekenden waarin de Utrechtsebaan was afgesloten,<br />
de overkluizing te maken."<br />
OOG VOOR GROEN<br />
Het kunstwerk sluit naadloos aan op het omliggende<br />
maaiveld naast de tunnelbak. De oversteek<br />
bij de Malietoren over de Utrechtsebaan is<br />
ongeveer 25 meter breder gemaakt ten opzichte<br />
van het bestaande viaduct. ■<br />
95
ALLROUND SPECIALIST<br />
Sinds 1930 is Gebr. Schouls uit Leiden<br />
uitgegroeid tot een middelgrote<br />
aannemer binnen de beton-, wegen<br />
waterbouw. Met behulp van<br />
vakbekwame medewerkers en modern<br />
materieel realiseert het bedrijf projecten<br />
in diverse disciplines. Gebr. Schouls<br />
voert de projecten uit op basis van het<br />
klassieke RAW-bestek, op basis van<br />
Design & Construct (met of zonder de<br />
Systems Engineering systematiek) en<br />
in bouwteam. Hierdoor is deze allround<br />
bouwspecialist in staat om opdrachten<br />
vanaf de ontwerpfase tot en met de<br />
ingebruikame van het object te realiseren.<br />
Tegelijk is het uit prefab betonelementen samengestelde<br />
bouwwerk ruim voorzien van bomen<br />
en struiken, waardoor de overkluizing voor fietsers<br />
en wandelaars als één natuurlijk geheel wordt<br />
ervaren. "Het kunstwerk, gelegen op een drukke<br />
zichtlocatie, is gebouwd en gefundeerd op de<br />
bestaande constructie van de Utrechtsebaan",<br />
vervolgt Van Belen. Tegelijk is volop rekening gehouden<br />
met bestaande groenvoorzieningen én<br />
toekomstige ontwikkelingen. "Voorafgaand aan de<br />
werkzaamheden hebben we de aanwezige grotere<br />
boompartijen verplant en is het dek van de<br />
overkluizing gedimensioneerd op de toekomstige<br />
verkeersbelasting. Dat maakte het verbinden van<br />
de dekelementen onderling en met het middensteunpunt<br />
complex, aangezien deze in het werk<br />
aan elkaar gestort moesten worden."<br />
Bovenaanzicht van de overkluizing in aanbouw. Links de samenstelling van de randelementen.<br />
Een ander door Gebr. Schouls geleverd<br />
hoogstandje betrof het plaatsen van het<br />
laatste deel van de overkluizing. Vanwege<br />
de afmetingen en vorm was het niet mogelijk<br />
om deze 'sluitsteen' als één geheel naar<br />
de projectlocatie te transporteren. Vandaar<br />
dat het laatste deel is gesplitst in twee afzonderlijke<br />
prefab delen die op de bouwlocatie<br />
op een stalen frame aan elkaar zijn gestort.<br />
Vervolgens is het kolossale geheel met een<br />
700-tons kraan vanaf de Utrechtsebaan op<br />
zijn plek gehesen. ■<br />
BIJZONDERE PREFAB ELEMENTEN<br />
De prefab betonnen elementen voor de overkluizing zijn geleverd door<br />
Waco uit Bergen op Zoom. Waco staat voor constructieve en architectonisch<br />
verantwoorde producten die met behulp van geavanceerde technieken worden<br />
ontwikkeld, ontworpen en vervaardigd. Een aanpak die de werkzaamheden op de<br />
bouwplaats tot een minimum beperkt.<br />
Productie van dubbelgekromd randelement bij Waco.<br />
"De voor het project Overkluizing A12-Utrechtsebaan geleverde prefab elementen zijn<br />
in meerdere opzichten bijzonder te noemen", zegt Van Belen. "Allereerst kenmerken<br />
ze zich door de minimale toleranties op de grote hoeveelheid wapening die uit de<br />
elementen komt en in het werk op elkaar moet aansluiten. Daarnaast onderscheiden<br />
ze zich door een dubbelgekromde vorm aan de rand van de overkluizing. In het<br />
horizontale vlak hebben ze een ronding, in het verticale vlak een toog."<br />
97
Tekst: Susan Peek | Beeld: Heijmans<br />
Een stukje Zaandam is terug!<br />
Met het invaren van de Wilhelminabrug en Beatrixbrug, zijn er twee grote mijlpalen van het project<br />
Wilhelminasluis Zaandam afgerond. De Wilhelminasluis vormt de belangrijkste kruising van wegen en water<br />
in het hart van Zaandam. De sluis in de Zaan was verouderd, in een slechte bouwkundige- en technische<br />
staat en voldeed niet aan de eisen van deze tijd. Heijmans heeft in samenwerking met onder andere<br />
bruggenbouwer Hillebrand in opdracht van de Provincie Noord-Holland de komsluis vervangen door een<br />
nieuwe moderne schutsluis voor beroeps- en recreatievaart. De sluis is langer, breder en dieper gemaakt.<br />
Vanaf het eerste moment was Hillebrand betrokken<br />
bij het ontwerp en de uitvoeringskeuzes<br />
voor zowel de staalconstructie als de opbouw<br />
van de brug, zodat het meest efficiënte resultaat<br />
behaald kon worden”, aldus Martijn Kuzee, projectleider<br />
bij Hillebrand te Middelburg. De kennis<br />
en kunde op het gebied van bruggenbouw bij<br />
Hillebrand, gecombineerd met de constructieve<br />
houding van zowel Hillebrand als Heijmans en<br />
de positieve interactie tussen beide partijen, zijn<br />
van groot belang geweest in dit traject.<br />
EEN SLIMME PLANNING ZORGT<br />
VOOR EEN MINIMALE STREMMING<br />
Kuzee: “Hillebrand is zowel bij de productie<br />
van de beweegbare brugdelen (de zogenaamde<br />
vallen) als bij de elektromechanische<br />
aandrijving van A tot Z betrokken geweest.<br />
De twee vallen -180 ton zwaar, 16 meter<br />
breed en 15 meter lang- zijn volledig geprefabriceerd<br />
door Hillebrand in Middelburg.<br />
Daar zijn ook de leuningen en de slijtlaag<br />
aangebracht.” Hoewel het om een relatief<br />
eenvoudige constructie gaat, is het werken<br />
met onderdelen van 180 ton een uitdagende<br />
activiteit. “Daarom hebben we de hulp van<br />
onze partner Mammoet ingeschakeld”, vervolgt<br />
Kuzee. “Zij zijn ook de partij die middels<br />
een roll-on/roll-off-actie de zware vallen<br />
op pontons hebben geladen en 265 km<br />
verderop over het water hebben getransporteerd.”<br />
Door alles in Middelburg te fabriceren<br />
en just-in-time in Zaandam aan te<br />
leveren, hoefde er zo min mogelijk op de<br />
De Beatrixbrug staat gereed op hoogte om door de sluis te varen. Gezien de<br />
fasering kon deze pas later gemonteerd worden, maar moest wel eerst de<br />
toekomstige Wilhelminabrug passeren.<br />
Halverwege het draaien van het brugdek boven de fundering.<br />
De aankomst van de beide brugdekken te<br />
Zaandam in één transport vanuit de Hillebrandvestiging<br />
in Middelburg.<br />
98
De Wilhelminabrug op hoogte gereed voor montage.<br />
bouwlocatie zelf te gebeuren. Ook zorgde<br />
de slimme planning ervoor dat de stremming<br />
van vaart- en wegverkeer zo kort mogelijk<br />
was. Toch was het plaatsen van de vallen een<br />
behoorlijk spektakel”, vindt Kuzee.<br />
ELEKTROMECHANISCHE<br />
AANDRIJVING<br />
Ook de elektromechanische aandrijving werd<br />
volledig geprefabriceerd door Hillebrand.<br />
“Het meest complexe hierbij was het inpassen<br />
van de aandrijving in de heel erg beperkte<br />
ruimte in de kelder”, vertelt Kuzee. “Omdat<br />
de kelder niet groter is geworden dan voor de<br />
renovatie, maar de normen van de aandrijving<br />
wel werden verzwaard, was het een hele uitdaging<br />
om dit passend te maken. Maar het is<br />
ons gelukt een zo slank mogelijke aandrijving<br />
te fabriceren en Heijmans, op zijn beurt heeft<br />
de dunne betonwanden van de kelder gerealiseerd.<br />
Vooral het stellen en instorten van de<br />
ankers voor de aandrijving was voor Heijmans<br />
een uitdaging: deze mochten maximaal een<br />
millimeter afwijken. Dat is bij alle ankers gelukt:<br />
een knap stukje vakwerk van de mensen<br />
van Heijmans en Hillebrand!”<br />
SAMENWERKING<br />
OM TROTS OP TE ZIJN<br />
Uit elke onderdeel van dit project blijkt dat een<br />
ultieme samenwerking noodzakelijk is om iets tot<br />
een goed einde te brengen. Kuzee bevestigt dat<br />
dát wel goed zit: “De samenwerking met Heijmans<br />
loopt erg prettig, met wederzijds respect voor elkaars<br />
belangen. We kennen elkaar goed, we werken<br />
vaker samen aan projecten en we weten precies<br />
wat we aan elkaar hebben. En dat geldt net<br />
zozeer voor de samenwerking met Mammoet.”<br />
Nog even en dan is alles klaar en komt er weer<br />
vaart in de Zaan. ■<br />
99
Tekst | Ted Gijsel Beeld| NTP Hattem / ORBIS Engineering<br />
Robin Bonhof over de Nederlandse CAD Standaard<br />
“De investering in de <strong>NL</strong>CS<br />
verdien je gegarandeerd terug”<br />
Robin Bonhof en zijn collega’s bij ORBIS Engineering en NTP besparen sinds kort veel tijd op hun<br />
tekenwerk. De reden: ze stapten medio 2019 over op de <strong>NL</strong>CS als tekenstandaard. Met name de<br />
uniformiteit in de ontwerpen is een groot voordeel, stelt Bonhof. “Tekeningen zijn meteen duidelijk.<br />
Dat zorgt voor een snellere verwerking en heldere interpretaties.”<br />
Bij ORBIS Engineering werken veertien ontwerpers,<br />
in dienst van de overkoepelende organisatie<br />
NTP, een civieltechnische aannemer. Bonhof<br />
is een van die ontwerpers. “We ontwerpen veel<br />
woonwijken, zowel nieuwbouw als herinrichtingen”,<br />
vertelt hij. “Ook zijn we veel actief op N-<br />
wegen, bijvoorbeeld voor asfaltonderhoud en<br />
reconstructiewerkzaamheden.”<br />
RECONSTRUCTIE N351<br />
Bij een van die projecten kwam vorig jaar de<br />
<strong>NL</strong>CS ter sprake. Bonhof: “De provincie Overijssel<br />
heeft 1,6 km van de N351 bij Kuinre gereconstrueerd.<br />
Hiervoor mochten wij het<br />
ontwerptraject en uitvoering verzorgen. We<br />
hebben tracéberekeningen gemaakt, constructieprofielen<br />
uitgewerkt en zo uiteindelijk een<br />
definitief ontwerp gemaakt. Een van de speerpunten<br />
van de provincie was dat we ons tekenwerk<br />
conform de <strong>NL</strong>CS zouden opleveren.<br />
We werkten er op dat moment nog niet mee,<br />
maar we zijn het uit gaan zoeken. Met succes,<br />
zo durf ik wel te zeggen.”<br />
UITWISSELBAARHEID<br />
Al snel ontdekten Bonhof en zijn collega’s dat<br />
de uitwisselbaarheid van gegevens een van de<br />
grote voordelen van de <strong>NL</strong>CS is. “De provincie<br />
controleerde uiteraard onze ontwerpen<br />
en berekeningen. Dat ging heel gemakkelijk en<br />
snel. Logisch, als je allebei met dezelfde tekenstandaard<br />
werkt: de opbouw is hetzelfde, en je<br />
kunt direct voortborduren op het ontwerp van<br />
de ander zonder eerst een vertaalslag te hoeven<br />
maken. Dat voordeel werkt ook onze kant<br />
op: de wijzigingen van de provincie hadden we<br />
in korte tijd in het nieuwe ontwerp verwerkt.”<br />
TIJDBESPARING<br />
Ook in de werkprocessen van NTP, de grootste<br />
opdrachtgever van ORBIS Engineering, is de<br />
<strong>NL</strong>CS een meerwaarde. Immers: in de uitvoering<br />
Visualisatie van het wegbeeld van de N351.<br />
100
graag volledig draagvlak voor de <strong>NL</strong>CS, die<br />
in onze ogen de standaard van de toekomst<br />
is. Goed, nog niet alle partijen gebruiken<br />
hem; vooral de kleinere bouwbedrijven en<br />
architecten gaan niet zomaar over. Maar we<br />
hopen dat dat wel gaat gebeuren. Zeker als<br />
architecten niet op schaal werken of met afwijkende<br />
coördinatoren, kost het omzetten<br />
van tekeningen veel tijd, helemaal als een<br />
ontwerp meerdere keren op en neer gaat.<br />
Anders gezegd: zouden onze partners wél<br />
allemaal de <strong>NL</strong>CS hanteren, dan zouden we<br />
met zijn allen veel minder dubbel werk doen,<br />
de kans op interpretatiefouten verkleinen<br />
en onderaan de streep tijd en geld besparen.<br />
Aan de voorkant kost de implementatie<br />
van de <strong>NL</strong>CS misschien wat tijd en energie,<br />
maar die verdien je gegarandeerd terug.”<br />
Specialisten van NTP brengen asfalt aan op de N351.<br />
is er amper nog sprake van tijdverlies door (andere)<br />
interpretatie van tekeningen. Bonhof knikt.<br />
“De uniformiteit werkt in ons voordeel. We merken<br />
dat het schakelen met onze collega’s van NTP<br />
heel gestroomlijnd verloopt.” Ook bij andere<br />
projecten profiteren de ontwerpers van de uniformiteit<br />
van de <strong>NL</strong>CS. Waar ze voorheen hele<br />
ondergronden opnieuw moesten opbouwen,<br />
besparen ze nu veel tijd. “Hoeveel? Dat hangt<br />
af van de omvang van het project, maar je hebt<br />
het toch al gauw over meerdere uren. We doen<br />
bijvoorbeeld veel revisiewerk voor opdrachtgevers.<br />
Dankzij de opmaak in <strong>NL</strong>CS-formaat zien<br />
ze meteen wat we bedoelen en kunnen ze het<br />
ontwerp in hun beheersysteem verwerken. Het<br />
gevolg is dat er sneller goedkeuring volgt en we<br />
het project eerder kunnen afronden.”<br />
DUW IN DE RUG<br />
Bonhof en zijn collega’s gebruiken InfraCAD<br />
als tool om conform de <strong>NL</strong>CS te werken. “We<br />
hebben InfraCAD in eerste instantie gekozen<br />
voor andere doeleinden, zoals ondergronden<br />
downloaden, KLIC-meldingen importeren en<br />
kadastrale BGT-kaarten verwerken. Dat Infra-<br />
CAD ook een heel geschikte tool is om conform<br />
de <strong>NL</strong>CS te tekenen, was een extra duw in de<br />
rug om de overstap te maken. We hadden een<br />
eigen tekenstandaard die op zich prima voldeed,<br />
maar InfraCAD sluit zo goed aan op de <strong>NL</strong>CS,<br />
dat we die weg zijn ingeslagen. Handige functies<br />
zijn bijvoorbeeld het automatisch verschalen, of<br />
het in één druk op de knop omzetten van een<br />
tekening naar <strong>NL</strong>CS-formaat.”<br />
EIGEN IDENTITEIT<br />
Daarmee ging een wens in vervulling van de<br />
meeste ORBIS-ontwerpers. Maar eerlijk is<br />
eerlijk: niet alle collega’s stonden te springen<br />
om de nieuwe standaard te verwelkomen.<br />
“Sommigen zijn gehecht aan onze<br />
oude standaard”, aldus Bonhof. “Daarom<br />
heb ik samen met een collega alle werkprocessen<br />
en -structuren naar onze voorkeuren<br />
ingericht. Zo hebben we de voordelen<br />
van onze oude standaard verwerkt in de<br />
combinatie <strong>NL</strong>CS-InfraCAD. Denk bijvoorbeeld<br />
aan het omzetten van de vele soorten<br />
blokjes die we in onze ontwerpen gebruiken:<br />
die kunnen we nu nog steeds toepassen.<br />
Of neem de lisp-routines: bepaalde<br />
snelfuncties die bij revisiewerk heel handig<br />
zijn. Die hebben we zo vertaald, dat ze de<br />
<strong>NL</strong>CS-codering bevatten.”<br />
GEEN DUBBEL WERK MEER<br />
De overtuigingsslag door Bonhof en zijn<br />
collega is nog niet voltooid. Ze waren druk<br />
met het voorbereiden van een presentatiesessie,<br />
waarop ze hun collega’s zouden informeren<br />
over de voor- en nadelen van de<br />
<strong>NL</strong>CS. “Helaas is die sessie door de coronasituatie<br />
nog niet doorgegaan”, aldus Bonhof.<br />
“Maar hij gaat er zeker komen. We willen<br />
<strong>NL</strong>CS<br />
De <strong>NL</strong>CS (Nederlandse CAD-Standaard)<br />
is een uniforme tekenstandaard voor de<br />
grond-, weg- en waterbouw. De informatie<br />
in een <strong>NL</strong>CS-tekening is eenduidig, compleet<br />
én helder gestructureerd. Daardoor<br />
kunnen tekeningen eenvoudig uitgewisseld<br />
worden, is de kans op fouten kleiner en kan<br />
de hele GWW-keten besparen op kosten.<br />
De <strong>NL</strong>CS is een BIM level 1-standaard en<br />
wordt beheerd door het BIM Loket.<br />
OVER ORBIS ENGINEERING<br />
ORBIS Engineering (Hattem) is een ingenieurs-<br />
en adviesbureau, gespecialiseerd in het<br />
voorbereiden van projecten in de openbare<br />
ruimte en milieu. De veertien medewerkers<br />
verzorgen ingenieurs- en adviesdiensten<br />
binnen de werkvelden infrastructuur, milieu<br />
en ruimtelijke ontwikkeling. ORBIS Engineering<br />
is een onderdeel van NTP. ■<br />
Robin Bonhof (linksachter) bespreekt het ontwerp<br />
van de N351.<br />
101
Tekst en beeld | Easyfairs<br />
Infra Relatiedagen blijft groeien<br />
Beste GWW-lezers,<br />
Toen wij elkaar begin dit jaar ontmoetten op Infra Relatiedagen in<br />
Evenementenhal Hardenberg, hadden wij niet kunnen voorspellen<br />
hoe de wereld er inmiddels uitziet. Hopelijk gaat het goed met u!<br />
We kijken weer met veel vertrouwen vooruit, onder meer<br />
gesteund door de verdere versoepelingen vanuit de overheid.<br />
COMMITMENT VANUIT BEZOEKERS<br />
EN EXPOSANTEN ENORM<br />
Het vertrouwen zien we ook terug onder zowel<br />
bezoekers als exposanten van Infra Relatiedagen.<br />
Uit ons meest recente bezoekersonderzoek<br />
(juni 2020) blijkt dat 95,8% van de<br />
bezoekers positief is en voornemens is een<br />
veilige, succesvolle editie te bezoeken. Ook<br />
vanuit exposanten merken wij een enorm<br />
commitment, ze willen in 2021 niet op Infra<br />
Relatiedagen ontbreken. Zo geeft Heijmans aan:<br />
“Infra Relatiedagen is een fijne manier om<br />
onze opdrachtgevers van gemeenten, provin-<br />
cies en waterschappen te ontvangen op een<br />
prettige en informele wijze en om met hen te<br />
sparren over de ontwikkelingen in de markt.”<br />
PLATTEGROND 2021<br />
Hierboven ziet u de plattegrond van Infra<br />
Relatiedagen 2021. Met veel trots kunnen<br />
we u melden dat de plattegrond alweer voor<br />
ruim 70% uitverkocht is. Met namen als Hans<br />
van Driel, KWS Infra, Heijmans Infra, Provincie<br />
Overijssel, Wavin Nederland, Tobroco,<br />
Quattro Expertise, BAM Infra, Aannemingsmaatschappij<br />
van Gelder, Kijlstra en Strukton<br />
Civiel brengt dit het totaal op maar liefst 245<br />
exposanten. Voor de volledige deelnemerslijst<br />
tot nu toe verwijzen we u graag naar<br />
www.infrarelatiedagen.nl.<br />
Wat is het succes van Infra Relatiedagen?<br />
Al 22 jaar biedt Infra Relatiedagen de mogelijkheid<br />
om ruim 16.000 professionals uit<br />
de grond-, weg- en waterbouw te ontmoeten.<br />
Wij merken dat vooral de ongedwongen<br />
sfeer, die mede mogelijk wordt gemaakt<br />
door onze full-service formule, één van de<br />
grote succesfactoren is. Het is één van de<br />
schaarse momenten voor een GWW-er in<br />
de publieke sector om ongedwongen een<br />
biertje te drinken of hapje te eten met relaties.<br />
Zowel bezoekers als exposanten komen<br />
echt voor deze ontspannen sfeer. Wij lezen<br />
dit veelvuldig terug in onze bezoekers- en<br />
exposantenenquêtes. Exposeren in een laagdrempelige,<br />
gastvrije omgeving, netwerken<br />
onder genot van hapje en drankje, dat kan<br />
alleen op Infra Relatiedagen.<br />
102
Daarnaast ontmoeten exposanten zowel de<br />
eindbeslissers als ook de eindgebruikers van bijvoorbeeld<br />
nieuw materieel en machines op Infra<br />
Relatiedagen. Echt een mooi moment voor<br />
exposanten om face-to-face feedback te verzamelen<br />
over het nieuwste materieel. Zo biedt het<br />
platform alle faciliteiten om een boost te geven<br />
aan het netwerk van de brancheprofessional.<br />
#WERKENINDEINFRA<br />
Heeft u de campagne #werkenindeinfra al voorbij<br />
zien komen? Een campagne die wij hebben gelanceerd<br />
voor en door de infrasector, met als doel het<br />
positief uitlichten van de sector als werkgever. De<br />
campagne is een aantal maanden geleden gestart<br />
met een korte sfeervideo die in samenwerking<br />
met onze exposanten is gemaakt om de infrasector<br />
als werkgever in de schijnwerpers te zetten. Inmiddels<br />
heeft u hopelijk al meer mooie video’s en<br />
foto’s voorbij zien komen. Wij zijn overspoeld met<br />
fantastische inzendingen. Deze vele reacties geven<br />
wel aan hoe uniek de sector is; de betrokkenheid,<br />
de wil om alles samen te doen en de sector die<br />
elkaar iets gunt. Des te meer verdient de sector<br />
deze warme groet!<br />
Lever op deze manier ook een bijdrage en<br />
laat zien hoe leuk werken in de infra is, want<br />
dat mag gezien worden, misschien nu nog wel<br />
meer dan ooit. Helpt u ons mee? ■<br />
Met vriendelijke groet,<br />
Roos op ’t Holt – Head of Event<br />
Meer weten of heeft u vragen?<br />
Neem dan gerust contact op met Ruth.<br />
Ruth Zweers<br />
Adviseur Infra Relatiedagen<br />
Tel: 0523 289 870<br />
E-mail: Ruth.Zweers@easyfairs.com<br />
Het is nog steeds mogelijk uw inzending te<br />
doen. We dagen iedereen uit om samen met<br />
ons deze actie nog verder uit te breiden!<br />
Team Infra Relatiedagen v.l.n.r. Ellen Braker, Fernande Brand, Ruth Zweers, Melanie Uulders en Roos op’t Holt<br />
103
+31 (0)20 4943070<br />
info@cruxbv.nl<br />
cruxbv.nl<br />
+31 (0)40 7079370<br />
info@bouwrisk.nl<br />
bouwrisk.nl<br />
Benieuwd naar de<br />
omgevingsrisico’s<br />
bij uw project?<br />
–<br />
CRUX is een onafhankelijk<br />
adviesbureau en levert hoogwaardig<br />
advies op het gebied van<br />
geotechniek, geohydrologie,<br />
bodem en omgevingsbeïnvloeding.<br />
Risicoanalyse en Monitoring<br />
+<br />
BouwRisk is een<br />
onafhankelijk bureau voor<br />
omgevingsinventarisaties, monitoring<br />
en bouwkundige vastlegging.<br />
BouwRisk herkent, visualiseert<br />
en beheerst omgevingsrisico’s en<br />
onderkent de impact.<br />
2, 3 & 4 februari 2021<br />
Evenementenhal Hardenberg<br />
70%<br />
uitverkocht<br />
Al ruim<br />
Ontmoet uw relaties in een ongedwongen sfeer en exposeer op hét platform<br />
voor de grond-, weg- en waterbouw!<br />
#werkenindeinfra<br />
www.infrarelatiedagen.nl
Gebr van Venrooij, in samenwerking met Waterschap Rivierenland en gemeente Nijmegen: Bouwrijp maken Stelt<br />
Zuid Nijmegen voor 300 woningen. Nabij nevengeul aan de Waal. (Beeld: Gonnie Helfrich Fotografie)<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Gonnie Helfrich Fotografie / Gebr. Van Venrooij / Fotocollectie Regionaal Archief Nijmegen<br />
Pro-actieve werkmethode<br />
onderscheidende factor<br />
bij reconstructies en onderhoud van wegen<br />
Grote plannen maken, dat kan iedereen. Ze goed uitvoeren is een vak op zich! Maar daar weten ze bij<br />
de Gebr. van Venrooij uit Weurt wel raad mee. Het middelgrote bedrijf voert werkzaamheden uit voor<br />
gemeentes en semi-overheden op het gebied van reconstructies en onderhoud van wegen. Vooral door<br />
middel van aanbestedingen in de vorm van raambestekken én met name in de regio Nijmegen.<br />
Aan het woord is Peter van Venrooij, zoon<br />
van één van de vier broers die dit familiebedrijf<br />
in 1961 zijn gestart. Inmiddels wordt<br />
het bedrijf succesvol geleid door Peter’s zoon<br />
Paul. “We werken met 50 eigen mensen en<br />
een flexibele schil van 30-60 mensen. Als<br />
professional op het gebied van ondergrondse-<br />
en bovengrondse infra houden we ons<br />
bezig met ontwerp, de aanleg en het onderhoud<br />
van infrastructurele werken. Zowel<br />
nieuwbouw als onderhoudsprojecten bieden<br />
wij afzonderlijk of integraal aan.”<br />
SLAGVAARDIG EN FLEXIBEL<br />
“In regio Noordoost-Brabant, Noord-Limburg<br />
en Zuid-Gelderland, waar de meeste<br />
van onze projecten zijn, staat Gebr. van Venrooij<br />
bekend als een flexibele organisatie met<br />
korte lijnen. ❯<br />
105
Daardoor kunnen we snel reageren, werkzaamheden<br />
inpassen of aanpassen wat ons buitengewoon<br />
slagvaardig maakt”, zegt Peter. “Onze<br />
werkwijze zal nieuwe opdrachtgevers verrassen,<br />
maar is de reden dat bestaande opdrachtgevers<br />
al jaren zaken met ons doen. Ik zeg altijd ‘wie<br />
goed doet, goed ontmoet. Het doet me deugd<br />
dat mijn zoon Paul dat motto overneemt en<br />
toepast in de praktijk.” Daarnaast is ook de uitstekende<br />
prijs-kwaliteit verhouding een reden<br />
waarom bedrijven en gemeenten graag terugkeren<br />
bij Gebr. van Venrooij.<br />
KWALITEIT EN<br />
KENNISONTWIKKELING<br />
“Onder kwaliteit verstaan wij niet alleen leveren<br />
wat er van ons gevraagd wordt, maar ook<br />
een oplossingsgerichte mentaliteit, bewuste<br />
klantgerichtheid én het voldoen aan de gestelde<br />
eisen van het project op het gebied van<br />
kwaliteit, arbo en milieu. Kennisontwikkeling<br />
is daarbij ook heel belangrijk”, vervolgt Peter.<br />
“Daarom zijn wij een erkend opleidingsbedrijf<br />
en al vanaf 1985 lid van de Stichting SPG Stivako<br />
in Oss: een samenwerkingsverband van<br />
een groot aantal wegenbouwbedrijven in de<br />
regio Noordoost-Brabant, met als doel de instroom<br />
van gekwalificeerde vakmensen voor<br />
de <strong>Grond</strong>- <strong>Weg</strong>- en <strong>Waterbouw</strong> veilig te stellen.<br />
Ons motto: ‘de juiste man op de juiste<br />
plaats’ maakt dat we graag tijd besteden aan<br />
het begeleiden van medewerkers. Zeer belangrijk<br />
voor de toekomst”, vindt Peter. “Waar we<br />
ook veel waarde aan hechten is samenwerken.”<br />
“Elke opdracht is en blijft een kwestie van de<br />
juiste balans vinden tussen de belangen van<br />
onze opdrachtgevers, medewerkers, onderaannemers,<br />
leveranciers en niet in de laatste plaats,<br />
onze hedendaagse samenleving en het milieu.”<br />
CIRCULARITEIT EN CO 2<br />
REDUCTIE<br />
“De zorg voor kwaliteit, arbo én milieu is<br />
verankerd in onze bedrijfsvoering en dienstverlening.<br />
Eigenlijk zijn wij al meer dan twintig<br />
jaar circulair bezig,” zegt Peter, “maar<br />
toen heette dat nog gewoon ‘zuinigheid’. Wij<br />
gooien niks weg wat nog te gebruiken is. Ik<br />
durf dan ook best te stellen dat wij het meest<br />
duurzame bedrijf zijn in de regio Nijmegen.<br />
Goede materialen, zoals bestratingsmateriaal,<br />
putten en kolken, worden schoon opgeslagen<br />
op ons depot en waar mogelijk weer<br />
ingezet. Ik krijg dan ook regelmatig de vraag<br />
bij renovatieprojecten: ‘zeg, heb je nog…?’<br />
Als je hergebruik als uitgangspunt neemt,<br />
kun je ontzettend veel vrijgekomen materiaal<br />
toepassen en scheelt dat ook in levertijden.”<br />
EMVI-AANBESTEDINGEN<br />
“Toen zich een jaar of tien geleden de eerste<br />
EMVI-aanbestedingen aandienden -Nijmegen<br />
was één van de eersten hierin-, zagen wij hierin<br />
kansen. Dankzij onze jarenlange kennis van de<br />
gebieden in en rond Nijmegen, konden wij een<br />
pro-actieve werkmethode op papier zetten en<br />
konden we economisch voordelig inschrijven.<br />
Als je plannen maakt met de kennis van Nijmegen<br />
in je achterhoofd, tackel je problemen op<br />
voorhand. Dit meedenken met de opdrachtgever<br />
resulteerde in een goed gevulde orderportefeuille.<br />
Zo kwamen er steeds meer EMVIaanbestedingen<br />
met verschillende speerpunten<br />
waarbij circulariteit en CO 2<br />
-reductie de laatste<br />
tijd steeds meer onder de aandacht komen.”<br />
TROTS OP HET KEIZERKARELPLEIN<br />
De Nijmeegse binnenstad en veel gebieden in<br />
de regio kent Peter als zijn broekzak. “Ik kan<br />
geen honderd meter rijden of ik zie plekken die<br />
wij gemaakt hebben.” Het meest trots is hij toch<br />
wel op het Keizerkarelplein. “Eén van de mooiste<br />
projecten waar ik als uitvoerder aan heb<br />
gewerkt. Het plein is destijds in één keer goed<br />
gelegd, maar liefst 42 jaar geleden. En geloof je<br />
het als ik zeg dat er pas enkele weken geleden<br />
voor het eerst iets gerepareerd moest worden?!”<br />
Verder vertelt Peter over de Delistraat in<br />
Het befaamde KeizerKarelPlein in Nijmegen: In 1979 door Gebr. van Venrooij aangelegd. In 2020 pas de eerste reparatiewerken hoeven doen. Een knap stukje vakmanschap!<br />
(Beeld: Fotocollectie Regionaal Archief Nijmegen / Gebr. Van Venrooij)<br />
106
Machinaal leggen van dikformaten in Kerkstraat Beuningen.<br />
Hemelwater vijver centrum Groesbeek voor de gemeente Groesbeek.<br />
Natuurstenen trappen in winkelcentrum Hoogkoor in Boxmeer.<br />
Nijmegen: een groot project in Nijmegen waar een flinke CO 2<br />
-reductie<br />
(maar liefst 67%) is behaald op dat project. Op dit moment is Gebr. van<br />
Venrooij bezig met een grootschalig project in Nijmegen, waar CO 2<br />
-uitstoot<br />
en circulariteit belangrijke speerpunten zijn. “We doen er veel moeite<br />
voor zo’n opdracht binnen te halen en passen onze plannen aan op de<br />
kennis van het gebied. Door mee te denken en dankzij onze integriteit,<br />
scoren we hoog”, besluit Peter. ■<br />
107
ONTWERPEN IN <strong>NL</strong>CS?<br />
KIES OOK VOOR<br />
SNELHEID EN KWALITEIT<br />
NIEUW!<br />
MAP VERSIE 7<br />
WWW.INFRACAD.<strong>NL</strong><br />
DOW<strong>NL</strong>OAD TRIAL<br />
O<strong>NL</strong>INE DEMO<br />
GRATIS WORKSHOP<br />
INFRACAD MAP<br />
Geo-informatie (PDOK)<br />
en KLIC verwerken<br />
· BGT en Kadastrale kaart importeren<br />
· KLIC-meldingen importeren<br />
· Luchtfoto’s importeren<br />
· Import volledig conform <strong>NL</strong>CS<br />
· Desktop-versie voor AutoCAD LT,<br />
BricsCAD en MicroStation<br />
INFRACAD<br />
#1 <strong>NL</strong>CS applicatie voor<br />
ontwerpen en toetsen<br />
· Marktstandaard voor efficiënt werken met <strong>NL</strong>CS<br />
· Automatische legenda en bijschriften<br />
· Slim samenwerken dankzij project-bibliotheken<br />
· Krachtige ‘Controle en herstel’ functionaliteit<br />
· Veel extra’s zoals foto-inventarisatie,<br />
sonderingen en koppeling Google Earth<br />
INFRACAD CE<br />
Landmeetkundige software<br />
voor professionals<br />
· Geschikt voor alle merken apparatuur<br />
· Dwars- en lengteprofielen verwerken<br />
· Uitzetbestanden maken en bijhouden<br />
· Werken met eigen meetcodes<br />
· Verwerking volledig conform <strong>NL</strong>CS<br />
· Krachtige Civil 3D gereedschappen
Swanenberg IJzer Groep levert stalen rijplaten voor een grootschalig project in Brussel.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Swanenberg IJzer Groep<br />
De perfecte basis<br />
dankzij de juiste rijplaten<br />
Bij grootschalige infraprojecten in de grond-, weg- en waterbouw, is een stevige ondergrond en tijdelijke aanen<br />
afvoerwegen van groot belang. Ze vormen een solide basis op de werkplek en dragen bij aan een goed<br />
verloop van het bouwproject. Het Schaijkse bedrijf Swanenberg IJzer Groep is een grote toeleverancier<br />
voor de GWW op het gebied van verhuur en verkoop van rijplaten in de breedste zin van het woord.<br />
TOPKWALITEIT RIJPLATEN<br />
“Zo leveren we stalen rijplaten die dienen als tijdelijke verharding bij<br />
grootschalige bouwprojecten waarmee we het bouwterrein goed bereikbaar<br />
en veilig begaanbaar maken”, vertelt Adriaan Keijzer van Swanenberg<br />
IJzer Groep. Het bedrijf staat al meer dan 50 jaar bekend om<br />
haar ijzer- en staalproducten, zoals metalen buizen, balken en rijplaten.<br />
“Onze rijplaten zijn leverbaar in diverse afmetingen en diktes. We constateren<br />
dat in de loop der jaren het bouwverkeer zwaarder is geworden<br />
en ook de bouwintensiviteit is toegenomen. Bovendien wordt er<br />
tegenwoordig ook gebouwd op plekken waar dat eerst niet gedaan zou<br />
worden. Daar passen wij onze rijplaten op aan.” Swanenberg verhuurt<br />
en verkoopt stalen rijplaten van topkwaliteit om daarmee de stabiliteit<br />
van de ondergrond te vergroten, zowel bij bouwprojecten als bij evene-<br />
De rijplaten van Swanenberg IJzer Groep vormen de basis voor een windmolentransport.<br />
menten. “Dankzij onze grote voorraad kunnen we snel leveren. En we<br />
bieden een uitstekende service.”<br />
DRAGLINESCHOTTEN<br />
Op plekken waar de bodem slecht berijdbaar is, levert Swanenberg houten<br />
draglineschotten. “Deze zijn verkrijgbaar in verschillende afmeting en<br />
worden veelal geproduceerd van azobéhout”, vervolgt Keijzer. “Een zeer<br />
harde en duurzame houtsoort waardoor onze draglineschotten met gemak<br />
de grootste draglines met zware rupsbanden weerstaan.”<br />
KUNSTSTOF RIJPLATEN<br />
“Daar waar sprake is van kleinere, binnenstedelijke infraprojecten, worden<br />
onze kunststof rijplaten veel ingezet. Deze zijn handzamer en daarmee makkelijker<br />
te hanteren dan de stalen rijplaten. Zo worden ze ingezet als tijdelijk<br />
fietspad of ter bescherming van het straat- en klinkerwerk.”<br />
WIJ LOSSEN HET OP<br />
“Ons motto? We doen wat we zeggen en we zeggen wat we doen.”<br />
Heel belangrijk volgens Keijzer. “We willen de klant van het juiste advies<br />
voorzien en meedenken hoe dat het voordeligst kan. Een locatiebezoek<br />
draagt eraan bij dat we goed in kunnen schatten wat er nodig is. Want elk<br />
bouwterrein is uniek. De ene keer is het langs een spoor, dan weer voor<br />
de bouw van een zonnepanelenpark of de aanleg van een windmolen.<br />
Aan ons om de infrastructuur er naartoe te optimaliseren, wat kostenbesparend<br />
werkt voor de bouwer. Het is voor een project van toegevoegde<br />
waarde als er schoon gewerkt wordt en er niks verzakt. Wij willen<br />
de klant hierin écht ontzorgen.” Ook bij calamiteiten -zoals een verzakt<br />
wegdek- staat Swanenberg IJzer Groep 24/7 paraat. ■<br />
109
STABILISEERT<br />
Tensar® TriAx® Geogrids:<br />
tijd- en kostenbesparing<br />
grote reductie van funderingsdikte<br />
verlaging CO2 footprint<br />
EPD certificaat<br />
verhoging draagvermogen<br />
betere verdichting<br />
verlenging van de ontwerplevensduur<br />
reductie differentiële zettingen<br />
bewezen prestaties met full scale tests<br />
Toepassingen:<br />
wegfunderingen<br />
werkwegen<br />
kraanopstelplaatsen<br />
opslagterreinen<br />
ballastbed in spoor<br />
vliegvelden<br />
graswapening<br />
Tensar International BV<br />
Helftheuvelweg 11<br />
5222 AV ’s-Hertogenbosch<br />
Tel: +31(0)73 624 19 16<br />
Fax: +31(0)73 624 06 52<br />
info@tensar.nl | www.tensar.nl
TenCate Geolon HMi-5 is samengesteld uit polypropyleengarens met de hoogst mogelijke stijfheidsmodulus.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | TenCate Geosynthetics<br />
Scheiding, filtratie en<br />
versterking in één product<br />
Een stabiele ondergrond creëren met hoge<br />
treksterkte geotextielen, op laag draagkrachtige<br />
ondergrond. Dat is de wereld waar TenCate<br />
Geosynthetics in thuis is. In de eigen weverij<br />
in Hengelo worden geotextielen voor diverse<br />
toepassingen geproduceerd. De meest recente<br />
innovatie is TenCate Geolon HMi-5, een allesin-één<br />
oplossing voor ondergrondstabilisatie en<br />
funderingswapening.<br />
“TenCate Geolon HMi-5 is samengesteld uit polypropyleengarens met<br />
de hoogst mogelijke stijfheidsmodulus”, zegt Tom Schothuis van TenCate<br />
Geosynthetics. “Het is een doorontwikkeling op de Geolon PP-range, maar<br />
gebaseerd op een nieuwe weeftechniek en een nieuw type hoog modulus<br />
garens. Dat leidt tot een hoge functionele treksterkte bij een rek van 2 tot<br />
5%. Met andere woorden, zo min mogelijk vervorming met een maximale<br />
treksterkte. Het product is in beide richtingen even sterk. Het toepassen<br />
van Geolon HMi-5 levert een aanzienlijke besparing op de funderingsdikte.<br />
In plaats van een menggranulaat of zandbed van bijvoorbeeld 50 cm dikte<br />
volstaat door toepassing van Geolon HMi-5 een dikte van bijvoorbeeld 30 cm.<br />
Het is dus ook een duurzame oplossing; er hoeft minder materiaal aangevoerd<br />
te worden. Daarnaast heeft het product ook goede filtrerende eigenschappen<br />
en waterdoorlatendheid, wat erg belangrijk is voor een funderingswapening.”<br />
TenCate Geolon ® HMi-5 is op het project eenvoudig te herkennen aan het<br />
kleurpatroon over het gehele weefsel en de ingeweven productnaam aan de<br />
zijkant. “Met name bij de aanleg van windmolen- en hoogspanningsparken<br />
en als stabilisatie onder wegen is het een zeer geschikt product en een<br />
duurzame keuze. De engineering nemen wij als TenCate Geosynthetics<br />
volledig voor onze rekening”, besluit Schothuis. ■<br />
111
Dankzij onze jarenlange kennis en ervaring met<br />
projecten over de hele wereld, weten we altijd het<br />
maximale uit onze geokunststoffen te halen.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Tensar<br />
Eenvoudige oplossingen<br />
voor (complexe)<br />
funderingsconstructies<br />
Als wereldwijd marktleider in de ontwikkeling en productie van geokunststoffen voor<br />
funderingswapening, asfaltwapening en het wapenen van grondconstructies weet Tensar<br />
International in veel gevallen (bouw)tijd te besparen, aanlegkosten terug te dringen en aanzienlijke<br />
milieutechnische voordelen te behalen. Een gesprek met Paul ter Horst over de toepassing van<br />
geokunststoffen in de infrasector en de laatste nieuwe ontwikkelingen.<br />
112
De oplossingen van Tensar worden overal ter<br />
wereld toegepast in talloze civieltechnische<br />
projecten. “Onze geokunststoffen<br />
worden gebruikt voor het stabiliseren<br />
van funderingconstructies, zoals wegen,<br />
landingsbanen, opstelplaatsen voor kranen.<br />
Daarnaast ook voor het wapenen van<br />
asfaltlagen, erosiebescherming, keermuren<br />
en steile taluds”, begint Ter Horst. “Het<br />
meest bekende product voor de infrasector<br />
is toch wel Tensar TriAx, het resultaat van<br />
dertig jaar ervaring in funderingswapening.<br />
Daarbij is de oorspronkelijke structuur van<br />
onze biaxale geogrids radicaal vernieuwd.<br />
Dankzij de driehoekige vorm van het grid is de<br />
performance in alle richtingen gegarandeerd.”<br />
ENGINEERING IN EIGEN HUIS<br />
Tensar houdt er een geheel eigen filosofie op<br />
na en is bij voorkeur nauw betrokken bij het<br />
ontwerp van een funderings- en gewapende<br />
grondconstructie. “Dankzij onze jarenlange<br />
kennis en ervaring met projecten over de<br />
hele wereld, weten we altijd het maximale<br />
uit onze geokunststoffen te halen”, legt Ter<br />
Horst uit. “Een gedegen ontwerp is dan<br />
'Onze geokunststoffen worden<br />
overal ter wereld toegepast in talloze<br />
civieltechnische projecten'<br />
een vereiste. We produceren en verkopen<br />
daarom niet alleen geokunststoffen, maar we<br />
verzorgen ook de engineering met behulp<br />
van onze eigen software. Tevens houden we<br />
rekening met de lokale regelgeving. In Nederland<br />
is dat de CROW-methodiek voor<br />
funderingen en gewapende grond, terwijl we<br />
bijvoorbeeld voor een project in Hong Kong<br />
rekenen met de daar geldende eisen. En zo<br />
zijn er voor elke toepassing veelal unieke<br />
normeringen en wet- en regelgeving. Ook<br />
voor kraanopstelplaatsen en werkwegen bij<br />
windmolenparken, momenteel een actueel<br />
thema, bewijzen geokunststoffen absoluut<br />
hun meerwaarde. Zo staan de grootste kranen<br />
van Europa momenteel op een dun granulair<br />
matras, de TensarTech Stratum. Dit<br />
is een doorlopend cellensysteem dat is opgebouwd<br />
uit vormvaste geogrids en stevige<br />
verbindingsstaven.”<br />
Vaak wordt Tensar al in een vroeg stadium<br />
bij een Design & Construct project<br />
betrokken. “Of het nu gaat om de aanleg<br />
van een windmolenpark, de aanleg van een<br />
nieuwe snelweg met kunstwerken of een<br />
wegverbreding, de toepassingsmogelijkheden<br />
van geokunststoffen zijn groot. We zijn de<br />
uitvinders van het geogrid en blijven onze<br />
producten voortdurend doorontwikkelen<br />
en onder de aandacht brengen bij de juiste<br />
partijen. Dat doen we in Nederland in nauwe<br />
samenwerking met onze distributeur Joosten<br />
Kunststoffen binnen Joosten Concepts, wat<br />
maakt dat we infra-aannemers volledig van A<br />
tot Z kunnen ontzorgen”, besluit Ter Horst. ■<br />
We zijn de uitvinders van het geogrid en blijven onze producten voortdurend doorontwikkelen en onder de aandacht brengen bij de juiste partijen.<br />
113
Tekst | Prommenz/Jan Mol Beeld | Prommenz<br />
Een frisse kijk<br />
op milieu en<br />
duurzaamheid<br />
Met een frisse kijk op het milieu bijdragen aan een schone en duurzame<br />
leefomgeving. Dát is waar Prommenz Milieu BV voor staat.<br />
Dit doen zij onder andere door het bieden van advies op het brede<br />
gebied van milieu en de daarbij behorende duurzaamheidsvraagstukken.<br />
Van het bepalen van de kwaliteit van de (water)bodem tot<br />
het begeleiden van saneringen en van het inzichtelijk maken van de<br />
bodemgesteldheid tot het berekenen van de bergingscapaciteit van<br />
de bodem, Prommenz heeft de expertise in huis!<br />
BODEMONDERZOEK<br />
EN SANERING<br />
In de afgelopen 30 tot 40 jaar is de meeste bodemverontreiniging<br />
in Nederland in kaart gebracht<br />
en tevens gesaneerd, maar mede door<br />
de wijze van saneren die vanaf het midden van<br />
de jaren ’90 gebruikelijk werd, is er nog steeds<br />
veel verontreinigde grond aanwezig die een belemmering<br />
kan vormen voor bouwprojecten.<br />
Begin jaren ’90 bleek dat de maatschappelijke<br />
ambitie om alle bodemverontreinigingen<br />
te verwijderen zowel technisch als financieel<br />
niet haalbaar was. Maar we leerden tevens dat<br />
in veel gevallen het wegnemen van de risico’s<br />
voor mens en milieu voldoende was, zoals het<br />
afdekken van een verontreiniging met grond<br />
of een verharding of geleidelijke afbraak door<br />
bacteriën. In sommige gevallen bleek saneren<br />
niet eens noodzakelijk omdat het gebruik van<br />
de locatie, denk aan een industrieterrein, geen<br />
risico’s tot gevolg had.<br />
Nadeel is dan wel dat decennia later bij een<br />
bouwproject in de verontreinigde grond moet<br />
worden gewerkt of dat bij een herinrichting<br />
van een locatie het gebruik verandert van industrieterrein<br />
naar een woonwijk. Omdat bij<br />
dergelijk gebruik wel sprake is van risico’s moet<br />
de bodem alsnog gesaneerd worden.<br />
WATERBEHEER<br />
Een ander belangrijk onderdeel bij (bouw)projecten<br />
van tegenwoordig, is het op verantwoorde<br />
wijze omgaan met regenwater. Om de mogelijkheden<br />
voor de zogeheten klimaatadaptieve<br />
maatregelen te bepalen moet, net als bij milieukundig<br />
onderzoek, een bureaustudie en veldonderzoek<br />
worden uitgevoerd om de doorlatendheid<br />
van de bodem én de bergingscapaciteit te<br />
bepalen. Dit kan uiteraard eenvoudig worden<br />
gecombineerd met onderzoek naar de milieuhygiënische<br />
kwaliteit van de bodem. Hierin biedt<br />
Prommenz advies op maat aan voor duurzame<br />
maatregelen op klimaatgebied.<br />
ZORGVULDIGE WERKWIJZE<br />
Prommenz Milieu draagt met de vele jaren kennis<br />
en ervaring passende oplossingen aan die<br />
niet alleen geld besparen en belemmeringen<br />
wegnemen, maar ook een actieve bijdrage leveren<br />
aan een duurzame toekomst. De kracht van<br />
deze werkwijze is een zorgvuldige en nauwkeurige<br />
aanpak die bij Prommenz begint met hun<br />
eigen zeer ervaren veldwerkers. Veldwerk is immers<br />
een essentiële stap in het onderzoekstraject<br />
en het geven van het juiste advies .<br />
Maar het blijft niet alleen bij advies. Prommenz<br />
stemt de werkzaamheden naadloos af op het<br />
totaalpakket aan werkzaamheden dat geboden<br />
wordt en waarmee zij de opdrachtgever volledig<br />
ontzorgen. Dit voorkomt onhaalbare doelstellingen<br />
in het uitvoeringstraject en maakt de<br />
uitvoering tevens efficiënter.<br />
Prommenz Milieu levert vakkundig maatwerk<br />
en altijd conform de bijbehorende strikte normen<br />
en richtlijnen voor milieukundig onderzoek,<br />
denkt mee in het ontwerp, anticipeert<br />
op de uitvoering en is vanzelfsprekend altijd op<br />
de hoogte van nieuwste onderzoekstechnieken<br />
en ontwikkelingen. ■<br />
114
Prommenz aan het werk op de Dam in Amsterdam.<br />
Prommenz beschikt over eigen materieel en apparatuur.<br />
Het nemen van bodemmonsters.<br />
115
InfraTech 2019. (Beeld: Charles Batenburg)<br />
Themaplein van gastheer Rijkswaterstaat. (Beeld: Charles Batenburg)<br />
Tekst | Angela Nolten, Armand Landmand Beeld | Charles Batenburg, Rijk in Beeld<br />
Why we need to<br />
Move Forward… Together<br />
Kennis delen en samenwerken zijn in de infrasector van groot belang om de uitdagingen - waar we<br />
nu en in de toekomst voor staan - op te kunnen lossen. Die uitdagingen zijn immers zo groot dat<br />
ze niet als organisatie of als bedrijf alleen opgelost kunnen worden. Overheden, opdrachtgevers,<br />
opdrachtnemers en kennisinstituten moeten van elkaar leren en samen de uiterst ingewikkelde<br />
vraagstukken oppakken. Alleen dan kan de hele sector vooruit.<br />
Dat samenwerking nodig is, staat dus buiten kijf.<br />
Maar dat het niet altijd even goed loopt ook. Het<br />
tot stand brengen van effectieve samenwerking<br />
rondom infrastructuurprojecten is dan ook niet<br />
eenvoudig. Projecten zijn complex en betrokkenen<br />
krijgen vaak te maken met onverwachte situaties<br />
die kunnen leiden tot lastige vraagstukken.<br />
Daarnaast zijn aanbestedingsprocessen feitelijk<br />
niet gericht op samenwerking, maar op het sluiten<br />
van het contract. Dit zorgt ervoor dat er minder<br />
geprofiteerd kan worden van financiële voor-<br />
delen, dat misverstanden minder snel aan het<br />
licht komen en dat er vaak minder ruimte voor innovatie<br />
is. Naast de opdrachtgever-opdrachtnemer-relatie,<br />
vragen infrastructuurprojecten om<br />
publiek-private samenwerking. En dat kan weer<br />
leiden tot politiek gemotiveerde veranderingen.<br />
Kortom, gefaseerd contracteren/aanbesteden<br />
heeft vele voordelen, waarvan het werk leuker<br />
maken een niet onbelangrijke factor is.<br />
Ondanks dat het niet altijd makkelijk is, laat<br />
de sector al jaren zien futureproof te zijn en<br />
vooruit te willen. Enerzijds hebben we te maken<br />
met schaarste, met gebrek aan ruimte<br />
en goed opgeleide mensen. Anderzijds zien<br />
we de infrasector meebewegen richting een<br />
evenwichtige markt en betere samenwerking<br />
en groeit de sector op het gebied van verduurzaming,<br />
circulariteit, nieuwe technologieën<br />
en de inzet van meer ICT.<br />
Een goede samenwerking is dus key! En dus een<br />
van de belangrijkste thema’s van InfraTech 2021.<br />
Dat is immers hét kennisplatform waar de publie-<br />
Samen bouwen aan een toekomstbestendige infrasector. (Beeld: Charles Batenburg)<br />
Kennis delen en samenwerken tijdens InfraTech. (Beeld: Charles Batenburg)<br />
116
ke en private sector elkaar ontmoeten. Tijdens<br />
InfraTech worden de krachten gebundeld om gezamenlijk<br />
de grote uitdagingen en vraagstukken<br />
rondom infra in Nederland aan te pakken.<br />
PROGRAMMACOMMISSIE<br />
RICHT ZICH OP VERBINDING<br />
Het delen van kennis is een van de meest<br />
waardevolle aspecten van InfraTech. Elke<br />
editie van InfraTech zijn er verschillende themapleinen<br />
die het inhoudelijke programma<br />
van de beurs verzorgen. De InfraTech programmacommissie<br />
wordt gevormd door<br />
vertegenwoordigers van de diverse themapleinen<br />
en zijn afkomstig uit zowel het bedrijfsleven<br />
als de overheid<br />
HET INFRATECH<br />
KENNISPROGRAMMA VORMT<br />
RONDOM 5 TRENDS, NAMELIJK:<br />
• Human Capital<br />
• Digitale Infra<br />
• Vervanging & Renovatie<br />
• Klimaat & Verduurzaming<br />
• Mobiliteit & Logistiek<br />
Tijdens de editie van 2021 richt het programma<br />
zich meer dan ooit op het verbinden van<br />
de verschillende pleinen, door onder andere<br />
verschillende thematours, een gezamenlijke<br />
trainee case, een innovatiegalerij en natuurlijk<br />
de InfraTech Innovatie Awards<br />
INFRATECH SERIES<br />
Om ook in de aanloop naar de vakbeurs de<br />
sector al te kunnen laten delen in kennis en<br />
ideeën, zijn we in de zomer van 2020 gestart<br />
met de InfraTech Series. Dat is een maandelijkse<br />
online talkshow waarin we met onze partners,<br />
standhouders en gastheren vooruitblikken<br />
op de 14e editie van hét nationale platform<br />
voor de infrasector. Iedere aflevering van de<br />
InfraTech Series behelst één van de 5 trends<br />
die tijdens InfraTech 2021 centraal staan op de<br />
beursvloer. In juli hebben we gesproken over<br />
de trend Mobiliteit & Logistiek en in augustus<br />
over De Digitale Infra.<br />
Het programma voor de komende maanden:<br />
SEPTEMBER - KLIMAAT &<br />
VERDUURZAMING<br />
Klimaat en verduurzaming in de gebouwde<br />
omgeving. Hoe betrekken we de inwoners bij<br />
deze opgaven en hoe kunnen we de burgers<br />
laten participeren?<br />
OKTOBER - TREND:<br />
VERVANGING & RENOVATIE<br />
Circulariteit gaat niet alleen over de toekomst,<br />
maar juist ook over hoe we het verleden<br />
kunnen "gebruiken". Welke onderdelen<br />
INFRATECH<br />
InfraTech is het belangrijkste platform voor<br />
innovatie en kennis van de Nederlandse<br />
infrasector. Het evenement vindt plaats<br />
van 12-15 januari in Rotterdam Ahoy.<br />
Heeft u interesse om deel te nemen aan<br />
InfraTech in januari 2021? Op de website<br />
www.infratech.nl vindt u meer informatie.<br />
van de infrastructuur kan je hergebruiken en<br />
hoe? En hoe realiseer je dat dan?<br />
NOVEMBER - TREND: VERVANGING<br />
& RENOVATIE (DEEL 2)<br />
Als we het circulaire gedachtengoed doorzetten,<br />
wat betekent dit voor opdrachtgevers en opdrachtnemers?<br />
We kunnen niet van de een op<br />
de andere dag circulair gaan werken. Welk effect<br />
heeft dit op organisaties en hoe gaan zij ermee om?<br />
DECEMBER - TREND:<br />
HUMAN CAPITAL<br />
Het samenbrengen van alle 5 de trends,<br />
want voor alles is Human Capital nodig.<br />
Waar liggen de uitdagingen nu, wat hebben<br />
we geleerd en ‘how do we move forward?’<br />
Abonneer u op het YouTube kanaal van<br />
InfraTech via: Infratech.nl/Series ■<br />
Themaplein van gastheer Gemeente Rotterdam. (Beeld: Rijk in Beeld)<br />
117
# I N F R A T E C H 2 0 2 1<br />
# I N F R A T E C H 2 0 2 1
Tekst | Abilitec/Chris Elbers Beeld | Abilitec<br />
Skyline Rotterdam. (Beeld: Claire-Droppert)<br />
Slim en eigentijds<br />
detacheren heeft een naam<br />
Met de hoogste kwaliteitsscore won uitzender/detacheerder Abilitec jongstleden juni de door het<br />
ingenieursbureau van Gemeente Rotterdam ingediende Europese aanbesteding. De komende twee<br />
jaar levert de Dordtse onderneming, samen met nog vier andere bureaus, alle civiele professionals<br />
in Rotterdam. Een periode die ook nog eens met vier jaar kan worden verlengd.<br />
Winnen in een bruisende stad als Rotterdam<br />
voelt voor Joost van Dijk, managing director<br />
van Abilitec, als een groot compliment. "Gemeente<br />
Rotterdam maakt ons wensenrijtje<br />
in deze regio echt compleet. Het is een<br />
mooie beloning voor de door ons ingezette<br />
professionaliseringsslag. Om onderscheidend<br />
te blijven en professionals en opdrachtgevers<br />
te laten groeien, optimaliseren we onze<br />
dienstverlening continu. We hebben veel tijd<br />
en moeite besteed aan een verdere modernisering<br />
en digitalisering van onze organisatie.<br />
Daarnaast hebben we onze recruitmentaanpak<br />
nog intelligenter gemaakt. Wanneer<br />
dat alles wordt gehonoreerd met de hoogste<br />
score van meer dan zestien gerenommeerde<br />
bureaus in Nederland, is dat geweldig."<br />
MODERN DETACHEREN<br />
MET DE 6 B’S<br />
Dankzij de genoemde looptijd en gekozen partneraanpak<br />
van Gemeente Rotterdam is Abilitec<br />
in staat echte meerwaarde te leveren. "We<br />
gaan veel verder dan de plaatsing van technische<br />
professionals alléén", vervolgt Van Dijk. "Ik noem<br />
dat weleens de 6-b-aanpak; we begrijpen elkaar<br />
goed in het partnership en daardoor bereiken<br />
en beraken we de passende civiele doelgroep.<br />
Door onze eigen Arbeidsmarktmonitor Techniek<br />
weten we wat civiele technici belangrijk<br />
vinden en wie openstaat voor een nieuwe uitdaging.<br />
Ook de Tecademy, onze eigen ontwikkel-<br />
en opleidingsomgeving, draagt bij aan de<br />
kwaliteit die we leveren. Zo binden en boeien<br />
wij onze professionals voor een langere tijd. We<br />
zoeken proactief de samenwerking met de andere<br />
bureaus. Op die manier bedienen we de<br />
opdrachtgever optimaal."<br />
ANTICYCLISCH INVESTEREN<br />
Van Dijk prijst de inspanningen van het ingenieursbureau<br />
om binnen de ambtelijke structuur,<br />
compliancy en wetgeving te bouwen aan<br />
intensieve partnerships met private partijen.<br />
"Daar is wel wat lef voor nodig, zelfs in een<br />
werkstad als Rotterdam. Ik ken Rotterdam<br />
als een stad die er alles aan doet om civiele<br />
projecten te laten slagen en ze, waar mogelijk,<br />
te vervroegen om de coronaperiode goed te<br />
doorstaan. Ze lopen echt voorop met anticyclisch<br />
investeren en hebben ook een flinke<br />
opgave om de stad te vergroenen. ›<br />
119
Dankzij de genoemde looptijd en gekozen partneraanpak<br />
van Gemeente Rotterdam is Abilitec in staat<br />
echte meerwaarde te leveren. (Beeld: Guido Pijper)<br />
Joost van Dijk (rechts) en Peter Gerlach van Abilitec ondertekenen de raamovereenkomst.<br />
Eigentijds detacheren met de 6 B’s: méér dan bemiddelen alleen.<br />
120
Het voorzieningsmodel van Abilitec biedt een<br />
instroomgarantie van ten minste 95%.<br />
Zo werken ze op zeven plekken in de stad aan<br />
extra groene longen. In het Rotterdamse manifest,<br />
dat samen met marktpartijen en woningcorporaties<br />
is opgesteld, staan afspraken die<br />
ervoor moeten zorgen dat er in 2<strong>04</strong>0 minimaal<br />
50.000 woningen zijn bijgebouwd. Slechts weinigen<br />
kennen het werk dat daarvoor op civiel<br />
vlak nodig is. Als voorbeeld noem ik de riolering,<br />
waar met slimme ingenieurs niet alleen<br />
wordt gekeken naar het onderhoud en het op<br />
peil brengen ervan. Er wordt ook nagedacht<br />
over slimme oplossingen om bijvoorbeeld met<br />
rioolwarmte de straten te verwarmen."<br />
ANTICYCLISCHE<br />
PERSONEELSBEGROTING<br />
Is anticyclisch investeren op zichzelf al heel<br />
wat, anticyclisch investeren in je formatie is<br />
écht ‘next level’. "Noem het lef 2.0", aldus<br />
Van Dijk. "We werken in Rotterdam straks<br />
samen aan een voorspelmodel voor flexibele<br />
inzet. Ik gun dat zoveel meer opdrachtgevers;<br />
kunnen loskomen van de waan van de dag<br />
en goed kijken naar de strategische personeelsplanning<br />
op basis van de opdrachten en<br />
projecten die er liggen en aankomen. Is dat<br />
altijd makkelijk? Nee. Zitten we er wel eens<br />
naast? Ja. Maar zelfs dan verliezen we niets."<br />
De managing director legt uit: "Vaak start<br />
het met een benen-op-tafel-gesprek op de<br />
verschillende afdelingen. Wij verzorgen dat<br />
kosteloos, puur omdat we het leuk vinden inzichten<br />
te verschaffen in hoe de strategische<br />
doelen en de uitvoeringspraktijk worden<br />
vertaald naar de formatie. We staan stil bij<br />
de fitheid van de vaste en zittende formatie<br />
en voor welke opdrachten onze opdrachtgever<br />
de komende periode staat opgesteld.<br />
Aan de projectenschouw en vlootschouw<br />
van de formatie voegen wij onze HR- en recruitmentexpertise<br />
toe. Leg je nu die twee<br />
analyses naast elkaar, dan weet je de instroombehoefte<br />
van technische professionals.<br />
Of dat nu medewerkers in vaste dienst<br />
zijn, een uitbreiding van de flexibele schil is<br />
of dat we dat met een buffer of pool in een<br />
acute piek-en-ziek-capaciteitsoplossing zoeken.<br />
Abilitec is een partij die fungeert als een<br />
harmonica en zo ook meebeweegt bij snel<br />
op- en afschalen. Dat laatste zie ik niet veel<br />
detacheerders doen. Zit het even tegen of<br />
projecten gaan niet door? Dan helpen wij opdrachtgevers<br />
ook sociaal verantwoord krimpen<br />
en zetten we die boventallige professionals<br />
elders in ons netwerk in."<br />
GARANTIES<br />
Doordat Abilitec werkt met een voorspelling,<br />
werft het bureau continu voor Rotterdam en<br />
dus niet alleen bij een piekmoment van uitvragen.<br />
"Dat zorgt ervoor dat we levergaranties<br />
van 95 tot 100 procent waarmaken", meent Van<br />
Dijk. "Hoe beter de voorspelling, des te hoger<br />
het voorzieningspercentage, maar nooit lager<br />
dan 95 procent. Onze online en via social media<br />
gelanceerde recruitmentcampagnes voor Rotterdam<br />
leverden na slechts een week al meer<br />
dan 300.000 unieke vertoningen aan de doelgroep<br />
op. We bieden met toestemming van<br />
Rotterdam ook vrijblijvend aan; als we écht goede<br />
professionals vinden, dan stellen we ze voor.<br />
Ook zonder uitvraag. Kenmerkend voor een<br />
echt anticyclische arbeidsmarktbenadering." ■<br />
121
DE PEN<br />
122
DE PEN<br />
Edwin Lokkerbol<br />
Programma-manager Veiligheid in de Bouw<br />
Zorg eerst goed voor jezelf,<br />
dan voor je collega’s en<br />
ga dan pas aan het werk<br />
Het meest geschreven en gehoorde woord van 2020 is ongetwijfeld “Corona”. Het virus heeft de wereld letterlijk op zijn<br />
kop gezet. Het “nieuwe normaal” wordt ons allen als een mantra ingepeperd en de meeste mensen handelen netjes volgens<br />
de richtlijnen van het RIVM. We zijn ons ineens bewust van onze eigen rol en die van anderen, als het gaat om het<br />
waarborgen van veiligheid voor onszelf en naar de medemens toe. Zo ook in de bouwwereld, waar het principe gehuldigd<br />
wordt: “Zorg eerst goed voor jezelf, dan voor je collega’s en ga dan pas aan het werk.” Ik kan niemand aanwijzen die dat<br />
niet logisch vindt.<br />
Daar zit meteen de crux. Onze eigen veiligheid en die van onze geliefden staat door het Covid-19 virus op het spel. We<br />
hebben dus een enorme verantwoordelijkheid om hier goed mee om te gaan. Ook op de werkplek! Er zijn goede protocollen<br />
ontwikkeld in de bouw en ineens kan en wil iedereen meewerken om zo veilig mogelijk te werken en weer gezond<br />
thuis te komen. Maar is dat niet iets waar we in de bouw al jaren voor pleiten? Processen om de veiligheid te vergroten voor<br />
iedereen draaien al jaren. Vaak met succes, maar soms verloopt dit ook bijzonder moeizaam.<br />
Nu, door Corona, ligt veiligheid ineens onder een vergrootglas. Laten we daar lering uit trekken! Blijkbaar zijn we prima<br />
in staat om protocollen in het leven te roepen en gedragsregels af te spreken, die door bijna iedereen in acht genomen<br />
worden. Er wordt verder gekeken dan de neus lang is. Er worden kritische vragen gesteld, vragen als: “Kun je nog wel met<br />
twee man in een busje zitten”, “Hoe gaan we om met elkaar in situaties waarin we samen iets moeten optillen” en “Wat<br />
is wel of niet acceptabel in een bouwkeet”.<br />
Het zou mooi zijn als deze mentaliteit blijft voortbestaan in de werksfeer. Laten we goed kijken naar wat we kunnen leren<br />
van hoe we nu met de situatie omgaan. En daarvan de goede zaken behouden. Een kritische blik handhaven na Corona<br />
moet mogelijk zijn. We hebben nu laten zien dat we daartoe in staat zijn. Een bouwplaats kan je energie geven, maar net zo<br />
goed je leven kosten namelijk. In de basis is iedere bouwplaats een vijandige omgeving, er vallen jaarlijks in de bouwsector<br />
18 tot 20 doden. De bouw moet veiliger, we zullen moeten doen wat onder de gegeven omstandigheden het beste is. Zo<br />
blijkt na analyse dat veel ongevallen voorkomen hadden kunnen worden. Veiligheid -of gevaar- zit soms in kleine, fysieke<br />
dingen, zoals een radio die te hard staat of een onopgeruimde bouwplaats. Veiligheid zit echt ook in de dialoog. De kans<br />
op gevaarlijke situaties neemt toe naarmate een bouwplaats drukker wordt, er tijdsdruk in beeld komt en het moment van<br />
oplevering nadert. We moeten leren rekening te houden met deze factoren.<br />
Inmiddels zijn er initiatieven ontplooit om te komen tot een uniforme veiligheidsinstructie. We zullen daarbij strenger moeten<br />
zijn voor onszelf en kritischer naar elkaar toe. De hoofdvraag mag niet meer zijn “Wanneer is het project af?” maar<br />
“Wanneer kunnen we het project veilig afronden?” Dat alleen kan al het verschil maken. Veiligheid is geen contract, geen<br />
bundel met afspraken op zich. Als werkgever heb je ook de verplichting om veilig werken zo goed mogelijk te faciliteren.<br />
Wees transparant, deel informatie en ben bereid te leren van elkaar.<br />
Om terug te komen op de Coronacrisis en de daaruit voortvloeiende maatregelen: er is een bouwproject waar bij een<br />
medewerker Corona werd geconstateerd. Er was echter verder niemand besmet op de bouw. Dat kwam omdat iedereen<br />
keurig volgens protocol handelde en de richtlijnen voor veilig samenwerken in Coronatijd serieus werden gehandhaafd. Het<br />
werkt dus, het kan dus wel, is mijn conclusie. ■<br />
123
SPECIAL LANDMETEN<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | marXact<br />
“De drempel om zelf te meten<br />
was nog nooit zó laag!”<br />
Na een flitsende start op 14 februari 2017 is het bedrijf niet<br />
meer weg te denken binnen de infrasector. marXact heeft in<br />
de korte tijd van haar bestaan niet alleen een indrukwekkende<br />
reputatie opgebouwd, maar ook een dito klantenbestand.<br />
Voor Tommy van der Heijden is dat hét bewijs dat werken<br />
met een plug-and-play en allesomvattend product de<br />
professional aanspreekt.<br />
“Wij draaien overal, bij grote aannemers, bij het MKB en ook de ZZP’er kan prima uit de voeten met onze UNI-GR1.”<br />
124
SPECIAL LANDMETEN<br />
“Je moet je niet gek laten maken”, opent hij het<br />
gesprek. “Je kunt zelf veel meer doen op het<br />
gebied van meten, dan je voor mogelijk had gehouden.<br />
Wij draaien overal, bij grote aannemers,<br />
bij het MKB en ook de ZZP’er kan prima<br />
uit de voeten met onze UNI-GR1.” Het scala<br />
aan mogelijkheden is zeer breed. “Je kunt simpel<br />
beginnen en dan qua mogelijkheden steeds<br />
verder uitbouwen. UNI-GR1 voorziet in iedere<br />
behoefte, van meten tot dataverwerking.”<br />
‘DEMO DRINKS’ OPGESCHORT,<br />
MAAR KOMEN TERUG<br />
Wanneer de huidige maatregelen en situatie het<br />
toelaten, organiseert marXact weer de ‘Demo<br />
Drinks’. “De Demo Drinks bestaat uit spoedcursussen<br />
voor bedrijven die met ons starten en<br />
ook geven we spoedcursussen voor nieuw personeel<br />
binnen de gelederen van onze klanten.<br />
Deze ‘Crash Course Surveying Day’ vindt plaats<br />
in een informele setting, onder het genot van<br />
een drankje wordt er veel informatie uitgewisseld.<br />
We stellen gericht vragen aan de klanten,<br />
dat zijn bedrijven uit de infrasector, hoveniers en<br />
bijvoorbeeld glasvezelbedrijven, geven hen dan<br />
uitleg en gaan daarna naar buiten. Daar gaan de<br />
ogen dan open: ineens blijkt dat je zelf met het<br />
grootste gemak kunt inmeten. Na de cursus kan<br />
men direct aan de slag in het veld of het inmeetwerk<br />
gaan inplannen”, aldus Van der Heijden.<br />
Inmiddels komt marXact ook weer bij de klant<br />
op locatie, dat neemt echter niet weg dat middels<br />
video op de website al geleerd kan worden<br />
hoe in te meten. Van der Heijden: “Het<br />
complete UNI pakket is plug-and-play. Als je<br />
het ontvangen hebt, kun je in principe binnen<br />
een half uur buiten starten met meten. 10 minuten<br />
voor het uitpakken en 20 minuten voor<br />
het bekijken van de instructievideo.” Alles<br />
wordt gebruiksklaar en geconfigureerd geleverd.<br />
“Wie een smartphone kan bedienen, kan<br />
met de UNI overweg, zo simpel is het”, concludeert<br />
Van der Heijden. “En kom je er toch niet<br />
uit, dan bel je ons gewoon voor support.”<br />
METEEN AAN DE SLAG<br />
MET GEGENEREERDE DATA<br />
Uit de UNI komen kant-en-klare AutoCAD tekeningen.<br />
Na het meten staat de tekening met<br />
één druk op een knop in de UNI-Cloud en kan<br />
er meteen mee gewerkt worden. “Je hoeft geen<br />
AutoCAD expert te zijn om een goede tekening<br />
te genereren”, licht Van der Heijden toe. "De komende<br />
maanden werken we eraan om zelfs niet<br />
meer op de exportknop te hoeven drukken, zodat<br />
je gemeten punt direct beschikbaar is voor de<br />
tekenkamer zodra hij gemeten is". Tevens breiden<br />
we de API uit en werken we aan meer koppelingen.<br />
Je kunt dus makkelijk volledig geïntegreerd<br />
werken, of data als CSV-bestand opslaan.” ■<br />
Tommy van der Heijden: “Je kunt zelf veel meer doen op het gebied van meten, dan je voor mogelijk had gehouden.”<br />
WAT KLANTEN ZEGGEN OVER MARXACT<br />
‘’Voor Zijlstra Infra is de UNI een goed alternatief voor een total station. De UNI is<br />
vrijwel dagelijks in gebruik voor het inmeten van revisieprojecten, bij het uitzetten<br />
van nieuwe projecten, ten behoeve van uitzetwerk voor rioleringswerkzaamheden, bij<br />
het aanleggen van paden en wegen, enzovoort. Zijlstra Infra is ook te spreken over<br />
de ondersteuning die geboden wordt en dat het apparaat doorontwikkeld wordt,<br />
bijvoorbeeld in de vorm van het uitbrengen van updates op regelmatige basis.’’<br />
- Zijlstra Infra<br />
‘’Ik heb met de UNI nu een paar werken ingemeten. De ervaring is dat het erg<br />
eenvoudig werkt. Het werkt overzichtelijk en je kan gemakkelijk ter plekke nieuwe<br />
lagen aanmaken. Ik verwerk het resultaat niet zelf, maar diegene die het voor mij<br />
verwerkt stuur ik het bestand en hij kan het gemakkelijk verwerken.’’<br />
- Aannemingsbedrijf AJ Hoogendoorn jr.<br />
‘’Voor Advies- en ingenieursbureau Atensus is de UNI-GR1 een waardevolle<br />
toevoeging aan hun werkzaamheden. Bijvoorbeeld wanneer klanten een<br />
onvolledige tekening aanleveren, kan Atensus nu zelf het laatste, ontbrekende<br />
stukje meten en vervolgens aan de tekening toevoegen. Bovendien kan tijdens<br />
het toezicht op de uitvoering het werk van de aannemer worden gecontroleerd.<br />
Ook kan Atensus nu de plek van bijvoorbeeld een sloot, hek of put vast leggen en<br />
vervolgens de exacte locatie uitzetten met de UNI-GR1.’’<br />
- Advies- en ingenieursbureau Atensus<br />
125
SPECIAL LANDMETEN<br />
Tekst en Beeld | Geometius<br />
Mobile Mapping<br />
De volgende stap in landmeten<br />
Met hoge snelheid foto’s maken en nauwkeurig data inwinnen,<br />
dat is Mobile Mapping. Deze inwinmethode biedt een<br />
schat aan waardevolle informatie, waarbij veiligheid en<br />
volledigheid kenmerkend zijn.<br />
INFRASTRUCTURELE PROJECTEN<br />
Bij grote projecten is het vaak een uitdaging om<br />
met regelmaat een compleet werkgebied nauwkeurig<br />
in kaart te brengen. Met Mobile Mapping<br />
kunnen foto’s en puntenwolken op een veilige<br />
manier ingewonnen worden (vanaf voorbereiding<br />
tot en met as-built meting). Doordat de<br />
scanner op een auto gemonteerd wordt is het<br />
afsluiten van rijbanen of een locatie niet nodig,<br />
hoeven medewerkers niet langs drukke wegen<br />
te meten en kunnen grote hoeveelheden data in<br />
één keer verzameld worden. Wij spreken met<br />
Rob Bik, New Business Development Manager<br />
bij Geometius, over één van de Mobile Mapping<br />
systemen: De Trimble MX9.<br />
“Deze scanner is bij uitstek geschikt voor<br />
grote projecten. De MX9 kan met maximaal<br />
110 kilometer per uur, millimeter nauwkeurig<br />
grote gebieden vastleggen. Het systeem<br />
beschikt over GNSS en een hoogwaardige<br />
IMU (Applanix). Daarnaast kan de MX9 aangevuld<br />
worden met een DMI (wielsensor)<br />
en GAMS (heading systeem) voor nog betere<br />
resultaten. Je hebt de keuze uit één of<br />
twee scanners op de MX9. Als je kiest voor<br />
twee scanners, dan worden deze zodanig geplaatst<br />
dat objecten in de rijrichting zowel<br />
aan de voor- als de achterkant worden gescand.<br />
Dit scheelt aanzienlijk in rijtijd. Uniek<br />
aan dit systeem is dat het een compleet geïntegreerd<br />
systeem is en er een workflow is<br />
waarbij de componenten ‘af fabriek’ perfect<br />
op elkaar zijn afgestemd. Je hoeft dus geen<br />
uitgebreide kennis van IMU’s, timing, lasers,<br />
GNSS of wielsensoren te hebben om een<br />
uitstekend resultaat te bereiken. In een tijd<br />
waarin meetspecialisten schaars zijn en risi-<br />
Installatie Trimble MX9 door Strabag AG.<br />
126
SPECIAL LANDMETEN<br />
cobeheer een belangrijke rol speelt, maakt<br />
de MX9 een volgende stap in landmeten mogelijk.<br />
Door de eenvoudige bediening, vanaf<br />
een eigen laptop of tablet, kan een minder<br />
ervaren operator ook snel en veilig hoogwaardige<br />
data inwinnen.”<br />
IN DE PRAKTIJK<br />
“Tijdens een demonstratie hebben wij twee tunnels<br />
in Roermond rijdend gescand en in beeld<br />
gebracht”, vervolgt Rob. “De kracht van Mobile<br />
Mapping is direct zichtbaar. Wij waren in staat om<br />
in een kort tijdsbestek en zonder afsluiting van de<br />
tunnel een volledige meting uit te voeren.<br />
Tijdens de meting zijn er foto's genomen en is<br />
er een puntenwolk ingewonnen. De tunnel is<br />
2<strong>04</strong>8 meter lang. Het rijden van de tunnel in<br />
één richting duurde minder dan twee minuten<br />
(80km/uur). De dataset per tunnelbuis bevat<br />
meer dan 200 miljoen punten. Tijdens de<br />
rit zijn er ook meer dan 1000 foto’s gemaakt<br />
per camera, per tunnelbuis. Deze getallen laten<br />
zien hoe je snel, veilig en eenvoudig grote<br />
hoeveelheden waardevolle data verzamelt. De<br />
ingewonnen data kan voor verschillende doeleinden<br />
gebruikt worden. Hierbij kun je denken<br />
aan weginspecties en onderhoud, maar ook<br />
voor het voorbereiden van een kostencalculatie<br />
voor de aanleg van nieuwe infrastructuur.”<br />
STEDELIJK GEBIED<br />
Mobile Mapping laat ook zijn waarde zien bij het<br />
digitaal vastleggen van steden in een digital twin.<br />
Door het in beeld brengen van een stad worden<br />
verschillende planningen en beheerstaken vereenvoudigd.<br />
De data is vaak voor verschillende<br />
afdelingen en instanties toegankelijk en kan gebruikt<br />
worden voor specifieke taken, zoals het<br />
onderhoud aan nutsvoorzieningen en wegenbeheer.<br />
Voor het digitaal schouwen is de Trimble<br />
MX7 uitermate geschikt. Het systeem is uitgerust<br />
met een hoogwaardige 360° camera met geïntegreerde<br />
GNSS en IMU. Hoewel de MX7 geen<br />
puntenwolk genereert is het wel mogelijk om te<br />
meten in de foto’s en assets nauwkeurig in een<br />
GIS-systeem vast te leggen. Dit maakt de MX7<br />
kostentechnisch een interessante investering.<br />
ONTDEK MOBILE MAPPING<br />
Wilt u de volgende stap in landmeten zetten? Dan<br />
kunt u bij Geometius terecht voor een vrijblijvende<br />
demonstratie, aanschaf en huur van een mobile<br />
mapping systeem. ■<br />
Trimble MX7.<br />
Binnenkant Roertunnel en bovenzijde gescand door Geometius.<br />
127
MOBILE MAPPING<br />
TRIMBLE MX9<br />
TRIMBLE MX7<br />
OOK<br />
TE<br />
HUUR!<br />
geometius.nl/mobilemapping 088 4366 300<br />
WITH YOU ALL THE WAY<br />
BOUW & INFRA OPLOSSINGEN<br />
PLANNING > SURVEY > DESIGN > LAYOUT > EXECUTION > INSPECTION<br />
Elk type project, elke bedrijsomvang, elke toepassing - Wij bieden een volledig programma met zeer nauwkeurige meeten<br />
positioneringsoplossingen die aan al uw behoeften voldoen.<br />
Ervaar net als andere professionals zelf onze technologie.<br />
topconpositioning.nl<br />
Naamloos-8 1 14-07-20 12:56
Robotic Total Stations<br />
GNSS Ontvangers<br />
Software X-PAD Ultimate<br />
Roterende Lasers<br />
MeetConsult | Bolderweg 1, 1332 AX ALMERE | 036-521 3975 | verkoop@meetconsult.nl
SPECIAL LANDMETEN<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | MeetConsult<br />
Partner in de meetkunde<br />
Meten is weten. Meetapparatuur is cruciaal in de bouw- en infrasector. Het zijn echter vaak<br />
complexe systemen en het aanbod is enorm. Als partner in de meetkunde helpt MeetConsult<br />
bedrijven de juiste keuze in apparatuur te maken. Ook voor inbedrijfstellen, trainingen,<br />
onderhoud, reparatie en kalibratie ben je bij het bedrijf uit Almere aan het juiste adres.<br />
Directeur Eelco Visser ‘highlight’ een aantal interessante toestellen die uitermate geschikt zijn<br />
voor toepassing in de infrasector.<br />
MeetConsult is sinds 20<strong>04</strong> de partner voor<br />
meetinstrumenten in Nederland. “We<br />
leveren hoogwaardige instrumenten met de<br />
beste service en kwaliteit”, begint Visser. “We<br />
zijn hoofddealer van GeoMax, onderdeel van<br />
Hexagon. Sinds eind vorig jaar zijn we tevens<br />
getraind en gecertificeerd om de gehele lijn<br />
GeoMax-meetinstrumenten te kalibreren,<br />
onderhouden en eventuele fabrieksgarantie<br />
te mogen uitvoeren. Met speciale software<br />
en speciale tools controleren en repareren<br />
wij Robotic Total Stations, GNSS, Laseren<br />
waterpasinstrumenten. Kortom, alles<br />
onder één dak.”<br />
EENMANS TOTAL STATION<br />
Voor de infrasector maakt MeetConsult<br />
onderscheid in vier hoofdcategorieën, te<br />
weten de Robotic Total Stations, GNSSontvangers,<br />
roterende lasers en software om<br />
de apparatuur te bedienen. Visser begint met<br />
een toelichting op de eerste categorie. “Als het<br />
De GeoMax Zoom90 beschikt over geavanceerde<br />
technieken om het 360 graden prisma op grote<br />
afstanden te vinden.<br />
130
SPECIAL LANDMETEN<br />
Het topmodel GNSS-ontvangers is de Zenith40 met de hoogste nauwkeurigheid (8mm)<br />
en betrouwbaarheid (99,99%) door het unieke Zwitserse algoritme Q-Lock ProTM.<br />
De Zenith GNSS-ontvangers van MeetConsult combineren data van de vier grote<br />
satellietsystemen (Europa, Rusland, China en Amerika) voor een zeer hoge nauwkeurigheid.<br />
gaat om Robotic Total Stations zijn er in principe<br />
twee toestellen die veel gebruikt worden in de<br />
bouw- en infrasector, de GeoMax Zoom90<br />
en de Zoom70. De eerste beschikt over<br />
geavanceerde technieken om het 360 graden<br />
prisma op grote afstanden te vinden. Zeker bij<br />
bijvoorbeeld asfaltwerkzaamheden bespaart<br />
dit toestel veel tijd en door zijn nauwkeurigheid<br />
veel geld. De Zoom90 heeft bovendien een<br />
ongeëvenaarde Tracking functionaliteit en<br />
ondersteunt meerdere zoekmethodes. Uniek<br />
aan de Zoom70 is dat deze op afstand is te<br />
bedienen door één landmeter. Het toestel<br />
volgt continu het prisma. Eenmaal vergrendeld<br />
op het prisma, blijft het instrument nauwkeurig<br />
gericht, zelfs op snel bewegende doelen.”<br />
VIER SATELLIETSYSTEMEN<br />
De Zenith GNSS-ontvangers van<br />
MeetConsult combineren data van de vier<br />
grote satellietsystemen (Europa, Rusland,<br />
China en Amerika) voor een zeer hoge<br />
nauwkeurigheid. “Eigenlijk is de data van een<br />
van de vier satellietsystemen al toereikend,<br />
maar de GNSS-ontvangers gaan een stap<br />
verder. Het topmodel is de Zenith40 met<br />
de hoogste nauwkeurigheid (8mm) en<br />
betrouwbaarheid (99,99%) door het unieke<br />
Zwitserse algoritme Q-Lock ProTM. De<br />
Zenith16 is een voordeliger versie die nog<br />
altijd een hoge nauwkeurigheid van 10<br />
millimeter garandeert. De Zenith35 is op<br />
zijn beurt een multifunctioneel toestel voor<br />
moeilijk bereikbare locaties. Het Canadese<br />
algoritme zorgt ervoor dat het instrument<br />
zelfs in een bos is te gebruiken of tussen<br />
gebouwen. Ideaal voor het inmeten van<br />
kabels en leidingen. Met de Dual tag tilt<br />
functie kan ook gemeten worden als de<br />
stok scheef staat tot meer dan 30 graden.<br />
De GeoMax X-POLE tot slot combineert<br />
de voordelen van TPS en GNSS. Met een<br />
druk op de knop schakel je tussen beide<br />
meetmethoden zonder omslachtige en<br />
tijdrovende configuraties.”<br />
MeetConsult levert vanzelfsprekend ook<br />
de veldsoftware voor de meetinstrumenten<br />
en vertrouwt daarbij op X-PAD. “Het is<br />
de eerste Android-software in de markt<br />
sinds 2013. De software werkt als een app,<br />
is heel gebruiksvriendelijk en eenvoudig aan<br />
te leren”, legt Visser uit. “Tot slot leveren we<br />
ook een brede range aan roterende lasers van<br />
GeoMax met de Zone80DG als topmodel, al<br />
dan niet in te zetten voor machinebesturing.<br />
Het toestel heeft een bereik van 1.100 meter<br />
en geschikt voor dubbel afschot tot 15 graden.<br />
Kortom, voor elke toepassing kunnen we het<br />
beste meetinstrument voorstellen.” ■<br />
131
Imaging Power<br />
Leica GS18 I<br />
Meten is nu eenvoudiger, veiliger en efficiënter<br />
dan ooit tevoren. Maak kennis met de Leica<br />
GS18 I GNNS RTK-Rover met Visual Positioning.<br />
Hiermee kunt u moeiteloos punten meten die<br />
u voorheen niet kon bereiken. Leg de situatie<br />
vast met de GS18 I en meet met behulp van de<br />
camera. Een GNSS RTK-Rover die zo innovatief<br />
is, dat u punten kunt meten over een drukke<br />
straat, zelfs als er auto’s langskomen.<br />
Als u de situatie eenmaal op beeld hebt<br />
vastgelegd kunt u elk detail meten, wanneer u<br />
maar wilt.<br />
Leica Geosystems B.V.<br />
leica-geosystems.nl<br />
©2020 Hexagon AB and/or its subsidiaries and affiliates.<br />
Leica Geosystems is part of Hexagon. All rights reserved.
SPECIAL LANDMETEN<br />
De Leica GS18 I maakt foto’s, waardoor binnen<br />
enkele minuten de situatie met honderden punten,<br />
met landmeetkundige nauwkeurigheid in kaart<br />
gebracht wordt.<br />
Met de Leica GS18 I wordt het meten onder een<br />
overkapping, of van ontoegankelijke punten<br />
hoog op het gebouw nu ook mogelijk.<br />
Tekst en Beeld | Leica Geosystems BV<br />
Visuele Plaatsbepaling<br />
met een GNSS-RTK Rover<br />
Voor landmeten wordt er steeds meer gebruik gemaakt van<br />
beeld, zoals bijvoorbeeld bij 3D-laserscanning, mobile mapping<br />
en airborne fotogrammetrie. Leica Geosystems introduceert<br />
nu de Leica GS18 I. Een veelzijdige GNSS RTK-Rover<br />
van landmeetkundige kwaliteit met Visuele Plaatsbepaling. De<br />
Leica GS18 I maakt dankzij een geïntegreerde camera mogelijk<br />
punten te meten die tot voorheen ontoegankelijk waren met<br />
een GNSS RTK-Rover.<br />
De Leica GS18 I heeft alle functionaliteiten<br />
van de Leica GS18 T, zoals de mogelijkheid<br />
om nauwkeurig te meten met een gekantelde<br />
stok. De toevoeging van de camera biedt echter<br />
ongekende mogelijkheden. Door de sensorfusie<br />
van GNSS, tiltcompensatie (IMU)<br />
en de camera ontstaat de mogelijkheid voor<br />
Visuele Plaatsbepaling. Dit resulteert in een<br />
GNSS RTK-Rover die zo krachtig is dat hij de gebruikers<br />
in staat stelt om te meten wat ze zien.<br />
Dit biedt belangrijke voordelen voor verschillende<br />
toepassingen. Tot voor kort was<br />
het ondenkbaar een gebouw volledig van<br />
buiten in kaart te brengen met een GNSSrover.<br />
Punten meten tegen de gevel werd al<br />
mogelijk door de introductie van betrouwbare<br />
tiltcompensatie in de Leica GS18 T. Met<br />
de Leica GS18 I wordt het meten onder een<br />
overkapping, of van ontoegankelijke punten<br />
hoog op het gebouw nu ook mogelijk.<br />
Ook in andere situaties biedt dit voordelen.<br />
Denk bijvoorbeeld aan het veilig vanaf de kant<br />
een weg in kaart brengen. Of bij onder tijdsdruk<br />
meten, zoals bij meten van kabels & leidingen<br />
bij open geul of bij verkeersongevallen analyse,<br />
waarbij de weg weer zo snel mogelijk vrij gegeven<br />
moet worden, maar toch elk detail moet<br />
worden vastgelegd voor de bewijsvoering.<br />
De Leica GS18 I maakt foto’s, waardoor binnen<br />
enkele minuten de situatie met honderden punten,<br />
met landmeetkundige nauwkeurigheid in kaart<br />
gebracht wordt. Er kan vervolgens achteraf op een<br />
gebruiksvriendelijke manier in de beelden ‘gemeten’<br />
worden, zowel buiten op de controller, als achteraf<br />
op kantoor in Leica Infinity. Ook is het mogelijk<br />
puntenwolken te genereren uit de beelden.<br />
Deze laatste innovatie van Leica Geosystems<br />
heeft de regels van het spel weer veranderd. Het<br />
is nu aan de gebruiker om het maximale resultaat<br />
te halen uit de nieuwe mogelijkheden. ■<br />
133
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Cleverdesk<br />
Ultieme projecttool voor<br />
GWW-bedrijven<br />
Marges in de infrasector staan enorm onder druk. Voor GWW-bedrijven is het belangrijk om<br />
efficiënt, snel en op een veilige manier te kunnen werken met altijd optimaal inzicht in de<br />
operationele processen. De meeste software is daar niet op toegerust. Maak kennis met<br />
Cleverdesk, de ultieme projecttool voor GWW-bedrijven, ontwikkeld op basis van de<br />
nieuwste technologie en volgens een mobile first filosofie.<br />
“Cleverdesk vormt in feite een online portal<br />
voor GWW-bedrijven”, schetst Overeem.<br />
“Het is een digitaal registratieplatform waar<br />
alle operationele processen samenkomen met<br />
een integrale planning en projectbeheer voor<br />
mens en materieel. Cleverdesk zet dus heel nadrukkelijk<br />
in op het digitaliseren van de operationele<br />
processen, in feite alle zaken die buiten<br />
het financiële pakket omgaan. Het gaat dan om<br />
de processen op de bouwplaats, maar ook de<br />
urenregistratie, de veiligheid en kwaliteit van<br />
mens en materieel. Het platform is gebaseerd<br />
op de nieuwste technologie en heeft geen last<br />
van de ‘vertragende voorsprong’ van veel oude<br />
legacy softwaresystemen.”<br />
DIT IS HET MOMENT<br />
OM TE DIGITALISEREN<br />
Overeem constateert een duidelijk trend bij<br />
veel GWW-bedrijven. “Met name de nieuwe<br />
generatie, die nu langzamerhand het roer bij<br />
veel bedrijven aan het overnemen is, erkent de<br />
noodzaak van een digitale transformatie. Ze<br />
willen de boot niet missen en kijken steeds vaker<br />
verder dan hun vertrouwde softwaresystemen<br />
waar ze al vele jaren op vertrouwen, maar<br />
die niet (meer) de beoogde flexibiliteit bieden.<br />
Cleverdesk daarentegen is gebaseerd op de<br />
nieuwste technologie en beschikbaar als een<br />
SaaS-model. Dat wil zeggen, alle gebruikers<br />
profiteren altijd van de laatste stand der techniek,<br />
updates worden in de meeste gevallen<br />
automatisch doorgevoerd én de online por-<br />
Met de nieuwste release zet Cleverdesk meer in op koppelingen met IoT-modules en worden de dashboards nóg slimmer en overzichtelijker.<br />
134
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
tal vergt een minimale implementatie. Binnen<br />
één dag is de software al operationeel en kan<br />
deze naar eigen inzicht en voorkeuren verder<br />
worden ingericht en uitgebouwd. Het is slechts<br />
een kwestie van modules inschakelen. Mocht<br />
je liever Cleverdesk toch on-premise draaien<br />
(dus vanaf een eigen server) dan bieden wij die<br />
service ook aan.”<br />
JE HELE PROJECT IN EEN APP<br />
Het woord ‘desk’ in Cleverdesk dekt overigens<br />
niet volledig de lading. “Door de uitwisseling<br />
van kennis en ideeën met onze klanten blijft<br />
ons platform voortdurend in ontwikkeling. De<br />
nieuwste versie van onze portal wordt dan ook<br />
ontwikkeld volgens een mobile first technologie”,<br />
zegt Overeem. “De mobiel neemt immers<br />
een steeds belangrijkere positie in. Met<br />
onze nieuwste release – Cleverdesk 4 die begin<br />
2021 zal verschijnen – biedt de app op de<br />
smartphone of tablet vrijwel dezelfde functionaliteiten<br />
als het programma op de desktop.<br />
Ook zetten we meer in op koppelingen met<br />
IoT-modules en worden de dashboards nóg<br />
slimmer en overzichtelijker. Het voldoen aan je<br />
CO 2<br />
-prestatieladder tot slot, wordt vanuit Cleverdesk<br />
ook ondersteund, bijvoorbeeld door<br />
het minimaliseren van bewegingen.” ■<br />
Cleverdesk is een digitaal registratieplatform waar alle operationele processen samenkomen met een integrale<br />
planning en projectbeheer voor mens en materieel.<br />
'Met name de nieuwe generatie,<br />
die nu langzamerhand het roer bij veel bedrijven<br />
aan het overnemen is, erkent de noodzaak<br />
van een digitale transformatie'<br />
135
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | Nazca Solutions<br />
Onmiddellijke informatie<br />
over de bodemkwaliteit,<br />
waar dan ook in Nederland<br />
Kwaliteitsborging met innovatieve technologieën<br />
Iedereen die in Nederland grondwerk verricht, is wettelijk verplicht om te onderzoeken of<br />
hierbij een milieudelict kan ontstaan. Dit lijkt een lastige opgave. Hoe onderzoek je of de<br />
bodemactiviteiten wellicht leiden tot gezondheidsproblemen, schade aan de nutsvoorzieningen<br />
of het milieu? Toch gaat dit verrassend eenvoudig.<br />
Met augmented reality zien gebruikers via hun<br />
smartphone of tablet virtueel de bodemgesteldheid<br />
van de plek waarop zich bevinden.<br />
Nazca Solutions beheert een database met<br />
daarin alle informatie over de bodemkwaliteit<br />
in Nederland. De database is de grootste<br />
in Nederland en bevat alle grondgegevens<br />
die ooit in Nederland zijn ingewonnen.<br />
Hierdoor is ondergrondse informatie<br />
zoals bodemkwaliteit, archeologie, de<br />
aanwezigheid van kabels, leidingen en meer<br />
direct voorhanden. Wie gebruik wil maken<br />
van deze informatiebron, dient eenvoudig<br />
een verzoek in via de website van Nazca<br />
Solutions, tekent op een kaartje aan over<br />
welk gebied hij informatie wil ontvangen<br />
en heeft deze drie minuten later in handen,<br />
exact volgens de CROW-richtlijnen.<br />
DRIEVOUDIGE TAAK<br />
De eerste aanzet voor de opbouw van het databestand<br />
was in 1995, toen gemeentes verplicht<br />
werden om bodemgegevens beschikbaar te<br />
stellen aan grond-, weg- en waterbouwers, netbeheerders,<br />
vastgoedbedrijven en meer. Sinds<br />
enkele jaren kunnen aanvragers hier digitaal gebruik<br />
van maken. Bij het beheer van de database<br />
neemt Nazca Solutions een drievoudige taak op<br />
zich. Zij bewaakt de kwaliteit van de data. Zij<br />
volgt hierbij de wet en laat de rapportages aansluiten<br />
op de criteria van de overheid.<br />
REAL TIME INFORMATIE<br />
Hierbij is Nazca Solutions ondertussen een<br />
genie in het ontwikkelen van hulpmiddelen.<br />
“We maken bijvoorbeeld gebruik van het Internet<br />
of Things (IoT)”, vertelt Nus Jurgens,<br />
directeur/eigenaar van Nazca Solutions.<br />
“We zetten sensoren in die de actuele situatie<br />
waarnemen. Informeert iemand naar de<br />
grondwaterstand in een gebied, dan wil hij<br />
weten of hij volgende week met droge voeten<br />
kan graven. Dankzij deze sensoren krijgt<br />
hij real time informatie. In dit kader zijn we<br />
ook altijd op zoek naar partijen die ons willen<br />
vertellen waar zij in de praktijk tegenaan<br />
lopen. Waar kunnen wij met behulp van<br />
IoT nog verbeterslagen maken en hen nog<br />
beter van dienst zijn? We komen graag met<br />
hen in contact!”<br />
AUGMENTED REALITY<br />
Voor de visuele weergave maakt Nazca<br />
Solutions gebruik van augmented reality.<br />
“Met deze techniek kun je iets toevoegen<br />
aan de werkelijkheid”, vertelt Jurgens. “Onze<br />
gebruikers kunnen dan via hun smartphone of<br />
tablet virtueel de bodemgesteldheid zien van<br />
de locatie waarop zij zich bevinden, compleet<br />
met de gegevens uit onze database.”<br />
Door gebruikmaking van de database van<br />
Nazca Solutions doen gebruikers meer dan<br />
voldoen aan hun wettelijke verplichtingen.<br />
Zij besparen tijd bij het aanleggen van kabels<br />
en leidingen en voorkomen calamiteiten,<br />
gezondheidsproblemen en milieudelicten. ■<br />
136
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
'Gebruikers krijgen<br />
real time informatie'<br />
Voel jij je aangesproken? Neem dan<br />
contact op met Jason Halman:<br />
030 - 711 47<strong>04</strong><br />
j.halman@nazcasolutions.nl<br />
nazcasolutions.nl<br />
137
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | GeoZICHT<br />
Meer data in minder tijd en<br />
met behoud van kwaliteit<br />
350 ha grondwerk in beeld<br />
In Zoetermeer werd een agrarisch gebied getransformeerd tot een gebied met een dubbele functie:<br />
recreatie en waterberging. Om een as-built model te maken van het grondwerk – met de exacte<br />
weergave van hoogtes en kadeprofielen – werd gebruikgemaakt van moderne landmeettechnieken.<br />
Drie dagen lang vloog een drone over het gebied van 350 hectare. Daarna waren alle gegevens<br />
voorhanden voor een volledig dekkend 3D-beeld met een hoog detailniveau.<br />
minder gedetailleerd model opleveren. Waar de<br />
traditionele landmeter 1 punt/5 m 2 rapporteert,<br />
meet de drone ruim 100 punten/1 m 2 .”<br />
Drie dagen vloog de drone over het terrein. 350 ha grond werd gedetailleerd en nauwkeurig in beeld gebracht.<br />
De hoogtes zijn in kleur weergegeven.<br />
GROEIEND VERTROUWEN<br />
Bob van der Meij, drone-specialist bij GeoZICHT,<br />
merkt dat overheden en bedrijven steeds<br />
vertrouwder raken met de inzet van drones.<br />
Drones leveren dan ook - juist bij het inspecteren<br />
van assets zoals bruggen, het karteren van<br />
terreinen en het realiseren van 3D-modellen –<br />
uiteenlopende meerwaarden op. “We hebben<br />
een sterk geodetische achtergrond”, licht van<br />
der Meij toe. “Drones zijn voor ons een middel,<br />
we gebruiken ze omdat ze efficiëntie, kwaliteit,<br />
veiligheid en betrouwbaarheid bieden. Daarnaast<br />
zijn we ROC-gecertificeerd, een vereiste omdat<br />
het gebied in het luchtruim van Rotterdam Airport<br />
ligt. Nu de sector en de markt professioneler<br />
worden, neemt het aantal aanvragen toe.” ■<br />
Het 3D as-built model van het grondwerk<br />
van de Nieuwe Driemanspolder kwam<br />
tot stand door de samenwerking tussen<br />
ADCIM en GeoZICHT in opdracht van<br />
aannemerscombinatie de Dijkencombi.<br />
ADCIM is een adviesbureau in civiele techniek,<br />
infrastructuur en milieu. Zij bood ondersteuning<br />
bij een gedeelte van het uitvoeringsontwerp<br />
en verzorgde de maatvoering van de<br />
kunstwerken. GeoZICHT – gespecialiseerd<br />
in geodetische vraagstukken en inspecties<br />
met drones – bracht het complete terrein<br />
vanuit de lucht in kaart. Daarna verwerkten<br />
zij de duizenden foto’s met fotogrammetrische<br />
software tot bruikbare geoproducten, zoals<br />
een puntenwolk, terreinmodel en hoge<br />
resolutie orthofotomozaïek.<br />
MEER DATA IN MINDER TIJD<br />
De hele exercitie gebeurde ook nog eens in<br />
hoog tempo. “Het vroeg slechts drie dagen<br />
vliegen om het gebied van 350 ha gedetailleerd<br />
en nauwkeurig in beeld te brengen”, vertelt Jan<br />
Vermeer, teamleider Geodesie en 3D-ontwerper<br />
bij ADCIM. “Binnen een paar dagen waren alle<br />
gegevens al verwerkt. Een vergelijkbaar resultaat<br />
met traditionele landmeettechnieken zou zeker<br />
vier tot vijf weken veldwerk vergen en een<br />
Met fotogrammetrische software werden duizenden<br />
foto’s verwerkt tot een gedetailleerd terreinmodel.<br />
139
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Tekst | Jan Mol Beeld | 3DGWW/Cnossen Infra<br />
De ommezwaai naar<br />
bedrijfsoptimalisatie door<br />
digitalisering is zo gemaakt!<br />
Twee jaar geleden studeerde hij af en kreeg hij meteen een contract aangeboden. Jorn Kuipers<br />
houdt zich bezig binnen Cnossen Infra met alles wat met digitalisering te maken heeft.<br />
Daarbij maakt hij gebruik van Infrakit, onmisbaar volgens hem.<br />
“In mijn functie als werkvoorbereider houd<br />
ik me bezig met digitalisering en maatvoering.<br />
Het laatste jaar hebben we flinke slagen<br />
gemaakt op het gebied van digitalisering; we<br />
zijn overgestapt op 3D-machinebesturing en<br />
sporen onder andere kabels en leidingen op”,<br />
opent Kuipers het gesprek.<br />
OOK DERDEN KUNNEN<br />
GEBRUIK MAKEN VAN DE<br />
AANWEZIGE KENNIS<br />
Kuipers merkt op dat er binnen de GWW<br />
behoefte is aan hulp bij digitalisering. “3Dmachinebesturing<br />
is voor een leek zeer complexe<br />
materie, bedrijven zien soms door de<br />
bomen het bos niet meer. Om deze bedrijven<br />
te helpen heeft Cnossen Infra een nieuwe<br />
bedrijfstak opgezet, namelijk 3D GWW.<br />
Die afdeling valt onder mijn competentie.<br />
Onder de digitale diensten die we aan andere<br />
bedrijven aanbieden, vallen onder andere<br />
maatvoering, inmeten, uitzetten en het maken<br />
van 3D-modellen voor de GPS gestuurde<br />
grondverzetmachine. Daarnaast kunnen<br />
we door middel van grondradartechniek kabels<br />
en leidingen opsporen.”<br />
VAN ANALOOG NAAR DIGITAAL<br />
IN EEN RECORDTIJD<br />
“Toen ik nog stage liep, was hier het meeste<br />
nog analoog. Men wachtte op tekeningen<br />
die terugkwamen van de bouw om de revisies<br />
te maken. Dan was het een verrassing<br />
of je iets kreeg en in welke staat. Toen een<br />
rioolreconstructie als project in Leeuwarden<br />
in beeld kwam, werden we geconfronteerd<br />
met een aantal eisen. Zo moesten elke<br />
Jorn Kuipers maakt gebruik van Infrakit.<br />
140
DIGITALISERING IN DE GWW<br />
Uitvoering van de de werkzaamheden op het<br />
rioolreconstructieproject in Leeuwarden.<br />
Aanleg puinbaan verharding op een rioolreconstructieproject in Sneek.<br />
maandag van de nieuwe week een hoeveelhedenstaat<br />
aanleveren. Het was zaak dat de<br />
daarvoor benodigde informatie zo snel mogelijk<br />
van het project naar kantoor ging. Toen<br />
kwam Infrakit in beeld. Zij keken mee over<br />
onze schouder en gaven advies hoe hun software<br />
te gebruiken, zodat we zo snel mogelijk<br />
data en beeld op kantoor konden krijgen.”<br />
Met Infrakit is de aantoonbaarheid perfect, is de<br />
mening van Kuipers. “Onze mensen in het veld<br />
kunnen de benodigde hoeveelhedenstaten ter<br />
plekke maken, sturen dit meteen door naar de<br />
Cloudomgeving van Infrakit, het kantoor kan<br />
daar meteen bij. Vervolgens kan men de factuur<br />
maken. Een voordeel van deze werkwijze<br />
met een maximale en feilloze aantoonbaarheid<br />
is dat de rekening veel sneller betaald wordt. Er<br />
ligt immers een ‘hapklare brok’ op het bureau<br />
van de opdrachtgever, onderbouwd met beeld<br />
en tekeningen.”<br />
UITERMATE PRAKTISCHE<br />
FOTO TOOL<br />
“Wij gebruiken de foto-tool in Infrakit voor<br />
de eerste schouwing op locatie en tijdens de<br />
uitvoering van werkzaamheden, om afwijkingen<br />
te registreren. Verder maken de jongens<br />
op het project van elke aangebrachte<br />
huis- en kolkaansluiting een foto, hierdoor<br />
kan na afloop een digitaal fotoboek worden<br />
samengesteld, als naslagwerk”, vertelt Kuipers.<br />
“Tenslotte gebruiken wij de foto-tool<br />
ook nog om zogenaamde deelopdrachten<br />
uit te werken. Tijdens de vooropname van<br />
zo’n deelopdracht sturen wij bijvoorbeeld<br />
een voorman stratenmaker op pad met een<br />
tablet. Deze zal zijn bevindingen laten gaan<br />
over de condities van de bestaande verharding.<br />
Na afloop worden de opnamelocaties<br />
op een ondergrondtekening gezet en wordt<br />
er tevens een fotoboek en hoeveelhedenstaat<br />
opgesteld. Dit kan allemaal worden bekeken<br />
door kantoor.”<br />
VAN USB NAAR CLOUD<br />
3D-modellen voor machinebesturing werd<br />
voorheen via een usb-stick op locatie overgedragen<br />
op de machine. “Dat werkte wel bij de<br />
start, maar voor elke wijziging moest er iemand<br />
met een usb-stick naar de bouw rijden. Met Infrakit<br />
sturen we data rechtstreeks naar de betreffende<br />
machine, via de Cloud. Tevens houden<br />
we op deze manier een goede controle<br />
over de voortgang. Dat betekent een enorme<br />
tijdsbesparing en minder fouten. Infrakit werkt<br />
zo snel, dat je daarmee stilstand van de machine<br />
tot een ongekend minimum beperkt.”<br />
‘AS BUILT DATA’<br />
Werken met Infrakit biedt ongekende mogelijkheden.<br />
Kuipers licht toe: “We laten bijvoorbeeld<br />
de machine ‘as built’ punten meten, om de 5 tot<br />
10 meter. Deze informatie wordt direct naar de<br />
Infrakit Cloudomgeving gestuurd. Op kantoor<br />
kan men live meekijken naar het model en zo<br />
tijdig signaleren of er iets niet goed gaat. We<br />
werken met Infrakit betrouwbaarder dan ooit.<br />
Theoretische dwarsprofielen uit een bestek zetten<br />
we om in 3D-modellen voor de machine.<br />
Afwijkingen in het bestek komen daardoor zeer<br />
snel aan het licht. De ‘as built data’ wordt door<br />
kantoor tevens gebruikt om revisies te doen.”<br />
Om zo compleet mogelijk te zijn maakt Cnossen<br />
Infra ook nog gebruik van een voorman,<br />
die op het werk voor de zekerheid nog eens<br />
inmeet, gekoppeld aan Infrakit. De gegevens<br />
gaan rechtstreeks naar de digitale hoeveelhedenstaat.<br />
“Aan het eind van de dag zijn we in<br />
staat om de gehele productie van die dag te<br />
bekijken. En het fijne aan Infrakit is: iedereen<br />
gebruikt dezelfde data. Ook daarmee voorkom<br />
je fouten”, zegt Kuipers tot besluit. ■<br />
'Iedereen gebruikt dezelfde data.<br />
Ook daarmee voorkom je fouten'<br />
141
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Sialtech beheerst vrijwel alle gangbare<br />
boor- en bemonsteringstechnieken.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Sialtech<br />
Veldwerk cruciaal voor<br />
bruikbaar bodemonderzoek<br />
Voor goed bodemonderzoek is veldwerk een belangrijke schakel. Het uitvoeren van grondboringen en<br />
het nemen van grond- en grondwatermonsters, rekening houdend met het doel van het onderzoek<br />
en de lokale omstandigheden zoals geologie of de aanwezigheid van verontreinigen, stelt heel andere<br />
eisen aan een organisatie dan de verwerking van de uitkomsten hiervan. Aan het woord is Henk<br />
Nijmeijers, directeur van Sialtech, een internationaal opererend veldwerkbedrijf met meer dan 25<br />
jaar ervaring in het verrichten van grondboringen en het nemen van grond- en grondwatermonsters,<br />
zowel op land als op water.<br />
Van geotechnische boringen in het centrum van<br />
Amsterdam tot een waterbodemonderzoek<br />
in de havens van Rotterdam of van<br />
archeologisch onderzoek in Antwerpen tot<br />
milieukundig bodemonderzoekonderzoek<br />
in Zweden. Kwaliteit staat bij Sialtech<br />
voorop en dat maakt dat het bedrijf door<br />
veel gerenommeerde partijen in binnen- en<br />
buitenland wordt ingeschakeld. Nijmeijers:<br />
“We zijn voortgekomen uit een adviesbureau<br />
en dit zit nog steeds in ons DNA. We zijn<br />
van mening dat goed veldwerk cruciaal<br />
is in het uiteindelijke advies. We zetten<br />
onze kennis van de verschillende boor- en<br />
bemonsteringstechnieken in voor goed<br />
bodemonderzoek. In Nederland zijn wij<br />
daarom altijd nauw betrokken geweest bij<br />
de totstandkoming van wet- en regelgeving.<br />
142
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Internationaal proberen wij onze kennis ook<br />
over te dragen door mee te denken bij de<br />
aanpak van projecten.”<br />
Sialtech beheerst vrijwel alle gangbare boor- en<br />
bemonsteringstechnieken, variërend van het<br />
traditionele pulsboren tot het meer vernieuwende<br />
sonisch boren. “Dankzij onze achtergrond, de<br />
grote variëteit aan technieken in combinatie met<br />
een uitgebreide kennis van zaken, zijn we in staat<br />
om altijd mee te denken met de adviseur. Dat<br />
maakt ons anders dan andere veldwerkbedrijven.<br />
Wij weten wat er benodigd is voor een bruikbaar<br />
bodemonderzoek..”<br />
PROJECTEN<br />
Sialtech wordt betrokken bij de meest<br />
uiteenlopende projecten, waaronder het<br />
geotechnisch bodemonderzoek voor de<br />
aanleg van een nieuwe verkeerstunnel<br />
onder de Schelde. “De Scheldetunnel of<br />
Oosterweeltunnel is van het afgezonken type.<br />
Voor het beoordelen van het geotechnische<br />
draagvermogen en de stabiliteit van de<br />
ondergrond is het belangrijk om een en ander in<br />
kaart te brengen. Wij hebben voor dit project de<br />
boorwerkzaamheden en grondmonstername<br />
uitgevoerd”, legt Nijmeijers uit. “De opdracht<br />
omvatte het uitvoeren van grondboringen<br />
inclusief monstername vanaf een werkplatform<br />
in de Schelde.”<br />
Voor een belangrijk milieukundig bodemonderzoek<br />
in het midden van Zweden<br />
heeft Sialtech recent de CompactRotoSonic<br />
‘overgevlogen’. “Met dit toestel kunnen we boren<br />
door middel van sonische trillingen en kunnen op<br />
die manier door elke geologie heen boren. In dit<br />
geval voornamelijk keien en gesteenten.”<br />
Dichter bij huis heeft Sialtech geholpen bij<br />
het bodemonderzoek bij Griftpark Utrecht<br />
Nederland. Onderzoekers hopen bacteriën<br />
te vinden diep in de zwaar vervuilde grond.<br />
Ook hier heeft Sialtech mee gedacht in hoe<br />
het bodemonderzoek uit te voeren en welke<br />
boor- en bemonsteringstechnieken het best<br />
konden worden ingezet.<br />
“Dat de bodem bij Sialtech in de genen zit,<br />
kunnen we dus wel zeggen. Net als onze<br />
drive om ons te blijven ontwikkelen.” ■<br />
Kwaliteit staat bij Sialtech voorop en dat maakt<br />
dat het bedrijf door veel gerenommeerde partijen in<br />
binnen- en buitenland wordt ingeschakeld.<br />
Milieukundig bodemonderzoek<br />
Grenoble, Frankrijk<br />
GRONDIG<br />
VELDWERK<br />
Sialtech is een internationaal veldwerkbedrijf<br />
gespecialiseerd in milieukundig, geotechnisch<br />
en archeologisch bodemonderzoek. Wij hebben<br />
meer dan 25 jaar ervaring in het verrichten van<br />
grondboringen en het nemen van grond- en<br />
grondwatermonsters zowel op land als op water.<br />
Van geotechnische boringen in het centrum<br />
van Amsterdam tot waterbodemonderzoek in<br />
de havens van Rotterdam. Van archeologisch<br />
onderzoek in Antwerpen tot milieukundig<br />
bodemonderzoek in Zweden. Veiligheid en<br />
kwaliteit staan bij ons voorop.<br />
T +31 (0) 30 659 40 60<br />
E info@sialtech.nl<br />
W www.sialtech.nl<br />
CONTACT<br />
143
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Van der Straaten Geotechniek<br />
Sonderen op land én op water<br />
Van der Straaten is al meer dan een eeuw actief op de grens van<br />
land en water. Innovatie zit in het DNA van het bedrijf. Recent<br />
is een nieuw platform voor sonderingen vanaf het water<br />
aan de vloot toegevoegd, de VDS Mono Pile CPT, die<br />
ook geschikt is voor nauwkeurige metingen op<br />
getijdewater. En eind september wordt een<br />
nieuwe, volautomatische sondeertruck<br />
in gebruik genomen die geleverd<br />
wordt door A.P. van den<br />
Berg (zie verderop in<br />
dit magazine, red.).<br />
Van der Straaten Geotechniek is voortgekomen uit de aannemingsmaatschappij om opdrachtgevers een compleet pakket te kunnen aanbieden.<br />
Van der Straaten Geotechniek is voortgekomen<br />
uit de aannemingsmaatschappij om opdrachtgevers<br />
een compleet pakket te kunnen<br />
aanbieden. “Werkzaamheden beginnen immers<br />
vaak met het nemen van bodemonderzoeken”,<br />
erkent Lars Kloet van Van der<br />
Straaten Geotechniek. “In de loop der jaren<br />
zijn we uitgegroeid tot een zelfstandige tak<br />
binnen de groep. We verrichten sonderingen<br />
voor derden, waarbij we toegevoegde<br />
waarde halen uit de kennis en het materieel<br />
uit de aannemingsmaatschappij. Daar ligt di-<br />
rect ook onze kracht. We zijn vooral goed in<br />
het praktisch benaderen van opdrachten.”<br />
NIEUWE SONDEERTRUCK<br />
Innovatie zit in het DNA. “We investeren zoveel<br />
mogelijk in de nieuwste technieken”, vervolgt<br />
Kloet. “Zo zijn we in ‘blijde verwachting’<br />
van onze nieuwe sondeertruck die enerzijds<br />
de taken van de sondeermeester behoorlijk<br />
verlicht en anderzijds ook veel efficiënter ingezet<br />
kan worden. We beschikken nu al over<br />
de meest Arbovriendelijke apparatuur om sonderingen<br />
te verrichten met draadloze sensoren<br />
en automatische vergrendeling van de stangen.<br />
Dat neemt niet weg dat het uitvoeren van een<br />
sondering nog altijd een relatief fysieke belasting<br />
betekent voor de sondeermeester. Op een<br />
gemiddelde dag gaat er voor een kleine 4 ton<br />
aan stangen door zijn handen. Bij de nieuwe<br />
sondeertruck verloopt het sondeerproces volledig<br />
geautomatiseerd, de sondeermeester<br />
wordt eerder een operator. Dat vermindert<br />
de fysieke belasting en verhoogt de snelheid.<br />
Een win-win situatie.”<br />
144
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Zij beschikken nu al over de meest Arbovriendelijke<br />
apparatuur om sonderingen te verrichten.<br />
Van der Straaten Geotechniek is zeer goed uitgerust<br />
om sonderingen op land en op het water te verrichten.<br />
VDS MONO PILE CPT PLATFORM<br />
Een andere ontwikkeling richt zich op het uitvoeren<br />
van sonderingen op waterbodems.<br />
“We zijn vrijwel dagelijks op het water te vinden”,<br />
zegt Kloet. “Het VDS Mono Pile CPT<br />
Platform is een eigen ontwikkeling en een<br />
oplossing om veel nauwkeuriger metingen te<br />
verrichten op getijdewater dat voortdurend<br />
in beweging is. Met standaard sondeerapparatuur<br />
op schepen leidt dat tot grote afwijkingen<br />
in met name diepteregistratie. Een hefeiland<br />
vormt een goed, maar veel ingewikkelder alternatief.<br />
Met onze VDS Mono Pile CPT bieden<br />
we het beste van twee werelden. Het platform<br />
wordt gemonteerd op een werkschip, uitgerust<br />
met spudpalen.”<br />
Van der Straaten Geotechniek is dus zeer goed<br />
uitgerust om sonderingen op land en op het<br />
water te verrichten. “Voor de sonderingen<br />
vanaf het water beschikken we over eigen<br />
schepen en pontons. Desgewenst monteren<br />
we het Mono Pile CPT Platform op werkschepen<br />
van onze opdrachtgevers.” ■<br />
Van der Straaten Geotechniek is vooral goed in het<br />
praktisch benaderen van opdrachten.<br />
145
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
De <strong>Weg</strong>enscanners zijn gespecialiseerd in non-destructief onderzoek van wegen.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | De <strong>Weg</strong>enscanners<br />
Non-destructief onderzoek<br />
legt wegconstructie bloot<br />
Potentiële schades aan het wegdek vroegtijdig opsporen? Toekomstmuziek? Welnee. De <strong>Weg</strong>enscanners<br />
gunnen wegbeheerders of aannemers een kijkje in de weg met behulp van grondradarapparatuur en<br />
gamma-spectrometers. Zonder wegopbrekingen wordt informatie gegenereerd over de toestand van<br />
de weg én de ondergrond. Informatie over laagdikte, mogelijke verzakkingen en watergangen die in het<br />
verleden zijn dichtgelegd tot zelfs het type steen van de deklaag wordt zorgvuldig blootgelegd.<br />
De <strong>Weg</strong>enscanners zijn gespecialiseerd<br />
in non-destructief onderzoek van wegen.<br />
“Onze methodiek is uniek en vormt een<br />
welkome aanvulling op de bestaande<br />
methodieken, zoals visuele inspecties,<br />
booronderzoek en het uitvoeren van<br />
valgewichtdeflectiemetingen”, begint Wilco<br />
Bouwmeester van de <strong>Weg</strong>enscanners.<br />
“Inspecteren met radarapparatuur vormt<br />
eigenlijk de verbindende schakel tussen de<br />
bestaande methodieken. De vraag naar deze<br />
vorm van inspectie is dan ook groeiende.”<br />
INSCHATTING<br />
RISICO’S WEGENNET<br />
“Met onze apparatuur geven we inzicht<br />
in de toestand van de weg”, vervolgt<br />
Bouwmeester. “Bij schades kunnen we<br />
bijvoorbeeld achterhalen wat de aanleiding<br />
is geweest. Ook kunnen we schades die nog<br />
niet zichtbaar zijn aan het oppervlak inzichtelijk<br />
maken of de status van de lagen onder<br />
de deklaag beoordelen. We werken daarbij<br />
op projectniveau maar ook op netwerkniveau.<br />
Voor verschillende gemeentes brengen we<br />
periodiek de status van alle belangrijke wegen<br />
in kaart. Gemeentes hebben zo een mooi<br />
146
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
beeld van de staat van het wegennet en krijgen<br />
vroegtijdig inzicht in potentiële risico’s.”<br />
TOEPASSINGEN IN DE PRAKTIJK<br />
Het scannen van de weg is één, het vertalen<br />
naar bruikbare informatie is twee en mag<br />
volgens Bouwmeester niet onderschat worden.<br />
“Wij maken onze data toegankelijk voor<br />
iedereen en streven ernaar de data zoveel<br />
mogelijk adaptief op te leveren, zodat al onze<br />
opdrachtgevers er ook daadwerkelijk mee aan<br />
de slag kunnen in hun eigen systeem. Onze data<br />
heeft dan ook meerdere gebruikstoepassingen<br />
in bijvoorbeeld GIS- of CAD-systemen. We<br />
zijn bovendien druk bezig om de informatie van<br />
asfalt-en funderingsdiktes ook in een BIM-model<br />
te kunnen integreren.”<br />
VERDER ONTWIKKELEN<br />
“We werken aan een methodiek voor<br />
deklaagherkenning (type deklaag en<br />
steenslagherkenning), ideaal voor het<br />
inschatten van de levensduur maar ook voor<br />
eventueel hergebruik bij reconstructies.”<br />
het wegdek, hetgeen een voedingsbodem<br />
voor potentiële schades is, het generen<br />
van informatie over de (palen)fundering en<br />
opbouw van oude kademuren, bruggen en<br />
onderzoek naar waterbergingssystemen onder<br />
de verharding. “Ook houden we ons bezig met<br />
het opstellen van bodemrisicokaarten voor<br />
civiele en bebouwde constructies. Verdroging<br />
leidt tot mogelijke schades aan wegen. Ook dat<br />
kunnen we steeds beter in kaart brengen.” ■<br />
Andere ontwikkelingen van de <strong>Weg</strong>enscanners<br />
zijn het in kaart brengen van vochtzones in<br />
Het scannen van de weg is één, het vertalen naar bruikbare informatie is twee.<br />
WEGBEHEER KAN VEEL BETER, DAT WEET U OOK!<br />
WIJ VONDEN DE OPLOSSING.<br />
GAMMASPECTROMETER<br />
GRONDRADAR<br />
SCHADES<br />
ASFALTDIKTE<br />
HOMOGENITEIT<br />
FUNDERINGSDIKTE<br />
KABELS EN LEIDINGEN<br />
www.dewegenscanners.nl<br />
147
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Allnamics<br />
Snel paaltesten wint<br />
aan populariteit<br />
Er komt steeds meer aandacht voor het uitvoeren van proefbelastingen in het funderingsontwerp.<br />
Volgens Rob van Dorp van Allnamics kunnen er aanzienlijke besparingen worden gerealiseerd door<br />
funderingen scherper te ontwerpen dan de gestelde normen. Voorwaarde is dan wel dat het ontwerp<br />
getoetst moet worden volgens de NPR 7201 (Nederlandse Praktijkrichtlijn). Allnamics ontwikkelde<br />
een unieke en efficiënte methodiek voor het uitvoeren van snel paaltesten, de zogenaamde StatRapid.<br />
Allnamics voert paaltesten uit om de kwaliteit<br />
en de geschiktheid van een funderingspaal<br />
vast te stellen. “Het varieert van testen om het<br />
draagvermogen vast te stellen tot testen om<br />
het paal-grondgedrag te analyseren of om de<br />
paal zelf te controleren”, zegt Van Dorp. “We<br />
toetsen in feite of hetgeen in theorie is bedacht<br />
ook praktisch gerealiseerd is op die locatie.”<br />
'Een efficiënte en<br />
schaalbare methode<br />
voor het uitvoeren van<br />
snelle paaltesten'<br />
Door de compacte bouw van het StatRapid apparaat is deze meetmethode ook zeer goed toe te passen op<br />
moeilijk toegankelijke locaties en bouwkuipen en bouwplaatsen met weinig opstelruimte.<br />
STATRAPID PROEFBELASTEN<br />
Naast het statisch proefbelasten is in de jaren<br />
zestig het zogenaamde dynamisch Proefbelasten<br />
ontwikkeld”, zegt Marcel Bielefeld<br />
van Allnamics. “Destijds voornamelijk voor<br />
het testen van grote palen voor offshore constructies,<br />
inmiddels wereldwijd gemeengoed<br />
op alle paaltypen. Het dynamische proefbelasten<br />
komt echter met een aantal beperkingen<br />
en onzekerheden. De Rapid Load Test<br />
is een quasi statische test die de voordelen<br />
van beide testen combineert: de betrouwbaarheid<br />
van de statisch proefbelasting met<br />
de snelheid en kostenbesparing van het dynamisch<br />
belasten, waarbij de ruwe meetresultaten<br />
direct op de bouwplaats beschikbaar zijn.<br />
Een efficiënte en schaalbare methode voor<br />
het uitvoeren van snelle paaltesten. Inmiddels<br />
is deze wijze van testen uitgegroeid tot een<br />
wereldwijd geaccepteerde testmethode en<br />
verankerd in vele codes en normen (waaron-<br />
148
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
der de EuroCode en ASTM).” Van Dorp vult<br />
aan: “Een aantal van onze StatRapids is dan<br />
ook gestationeerd in Azië. Een voorbeeldproject<br />
in Nederland is het Spuikwartier in Den<br />
Haag en in België is deze wijze van proefbelasten<br />
toegepast bij de aanleg van de nieuwe<br />
verkeersbrug in de haven van Zeebrugge.”<br />
De NPR 7201 (Nederlandse Praktijkrichtlijn)<br />
benoemt een aantal klassen van proefbelastingen.<br />
“In Den Haag is een klasse A proef uitgevoerd,<br />
dat wil zeggen, de paal is voorzien van<br />
een krachtmeter, verplaatsingsmeters en reksensoren”,<br />
legt Van Dorp uit. “Op die manier<br />
zijn de ontwerpfactoren bepaald en heeft men<br />
de funderingsconstructie daarmee aanzienlijk<br />
lichter kunnen ontwerpen dan de norm voorschrijft.<br />
Met onze StatRapid zijn vier proefpalen<br />
getoetst en kon het aangescherpte ontwerp<br />
worden aangetoond. Dat heeft geresulteerd in<br />
een funderingsconstructie met minder én kortere<br />
palen. De meest voorkomende paaltesten<br />
zijn echter type C en D, waarbij -al dan niet<br />
met StatRapid - wordt gecontroleerd of het gedrag<br />
van de paal voldoet aan het ontwerp.” ■<br />
StatRapid tests zijn veilig en betrouwbaar, ook in de bebouwde omgeving of bij trillingsgevoelige omstandigheden.<br />
ALLNAMICS.COM<br />
GEOTECHNICAL &<br />
PILE TESTING EXPERTS<br />
Allnamics is een geotechnisch<br />
adviesbureau, gespecialiseerd<br />
in paaltesten.<br />
Allnamics ontwikkelt methodes,<br />
technieken, apparatuur en<br />
software voor controles van<br />
funderingen, installeren van<br />
palen, heibaarheidsanalyses,<br />
bepalen van het draagvermogen<br />
van funderingspalen en<br />
omgevingshinder.<br />
• STATRAPID<br />
PROEFBELASTEN<br />
• STATISCH &<br />
DYNAMISCH<br />
PROEFBELASTEN<br />
• HEI- EN<br />
INTRIL SIMULATIES<br />
• KWALITEITSCONTROLE<br />
BESTAANDE<br />
FUNDERINGEN<br />
• SONISCH DOORMETEN<br />
• METINGEN TIJDENS<br />
HEIEN EN INTRILLEN<br />
(PDA/VDA)<br />
• VOORSPELLEN EN<br />
METEN VAN<br />
OMGEVINGSTRILLINGEN<br />
149
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Kees-Jan van der Made, voorzitter VOTB Beeld | VOTB<br />
De Basis Registratie Ondergrond<br />
wordt een “game changer”<br />
voor geotechniek<br />
Digitale data stromen - Visie op Data in de Geotechniek, door Kees-Jan van der Made,<br />
voorzitter van de Vereniging Ondernemers Technisch Bodemonderzoek (VOTB).<br />
Data van de ondergrond gaan voor het overleven als bouwsector doorslaggevend zijn.<br />
De stikstof- en de PFAS-crisis zijn serieuze waarschuwingen. Na de coronacrisis zullen de<br />
klimaatdoelstellingen weer in beeld komen. En terecht. Minder stikstof, minder PFAS,<br />
minder CO 2<br />
, er zal van de bouwsector gevraagd worden om de uitstoot te verkleinen.<br />
Dan zouden we dus minder moeten gaan bouwen,<br />
hetgeen banen zal kosten en ambities (zoals<br />
op gebied van woningbouw) zullen sneuvelen. Of<br />
haken we nú aan bij de mogelijkheden die digitale<br />
data van de ondergrond ons bieden? Door meer<br />
digitale data en kennis van de ondergrond komen<br />
we tot betere risicoanalyses en dan kunnen<br />
we met een kleinere ecologische footprint blijven<br />
bouwen op de schaal zoals we het nu doen.<br />
Geotechnische onderzoeksbedrijven, verenigd in<br />
de brancheorganisatie VOTB, en geotechnische<br />
adviseurs kunnen met hun kennis hierbij een belangrijke<br />
rol vervullen bij een juiste interpretatie<br />
van meetgegevens, het maken van modellen en<br />
uitvoeren van berekeningen.<br />
Sinds 2018 wordt op grond van de wet Basis Registratie<br />
Ondergrond al actief digitale data van de<br />
ondergrond verzameld. De klok tikt, want al die<br />
data moet voor projecten worden omgezet in 3D<br />
ondergrondmodellen, waarin de onzekerheden in<br />
een 3D ruimtelijk computermodel inzichtelijk worden<br />
zodat we deze met nader grondonderzoek<br />
gericht kunnen verkleinen en om de faalkansen te<br />
verkleinen. Opdrachtgevers hebben in dit proces<br />
een belangrijke rol hierbij door in opdrachten een<br />
maximale onzekerheid voor grondmodellen vast<br />
te leggen voordat men begint aan het ontwerp en<br />
een definitief ontwerp wordt goedgekeurd.<br />
“Nu is er geen maat. Met 2 sonderingen kun je<br />
ook een kunstwerk ontwerpen, je houdt een onbekend<br />
risico en maakt het onnodig duur door extra<br />
veiligheden in te bouwen of dure mitigerende<br />
maatregelen. We zijn als belastingbetaler van de<br />
BV Nederland altijd de klos. Geen van de betrokkenen<br />
bij een project behartigt onze belangen terwijl<br />
we alles financieren, ook als het fout gaat.”<br />
Tijd om aan te haken dus. Iedereen kan hier beter<br />
van worden. Kennisinstellingen, overheidsinstellingen<br />
(zoals waterschappen) en commerciële<br />
partijen moeten nu hun rol pakken,<br />
want in 2022 is de BRO gereed. Om oneerlijke<br />
concurrentie (met belastinggeld) te voorkomen<br />
en ontwikkelingen te stimuleren is het<br />
wel van belang om de rollen van alle partijen<br />
in een lange termijnvisie goed af te stemmen.<br />
VERANDERINGEN<br />
DIE ERAAN KOMEN<br />
De geotechnische wereld is flink in beweging.<br />
Als gevolg van de BRO treden er veranderingen<br />
op in onze markt. Deze zullen zijn:<br />
De klok tikt, want al die digitale data moet voor projecten worden omgezet in 3D ondergrondmodellen waarin de onzekerheden in een 3D ruimtelijk<br />
computermodel inzichtelijk worden.<br />
150
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
“Nu is er geen maat. Met 2 sonderingen kun je ook een kunstwerk ontwerpen, je<br />
houdt een onbekend risico en maakt het onnodig duur door extra veiligheden in<br />
te bouwen of dure mitigerende maatregelen.”<br />
De ondergrond vormt één van de grotere risico’s voor infrastructurele werken,<br />
terwijl aan grondonderzoek veelal minder dan 1% van de realisatiekosten wordt<br />
uitgegeven.<br />
- De verantwoordelijkheid voor de dataleveranciers<br />
voor publiek beschikbare data in de<br />
BRO is 10 jaar en makkelijker beschikbaar dan<br />
in het verleden;<br />
- Data in de BRO zijn “ruwe” data, anders dan<br />
de syntheses die de klant gewend was;<br />
- Veldbeschrijvingen en bussen worden separaat<br />
gehouden en niet samengevoegd;<br />
- De data is in een ander formaat dan we gewend<br />
waren. Dit heeft consequenties voor<br />
presentatie en rekensoftware;<br />
- Aanvullende data komen digitaal beschikbaar<br />
via de BRO met een gebruiksverplichting;<br />
- Software om geautomatiseerd te rekenen<br />
met de BRO komt beschikbaar. Als gevolg van<br />
de nieuwe boornorm 14688 treden er veranderingen<br />
op in onze markt:<br />
- Bepaalde grondsoort aanduidingen bestaan<br />
niet meer (breuk met het verleden);<br />
- De fijne gronden worden ingedeeld op gedrag<br />
en niet op percentages fracties;<br />
- De verhoudingen van de fracties voor de<br />
grondsoorten is veranderd (GRIND-ZAND);<br />
- De aanduidingen voor secundaire fracties zijn<br />
beperkt;<br />
- Er zijn nieuwe verplichte velden (laagscheiding,<br />
kalk, vocht etc.) en andere eisen met betrekking<br />
tot gelaagdheid beschrijven et cetera<br />
- Er zijn verschillende klasse beschrijvingen;<br />
- In deel 2 worden indextesten aangegeven om<br />
grond te classificeren<br />
- Om eenduidig te kunnen aanbesteden is een<br />
nadere omschrijving nodig, met name gerelateerd<br />
aan de indextesten.<br />
- Door de komst van de BRO kunnen STOWAachtige<br />
tabellen automatisch gegenereerd<br />
worden uit deze ruwe data volgens hedendaagse<br />
inzichten en actueel gehouden worden.<br />
Als gevolg van de Eurocode waar nu in Europees<br />
verband aan gewerkt wordt treden veranderingen<br />
op in onze markt:<br />
- Een bureaustudie vooraf wordt belangrijker,<br />
zeker voor Nederland vanuit onder andere<br />
de BRO;<br />
- In de rapportage van het grondonderzoek<br />
wordt een grondmodel gevraagd en synthese<br />
van de data.<br />
Deze veranderingen zijn enerzijds een bedreiging<br />
en anderzijds een kans. De tijd<br />
dringt om hier invulling aan te geven. In<br />
onderstaande alinea’s alvast een aanzet.<br />
VISIE OPZET GRONDONDERZOEK<br />
De ondergrond vormt één van de grotere<br />
risico’s voor infrastructurele werken, terwijl<br />
aan grondonderzoek veelal minder dan<br />
1% van de realisatiekosten wordt uitgegeven.<br />
Het programma Geo-Impuls (2009-<br />
2014) heeft succesvol bijgedragen aan het<br />
ingeburgerd raken van zaken als risico gestuurd<br />
grondonderzoek en het reduceren<br />
van geotechnisch falen in de GWW-sector.<br />
Hoe nu verder? Met het beschikbaar komen<br />
van steeds meer data in de BRO, veranderende<br />
normen, 3D ontwerpen, BIM, geautomatiseerd<br />
rekenen en toenemen van kennis ontstaat,<br />
voortbouwend op CUR247, de behoefte aan<br />
een andere kijk op toekomstig grondonderzoek.<br />
Een land dekkend ondergrondmodel dat uitgaat<br />
van scenario’s van de stratigrafie met bijbehorende<br />
kansen van voorkomen en default<br />
parameter waarden is nu reeds beschikbaar<br />
voor de dijken en zal naar verwachting worden<br />
uitgebreid voor de GWW-sector. Om deze<br />
gericht te kunnen verfijnen voor projectlocaties<br />
is het zinvol om na een bureaustudie gericht<br />
te werken aan een proevenverzameling<br />
voor geotechnische eenheden, naast meer inzicht<br />
in de ruimtelijke verbreiding van hiervan.<br />
Een gedegen onderzoek op geselecteerde pilot<br />
locaties (hoogwaardige sonderingen, boringen<br />
met indextesten en voldoende laboratoriumonderzoek<br />
voorsterkte parameters en monitoring<br />
van grondwaterspanningen) geeft in<br />
een vroeg stadium reeds inzicht in optimale<br />
geotechnische eenheden, mogelijke correlaties<br />
en een koppeling naar beschikbare bestaande<br />
data. Dit gebeurt nu ook al voor dijkonderzoeken.<br />
Voor de overige projecten in de GWWsector<br />
gebeurt dit nu nog niet.<br />
TOEKOMST<br />
De klok tikt, want al die digitale data moet voor<br />
projecten worden omgezet in 3D ondergrondmodellen<br />
waarin de onzekerheden in een 3D<br />
ruimtelijk computermodel inzichtelijk worden,<br />
zodat we deze met nader grondonderzoek gericht<br />
kunnen verkleinen. Opdrachtgevers kunnen<br />
dan een maximale onzekerheid vastleggen<br />
binnen een grondmodel voordat men begint aan<br />
het ontwerp. Door minder onnodige veiligheden<br />
in ontwerpen, door minder onzekerheden over<br />
de ondergrond, kunnen we dan goedkopere ontwerpen<br />
maken en meer bouwplannen realiseren.<br />
Om in de toekomst met nieuwe digitale technieken<br />
als kunstmatige intelligentie, geautomatiseerd<br />
rekenen, BIM en 3D modellen<br />
maatschappelijk verantwoord geotechnisch te<br />
ontwerpen en de voordelen hiervan voor de<br />
BV Nederland te verzilveren, zijn databases als<br />
de BRO en kwalitatief hoogwaardig onderzoek<br />
noodzakelijk. De visie op grondonderzoek<br />
voor werken met publieke gelden waarvan de<br />
data in de BRO worden opgeslagen en voor<br />
iedereen beschikbaar zijn, zou hierop aan moeten<br />
sluiten. De huidige benadering van grondonderzoek<br />
lijkt nu soms “penny wise, pound<br />
foolish” voor de belastingbetaler. ■<br />
151
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
CompactCPT machine voor gebruik in moeilijk toegankelijke plaatsen.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Royal Eijkelkamp<br />
Unieke combinatie<br />
van sonderen en trillen<br />
voorziet in grote behoefte bij funderings- en sonderingsbedrijven<br />
De vraag vanuit de markt voor goede kwaliteit sondeermachines en de mogelijkheid om lastige<br />
geologie te kunnen trotseren neemt toe. Eén van de reden waarom Eijkelkamp SonicSampDrill en<br />
GeoPoint Systems in 2018 de krachten hebben gebundeld. Onder de naam Eijkelkamp GeoPoint<br />
SoilSolutions werken zij aan innovaties die de mogelijkheden voor bodemonderzoek vergroten.<br />
Op de vraag hoe de samenwerking destijds<br />
is ontstaan antwoord Rutger van Goethem,<br />
Sales Manager bij Royal Eijkelkamp: “Gezamenlijk<br />
hebben we een uniek concept ontwikkeld<br />
om het sonderen te integreren in<br />
een 150Hz sonische boorsysteem. De ‘Dutch<br />
Cone’, oftewel sondeer conus, is een Nederlandse<br />
uitvinding die wereldwijd meer en<br />
meer wordt ingezet.” Inmiddels is Eijkelkamp<br />
GeoPoint één van de grootste fabrikanten<br />
van deze conussen. Naast sondeerconussen<br />
bouwen zij inmiddels ook sondeermachines.<br />
“We willen innovatief en competitief zijn en<br />
slimme oplossingen bieden waar anderen niet<br />
aan hebben gedacht. We hebben een hele<br />
lijn sonderingsmachines ontwikkeld, allereerst<br />
gericht op machines die boren en sonderen<br />
combineren. Vervolgens hebben we<br />
152
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
een kleine variant gemaakt en zijn we afgelopen<br />
oktober gestart met de ontwikkeling van<br />
de echt grote sondeermachines, waarvan de<br />
eerste zijn verkocht en inmiddels geleverd.”<br />
KLEIN MAAR FIJN<br />
Met de ontwikkeling van de kleine variant,<br />
heeft Eijkelkamp een niche in de markt opgezocht.<br />
Er zijn maar weinig alternatieven beschikbaar.<br />
Van Goethem: “Het is een bekend<br />
probleem; panden in bijvoorbeeld Amsterdam<br />
die zo scheef staan door een dalende<br />
grondwaterspiegel. Ook funderingen worden<br />
hierdoor beïnvloed en moeten vervangen<br />
worden. Daar hebben wij speciaal deze<br />
kleinere sondeermachines voor ontwikkeld.<br />
Zo compact dat de machine door een deur<br />
heen past, of zelfs eenvoudig uit- en weer in<br />
elkaar kan. Hierdoor is het mogelijk in een<br />
kelder een sondering te doen.”<br />
‘Unieke sonische boormethode<br />
gecombineerd met sonderen<br />
maakt het onmogelijke mogelijk’<br />
INNOVATIEF<br />
“Door te luisteren naar de vraag vanuit de<br />
markt én door out-of-the-box te denken,<br />
ontstaan er innovatieve producten. Daarnaast<br />
besteden we erg veel aandacht aan de kwaliteit<br />
van onze producten, de look&feel én zorgen<br />
we dat het eenvoudiger is om onderhoud<br />
te plegen op onze machines. Bij de gecombineerde<br />
machines (boren en sonderen in één),<br />
zoals de SonicCPT en de Drill’n CPT blijven<br />
we doorontwikkelen, zodat onze klanten nóg<br />
efficiënter kunnen werken. Bij lastige geologie<br />
is het bijvoorbeeld door middel van 150Hz<br />
sonische trillingen mogelijk om de conus door<br />
harde lagen heen te drukken of een mantelbuis<br />
over de sondering te plaatsen, zodat<br />
deze nog dieper kan. Bovendien zijn de hoogfrequente<br />
trillingen ook te gebruiken om een<br />
heel mooi bodemmonster te steken van hoge<br />
kwaliteit. Dat kan niet echt of omslachtig met<br />
een normale sondeermachine. Goed nieuws<br />
dus voor geotechnische bedrijven gespecialiseerd<br />
in fundering onderzoek, de mining industrie,<br />
sondeer- en boorbedrijven.“<br />
KLANT- EN TOEKOMSTGERICHT<br />
Op dit moment is Eijkelkamp druk bezig<br />
met de bouw van de BC100 (Boxed CPT<br />
Crowler) en vier andere grote sondeerrupsen.<br />
“Door goede kwaliteit componenten<br />
te gebruiken, het onderhoud makkelijker<br />
te maken, uitstekende service te verlenen<br />
en diverse aandrijftechnieken te kunnen leveren,<br />
ontzorgen we de klant zodat die de<br />
focus kan houden op waar hij goed in is”,<br />
besluit Van Goethem. ■<br />
BC100 Boxed CPT Crawler voor gebruik op spoor en stedelijke gebieden.<br />
153
BC100 Boxed CPT Crawler<br />
- BC100 gewicht 10-15 ton - Hydraulische of mechanische sondeerklem<br />
- Diesel motor (EPA Stage 5) - SonicCPT<br />
- Hybride optioneel - Spoorwielen<br />
- Waterstof optioneel - Eijkelkamp Service Assistance<br />
NIEUWE<br />
GENERATIE<br />
SONDEER<br />
MACHINES<br />
Meet the difference<br />
Eijkelkamp GeoPoint SoilSolutions<br />
T +31 (0) 71 301 9251<br />
E info@eijkelkamp-geopoint.com<br />
W www.eijkelkamp-geopoint.com
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Sinds 1996 houdt Koops <strong>Grond</strong>mechanica zich bezig met geotechnisch en milieukundig bodemonderzoek.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Koops <strong>Grond</strong>mechanica<br />
Bodemonderzoek waarop<br />
gebouwd kan worden<br />
Sinds 1996 houdt het bedrijf zich bezig met<br />
geotechnisch en milieukundig bodemonderzoek.<br />
Behalve het uitvoeren van sonderingen en<br />
boringen beschikt Koops <strong>Grond</strong>mechanica ook<br />
over een eigen geotechnisch laboratorium.<br />
“Onze expertise ligt hoofdzakelijk in de infrastructuur”, zegt Albert Palsma,<br />
sinds 2014 eigenaar van Koops <strong>Grond</strong>mechanica. “We zijn landelijk actief voor<br />
opdrachtgevers zoals ingenieursbureaus, overheden, waterschappen, infraen<br />
bouwbedrijven en constructeurs.” Ook de netbeheerders weten Koops<br />
<strong>Grond</strong>mechanica te vinden. “Voor de Nederlandse Gasunie en TenneT zijn<br />
we vrijwel dagelijks bezig met geotechnisch en milieukundig bodemonderzoek<br />
ten behoeve van de energietransitie. Dat varieert van het verrichten van sonderingen<br />
en boringen tot geotechnisch laboratoriumonderzoek. In ons eigen<br />
laboratorium in Roden zijn we in staat een groot aantal proeven uit te voeren.<br />
Van de bekende korrelverdelingen en doorlatendheidsproeven tot de meer<br />
complexe testen, zoals samendrukkings- en triaxiaalproeven. Daarnaast zijn<br />
we ook actief op het gebied van geomonitoring, waaronder het wegdrukken<br />
van peil- en hellingmeetbuizen, de monitoring van grondwaterstanden en het<br />
monitoren van zettingen. Ook voor geotechnische en geohydrologische adviezen<br />
is men bij ons aan het juiste adres. We staan voor kwaliteit en verzorgen<br />
grondig bodemonderzoek waarop gebouwd kan worden”, besluit Palsma. ■<br />
'In ons eigen laboratorium in Roden<br />
zijn we in staat een groot aantal<br />
proeven uit te voeren'<br />
GRONDIG<br />
BODEMONDERZOEK<br />
WAAR OP GEBOUWD<br />
KAN WORDEN<br />
SONDERINGEN | BORINGEN<br />
GEOTECHNISCH LABORATORIUM ONDERZOEK<br />
GEOMONITORING | GEOTECHNISCHE ADVIEZEN<br />
GEOHYDROLOGISCHE ADVIEZEN<br />
Oosteinde 4B, 9301 LJ Roden | Postbus 151, 9300 AD Roden<br />
T (0522) 26 00 84 | E info@koopsgrondmechanica.nl<br />
koops-grondmechanica.nl<br />
Koops_Advertentie_GWW_95x130_200705.indd 1 05-07-2020 22:36<br />
155
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Geosonda<br />
Voordelig diepe grondlagen verkennen<br />
Geosonda richt zich op terreinonderzoek in de ruimste zin van het woord en behoort sinds 1971<br />
tot de pioniers in grondmechanisch onderzoek. “Sonderen is een relatief voordelige methode om<br />
de diepe grondlagen te verkennen. Jaarlijks zijn wij betrokken bij zo’n 1.500 projecten die we allemaal<br />
op een veilige, kwalitatief hoogstaande en kostenefficiënte manier tot uitvoering brengen”,<br />
zegt Aad van der Burg van Geosonda.<br />
De kracht van Geosonda is dat ze flexibel zijn,<br />
snel kunnen schakelen en eenvoudig de capaciteit<br />
kunnen uitbreiden.<br />
Voordat een bouwproject van start kan gaan,<br />
moet eerst altijd een bodemonderzoek worden<br />
uitgevoerd om de ondergrond te controleren.<br />
“We beschikken over geavanceerde apparatuur<br />
om de bodem te verkennen”, vervolgt<br />
Van der Burg. “Dat varieert van grote sondeervoertuigen<br />
met rupsen tot kleinere rupsvoertuigen<br />
en zelfs demontabele apparatuur voor<br />
moeilijk bereikbare locaties. Data die we generen<br />
uit het bodemonderzoek wordt gebruikt<br />
voor funderingsadviezen, bouwputadviezen,<br />
zettingsberekeningen, enzovoort. Via ons zusterbedrijf<br />
Geomet kunnen we desgewenst<br />
voorzien in geotechnische adviezen.”<br />
Geosonda wordt ingeschakeld door architecten,<br />
constructeurs en gemeentes, maar<br />
ook door collega geotechnische adviesbureaus<br />
voor het uitvoeren van het veldwerk.<br />
“We verrichten dan als onderaannemer op<br />
een project enkel de sonderingen”, legt Van<br />
der Burg uit. “We zijn namelijk zeer ervaren<br />
in het uitvoeren van sonderingen op allerlei<br />
infrastructurele werken, zoals de aanleg van<br />
de nieuwe wegen, spoorbanen, viaducten en<br />
verkeersportalen langs Rijkswegen. Portalen<br />
en masten worden immers steeds groter en<br />
vormen ‘bouwwerken’ op zich. Daarvoor is<br />
bodemonderzoek ook vaak een vereiste. We<br />
156
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
zijn volledig VCA gecertificeerd en bekend<br />
met alle wet- en regelgeving.”<br />
Behalve het uitvoeren van sonderingen is de<br />
geotechnisch dienstverlener ook gespecialiseerd<br />
in geomonitoring, zoals het inmeten<br />
en plaatsen van hellingmeetbuizen en zakbakens.<br />
“Met behulp van hellingmeetbuizen<br />
kunnen horizontale bewegingen worden gemeten,<br />
vervolgt Van der Burg. “Deze worden<br />
vaak geplaatst naast een damwand of<br />
bouwput. Met een zakbaak kunnen we veranderingen<br />
in de hoogte van dieper liggende<br />
bodemlagen bepalen. Een derde tak tot<br />
slot is het monitoren van grondwaterstanden<br />
en –stromen gedurende een bepaalde<br />
Geosonda beschikt over geavanceerde apparatuur om de bodem te verkennen.<br />
periode. Deze data dient vervolgens als basis<br />
voor het geohydrologisch advies.”<br />
De kracht van Geosonda is volgens Van der<br />
Burg dat ze flexibel zijn, snel kunnen schakelen<br />
en eenvoudig de capaciteit kunnen uitbreiden.<br />
“Zeker voor infrastructurele projecten<br />
is dat laatste een pré om bijvoorbeeld<br />
’s nachts te kunnen sonderen op en rond<br />
wegen en spoorwegen. We zijn vanuit onze<br />
vestigingen in Alphen aan den Rijn en Breda<br />
landelijk actief. Recente grote infraprojecten<br />
waarvoor we zijn ingeschakeld, zijn de Leidsche<br />
Rijntunnel en de RijnlandRoute.” ■<br />
GEOTECHNIEK<br />
Sonderingen<br />
Boringen<br />
Bomdetectie<br />
Injectie<br />
Geomonitoring<br />
Landmeten<br />
Paalcontrole<br />
Geosonda B.V.<br />
Curieweg 19<br />
2408 BZ Alphen aan den Rijn<br />
T. +31 (0)172 44 98 22<br />
info@geosonda.nl<br />
www.geosonda.nl<br />
Member of ABO-Group<br />
13997<br />
Naamloos-8 Naamloos-1 1 18-08-20 14-08-20 14:06 09:55<br />
157
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | Hoogveld Geonius BV<br />
Overname Hoogveld door Geonius Groep<br />
De springplank naar<br />
een landelijke dekking<br />
Geonius Groep uit Geleen en Hoogveld uit Almelo hebben hun krachten gebundeld. Sinds 1 juli<br />
vallen alle werkzaamheden van Hoogveld Geo, Hoogveld Rail en Hoogveld Advies onder de verantwoordelijkheid<br />
van Geonius Groep. Hoogveld vaart verder onder de vlag van Hoogveld Geonius bv.<br />
Terugblikkend waren Geonius en Hoogveld op<br />
zoveel terreinen gelijkgestemd en complementair,<br />
dat de ontmoeting een lot uit de loterij lijkt.<br />
Dat begon bij de groeiambitie van beide partijen,<br />
eventueel door overname. “Hiermee is<br />
niet gezegd dat we met elke partij in zee zouden<br />
gaan die ons een zakelijke meerwaarde kon bieden”,<br />
benadrukt Ferry Hoogveld, oud-eigenaar<br />
van Hoogveld. “We wilden er ook een goede<br />
match mee hebben. We ontdekten de klik met<br />
Geonius tijdens een gezamenlijk aanbestedingstraject<br />
in de periode voor de overname.”<br />
GEOGRAFISCHE SPRINGPLANK<br />
Met het oog op een landelijke dekking hebben<br />
de bedrijven een nagenoeg ideale ligging ten<br />
opzichte van elkaar. Geonius heeft het hoofdkantoor<br />
in Geleen met filialen in Zuidwest- en<br />
Midden-Nederland en België. Hoogveld opereert<br />
vanuit Almelo. “Met een uitgebreid netwerk<br />
is Hoogveld voor ons de ideale springplank<br />
naar het Oosten van het land”, wijst Mark<br />
Rurup, directeur van Geonius Groep.<br />
EEN OMGEVING MET VEERKRACHT<br />
Daarnaast kampten beide bedrijven met een<br />
vergelijkbaar probleem. Kregen zij meer dan<br />
één grote opdracht, dan misten zij de capaciteit<br />
om de kleinere projecten door te laten lopen.<br />
Met de uitbreiding van het aantal medewerkers,<br />
een diversiteit aan onderzoeksmaterieel<br />
en opdrachten die variëren van standaard veldwerk<br />
tot de meer complexe onderzoekswerken,<br />
ontstaat een omgeving met veerkracht en<br />
ontwikkelingsmogelijkheden voor iedereen.<br />
ALTIJD OP ZOEK NAAR NIEUWE<br />
TECHNIEKEN<br />
Ten slotte hebben beide partners een innovatieve<br />
inslag, met Ferry Hoogveld als aanjager. Deze<br />
is altijd op zoek naar nieuwe technieken en manieren<br />
waarop bestaande technieken een meerwaarde<br />
kunnen opleveren. Dit is met name<br />
zichtbaar in het Hoogveld-materieel, dat opvalt<br />
door sondeerunits voor werken op en langs het<br />
spoor. Binnenkort wordt hier het eerste Nederlandse<br />
exemplaar van de boxed crawler aan toegevoegd.<br />
“Sondeerunits zijn in de regel groot en<br />
lomp”, vertelt Hoogveld, “maar dit exemplaar is<br />
laag en compact. De boxed crawler is state of<br />
the art en kan ook op het spoor draaien.”<br />
“We hebben elkaar veel te bieden”, besluit<br />
Rurup dan. “Geonius is sterk in het standaard<br />
geotechnisch werk; Hoogveld loopt warm<br />
voor de uitdagingen met een high end. Dat<br />
maakt ons samen sterk voor een brede klantenkring.<br />
Daarbij willen we allebei de sociale<br />
bedrijfscultuur bewaken en elkaar goed leren<br />
kennen. Met die ambitie groeien we gegarandeerd<br />
uit tot een hechte club.” ■<br />
‘We wilden een goede<br />
match hebben met de<br />
nieuwe partner’<br />
Hoogveld heet voortaan Hoogveld Geonius<br />
Hoogveld heeft meerdere sondeerunits voor werken op en langs het spoor.<br />
158
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Geotechnisch onderzoek aan de Oudegracht in Utrecht.<br />
Geonius werkt vanuit:<br />
Hoogveld wordt Hoogveld Geonius<br />
<strong>Weg</strong>en | Geotechniek | Milieu | Geodesie | Water | Ruimtelijke ontwikkeling | Landschap | Archeologie | Ecologie<br />
159
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | A.P. van den Berg<br />
Uitvinder Track-Truck<br />
overtreft zich keer op keer<br />
Al meer dan vijftig jaar ontwerpt en levert A.P. van den Berg geavanceerde sondeerapparaten voor<br />
onshore, offshore en near shore grondonderzoek met de nadruk op het sonderen, ofwel Cone<br />
Penetration Testing (CPT). Innovatie zit in het DNA van het bedrijf; de grondlegger van het bedrijf<br />
was circa 35 jaar geleden uitvinder van het veelzijdige en nog steeds zeer populaire Track-Truck<br />
sondeervoertuig. Een gesprek met algemeen directeur Mark Woollard over de laatste<br />
ontwikkelingen op het gebied van sonderen, waaronder een heuse sondeerrobot.<br />
Sonderen is een Nederlandse technologie<br />
waarvoor A.P. van den Berg nu al meer dan een<br />
halve eeuw hoogstaande oplossingen ontwikkelt.<br />
“We hebben de technologie van sonderen<br />
verder de wereld in gebracht”, zegt Woollard.<br />
“Daarbij zijn we marktleidend op het gebied<br />
van landsonderen en wereldwijd marktleider in<br />
de offshore. Als het gaat om landsonderen zijn<br />
er namelijk vele lokale markten; de manier van<br />
grondonderzoek is bepaald door de historie en<br />
voorkeuren van elk land. In de offshore daarentegen<br />
geldt een mondiaal spelersveld. We zijn<br />
koploper op technologisch gebied en hebben<br />
vele patenten op onze naam staan.”<br />
DIGITALISATIE<br />
Vijftien jaar geleden al voorzag A.P. van den<br />
Berg een sterke digitalisatie van de markt.<br />
“Sindsdien ligt een sterke focus op de digitalisering<br />
van de data-overdracht. Dat maakt onze<br />
apparatuur stabieler, betrouwbaarder en zorgt<br />
voor een grotere bandbreedte. Daar hebben<br />
we de afgelopen jaren absoluut de vruchten<br />
van geplukt”, concludeert Woollard. “Momenteel<br />
staan we zelfs aan de vooravond van de<br />
tweede generatie van ons digitale sondeermeetsysteem,<br />
terwijl onze concurrentie nog<br />
Handsfree sonderen met de sondeerrobot.<br />
160
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
volledig geautomatiseerd. Veldmeetdienst<br />
en Laboratoriumgroep (VLG), onderdeel<br />
van het Ingenieursbureau van de gemeente<br />
Rotterdam, heeft het eerste exemplaar al<br />
in bedrijf genomen, momenteel zijn we een<br />
tweede sondeerrobot aan het bouwen voor<br />
Van der Straaten Geotechniek.”<br />
De werkplaats van de sondeermeester verandert in een kantooromgeving op het voertuig.<br />
bezig is om een eerste generatie in de markt<br />
te zetten. Met de tweede generatie blijven we<br />
onze voorsprong behouden. Innovatie zit letterlijk<br />
in ons DNA.”<br />
VAN HANDBEDIENING<br />
NAAR SONDEERROBOT<br />
Datzelfde geldt min of meer voor het indruksysteem,<br />
het hart van de machine dat<br />
de sondeerstreng de grond indrukt. “Voor<br />
het indruksysteem hebben we recent een<br />
doorontwikkeling gepresenteerd, een machine<br />
die de sondeeromgeving doet veranderen,<br />
waarbij mechatronica een steeds<br />
grotere rol gaat spelen. De werkplaats van<br />
de sondeermeester verandert in een kantooromgeving<br />
op het voertuig. Het ‘in- en<br />
uitrollen’ van de sondeerstreng verloopt<br />
TECHNIEKEN BLIJVEN EVOLUEREN<br />
A. P. van den Berg volgt ook de ontwikkelingen<br />
in aandrijftechnieken op de voet. Woollard:<br />
“In samenwerking met een truckfabrikant<br />
zijn we voor BAM Infra bezig met de<br />
bouw van een sondeervoertuig op hybridetechnologie.<br />
Eenmaal op locatie kan de Track-<br />
Truck zich in het veld volledig elektrisch op<br />
de rupsen voortbewegen. Ook de sonderingen<br />
kunnen emissievrij uitgevoerd worden.<br />
En zo blijven we voortdurend onze technieken<br />
doorontwikkelen. Sinds 23 januari 2020<br />
is ons kalibratielaboratorium bovendien ISO<br />
17025 geaccrediteerd. Daarmee hebben we<br />
als leverancier van meetinstrumenten voor<br />
het sonderen wereldwijd een unieke positie<br />
ingenomen. We leveren betrouwbare en<br />
nauwkeurige apparatuur, ondersteund met<br />
een gevalideerd kalibratieproces.” ■<br />
Naamloos-1 1 10-08-20 11:25<br />
161
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Aelmans Adviesgroep<br />
Geotechnisch onderzoek<br />
en advies onder één dak<br />
Het uitvoeren van bodemonderzoek is één, daar ook nog iets van vinden is twee. Het is precies<br />
waar de Aelmans Adviesgroep in gespecialiseerd is. De kracht schuilt hem in de totaalaanpak, met<br />
dank aan de vijf bedrijfsonderdelen die -waar nodig- elkaar naadloos aanvullen. Het ontwerp<br />
en de realisatie van Windpark Egchelse Heide is daar een mooi voorbeeld van. Een gesprek met<br />
geotechnisch adviseur René Kroonen over het project en de duurzame aanpak van de Aelmans<br />
Adviesgroep, zoals de sondeertruck die rijdt op volledig fossielvrije brandstof.<br />
Al sinds de jaren negentig houdt de Aelmans<br />
Adviesgroep zich bezig met milieutechnisch bodemonderzoek.<br />
“Ook in de geotechniek is de<br />
organisatie al vele jaren actief en dat gebeurt<br />
sinds drie jaar onder eigen titel”, begint Kroonen.<br />
“We verzorgen allerhande milieu-, geotechnisch-<br />
of bodemonderzoek en advies voor<br />
de meest uiteenlopende klanten. Denk aan onderzoek<br />
en advies voor de reconstructie van<br />
wegen of voor het loskoppelen van de hemelwaterafvoer<br />
van rioleringen, momenteel een actueel<br />
thema. Dat doen we vanuit onze zes vestigingen<br />
voor projecten door heel Nederland.”<br />
DUURZAAMHEIDSPROJECTEN<br />
Sonderen kan iedereen, maar daar iets van vinden<br />
is niet iedereen gegeven, vervolgt Kroonen.<br />
“Opdrachtgevers kunnen bij ons terecht voor<br />
het complete plaatje, vanaf de vergunningsaanvraag,<br />
onderzoek en advies tot zelfs de grondof<br />
pandaankoop. Alles onder één dak. Windpark<br />
Egchelse Heide is zo’n project waarvoor we het<br />
complete traject verzorgen. Dat betekent behalve<br />
het uitgebreide bodemonderzoek en het<br />
begeleiden van het onteigenen van gronden van<br />
stakeholders ook het gehele traject rondom de<br />
Omgevingsvergunning en de projectleiding in de<br />
voorbereidingsfase en straks tijdens de bouw.<br />
Doel is dat de vijf windturbines, die straks 21<br />
MW leveren, in het tweede kwartaal van 2021<br />
operationeel zijn. Soortgelijke projecten begeleiden<br />
we ook voor zonneparken.<br />
schappijen op regelmatige basis ingezet voor<br />
tracécontroles op milieukwaliteit om te voorkomen<br />
dat monteurs met verontreinigde bodem<br />
in aanraking komen. Voor alle projecten geldt<br />
dat we meedenken met onze opdrachtgevers<br />
in een economisch meest voordelige oplossing.”<br />
De Aelmans Adviesgroep timmert hard aan<br />
de weg op het gebied van duurzaamheid.<br />
Kroonen: “We zijn niet alleen duurzaam bezig,<br />
maar dragen dat ook nadrukkelijk uit naar<br />
buiten. Zo zijn we gecertificeerd volgens de<br />
CO 2<br />
Prestatieladder op niveau 3 en kunnen<br />
nu al een sondeertruck inzetten die rijdt op<br />
fossielvrije brandstof. Duurzaamheid staat bij<br />
ons echt hoog in het vaandel. Onze vestiging<br />
in Ubachsberg is geheel zelfvoorzienend in<br />
elektriciteit en waar mogelijk zijn sedumdaken<br />
aangelegd die onder andere zorgen voor<br />
de opvang van het regenwater (dus minder<br />
belasting voor het riool), zuurstofproductie<br />
en een verhoogde biodiversiteit.” ■<br />
Daarnaast zijn we momenteel bezig in de gemeenten<br />
Maastricht en Landgraaf met geotechnisch<br />
onderzoek en advies voor het afkoppelen<br />
van de hemelwaterafvoer, reconstructie van het<br />
riool en constructie en kwaliteit van het asfalt.<br />
Ook in Gulpen loopt een vergelijkbaar project.<br />
Daarnaast worden we door waterleidingmaat-<br />
Al sinds de jaren negentig houdt de Aelmans Adviesgroep zich bezig met milieutechnisch bodemonderzoek.<br />
162
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Sonderen kan iedereen, maar daar iets van vinden is niet iedereen gegeven.<br />
163
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Ortageo heeft expertise op het gebied van bodem,<br />
water, milieu, asbest en explosieven opsporing.<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Ortageo<br />
(Bodem)onderzoek en<br />
advies uit één hand<br />
Expertise op het gebied van bodem, water, milieu, asbest en explosieven<br />
opsporing. Sinds januari 2018 opereren de bedrijven Envita,<br />
Lankelma-Almelo en Explovision onder de vlag van Ortageo.<br />
“Door deze samenvoeging kunnen we een totaalaanbod bieden bij<br />
de beheersing van omgevingsrisico’s om veilig te kunnen bouwen,<br />
wonen en werken”, zegt bedrijfsleider Jasper Bresser. “Onderzoek<br />
en advies komen uit één hand en dat biedt tal van voordelen.”<br />
Ortageo is synoniem voor centrum van de leefomgeving.<br />
“We verzorgen zowel onderzoek als<br />
advies, zodat onze opdrachtgevers hun plannen<br />
zo efficiënt mogelijk en tegen beheersbare kosten<br />
kunnen uitvoeren”, zegt Bresser. “We zijn<br />
heel flexibel ingericht als organisatie wat maakt<br />
dat we altijd in een passende oplossing kunnen<br />
voorzien voor een specifiek project. Kan niet,<br />
bestaat bij ons niet. Het zelfstandig uitvoeren<br />
van bodemonderzoek (sonderen) en het interpreteren<br />
van data zien we als een hulpmiddel<br />
om tot een goed en gedegen advies te komen.”<br />
Voor een optimaal resultaat is het belangrijk dat<br />
Ortageo al in een vroeg stadium aan tafel aanschuift.<br />
164
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Sonderen met de 20 tons losse unit, bevestigd tegen het landhoofd van de brugconstructie.<br />
EEN STAPJE EXTRA<br />
Voor een optimaal resultaat is het volgens Bresser<br />
belangrijk dat Ortageo al in een vroeg stadium<br />
aan tafel aanschuift. “We houden onze opdrachtgevers<br />
vaak een spiegel voor en stellen de juiste<br />
vragen voor een zo goed mogelijk onderzoek en<br />
advies. We nemen een coördinerende rol aan,<br />
waarbij we ook de afstemming met stakeholders<br />
verzorgen. We zetten altijd een stapje extra en<br />
dat wordt gewaardeerd door onze opdrachtgevers.”<br />
Ortageo werkt voor overheden, projectontwikkelaars,<br />
aannemers, waterschappen,<br />
constructeurs, woningcorporaties, investeerders,<br />
architecten en particulieren. “In opdracht van een<br />
landelijk ingenieursbureau zijn we nauw betrokken<br />
bij de verbreding van de A27”, vertelt Robbin<br />
Schipper, adviseur geotechniek. “We hebben<br />
het volledige geotechnische onderzoek gedaan in<br />
aanloop naar de wegverbreding. Het omvatte het<br />
uitvoeren van boringen en sonderingen, en daarbij<br />
ook milieukundig bodemonderzoek. De resultaten<br />
zijn verwerkt in een advies. Tevens hebben<br />
we geotechnische lengteprofielen opgesteld op<br />
basis van het gedane onderzoek.”<br />
het knooppunt Badhoevedorp. Schipper: “Hier<br />
komt een aantal stakeholders samen. Zo hebben<br />
we niet alleen te maken met de wegbeheerder,<br />
maar ook met een groot aantal kabel- en leidingbeheerders<br />
en niet te vergeten vliegveld Schiphol.<br />
Daarnaast worden we veel gevraagd voor<br />
onderzoek en advies bij seismische bouwwerken<br />
in Groningen en combineren we steeds meer<br />
geotechnisch- en magnetisch onderzoek om de<br />
bodemopbouw of bestaande ondergrondse<br />
constructies te onderzoeken.” Bresser vult aan:<br />
“Door onze uitgebreide expertise worden we<br />
ook steeds vaker gevraagd om op basis van data<br />
die aangeleverd wordt door derden een advies uit<br />
te brengen. Van voetpad tot snelweg, van speeltuin<br />
tot voetbalstadion, niets is ons te gek!” ■<br />
Momenteel is Ortageo bezig met het uitvoeren<br />
van sonderingen en mechanische boringen rond<br />
Het zelfstandig uitvoeren van bodemonderzoek (sonderen) en het interpreteren van data zien we als een<br />
hulpmiddel om tot een goed en gedegen advies te komen.<br />
165
Integrale omgevingsadviseur op het gebied van:<br />
• Geotechniek<br />
• Bodemonderzoeken<br />
• Bodemsanering<br />
• Asbestinventarisaties<br />
• Niet-gesprongen explosieven<br />
Einsteinstraat 12a, Almelo<br />
Einsteinstraat 12a, Almelo<br />
www.ortageo.nl<br />
www.ortageo.nl<br />
www.ortageo.nl<br />
Einsteinstraat 12a, Almelo<br />
www.ortageo.nl<br />
• Almelo<br />
• Weurt<br />
• Oud-Beijerland<br />
• Rolde<br />
Einsteinstraat 12a, Almelo<br />
www.ortageo.nl
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Tjaden Adviesbureau voor <strong>Grond</strong>mechanica<br />
Van data naar adequaat advies<br />
Tjaden Adviesbureau voor <strong>Grond</strong>mechanica is al<br />
meer dan vijftig jaar actief als adviseur op het<br />
gebied van geotechniek en geohydrologie. Tjaden<br />
is van oorsprong een familiebedrijf uit 1895(!) en<br />
behoort sinds 2011 tot de Theo van Velzen Holding.<br />
“We borduren nog altijd voort op de roots van het familiebedrijf,”<br />
zegt bedrijfsleider Arjen Verhoeven. “Dat betekent dat we heel flexibel<br />
zijn naar onze klanten toe en aanvragen bij voorkeur dezelfde dag<br />
nog behandelen. Anderzijds wordt er ook volop geïnvesteerd in machines,<br />
apparatuur, kennis en expertise.”<br />
Opdrachtgevers schakelen Tjaden in voor adviezen op het gebied<br />
van funderingstechniek, grondkeringen (zoals damwanden) en bemaling.<br />
“Ook voeren wij het benodigde geotechnisch bodemonderzoek<br />
uit. Denk dan aan sonderingen, grondboringen, peilbuizen, laboratoriumonderzoek,<br />
enzovoort. Of projecten nu groot- of kleinschalig<br />
zijn, elke opdracht wordt met vol enthousiasme uitgevoerd, zoals het<br />
een oud familiebedrijf betaamt. Van de aanleg van een kelder en een<br />
2-laagse parkeergarage tot onderzoek in diverse voetbalstadions in<br />
Nederland en zelfs op de Polderbaan bij Schiphol. Daarbij maken we<br />
gebruik van de meest moderne apparatuur en kunnen we met onze<br />
sondeertruck op rupsen ook prima in het veld uit de voeten. Alle (in<br />
het veld) gegenereerde data zetten we om in adequate adviezen.” ■<br />
'We borduren nog altijd voort op de<br />
roots van het familiebedrijf'<br />
Of projecten nu groot- of kleinschalig zijn, elke opdracht wordt met vol<br />
enthousiasme uitgevoerd, zoals het een oud familiebedrijf betaamt.<br />
Vestigingsadres<br />
Pyrietstraat 1<br />
1812 SC ALKMAAR<br />
Postadres<br />
Postbus 60<br />
1850 AB HEILOO<br />
T. 072 5331720<br />
www.theovanvelzen.nl<br />
T. 072 5064817<br />
www.tjadenadvies.nl<br />
Naamloos-7 1 20-08-20 13:46<br />
167
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | Van der Veldt Bronbemaling<br />
Tijdelijk en plaatselijk de<br />
grondwaterspiegel verlagen<br />
Van der Veldt Bronbemaling houdt zich al vele tientallen<br />
jaren bezig met bronbemaling in de meest<br />
brede zin van het woord. Het bedrijf is gespecialiseerd<br />
in het plaatselijk verlagen van de grondwaterspiegel<br />
voor allerlei situaties. Denk daarbij<br />
aan het verhogen van de stabiliteit van dijken en<br />
taluds, het droogleggen van een bouwput of voor<br />
het in den droge kunnen graven van sleuven voor<br />
de aanleg van kabels en leidingen. Voor dat laatste<br />
wordt een unieke technologie gehanteerd.<br />
In de infrasector is Van der Veldt een bekend gezicht. “We zijn veelvuldig<br />
actief in het droogleggen van leidingsleuven tot wel 3 a 4 meter diepte”, zegt<br />
Ron Jacobs van Van der Veldt Bronbemaling. “We zouden in theorie wel 10<br />
kilometer aan bemaling per week kunnen wegzetten. Onze techniek maakt<br />
het mogelijk dat we zeer plaatselijk de grondwaterspiegel kunnen verlagen.<br />
Dat heeft onder meer te maken met de speciale filters/bronnen die we<br />
toepassen in een diameter van 25 millimeter”, legt Jacobs uit. “Ook in veenachtige<br />
gebieden, zoals het geval in de Randstad, kunnen we leidingsleuven<br />
heel snel droogleggen. De opstart van dit type bemaling verloopt dan ook<br />
veel sneller dan andere vormen van bemaling. We kunnen heel snel schakelen.<br />
Niet in de laatste plaats doordat we alle benodigdheden en materieel in<br />
eigen beheer hebben en het aanleggen van de bemaling geheel zelfstandig<br />
kunnen uitvoeren met eigen personeel.” ■<br />
Van der Veldt Bronbemaling houdt zich al vele tientallen jaren bezig met<br />
bronbemaling in de meest brede zin van het woord.<br />
Ook in veenachtige gebieden, zoals het geval in de Randstad, kunnen we<br />
leidingsleuven heel snel droogleggen.<br />
168<br />
Naamloos-2 1 25-08-20 10:15
SPECIAL SONDEREN & GEOTECHNIEK<br />
Tekst | Roel van Gils Beeld | URETEK Benelux BV<br />
Funderingsherstel<br />
door bodeminjectie<br />
Verzakte busbanen, tramsporen, asfaltwegen of verzakkingen van<br />
kunstwerken kunnen tot ernstige verkeershinder en gevaarlijke<br />
situaties leiden. Met de Floorlift-bodeminjectiemethode kan URETEK<br />
dat snel, economisch en zonder ernstige overlast verhelpen.<br />
“De unieke injectiemethode is een Finse vinding<br />
en bestaat uit een 2-componenten polyurethaan<br />
expansiehars”, legt Arend Knuf-<br />
In de infrasector worden we regelmatig gevraagd voor het herstellen van verzakte busbanen, tramsporen en<br />
spoorwegovergangen of zelfs het rechtzetten van hoogspanningsmasten.<br />
De unieke injectiemethode is een Finse vinding<br />
en bestaat uit een 2-componenten polyurethaan<br />
expansiehars.<br />
man, Technisch Manager bij URETEK Benelux<br />
uit. “Binnen 15 seconden neemt de hars 33<br />
keer zijn eigen volume aan met een expansiekracht<br />
van 50 ton per m 2 . Voor het herstellen<br />
van verzakkingen, boren we eerst kleine gaten<br />
in het beton. Hierin injecteren we kleine<br />
hoeveelheden expansiehars om allereerst de<br />
ondergrond te verdichten. Vervolgens kunnen<br />
we verzakkingen tot op de millimeter nauwkeurig<br />
sturen naar het gewenste niveau. Daarbij<br />
maken we gebruik van laserapparatuur.”<br />
KLAPPERENDE BETONPLATEN<br />
Volgens Knufman is er in theorie geen maximale<br />
hoogte. “We hebben wel eens een berging<br />
meer dan 60 centimeter opgetild. De<br />
injectiemethode is toepasbaar op vrijwel alle<br />
bodemlagen, zoals zand, klei, leem en veen.<br />
In de infrasector worden we regelmatig gevraagd<br />
voor het herstellen van verzakte busbanen,<br />
tramsporen en spoorwegovergangen<br />
of zelfs het rechtzetten van hoogspanningsmasten.<br />
Zo zijn we nu bezig met het herstellen<br />
van een busbaan in Eindhoven. De<br />
betonplaten klapperen bij de dilataties wat<br />
geluidsoverlast veroorzaakt voor omwonenden.<br />
Na een proefinjectie bleek het euvel te<br />
zijn opgelost en werd ons de opdracht gegund<br />
voor het herstel van een groot deel van de<br />
busbaan. Datzelfde geldt voor het tramspoor<br />
in Amsterdam IJburg. Het ligt plaatselijk zo<br />
scheef dat de tram er hinder van ondervindt.<br />
Met onze Floorlift-bodeminjectiemethode<br />
leggen we de betonplaten in het spoor weer<br />
recht. De methode is ook uitermate geschikt<br />
om bijvoorbeeld betonnen duikers op te tillen<br />
of tot 6 meter diep aan grondverbetering<br />
te doen”, besluit Knufman. ■<br />
169
LEASE IS MORE<br />
GRAAFMACHINE<br />
BETONMIXER<br />
BULLDOZER<br />
GENERATOR /<br />
AGGREGAAT<br />
GRAAF / LAAD<br />
COMBINATIE<br />
HIJSKRAAN /<br />
HOOGWERKER<br />
KNIK / DUMPER<br />
MEETINSTRUMENTEN<br />
SCHRANKLADER /<br />
KNIKMOPS<br />
VERREIKER<br />
WEGENBOUW /<br />
ASFALTEERMACHINE<br />
WIELLADER / SHOVEL<br />
De equipment lease-experts van Activum helpen u graag aan de beste leaseoplossing voor uw nieuwe<br />
of gebruikte GWW-equipment. Van scraper tot ponton, van aggregaat tot asfalteerder.<br />
Interesse?<br />
Bel ons op 020 - 788 33 00 of bezoek onze website:<br />
www.financial-lease.nl/GWW
BOUWMAT<br />
VAKKATERN OVER BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
LEKKER KNABBELEN OP HOOGTE<br />
KLANTSPECIFIEKE MACHINES<br />
HAASTIGE SPOED IS ZELDEN GOED<br />
EEN BEWEZEN KEUS VOOR HOOGWAARDIGE DUURZAME LAGERS<br />
EEN VEELHEID AAN FINANCIERINGSOPLOSSINGEN
MET ONZE EIGEN ENGINEERINGS- AFDELING ONTWIKKELEN EN PRODUCEREN WIJ (FUNDERINGS)<br />
MACHINES, HIGH REACH DEMOLITION MACHINES EN ZOGENAAMDE ‘SPECIALS’ OP KLANTWENS!<br />
ELM BOUWMACHINES HEEFT… AL MEER DAN 90! JAAR ERVARING…. GESPECIALISEERD IN MAATWERK ….. EIGEN VERHUURVLOOT (RENTELM)….<br />
ELM BOUWMACHINES BV | Transportweg 10 2742 RH Waddinxveen | 010 200 4383 | info@elmbouwmachines.nl
Inhoud<br />
178<br />
185<br />
174 180 188<br />
BOUWMAT<br />
“Lekker knabbelen op hoogte”aan Heerlense hoogbouw 174<br />
Van rupsgraver tot ankerboormachine 176<br />
Klantspecifieke machines 178<br />
Haastige spoed is zelden goed! 180<br />
Een bewezen keus voor hoogwaardige duurzame lagers 182<br />
Deze Panther boet niet in aan veiligheid 183<br />
Flexibel en kostenefficiënt bekistingssysteem ingezet 185<br />
Specialist in handbediende verdichtingsmachines 187<br />
Een veelheid aan financieringsoplossingen 188<br />
173
Tekst: Jan Mol Beeld: Saes International BV / Van Vliet Sloopwerken BV<br />
“Lekker knabbelen op hoogte”<br />
aan Heerlense hoogbouw<br />
Een mooiere manier om het specialistische slopen van een 10 verdiepingen tellend gebouw in Heerlen<br />
te omschrijven is er niet. Deze omschrijving komt van Henk Saes, die aan Van Vliet Sloopwerken<br />
BV een sloopschaar VTN HP21 verhuurd. “Deze 2 tons sloopschaar voor 22 tot 30 ton’s machines is<br />
uitgerust met een speed valve hetgeen resulteert in het sneller openen en sluiten van de schaar. Daarmee<br />
ben je niet alleen figuurlijk aan het ‘knabbelen’, maar ook letterlijk”, aldus Henk Saes.<br />
“De VTN HP21 sloopschaar is gemonteerd op<br />
de 160 tons Hitachi 870 met sloop giek, van<br />
Van Vliet Sloopwerken”, deelt Leon Copier van<br />
Van Vliet ons mee. “Normaliter zouden we een<br />
grotere schaar gebruiken, we moesten echter<br />
op het gewicht letten, aangezien we op 40 tot<br />
50 meter hoogte werken. We kwamen bij het<br />
Saes team terecht door onze goede band met<br />
Erwin Broens en zijn zeer te spreken over de<br />
Saes service en hun aanbouwdelen.”<br />
Henk Saes constateert dat verhuur een steeds<br />
grotere rol speelt binnen hun bedrijven. “We<br />
hebben natuurlijk een uniek programma aan<br />
zware uitrustingsstukken voor sloopwerkzaamheden,<br />
maar merken dat ook in het middensegment<br />
steeds meer om projectmatig inhuren<br />
gevraagd wordt. Het Italiaanse VTN is<br />
voor ons daarom een ideale leverancier. Goede<br />
kwaliteit, betrouwbaar en betaalbaar.”<br />
Er kan gerust gesteld worden dat Saes Inter-<br />
national BV inmiddels de complete markt kan<br />
bedienen vanuit voorraad. “Van VTN hebben<br />
we een uitgebreid assortiment aan betonvergruizers,<br />
kleine betonscharen en zeefbakken<br />
in ons pakket. De grote betonscharen van<br />
Epiroc vullen het assortiment naar boven toe<br />
aan, waarbij de combischaren volop in de aandacht<br />
staan. Met Erkat leveren we frezen van<br />
klein tot groot, geschikt voor onderwaterwerken.<br />
De Erkat ER3000 is momenteel voor 4<br />
maanden verhuurt en doet zijn werk in India.<br />
In Schotland, Ierland, Luxemburg en Duitsland<br />
verhuurt Saes momenteel Epiroc HB7000<br />
sloophamers”, somt Henk Saes op. “Naast 3<br />
Epiroc ijzerscharen vind je inmiddels ook onze<br />
LaBounty ijzerscharen op sloopwerken.”<br />
GROTE JONGENS VRAGEN OM<br />
GROTE KWALITEITSMERKEN<br />
Het feit dat we grote kwaliteitsmerken in huis<br />
hebben maakt ons aantrekkelijk voor de grote<br />
jongens. Tel daarbij het feit dat we onze eigen<br />
trilblokken meeverhuren en je hebt het over<br />
topmaterieel dat uitblinkt in betrouwbaarheid<br />
en efficiëntie. Onze service is dan de kers op<br />
de taart”, vervolgt Henk Saes. “En wie graag<br />
een machine meehuurt, kan ook bij ons terecht,<br />
voor bijvoorbeeld onze Hitachi 870 met<br />
Epiroc HB10.000, Erkat ER5500 of de Epiroc<br />
Combischaar CC6000.”<br />
INVESTERINGEN UITSTELLEN<br />
BETEKENT HUREN<br />
Voor Henk Saes is het duidelijk dat bedrijven op<br />
projecten grote investeringen momenteel uitstellen.<br />
“Maar projecten gaan door en er komen er<br />
meer bij. Dan is bijhuren de beste optie. Wij maken<br />
mee dat hoofdaannemers hun onderaannemers<br />
vertellen dat ze hun materieel het beste bij<br />
ons kunnen inhuren, dat is een bekroning van het<br />
wederzijds vertrouwen. Daar doen we het voor,<br />
we zien hier dat alle energie die we als Saes team<br />
in onze aanbouwdelen en service steken terugvertaald<br />
wordt in tevreden klanten.” ■<br />
Ook voor onderwaterwerken heeft Saes de oplossing.<br />
Er kan rustig gesteld worden dat Saes International BV inmiddels de complete markt kan bedienen vanuit voorraad.<br />
174
De VTN HP21 is gemonteerd op<br />
een 160 tons Hitachi 870 met sloopgiek.<br />
175
Tekst | Roel van Gils Beeld | ELM Bouwmachines<br />
Van rupsgraver tot<br />
ankerboormachine<br />
Met bijna negentig (!) jaar ervaring kent ELM Bouwmachines de klappen van de zweep. De totaalleverancier<br />
voor de grondverzet-, funderings- en sloopbranche is al vele jaren verantwoordelijk<br />
voor de verkoop en service van het wereldmerk Doosan voor de regio Zuid-West Nederland.<br />
Wat ELM uniek maakt, is dat het bedrijf uit Waddinxveen machines of giekconfiguraties op maat<br />
ontwikkelt. Momenteel is ELM onder meer bezig met de ombouw van een Doosan DX350 LC-7<br />
rupsgraafmachine tot een heuse ankerboormachine voor Voorbij Funderingstechniek.<br />
Doosan levert machines met keuze uit een standaard<br />
programma aan giekconfiguraties. “Vaak<br />
past dat net niet bij de beoogde werkzaamheden<br />
van onze klanten”, weet Gerben Brouwer van<br />
ELM. “Wij hebben geruime tijd ervaring in cabine-<br />
of giekaanpassingen, maar kunnen ook compleet<br />
nieuwe configuraties ontwikkelen op een<br />
bestaande of aangepaste basis. In 2018 hebben<br />
we het bedrijf ETEC ingelijfd, sterk in maatwerk<br />
van grondverzetmachines en werktuigen. Voorbij<br />
Funderingstechniek had enkele jaren daarvoor bij<br />
ETEC een funderingsmachine laten aanpassen om<br />
De capaciteit van de olievoorraad is verdubbeld en er is een extra oliekoeler gemonteerd om oververhitting van de olie te voorkomen.<br />
176
damwanden te drukken. Deze machine is dusdanig<br />
goed bevallen dat ze nu een ‘bestelling’ hebben geplaatst<br />
voor een nieuw type ankerboormachine.”<br />
De basis van de ankerboormachine bestaat uit<br />
een Doosan DX350 LC-7 rupsgraver met de<br />
schoonst mogelijk Stage V-dieselmotor die op<br />
dit moment verkrijgbaar is, legt Brouwer uit. “De<br />
onderwagen wordt volledig aangepast om een<br />
stabiel ‘platform’ voor de boorwerkzaamheden<br />
te creëren. Zo is de onderwagen hydraulisch<br />
uitschuifbaar van 3480 naar 4940 millimeter en<br />
is de bestaande ballast van 7000 kilogram naar<br />
achteren verplaatst om nog eens 3000 kilogram<br />
extra ballast te kunnen toevoegen tussen de motor<br />
en de bestaande ballast in. De giek moet namelijk<br />
volledig gestrekt een zogenaamde boorlafette<br />
kunnen tillen met een gewicht van 8 ton.<br />
De verstelbare giek is bovendien voorzien van<br />
twee zwaardere hefcilinders van een grote model<br />
rupsgraver vanwege de grotere hefcapaciteit.<br />
Daarnaast is de capaciteit van de olievoorraad<br />
verdubbeld en een extra oliekoeler gemonteerd<br />
om oververhitting van de olie te voorkomen.<br />
Ook zijn er slangbreukkleppen geplaatst om de<br />
machine te kunnen keuren als funderingsmachine<br />
volgens schema TCVT W6-01, is het dakraam<br />
vervangen door gepantserd glas en wordt voorzien<br />
in een lastsignaleringssysteem.”<br />
De onderwagen wordt volledig aangepast om een stabiel ‘platform’ voor de boorwerkzaamheden te creëren.<br />
ELM heeft geruime tijd ervaring in cabine- of giekaanpassingen, maar kan ook compleet nieuwe configuraties<br />
ontwikkelen op een bestaande of aangepaste basis.<br />
De veelzijdige machine is dermate aangepast<br />
dat de fabrieks-CE van Doosan logischerwijs<br />
komt te vervallen, erkent Brouwer. “Dat is<br />
ook de reden dat er een ETEC-label en CEmarkering<br />
aan komt te hangen, net zoals de<br />
vorige machine voor Voorbij Funderingstechniek.<br />
Het mooie is dat wij als ELM de volledige<br />
ombouw onder één dak realiseren van de<br />
levering van de basismachine, het tekenwerk<br />
en snijwerk tot de ombouw, montage en het<br />
spuiten in bedrijfskleur in de eigen spuiterij.<br />
De ankerboormachine wordt bij Nijhuis in<br />
Dronten vervolgens gekeurd als funderingsmachine.”<br />
Arno van Vlimmeren van Voorbij<br />
Funderingstechniek vult aan: “De machine<br />
komt ter vervanging van een kraan waar we<br />
nu ankers mee boren. Deze is niet stabiel genoeg<br />
om de boorlafette over een grotere afstand<br />
te handelen. De nieuwe machine maakt<br />
het mogelijk om hoogfrequente boringen<br />
(verbuisd boren) uit te voeren, maar ook om<br />
zelfborende ankers te plaatsen. Dat laatste<br />
gaat door de hoge trilfrequentie bij de boorpunt<br />
eenvoudiger en sneller, omdat de grond<br />
week wordt gemaakt. Het is zelfs mogelijk om<br />
onder machine door te boren. Kortom, een<br />
aanwinst voor ons als bedrijf.” ■<br />
177
Tekst | Susan Peek Beeld | Van den Heuvel uit Werkendam<br />
Klantspecifieke machines<br />
voor de funderingsbranche<br />
Wat doe je als je centraal wilt staan in de funderingsbranche en écht toegevoegde waarde wilt<br />
leveren? Dan maak je machines die klanten inzetten voor hun specifieke doeleinden. Van den<br />
Heuvel uit Werkendam (VDH) is een succesvolle partner in de funderings-, grondverzet-,<br />
sloop-, overslag- en waterbouwsector. Zij verkopen niet alleen betrouwbare merken,<br />
maar zijn ook in staat machines van hoge kwaliteit te ontwerpen én te bouwen.<br />
FROM SCRATCH<br />
Waar Van den Heuvel eerder met name betrouwbare merken ombouwde<br />
op basis van klantvraag, maakt het bedrijf tegenwoordig<br />
compleet eigen machines ‘from scratch’. Marc Timmerman, directeur<br />
VDH, vertelt: “Steeds vaker zijn er specifieke wensen voor specifieke<br />
doelen. Daar gaan wij mee aan de slag. We interpreteren de<br />
klantvraag, vragen verder op basis van onze ervaring en expertise en<br />
adviseren de klant. Vervolgens maakt onze afdeling engineering de<br />
ontwerpen en daarna de berekeningen en wordt de machine in onze<br />
werkplaats gebouwd. Het staalwerk maken wij zelf, de hydraulische-,<br />
elektrische- of dieselmotor wordt er geplaatst, de machine wordt in<br />
de gewenste kleuren gespoten en na uitgebreid en zorgvuldig testen<br />
wordt de machine gekeurd afgeleverd. En staan we altijd paraat met<br />
onze goede service.”<br />
SHEETPILER<br />
Al enige tijd is VDH bezig met het ontwikkelen van een sheetpiler. De<br />
Komatsu PC490LC-11 Sheetpiler is een damwandtrilmachine speciaal<br />
voor het trillen en drukken van damwanden. “Begin juli hebben we de<br />
tweede machine afgeleverd in de USA”, vervolgt Timmerman. “Deze<br />
sheetpiler heeft een telescopische mast zodat er langere damwandplanken<br />
geïnstalleerd kunnen worden. Ook is het mogelijk dichterbij<br />
Van den Heuvel werkt altijd met een separaat powerpack en een separaat trilblok zodat te allen tijde aan de laatste eisen kan worden voldaan.<br />
178
'Wij zijn in staat een machine<br />
van hoge kwaliteit te ontwerpen<br />
én te bouwen'<br />
te werken, wat met name een groot voordeel biedt bij binnenstedelijke<br />
projecten. Maar het grootste verschil ten opzichte van de traditionele<br />
manier van damwanden plaatsen -met een hijskraan met<br />
trilblok- is dat deze machine ook drukkend voorspanning kan geven<br />
op de damwand, wat de efficiëntie verhoogt.” VDH werkt altijd met<br />
een separaat powerpack en een separaat trilblok zodat te allen tijde<br />
aan de laatste eisen kan worden voldaan. “In al onze machines zit<br />
tegenwoordig ook een Stage V motor”, vult Timmerman aan. “Deze<br />
sheetpiler is overigens ook met een vierdelige mast verkrijgbaar.”<br />
De nieuwste ontwikkeling van Van den Heuvel: de Komatsu PC490LC-11<br />
sheetpiler. Met de telescopische arm en de mogelijkheid om drukkend<br />
voorspanning te geven op de damwand, biedt deze machine veel voordelen.<br />
OPLOSSINGSGERICHTE FUNDERINGSTECHNIEKEN<br />
Eerder maakte VDH al de MP60, een machine die breed inzetbaar is bij<br />
variërende funderingswerkzaamheden. Deze machine kan zowel heipalen<br />
slaan als verdringend boren, mortel schroefpalen boren, maar ook minivibropalen<br />
trillen. Het hoge rendement van de machine wordt bereikt<br />
door zijn betrouwbaarheid en kwaliteit van de materialen en onderdelen.<br />
Timmerman besluit: “Machines bouwen kunnen wel meer bedrijven, maar<br />
een klantvraag omzetten in een machineontwerp dat voor klantspecifieke<br />
doeleinden geschikt is, dáár zit onze toegevoegde waarde. Je hoeft alleen<br />
maar kenbaar te maken wat je nodig hebt en waarvoor.” ■<br />
AL 70 JAAR VEELZIJDIG EN BETROUWBAAR<br />
ook<br />
engineeringsafdeling w<br />
deze damwanddrukmachine.<br />
o<br />
eigen<br />
Zoals<br />
Of ontvangt graag ti<br />
n<br />
aan u kunnen le<br />
e<br />
Neem eens contact met ons op om een afspraak in<br />
te plannen!<br />
WWW.VDHEUVELWERKENDAM.<strong>NL</strong> | +31 (0)183 502 655 | INFO@VDHEUVELWERKENDAM.<strong>NL</strong><br />
Naamloos-3 1 13-07-20 15:25<br />
179
Tekst en beeld | BodemBox<br />
Haastige spoed<br />
is zelden goed!<br />
Maar haastige spoed is soms wel noodzakelijk en dan is het<br />
van groot belang dat er gewerkt kan worden met specialistische<br />
partijen die flexibiliteit en snelheid kunnen bieden.<br />
Dit gold ook voor de spoedklus aan de Veerweg in Streefkerk.<br />
Waterschap Oasen ontdekte daar begin Juli een lek in een<br />
slagaderlijke waterleiding en dan dient er snel gereageerd te<br />
worden. Uitvoerend aannemer Van Vulpen werd ingeschakeld<br />
om een veilige en werkbare bouwput te realiseren.<br />
Om de reparaties te kunnen verrichten was een<br />
ontgraving van 4 meter benodigd en om een<br />
dergelijke ontgraving snel, veilig en betrouwbaar<br />
te kunnen realiseren, is sleufbekisting oftewel<br />
een BoX-systeem noodzakelijk. Van Vulpen<br />
schakelde de hulp in van BodemBoX om<br />
samen met hen te bekijken welke grondkerende<br />
constructies het beste paste in deze situatie. Op<br />
zo’n moment is het een uitdaging om de normale<br />
kwaliteit te bieden maar wel met een andere<br />
snelheid en met veel meer flexibiliteit.<br />
Omdat het een lekkage van een bestaande<br />
waterleiding betrof is het creëren van<br />
een droge en werkbare bouwput een grote<br />
uitdaging. Allereerst diende de bestaande<br />
waterleiding omgeschakeld te worden.<br />
Omdat het een slagader betrof, de grootste<br />
transportleiding die de verschillende<br />
zuiveringstations verbindt, was het nodig<br />
om een aantal schakelingen te verrichten.<br />
Vervolgens dient een grondkerende constructie<br />
ontworpen te worden die geschikt<br />
is voor de betreffende situatie. Om zo strak<br />
mogelijk aan weerszijden van de waterleiding<br />
te kunnen keren was al snel duidelijk dat een<br />
DamwandBoX-systeem een goede oplossing<br />
zou bieden. Het BoX-systeem diende aangebracht<br />
te worden in een bestaande sloot<br />
die volstond met water. Daarom is door Van<br />
Vulpen geopperd om aan alle zijdes te werken<br />
met Damwand-kamerelement, dit bleek<br />
in de uitvoering een perfecte keuze!<br />
BodemBoX kreeg op vrijdag de spoedaanvraag<br />
binnen met het verzoek om de maandag<br />
na dat weekend uit te leveren. Dat betekent<br />
dat je moet kunnen bouwen op je medewerkers<br />
en partners om in de tussenliggende tijd<br />
het project voor te bereiden en te organiseren.<br />
Op maandag werden de eerste vrachtwagens<br />
in Streefkerk gelost. Op dinsdag heeft<br />
Van Vulpen met instructie van BodemBoX de<br />
DamwandBoXen gemonteerd en ingegraven<br />
en op woensdag was de bouwput droog en<br />
werkbaar voor de reparaties.<br />
Voor Oasen was dit de eerste keer dat ze een<br />
lek moesten repareren in een slagader en dit<br />
is goed verlopen. Van Vulpen en BodemBoX<br />
kunnen terugkijken op een mooie samenwerking<br />
en een topprestatie onder hoge druk.<br />
Met de juiste samenwerking en kwaliteit is<br />
haastige spoed wel degelijk goed! ■<br />
'BodemBoX kreeg<br />
op vrijdag de<br />
spoedaanvraag binnen<br />
met het verzoek om<br />
de maandag na dat<br />
weekend uit te leveren'<br />
Nachtelijke werkzaamheden t.b.v. de spoedreparatie aan de<br />
slagaderlijke leiding van Oasen<br />
Voor Oasen was dit de eerste keer dat ze een lek moesten repareren in een<br />
slagader en dit is goed verlopen.<br />
180
De droge en werkbare bouwkuip werd gerealiseerd met verschillende Damwand-kamerelementen van BodemBoX<br />
Het BoX-systeem diende aangebracht te worden in een bestaande sloot die volstond met water.<br />
181
Tekst | Susan Peek Beeld | Sandfirden Technics, Thordon Bearings<br />
Een bewezen keus voor<br />
hoogwaardige duurzame lagers<br />
zónder olie of vet<br />
Elk land heeft een eigen vorm van industrie en<br />
daarmee ook eigen behoeftes. Zo wordt er in<br />
verschillende landen meer gewerkt met hydro<br />
en excelleert ons land weer op het gebied van<br />
bagger- en pompindustrie. Toch hebben die landen<br />
één ding gemeen: er wordt meer en meer<br />
gevraagd naar groene oplossingen.<br />
Klanten voorzien van hoogst betrouwbare producten op basis van<br />
duurzame technologie. Dát doet Sandfirden Technics. Als exclusief<br />
Benelux dealer van het topmerk Thordon Bearings, biedt Sandfirden<br />
hoogwaardige, milieuvriendelijke en duurzame kunststof glijlagers<br />
voor diverse toepassingen: de scheepvaart, schone energieopwekking,<br />
pomp, bagger, offshore en industriële markten.<br />
GROENE OPLOSSINGEN<br />
Willem Noor, accountmanager Benelux voor Thordon Bearings bij Sandfirden<br />
Technics: “Onze kracht ligt in het optimaal benutten van technische<br />
eigenschappen en prestaties van producten. En dat voor lange levensduur.<br />
Als maritiem gerelateerd bedrijf zetten we Thordon in bij roer- en schroefaslagers<br />
en dek-equipment.” Noor constateert dat er steeds vaker bij de<br />
bouw van een schip gekeken wordt naar de mogelijkheden voor watersmering.<br />
Ook in de pompindustrie neemt de vraag naar milieuvriendelijke<br />
lagers toe. “De Thordon lagers zijn in meerdere applicaties in te zetten.<br />
Daarbij kijken we naar belangrijke factoren als smering, water, vlaktedrukken<br />
en de omgeving van de applicatie om zo te adviseren welk lager de<br />
beste eigenschappen heeft voor die specifieke toepassing.”<br />
MILIEUVRIENDELIJK MET BEHOUD<br />
VAN LANGE STANDTIJDEN<br />
Thordon producten werken doorgaans met watersmering of droog bij<br />
langzame oscillerende toepassingen, waardoor er geen vet of olie hoeft te<br />
worden gebruikt. Alle producten bieden een uitzonderlijke levensduur en<br />
zijn zeer eenvoudig ter plaatse te installeren. Noor licht toe: “Thordon biedt<br />
onder andere Elastomeren (XL, SXL en Composite): homogene producten<br />
met zelfsmering, een goede stootbelasting, hoge slijtvastheid en laag wrijvingscoëfficiënt.<br />
De Composite is ontwikkeld voor verontreinigde water<br />
omgevingen, zoals de baggerindustrie en bij pompen in de GWW. Thordon<br />
heeft Thermoplastics waarbij de ThorPlas-Blue toegepast kan worden<br />
in water met een hoge temperatuur of chemicaliën en de ThorPlas-White<br />
met NSF-keur geschikt is voor de drinkwater- en foodindustrie. Sandfirden<br />
Technics past in een verticale koelwaterpomp vaak twee soorten lagers<br />
toe: de SXL én de Composite. “Die combinatie lijkt heel goed uit te pakken”,<br />
besluit Noor. “Met een groot netwerk en een goede klantenservice<br />
wereldwijd, heeft Sandfirden Technics altijd de slimste oplossing.” ■<br />
Geïnstalleerde Thordon Composite lager na droogijs koeling<br />
(Beeld: Sandfirden Technics)<br />
VERTICAL TURBINE PUMP BEARINGS<br />
• Long Wear Life and High<br />
Abrasion Resistance<br />
• Excellent Dry Start<br />
Up Capability<br />
• Pollution Free Operation<br />
• Easy to Machine and Install<br />
Haventerrein 1<br />
1779 GS Den Oever Tel: +31 (0)227 513 613<br />
The Netherlands E-mail: info@sandfirden.nl www.sandfirden.nl<br />
182
Tekst | Pieter de Mos Beeld | Tele Radio<br />
Deze Panther<br />
boet niet in<br />
aan veiligheid<br />
Er zijn werksituaties waarin veiligheid een grote<br />
rol speelt. Dan is een goede afstandsbediening<br />
een grote plus, zoals de Panther PLd van Tele Radio.<br />
Die is onafhankelijk gecertificeerd, zodat de<br />
gebruiker er altijd op kan vertrouwen. Een nieuwe<br />
ontvanger voegt extra functionaliteiten toe.<br />
Sloopwerk of het verplaatsen van zware ladingen, zeker op lastige plekken,<br />
brengt de nodige veiligheidsrisico's met zich mee. Binnen de Panther-serie<br />
draadloze radiografische afstandsbedieningen van Tele Radio is de PLd-versie<br />
voor die situaties ontwikkeld. Deze PN-T19-2 beschikt, in combinatie met<br />
één van de twee PLd-ontvangers, over het noodzakelijk performance level<br />
D op de noodstopwerking, overeenkomend met Safety Integrity level 2.<br />
Bij werkzaamheden met een hoog veiligheidsrisico moet u altijd kunnen<br />
vertrouwen op de noodstop. Hiervan bent u altijd verzekerd doordat<br />
het PLd-certificaat voor Tele Radio wordt uitgegeven door een onafhankelijke<br />
keuringsinstantie.<br />
GEHEEL VOORBEREID<br />
Werken met een Panther PLd-set is eenvoudig. De afstandsbediening<br />
is standaard voorzien van diverse hef-, hijs- en kraanconfiguraties en de<br />
ontvangers worden bekabeld geleverd. Tele Radio biedt daarbij de unieke<br />
mogelijkheid om de ontvanger vanaf de grond in te stellen. Ook kan<br />
de zender worden gewisseld zonder dat de ontvanger daarvoor moet<br />
worden geopend. Een goed voorbeeld van de flexibiliteit en gebruiksvriendelijkheid<br />
die uiteraard gepaard gaat met de noodzakelijke robuustheid<br />
voor gebruik in een 'ruwe' omgeving.<br />
UITBREIDBARE ONTVANGER<br />
De PN-R23 is een nieuwe ontvanger voor de Panther-PLd en hij is beschikbaar<br />
voor bekabeld gebruik of met een han-connector. De ontvanger<br />
is uiterst flexibel, doordat hij modulair is uit te breiden met extra functionaliteiten,<br />
zoals een extra relais, CAN-bus, repeaters, digitale input, analoge<br />
output enzovoort. En dat alles zonder in te boeten aan de PLd-veiligheid.<br />
ALLES VOOR EEN VEILIG GEBRUIK<br />
Ook de software draagt op vele manieren bij aan een veilig gebruik, ook<br />
bij meerdere zenders-ontvangers en/of in 'gevoelige' situaties. Zo is een<br />
unieke signaalcode tussen zender en ontvanger essentieel en moet u<br />
deze zelf kunnen instellen. Dat geldt overigens ook voor de groepscode,<br />
waardoor meerdere zenders één ontvanger kunnen bedienen. Daarnaast<br />
zorgt de Direct Sequence Spread Spectrum technologie voor minder<br />
storing en is het signaal moeilijker te onderscheppen. ■<br />
De Panther PLd-afstandsbediening zorgt in een 'lastige' werksituatie voor optimale<br />
veiligheid. Links de twee nieuwe PLd- ontvangers. De onderste is de versie voor<br />
bekabeld gebruik en de bovenste voor aansluiting via een han-connector.<br />
INDUSTRIËLE<br />
AFSTANDSBESTURING 2.0<br />
PUMA<br />
'Xxxxxxxx Xxxxxxxx<br />
Onafhankelijk<br />
Xxxxxxxx Xxxxxxxx<br />
gecertificeerd<br />
Xxxxxxxx Xxxxxxxx<br />
Xxxxxxxx Xxxxxxxx<br />
Xxxxxxxx Xxxxxxxx'<br />
Tele Radio: fabrikant van industriële, draadloze besturingen om veilig en<br />
efficiënt te werken. Innovatief en robuust. Ontdek Tele Radio PUMA: met<br />
het hoogste veiligheidsniveau voor hydraulische, mobiele en industriële<br />
toepassingen.<br />
Beschikbaar als Basic Line met een standaard opbouw voor de meeste<br />
toepassingen tegen de scherpste prijs of als maatwerkoplossing voor<br />
extreme flexibiliteit.<br />
Kijk op onze website voor alle informatie.<br />
TELERADIO.<strong>NL</strong><br />
Tel. +31 (0) 70 - 419 41 20<br />
info@teleradio.nl<br />
Fotobijschrift 2. (Beeld: xxxxx)<br />
20 th Anniversary<br />
Tele Radio Benelux<br />
SAFE • SMART • STRONG<br />
183<br />
00020946002 - Tele Radio BV.indd 1 08-07-20 12:53
??<br />
Met PERI ben je zeker van een veilige bouwplaats!<br />
Maak kennis met onze brede range aan producten<br />
PERI VARIOKIT, MAXIMO bekisting met MXK platform,<br />
PERI SKY ANCHOR en PERI UP Flex steigers voor een<br />
gegarandeerde veilige werkplek.<br />
Een integraal totaalpakket voor veiligheid en bereikbaarheid met onze steiger- en bekistingssystemen:<br />
the best of both worlds!<br />
Vooruitstrevend in veiligheid!<br />
Engineered solutions en kostenefficiënt.<br />
Voor meer informatie en overzicht van onze vele oplossingen, bezoek onze website:<br />
www.peri.nl<br />
Bekistingen<br />
Steigers<br />
Engineering<br />
www.peri.nl
Het VARIOKIT systeem van PERI<br />
profileert zich als dé ideale toepassing<br />
voor de bouw en renovatie van bruggen.<br />
Voor de bekisting van drie<br />
nieuwe bruggen in het Belgische<br />
Merksem deed aannemer Artes<br />
Roegiers een beroep op PERI.<br />
Tekst | Niels Rouvrois & Susan Peek Beeld | PERI<br />
Flexibel en kostenefficiënt<br />
bekistingssysteem ingezet<br />
bij groot bruggenproject in Merksem (B)<br />
Door toenemende belasting van het alsmaar drukker en zwaarder wordende verkeer, zijn veel<br />
bruggen dringend toe aan renovatie of vervanging. PERI, de bekisting- en steigerspecialist biedt<br />
met het VARIOKIT systeem een ideale oplossing voor brugbouw en -renovatie.<br />
De bouw van drie nieuwe bruggen in het<br />
Belgische Merksem, is zo’n grootschalig project<br />
waarbij de bekistingssystemen van PERI optimaal<br />
zijn ingezet. Eén van de drie aannemers, Artes<br />
Roegiers, schakelde PERI in voor de bekistingen<br />
van dit project. “De hoofdeis was duidelijk:<br />
het leveren van de juiste bekisting die zowel<br />
makkelijk te plaatsen als te ontkisten was”,<br />
vertelt Tom Deloof, sales engineer bij PERI<br />
VEELZIJDIG<br />
Het veelzijdige VARIOKIT systeem,<br />
uitermate geschikt voor korte bruggen en<br />
renovatiewerkzaamheden bij uitkragende<br />
borstweringen, bleek de ideale bekistingsoplossing.<br />
Zo werd er bekisting geplaatst in het brugdek van<br />
de trambrug en de oostelijke wegbrug, waarna<br />
deze werd ingevaren. Daarna is er gestart<br />
met het afwerken van de brugdekken. Na de<br />
laatste betonstort zijn begin dit jaar de laatste<br />
bekistingpanelen weggehaald. Vanaf augustus<br />
2020 staat de bekisting en ontkisting van de<br />
tweede wegbrug op de agenda.<br />
FLEXIBILITEIT BESPAART<br />
TIJD EN KOSTEN<br />
Dankzij de verschillende standaardlengtes van<br />
het VARIOKIT systeem kan er bekist worden<br />
zonder onderdelen op maat te maken en<br />
kunnen alle vormen in het brugdek worden<br />
bekist. Het uitgebreide VARIO systeem blinkt<br />
uit in gebruiksgemak tijdens het plaatsen en<br />
ontkisten, wat tijd en kosten bespaart. Voor dit<br />
grootschalige project is een enorme hoeveelheid<br />
van hetzelfde bekistingsmateriaal nodig: de VARIO<br />
wandbekisting en het VARIOKIT brugsysteem.<br />
Doordat PERI voor haar materialen een beroep<br />
kan doen op vestigingen door heel Europa, is<br />
het gelukt twee bruggen in eenzelfde fase uit te<br />
voeren, wat ook gunstig was voor de bouwtijd.<br />
EXPERTISE<br />
Voor de complexe betonelementen, zoals<br />
de tien meter hoge pijlers werd, naast de<br />
producten van PERI, ook een beroep gedaan op<br />
de professionele ondersteuning van PERI. Tom<br />
Deloof: “Dankzij de flexibele positionering van<br />
de dragers en ankers van het systeem, is deze<br />
makkelijk aan te passen aan de eisen. Verder<br />
heeft de klant de TRIO paneelbekisting ingezet<br />
voor de funderingen. Dit PERI systeem kocht<br />
Artes Roegiers zelf reeds eerder aan. Het<br />
universele bekistingssysteem legt de hoogste<br />
nadruk op ongecompliceerde bekisting en de<br />
vermindering van de bekistingstijd en werd<br />
in dit project gecombineerd met de meer<br />
geavanceerde MAXIMO paneelbekisting.”<br />
Aannemer Artes Roegiers besluit: “De<br />
goede samenwerking met PERI draagt bij<br />
aan een mooi resultaat bij dit grootschalige<br />
bruggenproject in Merksem.” ■<br />
185
Op de stamper uit de SRV serie van Weber MT<br />
is de bedrijfsveiligheid vergroot door het toepassen<br />
van een drietraps luchtfiltersysteem.<br />
De CR7 van Weber MT: een voor- en achteruit<br />
schakelbare trilplaat met de modernste techniek, een<br />
hoge verdichtingscapaciteit en van duurzame kwaliteit.<br />
Tekst | Susan Peek Beeld | Weber MT<br />
Specialist in handbediende<br />
verdichtingsmachines<br />
levert ongekende kwaliteit<br />
Tot in de puntjes doordacht en duurzaam in ruw bouwterrein. Dát zijn de producten van<br />
Weber MT. Als één van de belangrijkste fabrikanten van handbediende verdichtingsmachines,<br />
richt Weber MT zich op haar sterke punten en neemt geen genoegen met ‘standaard’ kwaliteit.<br />
Het middelgrote familiebedrijf ontwikkelt, produceert<br />
en verkoopt al sinds 1958 verdichtingsmachines.<br />
“Uitsluitend handbediend”, vult<br />
Nadine Rogiers aan, verkoopverantwoordelijke<br />
Benelux bij Weber MT. Daarmee bezet<br />
Weber MT in de bouwmachinebranche een<br />
niche. Het bedrijf -met zo’n 200 medewerkers<br />
en het hoofdkantoor en de productie in Duitsland-<br />
levert wereldwijd via diverse verkoopkantoren<br />
en dochterbedrijven.<br />
SPECIALISATIE<br />
“We lopen voorop op het gebied van voor- en<br />
achteruit lopende trilplaten en bodemverdichters,<br />
trilstampers, walsen en trilnaden voor betonverdichting.<br />
Daarbij is ons doel om technologisch<br />
en kwalitatief hoogwaardige producten te<br />
ontwikkelen. Maar liefst 10% van de medewerkers<br />
van Weber MT is betrokken bij of werkt<br />
op onze ontwikkelingsafdeling”, zegt Rogiers.<br />
“Daarbij gaat onze eis op het gebied van kwaliteit<br />
steeds verder dan wat er nú is bereikt.”<br />
‘MADE BY WEBER MT’<br />
Rogiers noemt enkele voorbeelden van de<br />
innovatiekracht van Weber MT, waarbij het<br />
soms een nieuw innovatief product betreft<br />
maar soms ook gaat om een continue ontwikkeling<br />
van een bestaand product. “Zo heeft<br />
Weber MT als eerste een verdichtingscontrole<br />
toegepast op trilplaten: de COMPATROL ®<br />
2.0 met motor data management (MDM)<br />
zorgt voor een gelijkmatige verdichting en<br />
voorkomt motorschade, veroorzaakt door<br />
bijvoorbeeld het ontbreken van olie, een vervuilde<br />
luchtfilter of oververhitting. Op de CF<br />
serie, de compacte vooruitlopende trilplaten,<br />
heeft Weber MT een anti-vibratie-handbeugel<br />
ontwikkeld die zorgt voor lage hand-arm<br />
trillingen. En op de stamper uit de SRV serie<br />
is de bedrijfsveiligheid vergroot door het toepassen<br />
van een drietraps luchtfiltersysteem.”<br />
Enkele voorbeelden waarmee Weber MT<br />
tegemoet komt aan de vraag vanuit de markt<br />
(meer comfort en bedrijfsveiligheid) of aan de<br />
veranderende eisen of regelgeving binnen de<br />
branche (veiligheid, emissie eisen).<br />
KWALITEIT, SPECIALISATIE<br />
EN CONCENTRATIE<br />
Het mag duidelijk zijn dat de kerncompetenties<br />
om een kwalitatief hoogwaardig product<br />
te kunnen leveren, bij Weber MT bestaan uit<br />
kwaliteit, specialisatie en concentratie. “Niet alleen<br />
de kwaliteit van de producten, maar ook<br />
naar de klanten toe”, vult Rogiers aan. “De snelle<br />
onderdelenlevering en de service naar onze<br />
klanten is daar een belangrijke factor in. Dat dat<br />
wel goed zit, uit zich in de lage garantiequota<br />
en hoge klanttevredenheid”, besluit Rogiers. ■<br />
187
Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | Activum Finance<br />
Een veelheid aan<br />
financieringsoplossingen<br />
Financieringsmogelijkheden voor grond-, weg- en waterbouw<br />
Binnen de <strong>Grond</strong>-, <strong>Weg</strong>- en <strong>Waterbouw</strong> gaat het vaak om grote investeringen.<br />
Ook de kleinere MKB-bedrijven moeten beschikken over kranen, bulldozers en shovels om hun<br />
vak te kunnen uitoefenen. Steeds vaker kloppen deze hiervoor aan bij financieringsbedrijven,<br />
die de noodzakelijke aankopen snel en adequaat mogelijk maken.<br />
Activum Finance is zo’n financieringsbedrijf<br />
en zij herkent de problemen van GWW’ers.<br />
“Vaak zijn het kleinschalige bedrijven met<br />
zo’n vier tot vijf medewerkers”, weet Casper<br />
J. Barendse, partner van Activum Finance.<br />
“Maar de investeringen die zij moeten<br />
doen, zijn vaak groot. Met de aankoop van<br />
trucks, pontons en transportmaterieel zijn<br />
flinke bedragen gemoeid. En dan hebben<br />
we het nog niet over de investeringen in<br />
alle aanverwante zaken zoals surveying en<br />
remotely operated equipment - het meer<br />
high tech equipment dat ook een steeds<br />
belangrijker plaats inneemt.”<br />
SNEL EN ADEQUAAT<br />
<strong>Grond</strong>-, <strong>Weg</strong>- en <strong>Waterbouw</strong> is een van de<br />
sectoren waarvoor Activum Finance zich<br />
hard maakt. Door zich laagdrempelig op te<br />
stellen en snel tot actie te komen, moedigt<br />
zij GWW’ers aan om in ieder geval contact<br />
op te nemen bij financieringsvraagstukken.<br />
Casper J. Barendse: “Wil je onze echte passie aanspreken, dan moet je komen met<br />
innovatieve ontwikkelingen op het gebied van milieubeheer”<br />
Duncan Dirkzwager: “We komen onmiddellijk in actie”<br />
188
‘We kennen de branche en dus ook het materieel dat nodig is’<br />
“We kennen de branche”, vertelt Duncan<br />
Dirkzwager, partner van Activum Finance.<br />
“We kennen het benodigde materieel en<br />
bijna altijd weet de aanvrager al precies<br />
wat hij aan materieel nodig heeft. Dan<br />
kunnen we onmiddellijk in actie komen.<br />
In de meeste gevallen kunnen we meteen<br />
na de telefonische aanvraag al een offerte<br />
aanleveren. Is hiervoor ook een gesprek<br />
nodig, dan wordt dat in de regel op zeer<br />
korte termijn ingepland.”<br />
alle zekerheden meewegen voor je lease die<br />
in principe alleen het gefinancierde object<br />
moet betreffen. Bij Activum Finance kijken<br />
we uitsluitend naar de investering. Alleen het<br />
object is onderpand.”<br />
wij het gewenste bedrijfsmiddel en wordt de<br />
financier juridisch en economisch eigenaar. In<br />
dat geval huurt onze klant het bedrijfsmiddel<br />
bij de leasemaatschappij.” Activum Finance<br />
beschikt over een netwerk van zo’n veertig<br />
‘Niets staat ons in de weg<br />
om onmiddellijk tot actie te komen’<br />
OBJECT IS ONDERPAND<br />
Barendse signaleert dat veel aanvragers<br />
al frustratie hebben opgelopen bij de<br />
traditionele financieringsinstanties zoals<br />
banken. Ze kregen de betreffende afdeling<br />
niet te pakken, konden pas op termijn een<br />
afspraak inplannen of kregen de gewenste<br />
financiering niet rond. “Banken koppelen<br />
de zekerheden”, vertelt Barendse over dit<br />
laatste. “Heb je een hypotheek, een RCkrediet<br />
en voorraadfinanciering, dan gaan<br />
UITEE<strong>NL</strong>OPENDE MOGELIJKHEDEN<br />
Hiermee is niet gezegd dat alle aanvragen<br />
bij Activum Finance op dezelfde manier<br />
worden gefinancierd. Om te beginnen zijn<br />
er verschillende financieringsmogelijkheden,<br />
waaronder financial lease en operational<br />
lease. “Kort gezegd gaat het bij financial<br />
lease om een lening met het aangeschafte<br />
bedrijfsmiddel als zekerheid”, licht<br />
Dirkzwager toe. “Bij operational lease kopen<br />
financiers. “Wij treden op als adviseur en<br />
bemiddelaar. We wegen de mogelijkheden<br />
tegen elkaar af en selecteren de gunstigste<br />
optie voor de klant.”<br />
JUIST VOOR INNOVATIES<br />
Hoezeer Activum Finance ook bekend is met<br />
het reguliere equipment uit de grond-, wegen<br />
waterbouw, ook zij krijgt van tijd tot tijd<br />
aanvragen voor onbekend materieel. ›<br />
189
Het vraagt vaak veel en groot materieel om het vak te kunnen uitoefenen.<br />
“Dit gebeurde onlangs voor een<br />
waterbouwproject in de omgeving van<br />
Amsterdam”, vertelt Barendse. “De<br />
ondernemer moest hier onderwaterlaswerk<br />
verrichten en had hiervoor een ‘ROV’ nodig<br />
oftewel Remotely Operated Vehicle. Dan<br />
ben je bij ons aan het juiste adres. We weten<br />
dat de ontwikkelingen binnen de GWWbranche<br />
snel gaan en dat juist die innovatieve<br />
bedrijven ondersteuning verdienen. Het<br />
vergt meer creativiteit, maar tegelijkertijd<br />
gaat ons hartje hier sneller van kloppen.”<br />
SINDS 2008<br />
Activum Finance bestaat nu twaalf jaar en<br />
hielp in die tijd ruim 2.500 klanten met<br />
equipment lease-oplossingen met een totale<br />
investeringssom van ruim € 700 miljoen. Het<br />
ging hierbij om graafmachines, trailers, offshore<br />
werkboten en metaalbewerkingsmachines.<br />
Maar ook om robots met 3D-meettechnieken<br />
en automatische graafmachines met GPS.<br />
'Een netwerk van volledig<br />
onafhankelijke financiers<br />
in Nederland en België'<br />
Zij heeft hiervoor banden opgebouwd met<br />
onafhankelijke financiers in Nederland en<br />
België. Onder die financiers selecteert zij<br />
het aanbod met de laagste rente, de langste<br />
looptijd, de juiste financieringsvorm, kortom<br />
de beste voorwaarden of de meest passende<br />
oplossing bij de gegeven wens.<br />
GROEIEND TEAM DESKUNDIGEN<br />
Met het aantal klanten groeit ook het aantal<br />
medewerkers. Het team van Activum Finance<br />
bestaat op dit moment uit zes ervaren<br />
personen met uiteenlopende specialismen.<br />
De teamleden helpen klanten snel, duidelijk<br />
en oplossingsgericht. Samen zetten zij zich<br />
in om het proces dat leidt tot de financiering<br />
van bedrijfsmiddelen zo snel en gemakkelijk<br />
mogelijk te laten verlopen. Tegelijkertijd<br />
spelen zij in op de terugtrekkende beweging<br />
van de traditionele financiers, waarvan de<br />
eerste signalen zich duidelijk manifesteerden<br />
tijdens de financiële crisis van 2008. “Toen<br />
begonnen de banken hun lokketten te sluiten”,<br />
weet Dirkzwager nog. “Nog voordat er online<br />
een aanbod beschikbaar was voor equipment<br />
lease. Dat was voor ons de regelrechte<br />
aanleiding om actief te worden en online de<br />
financieringen aan te bieden.”<br />
STOKPAARDJES<br />
In 2008 was het gebruik van lease als<br />
financieringsinstrument voor equipment<br />
slechts 5%, veel lager dan in het buitenland.<br />
Inmiddels groeit dat percentage jaarlijks.<br />
Hiermee is duidelijk dat lease een zeer<br />
gewenste financieringsvorm is. “Natuurlijk<br />
gaan we in eerste instantie voor de klant”,<br />
zegt Barendse. “We zoeken voor hem de<br />
beste oplossing. Maar we hebben ook zelf<br />
onze stokpaardjes. Zoals ik al zei kunnen<br />
aanvragen voor innovatieve bedrijfsmiddelen<br />
rekenen op onze bevlogen inzet. Maar wil je<br />
onze echte passie aanspreken, dan moet je<br />
komen met innovatieve ontwikkelingen op het<br />
gebied van milieubeheer. Zoek je financiering<br />
voor innovaties die te maken hebben met<br />
recycling en CO 2<br />
-uitstootbeperking, dan heb<br />
je ons aan boord. We willen daar graag actief<br />
in meedenken. Het is iets wat per definitie<br />
vraagt om creativiteit en die is binnen ons<br />
team sterk aanwezig!” ■<br />
190
GROND/WEG/WATERBOUW<br />
INFRAPARTNERS<br />
VANAF € 595 PER JAAR WETEN UW KLANTEN OOK WAT U DOET!<br />
Infrapartners biedt<br />
de lezer een compleet<br />
overzicht van de meest<br />
gerenommeerde fabrikanten<br />
en leveranciers<br />
in de sector.<br />
Zowel in het tijdschrift als op de website,<br />
treft u een overzicht van de meest<br />
gerenommeerde fabrikanten<br />
en leveranciers.<br />
Bel of mail voor alle informatie over een vermelding in <strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong> met Frank Wekking en Wouter Jansen:<br />
T +31 495 45 00 95 - E f.wekking@louwersmediagroep.nl - w.jansen@louwersmediagroep.nl<br />
GWW-BOUW.<strong>NL</strong><br />
HET MEEST COMPLETE OVERZICHT VAN LEVERANCIERS AAN DE GEHELE SECTOR<br />
Op de website van Infrapartners is bedrijfsinformatie<br />
van onze partners doeltreffend en efficiënt te vinden.<br />
Banners en bedrijfsprofielen zijn gekoppeld aan redactionele artikelen, zo<br />
wordt optimale vindbaarheid van Infrapartners door Google gegarandeerd.<br />
Vanuit het tijdschrift is alle informatie over de Infrapartners direct beschikbaar,<br />
door de QR code te gebruiken.<br />
Bel of mail voor alle informatie over een vermelding in <strong>Grond</strong>/<strong>Weg</strong>/<strong>Waterbouw</strong> met Frank Wekking en Wouter Jansen:<br />
T +31 495 45 00 95 - E f.wekking@louwersmediagroep.nl - w.jansen@louwersmediagroep.nl
INFRAPARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijf<br />
ABOMA BV<br />
Maxwellstraat 49a<br />
6716 BX EDE<br />
Postbus 121<br />
6710 BC EDE<br />
T +31 318 69 19 20<br />
E info@aboma.nl<br />
W www.aboma.nl<br />
ALTENBURG FUNDERINGSTECHNIEK BV<br />
Postbus 26<br />
8530 AA Lemmer<br />
Industrieweg 17<br />
8531 PA LEMMER<br />
T +31 514 58 88 20<br />
F +31 514 58 88 39<br />
E info@altenburggroep.com<br />
W www.altenburggroep.com<br />
ANTEA GROUP<br />
Postbus 10<strong>04</strong>4<br />
1301 AA ALMERE<br />
T +31 36 530 80 00<br />
E info.nl@anteagroup.com<br />
W www.anteagroup.nl<br />
BIA GROUP<br />
Skagerrakstraat 6<br />
7202 BZ ZUTPHEN<br />
T +31 88 303 22 00<br />
E info.nl@biagroup.com<br />
W www.biagroup.com<br />
INGENIEURSBUREAU BOORSMA<br />
G. Sondermanstraat 2<br />
9203 PV DRACHTEN<br />
Postbus 647<br />
9200 AP DRACHTEN<br />
T +31 512 58 03 00<br />
F +31 512 52 52 96<br />
E drachten@boorsma-consultants.nl<br />
W www.boorsma-consultants.nl<br />
BOSKALIS NEDERLAND<br />
Waalhaven Oostzijde 85<br />
Postbus 4234<br />
3006 AE ROTTERDAM<br />
T +31 10 288 87 77<br />
F +31 10 288 87 66<br />
E nederland@boskalis.nl<br />
W www.boskalis.nl/nederland<br />
CROONWOLTER & DROS<br />
Marten Meesweg 25<br />
3068 AV ROTTERDAM<br />
T +31 88 923 33 44<br />
E info@croonwolterendros.nl<br />
W www.croonwolterendros.nl<br />
DIESEKO GROUP B.V.<br />
Lelystraat 49<br />
3364 AH SLIEDRECHT<br />
T +31 184 41 03 33<br />
E info@diesekogroup.com<br />
W www.diesekogroup.com<br />
DYNAMOSTAAL BV<br />
BOUWINFRASUPPORT.COM<br />
Dynamostraat 31<br />
3903 LK VEENENDAAL<br />
Postbus 135<br />
3900 AC VEENENDAAL<br />
T +31 318 50 93 30<br />
F +31 318 55 61 41<br />
E info@bouwinfrasupport.com<br />
W www.bouwinfrasupport.com<br />
W www.dynamostaal.com<br />
BAREND KEMP BV<br />
Molesteyn 47<br />
3454 PT VLEUTEN DE MEERN<br />
T +31 30 666 60 66<br />
E info@kemp-groep.nl<br />
W www.kemp-groep.nl<br />
BRINKMANN & NIEMEIJER MOTOREN BV<br />
Postbus 50<br />
7390 AB TWELLO<br />
T +31 571 27 69 00<br />
E info@bnmotoren.nl<br />
W www.bnmotoren.nl<br />
GM RECYCLING BVBA<br />
Krommeveldstraat 1<br />
B-9971 LEMBEKE (B)<br />
T +32 9 378 39 47<br />
E info@gmrecycling.be<br />
W www.gmrecycling.be<br />
192
INFRAPARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijf<br />
GOOIMEER B.V.<br />
Damsluisweg 67<br />
1332 EB ALMERE<br />
Postbus 30219<br />
1303 AE ALMERE<br />
T +31 36 537 03 33<br />
F +31 36 537 03 32<br />
E mail@gooimeer.nl<br />
W www.gooimeer.nl<br />
HAKKERS BV<br />
Oudsas 11<br />
4251 AW WERKENDAM<br />
Postbus 11<br />
4250 DA WERKENDAM<br />
T +31 183 50 11 22<br />
F +31 183 50 16 65<br />
E info@hakkers.com<br />
W www.hakkers.com<br />
VAN LAECKE GROUP<br />
Schatting 8<br />
HUPKES HOUTHANDEL DIEREN B.V.<br />
Sprankerenseweg 79<br />
8210 ZEDELGEM<br />
6951 DE DIEREN<br />
T +31 313 41 91 00<br />
F +31 313 42 00 39<br />
E info@hupkes.nl<br />
0313 - 419 100<br />
sales@hupkes.nl<br />
W www.hupkes.nl<br />
www.hupkes.nl<br />
HYUNDAI HEAVY INDUSTRIES EUROPE NV<br />
Vossendaal 11<br />
B-2440 GEEL<br />
T +32 14 56 22 00<br />
E info@hyundai.eu<br />
W www.hyundai.eu<br />
België<br />
maatwerk in hout voor<br />
T +32 50 55 18 90<br />
grond-, weg- en<br />
waterbouw<br />
Vleugelboot 51<br />
3991 CM HOUTEN<br />
Nederland<br />
T +31 30 68 68 100<br />
E info@vanlaeckegroup.com<br />
W www.vanlaeckegroup.com<br />
VAN HATTUM EN BLANKEVOORT<br />
Korenmolenlaan 2<br />
3447 GG WOERDEN<br />
T +31 348 43 51 00<br />
F +31 348 43 51 11<br />
E info@vhbinfra.nl<br />
W www.vhbinfra.nl<br />
IPV DELFT<br />
Oude Delft 39<br />
2611 BB Delft<br />
T +31 15 750 25 75<br />
E info@ipvdelft.nl<br />
W www.ipvdelft.nl<br />
LEICA GEOSYSTEMS BV<br />
Turfschipper 39<br />
2292 JC WATERINGEN<br />
T +31 88 001 80 00<br />
E info@leica-geosystems.com<br />
W www.leic-geosystems.com<br />
HOOGMARTENS WEGENBOUW<br />
Hagelkruisweg 2<br />
5993 SC MAASBREE<br />
T +32 89 81 02 30<br />
E info@hoogmartens.be<br />
W www.hoogmartens.be<br />
KOKOSYSTEMS B.V.<br />
Saturnus 9<br />
2685 LX POELDIJK<br />
Postbus 107<br />
2290 AC WATERINGEN<br />
T +31 174 24 48 38<br />
F +31 174 24 02 45<br />
E info@kokosystems.nl<br />
W www.kokosystems.nl<br />
LEYENAAR TAAPKEN LAMAKER BV<br />
Kamerlingh Onnesweg 7<br />
4131 PK VIANEN<br />
Postbus 191<br />
4130 ED VIANEN<br />
T +31 347 37 48 44<br />
F +31 347 37 79 08<br />
E verkoop@ltl.nl<br />
W www.ltl.nl<br />
193
INFRAPARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijf<br />
MAX BÖGL NEDERLAND BV<br />
Pedro de Medinalaan 5a<br />
1086 XK AMSTERDAM<br />
T +31 20 398 11 30<br />
E info@nl.max-boegl.com<br />
W www.max-boegl.de/nl/<br />
PERI NEDERLAND B.V.<br />
Bekistingen, steigers en Engineering<br />
Postbus 3<strong>04</strong><br />
5480 AH SCHIJNDEL<br />
T +31 73 547 91 00<br />
F +31 73 549 36 51<br />
E info@peri.nl<br />
W www.peri.nl<br />
TOPCON<br />
De Kronkels 14<br />
3752 LM BUNSCHOTEN-SPAKENBURG<br />
T +31 33 299 29 39<br />
E customerservice.nl@topcon.com<br />
W www.topconpositioning.com<br />
MOBILIS<br />
Landdrostlaan 49<br />
7327 GM Apeldoorn<br />
Postbus 20175<br />
7302 HD Apeldoorn<br />
Nederland<br />
T +31 55 538 22 22<br />
E info@mobilis.nl<br />
W www.mobilis.nl<br />
<strong>NL</strong>MK PLATE SALES S.A.<br />
Rue de Clabecq 101<br />
B-1460 ITTRE<br />
T + 32 2 391 91 00<br />
E quard@eu.nlmk.com<br />
W www.eu.nlmk.com/en/<br />
SAES INTERNATIONAL B.V.<br />
Lozerweg 10<br />
6006 SR WEERT<br />
T +31 495 56 19 29<br />
E info@saes.nl<br />
W www.demolitiontools.eu<br />
GPS meten = bereikbaar!<br />
Rubensstraat 1<strong>04</strong>/73<br />
B-2300 TURNHOUT<br />
T +31 13 36 99 360<br />
E info@surveyour.eu<br />
W www.surveyour.eu<br />
TELE RADIO BV<br />
Tiber 2<br />
2491 DH DEN HAAG<br />
T +31 70 419 41 27<br />
E info@teleradio.nl<br />
W www.teleradio.nl<br />
Naamloos-2 1 18-<strong>04</strong>-19 13:52<br />
VOORBIJ FUNDERINGSTECHNIEK B.V<br />
Postbus 20701<br />
1001 NS AMSTERDAM<br />
T +31 20 407 71 00<br />
F +31 20 407 71 99<br />
E info@voorbijft.nl<br />
W www.voorbijdunderingstechniek.nl<br />
XYLEM WATER SOLUTIONS<br />
NEDERLAND B.V.<br />
Pieter Zeemanweg 240<br />
3316 GZ DORDRECHT<br />
Postbus 1126<br />
3300 BC DORDRECHT<br />
T +31 78 654 84 00<br />
F +31 78 651 09 36<br />
E xylemwatersolutionsnl@xyleminc.com<br />
W www.xylemwatersolutions.com/nl<br />
VAN OORD NEDERLAND<br />
Schaardijk 211<br />
3063 NH ROTTERDAM<br />
Postbus 8574<br />
3009 AN ROTTERDAM<br />
T +31 88 826 00 00<br />
F +31 88 826 50 10<br />
E info@vanoord.com<br />
W www.vanoord.com<br />
TEXION GEOKUNSTSTOFFEN NV<br />
Admiraal de Boisotstraat 13<br />
B-2000 ANTWERPEN<br />
T +32 3 210 91 91<br />
F +32 3 210 91 92<br />
E info@texion.be<br />
W www.texion.be<br />
ZIUT<br />
Nieuwe Plein 1b<br />
6811 KN ARNHEM<br />
T +31 26 800 19 00<br />
E info@ziut.nl<br />
W www.ziut.nl<br />
194
COMPLEX STEEL<br />
STRUCTURES AND BRIDGE<br />
BUILDING SPECIALIST<br />
TAKE A LOOK AT OUR PROJECTS<br />
WWW.HILLEBRAND.NU<br />
HILLEBRAND BV | Kleverskerkseweg 83 | <strong>NL</strong>-4338 PM Middelburg | +31 (0)118 612 348 | info@hillebrand.nu<br />
HILLEBRAND BV | Frankrijkweg 5 | <strong>NL</strong>-4389 PB Vlissingen East | +31 (0)118 612 348 | info@hillebrand.nu