24.09.2021 Views

Beton & Staalbouw 03 2021

Platform over beton en staal in de bouw


Platform over beton en staal in de bouw

SHOW MORE
SHOW LESS

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.

BETON<br />

BOUW<br />

PLATFORM OVER BETON EN STAAL IN DE BOUW<br />

BETONENSTAALBOUW.NL<br />

NUMMER 3 <strong>2021</strong> | JAARGANG 9<br />

SEPTEMBER - OKTOBER<br />

INTERVIEW MET<br />

HARM EDENS<br />

TWOTWOFIVE<br />

IN AMSTELVEEN<br />

THEMA DUURZAAM<br />

& CIRCULAIR<br />

HOTEL VAN DER VALK<br />

IN BEST


The Valley - Amsterdam (NL)<br />

Hoogvliet – Bleiswijk (NL)<br />

TOTAALOPLOSSINGEN<br />

VOOR AL UW BOUW- EN<br />

STAALBOUWPROJECTEN<br />

BEKIJK ONZE PROJECTEN OP<br />

WWW.ASK-ROMEIN.COM<br />

Henco – Herentals (BE)<br />

The Edge - Amsterdam (NL)<br />

ASK ROMEIN | Belder 101 | NL-4704 RK Roosendaal | +31 (0)165 750 300 | info@ask-romein.com


Tolweg 1,<br />

3851 SL Ermelo,<br />

Nederland<br />

Tel: (+31) <strong>03</strong>41 - 432112<br />

info@bsebetonwerken.nl<br />

www.bsebetonwerken.nl


RENOVATIE ANKER BREEDPLAATVLOEREN<br />

gepatenteerd ● goedgekeurd ● toegepast<br />

RAB<br />

Oplossing voor<br />

Breedplaatvloeren<br />

B+BTec introduceert als eerste een oplossing voor de problemen<br />

met breedplaatvloeren: het gepatenteerde en goedgekeurde<br />

Renovatie Anker Systeem (RAB)<br />

Het RAB Anker is geschikt voor het versterken van breedplaatvloeren<br />

die van beide zijden of enkel van de onderkant bereikbaar<br />

zijn.<br />

Het reparatie principe baseert zich op het herstel van de<br />

gedelamineerde zone ter hoogte van de koppelstaven door de<br />

prefab laag en de opgestorte laag weer tegen elkaar te spannen<br />

middels verankeringen door en door of van onderuit, die onder<br />

voorspanning verlijmd worden.<br />

Het B+BTEC RAB Breedplaatvloer Renovatie Systeem is reeds in<br />

meerdere gebouwen toegepast en heeft inmiddels ook de<br />

goedkeuring gekregen van de Gemeente Amsterdam en een<br />

gerenomeerd Nederlands onafhankelijk Ingenieursbureau.<br />

Voordelen<br />

■ Stofvrij<br />

■ Geluidsarm<br />

■ Toepasbaar tussen bestaande installaties<br />

■ Toepasbaar in kleine ruimtes<br />

■ Toepasbaar in gebouwen terwijl ze in<br />

gebruik zijn<br />

MEER INFO?<br />

Interboor Midsland <strong>03</strong>0- 241 19 19<br />

bbtectools.nl


3<br />

Voorwoord<br />

DUURZAAMHEID EN CIRCULARITEIT: ONVERMIJDELIJKE THEMA'S<br />

Duurzaamheid en circulariteit, het zijn inmiddels twee ontzettende ‘buzzwoorden’ die te pas en te onpas worden gebruikt. Toch<br />

zijn beide thema’s onvermijdelijk in de bouw als we met z’n allen de klimaatdoelstellingen willen behalen om in 2050 klimaatneutraal<br />

te zijn. Rijkswaterstaat doet er zelfs nog een schepje bovenop en zet belangrijke stappen richting een circulaire en klimaatneutrale<br />

infrastructuur in 2<strong>03</strong>0.<br />

In deze editie van <strong>Beton</strong> & <strong>Staalbouw</strong> volop aandacht voor deze cruciale thema’s. Er worden immers goede dingen gedaan op het<br />

gebied van een circulaire economie.<br />

Rijkswaterstaat wil vooropgaan in de transitie en al in 2<strong>03</strong>0 circulair werken. Zo is er een Open Leeromgeving in het leven geroepen<br />

met verschillende themalijnen om de dialoog aan te gaan over de uitdagingen en belemmeringen om tot een circulair areaal te komen.<br />

Dat is de basis geweest voor de SBIR-oproep Circulaire Viaducten, een oproep aan de markt om aan de hand van productinnovaties<br />

tot fysiek toepasbare en inkoopklare circulaire viaductconcepten te komen. Consortium Closing The Loop gelooft erin dat bestaande<br />

kunstwerken een tweede leven verdienen in de vorm van nieuwe kunstwerken. Op de volgende pagina's ziet u alle ins en outs met<br />

een aantal verrassende inzichten.<br />

De jeugd heeft de toekomst. Ook in de beton- en staalbouw. Bedrijven in onze sector proberen hun enorme passie voor techniek over<br />

te brengen op de nieuwe generatie en het mooie vak te ontdekken. En met succes. Zo begeleidt Vic Obdam bijvoorbeeld als Erkend<br />

Leerbedrijf leerlingen, stagiaires en afstudeerders op alle niveaus, van praktijkgericht onderwijs tot op universitair niveau. Bij Nebest<br />

hebben vier afstudeerders recent meegedraaid aan de SBIR-oproep Circulaire Viaducten, weliswaar parallel aan de initiële oproep, maar<br />

met als doel dat hun bevindingen wel konden worden meegenomen binnen het groter geheel. Conclusie: de combinatie van ervaren<br />

constructeurs met de frisse blik van studenten is cruciaal om het doel van een circulaire economie/infrastructuur te gaan bereiken.<br />

Over duurzaamheid gesproken, wat te denken van het nieuwe Van der Valk Hotel in Best met zijn 5 sterren Breaam Outstandig<br />

ambitie? Het nieuwe hotel heeft straks 198 kamers, een restaurant, vergaderzalen, bar, skybar, wellness center met fitness en<br />

een zwembad. De oplevering wordt medio 2022 verwacht, net als het project TwoTwoFive in Amstelveen met zijn luxe designappartementen.<br />

Het nieuwe complex is gelegen vlakbij het Stadshart en bij de Amsterdamse Zuidas. Op de volgende pagina’s een<br />

gedetailleerd verslag van beide projecten in uitvoering.<br />

Dit en nog veel meer interessante topics in deze bomvolle editie van <strong>Beton</strong> & <strong>Staalbouw</strong>.<br />

Voor nu wensen we u alvast veel leesplezier en vooral veel gezondheid toe!<br />

Roel van Gils<br />

5


Platform over beton en staal in de bouw<br />

Nummer 3 Jaargang 9 | <strong>2021</strong><br />

Verschijnt 4 x per jaar<br />

ISSN 2352-3867<br />

Uitgever<br />

Ook voor de ‘gewone’ portemonnee 8<br />

Slimme onderstempeling in combinatie met ondersteuningstoren 10<br />

Logistieke uitdagingen bij Van der Valk Best 12<br />

Nederlandse hotelketen gaat voor belgisch maatwerk in beton 14<br />

Stroomlijning van werkproces is gewaarborgd 17<br />

Duurzame uitvalsbasis voor Utrechts OV 18<br />

Schatbeurderlaan 6<br />

Postbus 249, 6000 AE Weert<br />

+31 495 45 00 95<br />

info@louwersmediagroep.nl<br />

louwersmediagroep.nl<br />

VESTIGING BELGIË<br />

Domein De Herten<br />

Hertsbergsestraat 4<br />

B-8020 Oostkamp<br />

+32 50 36 81 70<br />

info@louwersmediagroep.be<br />

louwersmediagroep.be<br />

EINDREDACTIE<br />

Jerry Helmers<br />

REDACTIETEAM<br />

Philip Doutreligne, Tjerk van Duinen, Chris Elbers,<br />

Roel van Gils, Jerry Helmers, Ramona Kezer, Liliane<br />

Verwoolde en Lieke van Zuilekom<br />

PROJECTMANAGEMENT<br />

Mark de Lau<br />

m.delau@louwersmediagroep.nl<br />

SECRETARIAAT<br />

Manuela Depenbrock<br />

Sandra Reijnders<br />

ADVERTENTIES<br />

Een hoge resolutie PDF moet worden<br />

aangeleverd via de AdPortal. Mocht u nog<br />

geen uploadlink hebben ontvangen, stuur een<br />

email naar traffic@louwersmediagroep.nl<br />

ABONNEMENTSPRIJS<br />

€ 63,- per jaar excl. BTW<br />

Buiten Nederland: € 99,00 per jaar excl. BTW<br />

ING Bank IBAN NL78 ABNA 0490 2820 67<br />

BIC ABNANL2A<br />

t.n.v. Louwers Mediagroep<br />

o.v.v. <strong>Beton</strong> & <strong>Staalbouw</strong> magazine<br />

Informatie over abonnementen:<br />

+31 495 45 00 95<br />

THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘Over 10 jaar moet de beton- en staalbouw in Nederland er wezenlijk anders uitzien.’ 20<br />

Wat is er écht nodig om de urgente maatschappelijke duurzaamheidsvraagstukken op te lossen? 22<br />

Bijzonder: Nijmegen heeft nu de langste 3D-betongeprinte fietsbrug ter wereld 26<br />

Upcycling, logistiek en kennisontwikkeling verenigd in één hub 30<br />

Fietsbrug van geopolymeerbeton N69 is 75% schoner dan traditioneel beton 34<br />

‘Het wordt tijd om af te rekenen met dat wijzende vingertje’ 36<br />

Stalen roosters: duurzaam en ontzettend populair 38<br />

Certificaten worden aangevuld met ‘biobased’ en ‘recycled’ 42<br />

Milieuvriendelijker beton is klaar voor de markt, maar is de markt er klaar voor? 44<br />

‘Groen’ beton met gemalen hoogovenslak 46<br />

Lichtgewicht afwerkspaan, wendbaar, efficiënt en duurzaam 48<br />

Duurzaam, voordelig en esthetisch bouwen 52<br />

Verzinkt staal als duurzame bouwsteen in de circulaire economie 54<br />

Duurzaam bouwen met elektrische betonmixers 56<br />

Uniek funderingsherstel voor verzakkende woningen 60<br />

De Pen: De verbindende kracht van gebiedsontwikkeling 62<br />

THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | CONTROLEREN<br />

Instandhoudingsinspecties aan 6.400 kunstwerken 64<br />

Meer aandacht voor risico’s bouwschade 66<br />

26<br />

ADRESWIJZIGINGEN<br />

Schriftelijk tenminste drie weken voor verhuizing<br />

naar: Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland<br />

OPZEGGINGEN<br />

Indien twee maanden voor het verstrijken van de<br />

abonnementsperiode geen schriftelijk bericht van<br />

op zegging is ontvangen, wordt het abonnement<br />

auto matisch met een jaar verlengd.<br />

8<br />

DOELGROEP<br />

Directies en management van bouwbedrijven,<br />

projectontwikkelaars, opdrachtgevers, betrokken<br />

ministeries en rijksdiensten, gemeenten, provincies<br />

en andere betrokken overheden, landelijke,<br />

regionale en lokale organisaties, aannemers, ingenieurs,<br />

constructeurs, technologen en leveranciers<br />

actief in de <strong>Beton</strong>- en Staalindustrie<br />

VORMGEVING/ART DIRECTION<br />

studio@louwersmediagroep.nl<br />

DRUKWERK<br />

Drukkerij Hendrix, Peer<br />

Niets uit deze uitgave mag worden over genomen of ver menig vuldigd zonder<br />

uitdruk kelijke toestemming van de uitgever en zon der bronvermelding.<br />

Hoewel dit blad op zorg vuldige wijze en naar beste weten is samen gesteld<br />

kunnen uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de juistheid<br />

of volledig heid van de informatie. Zij aan vaar den dan ook geen enkele<br />

aansprake lijkheid voor schade, van wel ke aard ook, die het gevolg is van<br />

hande lingen en/of beslis singen die gebaseerd zijn op deze informatie.<br />

14<br />

36


Inhoud<br />

74<br />

96<br />

56<br />

66 84<br />

108<br />

Herbruikbaarheidsscan: ‘duurzame’ aanvulling op IAK 68<br />

Laagdiktemeters, betonmeters en materiaaldiktemeters voor verschillende toepassingen 71<br />

‘Voor één keer de rollen omgedraaid’ 72<br />

Vakkundig automatiseren van manuele taken in de betonindustrie 74<br />

Een bedrijfsvloer met verlaagde CO 2<br />

-footprint 80<br />

THE SILO: een nieuwe overjas van verzinkt staal voor betonnen graansilo in Kopenhagen 82<br />

Schonere bouwplaats, sneller bouwen en hogere kwaliteit 84<br />

Meer controle voor kleinere staalbedrijven 88<br />

Wonderwoods Utrecht: een ‘levend’ stadsicoon 90<br />

Dubbele toepassing, veel stelruimte 92<br />

THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Meer weten over staal in de bouw? 96<br />

<strong>Beton</strong>vereniging: kennis delen is het credo 98<br />

Innovatieve staalbouwer zet in op een gezond en leerzaam werkklimaat 100<br />

Op weg naar een circulaire infrastructuur 104<br />

Zonder transportonderhoud valt alles stil 106<br />

Een anhydriet gietdekvloer: uitermate geschikt voor elk type vloerafwerking 108<br />

<strong>Beton</strong> & staalpartners 110<br />

PLATFORM OVER BETON EN STAAL IN DE BOUW I BETONENSTAALBOUW.NL<br />

3<br />

BETON<br />

NUMMER 3 <strong>2021</strong> | JAARGANG 9<br />

BETONENSTAALBOUW.NL<br />

SEPTEMBER - OKTOBER<br />

INTERVIEW MET<br />

HARM EDENS<br />

TWOTWOFIVE<br />

IN AMSTELVEEN<br />

BOUW<br />

PLATFORM OVER BETON EN STAAL IN DE BOUW<br />

THEMA DUURZAAM<br />

& CIRCULAIR<br />

Blijf gratis en eenvoudig op de<br />

hoogte van het laatste nieuws.<br />

Volg ons op social media en meld<br />

je aan voor onze nieuwsbrief!<br />

betonenstaalbouw.nl<br />

HOTEL VAN DER VALK<br />

IN BEST<br />

Cover<br />

The Silo in Kopenhagen<br />

Architect: COBE<br />

(Beeld: Rasmus Hjortsh, COAST Studio)


AMSTELVEEN TWOTWOFIVE<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | OZ Architect<br />

Een hoge woonstandaard in een groene omgeving<br />

Ook voor de<br />

‘gewone’ portemonnee<br />

De TwoTwoFive-appartementen bieden alles wat valt onder<br />

de noemer ‘riant wonen’. Transparantie, een luxe entree, royale<br />

balkons, hoogwaardige afwerkmaterialen en mooie volwassen<br />

bomen in de omgeving. Toch zijn de woningen alleszins betaalbaar.<br />

Ruim 80% valt in het middeldure huursegment. De ontwerpers<br />

kregen dit voor elkaar door maximale repetitie in het prefab<br />

casco, om deze vervolgens weer strategisch te verbergen.<br />

OZ Architect ontwierp project TwoTwoFive<br />

aan de Biesbosch 225 in Amstelveen in opdracht<br />

van Forum Amstelveen Invest BV en<br />

Amstelveen Vastgoed CV. Deze wilden het<br />

aanwezige kantoorgebouw vervangen door<br />

een woongebouw met betaalbare huurwoningen.<br />

Een lastige opgave, gezien de waarde<br />

van het gekochte gebouw, de duurzaamheidsopgave<br />

en de hoge esthetische ambities. Toch<br />

verrijst nu in Amstelveen een appartementengebouw<br />

dat aan al deze eisen voldoet.<br />

EEN COMPACT UITGANGSPUNT<br />

“Amstelveen kent een hoge woonstandaard”,<br />

vertelt Oresti Sarafopoulos, architect van OZ.<br />

“Je ziet hier veel luxe, moderne elegantie. Daar<br />

wilden we op aansluiten. Daarnaast waren we<br />

gecharmeerd van de compacte strokenbouw<br />

die je hier veel ziet. De combinatie werd ons<br />

uitgangspunt. We besloten kleine, compacte<br />

units recht boven elkaar te plaatsen waardoor<br />

maximale repetitie ontstond. Door deze ‘eenvoudige’<br />

basis hielden we een royaal budget<br />

over voor fraaie balkons, ramen van de vloer<br />

tot aan het plafond, een bijna koninklijke entree<br />

en unieke plantenbakken op de balkons.”<br />

AANDACHT VOOR DYNAMIEK<br />

Toch valt de repetitie nauwelijks op. Sterker<br />

nog, de afwisseling van hagelwitte en zwarte<br />

prefab balkons, de glazen borstwering en<br />

plantenbakken in natuursteengranulaat bekleding<br />

(Petrarch) zorgen juist voor een opvallend<br />

dynamisch gevelbeeld. “We hebben veel<br />

aandacht besteed aan die dynamiek en woonkwaliteit”,<br />

vertelt Maarten Verhelst, architect<br />

van OZ. “Het zit in het alternerend ritme van<br />

de balkons, de graduele opbouw van de plantenbakken<br />

en de hoogwaardige detaillering.<br />

Op de bovenste lagen genieten de bewoners<br />

straks van een transparant uitzicht zonder<br />

plantenbakken; onderaan zitten ze tussen het<br />

groen op hun balkon.”<br />

SAMENWERKING<br />

Bij de uitvoerbaarheid van het ontwerp vond<br />

OZ een uitstekende partner in Heddes Bouw<br />

& Ontwikkeling. Sarafopoulos: “Wij hadden de<br />

hwa weggewerkt achter aluminium cassettes<br />

en Heddes dacht mee over de integratie van de<br />

prefab balkonsystemen, het hekwerk en de plantenbakken.<br />

Die samenwerking was fantastisch.”<br />

Inmiddels verrijst appartementengebouw<br />

TwoTwoFive met het tunnelsysteem in een<br />

tempo van acht dagen per verdieping uit de<br />

grond. Zodra het casco van een verdieping<br />

staat, wordt hier de afbouw ingezet. Hierdoor<br />

zijn de eerste woonlagen al zichtbaar. “Het is<br />

precies zoals we het voor ogen hadden.” ■<br />

TwoTwoFive biedt compacte stedelijke luxe voor de gewone portemonnee.<br />

8


AMSTELVEEN TWOTWOFIVE<br />

‘Uitgangspunt voor het ontwerp was de<br />

combinatie van luxe, elegantie en strokenbouw’<br />

Dankzij tunnelbouw komt er elke acht dagen een<br />

verdieping bij.<br />

Dynamische balkons en een groen landschap.<br />

De ‘eenvoudige’ basis bood financiële ruimte voor<br />

onder meer een dubbelhoge entree.<br />

De balkons werden geprefabriceerd met plantenbakken.<br />

Artist impression van de nieuwbouw.<br />

9


AMSTELVEEN TWOTWOFIVE<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | PW Bouw<br />

Een drielaagse parkeerkelder in slechts dertien weken<br />

Slimme onderstempeling<br />

in combinatie met<br />

ondersteuningstoren<br />

Dankzij de combinatie van een ondersteunend stempelsysteem en een Staxo-toren werd een hoog tempo bereikt.<br />

Nu project TwoTwoFive in hoog tempo uit de grond verrijst, is de aandacht voor wat zich onder het<br />

gebouw heeft afgespeeld zo goed als verdwenen. Toch is hier een constructief hoogstandje verricht.<br />

Het vroeg PW Bouwgroep ruim driekwart jaar voorbereiding om de bouw van de drielaagse<br />

ondergrondse parkeergarage te realiseren in de dertien weken die hiervoor stonden.<br />

In feite verschilt de parkeergarage van TwoTwo-<br />

Five niet zoveel van de gemiddelde ondergrondse<br />

parkeergarage, maar vanwege het ultrakorte<br />

tijdsbestek moest PW Bouwgroep hiervoor<br />

de snelst mogelijke werkwijze bedenken. “De<br />

dertien weken waren alleen haalbaar met zeer<br />

efficiënte werkmethoden en slimme onderstempelingen”,<br />

vertelt Ruben Paauw van PW<br />

Bouwgroep. “Uiteindelijk is het gelukt met een<br />

ondersteuningsconstructie waarbij de kanaal- en<br />

breedplaatvloeren in een shift werden gestort.”<br />

INTENSIEVE VOORBEREIDING<br />

Om tijdens de uitvoering geen kostbare tijd te<br />

verliezen, werd het hele project tot in de finesses<br />

voorbereid. Elk mogelijk obstakel werd<br />

vooraf getackeld. “Hiervoor hebben we intensief<br />

samengewerkt met Heddes Bouw”, vertelt<br />

Paauw. “We hebben ruim driekwart jaar met<br />

elkaar voorbereidende gesprekken gevoerd en<br />

samen gezocht naar de werkwijze waarmee<br />

we de meeste tijd konden besparen. Zo kwamen<br />

we er al vrij snel achter dat een traditioneel<br />

constructiesysteem onder de gegeven<br />

omstandigheden niet zou werken.”<br />

VOLLEDIG MAATWERK<br />

In plaats daarvan werd – in overleg met bekistingsspecialist<br />

Doka – gekozen voor een<br />

ondersteunend stempelsysteem in combinatie<br />

met een Staxo-toren. “We hebben het dan<br />

over een zeer sterk en snel te plaatsen ondersteuningssysteem”,<br />

licht Paauw toe. “Deze<br />

is speciaal ontwikkeld voor grote hoogtes en<br />

dieptes zoals in TwoTwoFive. Toch is het systeem<br />

gemakkelijk te bouwen, relatief licht<br />

van gewicht en daardoor Arbo-vriendelijk.”<br />

Daarnaast werden alle bekistingen op maat<br />

gemaakt, inclusief die voor de betonwanden in<br />

de kelder en de constructieve kolommen. Zo<br />

werd het hoogst haalbare werktempo gehaald.<br />

STRAK LOGISTIEK PLAN<br />

Toch was de constructie niet de enige uitdaging.<br />

De ruimte rondom de te bouwen parkeergarage<br />

was beperkt en dit vereiste een<br />

strak logistiek plan met voldoende ruimte voor<br />

alle betrokken partijen. In de praktijk betekende<br />

dit dat alle materialen just-in-time moesten<br />

worden aangeleverd. Paauw: “Ook de ontwikkeling<br />

van dit plan vroeg behoorlijk wat creativiteit,<br />

maar uiteindelijk hebben alle planningen<br />

tezamen ervoor gezorgd dat we de parkeergarage<br />

na dertien weken konden opleveren.” ■<br />

10


AMSTELVEEN TWOTWOFIVE<br />

‘Alle mogelijke<br />

obstakels werden<br />

vooraf getackeld’<br />

Het ging om een grote bouwput. Rondom de bouwput was de ruimte beperkt.<br />

Dankzij de slimme bekistingen konden grote<br />

betonelementen in één keer worden gestort.<br />

Het zit nu onder de grond, maar hier werd absoluut een constructief hoogstandje verricht.<br />

11


BEST VAN DER VALK HOTEL<br />

Tekst | Tjerk van Duinen Beeld | Huybregts Relou<br />

BREEAM ‘Outstanding’ voor transparante nieuwbouw<br />

Logistieke uitdagingen<br />

bij Van der Valk Best<br />

‘In totaal is<br />

4.200 m³ beton<br />

gestort en daarin<br />

is veel gerecycled<br />

materiaal<br />

verwerkt’<br />

Plaatsing van een Balqoon-element aan de laagbouw.<br />

12


BEST VAN DER VALK HOTEL<br />

Op een steenworp afstand van de A2, niet ver van knooppunt Ekkersweijer, wordt hard gewerkt<br />

aan een nieuw hotel voor het Van der Valk-concern. Begin november zal hoofdaannemer Huybregts<br />

Relou aan de Eindhovenseweg-Zuid het hoogste punt bereiken. Het gebouw bestaat uit een toren<br />

en een onderbouw met souterrain en omvat straks onder meer 198 hotelkamers, een restaurant,<br />

een bar, een brasserie, vergaderzalen, een wellness met fitness, een zwembad en een skybar op de<br />

bovenste (twaalfde) verdieping.<br />

Het ingepakte casco.<br />

Sfeerbeeld aan het begin van de bouw.<br />

De nieuwe loot aan de Van der Valk-boom<br />

krijgt een zeer transparante gevel en moet<br />

volgens de plannen uiteindelijk voldoen aan de<br />

hoogst mogelijke BREEAM-score. Jimmy van<br />

Eijndhoven, werkvoorbereider en projectleider<br />

voor Huybregts Relou, geeft aan dat bij<br />

een gevel van voornamelijk glas, het halen van<br />

credits voor geluid in de BREEAM ‘Outstanding’<br />

in principe onmogelijk is.<br />

“De glaspakketten zouden dan namelijk onbetaalbaar<br />

worden, en zelfs voor een luxehotel<br />

gaat dat een stapje te ver. Het gebouw krijgt nu<br />

geluidswerend en zonwerend glas van ‘slechts’<br />

72 millimeter dik. BREEAM ‘Outstanding’ wordt<br />

door alle andere duurzaamheidsfactoren in<br />

het project behaald. Uiteindelijk kwamen we<br />

voor het ontwerpcertificaat uit rond de 90%,<br />

terwijl 85% al voldoende is voor vijf sterren.”<br />

CIRCULAIR BETON<br />

Duurzaamheidswinst bij dit project wordt<br />

notabene voor een niet onaanzienlijk deel geboekt<br />

in het betonnen casco. Op een fundering<br />

van vibropalen en poeren is een vloer gestort<br />

die de basis vormt voor de goeddeels in<br />

het werk gestorte draagconstructie. Van Eijndhoven:<br />

“Tot en met de tweede verdieping is<br />

alles, op de breedplaatvloeren na, in het werk<br />

gestort, daarboven zijn alleen de twee kernen<br />

van prefab beton. In totaal is 4.200 m³ beton<br />

gestort en daarin is veel gerecycled materiaal<br />

verwerkt. We werken hiervoor samen met<br />

Jansen <strong>Beton</strong>, dat uit afvalstromen gecertificeerde<br />

producten maakt, waaronder verschillende<br />

kwaliteiten betonmortel. Juist met beton<br />

scoren we veel punten voor BREEAM. Het feit<br />

dat onder het parkeerterrein rond het gebouw<br />

puin is gebruikt helpt ook mee.”<br />

STEIGERLOGISTIEK<br />

Logistiek is dit geen eenvoudig gebouw. Van<br />

Eijndhoven: “De zware gevelelementen met<br />

schuifpui van glas en aluminium worden compleet<br />

met stelkozijn van bovenaf tussen het<br />

casco en de rondom lopende steiger naar beneden<br />

getakeld. Daarvoor heeft steigerbouwer<br />

LSB uitschuifkortelingen toegepast die ons<br />

tijdelijk waar nodig een vrije speelruimte geeft<br />

van 90 centimeter. Met een speciale hijsconstructie<br />

tegen het draaien en de benodigde<br />

begeleiding om de zoveel verdiepingen, krijgen<br />

we alle elementen op hun plek.”<br />

BALKONS EN GEVELELEMENTEN<br />

Vervolgens kan de steiger zakken en kunnen de<br />

beeldbepalende witte betonnen gevelelementen<br />

aan de gevel gemonteerd worden. “Er is zowel<br />

voor de balkons als de verticale elementen<br />

gekozen voor het Balqoon-systeem”, vervolgt<br />

Van Eijndhoven. “Daarbij worden de elementen<br />

met een isokorfconstructie aan het casco<br />

gehangen: de balkons van boven naar beneden<br />

met het zakken van de steiger mee, de verticale<br />

elementen van beneden naar boven. Die<br />

laatste hangen elk aan de bovenkant aan een<br />

isokorf en staan onderin op het onderliggende<br />

element. Je begrijpt dat we al vroeg aan tafel<br />

zaten met de steigerbouwer om te zorgen dat<br />

we overal rekening mee hebben gehouden.”<br />

SKYBAR<br />

De bekroning van het gebouw is de skybar<br />

op de twaalfde verdieping. De skybar met<br />

terug liggende gevel is opgezet als een staalconstructie<br />

met een dak van kanaalplaten.<br />

Daaromheen komt een rondloop gemaakt<br />

van een staalconstructie met puien van glas en<br />

aluminium. “Een omgekeerde L-vorm van glas,<br />

door Facedo en Schüco gemaakt uit hetzelfde<br />

aluminium profiel waarmee ze de andere puien<br />

hebben gebouwd. Maar voor het zover is<br />

moeten eerst alle verticale gevelelementen op<br />

hun plek staan. Pas dan kunnen we de prefab<br />

dakrand monteren, en daar komt de glazen<br />

dakpui op te staan. Logistiek is het inderdaad<br />

een uitdagend project.” ■<br />

13


BEST VAN DER VALK HOTEL<br />

Tekst | Philip Doutreligne Beeld | Tom Hermans BV<br />

Ter plaatse storten van zwevende trappen:<br />

NEDERLANDSE HOTELKETEN GAAT<br />

VOOR BELGISCH MAATWERK IN BETON<br />

Ondersteuning van de bekisting.<br />

14


BEST VAN DER VALK HOTEL<br />

Het Van der Valk Hotel Best-Eindhoven is volop in aanbouw, met geplande opening in 2022.<br />

De kenmerkende blikvangers in veel nieuwe Van der Valk vestigingen zijn de indrukwekkende<br />

betonnen trappen in de lobby. Door hun ontwerp en formaat kunnen deze enkel ter plaatse gestort<br />

en afgewerkt worden.<br />

Dit is reeds de vierde Van der Valk vestiging<br />

waar Tom Hermans BV uit het Belgische<br />

Hoogstraten voor de maatwerktrappen aangezocht<br />

werd. Een dergelijke opdracht kan<br />

immers slechts door een zeer gespecialiseerd<br />

bedrijf tot een goed einde gebracht worden.<br />

HUZARENSTUKJE<br />

Concreet betreft het hier twee centrale, halfronde<br />

draaitrappen met bordessen, van het souterrain<br />

naar het gelijkvloers en van het gelijkvloers<br />

naar de eerste verdieping. Beide trappen zijn<br />

enkel bevestigd aan de verdiepingsvloeren en<br />

twee zijdelingse kolommen. Hierdoor zijn ze zo<br />

goed als zelfdragend. De trappen overbruggen<br />

een hoogte van 8,8 meter, hebben een breedte<br />

van 3 meter en een diameter van 13,4 meter.<br />

Omwille van de vereiste stevigheid bij een dergelijke<br />

constructie werd elke trap voorzien van<br />

maar liefst 3 ton wapening. Samen met de 26<br />

kubiek beton is dit goed voor een totaalgewicht<br />

van 68,4 ton. Het hele project, van voorbereiding<br />

over bekisting en storten tot en met het<br />

uitharden en ontkisten spreidde zich uit over<br />

een periode van slechts 3 maanden. Een waar<br />

huzarenstukje dat de vaklui van Tom Hermans<br />

BV op hun palmares kunnen schrijven.<br />

VAN RUW- NAAR ZICHTBETON<br />

In 2010 is Tom Hermans, zaakvoerder, op<br />

zelfstandige basis ingestapt in het toenmalige<br />

bedrijf van zijn stiefvader. De hoofdactiviteit<br />

bestond uitsluitend uit het plaatsen van bekistingen<br />

voor ruwe trappen. In 2016 nam Tom<br />

Hermans de zaak volledig over.<br />

Vanuit zijn fascinatie voor beton en architectuur<br />

begon hij zich meer en meer te specialiseren in<br />

zichtbeton. In eerste instantie voor trappen maar<br />

later ook voor keukenbladen, receptiedesks,<br />

portalen en andere interieurstukken in beton.<br />

NIEUWE TECHNOLOGIEËN<br />

In 2019 volgde Tom Hermans in het buitenland<br />

een opleiding voor het werken met glasvezelversterkt<br />

beton. Doordat dit beton slechts<br />

2,5cm dik is, wordt er een enorme gewichtsbesparing<br />

gerealiseerd waardoor de productie<br />

van prefab stukken in het atelier sterk vereenvoudigd<br />

wordt. De plaatsing van deze stukken<br />

gebeurt dan ook meestal in minder dan één<br />

dag. Ook wat betreft kleur en vormgeving zijn<br />

de mogelijkheden hier quasi oneindig.<br />

FLEXIBILITEIT<br />

Inmiddels zijn we bijna 11 jaar verder en is de<br />

vroegere eenmanszaak uitgegroeid tot een<br />

vennootschap met 6 voltijdse medewerkers en<br />

een aantal vaste onderaannemers. Ze zijn momenteel<br />

het enige bedrijf in de sector dat met<br />

meerdere ploegen werkt, waardoor ze flexibel<br />

kunnen inspelen op de wensen van de klant.<br />

Het laat hen ook toe om grotere werven aan<br />

te pakken, zoals deze bij Van der Valk, waar<br />

ze al verschillende trappen mochten realiseren.<br />

Tom Hermans BV werkt zowel voor aannemers<br />

als voor particulieren over heel België<br />

en Nederland en staat bekend om zijn service<br />

en expertise. Sinds februari <strong>2021</strong> betrekken<br />

ze een nieuw bedrijfsgebouw in Hoogstraten,<br />

waar ook een showroom werd ingericht. ■<br />

‘Twee halfronde draaitrappen van 13,4 meter diameter’<br />

Ontkiste trap. Opbouw van de bekisting. Afgewerkte bekisting.<br />

15


TRAPPEN EN MAATWERK IN BETON<br />

<strong>Beton</strong>trappen Tom Hermans<br />

Putten 46<br />

2320 Hoogstraten<br />

Tel. +32 (0)3/605.81.76<br />

info@bekistingswerken.be<br />

nieuwbouw - betonbouw - betonvloeren<br />

Alle windverbanden met een<br />

handomdraai op spanning<br />

Voordeel staalbouwer: snellere montage en<br />

geen faalkosten of namontage.<br />

Voordeel constructeur: eenvoudige detaillering<br />

en zekerheid van direct schorende werking.<br />

www.pwbouwgroep.nl<br />

paauw@pwbouwgroep.nl | 0625405981<br />

Waaier 62 | 2451 VW, Leimuiden<br />

Vlieter 7, 8321 WJ Urk • Tel.: +31 (0) 527 699 976 • E-mail: info@wyli.nl<br />

WWW .WY LI.NL<br />

0225815.pdf 1 8-3-2019 9:41:28


BEST VAN DER VALK HOTEL<br />

Tekst | Huybregts Relou Beeld | Geelen <strong>Beton</strong><br />

Stroomlijning van<br />

werkproces is gewaarborgd<br />

“Door de aanwezigheid in dit project van<br />

breedplaatvloeren, prefab kernwanden en<br />

liftdakplaten, hebben we de combinatie hiervan<br />

opgezocht zodat we deze producten zoveel<br />

mogelijk zouden kunnen bundelen bij één<br />

leverancier”, vertelt Jimmy van Eijndhoven,<br />

werkvoorbereider bij Huybregts Relou.<br />

“Dit komt namelijk het soepel laten verlopen van het voorbereidingstraject<br />

en de leveringen tijdens de uitvoering ten goede.” Volgens Van Eijndhoven<br />

verloopt de samenwerking dan ook gestroomlijnd. “Noem het een geoliede<br />

machine. Eventuele problemen worden direct en netjes opgelost.”<br />

Tot slot vertelt hij dat de montage van de producten wordt uitgevoerd<br />

door hun eigen timmerlieden in samenwerking met een extern bedrijf. ■<br />

Wij storten ons op<br />

het leven. En jij?<br />

Fotobijschrift. (Beeld: XXXXX)<br />

www.geelen-beton.nl<br />

Fotobijschrift. (Beeld: XXXXX)<br />

17


WESTRAVEN BUSREMISE<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Provincie Utrecht<br />

Mijlpaal op weg naar 100% schoon busvervoer<br />

Duurzame uitvalsbasis<br />

voor Utrechts OV<br />

Op zaterdag 10 juli is de nieuwe busremise Westraven van het Utrechtse U-OV in gebruik<br />

genomen. De provincie heeft de lat voor zichzelf én voor Aannemingsbedrijf G. van der Ven BV.<br />

behoorlijk hoog gelegd met de uitvraag om de meest groene busstalling van Nederland en<br />

misschien wel heel Europa te realiseren. Maar dat alles ging natuurlijk niet vanzelf. Een terugblik<br />

met een trotse gedeputeerde Arne Schaddelee van de provincie Utrecht.<br />

18


WESTRAVEN BUSREMISE<br />

Op foto vlnr: Huibert van der Ven, aannemer<br />

Van der Ven bv, Arne Schaddelee, gedeputeerde van<br />

de provincie Utrecht, Lot van Hooijdonk wethouder<br />

gemeente Utrecht, Ellie Eggengoor, wethouder<br />

gemeente Nieuwegein, en Gerrit Spijksma, directeur<br />

Qbuzz (U-OV).<br />

Arne Schaddelee, gedeputeerde van de provincie Utrecht.<br />

‘Bij de realisatie van Westraven is zoveel<br />

mogelijk gebruik gemaakt van materialen die<br />

zijn hergebruikt of in de toekomst makkelijk<br />

opnieuw kunnen worden gebruikt’<br />

De provincie Utrecht heeft de ambitie uitgesproken<br />

om in 2028 100% schoon busvervoer te realiseren.<br />

De provincie Utrecht heeft de ambitie uitgesproken<br />

om in 2028 100% schoon busvervoer<br />

te realiseren. “Dat wil zeggen volledig elektrisch<br />

of op waterstof", legt Schaddelee uit.<br />

“Daarmee zijn we straks de eerste provincie<br />

in Nederland.”<br />

Die torenhoge ambitie heeft volgens de gedeputeerde<br />

te maken met het hoog stedelijke<br />

gebied in de provincie. “We streven naar een<br />

gezonde verstedelijking en een duurzame mobiliteitstransitie<br />

met een 100% schoon wagenpark.<br />

Het bouwen van een nieuwe busremise<br />

was dan ook cruciaal om die ambities waar te<br />

kunnen maken. Bovendien maakt de verouderde<br />

stalling aan de Europalaan plaats voor<br />

woningbouw. Een win-win.”<br />

CREATIVITEIT BIJ AANNEMER<br />

De provincie Utrecht heeft de OV-locatie in<br />

eigen beheer gebouwd. “Het was een strategische<br />

keuze", zegt Schaddelee. “Op deze manier<br />

bieden we een gelijk speelveld voor de vervoerders<br />

op het moment dat de aanbesteding<br />

voor een nieuwe concessieperiode van start<br />

gaat en zorgen we tevens voor de continuïteit<br />

van het OV op de lange termijn.”<br />

De nieuwe busremise is dan ook een stateof-the-art<br />

gebouw. “We hebben de lat heel<br />

hoog gelegd met de uitvraag om een circulair<br />

gebouw te realiseren. Maar ja, hoe ga je dat in<br />

een bestek ‘gieten’? Dat is bijna niet te doen.<br />

We hebben veel ruimte gegeven aan aannemer<br />

Van der Ven om daar creatief mee om te gaan.<br />

Daardoor hebben we gezamenlijk – als provincie<br />

en aannemer - tussen het slaan van de eerste<br />

paal en de opening, een behoorlijke ontwikkeling<br />

doorgemaakt. Lopende het project is<br />

er veel geschakeld en geoptimaliseerd. Dat gaf<br />

de aannemer veel energie. Mooi om te zien.”<br />

GERECYCLEDE MATERIALEN<br />

Bij de realisatie van het nieuwe gebouw, dat<br />

een stalling, werkplaats en kantoor verenigt<br />

onder één dak, is zoveel mogelijk gebruik gemaakt<br />

van materialen die zijn hergebruikt of in<br />

de toekomst makkelijk opnieuw kunnen worden<br />

gebruikt. “Zo bestaan de aluminium kozijnen<br />

uit gerecycled materiaal en is er gerecycled<br />

hout gebruikt voor het dak", vertelt Schaddelee<br />

enthousiast. “Dat laatste is op diverse plekken<br />

ook zichtbaar gemaakt en zorgt voor een<br />

retro-achtige uitstraling. Daarnaast is voorzien<br />

in een groen sedumdak en zijn er talloze insectenhotels<br />

en broedkasten geplaatst op het terrein.<br />

Zonnepanelen op het dak staan in voor<br />

de energievoorziening van zowel het pand<br />

als het opladen van de elektrische bussen.”<br />

Met de nieuwe remise maakt de provincie een<br />

enorme OV-schaalsprong in de regio. “Op het<br />

terrein Westraven is ruimte voor het stallen<br />

van in totaal 160 bussen. Daarbij kunnen we<br />

nog eens gebruikmaken van de extra capaciteit<br />

bij de nieuwe tramremise aan de overkant,<br />

waar plaats is voor nog eens 50 elektrische<br />

bussen. Met recht een mijlpaal op weg naar<br />

een 100% schoon busvervoer.” ■<br />

19


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘De beton- en staalbouw<br />

heeft een zware<br />

verantwoordelijkheid om<br />

het anders te gaan doen’<br />

20


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Jerry Helmers Beeld | Dirk-Jan van Dijk<br />

Gesprek met Harm Edens, presentator van o.a.<br />

BNR Duurzaamheid<br />

‘Over 10 jaar moet de beton- en<br />

staalbouw in Nederland er wezenlijk<br />

anders uitzien.’ (maar weet de<br />

industrie dit wel?)<br />

Een discussie over klimaat, duurzaamheid en een circulaire economie is wel aan televisie- en<br />

radiopresentator Harm Edens besteed. Maar een discussie over de maatregelen die genomen<br />

moeten worden voordat het écht te laat is, is wat Edens betreft een gepasseerd station. “Het punt<br />

van discussiëren en protesteren is voorbij. Het is op onze aarde al te veel uit de hand gelopen.<br />

En iedereen – maar dan ook iedereen – ‘moet’ (!) nu echt aan de slag. Dat geldt ook voor de betonen<br />

staalbouw. Men dient nu écht over de eigen schaduw heen te springen.”<br />

Aan duidelijkheid dus geen gebrek bij de zichtbaar<br />

bevlogen – maar vooral bezorgde – Edens,<br />

die het tempo waarop we de klimaatproblemen<br />

aanpakken overduidelijk nog te laag vindt.<br />

Hoe hij zo bevlogen en bezorgd is geraakt? “Als<br />

11-jarige jongetje las ik het rapport van de Club<br />

van Rome. Daar werd een onheilspellende<br />

toekomst voorspeld. De zure regen. Het gat<br />

in de ozonlaag. Daar hebben we met z’n allen<br />

flink tegen geprotesteerd. En, al die protesten<br />

en de maatschappelijke druk leidden tot praktische<br />

en passende maatregelen.”<br />

“Maar de klimaatverandering, die nu aantoonbaar<br />

in gang is gezet, is veel groter. Alle daaruit<br />

voortkomende ellende is niet op te lossen met<br />

simpelweg wat ingrepen hier en daar. Integendeel.<br />

Het gaat ons allemaal raken. We hebben<br />

nu al flink last van klimaatverandering: droogte<br />

en overstromingen, bosbranden, etc. Extreem<br />

weer. Maar straks gaat ook schaarste ontstaan<br />

in grondstoffen. En nog erger is de dramatische<br />

afname van biomassa en biodiversiteit in de<br />

wereld. Als wij – als mens – ketens verstoren,<br />

dan zijn dit onomkeerbare processen. Onze<br />

toekomst – als mens – staat op het spel. Ik ben<br />

daarom klaar met wegkijkers of ontkenners.<br />

Het gaat namelijk de hele samenleving treffen.<br />

En, leuk hoor: al die mensen die op hun eigen<br />

microniveau een bijdrage proberen te leveren<br />

maar de industrie moet aan de bak.”<br />

DENKEN OVER CONCURRENTIE?<br />

Volgens Edens zijn er echter nog te veel oude<br />

belangen. “Het gaat om het nemen van verantwoordelijkheid.<br />

Begin binnen de industrie<br />

eens met het laaghangende fruit. Kijk naar de<br />

20% slechtste dingen die je doet. Hou daar<br />

om te beginnen mee op. En pak vanuit die<br />

verandering door. Durf het monster in de<br />

bek te kijken. En daarmee bedoel ik dat de<br />

mensen die het in de branche voor het zeggen<br />

hebben, een stoot moeten uitdelen aan<br />

de hele keten. Dus, breder kijken. Groter durven<br />

denken. Andere zwaartepunten zoeken.<br />

Zoek intensieve samenwerkingen op. Maar<br />

ja… dit is best lastig: want, je laat de concurrent<br />

toch niet zomaar met je meekijken?”<br />

Precies daar ligt dan ook het probleem, zegt<br />

Edens. “Het beperkte denken zit in onze<br />

managementcultuur opgesloten. We zijn te<br />

veel bezig met winst maken, korte-termijndenken,<br />

polderen in de oude economie die<br />

versleten en op is, terwijl – als je nu niet opschiet<br />

om samen een betere wereld te maken<br />

– je over een paar jaar helemaal niets meer<br />

hebt om op te concurreren. Dan is het voor<br />

onze planeet te laat. Tenminste… de aarde<br />

gaat wel door, maar ze heeft de mensheid afgeschud.<br />

En dat gaat een stuk sneller dan we<br />

durven te geloven.”<br />

SYSTEEMOPLOSSINGEN<br />

Edens stelt dat de beton- en staalbouw zichzelf<br />

al over 10 jaar niet meer kan handhaven<br />

op de wijze waarop de industrie nu is georganiseerd.<br />

“Er moet wat gebeuren. Maar, ik hoor<br />

geen visie. En als die er wel is, moet je die<br />

openbaar maken. We hebben durf en succesvoorbeelden<br />

nodig. Hou op met kinderachtige<br />

dingetjes. Als je een systeemoplossing wil<br />

vinden… en dat wil je… dan kan je dat niet alleen.<br />

Dan moet je als beton- en staalbouw de<br />

hele keten erbij betrekken. En soms moet het<br />

nog breder. Samenwerken, delen en opschieten.<br />

Een realistische CO 2<br />

-beprijzing invoeren<br />

en eerlijk kijken naar je impact. De beton- en<br />

staalbouw heeft een zware verantwoordelijkheid<br />

om het anders te gaan doen omdat het<br />

een industrie is die heel bepalend is voor veel<br />

andere branches. Jullie moeten een voortrekkersrol<br />

gaan vervullen.”<br />

Edens tot slot: “We hebben geen tijd meer te<br />

verliezen. Als we nú actie nemen dan kunnen<br />

we heel misschien het tij nog keren. Dus stop<br />

met dat ontkennen en wegkijken. Stop met dat<br />

hokjesdenken over je eigen concurrentiepositie.<br />

Neem de verantwoordelijkheid voor de hele<br />

keten. En trek die keten mee. Het is nu of nooit.<br />

En het leuke is: in je eentje veranderen is eng,<br />

dat lukt niet. Samen veranderen is leuk!” ■<br />

21


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Jerry Helmers Beeld | Flevoland / Gido / Tjibbe Winkler<br />

Een gesprek met Tjibbe Winkler, directeur bij de GIDO<br />

stichting en programmamanager van de Bruggencampus<br />

Flevoland-Floriade en Grondstoffen Collectief Almere<br />

Wat is er écht nodig om<br />

de urgente maatschappelijke<br />

duurzaamheidsvraagstukken<br />

op te lossen?<br />

Er is een aantal groot-maatschappelijke opgaven die al te lang op tafel liggen. Dan hebben we het<br />

uiteraard over de urgentie van de woningbouw en het vernieuwen van de infrastructuur. Maar ja,<br />

om te gaan bouwen en te renoveren hebben we grondstoffen nodig. Tegelijkertijd zijn er legitieme<br />

klimaatuitdagingen en duurzaamheidsambities. Kortom: wát wordt de oplossing ten aanzien van<br />

bijvoorbeeld die reststromen aan afval en het hergebruik van materialen?<br />

De bijna letterlijk groene floriadebrug.<br />

22


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Bestaande liggers zijn hergebruikt bij de Reimertbrug voor de Floriade in Almere.<br />

Bovenaanzicht Reimertbrug Floriade in Almere.<br />

Tjibbe Winkler: ‘Er moet een systeemverandering tot<br />

stand komen.’<br />

‘We moeten ervan doordrongen zijn dat het noodzakelijk is om<br />

reststromen tot nieuwe grondstoffen en materialen te maken’<br />

We zijn in gesprek met de zichtbaar bevlogen<br />

Tjibbe Winkler die het antwoord op de voorliggende<br />

vragen wel weet: circulaire economie.<br />

“En daarmee doel ik niet alleen op een feitelijke<br />

kringloop van grondstoffen maar ook om<br />

een kringloop van financiën én data.”<br />

Winkler schat dat de faalkosten in de bouw in<br />

Nederland door inefficiency jaarlijks ongeveer<br />

16 miljard euro bedragen. “Er valt wat te winnen”,<br />

zegt hij. “Als eerste is het van belang dat<br />

we in de keten andere competenties bij mensen<br />

en organisaties ontwikkelen. We zijn namelijk<br />

met nieuwe dingen bezig. Bijvoorbeeld,<br />

het constructief toepassen van cementloos<br />

beton van de Theo Pouw groep zoals bij de<br />

Floriade bruggen. Daar is lef voor nodig, en niet<br />

alleen van de aannemer Reimert. Ik vraag me<br />

af waarom we in de huidige tijden bij letterlijk<br />

veel nieuwe uitdagingen, die op ons pad komen,<br />

steeds maar weer de standaardlijstjes langslopen<br />

en daar afvinken. Het gaat daarbij ook veel<br />

meer om een effectievere interactie tussen opdrachtgever<br />

en opdrachtnemer om samen tot<br />

betere oplossingen te komen en scherper op<br />

het netvlies te krijgen waar bijvoorbeeld materialen<br />

hergebruikt kunnen worden. Zo past DuraVermeer<br />

bestaande liggers van de A27 loopbrug<br />

toe op een van de Floriade bruggen. We<br />

moeten ervan doordrongen zijn dat het noodzakelijk<br />

is om reststromen tot nieuwe grondstoffen<br />

en materialen te maken. En dat in een<br />

zo kort mogelijke keten. Dat is de basis onder<br />

de noodzakelijke circulaire economie. Opschaling<br />

van succesvolle pilots is daarbij cruciaal.”<br />

Winkler voelt zich een aanjager van het creëren<br />

van nieuwe samenwerkingsvormen.<br />

“Ketensamenwerking, nieuwe businessmodellen,<br />

inspirerende pilots… noem het maar op:<br />

kortom, er moet een systeemverandering tot<br />

stand komen.”<br />

Is duurzaam duurder? Duurzaamheid wordt<br />

– volgens Winkler – nog te vaak als een kostenpost<br />

gezien. “Een duurzame, soms ook<br />

hogere investering, kan het beheer uiteindelijk<br />

goedkoper maken door rendement op de middellange<br />

termijn. Er is een groot dwarsverband<br />

aan allerlei factoren die de kosten van ‘beheer’<br />

– mits goed gecombineerd en goed uitgekozen<br />

– kunnen drukken.”<br />

Winkler heeft dan ook een heldere oproep<br />

aan de industrie.<br />

“Laat bijvoorbeeld letterlijk het cement in de<br />

bouw los en geef ruimte aan andere mogelijkheden<br />

van binden. We zijn 200 jaar lang opgevoegd<br />

met cement, maar er zijn andere opties.<br />

Daarnaast pleit ik voor het combineren van<br />

verschillende reststromen. Die variatie levert<br />

nieuwe kansen op. En, tot slot – hergebruik<br />

van beton is ook een serieuze optie. Bruggen<br />

kunnen door slim materiaalgebruik een tweede<br />

leven krijgen. Het eindresultaat? Minder<br />

verkwisting van grondstoffen. Dus meer duurzaamheid.<br />

En… als het even meezit daardoor<br />

een besparing van 16 miljard aan faalkosten. En<br />

dat zijn kosten die uiteindelijk de burgers dragen,<br />

ieder jaar, zonder dat het maatschappelijk<br />

wat oplevert.”<br />

Zie ook www.bruggencampus.nl<br />

en www.gca-almere.nl. ■<br />

23


2005<br />

3D printen<br />

<strong>2021</strong><br />

Laat je verrassen door de mogelijkheden van<br />

3D betonprinten op www.3d.weber


duurzame<br />

draagkracht<br />

De IJB Groep heeft vestigingen in Lemmer, Emmeloord, Kampen en Lelystad. In<br />

Nederland zijn we marktleider op het gebied van funderingen. We leveren prefab<br />

heipalen, funderingsbalken, betonmortel en andere betonproducten door heel<br />

Nederland en steeds vaker ook richting Duitsland. De IJB Groep is de totaalontzorger<br />

als het gaat om funderingsconstructies. Dat betekent dat we sonderen, adviseren,<br />

construeren, produceren en monteren.<br />

Met ruim 70 jaar ervaring kunnen we elke funderingsvraag<br />

efficiënt en professioneel beantwoorden. We doen dit<br />

voornamelijk binnen de burgerlijke en utiliteitsbouw en<br />

steeds meer in GWW. De werkzaamheden beginnen al<br />

voor een bezoek aan de locatie. We verzamelen gegevens<br />

voor het best mogelijke advies. Met eigen prefab heipalen,<br />

balken, boorpalen en mortel leggen we de fundering aan.<br />

Zo leggen we de solide basis waar onze opdrachtgevers<br />

onmiddellijk mee verder kunnen.<br />

Duurzaamheid is binnen de IJB Groep een belangrijk<br />

begrip. Zo zijn al onze locaties in het bezit van het gouden<br />

CSC-certificaat. De strenge eisen ten aanzien van dit<br />

internationaal erkende keurmerk, sluiten naadloos aan op<br />

de maatschappelijk verantwoorde bedrijfsvoering van onze<br />

Groep. Hierin wordt, naast veiligheid, betrouwbaarheid,<br />

eerlijkheid, deskundigheid, duurzaamheid en gezondheid<br />

ook gekeken naar de herkomst van grondstoffen en de CO2<br />

prestatieladder.<br />

Lemmer I Emmeloord I Kampen I Lelystad I 0514 56 88 00 I info@ijbgroep.nl I ijbgroep.nl


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Jerry Helmers Beeld | Weber Beamix<br />

8 september was de officiële opening en ingebruikname<br />

Bijzonder: Nijmegen heeft nu<br />

fietsbrug ter wereld<br />

‘Duurzaamheid is geen modeverschijnsel,<br />

het is wezenlijk onderdeel geworden van<br />

de bedrijfsvoering van veel bedrijven’<br />

De brug is opgedeeltd in printbare onderdelen.<br />

26


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

de langste 3D-betongeprinte<br />

De doorontwikkeling van 3D-betonprinttechniek lijkt in een interessante stroomversnelling te komen.<br />

Woensdagmiddag 8 september werd het bewijs van deze prikkelende innovatie andermaal geleverd,<br />

nu in Nijmegen. Want daar staat de langste 3D-betongeprinte fietsbrug ter wereld. De brug is laagje<br />

voor laagje geprint in de betonprintfabriek van Saint Gobain Weber Beamix in Eindhoven.<br />

Bij de fabriek, overheerst vanzelfsprekend trots. Marketingmanager Marco Vonk en International<br />

3D Project Manager Peter Paul Cornelissen zeggen hierover: “Je ziet vaak met nieuwe technologieën<br />

dat het een hype is. Maar 3D betonprinten gaat wel degelijk een fundamentele plek krijgen in de<br />

industrie. We staan nog maar slechts aan het begin van deze grijze revolutie!”<br />

Als eerste nog even terug naar de brug in Nijmegen.<br />

Dit is de langste, geprinte betonnen<br />

brug ter wereld waarbij de architect in de ontwerpfase<br />

alle vrijheid had. Gedurende het ontwerpproces<br />

werd hij dan ook niet belemmerd<br />

door het materiaal of door de traditionele processen,<br />

zoals de betonbekisting. De architect<br />

kon helemaal zijn gang gaan. Omdat de overspanning<br />

van de brug niet overal constant is, en<br />

er dus rekening moest worden gehouden met<br />

het veranderende gewicht van de constructie,<br />

is er tijdens het printproces voor gekozen om<br />

de brug op te delen in printbare onderdelen.<br />

Op basis van data is het definitieve ontwerp<br />

uiteindelijk tot stand gekomen.<br />

GEPERSONALISEERD<br />

“Het mooie is dat geprinte bruggen uiteindelijk<br />

een stuk sneller gebouwd kunnen worden dan<br />

gewone bruggen”, zegt Marco Vonk. “En dat is<br />

goed nieuws. Want, tijd is geld. Er is door dit<br />

werkprocedé bovendien meer flexibiliteit en<br />

meer ruimte voor gepersonaliseerde ontwerpen.<br />

Je kunt dus meer op maat gaan ontwikkelen.<br />

Dat zou de markt als ‘zéér interessant’ in de<br />

oren moeten klinken, zo lijkt me. Daarnaast zijn<br />

deze betonnen brugger duurzamer omdat er<br />

minder beton nodig is. Zo simpel is het eigenlijk.”<br />

DUURZAAMHEID<br />

Peter Paul Cornelissen vult aan: “Ik denk dat<br />

we ten aanzien van het thema ‘duurzaamheid’<br />

de tijdgeest mee hebben. In alle lagen van de<br />

samenleving is nu toch echt wel goed geland<br />

dat we niet meer ongebreideld aanspraak kunnen<br />

maken op de schaarse grondstoffen. Duurzaamheid<br />

is geen modeverschijnsel, maar het is<br />

wezenlijk onderdeel geworden van de bedrijfsvoering<br />

van veel bedrijven. Er wordt dan ook<br />

concreet vanuit de markt naar gevraagd omdat<br />

iedereen – ten aanzien van de toekomst van<br />

onze aarde – z’n verantwoordelijkheid wil nemen.<br />

Ik weet juist daarom 100% zeker dat we<br />

eigenlijk nog maar aan het begin staan van de<br />

3D-betonprintrevolutie met al die genoemde<br />

duurzaamheidsvoordelen. Het is mede ook<br />

om die reden inderdaad iets om trots te zijn<br />

dat wij mede aan de basis stonden van wat nu<br />

in Nijmegen is opgeleverd.” ❯<br />

Bij de 3D-betonprinttechniek wordt het onderdeel<br />

laag voor laag opgebouwd.<br />

Geprinte bruggen kunnen een stuk sneller gebouwd worden dan 'gewone' bruggen.<br />

27


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

KLEINERE CO 2<br />

-VOETAFDRUK<br />

Het tweetal van Saint Gobain Weber Beamix<br />

legt graag uit hoe de CO 2<br />

-voetafdruk bij dergelijke<br />

projecten in de doorontwikkeling steeds<br />

kleiner wordt. “Met onze 3D printer maken<br />

we de elementen hol in plaats van massief.<br />

Daardoor is er veel minder mortel nodig. Bovendien<br />

kunnen we de vraag naar wapeningsstaal<br />

schrappen. Het maakt dat de voetafdruk<br />

soms nog maar de helft is in vergelijking met<br />

traditioneel prefabbeton. Ik verwacht dat dit<br />

– gezien de snelle technologische ontwikkelingen<br />

– al richting slechts een derde zal gaan!”<br />

De duurzaamheidsvoordelen zijn dus legio.<br />

Marco Vonk is er van overtuigd dat Weber<br />

Beamix de Eindhovense betonprinter in de komende<br />

maanden en jaren gaat inzetten voor<br />

vele andere aannemers. Groei ligt in het vooruitzicht.<br />

Waardering is er logischerwijze ook<br />

binnen het gehele concern, dat actief is in maar<br />

liefst 70 landen. Men ziet goed wat er op dit<br />

moment aan innovatieve kracht zit in de fabriek<br />

in Eindhoven. “Ik denk dat men elke dag<br />

nieuwsgierig naar ons kijkt hoe wij onze innovatiekracht<br />

ontwikkelen en het in de praktijk<br />

weten te brengen”, zegt Peter Paul Cornelissen.<br />

“Echter, we zijn er natuurlijk nog lang niet.<br />

Het is een continu proces. Innovatie is geen<br />

1-day-business-ding. Natuurlijk is het leveren<br />

van de speciale mortels aan de zusterbedrijven<br />

geen probleem. De droge mortel<br />

in zakjes, het product waar iedereen ons van<br />

kent, gaat gemakkelijk de hele wereld over.<br />

Maar we moeten ook kennis over de verwerking,<br />

het mengen, verpompen en printen<br />

meeleveren. Die expertise hebben wij. Sterker<br />

nog: ik durf hier te stellen dat Eindhoven<br />

het epicentrum van het betonprinten is geworden<br />

en dat wij vanuit hier ook echt gaan<br />

fungeren als wereldwijd kenniscentrum voor<br />

Saint Gobain. En, voor de rest van de markt.”<br />

De betonprintfabriek van Saint Gobain Weber Beamix in EIndhoven.<br />

Er moest rekening worden gehouden met het veranderend gewicht van de constructie.<br />

28


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

TOMATENKETCHUP<br />

Wat bijvoorbeeld uniek is aan de mortel van<br />

Weber Beamix, is dat die geen gebruik maakt<br />

van versnellers, maar van thixotrope eigenschappen.<br />

“Veel bedrijven die met beton printen,<br />

werken met versnellers, waardoor de beton<br />

vrijwel direct na het verlaten van de nozzle<br />

begint met uitharden. Daardoor kan er flinke<br />

warmte-ontwikkeling plaatsvinden, die bij afkoeling<br />

al snel leidt tot krimp en scheurvorming.<br />

Onze mortel is van zichzelf vrij stijf, maar<br />

wordt vloeibaar wanneer je energie toevoegt<br />

door te pompen, schudden of trillen. Vergelijk<br />

het met een fles tomatenketchup. Als je die op<br />

zijn kop houdt en even flink schudt, doorbreek<br />

je de schuifspanning. Het wordt vloeibaar en<br />

het belandt op je bord. Maar zodra de mortel<br />

tot rust komt, wordt het weer stijf en consistent.<br />

En dán moet de hydratatie van de cement<br />

nog op gang komen!”<br />

De twee weten dus waar ze het over hebben.<br />

En dat is niet onlogisch. Al aan het eind van de<br />

negentiger jaren werd er immers binnen het<br />

concern geëxperimenteerd met het printen<br />

van beton. Misschien werd het toen nog als<br />

een ‘hobby’ gezien maar uiteindelijk was er in<br />

2005 al wel een 15 centimeter dikke muur van<br />

ruim 2 meter hoog geprint. En… er was vooral<br />

veel kennis ontstaan over mortels die je nat<br />

in laagjes op elkaar kon aanbrengen. Toen de<br />

Technische Universiteit Eindhoven in 2015 het<br />

3DConcrete Printing onderzoeksprogramma<br />

startte én een betonprinter installeerde, kwam<br />

de samenwerking met Beamix voor het ontwikkelen<br />

van de juiste mortel snel tot stand.<br />

De rest is geschiedenis. Kijk maar naar de<br />

prachtige brug in Nijmegen, die met zekerheid<br />

nu als het meest actuele trotse referentieproject<br />

kan worden gezien en waar beslist nieuwe<br />

inspiratie uit kan worden gehaald.<br />

De brug is te vinden in het Dukenburgse park.<br />

Meer informatie op www.3d.weber<br />

■<br />

‘Het mooie is dat<br />

geprinte bruggen<br />

uiteindelijk een stuk<br />

sneller gebouwd<br />

kunnen worden dan<br />

gewone bruggen’<br />

Er is meer flexibiliteit en ruimte voor een gepersonaliseerd ontwerp.<br />

29


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst en beeld | Dura Vermeer<br />

Upcycling, logistiek<br />

en kennisontwikkeling<br />

verenigd in één hub<br />

‘Het reduceren<br />

van het<br />

materiaalgebruik<br />

is simpelweg<br />

niet voldoende’<br />

Hergebruik liggers.<br />

30


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Om de verduurzaming van de bouwbranche een boost te geven,<br />

heeft Dura Vermeer een circulaire bouwhub opgezet in de regio<br />

Rotterdam. Met Dura Vermeer Urban Miner richt de bouwer zijn<br />

pijlen op hoogwaardig hergebruik van grondstoffen en materialen<br />

en zero emissie stadslogistiek. Dit nieuwe bedrijf werkt aan het<br />

optimaal sluiten van de grondstoffenkringloop voor zowel bouwals<br />

infra-activiteiten.<br />

Bouwstoffen.<br />

Het Urban Miner terrein in 's-Gravendeel.<br />

De bouwsector is verantwoordelijk voor bijna<br />

40 procent van de totale wereldwijde CO 2<br />

-<br />

uitstoot. Willen we in 2050 volledig circulair en<br />

CO 2<br />

-neutraal zijn, dan moet het roer radicaal<br />

om. Het reduceren van het materiaalgebruik,<br />

bijvoorbeeld door anders te ontwerpen, is simpelweg<br />

niet voldoende. Daarnaast neemt ook<br />

het strategisch belang om grip te hebben op<br />

de grondstoffen en materialen toe. De coronapandemie<br />

is een interessante voorbode van de<br />

prijsstijging die schaarste met zich meebrengt.<br />

De productie van bouwmaterialen kwam door<br />

corona tijdelijk stil te liggen, wat op dit moment<br />

zorgt voor enorme prijsstijgingen.<br />

HERGEBRUIK? ZO VAAK MOGELIJK<br />

Veel objecten en elementen in de bouwen<br />

infraprojecten worden gesloopt voordat<br />

deze het einde van hun technische levensduur<br />

bereikt hebben. Om in 2050 volledig<br />

circulair te kunnen zijn, moet dit anders. Een<br />

probleem dat vaak voorkomt is dat vrijkomende<br />

materialen uit sloop- of renovatieprojecten<br />

niet direct hergebruikt kunnen<br />

worden binnen nieuwbouwprojecten. Dura<br />

Vermeer Urban Miner lost dit op door te<br />

voorzien in tijdelijke opslag. Hiernaast vindt<br />

er ook kleine bewerking plaats van de objecten<br />

en elementen. We spreken daarom<br />

niet meer van recycling maar van upcycling.<br />

De hub en gaat allerlei soortig materiaal opslaan<br />

en verwerken tot nieuw in te zetten grondstoffen<br />

en materialen die voor een tweede ronde<br />

nog prima mee kunnen. Materialen die vrijkomen<br />

en waar niet direct een bestemming of<br />

project voor is, zoals kozijnen, tussenwanden,<br />

plafondplaten, een complete brug of zelfs een<br />

fietstunnel worden op de locatie ondergebracht<br />

om te kijken of het elders ingezet kan worden.<br />

Op het zes hectare grote terrein kunnen<br />

brugdelen, muren, ramen en alles wat verder<br />

nog maar enigszins bruikbaar is van gesloopte<br />

panden en kunstwerken, worden opgeslagen.<br />

LOGISTIEK<br />

Naast hergebruik gaat logistiek in toenemende<br />

mate een belangrijke rol spelen in de transitie<br />

naar een circulaire economie. Bouwverkeer<br />

is de op één na grootste CO 2<br />

-vervuiler in de<br />

binnenstad en de verwachting is dat dit alleen<br />

maar verder zal toenemen door de stijgende<br />

vraag naar woningen en renovatieprojecten<br />

om voor 2050 de bestaande huizenvoorraad<br />

energieneutraal te maken. Om deze reden<br />

worden er steeds vaker zogenoemde bouwhubs<br />

opgericht. Het aantal transporten in de<br />

stad en daarmee de CO 2<br />

-uitstoot kan met<br />

ongeveer 40 procent worden teruggebracht,<br />

volgens verschillende onderzoeken.<br />

Op de locatie van Dura Vermeer Urban Miner<br />

worden pakketten opgeslagen voor binnenstedelijke<br />

bouwplaatsen in de buurt. Die<br />

worden per dag of week elektrisch of per<br />

schip op de bouwplaatsen aangeleverd, waardoor<br />

CO 2<br />

-uitstoot wordt gereduceerd. De<br />

bouwhub ligt iets verder dan de standaard<br />

bouwhubs van de stad, met als voordeel dat<br />

het omliggend wegennet ontlast wordt. Het<br />

transport over water scheelt circa vijf vrachtwagens<br />

op de druk bezette A15. Daarnaast<br />

wordt er kennis opgedaan voor het in de<br />

toekomst inzetten van dag- en weekpakketten,<br />

bestaande uit hergebruikte materialen.<br />

Hiermee komt upcycling en logistieke kennis<br />

steeds meer samen.<br />

CIRCULAIR KENNISCENTRUM<br />

Om hoogwaardig hergebruik en zero emissie<br />

bouwlogistiek te implementeren binnen<br />

de bouw- en infraprojecten is kennis nodig.<br />

Door actief met het circulaire vraagstuk bezig<br />

te zijn, verzamelt Dura Vermeer Urban Miner<br />

kennis en ervaring. Zowel in het opslaan<br />

als het verwerken van materialen. In het kenniscentrum<br />

van Dura Vermeer Urban Miner<br />

worden er pilots geïnitieerd en gemonitord.<br />

Zo groeit een unieke verzameling kennis die<br />

gebaseerd is op de praktische processen door<br />

de keten heen. Omdat samenwerking met ketenpartijen<br />

cruciaal is bij het tijdig oogsten van<br />

de juiste materialen en herinzet bij nieuwe<br />

projecten, wordt er nauw samengewerkt met<br />

producenten, leveranciers, universiteiten en<br />

allerlei startups. ■<br />

31


Circulair ondernemerschap<br />

Wij zijn A. Jansen B.V. Al ruim 50 jaar bieden<br />

we duurzame, circulaire en innovatieve oplossingen<br />

op het gebied van infra, recycling<br />

en beton. Afvalstromen, zoals teerhoudend<br />

asfalt en bouw- en sloopafval, recyclen we<br />

naar secundaire grondstoffen. Deze worden<br />

verwerkt in betonmortel en Legioblocken.<br />

Hiermee ontlasten we natuurlijke bronnen,<br />

verminderen we onze CO 2<br />

-footprint en<br />

werken we aan een zo laag mogelijke milieubelasting.<br />

Dat is circulair ondernemerschap!<br />

www.ajansenbv.com/BSB<br />

0621_11-ADV-AJansen-Circulair-Ondernemen-19,7x13cm-01.indd 1 08-09-<strong>2021</strong> 09:<strong>03</strong><br />

funderingsexpertise<br />

advisering • monitoring • toezicht<br />

24/7 online monitoring van<br />

BETONNEN en STALEN<br />

CONSTRUCTIES<br />

door middel van<br />

OPTISCHE SENSORTECHNOLOGIE<br />

Meer informatie? Telefoon 0182 517 550<br />

www.brem.nl


Natuurlijk,<br />

duurzaam<br />

beton!<br />

Duurzame materialen maken bestrating nog niet duurzaam.<br />

Een minimale footprint gedurende de hele levensduur,<br />

dát zet zoden aan de dijk. En dan kom je uit bij beton.<br />

Want dat heeft een extreem lange levensduur met minimaal<br />

onderhoud, en is daarna goed te recyclen. Het biedt ook veel<br />

mogelijkheden om te anticiperen op het veranderende klimaat.<br />

Door de kracht en vormvrijheid van beton kunnen bovendien<br />

eigen keuzes worden gemaakt in de uitstraling van de bestrating.<br />

Met BRL K11002, beoordelingsrichtlijn ‘Milieuprofielen voor<br />

betonnen infraproducten’, zijn opdrachtgevers ervan verzekerd<br />

dat duurzaamheidsclaims van producenten van <strong>Beton</strong>huis<br />

Bestrating geen loze woorden zijn.<br />

Blijf op de hoogte van de razendsnelle ontwikkelingen in en<br />

om beton, schrijf je in voor onze nieuwsbrief op betonhuis.nl


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Chris Elbers/Han Heijsters Beeld | Jansen <strong>Beton</strong><br />

Groeiende duurzaamheidsbehoefte<br />

Fietsbrug van<br />

geopolymeerbeton N69<br />

is 75% schoner dan<br />

traditioneel beton<br />

Als onderdeel van de N69, de nieuwe verbindingsweg tussen Eindhoven, de A67 en de Belgische<br />

grens, werd jongstleden juli nabij Westerhoven een nieuwe fiets- en voetgangersbrug geplaatst.<br />

Voor zowel het brugdek, de brughoofden en de stootplaten van de hypermoderne brug leverde<br />

Jansen <strong>Beton</strong> geopolymeer beton, een betonmengsel met 100% gerecyclede grondstoffen. Daarmee<br />

zijn deze grondstoffen een uiterst duurzaam alternatief voor primair zand en primair grind. De<br />

gecertificeerde gerecyclede grondstoffen komen beschikbaar nadat bij Jansen Recycling BV in Son<br />

teerhoudend asfaltgranulaat thermisch is gereinigd.<br />

De combinatie van geopolymeer als bindmiddel<br />

en gerecyclede grondstoffen leidt tot een zeer<br />

lage milieu-impact. “Wanneer je de MKI-waardes<br />

van traditioneel portlandcementbeton vergelijkt<br />

met het toegepaste geopolymeerbeton,<br />

dan liggen deze voor de landhoofden en de<br />

stootplaten maar liefst 70 procent lager”, zegt<br />

Han Heijsters, binnen Jansen <strong>Beton</strong> medeverantwoordelijk<br />

voor het duurzaamheidsbeleid<br />

in brede zin. “Maar ook in het geval van het<br />

nagespannen brugdek, met een overspanning<br />

van 16 meter en een veel hogere druksterkte,<br />

is de reductie met 60 procent fors.”<br />

INNOVATIES<br />

Met de aanleg van de N69 streeft opdrachtgever<br />

Provincie Brabant ernaar om de groenste<br />

weg van Noord-Brabant uit te rollen. Om<br />

dit te bereiken, zijn verschillende innovaties<br />

toegepast. De uit geopolymeerbeton opgebouwde<br />

en binnen twaalf maanden ontwikkelde<br />

brug is er één van. Naast Jansen <strong>Beton</strong> BV<br />

bestond het bouwteam uit hoofdaannemer<br />

Boskalis en SQAPE, verantwoordelijk voor<br />

de geopolymeertechnologie. “Onder toeziend<br />

oog van afgevaardigden van de Provincie<br />

Noord-Brabant, de bouwteamleden en andere<br />

belangstellenden is het ter plaatse gestorte<br />

brugdek van nagespannen beton op 6 juli op<br />

zijn plaats gehesen”, blikt Heijsters terug.<br />

VEILIGHEIDSRISICO<br />

Projecten die binnen Nederland met behulp<br />

van geopolymeerbeton worden uitgevoerd,<br />

beantwoorden aan de groeiende duurzaamheidsbehoefte.<br />

Tegelijk kenmerken deze werken<br />

zich door een steeds hoger oplopend<br />

veiligheidsrisico. De aanleg van de revolutionaire<br />

fiets- en voetgangersbrug was hierbij<br />

koploper en maakte dan ook een breed scala<br />

aan testen noodzakelijk. “Op 20 januari heeft<br />

een proefstort plaatsgevonden”, vervolgt<br />

Heijsters. “Daarbij zijn behalve de bekende<br />

proefkubussen ook balken en stootplaten gestort.<br />

Deze zijn aansluitend getest bij Jansen<br />

<strong>Beton</strong> BV, de laboratoria van SQAPE en de<br />

TU in Delft. Om de risico’s zoveel mogelijk te<br />

beperken, is het gehele proces extern door<br />

SKG-IKOB gevolgd en geverifieerd. Hierna is<br />

door de Provincie Noord-Brabant en Witteveen<br />

en Bos groen licht gegeven voor de<br />

definitieve uitvoering. Tevens werden de MKIberekeningen<br />

door een erkende LCA-expert<br />

extern geverifieerd.”<br />

OPLOSSING<br />

Doordat er steeds meer bekend wordt over<br />

de prestaties van de verschillende toegepaste<br />

duurzame betonmengsels en ook het aantal<br />

pilots spectaculair toeneemt, verlaat geopolymeerbeton<br />

volgens Heijsters definitief de kinderschoenen.<br />

Er staat dan ook niets meer in<br />

de weg om bredere toepassingen met grotere<br />

volumes te realiseren.<br />

“Als we de klimaatdoelstellingen en de in<br />

het <strong>Beton</strong>akkoord gemaakte afspraken willen<br />

halen, dan is dit één van de oplossingen.<br />

Opdrachtgevers die de milieu-impact willen<br />

verlagen, dienen grotere projecten dan ook<br />

specifiek voor het toe te passen beton op MKIwaardes<br />

uit te vragen. Wanneer we in de pilotfase<br />

van geopolymeerbeton blijven steken,<br />

missen we een geweldig mooie kans. Uiteraard<br />

dienen risico’s bij innovatieve producten goed<br />

te worden ingeschat en geminimaliseerd, zodat<br />

ze aanvaardbaar worden. Op de oude voet<br />

verdergaan is echter geen optie.” ■<br />

34


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘Geopolymeerbeton is één van de oplossingen<br />

om de klimaatdoelstellingen te behalen’<br />

De belangstelling tijdens de plaatsing was groot.<br />

De fiets- en voetgangersbrug werd op 6 juli op zijn plaats gehesen.<br />

Het kunstwerk nabij Westerhoven is de eerste voorgespannen fietsbrug van geopolymeerbeton in Nederland.<br />

35


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | <strong>Beton</strong>huis<br />

De hedendaagse betonindustrie is<br />

een mooie, schone industrie<br />

‘Het wordt tijd om<br />

af te rekenen met dat<br />

wijzende vingertje’<br />

“<strong>Beton</strong> wordt steeds vaker gezien als een duurzaam materiaal. Er is echter ook een grote groep<br />

die vindt dat het een product is met een grote CO 2<br />

-uitstoot”, merkt Ron Peters, directeur<br />

van branchevereniging <strong>Beton</strong>huis. “Dat komt waarschijnlijk omdat het bij beton altijd gaat om<br />

grote getallen. Het is – na water – het meest geconsumeerde materiaal ter wereld. Maar dit<br />

schept een onjuist beeld. Jaarlijks gaat het om slechts 1,6% van de totale uitstoot in Nederland.<br />

Dat lijkt nog veel, maar is verklaarbaar door de onmisbare rol van beton als meest gebruikte<br />

bouwmateriaal in ons land.”<br />

Als ergens hard is gewerkt aan CO 2<br />

-neutraliteit,<br />

dan is het wel binnen de betonbranche.<br />

De cijfers tonen dit ook overduidelijk aan.<br />

Waar de betonbranche wereldwijd goed is<br />

voor 7% CO 2<br />

-uitstoot, is ditzelfde getal in Europa<br />

3% tot 5% en in Nederland slechts 1,6%.<br />

Peters: “Het in Nederland gebruikte bindmiddel<br />

heeft een significant lagere CO 2<br />

-belasting<br />

dan het gebruikte bindmiddel in andere landen.<br />

We zijn het beste jongetje van de klas.”<br />

BOUWWAARDEMODEL<br />

EN HERGEBRUIK<br />

Nu is het toegepaste bindmiddel slechts één<br />

van de maatregelen die de branche heeft genomen<br />

om de footprint naar beneden te brengen.<br />

Zo heeft zij zich ook gecommitteerd aan het<br />

Bouwwaardemodel. “Al tijdens de ontwerpfase<br />

wordt rekening gehouden met circulariteit”,<br />

vertelt Peters. “De betonelementen worden<br />

zodanig ontworpen dat zij na het vervullen van<br />

hun eerste functie weer relatief eenvoudig geschikt<br />

gemaakt kunnen worden voor een nieuwe<br />

functie. Je ziet dat ook om je heen. Steeds<br />

vaker zie je dat betonnen bouwdelen worden<br />

hergebruikt. Maar je ziet ook steeds vaker dat<br />

hele casco’s blijven staan voor hergebruik. Pas<br />

als dat niet mogelijk is, wordt het beton energiezuinig<br />

gecrusht en onderdeel van nieuw beton.”<br />

EEN SCHONE INDUSTRIE<br />

Ook de processen van ontwerp, productie,<br />

transport en montage zijn onder de loep genomen.<br />

Zo wordt gewerkt aan standaardisatie,<br />

gecombineerd met verregaande industrialisering<br />

en digitalisering. Voor milieuvriendelijke<br />

productie en transport wordt steeds meer materieel<br />

geëlektrificeerd binnen de branche, nog<br />

aangevuld met het gebruik van groene stroom.<br />

“De betonindustrie heeft zich ontwikkeld tot<br />

een mooie, schone industrie die de welvaart<br />

verhoogt met mooie bouwwerken.”<br />

IMMENSE TOEGEVOEGDE<br />

WAARDE<br />

Daarbij vervult beton een belangrijke rol in<br />

de maatschappij. Dat mag ook wel eens benadrukt<br />

worden, vindt Peters. “Het levert een<br />

immense toegevoegde waarde aan ons wonen,<br />

werken en welzijn. Wat te denken van<br />

de buizen en putten in ons rioolstelsel, die<br />

ervoor zorgen dat vuil water wordt afgevoerd<br />

voordat het kwaad kan aanrichten? Hoe zou<br />

ons laaggelegen land eruitzien zonder betonnen<br />

funderingspalen, bruggen, viaducten,<br />

aquaducten en hoogbouw? En hoezeer verfraait<br />

beton onze omgeving met straatmeubilair,<br />

comfortabele fietspaden en mooie strakke<br />

bouwwerken?”<br />

DUURZAME KWALITEITEN<br />

Binnen dit pleidooi mogen natuurlijk ook de<br />

fantastische eigenschappen van beton niet<br />

ontbreken, eigenschappen die naadloos passen<br />

binnen een duurzaam beleid. <strong>Beton</strong> is<br />

onderhoudsarm, brandveilig, hygiënisch en<br />

isolerend. En dat met een ongekend lange levensduur.<br />

“Het Pantheon behoort tot één van<br />

de eerste in beton uitgevoerde gebouwen en<br />

staat nu al ruim 2.000 jaar overeind.” ■<br />

36


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Ron Peters: ‘<strong>Beton</strong> is een fantastisch,<br />

milieuvriendelijk materiaal.’<br />

Zowel landmark als woongebouw van Pontsteiger zijn grotendeels vervaardigd met (prefab)beton, waardoor de bouwtijd aanmerkelijk werd ingekort.<br />

‘Nederland is het<br />

beste jongetje van de klas’<br />

Na een grondige renovatie van het Amsterdamse woon-werkgebouw De Boel<br />

springt het imposante betonnen gebouwskelet direct in het oog.<br />

<strong>Beton</strong>puin wordt hergebruikt als toeslagmateriaal in nieuw beton voor fietspaden.<br />

De N31 bij Harlingen is grotendeels verdiept en kruist het Van Harinxmakanaal in de vorm<br />

van een aquaduct. De prefab betonnen voorzetwanden maken er een kunstwerk van.<br />

37


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Dejo Metaalindustrie<br />

Minder dan 5% roest op roosters<br />

STALEN ROOSTERS:<br />

duurzaam en<br />

ontzettend populair<br />

Dejo looproosters zijn al vele jaren een begrip in de markt. De merknaam wordt in de volksmond te<br />

pas en te onpas als soortnaam gebruikt. Een groot compliment dus voor oprichter Martinus de Jonge<br />

die het Dejo looprooster in 1947 introduceerde. De laatste jaren wordt het stalen rooster, weliswaar<br />

in aangepaste vorm, ook meer en meer toegepast als gevel- en/of zonweringselement. Niet in de<br />

laatste plaats vanwege de lange levensduur en het onderhoudsvrije en duurzame karakter.<br />

Refurbished rooster.<br />

Dejo opgericht in 1947 door Martines de Jonge.<br />

38


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

De productie van roosters is al sinds jaar en dag de core business van<br />

Dejo Metaalindustrie. “Het toepassingsgebied is de laatste decennia<br />

enorm uitgebreid", weet commercieel directeur Johannes Berger. “We<br />

beschikken dan ook over een enorm assortiment. Onze kracht zit hem in<br />

het ontwerpen en efficiënt produceren van de stalen roosters. Ondanks<br />

een voorraad van ruim 350 verschillende types, wordt zo’n 85% van de<br />

aanvragen projectmatig geproduceerd.”<br />

Dejo Metaalindustrie gaat dan ook prat op zijn uiterst efficiënte productieapparaat.<br />

“Door de ver doorgedreven automatisering is het in veel<br />

gevallen goedkoper om projectmatig een aparte batch te produceren<br />

dan verschillende roosters uit voorraad te halen. Bovendien bedraagt de<br />

doorlooptijd van maatwerk bij ons slechts twee tot drie weken.”<br />

MAXIMALE SCHADUWWERKING<br />

Het kantoorpand van Dejo laat de vele mogelijkheden zien van het van<br />

oorsprong stalen looprooster. “In ons eigen pand hebben we roosters toegepast<br />

als zonwering, waarmee we in de zomer een dusdanig koel klimaat<br />

weten te realiseren, dat er geen enkele airco draait", zegt Berger trots.<br />

“De werking van het rooster is tweeledig: door de specifieke stand van<br />

de schoepen wordt de zon geweerd, maar tegelijk blijft de luchtstroom<br />

en doorkijk wél in stand. Aan de hand van de locatie van de gevel en de<br />

stand ten opzichte van de zon gedurende het hele jaar worden de mazen<br />

en de breedte en stand van de schoepen exact gedimensioneerd voor<br />

maximale schaduwwerking en behoud van luchtstroom en doorkijk. Het<br />

werkt perfect, zo weten wij uit ervaring. Medewerkers op kantoor ondervinden<br />

geen enkele hinder van fel zonlicht op hun beeldschermen.”<br />

CRADLE-2-CRADLE<br />

Dejo Metaalindustrie produceert voornamelijk roosters in staal, soms in<br />

aluminium en in rvs voor specifieke markten. “Als serviceartikel leveren<br />

we ook kunststof roosters, maar die zijn mede door de hoge olieprijs en<br />

het feit dat we er geen Cradle-2-Cradle-certificaat op kunnen afgeven<br />

niet zo heel interessant meer", erkent Berger. “Al onze eigen roosters<br />

daarentegen kunnen we sinds 2010 wél leveren met Cradle-2-Cradlecertificaat.<br />

Dat hebben we onder meer gedaan voor de roosters in en<br />

aan het Stadskantoor van Venlo. Daarnaast hebben we recent de eerste<br />

projecten uitgeleverd met zogenaamde refurbished roosters, roosters<br />

die retour zijn gekomen uit een project dat we dertig jaar geleden hebben<br />

geleverd. De roosters worden ontzinkt, waarbij de zinklaag wordt<br />

teruggewonnen, en voorzien van een nieuwe zinklaag. Zodoende kunnen<br />

ze weer ‘als nieuw’ in de markt worden gezet met dezelfde garanties.”<br />

Dejo Metaalindustrie garandeert in dertig jaar minder dan 5% roest op<br />

zijn roosters, zonder ze te hoeven schilderen of schoonmaken. “Onze<br />

roosters zijn onderhoudsvrij en halen met gemak een levensduur van<br />

vijftig jaar of meer. Sinds 2017 bieden we tevens de mogelijkheid tot het<br />

afsluiten van een terugkoopgarantie tegen een vastgestelde prijs. Op die<br />

manier leveren wij onze maximale bijdrage met het oog op een duurzame<br />

en circulaire toekomst", besluit Berger. ■<br />

‘Het toepassingsgebied van<br />

onze stalen roosters is de laatste<br />

decennia enorm uitgebreid’<br />

Dejo roosters cradle to cradle Stadskantoor Venlo.<br />

Gevel kantoor Dejo Metaalindustrie.<br />

Dejo behaalde in <strong>2021</strong> de status Cradle-2-Cradle Silver.<br />

39


Dejo ontwerpt en produceert custom made roosters voor speciale<br />

projecten en bedenkt totaaloplossingen voor elke branche.<br />

passie voor<br />

roostertechnologie<br />

sinds 1947<br />

dat is dejo<br />

Ambachtsstraat 3 Wolvega | 0561 691 691 | info@dejo.nl<br />

www.dejo.nl


CO 2<br />

-ARME BINDMIDDELSYSTEMEN<br />

DIE ÈCHT EEN VERSCHIL MAKEN<br />

Sustainable Concrete Solutions | Marconiweg 2 4131 PD Vianen | 06 54 10 80 42 | info@scs-bv.nl | www.scs-bv.nl


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | KOMO<br />

Begrip kwaliteit wordt breder<br />

Certificaten worden aangevuld<br />

met ‘biobased’ en ‘recycled’<br />

Hebben we het in de bouw over kwaliteit, dan denken we aan KOMO. Dat was twintig jaar geleden<br />

zo en dat is nu nog steeds zo. Ook al is in die twintig jaar het begrip kwaliteit in de bouw behoorlijk<br />

veranderd. Zo is de context waarin kwaliteit wordt beoordeeld, aanzienlijk breder. Ging het<br />

oorspronkelijk om de bouwtechnische kwaliteit – overigens nog steeds de basis voor een KOMOcertificaat<br />

– tegenwoordig worden ook aspecten zoals duurzaamheid, CO 2<br />

-prestaties, levenscyclus<br />

en hergebruik meegewogen.<br />

Voor een aantal van deze aspecten bestaan al<br />

gevestigde certificatieschema’s. Hiermee is de<br />

bouwbranche goed voorzien van kwaliteitsverklaringen.<br />

De verklaringen vormen voor<br />

bedrijven een middel om zich te onderscheiden<br />

en de kwaliteit van hun dienst of product<br />

aan te tonen. Voor andere aspecten bestaan<br />

die schema’s nog niet of is er behoefte aan<br />

kwaliteitsverklaringen die specifiek aansluiten<br />

bij bepaalde productgroepen. Hierin voorziet<br />

KOMO samen met haar licentienemers.<br />

MARKTPARTIJEN BEPALEN<br />

KOMO schrijft zelf geen beoordelingsrichtlijnen<br />

of certificatieschema’s. KOMO bepaalt<br />

ook niet over welke onderwerpen een beoordelingsrichtlijn<br />

geschreven wordt. En KOMO<br />

beslist niet welke eisen in een beoordelingsrichtlijn<br />

komen te staan. Het zijn de marktpartijen<br />

die bepalen voor welke onderwerpen en<br />

aspecten onafhankelijk getoetste kwaliteitsuitspraken<br />

gewenst zijn. Zij benaderen hiervoor<br />

zelf een KOMO-licentienemer die de<br />

totstandkoming van een beoordelingsrichtlijn<br />

coördineert, begeleidt en ervoor zorgt dat alle<br />

belanghebbende partijen een bijdrage kunnen<br />

leveren aan de nieuwe beoordelingsrichtlijn.<br />

HORIZONTALE BRL BIOBASED<br />

EN/OF RECYCLED CONTENT<br />

“Zo is op dit moment de beoordelingsrichtlijn<br />

BRL 7010 in de maak”, vertelt Erik-Jan de Bont,<br />

operationeel manager van KOMO. “Hiermee<br />

kan van KOMO-gecertificeerde producten<br />

aanvullend en onafhankelijk worden bepaald in<br />

welke mate er sprake is van hergebruikte en<br />

duurzame grondstoffen. De certificerende instelling<br />

maakt hiervan een conformiteitsbeoordeling<br />

en legt het resultaat vast in een aanvullende<br />

declaratie op het KOMO-certificaat over<br />

de biobased content en/of de recycled content<br />

van de gecertificeerde producten.”<br />

HORIZONTALE<br />

BEOORDELINGSRICHTLIJNEN<br />

De bij BRL 7010 betrokken KOMO-licentienemers<br />

zijn SKH (penvoerder) en SKG-IKOB<br />

Certificatie. BRL 7010 – onlangs ter kritiek gepubliceerd<br />

– is onderdeel van een trend om<br />

tot horizontale beoordelingsrichtlijnen te komen.<br />

Dit zijn beoordelingsrichtlijnen die breed<br />

inzetbaar zijn en voor een groot aantal productgroepen<br />

kunnen worden toegepast bij de<br />

formulering van een aanvulling op de reguliere<br />

verticale beoordelingsrichtlijnen.<br />

DUURZAME BINDMIDDELEN<br />

VOOR BETON<br />

Andere ontwikkelingen zien we op het vlak<br />

van betonverhardingsprocessen. Aangezien<br />

de productie van portlandcementklinker gepaard<br />

gaat met een slechte CO 2<br />

-balans, vindt<br />

er nagenoeg voortdurend onderzoek plaats<br />

naar bindmiddelen met een minder belastende<br />

footprint. Gelukkig niet zonder resultaat. Sommige<br />

zijn inmiddels rijp bevonden voor toepassing<br />

in bepaalde betonproducten. Kiwa Nederland<br />

wordt met regelmaat benaderd om de<br />

totstandkoming van de beoordelingsrichtlijnen<br />

voor deze toepassingen te begeleiden.<br />

42


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘We maken een BRLinitiatief<br />

pas bekend<br />

nadat een nieuwe<br />

beoordelingsrichtlijn ter<br />

kritiek is gepubliceerd’<br />

INTEGRITEIT<br />

“KOMO gaat integer om met dit soort processen”,<br />

vertelt De Bont. “Het is onderdeel<br />

van het KOMO-gedachtegoed dat marktpartijen<br />

die een BRL-initiatief starten niet alleen<br />

in zichzelf investeren, maar ook in KOMO. Uit<br />

concurrentiële overwegingen maken we dit<br />

initiatief pas bekend nadat een nieuwe beoordelingsrichtlijn<br />

ter kritiek is gepubliceerd.” ■<br />

Duurzaamheid in de bouw.<br />

Hergebruik en duurzame grondstoffen.<br />

Milieuwinst footprint beton.<br />

43


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | Jane van Raaphorst<br />

Nieuwe cementsoorten<br />

Milieuvriendelijker beton<br />

is klaar voor de markt<br />

maar is de markt er klaar voor?<br />

De recepturen voor geopolymeerbeton met tot wel 90% CO 2<br />

-profielreductie liggen klaar.<br />

Maar daarmee zijn we er blijkbaar nog niet. Ontwerpers en opdrachtgevers hebben nog veel<br />

vragen over het langetermijngedrag.<br />

Een bedrijf dat zich toelegt op innovaties en<br />

vergroening van de betonwereld is Sustainable<br />

Concrete Solutions, kortweg SCS. Zij heeft de<br />

ambitie om de CO 2<br />

-uitstoot van cement en<br />

beton drastisch te verlagen door de ontwikkeling<br />

en productie van alternatieve bindmiddelsystemen<br />

voor beton en deze zelf proactief ter<br />

hand te nemen. Dit vraagt een gezonde portie<br />

doorzettingsvermogen, want Nederland mag<br />

dan de naam hebben innovatief te zijn, het<br />

verwerven van een sterke marktpositie met<br />

dubbel-duurzaam geopolymeerbeton in de<br />

bouwsector is een uitdaging.<br />

KOUDWATERVREES<br />

Dit heeft deels te maken met koudwatervrees,<br />

signaleert Jos Kronemeijer, materiaaltechnoloog<br />

en directeur Technische Marketing van SCS.<br />

“Geopolymeerbeton is voor veel opdrachtgevers<br />

en aannemers in Nederland een nieuw<br />

product. Hoewel het in andere Europese landen<br />

soms al acht decennia bekend is, maakt dit de introductie<br />

niet eenvoudiger. Als opdrachtgevers<br />

er al voor openstaan, tasten zij in het duister<br />

over de verschillen in regelgeving en zekerheden<br />

rond verantwoord, veilig en duurzaam bouwen.”<br />

CENTRAAL VERTREKPUNT BIJ SCS<br />

BLIJFT MATERIAALKENNIS<br />

Kronemeijer startte in 2015 een betontechnologisch<br />

adviesbureau. Van hieruit adviseerde<br />

hij grondstofleveranciers, betonproducenten,<br />

architecten, constructeurs en aannemers<br />

op terreinen zoals specificaties, regelgeving,<br />

scheurrisicoberekeningen en productieprocessen.<br />

Steeds vaker gaf hij ook support bij<br />

de ontwikkeling van duurzame betonsoorten.<br />

Kronemeijer: “Op dit gebied hebben we veel<br />

expertise. We kunnen óók constructeurs tot in<br />

detail vertellen hoe je hun ontwerpen durable<br />

en sustainable maakt.”<br />

OVERZICHT EN DOORZICHT<br />

De SCS-medewerkers verwierven kennis en<br />

ervaring gedurende drie decennia in meer dan<br />

vijftien landen; ze hebben zitting in internationale<br />

comités, onderhouden nauw contact met<br />

regelgevende-, ontwerpende- en uitvoerende<br />

partijen en toetsen of ervaringen elders tot lokale<br />

verbeteringen kunnen leiden. Deze meervoudige<br />

verbondenheid bezorgde haar overzicht<br />

en doorzicht, waardoor SCS kon doorgroeien<br />

tot ontwikkelaar en producent van geopolymeercement<br />

voor ‘dubbel-duurzaam beton’.<br />

44


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘Sustainability en durability zijn<br />

te verenigen grootheden’<br />

De onderdoorgang in Heiloo werd gebouwd met<br />

geopolymeerbeton.<br />

MATERIAALFREAKS<br />

“De nieuwe betonsoorten openen verrassende<br />

mogelijkheden voor lokaal onbekende<br />

grondstoffen”, vertelt Kronemeijer. “We ontdekken<br />

bijna maandelijks nieuwe varianten,<br />

die we geschikt maken voor certificatietrajecten.<br />

Het kan bijvoorbeeld havenslib zijn, maar<br />

ook CO 2<br />

zèlf, zoals dat in het Carbon-capture<br />

proces van Green Minerals leidde tot een negatieve<br />

footprint! In dit kader worden we nog<br />

wel eens ‘materiaalfreaks’ genoemd. Een geuzennaam<br />

waar we trots op zijn.”<br />

EEN EERLIJKE VERGELIJKING<br />

“Constructiematerialen zoals beton, hout en<br />

staal worden te gemakkelijk met elkaar vergeleken”,<br />

vervolgt Kronemeijer dan. “Beter<br />

De recepturen voor geopolymeerbeton zijn er.<br />

beschouw je deze op hun afzonderlijke merites<br />

via Life Cycle Analyses (LCA). Hiermee<br />

worden materialen op hun milieu-impact<br />

beschouwd van de wieg (grondstofselectie<br />

en winning) tot het graf (sloop, recycling en<br />

circulariteit). Dan wordt ook duidelijk dat<br />

de term ‘dubbel-duurzaam’ pas correct kan<br />

worden ingevuld als durability (de technische<br />

duurzaamheid in termen van ontwerplevensduur)<br />

en sustainability (het milieuprofiel) in<br />

een plaatje worden samengevoegd.”<br />

KENNISOVERDRACHT<br />

Volgens Kronemeijer zouden ontwerpers en<br />

opdrachtgevers dit samengevoegde plaatje samen<br />

moeten afwegen, terwijl ontwerpers in de<br />

praktijk nog vaak gaan voor gewoontekeuzes.<br />

Verandering vereist dan kennis. “Om die reden<br />

is kennisoverdracht een van onze speerpunten.<br />

Wie vanuit LCA naar geopolymeerbeton kijkt,<br />

kan alleen maar concluderen dat geopolymeer<br />

dé tool is om beton dubbel-duurzaam en toekomstbestendiger<br />

te maken.” ■<br />

45


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Ecocem<br />

80% gemalen hoogovenslak en 20% portlandcement<br />

‘GROEN’ beton met<br />

gemalen hoogovenslak<br />

Het vergroenen van de bouwkolom is een belangrijk thema. Eén van de meest gebruikte<br />

bouwstoffen is beton. <strong>Beton</strong> ‘an sich’ is niet milieuonvriendelijk, maar het is de portlandcement<br />

dat een hoge CO 2<br />

-voetafdruk heeft. Door het cement gedeeltelijk te vervangen door gemalen<br />

hoogovenslak gaat de CO 2<br />

-voetafdruk van beton met grote stappen naar beneden. Een gesprek<br />

met Jeroen Langenberg, commercieel directeur bij Ecocem Benelux, producent van deze<br />

cementvervanger, die ruimte ziet voor verdere verduurzaming.<br />

Gemalen hoogovenslak is, een product dat vrijkomt bij het maken van ruw ijzer<br />

bij onder andere Tata Steel in IJmuiden.<br />

46


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Gemalen hoogovenslak wordt in Nederland en<br />

België veelvuldig toegepast, begint Langenberg.<br />

“We produceren de cementvervanger al twintig<br />

jaar uit gegranuleerde hoogovenslak, die we<br />

vermalen tot een fijn bindmiddel en zijn weg<br />

vindt naar de betonmortel- en prefab betonindustrie.<br />

Door het bindmiddel in het betonmengsel<br />

in de verhouding 80:20 toe te passen,<br />

dus 80% gemalen hoogovenslak en 20% portlandcement,<br />

worden gigantische CO 2<br />

-besparingen<br />

gerealiseerd. Maar er is altijd ruimte om nóg<br />

verder te verduurzamen,” vindt Langenberg.<br />

GEOLPOLYMEERBETON<br />

Bij vergroening van beton denk je dus automatisch<br />

aan Ecocem en het gebruik van gemalen<br />

hoogovenslak, een product dat vrijkomt bij het<br />

maken van ruw ijzer bij onder andere Tata Steel<br />

in IJmuiden. “Maar aan het gebruik van het duurzame<br />

bindmiddel zitten ook grenzen", erkent<br />

Langenberg. “De cementindustrie is nog steeds<br />

aan zet om ervoor te zorgen dat beton verder<br />

verduurzaamt. Er is lang niet genoeg hoogovenslak<br />

beschikbaar om al het portlandcement<br />

te vervangen. Bovendien, bij de productie van<br />

portlandcement zelf komt ontzettend veel CO 2<br />

vrij. Dat is ook de reden dat de cementindustrie<br />

is gevorderd om met oplossingen te komen.<br />

Gelukkig zijn er ook firma’s bezig met de ontwikkeling<br />

van beton zonder portlandcement.<br />

Geopolymeerbeton bijvoorbeeld is een betonsoort<br />

met een klinkervrij bindmiddel. Gemalen<br />

hoogovenslak kan daarin een element zijn.”<br />

2 MILJOEN TON<br />

Ecocem produceert gemalen hoogovenslak in<br />

vier fabrieken, waarvan één in Nederland, één<br />

in Ierland en twee in Frankrijk. Langenberg sluit<br />

niet uit dat er in de toekomst uitbreiding volgt.<br />

“Het is een bewezen methode om beton te<br />

verduurzamen. In Nederland en België zijn we<br />

hierin al aardig ver gevorderd, maar in andere<br />

landen valt er nog veel te halen. Jaarlijks brengen<br />

we met onze vier fabrieken ruim 2 miljoen<br />

ton aan gemalen hoogovenslak op de markt.<br />

Het gebruik van gemalen hoogovenslak leidt<br />

tot substantiële CO 2<br />

besparingen. Met Ecocem<br />

Innovations zijn we continu bezig met het verder<br />

optimaliseren van het bindmiddel en het<br />

ontwikkelen van nieuwe innovaties om duurzaamheid<br />

in de keten te bewerkstelligen. Het<br />

onderzoekscentrum is gevestigd net buiten Parijs<br />

en nauw gelieerd aan de universiteit aldaar.<br />

Recent is bijvoorbeeld eco2floor ontstaan,<br />

een duurzame gietvloer op basis van gemalen<br />

hoogovenslak, maar ook bepaalde recepturen<br />

om tegellijm te verduurzamen.”<br />

Langenberg ziet de toekomst dan ook rooskleurig<br />

tegemoet. “Onder het credo Innovation<br />

Powering Sustainability bouwen we samen aan<br />

een duurzame bouwkolom. Innoveren en out<br />

of the box denken zijn daarin essentieel.” ■<br />

‘Onder het credo Innovation Powering Sustainability bouwen<br />

we samen aan een duurzame bouwkolom’<br />

Bij vergroening van beton denk je automatisch aan Ecocem en het gebruik van gemalen hoogovenslak.<br />

Jeroen Langenberg, commercieel directeur bij Ecocem Benelux, producent van onder andere gemalen hoogovenslak.<br />

47


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Liliane Verwoolde Beeld | Lievers Holland<br />

Tweede betonbewerkingsmachine zonder snoer<br />

Lichtgewicht afwerkspaan,<br />

wendbaar, efficiënt en duurzaam<br />

Na de succesvolle introductie van de P18Li trilnaald met accu in 2019 heeft Lievers Holland<br />

de tweede innovatieve stap gezet op het gebied van betonbewerkingsmachines met<br />

batterijtechnologie. Nu is daar ook de K150Li met accu, de lichtgewicht afwerkspaan met een<br />

werkbreedte van 1,5 meter, waarmee de gebruiker eenvoudig elke betonvloer sterk en glad maakt.<br />

Hiermee heeft Lievers Holland weer een belangrijke stap gezet in de duurzame verwerking en<br />

afwerking van vers gestort beton.<br />

In de bouwwereld zijn machines met accu al een tijdje algemeen goed,<br />

maar binnen de betonbouw was dat tot voor kort nog niet het geval. Om<br />

deze reden werd de P18Li accu-trilnaald met open armen ontvangen.<br />

“Het was onmiddellijk duidelijk dat we de goede weg waren ingeslagen”,<br />

vertelt Jowan van den Berg, Sales Manager bij Lievers Holland. “De vraag<br />

naar elektrische emissieloze machines groeit enorm. De ontwikkeling<br />

van een machine voor de tweede bewerkingsfase van een vers gestorte<br />

betonvloer – de afwerking van de toplaag – was toen de meest voor de<br />

hand liggende volgende stap. De K150Li combineert dan ook de kracht<br />

en techniek van de P18Li met de reeds bestaande techniek en ervaring op<br />

het gebied van afwerkspanen. De batterijen en lader zijn uitwisselbaar.”<br />

48


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

De motor van de k150 is licht van gewicht.<br />

De afwerkspaan heeft alles in huis om betonvloeren na het storten glad te maken.<br />

GEBRUIKERSGEMAK<br />

De K150Li draait dus op een accu, is snoerloos en stoot geen CO 2<br />

uit. Hiermee is het de tweede zero-emissiemachine die Lievers op de<br />

markt brengt. De afwerkspaan heeft alles in huis om betonvloeren na<br />

het storten glad te maken, maximaal op sterkte te brengen en optimaal<br />

te laten uitharden. Juist voor deze functie is het ontbreken van een<br />

snoer een ongekend voordeel.<br />

“Op het moment dat je een vloer glad wilt maken, is zo’n snoer een<br />

vreselijk obstakel”, benadrukt Van den Berg. “Het zal niet de eerste<br />

keer zijn dat een betonprofessional wordt begeleid door twee mensen<br />

die het snoer van de grond moeten houden.”<br />

TYPISCH LIEVERS<br />

Met al deze uitstekende kwaliteiten is het een echt ‘Lievers-product’. Van<br />

den Berg: “Het is onze missie om samen met lokale partners overal ter<br />

wereld veiligheid, kwaliteit en efficiency te brengen naar iedere professional<br />

die met beton werkt. De ontwikkeling van de K150Li past volledig<br />

in deze lijn. Daarbij hebben we de ambitie om voorop te lopen in de<br />

verduurzaming van bouwmachines. Om dat waar te maken, is er op dit<br />

moment binnen Lievers Holland een team actief dat zich richt op de<br />

verduurzaming van onze productie, de processen en de producten. Daar<br />

zijn we best trots op.” ■<br />

LICHT, WENDBAAR EN DUURZAAM<br />

Ook het minimale gewicht van 11 kilo – ruim 20% minder dan de afwerkspaan<br />

met benzinemotor – maakt de K150Li aantrekkelijk in het<br />

gebruik. De machine is uitstekend door één persoon te bedienen en<br />

optimaal wendbaar. En dan is daar nog het duurzaamheidsaspect. Door<br />

het gebruik van een borstelloze elektromotor heeft de machine een<br />

langere levensduur en lagere onderhoudskosten.<br />

‘Juist als je een vloer glad wilt<br />

maken, is zo’n snoer een vreselijk<br />

obstakel’<br />

De k150 is voorzien van een toerenregelaar.<br />

49


Learning Lunch<br />

thermisch verzinkte<br />

gevels & façades<br />

Steeds vaker worden gevels uitgevoerd in discontinu thermisch<br />

verzinkt staal. Het is architectonisch gezien een fraaie variant<br />

van gevelbekledingen.<br />

Meer info over deze leerrijke infosessie en aanmelden<br />

via www.zinkinfobenelux.com<br />

NOVEMBER<br />

16<strong>2021</strong>


Groene staal-betonliggers met<br />

50% minder CO 2<br />

- uitstoot<br />

Met de DELTABEAM® staal-betonligger heeft u vele mogelijkheden om een slanke vloer te ontwerpen<br />

volgens specifieke eisen. Hierdoor kunt u het gebouwvolume minimaliseren er realiseert u een<br />

duurzaam ontwerp. Dit resulteert in een kostenbesparing tijdens de bouwfase en de gebruikersfase.<br />

DELTABEAM® Green is de nieuwe milieuvriendelijke variant. De CO 2<br />

-uitstoot gelinkt met de productie van deze balk<br />

wordt tot 50% verminderd doordat minimaal 90% van de balk bestaat uit gerecycled staal, productie gedaan wordt op<br />

hernieuwbare energie en transport op ecologische wijze gedaan kan worden. Een hogere LEED- of BREEAM-score ligt<br />

daarmee in het verschiet.<br />

Naast de vele voordelen die DELTABEAM® staal-betonliggers hebben, wordt daar met de Green<br />

variant dus nog een zeer actueel en belangrijk aspect aan toegevoegd. De verlaagde ecologische<br />

voetafdruk wordt onderbouwd door de Milieuproductverklaring (EPD). Projectspecifieke berekeningen<br />

worden aan de hand van dit document gemaakt. Meer informatie op peikko.nl<br />

Ondek de nieuwste emissieloze<br />

innovaties van Lievers Holland<br />

No wires. No limits.<br />

P18Li<br />

Ondek het NU!<br />

K150Li<br />

0297-231900 | info@lieversholland.nl | lieversholland.com<br />

BT 000282580<strong>03</strong> en staalbouw Liever advert Holland.indd copy - Copy.indd 1 1 08/09/<strong>2021</strong> 08-09-21 16:50 14:45


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Ramona Kezer Beeld | Peikko<br />

Staal-betonligger van de toekomst<br />

Duurzaam, voordelig<br />

en esthetisch bouwen<br />

De bekende lichtgewicht staal-betonligger Deltabeam is nu ook verkrijgbaar uit gerecycled<br />

staal: Deltabeam Green. Dit maakt hem duurzaam en zo draagt deze oplossing bij aan de<br />

duurzaamheidsscore van het pand waarin hij is toegepast.<br />

Geschikt voor alle soorten vloerplaten.<br />

Opengehakte kanalen om dwarswapening door de gaten van de Deltabeam te plaatsen.<br />

52


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Deltabeam ligt vlak in de vloer, wat vele voordelen heeft.<br />

‘Deze balk biedt geweldige perspectieven<br />

voor duurzaam bouwen en de bijbehorende<br />

BREEAM- en LEED-scores’<br />

Brandwerend zónder dat brandwerende verf of bekleding nodig is.<br />

Hoe meer verdiepingen, hoe meer winst in de hoogte met het<br />

gebruik van geïntegreerde liggers.<br />

Het van oorsprong Finse Peikko levert verbindingstechnologie<br />

voor de betonbouw. De innovatieve<br />

oplossingen van het bedrijf worden<br />

onder andere gebruikt door prefab betonfabrikanten,<br />

aannemers, constructeurs, architecten,<br />

bouwkundig ontwerpers en projectontwikkelaars.<br />

Sales- en marketingcoördinator Joris<br />

van Hezewijk: “Onze producten maken constructieve<br />

en innovatieve oplossingen mogelijk,<br />

waarmee onze klanten sneller, veiliger en economischer<br />

bouwen.”<br />

VOORDELEN<br />

De gepatenteerde staal-betonligger Deltabeam<br />

is zo’n dertig jaar geleden ontworpen.<br />

Van Hezewijk: “Het is een lichtgewicht stalen<br />

ligger. Dat biedt voordelen bij onder meer<br />

transport en bij het hijsen op de bouwplaats.<br />

Ter plekke wordt de Deltabeam gevuld met<br />

beton. Het grootste voordeel is dat de ligger<br />

vlak in de vloer gemonteerd wordt. Hierdoor<br />

kunnen leidingen eenvoudig onder de vloer geïnstalleerd<br />

worden en ontstaat er meer bruikbare<br />

ruimte onder de balk. En esthetisch is het<br />

ook gewoon mooier om een balk vlak in de<br />

vloer te hebben liggen.”<br />

Daarnaast bespaart deze techniek geld. Voor<br />

bijvoorbeeld hoogbouw kan deze oplossing tot<br />

vele tientallen centimeters per verdieping schelen<br />

en bij de bouw van ondergrondse parkeergarages<br />

hoeft er minder diep gegraven te worden.<br />

Dat scheelt ook veel kosten voor het afvoeren<br />

van zand en in veel gevallen bronbemaling.<br />

BRANDWERENDHEID<br />

Daarnaast heeft de ligger nog andere, grote<br />

voordelen: hij is van zichzelf brandwerend,<br />

waar andere balken nog behandeld moeten<br />

worden. Ook periodieke brandwerendheidsbehandelingen<br />

zijn bij de Deltabeam niet nodig.<br />

Van Hezewijk: “Wij kunnen hem tot 180<br />

minuten brandwerend ontwerpen. De balk<br />

wordt volgepompt met beton. Samen met<br />

de brandwapening die door de lengte van de<br />

balk loopt, maakt dit de balk brandwerend.”<br />

Een ander groot voordeel is dat je er heel<br />

grote overspanningen mee kunt maken, tot<br />

wel 14 bij 14 meter. “In een enkel project is<br />

zelfs wel eens een balk van 18 meter gebruikt.<br />

Hierdoor hoef je minder kolommen te plaatsen<br />

en dat vinden architecten vaak ook fijn.<br />

Dit maakt de bouw niet alleen goedkoper,<br />

maar ook ruimtelijker en mooier.”<br />

DUURZAMER<br />

Deltabeam staal-betonliggers van Peikko zijn<br />

de afgelopen decennia wereldwijd toegepast in<br />

meer dan 15.000 projecten. Sinds twee jaar is<br />

het ook mogelijk om deze balk uit meer dan<br />

90% gerecycled staal te produceren: de Deltabeam<br />

Green. “Deze balk biedt geweldige<br />

perspectieven voor duurzaam bouwen en de<br />

bijbehorende BREEAM- en LEED-scores. Het<br />

is exact dezelfde balk met dezelfde voordelen,<br />

maar dan gemaakt uit gerecycled staal.<br />

Dit maakt hem veel minder belastend voor de<br />

CO 2<br />

-voetafdruk van het gebouw.”<br />

Uiteraard moet dit oude staal ook omgesmolten<br />

en gelast worden. Dat doet Peikko met<br />

hernieuwbare energie. Hierdoor is het ook het<br />

productieproces duurzaam. Van Hezewijk: “En<br />

mocht de klant dat willen, dan kunnen wij het<br />

transport naar de bouw ook groen inzetten.<br />

Nu nog op biodiesel, binnenkort schakelen we<br />

misschien over naar elektrisch.”<br />

Kortom, de Deltabeam is van productie tot<br />

transport duurzaam inzetbaar. In sommige<br />

projecten kan dit het verschil maken voor de<br />

BREEAM-score. ■<br />

53


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst en beeld | Zinkinfo<br />

Altijd op weg naar optimaal gebruik<br />

VERZINKT STAAL als<br />

duurzame bouwsteen in<br />

de circulaire economie<br />

Verzinkt staal is een schoolvoorbeeld van een circulair bouwmateriaal. Monteren, demonteren,<br />

hergebruiken of recycleren? Eens verzinkt, kan staal tegen meer dan één stootje. Het past perfect<br />

in een toekomst waarin circulair bouwen steeds meer op de voorgrond komt. Dat zet EGGA, de<br />

Europese sectororganisatie van thermisch verzinkers, zwart op wit in een recente publicatie.<br />

‘GALVANIZED STEEL AND SUSTAINABLE<br />

CONSTRUCTION: SOLUTIONS FOR A CIRCULAR<br />

ECONOMY’<br />

Dat verzinkt staal een van de duurzaamste bouwmaterialen is, daar is<br />

de European General Galvanizers Association (EGGA) al lang van overtuigd.<br />

En gelijk hebben ze. Dat merk je al snel als je er hun nieuwste<br />

publicatie op naleest. In ‘Galvanized Steel and Sustainable Construction:<br />

Solutions for a circular economy’ zet de sectororganisatie alle troeven<br />

van verzinkt staal op een rij.<br />

DE BOUWSECTOR: EEN ONMISBARE SCHAKEL IN DE<br />

CIRCULAIRE ECONOMIE<br />

Om het klimaatprobleem een halt toe te roepen, zet de EU een overgang<br />

naar een circulaire economie hoog op de agenda. Bewuster omgaan<br />

met materialen en grondstoffen helpt onze planeet immers op twee<br />

manieren: door schaarse grondstoffen beter te benutten, vermijden we<br />

tegelijk grote hoeveelheden CO 2<br />

-uitstoot.<br />

Ook de bouwsector kan hier een (bijzonder groot) steentje aan bijdragen.<br />

Bekijken we de volledige levensduur van een gebouw, dan zien<br />

we dat de bouw een grote impact heeft op de voornaamste milieuparameters.<br />

- 50% van gewonnen grondstoffen;<br />

- 50% van het totale energieverbruik;<br />

- 33% van het waterverbruik;<br />

- 35% van de afvalproductie.<br />

Circulaire bouwmodellen, waar de materialen in een gesloten kring blijven<br />

circuleren, kunnen de milieu-impact van de bouwsector aanzienlijk<br />

verlagen. We moeten dus op zoek gaan naar oplossingen om de waarde<br />

van bouwmaterialen zo lang mogelijk te behouden, in plaats van ze na<br />

gebruik af te danken als afval. Zo komen we al een grote stap dichter bij<br />

een klimaatneutraal Europa in 2050.<br />

Het zijn echter niet alleen de klimaatdoelstellingen die circulaire strategieën<br />

stimuleren. Ook meer en meer architecten, projectontwikkelaars<br />

en andere bouwprofessionals raken overtuigd van een meer toekomstgerichte<br />

bouwsector, waarbij al van de ontwerptafel rekening wordt gehouden<br />

met het klimaat, materiaalverbruik en -hergebruik, afvalreductie<br />

en functionele aanpassingen.<br />

HOE PAST VERZINKT STAAL<br />

IN HET PLAATJE?<br />

Staal en staalconstructies lenen zich perfect voor tal van toepassingen<br />

in onze maatschappij. Van technologie, transport, landbouw en industrie<br />

tot infrastructuur en gebouwen. Eens verzinkt, wordt staal een onderhoudsvrije<br />

oplossing die de levensduur van al die toepassingen verlengt.<br />

Bovendien kun je verzinkte staalconstructies eenvoudig demonteren en<br />

ergens anders hergebruiken. Ze doorstaan de tand des tijds met glans en<br />

behouden hun waarde, sterkte en flexibiliteit haast tot in het oneindige.<br />

Verzinkt staal is dan ook een bijzonder dankbaar materiaal voor architecten<br />

die zich buigen over circulaire bouwontwerpen. Het scoort vooral<br />

goed op de mogelijkheden tot reuse, repair en refurbish, drie van de<br />

kernprincipes van circulair bouwen.<br />

DE R’EN VAN CIRCULAIR BOUWEN<br />

De R’en van het circulaire model tonen aan hoe je grondstoffen zo optimaal<br />

mogelijk gebruikt én hergebruikt.<br />

CONCLUSIE: THERMISCH VERZINKT STAAL<br />

IS IDEAAL CIRCULAIR BOUWMATERIAAL<br />

De duurzaamheid, robuustheid en – tegelijkertijd – flexibiliteit van verzinkt<br />

staal bieden vele mogelijkheden voor circulair bouwen. Het is makkelijk te<br />

hergebruiken, vergt geen onderhoud, moet niet vervangen worden en zorgt<br />

zo voor toekomstgerichte gebouwen met een minimale impact op het milieu.<br />

54


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

‘Eens verzinkt, wordt staal een onderhoudsvrije oplossing die<br />

de levensduur van al die toepassingen verlengt’<br />

Je zou haast denken dat het thermische verzinkprocedé speciaal werd<br />

ontwikkeld voor circulaire bouwprocessen, maar niets is minder waar:<br />

het is al bijna twee eeuwen oud. Het is de efficiëntste manier om staal<br />

tegen roest te beschermen, en dat zal het allicht ook blijven.<br />

Een mooi voorbeeld? Dat is de wedergeboorte van deze Nederlandse<br />

tribune uit 1976: een sterk staaltje zink, de tribune van SV Gramsbergen<br />

Harry Haverkotte, een voormalig bestuurslid van de Nederlandse Sportvereniging<br />

Gramsbergen, tikte in 2011 deze oude tribune (foto links) op<br />

de kop voor amper € 7.000. Hij redde de constructie van de schroothoop<br />

en stak samen met enkele enthousiaste vrijwilligers de handen uit de mouwen<br />

om het pareltje uit 1976 weer volledig tot z’n recht te laten komen.<br />

Na 2 jaar en € 35.000 voor de wederopbouw en afwerking stond de<br />

prachtige overdekte tribune zo-goed-als-nieuw naast het veld. Een<br />

volledig nieuwe tribune had de vereniging al snel € 200.000 gekost.<br />

Elk onderdeel van de oude tribune kreeg een tweede leven, behalve<br />

de bouten, moeren en houten planken. Ligt het aan de Nederlandse<br />

zuinigheid of had de man oog voor circulair bouwen avant-la-lettre?<br />

Zo zie je maar dat ook na 40 jaar blootstelling aan regen, wind en hagel<br />

de verzinkte staalconstructies nog in prima staat verkeerden. Klaar om<br />

nog tientallen jaren langer uitbundige fans te beschutten tegen diezelfde<br />

weersomstandigheden.<br />

MEER WETEN OVER HOE VERZINKT STAAL<br />

PAST BIJ CIRCULAIR BOUWEN?<br />

Ontdek het in ‘Galvanized Steel and Sustainable Construction: Solutions<br />

for a circular economy’, een helder stuk boordevol inzichten en spraakmakende<br />

cases.<br />

Lees de volledige publicatie op www.zekerzink.com<br />

■<br />

55


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Tekst | Ramona Kezer Beeld | Mixer2Rent<br />

Met uitgebreide ondersteuning:<br />

Duurzaam bouwen met<br />

elektrische betonmixers<br />

Op de bouwplaats speelt duurzaamheid een steeds grotere rol. De eisen worden steeds verder<br />

aangescherpt. Mixer2Rent investeert daarom in volledig elektrische mixertrailers. Die bieden een<br />

flexibele oplossing voor bijvoorbeeld werk in binnensteden. “We zien dat de vraag toeneemt.”<br />

56<br />

De betonmixers zijn geschikt voor bouwprojecten die emissieloos moeten verlopen.


THEMA DUURZAAM & CIRCULAIR<br />

Mixer2Rent verhuurt al jaren betonmixers met<br />

elektrische aandrijving en ontzorgt gebruikers<br />

hierbij volledig: van transport, onderhoud en<br />

reparatie tot cursussen voor de chauffeurs.<br />

In veel binnensteden worden strenge eisen<br />

gesteld aan de gewichten en aslasten van de<br />

voertuigen die er toegelaten worden.<br />

Maarten Hof van Mixer2Rent: “In Amsterdam<br />

bijvoorbeeld worden de regels binnenkort verder<br />

aangescherpt. Wij houden deze ontwikkelingen<br />

nauwgezet in de gaten en weten dus wat<br />

in welke steden is toegestaan. Zo kunnen onze<br />

klanten altijd over een voertuig met de juiste<br />

aslasten beschikken.”<br />

VOLOP VOORDELEN<br />

Klanten van Mixer2Rent zijn onder meer betonmortelcentrales,<br />

aannemers en transporteurs.<br />

Verhuur van de betonmixers is al mogelijk vanaf<br />

één dag, maar in de meeste gevallen huren klanten<br />

de mixers voor langere tijd, tot wel vier jaar.<br />

Het huren van betonmixers heeft zo zijn voordelen.<br />

Zo hoeft de gebruiker niet zelf te investeren<br />

en heeft hij altijd de beschikking over een<br />

modern wagenpark van hybride truckmixers.<br />

Mixer2Rent levert de betonmixers in overleg<br />

met de klant op locatie. Hof: “Met een volle<br />

tank en met duidelijke instructies voor de<br />

chauffeur, zodat die direct aan de slag kan.<br />

Daarnaast transporteren we in heel Nederland<br />

en zijn we altijd bereikbaar bij calamiteiten,<br />

schade of voor reparaties.”<br />

EMISSIELOOS<br />

De elektrisch aangedreven betonmixers zijn<br />

zeer geschikt voor projecten die emissieloos<br />

moeten verlopen, zoals dus in sommige binnensteden<br />

of voor bedrijven die vooroplopen in<br />

duurzaamheid. Hof: “De vraag neemt de laatste<br />

jaren toe, met name voor overheidsaanbestedingen.<br />

Maar ook voor duurzaam gebouwde<br />

projecten zoals kantoren. Hier spelen we op in.<br />

Je ontkomt er niet aan dat we naar volledig emissieloze<br />

voertuigen gaan. Met deze betonmixers<br />

ben je meteen klaar voor de toekomst. Je verlaagt<br />

de uitstoot bij het bouwen. Daarnaast<br />

bespaar je er natuurlijk ook brandstof mee. En<br />

doordat er geen dieselmotor meer in zit, maakt<br />

hij ook bijna geen geluid meer. Dat verhoogt<br />

het comfort en de veiligheid op de bouwplaats.<br />

De chauffeurs ervaren dat als prettig.”<br />

De betontrailers worden geleverd op de bouwplaats.<br />

VOLLEDIGE ONTZORGING<br />

Maar Mixer2Rent doet veel meer dan verhuren<br />

alleen. Hof: “Wij ontzorgen de betoncentrales<br />

en nemen alle zorgen weg. Daarnaast kunnen<br />

wij ook code 95-cursussen verzorgen, zodat<br />

de chauffeurs up-to-date blijven, de juiste certificaten<br />

kunnen halen en veilig met de mixers<br />

kunnen werken.” Zo’n cursus duurt meestal<br />

een dag. Iedereen met een vrachtwagenrijbewijs<br />

moet voldoen aan code 95 en daarvoor regelmatig<br />

herhalingscursussen volgen. Hof: “Wij<br />

verzorgen onder meer cursussen over veilig<br />

werken, zuinig rijden en omgaan met de tachograaf,<br />

met name voor chauffeurs die werken<br />

met elektrische betonmixers. Zo’n cursus heeft<br />

direct invloed op de dagelijkse gang van zaken<br />

voor de chauffeur, hij heeft er echt wat aan.” ■<br />

Doordat er geen dieselmotor in zit, maken de betonmixers bijna geen geluid.<br />

Elektrisch aangedreven betontrailer van Mixer2Rent.<br />

‘De elektrisch aangedreven betonmixers zijn<br />

zeer geschikt voor projecten die emissieloos<br />

moeten verlopen, zoals in binnensteden of voor<br />

bedrijven die vooroplopen in duurzaamheid’<br />

Flexibel bouwen zonder zelf te investeren.<br />

57


Meer kuubs storten?<br />

Huur flexibel een betonmixer<br />

bij Mixer2Rent<br />

Flexibel en<br />

duurzaam<br />

De toekomst<br />

start hier!<br />

• Geen schadelijke stoffen bij laden/lossen<br />

• Geen CO2 uitstoot bij elektrisch gebruik<br />

• Stille betonmixers<br />

• Duurzaam laden en lossen<br />

Duurzaam bouwen<br />

aan onze toekomst<br />

• Ideaal voor stedelijke gebieden<br />

• Trucks met de nieuwste Euro 6 motoren<br />

• Full service door heel Nederland<br />

• Professionele assistentie<br />

www.mixer2rent.nl<br />

100% duurzaam


De meest geprezen 3D FEM software<br />

voor het ontwerp van gebouwen en<br />

civiele constructies<br />

• Betaalbaar, efficiënt werken en<br />

zeer gebruiksvriendelijk<br />

• Perfecte uitwisseling met onder<br />

andere Tekla en Revit<br />

<strong>Beton</strong><br />

&<br />

<strong>Staalbouw</strong><br />

• 2D en 3D betonconstructies<br />

• Balken, kolommen, vloeren,<br />

wanden en betonkernen<br />

• Wereldwijd toegepast voor<br />

het ontwerp van gebouwen,<br />

bruggen, stadions, fabrieken<br />

• Ontwerp van 3D staalconstructies op<br />

basis van EC3 met nationale bijlagen<br />

• Gemakkelijk, snel en overzichtelijk<br />

Z<br />

Neem contact op voor een<br />

proeflicentie, demo of uitleg<br />

over de vele mogelijkheden<br />

+31 (0)570 - 68 29 00<br />

www.technosoft.nl<br />

Keulenstraat 9, 7418 ET Deventer


Tekst | Roel van Gils Beeld | Dywidag<br />

In Amstenrade zijn ze blij<br />

Uniek funderingsherstel<br />

voor verzakkende woningen<br />

Inwoners van de voormalige mijnstreken in Limburg ondervinden schade aan hun woningen<br />

die te herleiden zijn naar de mijnbouwactiviteiten uit het verleden. De schade is zichtbaar door<br />

scheurvorming of verzakkingen. In Amstenrade zijn onlangs zes woningen ‘verlost’ van verdere<br />

verzakking door een wel heel bijzondere techniek, bedacht en ontwikkeld door Dywidag.<br />

‘In Amstenrade zijn onlangs zes woningen<br />

‘verlost’ van verdere verzakking door een<br />

wel heel bijzondere techniek’<br />

Inwoners van de voormalige mijnstreken in Limburg ondervinden schade aan hun woningen die te herleiden zijn naar de mijnbouwactiviteiten uit het verleden.<br />

60


Het gewicht van de woning is een vast gegeven, dus de enige mogelijkheid was om de fundatie-oppervlakte te vergroten.<br />

We zijn door aannemer Van Wijnen benaderd<br />

om ons licht te laten schijnen op de funderingsproblematiek<br />

bij de zes woningen in Amstenrade,<br />

begint Robert Jansen van Dywidag. “Er lagen<br />

enkele oplossingen op tafel, maar die bleken<br />

nogal ingrijpend voor de bewoners. Het zou resulteren<br />

in veel hinder en bovendien waren er<br />

twijfels of de geopperde methodieken wel het<br />

juiste resultaat zouden bieden. Wij zijn benaderd<br />

om de aanpak te versimpelen en dat heeft<br />

geleid tot een compleet andere methodiek.”<br />

OPPERVLAKTE VERGROTEN<br />

De zes woningen zijn op staal gefundeerd met<br />

een traditionele strokenfundering. “We hebben<br />

eerst als het ware een ‘nulmeting’ gedaan waarbij<br />

we de grondspanningen hebben gecontroleerd",<br />

legt Jansen uit. “Daaruit kwam naar voren<br />

dat een en ander in evenwicht was. Zodra<br />

er ook maar iets verandert in de grond, is de<br />

kans groot dat er zettingen optreden. Om van<br />

die problematiek af te komen, moet de grondspanning<br />

worden verlaagd. Het gewicht van de<br />

woning is een vast gegeven, dus de enige mogelijkheid<br />

was om de fundatie-oppervlakte te vergroten.<br />

En dat is bereikt door de kruipruimte<br />

vóór vol te storten met beton en deze aan de<br />

bestaande fundering vast te spannen. Daarmee<br />

creëren we aanzienlijk meer oppervlakte<br />

waardoor de grondspanning enorm daalt en<br />

de massa die wordt toegevoegd in verhouding<br />

minimaal is. Mochten er plaatselijk weer zettingen<br />

optreden, dan fungeert de fundering onder<br />

de woningen als één grote plaat en is de kans<br />

op scheurvorming nihil. De krachten worden<br />

nu verdeeld over een veel groter oppervlak.”<br />

ENKELSTRENGS VZA-SYSTEEM<br />

Ook vanuit praktisch oogpunt was de oplossing<br />

van Dywidag een veel interessanter alternatief.<br />

“We hoefden geen activiteiten in<br />

de woning uit te voeren, wat maakte dat de<br />

bewoners geen overlast ondervonden van<br />

de werkzaamheden, los van een stukje bereikbaarheid<br />

over planken naar de voordeur.<br />

Rondom de woningen is namelijk een sleuf<br />

gegraven, waarbij gaten in het metselwerk zijn<br />

gemaakt om van buitenaf in de kruipruimte te<br />

komen. De kruipruimte is vervolgens volgestort<br />

tot een bepaalde hoogte, zodat deze nog<br />

altijd bereikbaar blijft voor bewoners. Vervolgens<br />

is ook de sleuf volgestort om zo een stabiele<br />

randbalk te creëren waaraan de oude<br />

strokenfundering en nieuwe vloer zijn verankerd.<br />

Het hele pakket is aan elkaar gespannen<br />

met het Dywidag enkelstrengs VZA-systeem.<br />

Het eindresultaat stemt naar ieders tevredenheid.<br />

Geonius heeft de oplossing geotechnisch<br />

beoordeeld en kwam tot de conclusie dat de<br />

grondspanning dermate is gedaald waarbij een<br />

stabiele rij woningen is ontstaan. Plaatselijke<br />

zettingen hebben geen invloed.” Ingenieursbureau<br />

Heino heeft in opdracht van DYWI-<br />

DAG dit concept constructief uitgewerkt.<br />

De oplossing van Dywidag is ook opgepakt<br />

door de Stichting Calamiteitenfonds Mijnwaterschade.<br />

“Het wordt officieel gezien als een<br />

erkende oplossing en dat heeft ertoe geleid<br />

dat we inmiddels ook al een volgend project in<br />

opdracht hebben", besluit Jansen. ■<br />

Mochten er plaatselijk weer zettingen optreden, dan fungeert de fundering onder de woningen als één grote<br />

plaat en is de kans op scheurvorming nihil.<br />

61


DE PEN<br />

62


DE PEN<br />

Ronald Huikeshoven<br />

directievoorzitter van gebiedsontwikkelaar AM<br />

DE VERBINDENDE KRACHT<br />

VAN GEBIEDSONTWIKKELING<br />

Gebiedsontwikkeling is in de wereld van bouwen nog een relatief jong vak. Het is pas eind vorige eeuw echt in zwang geraakt<br />

met de ontwikkeling van de Vinex-locaties. Voor die tijd hielden projectontwikkelaars zich vooral bezig met de ontwikkeling van<br />

individuele gebouwen. Daar is in een paar decennia tijd dus fors verandering in gekomen.<br />

Zowel binnen de stad als daarbuiten hebben we geleerd hoe we complete woongebieden kunnen creëren, een proces waarbij vaak<br />

een veelvoud aan partijen en belanghebbenden bij betrokken is. Lag bij de Vinex-gebieden de nadruk aanvankelijk vooral op het wonen,<br />

inmiddels weten we dat diverse functies die elkaar versterken - al dan niet in tijdelijke vorm - een gebied aantrekkelijk maken.<br />

Monofunctioneel, bijvoorbeeld wonen, werken óf winkelen, heeft plaatsgemaakt voor mixed-use. Deze diversiteit maakt gebiedsontwikkeling<br />

een geweldig mooi en inspirerend vak dat steeds om nieuwe kennis vraagt en dat beantwoordt aan grote<br />

maatschappelijke opgaven, zoals duurzaamheid (energie, klimaatopgave en circulariteit) én betaalbaarheid.<br />

Niet voor niets is daarvoor 15 jaar geleden de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling opgericht.<br />

Voor de nabije toekomst wordt de lat in termen van ambities, kennis, kunde en urgentie alleen nog maar hoger gelegd, zo is mijn<br />

verwachting. We staan voor grote vraagstukken in Nederland die veelal ruimtelijke consequenties hebben.<br />

Ga maar na: klimaatverandering, vergrijzing, de toekomst van de landbouw, energietransitie, nieuwe vormen van mobiliteit en<br />

niet in de laatste plaats de enorme gewenste productie van één miljoen woningen. Al deze opgaven moeten vaak in gecombineerde<br />

vorm een plek krijgen op de schaarse grond van ons landje. Dat lukt niet door ze stuk voor stuk en sectoraal aan te<br />

vliegen. Het is een aanpak die ik in de praktijk toch nog helaas veel zie. En, die niet zelden tot frustraties leidt, zoals de geplande<br />

bouw van sommige windturbineparken. Puur als energie-oplossing van bovenaf aangevlogen met als gevolgen grote discussies<br />

en gebrek aan draagvlak.<br />

Ook het kavel voor kavel invullen van de ruimte – elk door een eigen opdrachtgever met een eigen ontwerper en bouwer – is niet<br />

meer van deze tijd. Door deze fragmentatie slagen we er namelijk niet in om de overkoepelende en gebiedsgerichte ambities te realiseren.<br />

Thema’s als duurzaamheid, mobiliteit en de ‘inclusieve’ stad kunnen namelijk veel beter worden waargemaakt door deze op<br />

het hoogste schaalniveau te borgen. Met name ook de functies die geen of niet direct geld opleveren maar maatschappelijk wel van<br />

groot belang zijn – zoals bijvoorbeeld het aanbieden van broedplaatsen en plekken voor stadslandbouw – moeten vanaf het begin<br />

in de gebiedsontwikkeling worden meegenomen en daarin een plek krijgen toebedeeld (ook in de grond- en vastgoedexploitatie).<br />

In het buitenland zie ik inspirerende voorbeelden van gebiedstransformaties die ook voor de Nederlandse situatie heel goed toepasbaar<br />

kunnen zijn. Dat zal alleen van zowel publieke als private partijen nieuwe manieren van werken vragen. Beiden moeten hier<br />

hun verantwoordelijkheid in nemen. Het gaat om een integrale en toekomstbestendige kwaliteit van leven, die we met elkaar willen<br />

realiseren. Dat betekent dat we tevens integraal naar bestaande en nieuwe gebieden moeten kijken – met alle betrokken partijen.<br />

Bij opleidingen zoals de Master City Developer in Rotterdam wordt deze mindset en deze nieuwe werkwijze gedoceerd aan de stadsontwikkelaars<br />

van de toekomst. Ook breder in onze vastgoedsector kunnen we hiervan leren. We moeten durven samenwerken<br />

maar ook durven loslaten en de ander iets gunnen. Het opdrachtgeverschap voor ‘gebiedsontwikkeling 2.0’ moeten we op een andere<br />

manier organiseren, waarbij naast de overheid ook marktpartijen zich voor langere tijd aan gebiedsontwikkelingen verbinden.<br />

Voor de toekomst ligt daar – nu het gesprek over de nieuwe ronde met verstedelijkingslocaties volop wordt gevoerd – een<br />

belangrijke uitdaging. ■<br />

63


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Rijkswaterstaat<br />

Meer dan een ‘APK’<br />

Instandhoudingsinspecties<br />

aan 6.400 kunstwerken<br />

Net als auto’s worden ook de 6.400 kunstwerken van Rijkswaterstaat in ons land periodiek<br />

geïnspecteerd. Op de eerste plaats bedoeld om de veiligheid te garanderen, maar ook om een<br />

realistische inschatting te maken van toekomstig onderhoud. Rijkswaterstaat is daarin niet de enige,<br />

alle beheerders van kunstwerken doen dat in meer of mindere mate. Maar het areaal van ’s lands<br />

grootste wegbeheerder kent wel een aantal bijzonderheden.<br />

Het periodiek inspecteren van wegen en kunstwerken doen we al sinds<br />

mensenheugenis, begint Mark Zwaan, programmamanager bij Rijkswaterstaat.<br />

“Sinds een aantal jaren onderscheiden we bij kunstwerken drie vormen:<br />

het schouwen, een toestandinspectie en een instandhoudingsinspectie.<br />

Het schouwen gebeurt bijna dagelijks door aanwezige aannemers<br />

en inspecteurs in het areaal. Een toestandinspectie is een<br />

technische inspectie die jaarlijks wordt herhaald, vergelijkbaar met een<br />

periodieke keuring. De instandhoudingsinspectie tot slot is de meest<br />

ingrijpende inspectie en gebeurt eens per zes jaar. De staat van het<br />

kunstwerk wordt van top tot teen bekeken. Daarbij wordt tevens een<br />

inschatting gemaakt van wat we de komende tien jaar aan risico’s (lees:<br />

onderhoud) kunnen verwachten om op de lange termijn het object en<br />

zijn functie in stand te houden.”<br />

GENUA<br />

De Rijksinfrastructuur is cruciaal voor onze economie. “Bij onderhoud<br />

aan grote sluizen, bruggen en tunnels praat je meteen over hele grote<br />

kosten. Dat moet je managen. Er moet geld voor gereserveerd worden",<br />

legt Zwaan uit. “Bovendien, als er onderhoud uitgevoerd gaat<br />

worden, levert dat niet zelden een behoorlijke hinder op. Ook daarom<br />

is goed plannen en vooruitkijken essentieel om de hinder zoveel mogelijk<br />

te beperken. Alle inspecties verlopen risicogestuurd. Als we het<br />

risico zien toenemen neemt ook de diepgang van de inspectie toe of zal<br />

er een extra inspectie plaatsvinden of wordt een periodieke inspectie<br />

naar voren geschoven. We willen een situatie zoals in Genua is voorgevallen<br />

voorkomen. Veiligheid heeft topprioriteit.”<br />

Dat bleek eens te meer tijdens de acute afsluiting van de Merwedebrug<br />

in 2016. “Er was sprake van een tamelijk onbekend schadebeeld waarmee<br />

we weinig tot geen ervaring hadden. Er was een vermoeden van<br />

haarscheurtjes in de verbindingen, maar dat kon niet met het blote oog<br />

worden waargenomen. We zijn meteen uitgegaan van het ‘worst case’<br />

scenario om geen risico’s te nemen ten aanzien van de constructieve<br />

veiligheid van de brug.”<br />

LEERCURVE INBOUWEN<br />

Geen enkel kunstwerk in beheer van Rijkswaterstaat ontspringt de<br />

dans ten aanzien van de zesjaarlijkse Instandhoudingsinspectie. “Alle<br />

6.400 kunstwerken in ons areaal worden geïnspecteerd", stelt Zwaan.<br />

“Het varieert van viaducten, grote duikers onder wegen, tunnels, brug-<br />

64


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Uit de instandhoudingsinspecties rolt een compleet rapport met geconstateerde<br />

gebreken, risico’s, beheersmaatregelen en kosten.<br />

Het periodiek inspecteren van wegen en kunstwerken doet Rijkswaterstaat al<br />

sinds mensenheugenis,<br />

‘Het periodiek inspecteren van<br />

wegen en kunstwerken doen we al<br />

sinds mensenheugenis’<br />

gen, sluizen, gemalen, aquaducten, enz. Alleen de kleine duikers en<br />

stormvloedkeringen vallen niet onder onze scope. Die laatste groep<br />

heeft een aparte status en wordt apart gemanaged. Voor de 6.400<br />

kunstwerken sluiten we inspectiecontracten af met inspectiebureaus<br />

en ingenieursbureaus. Het gaat om driejaarlijkse contracten om enige<br />

efficiëntie te bewerkstelligen en om bovendien een leercurve in te<br />

bouwen. Assetmanagement is voortdurend in ontwikkeling binnen de<br />

infrasector, dus ook bij ons. In de loop der tijd ontstaan nieuwe inzichten<br />

waarop we met nieuwe contracten beter kunnen anticiperen. De<br />

contracten omvatten het gehele areaal. Wij bekijken vanuit de masterplanning<br />

en risicosturing welke objecten aan de beurt zijn en gaan uit<br />

van een gemiddeld aantal inspecties van duizend kunstwerken per jaar.”<br />

Uit de instandhoudingsinspecties rolt een compleet rapport met geconstateerde<br />

gebreken, risico’s, beheersmaatregelen en kosten. “Op basis<br />

van deze rapporten wordt het onderhoud geprioriteerd en geclusterd<br />

op gebiedsniveau om ook in de uitvoering tot optimalisaties te komen.<br />

Afhankelijk van de urgentie proberen we het onderhoud kostenefficiënt<br />

en met minimale hinder te plannen. Er is hiernaast ook een proces ingericht,<br />

dat wanneer het spannend wordt, er direct geacteerd kan worden.<br />

Want nogmaals: veiligheid is leidend.” ■<br />

De staat van het kunstwerk wordt van top tot teen bekeken.<br />

Net als auto’s worden ook de 6.400 kunstwerken van Rijkswaterstaat in ons land<br />

periodiek geïnspecteerd.<br />

65


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Tekst | Ramona Kezer Beeld | SGS INTRON<br />

Verplichte periodieke keuring voor CC3-gebouwen?<br />

Meer aandacht voor<br />

risico’s bouwschade<br />

SGS INTRON is onderdeel van SGS, wereldleider op het gebied van inspectie, controle, analyse<br />

en certificering. Het bedrijf houdt zich onder meer bezig met materiaalonderzoek, advies over en<br />

innovatie van bouwmaterialen en bouwprocessen. Én met het onderzoeken van bouwschades.<br />

“Een bouwschade heeft zelden maar één oorzaak, het is vaak een combinatie van factoren.”<br />

Schakel zo nodig externe specialisten in.<br />

66


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Soms komt de praktijk niet overeen met de bouwtekening.<br />

Door al tijdens de bouw periodieke controle uit te voeren, voorkom je problemen<br />

achteraf.<br />

Bouwschade heeft vaak vergaande gevolgen.<br />

‘De oorzaak is nooit één ding;<br />

het is altijd een samenspel<br />

van factoren’<br />

Soms is de bouwschade van buitenaf zichtbaar, maar zeker niet altijd.<br />

Ron Leppers, directeur SGS INTRON: “Bij bouwschades voeren wij<br />

technisch onderzoek uit als onafhankelijke partij.” Zo was SGS INTRON<br />

onder meer betrokken bij het onderzoek aan verschillende bekende<br />

panden, zoals de balkons van Patio Sevilla in Maastricht (20<strong>03</strong>), de parkeergarage<br />

onder het Bos en Lommerplein (2006), de galerijen van de<br />

Antillenflat in Leeuwarden (2011), de parkeergarage in aanbouw bij Eindhoven<br />

Airport (2017) en het dak van het AZ-stadion (2019).<br />

AFWIJKENDE CONSTRUCTIES<br />

Doel van het schadeonderzoek is onder meer het vaststellen van de<br />

oorzaak om zo herhaling te voorkomen of om een bijdrage te leveren<br />

aan het oplossen van de schuldvraag. Leppers: “Wij beoordelen bijvoorbeeld<br />

de hoeveelheid aan gewapend staal in het beton en of er sprake<br />

is van wapeningscorrosie. Of de kwaliteit van het uitgevoerde laswerk<br />

of de coating. Maar eigenlijk is de oorzaak nooit één ding; het is altijd<br />

een samenspel van factoren. En vaak zien wij dat de schade is terug te<br />

voeren naar wijzigingen ten opzichte van het oorspronkelijke ontwerp.”<br />

SIGNALEN<br />

“Wij komen bouwschades tegen waarbij de afwijkingen zo groot zijn dat<br />

je eigenlijk vroegtijdig al weet dat je problemen kunt verwachten. Soms<br />

horen we ook achteraf dat er tijdens de bouwfase al signalen waren,<br />

zoals bijvoorbeeld plasvorming op verdiepingsvloeren of scheurvorming.<br />

Maar dat blijkt niet altijd een reden om vroegtijdig aan de bel te trekken.”<br />

PERIODIEKE KEURING<br />

Voor nieuwbouw treedt naar verwachting op 1 juli 2022 de Wet<br />

kwaliteitsborging voor het bouwen in werking. Deze wet voorziet in<br />

controles om te borgen dat nieuwbouw ook daadwerkelijk conform<br />

het ontwerp gebouwd wordt. Voor bestaande bouw is er nog geen<br />

kwaliteitsborgingssysteem en SGS maakt zich met andere partijen<br />

sterk voor een periodieke keuring van onder meer CC3-gebouwen.<br />

“Van veel bestaande gebouwen weten we te weinig. De eigenaren zijn<br />

verantwoordelijk voor het onderhoud en het controleren op schades.<br />

Maar we kunnen niet verwachten dat zij in alle gevallen deskundig zijn.<br />

Daarom ben ik voorstander van een wettelijke regeling, zoals die nu al<br />

geldt voor zwembaden en galerijvloeren. Verplichte inspecties leiden<br />

hier wel degelijk tot verbetering.”<br />

VOLOP TECHNIEKEN<br />

Hoe zo’n borgingssysteem voor bestaande bouw eruit moet zien? Leppers:<br />

“Op basis van een nulmeting kun je dan afspraken maken over<br />

welke onderdelen gekeurd moeten worden en hoe vaak. Risicogestuurd<br />

dus. Mijn pleidooi is: er zijn volop technieken beschikbaar om gebouwen<br />

te controleren. Maak hier gebruik van. Dan weet je precies wat de daadwerkelijke<br />

situatie is, kun je schade voorkomen en de veiligheid garanderen.<br />

Bedrijven hebben vaak niet alle deskundigheid in huis. Schakel dus<br />

externe specialisten in als dat nodig is. Dat doen wij ook, bijvoorbeeld<br />

constructeurs om de constructie na te rekenen.” ■<br />

67


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Nebest<br />

Volgende stap richting een circulaire en<br />

klimaatneutrale infrastructuur<br />

Herbruikbaarheidsscan:<br />

‘DUURZAME’ aanvulling<br />

op IAK<br />

Sinds jaar en dag is Nebest betrokken bij het uitvoeren van de Instandhoudingsadvisering<br />

Kunstwerken (IAK) voor Rijkswaterstaat. In het kader van de Rijksbrede doelstelling om in 2050<br />

circulair en klimaatneutraal te werken, ontwikkelde Nebest binnen het consortium Closing<br />

The Loop de Herbruikbaarheidsscan. Een tool waarmee de herbruikbaarheid van bestaande<br />

objectonderdelen van kunstwerken heel efficiënt en grotendeels parallel aan de reguliere<br />

instandhoudingsinspecties bepaald kan worden. Op die manier kunnen kansen voor hoogwaardig<br />

hergebruik vroegtijdig worden gesignaleerd.<br />

In het kader van de Rijksbrede doelstelling om in 2050 circulair en klimaatneutraal te werken, ontwikkelde Nebest binnen het consortium Closing The Loop de<br />

Herbruikbaarheidsscan.<br />

68


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

vastleggen van de paramaters hebben we gebruikgemaakt van de decompositie<br />

uit de NEN 2767 en kennis uit onder andere het platform<br />

CB23. De datastructuur is bovendien zodanig gekozen dat deze eenvoudig<br />

uitgewisseld kan worden met derden, zoals de Nationale Bruggenbank<br />

en het Madaster. Dit is essentieel om hergebruik te stimuleren.”<br />

De Herbruikbaarheidsscan is beslist niet het tiende platform in de rij dat<br />

zich profileert als materialenpaspoort, benadrukt Van den Berg. “Wij<br />

zetten de scan in om informatie die relevant is voor hergebruik te verzamelen.<br />

Om er op die manier voor te zorgen dat men daadwerkelijk<br />

met hergebruik aan de slag kan gaan. In oktober gaan we voor Rijkswaterstaat<br />

tien kunstwerken inventariseren met de Herbruikbaarheidsscan<br />

en werken we toe naar een geïntegreerde aanpak met de IAK om<br />

deze volgend jaar bij het nieuwe contract definitief in te zetten.” ■<br />

De puzzelstukken en betrokken partijen binnen Closing the Loop.<br />

SBIR-OPROEP CIRCULAIRE VIADUCTEN<br />

Naar aanleiding van de SBIR-oproep Circulaire Viaducten zet consortium<br />

Closing The Loop, bestaande uit Nebest, Antea Group, GBN Groep<br />

en Strukton Civiel in samenwerking met Rijkswaterstaat, een volgende<br />

stap richting een circulaire en klimaatneutrale infrastructuur. Hier valt<br />

nog een wereld te winnen. Ruim 70% van de bestaande kunstwerken<br />

wordt namelijk gesloopt met de traditionele sloopkogel, ook nog eens<br />

(ruim) vóór het einde van de technische levensduur. Het beton belandt<br />

vervolgens veelal als fundatiemateriaal onder een weg. “Dat is niet bepaald<br />

duurzaam, maar diep downcyclen", zegt Wouter van den Berg,<br />

New Business Manager bij Nebest. “Binnen het consortium Closing the<br />

Loop geloven wij erin dat bestaande kunstwerken een tweede leven<br />

verdienen in de vorm van nieuwe kunstwerken.”<br />

‘Een circulaire infrastructuur valt<br />

of staat met de kennis van het<br />

huidige areaal’<br />

DOOS MET LEGOBLOKKEN<br />

Vanuit de reguliere instandhoudingsinspecties inspecteert Nebest jaarlijks<br />

een groot aantal kunstwerken. “We brengen daarbij vooral risico<br />

gestuurd de onderhoudsbehoefte in kaart. We checken dan of er onbeheersbare<br />

risico’s zijn die extra aandacht behoeven", legt Van den Berg<br />

uit. “Hoe mooi zou het zijn als je gelijktijdig informatie kan ophalen over<br />

de herbruikbaarheid? Een circulaire infrastructuur valt of staat namelijk<br />

met de kennis van het huidige areaal. Er is best veel kennis, maar versnipperd<br />

en niet in handige datasystemen gevangen. Het areaal is net als<br />

een grote doos met legoblokken waarmee je prima kunt (her)bouwen.<br />

Het probleem is dat we niet exact weten waar zich welk blokje bevindt,<br />

wat de kwaliteit ervan is, wat de constructieve eigenschappen zijn en<br />

wanneer het beschikbaar komt. Met de Herbruikbaarheidsscan zorgen<br />

we voor een geordende set aan legoblokken, zodat deze materialen en<br />

onderdelen snel en efficiënt inzetbaar zijn voor een tweede leven.”<br />

VERANKERING IN DE IAK<br />

Belangrijk uitgangspunt bij de ontwikkeling van de Herbruikbaarheidsscan<br />

was de verankering in de huidige methodieken voor instandhoudingsinspecties.<br />

“De Herbruikbaarheidsscan is in onze inspectiesoftware<br />

geïntegreerd", zegt Christian Rademaker, Data Engineer en Innovatiemanager<br />

bij Nebest. “Hierin is een hiërarchische structuur aangemaakt<br />

waarbij je per onderdeel de losmaakbaarheid, de restlevensduur, de<br />

constructieve eigenschappen en de kwaliteit kan bepalen. Voor het<br />

De datastructuur is zodanig gekozen dat deze eenvoudig uitgewisseld kan<br />

worden met derden, zoals de Nationale Bruggenbank en het Madaster.<br />

69


Elcometer 331 Dekkingsmeter<br />

Gebouwinspecties en validatie<br />

van constructiegegevens<br />

VERKRIJG INZICHT IN DE OPBOUW EN KWALITEIT VAN CONSTRUCTIES<br />

Wij verschaffen inzicht in de staat en de (rest)levensduur van een<br />

constructie, de omvang en oorzaak van schades en eventuele<br />

daaraan verbonden risico’s.<br />

Het opsporen van (niet-zichtbare) elementen in (beton)constructies<br />

voor schadebeoordeling, herstel en renovatie behoort ook<br />

tot onze expertises. Hiervoor hanteren we een diversiteit aan<br />

niet-destructieve technieken (NDO) waarbij we geen of zo<br />

minimaal mogelijke schade aan constructies toepassen. Mogelijke<br />

toepassingen zijn het opsporen van wapening, achterhalen van<br />

eventuele gebreken en risico’s op wapeningscorrosie.<br />

WWW.SGS.COM/INTRON<br />

elcometer.com<br />

Nebest is een onafhankelijk ingenieurs- en adviesbureau.<br />

Gespecialiseerd in inspectie, onderzoek, technisch advies en<br />

projectmanagement met een sterke focus op assetmanagement.<br />

Met meer dan 220 medewerkers bieden wij gespecialiseerde<br />

technische expertise die bijdraagt aan een efficiënte en constructief<br />

veilige gebouwde omgeving. De organisatie is actief binnen<br />

civieltechnische, bouwkundige en elektrotechnische projecten.<br />

Materiaalkunde<br />

– <strong>Beton</strong><br />

– Staal<br />

– Hout<br />

– Metselwerk<br />

– Coatings<br />

– Natuursteen<br />

Nader onderzoek<br />

– Schadeanalyse<br />

– Destructief onderzoek<br />

– Niet-destructieve metingen<br />

Laboratorium onderzoek<br />

– Fysisch<br />

– Chemisch<br />

– Microscopisch<br />

– <strong>Beton</strong>technologisch<br />

Constructieve veiligheid<br />

– Restlevensduurbepaling<br />

Nebest B.V.<br />

Marconiweg 2<br />

4131 PD Vianen<br />

T 085 489 01 00<br />

F 085 489 01 01<br />

E info@nebest.nl<br />

I www.nebest.nl<br />

NEBEST


THEMA INSPECTEREN | MONITOREN | ONDERZOEKEN<br />

Tekst | Ramona Kezer Beeld | Elcometer<br />

Meten is weten<br />

Laagdiktemeters, betonmeters<br />

en materiaaldiktemeters voor<br />

verschillende toepassingen<br />

Elcometer ontwerpt, produceert en levert inspectieapparatuur voor de coating-, beton- en<br />

metaaldetectie-industrie. De gratis Elcomaster data management software maakt het mogelijk om<br />

met Elcometer inspectieapparatuur metingen op te slaan en te rapporteren.<br />

Elcometer 456 laagdiktemeter in actie(Beeld: Elcometer)<br />

Elcometer 331 dekkingsmeter(Beeld: Elcometer)<br />

‘Soms staan we er zelf ook van te kijken<br />

waarvoor onze meters worden gebruikt’<br />

Johan Figlarz, verantwoordelijk voor marketing<br />

en sales bij Elcometer: “Een van onze vele producten<br />

is de Elcometer 456 laagdiktemeter om<br />

de coatinglaag op een ferro of non-ferro ondergrond<br />

te meten. Zo kun je naast de dikte van<br />

coating- en verflagen, ook meten hoe dik een<br />

goudlaag is, of zelfs een laag vuil in een ventilatiesysteem.<br />

Dat is het mooie aan dit product: een<br />

coating kan alles zijn en is overal om ons heen<br />

aanwezig. We hebben veel klanten in verschillende<br />

industrieën, zelfs de cosmetica-industrie.”<br />

Specifiek voor de bouw heeft Elcometer een<br />

laagdiktemeter die coatinglagen op beton kan<br />

meten, betonmeters die meten waar de bewapening<br />

zit en materiaaldiktemeters. Deze<br />

ultrasone materiaaldiktemeter kan de dikte<br />

van bijna elk homogeen materiaal meten. Elcometer<br />

levert deze meters aan onder meer<br />

aannemersbedrijven, bouwbedrijven, staalfabrikanten<br />

en staalverwerkingsbedrijven.<br />

Figlarz: “Vanuit ons verkoopkantoor in Utrecht<br />

beleveren wij de Nederlandse en Belgische<br />

markt. Maar Elcometer heeft 170 distributeurs<br />

wereldwijd, Elcometer instrumenten zijn echt<br />

overal te verkrijgen.”<br />

Recent nam Elcometer twee andere bedrijven<br />

over. “Sinds vorig jaar produceren en leveren we<br />

mobiele straalketels dankzij de overname van<br />

Blastline Ltd. En recent namen we Sagola over,<br />

een Spaanse fabrikant van verfpistolen. Maar ook<br />

organisch blijven we doorgroeien. Er is steeds<br />

meer vraag naar coating inspectieapparatuur, omdat<br />

er steeds strengere eisen aan producten en<br />

processen worden gesteld. Naast meten wordt<br />

rapporteren van de gemeten waarden steeds<br />

belangrijker, met de gratis Elcomaster data management<br />

software voor de PC, iOS en Android<br />

mobiele apparaten is dit eenvoudig te realiseren.”<br />

Kortom, Elcometer is volop in ontwikkeling.<br />

Figlarz: “We hebben een grote R&D-afdeling en<br />

introduceren continu nieuwe producten.” ■<br />

71


Tekst | Lieke van Zuilekom Beeld | ASK Romein<br />

Nieuwbouw Bras Elektrotechniek, Oss:<br />

‘Voor één keer de<br />

rollen omgedraaid’<br />

Een focus op kennis, kunde en kwaliteit. Maar ook: lange termijn partnerships met opdrachtgevers,<br />

leveranciers én ketenpartners. Volgens deze missie ontwerpt en bouwt ASK Romein al bijna 20 jaar<br />

bedrijfsgebouwen, datacenters, distributiecentra, parkeergarages en opslagloodsen voor een keur<br />

aan (inter)nationale opdrachtgevers. “Eén van onze vaste onderaannemers is Bras Elektrotechniek,<br />

waarmee we door het hele land projecten uitvoeren. Bijvoorbeeld in distributiecentra”, vertelt Marcel<br />

Michielsen, Algemeen Directeur van ASK Romein Bouw. “De relatie en het vertrouwen dat we de<br />

afgelopen jaren hebben opgebouwd, maar ook de groei die de E-installateur doormaakt, hebben<br />

recent geleid tot een bijzonder nieuw referentieproject: de ontwikkeling en bouw van het nieuwe<br />

bedrijfspand van Bras Elektrotechniek in Oss, waarbij onze rollen voor één keer zijn omgedraaid.”<br />

72


“Vanaf de ontwerp- en uitvoeringstekeningen<br />

en het indienen van de bouwvergunning tot<br />

en met de grondwerkzaamheden, fundering,<br />

gebouwriolering, staalconstructie, complete<br />

gebouwschil, dakbedekking en hemelwaterafvoeren:<br />

ook dit project hadden we van A tot<br />

Z in eigen hand”, vertelt Michielsen. “In totaal<br />

omvat de nieuwbouw circa 3.000 vierkante<br />

meter bedrijfshal en kantoren op bedrijventerrein<br />

Zeeheld in Oss. Begin juli hebben wij onze<br />

werkzaamheden opgeleverd aan Bras Elektrotechniek,<br />

dat in eigen beheer de verdere inrichtingswerkzaamheden,<br />

terreininrichting en<br />

installatietechnieken verzorgt.”<br />

UNIEK EN TRANSPARANT<br />

GEBOUWONTWERP<br />

“Bras Elektrotechniek hecht veel waarde aan<br />

een duurzaam gebouw, waarin medewerkers<br />

én bezoekers zich welkom voelen”, vertelt<br />

Tom Kropf, Commercieel Directeur Bouw bij<br />

ASK Romein Bouw. “Dit vertaalde zich in een<br />

uniek en transparant ontwerp, dat hoog scoort<br />

op het gebied van energie, milieu, gezondheid,<br />

gebruikskwaliteit en toekomstwaarde. Bovendien<br />

wordt de jarenlange expertise van de E-<br />

installateur tot in detail doorgevoerd. Elektrotechnische<br />

installaties blijven overal in het zicht.<br />

Bijvoorbeeld dankzij de toevoeging van glazen<br />

meterkastdeuren. Ook is het dak eenvoudig<br />

toegankelijk gemaakt, zodat belangstellenden<br />

onder andere de PV-installatie kunnen bekijken.<br />

Op de eerste verdieping is een buitenterras ingericht,<br />

die in directe verbinding staat met de<br />

kantine en waar medewerkers even hun rust<br />

kunnen pakken tijdens een hectische werkdag.”<br />

Voor de gevelafwerking is gekozen voor antracietgrijze sandwichpanelen.<br />

BESTE EN MEEST EFFICIËNTE<br />

INDELING<br />

“In de ontwerpfase hebben we regelmatige<br />

afstemmingsoverleggen gevoerd met Bras<br />

Elektrotechniek, om tot de beste en meest<br />

efficiënte indeling van het bedrijfspand te komen”,<br />

aldus Kropf. “Op de begane grond komen<br />

medewerkers met hun werkbussen aan<br />

om materialen te laden en lossen. Bovendien<br />

zijn hier de technische ruimte, werkplaats,<br />

magazijnruimtes en kantoren voor de administratie<br />

ingericht. Bijzonder is de toevoeging van<br />

een grote praktijk-/opleidingscentrum van 161<br />

vierkante meter, waar nieuwe elektrotechnisch<br />

‘Ook dit project hadden we van A tot Z<br />

in eigen hand’<br />

In totaal omvat de nieuwbouw circa 3.000 vierkante meter bedrijfshal en kantoren op bedrijventerrein Zeeheld<br />

in Oss.<br />

installateurs de fijne kneepjes van het vak kunnen<br />

leren. De overige kantoren en kantine zijn<br />

op de eerste verdieping voorzien.”<br />

Aan de voorzijde van het gebouw is een overstek<br />

gecreëerd, die wordt gedragen door imposante<br />

stalen V-kolommen, vertelt hij. “Voor de<br />

gevelafwerking is gekozen voor antracietgrijze<br />

sandwichpanelen, die het pand een hoogwaardige<br />

uitstraling geven én perfect aansluiten bij<br />

de huisstijlkleur van Bras Elektrotechniek.”<br />

Ing. Peter Bras, directeur bij Bras Elektrotechniek,<br />

is zeer content met het eindresultaat.<br />

“Bij deze wil ik het hele team van ASK Romein<br />

Bouw bedanken voor de samenwerking en het<br />

realiseren van ons nieuwe bedrijfspand”, vertelt<br />

hij. “Van samen werken naar samenwerken.”<br />

OVER ASK ROMEIN<br />

ASK Romein is een bedrijvengroep met vestigingen<br />

in België en Nederland en een internationale<br />

afzetmarkt. “Vanuit onze vestigingen<br />

in Roosendaal, Katwijk, Sluiskil en Malle (BE)<br />

en met eigen projectteams voor verkoop,<br />

ontwerp, engineering, productie en uitvoering<br />

werken we bouwprojecten uit van A tot Z”,<br />

aldus Michielsen. “In onze vestigingen in Vlissingen<br />

en Middelburg produceren we bovendien<br />

hoogwaardige staalconstructies, die dankzij de<br />

ligging aan open water zeer groot van afmeting<br />

kunnen zijn. Waar nodig versterken onze<br />

zusterbedrijven elkaar. Om optimaal invulling<br />

te geven aan klanteisen en -wensen, schuiven<br />

onze specialisten graag zo vroeg mogelijk in<br />

het traject aan tafel. Een aanpak die ook in Oss<br />

heeft geleid tot een hoogwaardig opleverresultaat<br />

én een zeer tevreden opdrachtgever.” ■<br />

73


Tekst | Philip Doutreligne Beeld | Groep Olthof BV<br />

Vakkundig automatiseren<br />

van manuele taken<br />

in de betonindustrie<br />

Olthof Groep BV uit het Nederlandse Sappemeer is een<br />

familiebedrijf in handen van de gebroeders Olthof. Ze groeiden<br />

uit tot een belangrijke speler inzake de productie van beton,<br />

prefab betonelementen, granulaten, zand en grind. Tevens zijn<br />

ze actief op het vlak van de inname van spoorballast alsook<br />

transport en verhuur van zowel machines als containers. Een<br />

recente samenwerking met Echo Precast Engineering leidde tot<br />

de installatie van een hoogtechnologische plotter en betonzuiger,<br />

die sneller en preciezer werken toelaten met minder mankracht.<br />

VEEHOUDERS WORDEN<br />

BETONPRODUCENT<br />

Initieel was het bedrijf enkel actief in de veehouderij,<br />

waarbij ze een betoncentrale aankochten<br />

om zelf de betonelementen te produceren<br />

voor de uitbreiding van hun eigen infrastructuur.<br />

Met de oprichting van Olthof Prefab legden<br />

ze zich steeds meer toe op de productie<br />

van betonnen stapelblokken en voorgespannen<br />

kanaalplaatvloeren voor derden. Met de<br />

bouw van een tweede betoncentrale zegden<br />

ze in 2019 de veehouderij definitief vaarwel en<br />

legden ze zich uitsluitend op beton toe.<br />

TECHNOLOGISCHE<br />

HOOGSTANDJES<br />

Om hun productieprocessen verder te optimaliseren,<br />

namen ze contact op met Echo Precast<br />

Engineering NV uit het Belgische Houthalen-<br />

Helchteren. Deze ontwikkelen, produceren<br />

en plaatsen wereldwijd machines en installaties<br />

voor de productie van voorgespannen<br />

betonelementen. Een grondige analyse van de<br />

specifieke behoeftes en mogelijkheden leidde<br />

tot de installatie van een ultraprecieze automatische<br />

SmartJet ® plotter voor Weep Hole Drilling<br />

en een performante betonzuiger.<br />

MEER PRECISIE EN ZEKERHEID<br />

Volgens de basisgegevens van de architect en<br />

constructeur werkt Olthof Prefab het legplan<br />

uit en worden de vloerelementen berekend.<br />

De nieuwe plotter merkt de elementen en<br />

markeert de ingetekende uitsparingen, inbouwvoorzieningen<br />

en zaagsnedes wanneer<br />

deze uit de extruder komen. De ontwateringsgaten<br />

worden in het proces geautomatiseerd<br />

meegenomen. De plotter kan aan de<br />

boven- en zijkanten geometrische figuren,<br />

letters, cijfers en zelfs logo's markeren en de<br />

communicatie met de plotter verloopt via USB<br />

of WiFi. Dankzij de plotter worden menselijke<br />

fouten met als resultaat verkeerde boorgaten<br />

uitgesloten. Het opnieuw produceren van een<br />

verkeerde kanaalplaatvloer is immers een dure<br />

zaak met dubbele aanmaak-, transport- en<br />

kraankosten als gevolg.<br />

Automatische plotter SmartJet ® .<br />

De betonzuiger is achter de plotter geplaatst<br />

en zuigt na de markering het overtollig beton<br />

weg ter hoogte van de afwateringen, open kanalen,<br />

schouwopeningen, hamerkoppen en kolomuitsparingen.<br />

De betonzuiger reinigt tevens<br />

de sporen van de baan. Door de snelheid en<br />

precisie van werken en het uitsparen van enkele<br />

jobs zonder noemenswaardige toegevoegde<br />

waarde verhoogt Olthof Prefab alvast zijn efficiëntie<br />

tijdens het productieproces. Beide<br />

machines zijn leverbaar zowel in standaard uitvoering<br />

als in maatwerk. Al met al een slimme<br />

investering die zichzelf snel terugverdient!<br />

Roeland Reenaers, Area Sales Manager bij<br />

Echo Precast Engineering: “Wat ik vooral onthoud<br />

uit deze fijne en vlotte samenwerking<br />

met Olthof is de constructieve wisselwerking<br />

bij de uitwisseling van ideeën om tot een optimale<br />

oplossing te komen”.<br />

Frank Arkema, Bedrijfsleider bij Olthof Prefab<br />

BV verwoordt het als volgt: “Deze voortreffelijke<br />

samenwerking met Echo Precast Engineering<br />

stelt ons in staat een geweldige stap<br />

voorwaarts te maken bij de opschaling en automatisering<br />

van onze productieprocessen“. ■<br />

74


<strong>Beton</strong>zuiger om uitsparingen en openingen te maken<br />

in verse beton.<br />

‘Sneller en preciezere kanaalplaten produceren’<br />

Dankzij de plotter SmartJet worden menselijke fouten<br />

in de markering uitgesloten.<br />

Bovenkant en zijkanten multi dot printen. Zoals bedrijfslogo’s, tekst, ordernummers etc.<br />

Ergonomisch ontwerp om de taak voor de operator<br />

te vergemakkelijken.<br />

75


Machines op maat<br />

• Complete turn-key leverancier voor<br />

uw voorgespannen productie<br />

• Machines op maat, naargelang uw<br />

wensen<br />

• In-house, eigen makelij van engineering<br />

en software oplossingen<br />

Echo Precast Engineering innoveert van<br />

installaties en machines voor de productie van<br />

voorgespannen kanaalplaatvloeren en meer.<br />

De veelzijdigheid van onze machines, dit in<br />

combinatie met onze expertise in engineering,<br />

is de sleutel tot uw success.<br />

www.echoprecast.com<br />

meer Informatie


Kyocera Senco Construction Netherlands<br />

(voorheen onderdeel van MCB Nederland)<br />

J.F. Kennedylaan 51a<br />

5555 XC Valkenswaard<br />

T +31 (0)40 249 24 01<br />

E Info@kyocera­senco­construction.nl<br />

Uw totaalleverancier voor de staalbouw, betonbouw<br />

en grond-,weg- en waterbouw<br />

Uitgebreid assortiment bevestigingsmiddelen welke we<br />

binnen 24 uur op ieder adres in Nederland en België leveren,<br />

ook op de bouwplaats. Naast de standaard bevestigingsartikelen<br />

leveren we ook draadeinden op maat gezaagd (ook uit<br />

voorraad) en samengestelde haakankersets<br />

www.kyocera-senco-construction.nl<br />

Uw eigen specificatie en ontwerp<br />

Naast standaard oplossingen leveren wij ook bevestigingsmaterialen<br />

in speciale uitvoeringen en voor speciale<br />

toepassingen. Door uzelf ontworpen artikelen worden<br />

volgens tekening of monster geproduceerd.<br />

TIL<br />

TIL<br />

HET SCANNEN VAN BETON<br />

TIL<br />

HET<br />

HET<br />

SCANNEN<br />

NAAR SCANNEN<br />

VAN BETON<br />

NAAR<br />

EEN<br />

EEN<br />

HOGER VAN<br />

HOGER<br />

NIVEAU BETON<br />

NAAR EEN HOGER<br />

NIVEAU<br />

NIVEAU<br />

Structure Scan Mini Series<br />

Structure Mobiele Scan GPR Mini oplossingen Series<br />

Structure Mobiele Scan GPR Mini oplossingen Series<br />

Mobiele GPR oplossingen<br />

De Structure Scan Mini is een handheld GPR-systeem.<br />

IP 65 dus geschikt De voor Structure de zware Scan omstandigheden Mini is een handheld op de GPR-systeem.<br />

bouwplaats.<br />

Zeer IP 65 gebruiksvriendelijke dus geschikt De voor Structure de en zware Scan<br />

met krachtige omstandigheden Mini is een handheld<br />

sofware & op rapportage de GPR-systeem.<br />

bouwplaats. tools.<br />

Zeer IP 65 gebruiksvriendelijke dus geschikt voor de<br />

Uitgerust met 2,7 en zware<br />

GHz-antenne met krachtige omstandigheden<br />

voor sofware superieure & op rapportage de bouwplaats.<br />

doelresolutie. tools.<br />

Zeer gebruiksvriendelijke Uitgerust met 2,7 en GHz-antenne met krachtige voor sofware superieure & rapportage doelresolutie. tools.<br />

Uitgerust met 2,7 GHz-antenne voor superieure doelresolutie.<br />

In de Benelux exclusief verkrijgbaar bij De Looper ANALYTICAL bv<br />

In de Benelux exclusief verkrijgbaar bij De Looper ANALYTICAL bv<br />

+31 (0) 13 505 42 16 In de | info@delooperanalytical.com Benelux exclusief verkrijgbaar bij | www.delooperanalytical.com<br />

De Looper ANALYTICAL bv<br />

+31 (0) 13 505 42 16 | info@delooperanalytical.com | www.delooperanalytical.com<br />

+31 (0) 13 505 42 16 | info@delooperanalytical.com | www.delooperanalytical.com


ai16158965645_stedenbouw 76721 Twintec_advertentieDEF.pdf 1 16-3-<strong>2021</strong> 13:09:25<br />

Twintec Nederland<br />

De staalvezelspecialist in industrievloeren<br />

Tel: <strong>03</strong>45 532 878 - www.twintec.nl - info@twintec.nl<br />

C<br />

M<br />

Y<br />

CM<br />

MY<br />

CY<br />

CMY<br />

K<br />

<strong>Beton</strong>Check,<br />

zeker weten!<br />

Met specialissche meetapparatuur<br />

brengen wij<br />

volledige betonconstruces<br />

in beeld en signaleren en<br />

onderzoeken we verdachte<br />

plekken. Dit brengt<br />

beginnende betonrot aan<br />

het licht en zorgt voor een<br />

exacte inschang van de<br />

risico’s. Op basis van deze<br />

check kun je gerichte maatregelen<br />

nemen. Zoveel als<br />

nodig, maar nooit onnodig<br />

veel.<br />

Hoe je roest aljd een<br />

stapje voor blij…?<br />

Lees meer op<br />

<strong>Beton</strong>Check.nl<br />

Van der Heide<br />

Jouw wereld elke dag veiliger


Snelle verwerking<br />

Groot oppervlak<br />

Prefab geoptimaliseerd<br />

VAN SCHETS<br />

TOT IN BETON<br />

Met een compleet en breed assortiment producten voor de bouw,<br />

afstandhouders in het bijzonder, is ENVO-FIX al meer dan 65 jaar<br />

de gespecialiseerde totaalleverancier voor de betonverwerkende<br />

industrie. Kwaliteitsproducten en goede adviezen garanderen<br />

efficiënte verwerking van de afstandhouders. Maar wat als<br />

een specifieke situatie om een unieke eigenschap vraagt?<br />

Zachte ondergrond, waterdicht werk, verticale of horizontale<br />

bewapening, zware belasting of zichtwerk? De knowhow en het<br />

ruime assortiment “originals” van ENVO-FIX bieden in iedere<br />

denkbare situatie de verborgen kwaliteit!<br />

100% KWALITEITSPRODUCTEN ACCURATE LEVERING IN HEEL NEDERLAND AL 3 GENERATIES FAMILIEBEDRIJF<br />

BESTEL GRATIS MONSTERS OP ENVO-FIX.NL<br />

ENVO-FIX B.V. WILLEM DE ZWIJGERSTRAAT 18 2411VV BODEGRAVEN T: 0172 61 22 88 F: 0172 61 73 36 WWW.ENVO-FIX.NL


TILBURG DC 5<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Twintec<br />

Breeam very good project<br />

EEN BEDRIJFSVLOER<br />

MET VERLAAGDE<br />

CO 2<br />

-FOOTPRINT<br />

In 2017 kocht Prologis de laatste 150.000 vierkante meter beschikbare grond op bedrijventerrein<br />

Vossenberg West II in Tilburg. De afgelopen jaren is hier gefaseerd gebouwd aan Tilburg DC 5, een<br />

zogenaamd build-to-suit distributiecentrum met maximale flexibiliteit voor de gebruikers. Na eerder<br />

fase AB en CD te hebben afgerond, legt Twintec nu de laatste hand aan de bedrijfsvloeren in fase<br />

EFG. Een vloer die zich onderscheidt ten opzichte van de twee vorige fasen vanwege een gevraagde<br />

vlakheidseis en de verschillende testen op het gebied van duurzaamheid en CO 2<br />

-uitstoot.<br />

80


TILBURG DC 5<br />

Twintec is een bekend gezicht op DC 5 in Tilburg.<br />

“De eerste twee fasen hebben we in een eerder<br />

stadium reeds succesvol afgerond", begint Marieke<br />

Pitlo van Twintec. “Fase EFG maken we nu<br />

in opdracht van ASK Romein. Het gaat ook hier<br />

om een hybride gewapende vloer met staalvezels,<br />

de Twintec ® ULTIMATE, net als in alle andere<br />

DC 5’s van Prologis, maar met één groot<br />

verschil: Twintec produceert nu een vlakheid<br />

conform de DIN 15185 ‘all over’ in één richting.”<br />

MAXIMALE FLEXIBILITEIT<br />

Het feit dat Prologis voor fase EFG kiest voor<br />

een DIN 15185 ‘all over’ in één richting zorgt<br />

voor een maximale flexibiliteit in de toekomst,<br />

erkent Pitlo. “De hallen zijn dan flexibel indeelbaar:<br />

een wijziging in de stellingplannen is<br />

geen enkel probleem. De drie fases behelzen<br />

in totaal een vloeroppervlakte van 37.000 m².<br />

Een klus die we in zestien dagen klaren met<br />

de inzet van onze in-house geproduceerde<br />

Laserscreed en Toppingspreader voorzien van<br />

speciale voorzieningen om de hoge vlakheid te<br />

behalen. Daarnaast is ook nog sprake van een<br />

drietal mezzaninevloeren en de kantoorvloeren,<br />

alles bij elkaar opgeteld goed voor 4.681<br />

m². In totaal is er in die zestien dagen een kleine<br />

5.800 m³ beton verwerkt in de vloeren met<br />

een gemiddelde dikte van 16,5 centimeter.”<br />

CO 2<br />

-FOOTPRINT<br />

Twintec heeft de vloeren in DC 5 zo CO 2<br />

-neutraal<br />

mogelijk gerealiseerd. Pitlo: “Dit start al bij<br />

het engineeren van de vloer. Dikte, gebruikersfunctie,<br />

hoeveelheid wapening, alle componenten<br />

worden hierin meegenomen. Het gaat hier<br />

immers om een Breeam Very Good-project.<br />

Het gebruik van staalvezels levert daarnaast<br />

ook de nodige CO 2<br />

-besparingen op.” Twintec<br />

is zeer actief met nieuwe ontwikkelingen in het<br />

kader van het verlagen van de CO 2<br />

-voetafdruk.<br />

AMBITIES<br />

Twintec Group en dus ook Twintec Nederland<br />

heeft in zijn core values het milieu en dus ook<br />

de CO 2<br />

-uitstoot hoog in het vaandel staan.<br />

“Zo testen we bijvoorbeeld uitvoerig onze<br />

Twincon ® vezel, een vezel gewonnen uit oude<br />

autobanden", legt Pitlo uit. “Het resulteert in<br />

een forse reductie van de CO 2<br />

-uitstoot ten<br />

opzichte van het gebruik van een traditionele<br />

staalvezel. Met deze vezel produceren wij onder<br />

andere de ECO Twintec ® ULTIMATE, die<br />

we ook hier op het project DC 5 in Tilburg<br />

hebben aangebracht. Daarnaast voeren we<br />

testen uit met onze krimpreducerende toeslagstof<br />

en zetten we voortdurend in op het<br />

doorontwikkelen van onze machines. Door<br />

ons zusterbedrijf Topp & Screed is inmiddels<br />

een elektrische laserscreed, de TS6100E, ontwikkeld<br />

en in gebruik genomen. Ook op het<br />

gebied van polijstmachines worden stappen gemaakt.<br />

In samenwerking met Hofstede Trading<br />

BV hebben we op DC 5 elektrische polijstmachines<br />

ingezet met een goed resultaat. Uiteindelijk<br />

willen we naar een CO 2<br />

neutrale vloer<br />

gedurende de gehele levensduur van de vloer.<br />

Onze Twintec Research & Engineering afdeling<br />

doet hier vele onderzoeken naar. We verwachten<br />

dan ook om binnen niet al te lange tijd een<br />

CO 2<br />

-paspoort van elk afzonderlijk geproduceerde<br />

vloer te kunnen overhandigen.” ■<br />

‘We verwachten binnen<br />

niet al te lange tijd<br />

een CO 2<br />

-paspoort<br />

van elk afzonderlijk<br />

geproduceerde vloer te<br />

kunnen overhandigen’<br />

Stort in uitvoering.<br />

Integratiemachine klaar voor gebruik.<br />

Op DC 5 heeft Twintec met succes een elektrische polijstmachine ingezet.<br />

81


KOPENHAGEN THE SILO<br />

Tekst | ZinkInfo Benelux Beeld | Rasmus Hjortsh \ Cobe<br />

Levendig materiaal dat resoneert<br />

THE SILO: een nieuwe<br />

overjas van verzinkt<br />

staal voor betonnen<br />

graansilo in Kopenhagen<br />

Het havengebied Nordhavn in Kopenhagen ondergaat sinds een aantal jaar een transformatieproces.<br />

Naast een nieuwe terminal voor cruiseschepen zal de wijk in de toekomst woon- en leefruimte<br />

bieden voor meer dan 40.000 mensen. Daarnaast zullen nog eens circa 40.000 mensen er werken<br />

in nieuwe kantoren en bedrijfspanden.<br />

In 2018 werd een vijftig jaar oude graansilo<br />

omgevormd tot appartementencomplex. De<br />

landmark, die van ver zichtbaar is, werd door<br />

het Deense kantoor COBE omgevormd tot<br />

een luxueuze residentiële hoogbouw: THE<br />

SILO. Hiervoor werd de betonnen mastodont<br />

'gedrapeerd met een nieuwe overjas' van gegalvaniseerd<br />

staal. Er zijn 40 appartementen<br />

van verschillende grootte gecreëerd, die zijn<br />

geïntegreerd in de bestaande silostructuur met<br />

zijn 17 verdiepingen. De afmetingen van de appartementen<br />

variëren tussen 80 en 800 m². Elk<br />

appartement heeft een panoramisch uitzicht<br />

op de skyline van Kopenhagen en de Öresund.<br />

Een sculpturale en complexe gevelgeometrie<br />

maakt vrijdragende balkons mogelijk, die het<br />

ruige beton op elk moment van de dag een<br />

steeds wisselend patroon geeft. De bekleding<br />

en onderbouw van de complexe gevel en de<br />

balkons zijn gemaakt van thermisch verzinkt<br />

staal. In de balkonbalustrades werden de<br />

staalplaten geperforeerd voordat ze werden<br />

thermisch verzinkt, wat zorgt voor semitransparante<br />

grafische effecten.<br />

Naast de 38 appartementen zijn twee publiek<br />

toegankelijke functies toegevoegd; een ruimte<br />

voor evenementen en tentoonstellingen op<br />

het gelijkvloerse deel en bovenaan een glazen<br />

verdieping met restaurant.<br />

De perforaties in de stalen gevelbekleding zorgen voor een groot uitzicht vanuit de appartementen, maar<br />

behouden de privacy voor de bewoners.<br />

82


KOPENHAGEN THE SILO<br />

BEKLEDING EN VERZINKEN<br />

Voor de gevelbekleding zelf zocht COBE naar<br />

een 'eerlijk', 'levendig' materiaal dat zou resoneren<br />

met het industriële erfgoed van Nordhavn<br />

en de bestaande ruimtelijke kwaliteiten van<br />

THE SILO zou dragen. Perforaties in de vooraf<br />

door de architect ontworpen stalen gevelbekleding<br />

zorgen voor een groot uitzicht vanuit<br />

de appartementen, maar behouden ook de<br />

privacy voor de bewoners binnenin. Ze voegen<br />

ook een extra textuur toe - elk geperforeerd<br />

paneel is zo net iets anders dan het volgende.<br />

De keuze voor verzinkte staalplaten (volgens EN<br />

ISO 1461) was niet eenvoudig. Gezien de omringende<br />

zeelucht, de blootgestelde positie en<br />

het risico op fysieke schade aan de coating, was<br />

corrosie vanaf het begin een uitdaging. De klant<br />

en aannemer, NRE Denemarken, wilde aluminium<br />

gebruiken, omdat hij het goedkoper en eenvoudiger<br />

vond om te installeren. De opdrachtgever<br />

gaf het Force Institute, een particuliere<br />

organisatie in Denemarken die onderzoek doet<br />

naar bouwmaterialen, opdracht om de voor- en<br />

nadelen van beide materialen (staal vs. aluminium)<br />

in hun verschillende vormen - duurzaamheid,<br />

vereiste coatings, mogelijke bevestigingen<br />

en kosten - te bestuderen en te onderzoeken.<br />

Het vergeleek gewone staalplaat met discontinu<br />

thermisch verzinkt staal, voorverzinkte<br />

platen, aluminiumplaten en aluminium dat met<br />

verschillende type zinkcoatings is behandeld.<br />

Het onderzoek concludeerde dat de beoogde<br />

levensduur van discontinu verzinkt staal kon<br />

worden bereikt door een zorgvuldige selectie<br />

van het basisstaal om een iets dikkere coating<br />

te garanderen. Voor de 3 mm dikke gevelplaten<br />

werd staal met een gespecificeerd minimum<br />

siliciumgehalte gebruikt teneinde een zinklaagdikte<br />

van minstens 100 micron te behalen.<br />

Indien een nog langere levensduur nodig zou<br />

zijn, kunnen de verzinkte gevelplaten op een<br />

later moment worden verwijderd en opnieuw<br />

gegalvaniseerd. De keuze viel op discontinu<br />

verzinkt staal in plaats van voorverzinkte platen<br />

om te voorkomen dat blootliggende stalen<br />

randen zouden gaan roesten.<br />

Zinkinfo heeft samen met haar Europese zusterorganisaties<br />

een prachtige publicatie over<br />

The SILO uitgebracht. Verzinkte stalen gevels<br />

zijn voor veel architecten nog een onbekend<br />

terrein maar we hopen dat deze publicatie u kan<br />

inspireren om in de toekomst de mogelijkheden<br />

en architecturale kwaliteiten van thermisch<br />

verzinkt staal in geveltoepassingen af te tasten.<br />

Indien u deze publicatie wil bestellen naar aanleiding<br />

van dit artikel of indien u meer wil weten<br />

over discontinu thermisch verzinken, aarzel<br />

dan niet om ons te contacteren via de website<br />

www.zekerzink.com ■<br />

‘De beoogde<br />

levensduur van<br />

discontinu verzinkt<br />

staal kon worden<br />

bereikt door een<br />

zorgvuldige selectie<br />

van het basisstaal<br />

om een iets<br />

dikkere coating<br />

te garanderen’<br />

Er werd ook een 1:1 prototype van de verschillende<br />

bekledingsopties gemaakt om het besluitvormingsproces<br />

te ondersteunen, wat ook<br />

deel uitmaakt van de eisen voor het verkrijgen<br />

van een bouwvergunning voor hoge gebouwen<br />

in Kopenhagen. Het prototype van de gevel,<br />

waarbij ook gekeken werd naar mogelijke<br />

kleuren van de beglazingskaders en de mogelijke<br />

afmetingen van de regenwerende panelen,<br />

testte de verschillende materiaalopties om ze<br />

esthetisch en qua duurzaamheid te vergelijken,<br />

over een periode van zes maanden.<br />

De betonnen ruimtes van de silo zijn omgetoverd tot 39 unieke appartementen. Het beton is een karakteristiek<br />

detail in het interieur van de appartementen.<br />

DUURZAME KEUZE<br />

De keuze voor een discontinu thermisch verzinkte<br />

stalen gevelbekleding werd gebaseerd<br />

op het interessantere, speelsere en levendigere<br />

karakter van het materiaal, de vergelijkende<br />

kostprijscalculatie en het advies van het Force<br />

Institute over de levensverwachting.<br />

De gevel is opgebouwd uit zeer nauwkeurige<br />

geprefabriceerde 3D-modules.<br />

De 'hoed' bovenop het gebouw is ontworpen als een<br />

ruim openbaar restaurant en uitkijkplatform.<br />

83


Tekst | Tjerk van Duinen Beeld | BSE <strong>Beton</strong>werken<br />

Prefab bekistingen<br />

Schonere bouwplaats, sneller<br />

BSE betonwerken BV is een bedrijf dat goed weet hoe het aannemers van groot tot klein<br />

kan ondersteunen en ontzorgen. De onderneming uit Ermelo is gespecialiseerd in het storten<br />

van betonfunderingen, de montage van vloersystemen en prefab betonconstructies en alle<br />

combinatie hiervan. Dat gaat prachtig samen met het in februari Rental BV, dat bekistingen<br />

en ondersteuningsmaterialen verhuurt als stempels, PAL torens en statieven. In de nieuwe hal<br />

kunnen nu ook prefab bekistingen worden gemaakt, waarmee BSE inmiddels de eerste projecten<br />

heeft uitgevoerd.<br />

BSE aan het werk voor de tweede fase van Schuytgraaf in Arnhem.<br />

Bekisting wacht op wapening.<br />

“Normaal lever je bekistingsmaterialen aan op<br />

een bouwplaats en daar wordt alles op maat<br />

gemaakt”, begint eigenaar Erwin Ruiter. “Uit<br />

ervaring weten we dat er nadelen zijn aan deze<br />

werkwijze, en dus wat de voordelen zijn van<br />

geprefabriceerde bekistingen. Zo zijn er genoeg<br />

bouwlocaties waar de ruimte beperkt is.<br />

Als wij alles in onze werkplaats voorbereiden,<br />

zagen en nummeren, kun je als aannemer de<br />

beperkte ruimte voor andere dingen gebruiken.<br />

Het feit dat we geen afval op de bouwplaats<br />

veroorzaken is ook van belang. De eisen<br />

voor afvalverwerking worden steeds strenger,<br />

zeker voor projecten waar duurzaamheid een<br />

grote rol speelt.”<br />

VEEL VOORDELEN<br />

Voor Danny Looper, calculator en werkvoorbereider<br />

bij BSE, gaat het vooral om de kwaliteit<br />

van de bekistingen.<br />

“We bouwen niet ter plekke een bekisting op,<br />

we werken hier in de werkplaats vanaf bouwtekeningen<br />

toe naar een weloverwogen bekistingsplan<br />

en een plan voor de aanlevering. Vervolgens<br />

kunnen in een schone, droge en veilige omgeving<br />

met alle goede apparatuur bij de hand de onderdelen<br />

maken, nummeren en groeperen. Stof en<br />

afval komen niet op de bouwplaats terecht en<br />

reststukken kunnen soms hergebruikt worden.<br />

Die verdwijnen op bouwplaatsen meestal in<br />

de afvalcontainer. In onze eigen schone, droge<br />

omgeving, met een luchtinstallatie, zaagmachines,<br />

schiethamers en goed gereedschap,<br />

maak je betere bekistingen dan waar dan ook.”<br />

Het resultaat is dan ook beter. Ruiter: “In de<br />

voorbereiding bekijken we wat we gaan maken<br />

en welke problemen we kunnen tegenkomen<br />

en vervolgens gaan we dat in elkaar zetten.<br />

Ga je dat in weer en wind op een bouwplaats<br />

doen, is de kwaliteit ongetwijfeld minder. Ik<br />

denk dat we met deze hogere kwaliteit, meer<br />

ruimte op een schonere bouwplaats en de tijdwinst<br />

die prefab kisten opleveren de aannemer<br />

veel plezier doen.”<br />

84


ouwen en hogere kwaliteit<br />

‘In een schone, droge en<br />

veilige omgeving met alle<br />

goede apparatuur bij de<br />

hand de onderdelen maken,<br />

nummeren en groeperen’<br />

Bekistingen voor randbalken afgesteund op PAL torens.<br />

SCHUYTGRAAF<br />

Bij de bouw van de tweede fase van Schuytgraaf,<br />

een winkelcentrum met bovenliggende<br />

appartementen in Arnhem, heeft BSE de prefab-aanpak<br />

met succes ingebracht.<br />

Looper: “Op een tijdelijke constructie van PAL<br />

torens van Ruiter Rental BV hebben we daar<br />

hele balken nat in het werk gemaakt met tijdelijke<br />

kisten. Die zijn hier in de werkplaats eerst<br />

helemaal uitgelegd om te kijken of het werkt<br />

en past. Vervolgens is een indeling gemaakt<br />

met genummerde onderdelen en is alles met<br />

ondersteuningsmaterialen op transport gezet.<br />

Op locatie wordt de puzzel dan opgebouwd.<br />

Dat kost beduidend minder tijd dan een bekisting<br />

ter plekke bouwen. Bij Schuytgraaf betrof<br />

het overigens randbalken voor drie verdiepingen,<br />

elk met een eigen maatvoering.”<br />

VEILIGHEID<br />

Met de overname van ondersteuningsmaterialen<br />

eerder dit jaar verkreeg Ruiter Rental BV<br />

tevens een grote hoeveelheid veiligheidsvoorzieningen<br />

in handen. Ruiter: “We kregen toen<br />

de beschikking over tweeënhalf kilometer<br />

randbeveiliging. Daarmee kunnen wij nu zelf<br />

alle werksituaties veilig maken. Dat is weer<br />

een stukje extra dienstverlening naar de aannemer<br />

toe.” ■<br />

Randbeveiliging: nog een extra stukje<br />

dienstverlening naar de aannemers toe.<br />

85


VEILIG<br />

WERKEN<br />

DOE JE<br />

SAMEN.<br />

Aan veiligheid doen wij geen concessies.<br />

Veilig werken doe je immers niet alleen voor<br />

jezelf. Bang om onveilige situaties aan te kaarten<br />

zijn onze vakmensen niet. Voorzichtig met zichzelf<br />

en hun collega’s zijn ze wel. Want iederéén wil<br />

‘s avonds weer gezond naar huis.<br />

Door intensieve samenwerking met onze<br />

opdrachtgevers realiseren wij projecten in de<br />

bouw en elektrotechniek, waarbij de inzet van<br />

de juiste vakmensen centraal staat.<br />

degildegroep.nl


www.rijbroekvloeren.nl<br />

NEW!<br />

RDi-515<br />

Compact drill 600x340<br />

for drilling, milling<br />

and scribing<br />

Toolchanger Laser measurement Direct drive drill motor<br />

High-end machines for<br />

construction steel fabrication<br />

Oude Middenweg 213<br />

Den Haag<br />

info@aps-europe.nl<br />

www.aps-europe.nl<br />

Storage Systems | Sorting Systems | Process Optimization | Software Solutions<br />

RDS-615<br />

RS-800/1300<br />

RDR-1<strong>03</strong>6<br />

RPS-520<br />

VAN RIJBROEK VLOEREN<br />

TOONAANGEVEND SINDS 1976<br />

GIETVLOEREN<br />

VAN RIJBROEK<br />

VLOEREN<br />

0413 - 265055 info@rijbroekvloeren.nl<br />

Gietdekvloeren<br />

Zandcementvloeren<br />

Zwevende vloeren<br />

“GIETDEKVLOEREN:<br />

DE BASIS VOOR ELKE VLOERAFWERKING”


Tekst | Tjerk van Duinen Beeld | APS Europe<br />

Zelf doen is goedkoper<br />

Meer controle voor<br />

kleinere staalbedrijven<br />

Compacte, betaalbare kwaliteitscombinatie.<br />

Uitbesteden of zelf doen? Dat is de vraag die Rob Rehorst heeft laten onderzoeken voor de<br />

kleinere staalbouwer als het gaat om het boren en zagen van profielen. “Grotere staalbouwers<br />

hebben daar eigen machines voor, bedrijven die tussen de 700 en 1200 ton staal verwerken,<br />

laten het zagen en boren doorgaans over aan de toeleverancier. Uit ons onderzoek blijkt dat het<br />

zelf uitvoeren van deze bewerkingen al snel voordeliger kan zijn. APS Europe heeft hiervoor een<br />

nieuwe, compacte boor-zaagcombinatie in huis die zich binnen vijf jaar terug kan verdienen.”<br />

APS Europe ontwerpt en bouwt machines<br />

voor de staalindustrie. De aandacht lag tot voor<br />

kort op de grote en middelgrote staalbedrijven<br />

in binnen- en buitenland, waarvoor de Haagse<br />

onderneming portaal boormachines, bandzagen<br />

en ponsinstallaties op maat maakt. Om de<br />

focus te verbreden naar de kleinere staalbedrijven,<br />

heeft Rehorst onderzoek gedaan naar<br />

de mogelijkheden binnen dit marktsegment.<br />

TERUGVERDIENTIJD<br />

“We hebben recentelijk een eerste compacte<br />

boor-zaagcombinatie gebouwd met een 18<br />

meter aanvoerbaan en 12 meter afvoerbaan”,<br />

begint Rehorst. “Nu weten we dus ook wat die<br />

voor de klant moet kosten en dat loopt richting<br />

drie ton. Uit het onderzoek weten we staalbedrijven<br />

die jaarlijks rond de duizend ton staal<br />

verwerken, ongeveer 60 duizend euro per jaar<br />

aan zaag- en boorkosten kwijt zijn. Op dit moment<br />

zal het waarschijnlijk nog iets hoger liggen<br />

omdat de staalprijzen recentelijk enorm gestegen<br />

zijn. Dat betekent dat de investering ruim<br />

binnen de vijf jaar is terugverdiend.”<br />

COMBINATIE<br />

Het betreft een combinatie van de RDi-515<br />

boormachine en de RS-500 bandzaag in de<br />

bekende APS-kwaliteit. Rehorst: “Deze nieuwe<br />

en compacte boormachine met drie boorassen<br />

heeft een maximum profielbereik van 640 mm<br />

bij 340 mm en een magazijn van vijf gereedschappen.<br />

De direct drive boormotoren hebben<br />

elk een vermogen van 21 kW, zijn watergekoeld<br />

en gaan tot 5.000 toeren. Dat maakt ze ook geschikt<br />

voor freeswerk. Uiteraard is deze instal-<br />

Rob Rehorst: “Met deze zaag-boorcombinatie is de<br />

investering ruim binnen de vijf jaar terugverdiend.”<br />

88


‘Een groot voordeel van de boor- en<br />

zaagbewerkingen in huis halen is tijdwinst’<br />

latie met het MultiPro-III bedieningsprogramma<br />

gereed voor de toekomst. Het inlezen van<br />

NC-bestanden, optimaliseren van producten,<br />

bestelbonen genereren en het bijhouden van<br />

productie data zit standaard bij deze machine.”<br />

KORTE LEVERTIJDEN<br />

Een groot voordeel van de boor- en zaagbewerkingen<br />

in huis halen is volgens Rehorst tijdwinst.<br />

“De levertijden van gezaagd en geboord bestellen<br />

van profielen zijn de langer geworden en dat<br />

kan menig staalbouwer zich niet veroorloven.<br />

Het moet tegenwoordig steeds sneller. Met de<br />

compacte APS-combinatie kun je gewoon handelslengtes<br />

inkopen en op voorraad houden en<br />

op bestelling profielen in eigen huis bewerken.<br />

Een staalbedrijf met levertijden van een of twee<br />

dagen maakt tegenwoordig goede vrienden.”<br />

COMPACT EN FLEXIBEL<br />

APS Europe heeft veel energie gestoken in het<br />

compact maken van de boor-zaagcombinatie.<br />

Rehorst: “Onze nieuwe combinatie is slechts 1<br />

m breed, 1.60 m hoog en 2,5 m diep. Een oude<br />

versie die 600 mm kan verwerken is twee keer<br />

zo breed en hoog. Af- en aanvoerbanen zijn op<br />

lengte naar keuze te bestellen. Met een deel<br />

vast en een deel verrijdbaar kunnen we hierin<br />

ook in allerlei flexibele oplossingen voorzien.<br />

Wat we ook als optie adviseren om in plaats<br />

van de RS-500 bandzaag een RS-800 te plaatsen.<br />

Daarmee kun je in plaats van 275 mm wel<br />

500 mm onder verstek zagen. Compact, flexibel,<br />

veelzijdig, goedkoper en ook snel kunnen<br />

leveren, wat wil je nog meer?” ■<br />

Compacte boormachine met krachtige direct drive motoren en drie boorassen.<br />

89


Tekst | Aalborg White Cement Beeld | BC Wonderwoods / VERO Digital<br />

Wonderwoods Utrecht:<br />

een ‘levend’<br />

stadsicoon<br />

In het Utrechtse stationsgebied realiseert Bouwcombinatie<br />

Wonderwoods (Boele & van Eesteren | Kondor Wessels<br />

Amsterdam) vanaf eind 2020 Wonderwoods. Wonderwoods<br />

omvat twee spraakmakende groene torens die met elkaar<br />

verbonden worden door een ondergrondse één-laagse<br />

parkeergarage. De torens met een oppervlakte van in totaal<br />

81.000 m² krijgen een divers programma met onder andere<br />

huur- en koopwoningen, kantoren, retail, horeca, educatie, cultuur<br />

en een semipublieke dakpark. Het project wordt uitgevoerd<br />

in opdracht van Wonderwoods Development en is onderdeel<br />

van de herontwikkeling van het Beurskwartier. De bouw van<br />

Wonderwoods wordt naar verwachting medio 2024 afgerond.<br />

De boombakken en plantenbakker zijn vervaardigd<br />

met terrazzo beton dat voorzien is van Aalborg<br />

White Cement.<br />

NATUUR IN DE STAD<br />

Wonderwoods bestaat uit twee groene torens van circa 105 en 70<br />

meter hoog. De hoogste toren, naar het ontwerp van Stefano Boeri<br />

Architetti, komt aan de Croeselaan en wordt voorzien van een verticaal<br />

bos van beplanting aan de balkons en gevels. De tweede toren<br />

komt naast bioscoop Kinepolis en wordt gekenmerkt door de voor<br />

MVSA Architects typerende rondingen in de gevels. Dit ontwerp heeft<br />

veel groen aan de binnenzijde; zo krijgt de toren een groot atrium en<br />

wintertuinen langs de gevels. Naast de circa 1200 plantenbakken en de<br />

161 grote boombakken aan de gevels van de hoogste toren, zijn vrijwel<br />

alle daken groendaken geworden met een waterretentie functie. Deze<br />

daken houden het regenwater vast om later via een volautomatisch<br />

systeem weer te dienen voor de bewatering van al het groen.<br />

DUURZAAMHEID<br />

Bij de realisatie van Wonderwoods wordt uitgegaan van de hoge<br />

ambities en wensen voor duurzaamheid, groen en gezondheid. Om<br />

duurzaamheid in alle lagen door te voeren Hebben de kantoren een<br />

BREEAM Excellent certificaat behaald.<br />

WIT BETON WORDT WERELDWIJD<br />

MEER EN MEER GEBRUIKT<br />

De toren van MVSA Architects is voorzien van wit beton. Voor de toren<br />

van Stefano Boeri Architetti is gekozen voor terrazzo gevels met een basis<br />

van wit beton. Verweven in een verticaal bos zijn zij dus een inspiratie<br />

voor de rest van de wereld. Meer dan 10.000 planten en 360 bomen<br />

zullen ondersteund worden door mooie, rustgevende gevels én balustrades.<br />

Wonderwoods is een 'living landmark' dat ter inspiratie dient<br />

voor andere steden om de natuur terug te halen naar de stad. De gevelpanelen<br />

en balkons zijn vervaardigd met Aalborg White Cement, die<br />

door zijn chemie, de puurheid van het witte cement en de mechanische<br />

eigenschappen kunnen worden bereikt in beton.<br />

DE PRIJS-/KWALITEITVERHOUDING IS UITSTEKEND<br />

Door de reflectie kan men ook besparen op bijvoorbeeld de koeling.<br />

Bovendien is het eenvoudig te reinigen. De keuze voor wit beton is dan<br />

ook een architectonische en esthetische keuze. Het terrazzo met de wit<br />

betonnen accenten in combinatie met het groen geven Wonderwoods<br />

het gewenste elan. ■<br />

90


‘Het terrazzo met de wit betonnen accenten in combinatie met<br />

het groen geven Wonderwoods het gewenste elan’<br />

Wonderwoods wordt een verticaal bos in Utrecht.<br />

Bouwinfo<br />

OPDRACHTGEVER<br />

Wonderwoods development BV:<br />

G&S Vastgoed<br />

BOUWKUNDIG AANNEMER<br />

Bouwcombinatie Wonderwoods VOF:<br />

Boele & van Eesteren / KondorWessels<br />

Amsterdam<br />

ARCHITECT<br />

Stefano Boeri Architetti<br />

MVSA Architects<br />

CONSTRUCTEUR<br />

Van Rossum Raadgevende Ingenieurs<br />

BOUWKUNDIGE UITWERKING<br />

INBO<br />

GEOTECHNISCH ADVIES<br />

Crux<br />

DUURZAAMHEID & BREEAM<br />

Arcadis<br />

WIT CEMENT<br />

Aalborg White Cement<br />

PREFAB BETONELEMENTEN<br />

Westo Prefab <strong>Beton</strong>systemen<br />

91


Het eindresultaat van de woningen.<br />

Tekst | Tjerk van Duinen Beeld | Wyli / StartBlock<br />

Stelringen vinden hun weg in de kant-en-klaarwoningbouw<br />

Dubbele toepassing,<br />

veel stelruimte<br />

In vrij korte tijd zijn de stelringen van Wyli een bekend product<br />

geworden onder staalbouwers en constructeurs. Dat is<br />

ongetwijfeld te wijten aan de elegantie waarin de verschillende<br />

typen stelringen een eenvoudige, praktische en goedkope<br />

oplossing bieden voor veel voorkomende problemen. Zo zijn<br />

windverbanden met de Wyli Tension Disc simpel na te stellen<br />

of te ontdoen van bollingen. De Wyli Shockproof Disc is een<br />

prachtig hulpmiddel bij aardbevingsbestendig bouwen. Daar<br />

is nu een nieuwe toepassing bijgekomen: de dubbele Wyli, die<br />

momenteel wordt gebruikt voor het stellen van kant-en-klaarwoningen<br />

van Startblock.<br />

Fundering van 8 woningen.<br />

92


Montagevolgorde: plaatsen grote ring met excentrisch gat, daarna plaatsen kleine binnenring met excentrische borst.<br />

‘In een omtrek van 40 millimeter hebben we 15 mm stelruimte gecreëerd’<br />

Om eerst de Wyli stelringen in herinnering te<br />

brengen, legt Erik Gerssen, directeur van Wyli<br />

Tension Disc, nog een keer het principe uit, dat<br />

ooit was bedacht om bollingen uit windverbanden<br />

weg te werken.<br />

“De kern van deze gepatenteerde oplossing zit<br />

hem in de excentriciteit van de stelring die in<br />

wezen het boutgat verplaatst. Daarmee kun je<br />

vier millimeter heen en vier millimeter terug<br />

stellen, acht millimeter in totaal dus. De stelring<br />

heeft een zeskantige inkassing waar de boutkop<br />

in valt. Met dezelfde sleutel die je normaal<br />

gesproken ook gebruikt, kan eenvoudig het<br />

windverband strak gezet worden. Twee Wyli’s<br />

kunnen zo bij een strip van zes meter een bolling<br />

van 135 mm wegwerken. Deze Wyli Tension<br />

Disc is leverbaar van M12 tot M 36 en voor<br />

meerdere plaatdiktes.”<br />

STARTBLOCK<br />

Recentelijk heeft het Wyli-principe ook zijn<br />

weg gevonden in de bouw van kant-en-klaarwoningbouw.<br />

Startblock uit Emmeloord<br />

bouwt in de fabriek complete woningen voor<br />

starters en probeert hiermee iets bij te dragen<br />

aan de schrijnende woningnood die deze<br />

doelgroep ondervindt. De grotendeels van<br />

hout gemaakte woningen zijn 4 m diep, 5 m<br />

breed en 8.6 m hoog en worden in zijn geheel<br />

en compleet afgebouwd op een dieplader van<br />

de fabriek naar de eindbestemming vervoerd.<br />

Er loopt momenteel een project met 16 woningen<br />

in Emmeloord en een met 32 woningen<br />

in Ridderkerk.<br />

FLINKE STELRUIMTE<br />

Gerssen: “Omdat het stellen van de complete<br />

woning zeer nauwkeurig dient te gebeuren, is<br />

een oplossing gevonden met dubbele Wyli’s.<br />

Dat werkt als volgt: de woningen rusten op een<br />

prefab betonvloer waarin draadeinden M 20<br />

zijn ingestort; de woningen zelf hebben voetplaten<br />

in de kolommen met uitsparingen van<br />

40 millimeter. Nadat de woning op zijn plaats<br />

is gehesen, gaat de eerste Wyli in de voetplaat<br />

en daarin gaat weer een tweede, kleinere Wyli.<br />

Zo hebben we in een omtrek van 40 millimeter<br />

15 mm stelruimte gecreëerd. Als het huis dan<br />

precies gesteld is, kunnen na het aansluiten van<br />

de nutsvoorzieningen de bewoners de circulaire,<br />

duurzame woning meteen betrekken. Op<br />

de bouwplaats komt er verder geen spijker of<br />

schroef meer aan te pas.”<br />

Bij deze specifieke oplossing met twee Wyli’s<br />

wordt gebruik gemaakt van een 30 mm en een<br />

40 mm variant. Gerssen tot besluit: “Het grote<br />

voordeel is natuurlijk dat je zo het stelvermogen<br />

flink vergroot, terwijl de uiteindelijke<br />

speling 0,1 millimeter is en de woning in alle<br />

richtingen volledig gefixeerd staat. Daarbij kun<br />

je van één kant stellen, terwijl je bij de aardbevingsbestendige<br />

Wyli Shockproof Disc van<br />

beide kanten er bij moet kunnen. We zijn in<br />

elk geval verheugd dat ons systeem weer een<br />

dankbare toepassing heeft gevonden.” ■<br />

Bij toepassing in 2 gaten is de voetplaat volledig<br />

naar alle kanten gefixeerd.<br />

93


Totale bescherming<br />

Wie in de bouw, logistiek, transport of industrie werkt, weet: goede persoonlijke bescherming is onmisbaar.<br />

De kwaliteit en het comfort van onze persoonlijke beschermingsmiddelen ervaar je niet alleen tijdens een werkdag<br />

met een stuk gereedschap in je hand. Je plukt er ook de vruchten van tijdens het sporten, gamen of wanneer je het<br />

weekend met vrienden of familie eropuit trekt. Je werk is je leven. En OXXA® beschermt alles wat je lief is.<br />

X-PRO-FLEX-ULTRA<br />

51-293<br />

ASTANA<br />

8070<br />

SONORA<br />

8300 www.oxxa.work


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Tekst | Arend Dolsma<br />

Liniebrug Nigtevecht (iov Delft creatieve ingenieurs, foto: Lucas van der Wee).<br />

Meer weten over<br />

staal in de bouw?<br />

Kantoorgebouw Bouwdeel D(emontabel), Delft (Cepezed, foto: Lucas van der Wee).<br />

Distributiecentrum Rhenus New Logistics, Tilburg (Heembouw Architecten).<br />

Dan moet je bij Bouwen met Staal zijn. Deze stichting, dik 20 jaar geleden in het leven geroepen op<br />

gezamenlijk initiatief van ingenieursbureaus, (staal)bouwbedrijven, staalhandel en staalproducenten,<br />

zet zich vanuit Zoetermeer elke werkdag in voor het gebruik van staal in de bouw en infrastructuur<br />

in ons land. Om architecten, constructeurs, aannemers, staalbouwers en andere belangrijke<br />

disciplines in de bouw- en infrasector te faciliteren bij verantwoorde keuzes en toepassingen van<br />

staal in hun projectpraktijk biedt Bouwen met Staal bijvoorbeeld een helpdesk voor technische<br />

vragen, onafhankelijk technisch advies bij bouwprojecten en voorlichtingsbrochures, nieuwsbrieven<br />

en websites over toepassingsaspecten van staal zoals brandveiligheid en duurzaamheid. Maar<br />

misschien wel het meest essentieel voor goed gebruik van staal in de bouw is de kennisoverdracht.<br />

96


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Het diploma <strong>Staalbouw</strong>kundig tekenaar/constructeur is tevens het toegangsbewijs<br />

voor Staalconstructies BV/BmS, de HBO-opleiding die de<br />

<strong>Beton</strong>vereniging (BV) en Bouwen met Staal (BmS) gezamenlijk organiseren<br />

onder de noemer BV/BmS Opleidingen. Je kunt ook aan de opleiding<br />

meedoen als je een HBO-diploma Bouwkunde, Civiele Techniek of<br />

Werktuigbouw op zak hebt, zonder constructief te zijn afgestudeerd.<br />

Tijdens Staalconstructies BV/BmS word je – op bachelorniveau, een jaar<br />

lang – de kennis en praktische vaardigheden bijgebracht die je nodig hebt<br />

om zelfstandig constructieberekeningen te maken. Je leert constructies te<br />

toetsen aan de hand van de normen, raamwerkberekeningen te controleren<br />

en computerberekeningen te checken met behulp van vuistregels.<br />

Diamantbeurs | Capital C, Amsterdam (ZJA Zwarts & Jansma Architecten i.s.m.<br />

Heyligers design + projects, foto: ZJA).<br />

Kennis van het materiaal staal en de opties en aandachtspunten voor de<br />

inzet van het materiaal in constructies van gebouwen en bruggen. Dat<br />

wordt door Bouwen met Staal verspreid via praktijk/-studieboeken, seminars,<br />

cursussen én – speciaal voor de (toekomstige) constructeur – via<br />

een complete serie vakopleidingen. Heb je (minimaal) een MBO-diploma<br />

richting Bouwkunde of Werktuigbouw of een vergelijkbaar niveau en je wilt<br />

je uiteindelijk opwerken tot constructief ontwerper met een mastertitel,<br />

dan kun je het benodigde opleidingstraject volgen bij Bouwen met Staal.<br />

Dat traject begint bij <strong>Staalbouw</strong>kundig detailleren BmS. Tijdens deze<br />

opleiding op MBO-niveau leer je binnen een jaar tijd om geheel zelfstandig<br />

werktekeningen te maken van bouwkundige en civiele staalconstructies.<br />

Heb je de opleiding succesvol doorlopen, dan kun je<br />

doorstromen naar <strong>Staalbouw</strong>kundig tekenaar/constructeur BmS. Deze<br />

tweejarige, post MBO-opleiding stelt je in staat om je nog verder te bekwamen<br />

in het modelleren van constructies, maar brengt je vooral ook<br />

de benodigde theoretische kennis en praktische vaardigheden voor het<br />

rekenen aan constructies.<br />

Om deel te nemen aan <strong>Staalbouw</strong>kundig tekenaar/constructeur, hoef je<br />

niet persé eerst <strong>Staalbouw</strong>kundig detailleren te volgen. Heb je een MBO<br />

4 diploma met (voldoendes voor) de vakken wiskunde en mechanica,<br />

dan kun je je direct inschrijven voor <strong>Staalbouw</strong>kundig tekenaar/constructeur.<br />

Dat geldt ook als je al enige jaren werkzaam bent bij een ingenieursbureau,<br />

bouwonderneming of staalbouwbedrijf, in een relevante functie.<br />

Wil je nog een treetje hoger op de kennisladder, volg dan Constructief<br />

Ontwerpen BV/BmS, inderdaad ook weer een opleiding van BV/BmS<br />

Opleidingen. Ben je geslaagd voor Staalconstructies BV/BmS óf afgestudeerd<br />

aan een HBO-opleiding Bouwkunde, Civiele Techniek of Werktuigbouw<br />

met een constructief afstudeeronderwerp, dan kun je van start<br />

met deze driejarige opleiding op TU- ofwel masterniveau.<br />

In die drie jaar ga je je constructieve vakkennis verbreden en verdiepen,<br />

verkrijg je (nog) meer constructief inzicht en je leert hoe je een<br />

constructie op een integrale manier ontwerpt, rekening houdend met<br />

uitvoerbaarheid en veiligheid maar ook met kosten en economie, esthetica<br />

en bouwkundige en installatietechnische aspecten.<br />

Na drie jaar kun je afstuderen in beton- óf in staalconstructies. In beide<br />

gevallen bestaat de afstudeeropdracht uit het ontwerpen, detailleren en<br />

berekenen van een constructie. De uitwerking van die opdracht verdedig<br />

je voor een examencommissie. Is de commissie tevreden, dan ontvang<br />

je het diploma Constructief Ontwerpen BV/BmS.<br />

Kennis is natuurlijk wel een dynamisch fenomeen. Het kan verstoffen,<br />

verouderen, ingehaald worden door nieuwe ontwikkelingen, inzichten,<br />

informatie. Met korte cursussen over de meest uiteenlopende onderwerpen<br />

(van hallenbouw of brandveiligheid tot stabiliteit van staalconstructies<br />

of de eindige-elementenmethode) helpt Bouwen met Staal je<br />

op bij te blijven.<br />

Meer weten? Ga naar www.bouwenmetstaal.nl<br />

■<br />

Twijfel je nog aan je basis-bagage op het gebied van wiskunde en mechanica,<br />

dan is ’t niet onverstandig om vooraf de aparte B-module van Bouwen<br />

met Staal te doorlopen. Je wordt dan flink bijgespijkerd in onder meer<br />

het ontbinden in factoren, rekenen met machten en wortels, functies en<br />

vergelijkingen en in belastingen, krachten, opleggingen, statische waarden<br />

en spanningen en vervormingen. En ’t duurt maar vier middag-/avonden.<br />

Heb je <strong>Staalbouw</strong>kundig tekenaar/constructeur ‘in de tas’, dan behoor<br />

je eigenlijk al tot de door de staalwol geverfde tekenaars/constructeurs.<br />

Maar al te vaak ziet Bouwen met Staal geslaagden aan deze opleiding,<br />

even later terug als (assistent) groepsleider bij een ingenieursbureau of<br />

staalconstructiebedrijf.<br />

Overkapping Goede Doelen Loterij, Amsterdam (Benthem Crouwel Architects).<br />

97


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Tekst en beeld | <strong>Beton</strong>vereniging<br />

Ook jongeren zijn van harte welkom!<br />

<strong>Beton</strong>vereniging:<br />

kennis delen is het credo<br />

De <strong>Beton</strong>vereniging is het onafhankelijke, deskundige en innovatieve kennisnetwerk voor de<br />

betonsector in Nederland. Al bijna 100 jaar bevordert de <strong>Beton</strong>vereniging het verantwoord gebruik<br />

van beton. Als kennisinstituut zorgen wij via onze opleidingen en cursussen voor onderwijs in alle<br />

aspecten van beton. Centraal staan de kernwaarden vakkennis, praktijkgerichtheid en actualiteit.<br />

Door een opleiding of cursus te volgen bij de <strong>Beton</strong>vereniging kun je:<br />

B – bijdragen aan de kwaliteit van je werkveld;<br />

E – ervaringen uit je werk inbrengen;<br />

T – toepassingen direct in de praktijk brengen;<br />

O – ontwikkelingen in je vakgebied bijhouden;<br />

N – nieuwe inzichten opdoen.<br />

WIJ FOCUSSEN ONS OP:<br />

• Opleidingen<br />

Ons aanbod omvat 8 diepgaande opleidingen, van mbo+ tot wo. Je versterkt<br />

hiermee je kennis en vaardigheden op het gebied van beton: een<br />

solide stap naar een glansrijke carrière in ‘de beton'’! Hieronder vind je<br />

ons overzicht per niveau.<br />

De <strong>Beton</strong>vereniging zorgt ervoor dat haar leden kennis delen, kennis opdoen<br />

en kennis maken rondom het materiaal beton. Wij geven technische<br />

publicaties uit en ondersteunen verschillende aangesloten organisaties.<br />

WIJ ORGANISEREN:<br />

• Opleidingen en cursussen van vmbo tot universitair niveau. De<br />

activiteiten zijn voornamelijk toegesneden op de toepassingsgebieden<br />

Ontwerp en Constructie, Cement- en <strong>Beton</strong>technologie, Werkvoorbereiding<br />

en Uitvoering, Onderhoud en Reparatie;<br />

• Congressen, workshops en webinars voor algemene en specifieke<br />

kennisoverdracht. Specifieke activiteiten zijn: <strong>Beton</strong> Event, Studio <strong>Beton</strong>,<br />

<strong>Beton</strong>prijs, <strong>Beton</strong>café en <strong>Beton</strong>kanorace;<br />

De kennis die wij aanbieden vormt een goede aanvulling op de vooropleiding<br />

en praktische ervaring van onze deelnemers.<br />

WAAROM ONDERWIJS VOLGEN BIJ DE<br />

BETONVERENIGING?<br />

Met bijna 100 jaar ervaring is de <strong>Beton</strong>vereniging de betrouwbare kennispartner<br />

voor technische opleidingen en cursussen voor de betonsector.<br />

Gepassioneerde docenten met veel praktijkervaring geven onze<br />

cursussen aan kleine groepen. In een prettige sfeer met veel persoonlijke<br />

aandacht bieden wij een breed scala aan thema’s over alle fasen<br />

van betonbouw. Onze cursuslocaties zijn verspreid over het land en<br />

de cursussen vinden vooral in de middagen en avonden plaats, perfect<br />

passend bij een werkend leven.<br />

Overzicht per niveau.<br />

• Cursussen<br />

Ons aanbod van cursussen is ingedeeld in vier kennisdomeinen:<br />

De vier kennisdomeinen.<br />

De cursus Duurzaam <strong>Beton</strong> overstijgt alle domeinen en staat hier dus<br />

los vermeld.<br />

98


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

• Specialisaties<br />

Onze specialisaties geven je veel diepgang! Hieronder vind je ons overzicht<br />

per niveau.<br />

De veelzijdigheid van ons ledenbestand maakt van de <strong>Beton</strong>vereniging<br />

hét platform voor de hele Nederlandse betonwereld. Dat platform biedt<br />

onze leden één groot netwerk waar leden elkaar regelmatig ontmoeten<br />

op één van onze talrijke bijeenkomsten. Voorbeelden daarvan zijn de<br />

jaarlijkse <strong>Beton</strong>dag, seminars, webinars, congressen, cursussen en opleidingen.<br />

Deze activiteiten brengen niet alleen de sector een stap verder,<br />

zij dragen ook bij aan jouw persoonlijke groei als (toekomstig) lid!<br />

DE TOEKOMST<br />

<strong>Beton</strong> is wereldwijd het meest toegepaste bouwmateriaal. Daarom is<br />

het belangrijk dat jongeren nu al de betonsector leren kennen. Op het<br />

mbo faciliteert de <strong>Beton</strong>vereniging de samenwerking tussen ROC's en<br />

het betonbedrijfsleven via het zogenoemde Keuzedeel <strong>Beton</strong>bouw. De<br />

kennistoets van dit keuzedeel sluit nauw aan op vervolgopleidingen die<br />

een carrière in de betonbouw mogelijk maken.<br />

Overzicht per niveau.<br />

Welke opleiding, specialisatie of cursus ga jij doen? Onze programmamanagers<br />

helpen je graag verder! Je kunt altijd vrijblijvend contact<br />

met ons opnemen via opleidingen@betonvereniging.nl. Neem vooral<br />

ook een kijkje in ons cursusaanbod via magazine.betonvereniging.nl/<br />

cursusaanbod.<br />

Wij hopen je te mogen verwelkomen bij één van onze opleidingen,<br />

cursussen en events! ■<br />

‘Met bijna 100 jaar ervaring is de<br />

<strong>Beton</strong>vereniging de betrouwbare<br />

kennispartner voor technische<br />

opleidingen en cursussen voor de<br />

betonsector‘<br />

Programmamanagers: v.l.n.r. Erik Vergeer, Chantal Mülders, Henk Wapperom,<br />

Jeroen Mol.<br />

EVENEMENTEN<br />

Onze seminars en congressen worden georganiseerd met én voor<br />

onze ruim 2.000 leden vanuit de (beton)bouwsector, maar zijn ook<br />

toegankelijk voor niet-leden.<br />

Naast toegang tot de meest recente knowhow en ontwikkelingen op<br />

een zeer breed terrein, biedt de <strong>Beton</strong>vereniging met deze events ook<br />

een platform aan haar leden en netwerkmogelijkheden voor de gehele<br />

Nederlandse betonindustrie. Jaarlijks terugkerend zijn ons congres, <strong>Beton</strong><br />

Event, Studio <strong>Beton</strong>, <strong>Beton</strong> Café, <strong>Beton</strong>kanorace en de tweejaarlijks<br />

uitreiking van de <strong>Beton</strong>prijs.<br />

LEDEN<br />

De <strong>Beton</strong>vereniging is hét kennisnetwerk voor de (beton)bouw. Sinds<br />

de oprichting in 1927, is de <strong>Beton</strong>vereniging de bindende factor tussen<br />

overheden, bouwers, adviseurs en kennisinstituten. Onze vereniging<br />

bestaat uit een actief netwerk van meer dan 2.000 leden, bestaande uit<br />

bedrijfsleden, persoonlijke leden en studentleden.<br />

99


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Vic Obdam<br />

‘We zijn niet te klein voor het grote, maar niet te groot<br />

voor het kleine’<br />

Innovatieve staalbouwer<br />

zet in op een gezond en<br />

leerzaam werkklimaat<br />

Vic Obdam is een begrip in de staalbouwwereld. Onder het mom van ‘bijzondere gebouwen<br />

vragen om een hoogwaardig geraamte’ levert het familiebedrijf een bijdrage aan de meest<br />

uiteenlopende projecten. In de bedrijfsvoering staat volgens directeur Pieter Klijn een gezond en<br />

leerzaam werkklimaat centraal. “We besteden bewust veel tijd en capaciteit aan het opleiden van<br />

(jonge) mensen. Dat houdt ons jong en dynamisch, en stelt ons in staat om mee te bewegen op de<br />

nieuwste ontwikkelingen.”<br />

Paviljoen: Stalen golf in Scheveningen.<br />

Bij BioPartner Center in Leiden heeft Vic Obdam van de ruim 250 ton aan staal voor de constructie van het gebouw, maar liefst 170 ton aan donorstaal gebruikt.<br />

100


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

‘We hebben geen managers, zijn heel<br />

benaderbaar en zijn altijd op zoek naar<br />

gemotiveerde mensen’<br />

Mall of the Netherlands – Dome in Leidschendam.<br />

De enorme passie voor staaltechniek probeert Vic<br />

Obdam ook op de nieuwe generatie over te brengen.<br />

Met onze passie voor staaltechniek, onze ervaring,<br />

samenwerking en innovatieve vooruitstrevende<br />

gedachtegang iedere constructie<br />

realiseren! “Dat is onze missie", zegt Klijn enthousiast.<br />

Gevolgd door de visie: het realiseren<br />

van indrukwekkende staalconstructies in<br />

iedere vorm waar klantwens gecombineerd<br />

wordt met hergebruik en duurzaamheid om<br />

Vic Obdam een plaats te geven in de circulaire<br />

bouweconomie. “Met andere woorden, we<br />

durven uitdagende projecten aan te gaan", legt<br />

Klijn uit. “We zijn niet te klein voor het grote,<br />

maar niet te groot voor het kleine.”<br />

CIRCULARITEIT<br />

Vic Obdam is volgens Klijn een platte organisatie.<br />

“We hanteren een no-nonsense aanpak,<br />

maar zijn tegelijk innoverend. Dat houdt in dat<br />

we een ontwerp van begin tot einde realiseren<br />

met een eigen team van technisch specialisten;<br />

modelleurs en constructeurs. Onze eigen engineeringsafdeling<br />

kan zowel de hoofd- als detailberekening<br />

volledig in 3D-E.E.M. uitvoeren.<br />

Maar we gaan nog een stapje verder. Zo kunnen<br />

we met een 3D-scan een pointcloud van een<br />

gebouw opstellen, ontzettend handig bij een<br />

renovatieklus. Of wat te denken van het in 3D<br />

uitzetten van ankers? Dat alles in eigen beheer<br />

en met eigen mensen en materieel. Innovatie<br />

zit hem ook in onze motivatie om de wereld<br />

te helpen duurzamer te worden. We praten<br />

niet alleen over circulariteit, maar voegen de<br />

daad bij het woord. Waar het kan, zetten we<br />

in op circulair en toekomstbestendig bouwen.<br />

Een mooi voorbeeld daarvan is onze bijdrage<br />

aan BioPartner Center in Leiden. Van de ruim<br />

250 ton aan staal voor de constructie van het<br />

gebouw, is maar liefst 170 ton aan donorstaal<br />

gebruikt, afkomstig uit een oud universiteitslaboratorium<br />

op diezelfde campus. Circulair<br />

bouwen kan je overigens niet alleen, het vraagt<br />

om een ketenaanpak. Dat was hier het geval.”<br />

ERKEND LEERBEDRIJF<br />

De enorme passie voor staaltechniek probeert<br />

Vic Obdam ook op de nieuwe generatie over<br />

te brengen. En met succes. Klijn: “We zijn een<br />

Erkend Leerbedrijf en hebben leerlingen, stagiaires<br />

en afstudeerders op alle niveaus, van praktijkgericht<br />

onderwijs tot op universitair niveau.<br />

We bieden ruimte aan jonge mensen om ons<br />

mooie vak te ontdekken. Dat gebeurt op geen<br />

enkele school. Alleen al in de fabriek zijn er negen<br />

leerlingen werkzaam via de BBL-leerweg.<br />

Daarnaast nog regelmatig stagiaires op de tekenkamer<br />

en de afgelopen periode drie afstudeerders.<br />

Onze mensen maken ook bewust tijd vrij<br />

voor de leerlingen. Dat vinden we belangrijk.”<br />

En dat wordt ook gewaardeerd, zo blijkt uit de<br />

reactie van enkele leerlingen. Jim, BBL Leerling<br />

niveau 3 zegt: “Het volgen van een opleidingstraject<br />

bij Vic Obdam gaat om kwaliteit, niet om<br />

kwantiteit.” Tim, eveneens BBL leerling niveau<br />

3 vult aan: “Er is ruimte om te leren en als je een<br />

vraag hebt, zal er altijd hulp of een oplossing<br />

geboden worden.” Saskia, net HBO afgestudeerd,<br />

start met vervolgstudie, zegt tot slot: “Er<br />

zijn mogelijkheden om door te groeien in het<br />

bedrijf en je daardoor te blijven ontwikkelen.”<br />

Behalve aan jonge studenten biedt Vic Obdam<br />

ook aan eigen medewerkers de mogelijkheid<br />

om zich te blijven ontwikkelen. “Het<br />

is essentieel voor een gezond werkklimaat,”<br />

vindt Klijn. “Daar hechten we veel waarde<br />

aan. Er heerst bij ons een hele fijne werksfeer<br />

in een open cultuur. Aan hiërarchie doen we<br />

niet. We hebben geen managers, zijn heel benaderbaar<br />

en zijn altijd op zoek naar gemotiveerde<br />

mensen.” ■<br />

101


BOUWEN BEGINT MET STAAL<br />

Totaalprojecten – Renovatie<br />

Utiliteitsbouw – Bedrijfshallen<br />

Trappen en Hekken – Speciale projecten<br />

Specialist in staalbouw<br />

Tel: 0226-453044 info@vicobdam.nl www.vicobdam.nl


Sneller<br />

en beter<br />

rekenen met<br />

MatrixLigger<br />

DOORBREEK VEROUDERDE<br />

OPLOSSINGEN MET MATRIX<br />

SOFTWARE<br />

Maak kennis met onze nieuwste oplossingen tijdens onze<br />

seminars en demo’s.<br />

Kijk op: www.matrix-software.nl/agenda voor locaties en data.<br />

Beter BIM-men<br />

met IC-Prefab<br />

voor Revit<br />

Softwareoplossingen voor constructeurs, betonfabrieken, staalbouwers en kozijnfabrieken - www.matrix-software.nl<br />

Transportonderhoud<br />

TE KOOP EN TE HUUR<br />

Unieke volledig elektrische,<br />

stationaire betonmixer<br />

Met onze volledig elektrische, stationaire betonmixer bieden we een duurzaam alternatief voor de<br />

vele traditionele betonmixervarianten die er al jaren zijn. Hij is stiller, zuiniger, schoner en zeer flexibel<br />

inzetbaar aangezien hij beschikt over accu’s die na opladen zorgen voor zo’n 5 uur draaien zonder directe<br />

stroomvoorziening. Neem voor nog meer informatie contact met ons op.<br />

5 uur<br />

draaien op<br />

de accu’s<br />

Galvanibaan 8 / 3439 MG Nieuwegein / Tel. <strong>03</strong>0 740 07 77<br />

info@transportonderhoud.nl / www.transportonderhoud.nl


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

Tekst | Roel van Gils Beeld | Nebest<br />

Frisse blik van de jongere generatie essentieel<br />

Op weg naar een<br />

circulaire infrastructuur<br />

Er worden mooie stappen gezet richting een circulaire economie. Zo ook door het consortium<br />

Closing The Loop, bestaande uit Nebest, Antea Group, GBN Groep, Strukton Civiel, dat naar<br />

aanleiding van de SBIR-oproep Circulaire Viaducten de volgende stap zet richting een circulaire en<br />

klimaatneutrale infrastructuur in 2<strong>03</strong>0. Parallel aan deze oproep hebben een viertal afstudeerders<br />

van de Avans Hogeschool bij Nebest de kans gekregen om een vergelijkbaar traject te doorlopen.<br />

En met succes. De frisse blik van de jongere generatie heeft zelfs binnen het ervaren consortium<br />

tot bruikbare inzichten geleid.<br />

Rijkswaterstaat wil vooropgaan in de transitie<br />

en in 2<strong>03</strong>0 al circulair werken. “In die hoedanigheid<br />

werd eerder al het eerste circulaire viaduct<br />

in Kampen gebouwd", zegt Wouter van<br />

den Berg, New Business Manager bij Nebest.<br />

“Daar vond ‘men’ nogal wat van. Het was eerder<br />

modulair dan circulair. Maar goed, het heeft<br />

in ieder geval een positieve beweging ingezet.<br />

Zo is er een Open Leeromgeving in het leven<br />

geroepen met verschillende themalijnen om<br />

de dialoog aan te gaan over de uitdagingen en<br />

belemmeringen om tot een circulair areaal te<br />

komen. Dat is de basis geweest voor de SBIRoproep<br />

Circulaire Viaducten, een oproep aan<br />

de markt om aan de hand van productinnovaties<br />

tot fysiek toepasbare en inkoopklare circulaire<br />

viaductconcepten te komen.”<br />

We hebben de competitie waarin wij als consortium<br />

participeerden dus grotendeels nagebootst.<br />

De studenten zijn in duo’s opgetrokken<br />

en gevraagd om zelf een concept te ontwikkelen<br />

voor een circulair viaduct, specifiek gericht<br />

op hergebruik. Daarbij zijn ze eerst aan de hand<br />

van live sessies met onder meer gemeentes en<br />

provincies op ‘jacht’ gegaan naar kunstwerken<br />

die op de nominatie staan binnen tien jaar niet<br />

duurzaam gesloopt te worden. Op basis daarvan<br />

is een inventarisatie gemaakt van welke<br />

materialen wanneer beschikbaar komen op<br />

de markt. Input die vanzelfsprekend ook perfect<br />

bruikbaar was ter ondersteuning van het<br />

haalbaarheidsonderzoek van het consortium.”<br />

BELANGRIJKE CRITERIA<br />

Na de gezamenlijke inventarisatieronde gingen<br />

de studenten aan de slag om een ontwerp van<br />

een circulair viaduct met vrijgekomen materialen<br />

uit te werken op een specifieke locatie. Belangrijke<br />

criteria waren daarin de haalbaarheid<br />

JACHT OP HERBRUIKBARE<br />

MATERIALEN<br />

Vrijwel gelijktijdig met de door Rijkswaterstaat<br />

uitgeschreven SBIR-oproep Circulaire Viaducten<br />

kwamen vier enthousiaste afstudeerders<br />

op ons pad, zegt Van den Berg. “Een mooie<br />

kans voor ons en voor hen om mee te draaien<br />

in dit project, parallel aan de initiële oproep, zodat<br />

ze de kans hadden om een eigen richting te<br />

varen, maar hun bevindingen wel konden worden<br />

meegenomen binnen het groter geheel.<br />

Afstudeerduo Twan Looije en Steven Keemers voor hun casus object A44 Lisserweg.<br />

104


THEMA PERSONEEL & OPLEIDING<br />

in technische zin, het economisch perspectief<br />

en de impact op het milieu.<br />

“Uit ons onderzoek is gebleken dat ruim 75%<br />

van de kunstwerken wordt gesloopt vóór het<br />

einde van de technische levensduur, vooral<br />

om functionele redenen, terwijl de onderdelen<br />

nog prima honderd jaar mee kunnen", zegt<br />

Xander ter Meulen, die samen met Marck Span<br />

een duo vormde. Op basis van de materialen<br />

uit een bestaand kunstwerk in Groningen, die<br />

op de nominatie staat gesloopt te worden,<br />

hebben ze een ontwerp gemaakt voor een<br />

compleet nieuw viaduct in Nuth. “Ondanks de<br />

afstand – alle bruikbare onderdelen dienen van<br />

Groningen naar Limburg te worden getransporteerd<br />

– hebben we een reductie gerealiseerd<br />

van 40% zowel op MKI als CO 2<br />

-uitstoot.<br />

Bouwen met gebruikte materialen is dus hartstikke<br />

zinvol", concludeert Marck Span.<br />

DENK GROOT<br />

Het andere duo, gevormd door Steven<br />

Keemers en Twan Looije, volgde een vergelijkbaar<br />

traject, maar heeft behalve onderzoek<br />

naar de rendabiliteit ook het proces beschreven<br />

van hoe gemeentes en provincies met hergebruik<br />

aan de slag zouden kunnen gaan.<br />

“We hebben dat gevat in een duidelijk stappenplan",<br />

zegt Twan. “Onze casus richtte zich op<br />

de vervanging van een viaduct over de A44 Lisserweg.<br />

Het eerste concept was in onze ogen<br />

te lang én zou twee keer zo breed moeten zijn.<br />

Wij hebben de overspanning van 40 meter teruggebracht<br />

naar 28 meter met een breedte<br />

van 32 meter. Daarvoor hebben we materialen<br />

ingezet van een bestaand en te slopen viaduct<br />

over de A9 op slechts 30 kilometer afstand. Al<br />

die inspanningen leiden aantoonbaar tot een<br />

reductie van 60% op de MKI, een 61% lagere<br />

CO 2<br />

-uitstoot en een kostenbesparing van 60%.<br />

Daarmee hebben we de gedachtegang dat duurzaam<br />

bouwen veel geld kost, ook getackeld.”<br />

Steven vult aan: “Wat wij onder andere hebben<br />

geleerd uit dit onderzoek is dat je vooral groot<br />

moet denken en je niet moet laten belemmeren<br />

door zaken aanvankelijk onmogelijk lijken te zijn.”<br />

STUDIO NEBEST<br />

Het ontwerp van beide studentenduo’s is door<br />

een commissie van wel dertig partijen getoetst<br />

op de eerder gestelde criteria tijdens een livesessie<br />

in de Nebest Studio. “De aanbevelingen<br />

tijdens de livesessie hebben bovendien veel gebracht<br />

in de verfijning van beide onderzoeken<br />

richting de verdediging", zegt Van den Berg. “Beide<br />

duo’s hebben uiteindelijk met een 8,3 en een<br />

9 prachtige cijfers gescoord. Inmiddels is Xander<br />

werkzaam bij Nebest, is Marck ook actief in het<br />

werkveld en zijn Twan en Steven een vervolgopleiding<br />

gestart. Daarnaast zijn we als consortium<br />

Closing The Loop uit maar liefst 32 inzendingen<br />

geselecteerd om het eerste circulaire viaduct<br />

met hoogwaardig hergebruikte objectonderdelen<br />

in Nederland te gaan realiseren. Beide afstudeeronderzoeken<br />

zijn daarin heel waardevol<br />

gebleken. Ik ben ervan overtuigd dat we zonder<br />

de jonge generatie het doel van een circulaire<br />

economie/infrastructuur nooit gaan bereiken.<br />

Want: hoe ouder, hoe gekleurder. De combinatie<br />

van ervaren constructeurs met de frisse<br />

blik van studenten leidt tot mooie inzichten.”<br />

Ook de studenten kijken enthousiast terug.<br />

“We hebben hiervoor een afstudeerpoging<br />

gedaan bij een ander bedrijf, maar dat liep op<br />

niets uit,” zegt Xander. “De begeleiding en welwillendheid<br />

van de mensen bij Nebest was zo<br />

duidelijk anders. Ze waren zelf super enthousiast,<br />

ontzettend behulpzaam en dat motiveerde<br />

ons ook enorm om er een extra lading uren in<br />

te steken om tot een mooi resultaat te komen.<br />

Het was echt een topervaring met de livesessie<br />

in Studio Nebest als kers op de taart.” ■<br />

Zijaanzicht ontwerp Xander en Marck Daelderweg A76.<br />

Ontwerp Twan en Steven A44 Lisserweg.<br />

‘De combinatie van<br />

ervaren constructeurs<br />

met de frisse blik van<br />

studenten leidt tot<br />

mooie inzichten’<br />

Ontwerp Xander en Marck Daelderweg A76.<br />

105


Tekst | Roel van Gils Beeld | Transportonderhoud<br />

Zonder<br />

transportonderhoud<br />

valt alles stil<br />

Sinds 2004 is Transportonderhoud in Nieuwegein actief als universeel specialist voor onderhoud,<br />

reparatie en modificatie van alle merken vrachtwagens, opleggers en betonmixers. Onder het motto<br />

‘zonder transportonderhoud valt alles stil’ wordt alles geregeld onder één dak. En de dienstverlening<br />

gaat sinds kort nóg een stap verder. Ook voor het huren of kopen van een stationaire betonmixer,<br />

al dan niet geheel uitstootvrij, ben je bij Transportonderhoud aan het juiste adres.<br />

Transportonderhoud voert onderhoud en reparaties uit aan alle gangbare merken en is tevens gecertificeerd voor het uitvoeren van APK-keuringen, het ijken van<br />

tachografen en de jaarlijkse verplichte mixerkeuring.<br />

Een betonmixer moet zo min mogelijk stilstaan. “Wij voeren onderhoud<br />

en reparaties uit aan alle gangbare merken en zijn tevens gecertificeerd<br />

voor het uitvoeren van APK-keuringen en het ijken van tachografen",<br />

begint John van Wijk van Transportonderhoud. “Ook de jaarlijkse verplichte<br />

mixerkeuring, aanvullend op de APK van de vrachtwagen, nemen<br />

we gelijk mee. Een ondernemer is dus slechts één keer zijn betonmixer<br />

kwijt voor de periodieke inspecties en keuringen. Dat scheelt veel tijd,<br />

geregel en heen en weer rijden.”<br />

NOODSET<br />

Transportonderhoud beschikt over een grote voorraad aan onderdelen<br />

van alle gangbare betonmixers, inclusief specifieke slijtdelen en filters.<br />

Daarnaast blinkt de specialist uit in service en assistentie op locatie.<br />

“We beschikken over een 24/7 storingsdienst met eigen servicewagen<br />

om gestrande betonmixers door heel het land op weg te helpen", legt<br />

Van Wijk uit.<br />

106


Transportonderhoud heeft vijf stationaire betonmixers in de verhuurvloot zowel met dieselaandrijving als volledig elektrisch met nul uitstoot.<br />

‘Duurzaam,<br />

maar zonder concessies’<br />

“Lukt dat niet, hebben we goede contacten met bergers om het voertuig<br />

naar Nieuwegein te laten verslepen. Bij een technische storing aan<br />

de aandrijving bijvoorbeeld, kunnen we met onze mobiele noodset de<br />

mixer gewoon laten draaien zodat de mortel eventueel overgepompt<br />

kan worden in een andere mixer. Vervolgens kunnen onze vakbekwame<br />

monteurs de storing in alle rust in onze werkplaats verhelpen.”<br />

STATIONAIRE BETONMIXERS<br />

Sinds enige tijd houdt Transportonderhoud zich ook bezig met de verhuur<br />

en verkoop van stationaire betonmixers. “We hebben onze jarenlange<br />

ervaring in onderhoud en reparatie aan betonmixers goed kunnen<br />

gebruiken bij de ontwikkeling van een nieuwe generatie stationaire<br />

betonmixers", zegt Van Wijk. “Inmiddels hebben we vijf exemplaren<br />

in de verhuurvloot zowel met dieselaandrijving als volledig elektrisch.<br />

Dat laatste is baanbrekend, zeker als je bedenkt dat de mixer volledig<br />

autonoom kan draaien zonder voeding. Duurzaam, maar zonder concessies<br />

dus. Behalve nul uitstoot produceert de elektrische mixer ook<br />

nauwelijks geluid. Een aspect dat met name in een stedelijke omgeving<br />

steeds belangrijker wordt.”<br />

Een ondernemer is slechts één keer zijn betonmixer kwijt voor de periodieke<br />

inspecties en keuringen.<br />

REFURBISHING<br />

Transportonderhoud bouwt de stationaire betonmixers desgewenst op<br />

klantspecificatie. “In principe varieert de inhoud van 9 tot 12 m³, maar<br />

we hebben ook al een exemplaar geleverd van 6 m³ inhoud. We kunnen<br />

snel en flexibel inspelen op bijzondere wensen. Daarnaast zijn we de<br />

laatste jaren heel actief met het refurbishen van oude betonmixers. Een<br />

dienst die niet alleen is ontstaan vanuit de duurzaamheidsgedachte maar<br />

ook vanwege de lange levertijden bij fabrikanten. Tot slot zijn we bezig<br />

met de ontwikkeling van een 3-assige fuseegestuurde trailer met 15 m³<br />

mixeropbouw die voldoet aan de nieuwste specificaties van de RDW.<br />

Later volgt meer over deze lichtgewicht combinatie", besluit Van Wijk. ■<br />

107


Tekst | Roel van Gils Beeld | Vloerenbedrijf van Rijbroek<br />

Gegarandeerde hechting is aanzienlijk hoger<br />

Een anhydriet gietdekvloer:<br />

uitermate geschikt voor<br />

elk type vloerafwerking<br />

Het toepassen van kanaalplaten en rib-cassettes (systeemvloeren) in combinatie met de populariteit<br />

van gevoelige vloerafwerkingen, zoals linoleum en PU- en cementgebonden gietvloertjes van enkele<br />

millimeters, maakt dat men steeds meer bewust kiest voor een zwevende anhydriet gietdekvloer.<br />

De dekvloer en vloerafwerking zijn daarmee losgekoppeld van de constructie waardoor de kans<br />

op scheurvorming en daarmee schade aan de vloerafwerking minimaal is. Maar ook voor harde<br />

vloerafwerkingen met tegels is een zwevende gietdekvloer uitermate geschikt.<br />

Een zwevende dekvloer is een dekvloer die wordt aangebracht op het<br />

isolatiemateriaal, om thermische en/of akoestische redenen. Dit wordt<br />

ook gedaan om daarop de leidingen van de vloerverwarming vast te zetten<br />

(tackerplaat). Dankzij de betrouwbare sterkte van de gietdekvloer<br />

wordt deze steeds vaker toegepast als zwevend dekvloersysteem.<br />

Dit type dekvloer vraagt geen verdichting, moet enkel worden verdeeld en<br />

heeft een gegarandeerde hoge druk- en buigtreksterkte. Daardoor heeft<br />

de gietdekvloer geen problemen om de lichte beweging van de isolatie of<br />

leidingen op te vangen en zo scheuren en schade te voorkomen. Doordat<br />

de mortel keurig dicht vloeit, heeft deze ook een zeer hoge warmtegeleiding.<br />

Dit resulteert in een beter rendement van de vloerverwarming.<br />

HORIZONTALE DILATATIE<br />

In de projectmatige bouw wordt veel gebruik gemaakt van systeemvloeren,<br />

zoals kanaalplaten en rib-cassettes. Deze constructies werken na,<br />

waardoor bij dekvloeren die direct zijn aangebracht op de constructie,<br />

scheurvorming kan optreden. Het gevolg is dat die scheurvorming<br />

door kan zetten in de vloerafwerking met als gevolg moeilijk herstelbare<br />

schade voor de bewoners. Bij een zwevende dekvloer is sprake van<br />

een loskoppeling van de ondergrond (horizontale dilatatie) waardoor<br />

de kans op scheurvorming zeer beperkt wordt. Gecombineerd met<br />

de zeer krimparme eigenschappen van de anhydriet gietdekvloer zorgt<br />

dit voor de hoogste kwaliteit dekvloer en dus het hoogste woongenot.<br />

Maar er is nog een aspect dat in het voordeel van de gietdekvloer spreekt.<br />

Gietmortels hebben een relatief hoge buigtreksterkte. Dit betekent dat de<br />

dekvloerdikte beperkt kan blijven. De zwevende gietdekvloer is daardoor<br />

vaak te realiseren binnen de standaard door de architect/ontwerper gereserveerde<br />

ruimte voor de dekvloer. Gevolg is minder materiaalverbruik,<br />

meer vrije ruimte én met de aanzienlijk hogere warmtegeleidbaarheid van<br />

gietdekvloeren resulteert dit in een snellere opwarming van de ruimte.<br />

Een gietdekvloer is een nat aangebracht product, die droog genoeg moet<br />

zijn voordat deze bekleed wordt met een vloerafwerking. Door recente<br />

innovaties, duidelijke gebruiksinstructies en het volwassen worden van<br />

gipsgebonden tegellijmen is de gegarandeerde hechting aanzienlijk hoger<br />

dan op de traditionele dekvloeren.<br />

Dit wordt bevestigd door Bovatin, de branchevereniging voor tegelwerken,<br />

die nette werkinstructies voor het lijmen op een gietdekvloer<br />

heeft gepubliceerd op zijn website. Restvocht is onder controle door<br />

het juiste type metingen en de toepassing van de gipsgebonden lijmen,<br />

waardoor de tegellijm een optimale hechting heeft op de gietdekvloer.<br />

Een gietdekvloer vormt dus de basis voor elk type vloerafwerking.<br />

Meer weten? Neem gerust en geheel vrijblijvend contact op met Vloerenbedrijf<br />

van Rijbroek, de onafhankelijk specialist in (zwevende) gietdekvloeren<br />

én zandcementdekvloeren. ■<br />

Een zwevende dekvloer is een dekvloer die wordt aangebracht op een isolatiemateriaal, om thermische en/of akoestische redenen.<br />

108


‘De dekvloer en vloerafwerking zijn losgekoppeld<br />

van de constructie waardoor de kans op<br />

scheurvorming en daarmee schade aan de<br />

vloerafwerking minimaal is’<br />

Doordat de mortel keurig dicht vloeit, heeft deze ook een zeer hoge<br />

warmtegeleiding, en resulteert in een beter rendement van de vloerverwarming.<br />

109


BETON<br />

BOUW<br />

PLATFORM OVER BETON EN STAAL IN DE BOUW<br />

PARTNER WORDEN VAN<br />

BETON & STAALBOUW?<br />

Zowel op de website als in de gedrukte<br />

versie bieden we u de mogelijkheid om<br />

onderdeel uit te maken van het overzicht<br />

met de meest gerenommeerde fabrikanten<br />

en toeleverancieres in de branche.<br />

Zo kunt u onder andere:<br />

• Toegevoegd worden als<br />

partner op de servicepagina’s<br />

van het vaktijdschrift<br />

• Een kosteloze vermelding krijgen in<br />

de geheel vernieuwde bedrijvenindex<br />

op betonenstaalbouw.nl<br />

• Een gesponsorde positie met persoonlijke<br />

profielpagina op betonenstaalbouw.nl<br />

verkrijgen<br />

• Uw eigen profielwidget inzetten,<br />

gekoppeld aan de redactionele content,<br />

nieuwsberichten en overige<br />

relevante marketingtools<br />

Ook geïnteresseerd?<br />

• Bel naar +31 495 45 00 95<br />

• Ga naar betonenstaalbouw.nl<br />

• Scan de QR code<br />

Onze projectmanagers vertellen u graag meer over onze<br />

samenwerkingspakketten<br />

MELD JE<br />

GRATIS AAN<br />

SCAN DE<br />

QR CODE<br />

betonenstaalbouw.nl


BETON & STAAL PARTNERS<br />

Voor uitgebreide informatie over<br />

de <strong>Beton</strong> & Staal partners,<br />

scan deze QR code met uw smartphone<br />

betonenstaalbouw.nl/bedrijven<br />

A.P.S. EUROPE AUTOMATION BV<br />

Oude Middenweg 213-217<br />

2491 AG DEN HAAG<br />

T +31 6 408 65 307<br />

E info@aps-europe.nl<br />

W www.aps-europe.nl<br />

BALVERT HANDEL BV<br />

Atoomweg 9<br />

2421 LZ NIEUWKOOP<br />

Postbus 84<br />

2420 AB NIEUWKOOP<br />

T +31 172 57 36 35<br />

E info@balvert.nl<br />

BETONVERENIGING<br />

Büchnerweg 3<br />

28<strong>03</strong> GR GOUDA<br />

T +31 182 53 92 33<br />

E info@betonvereniging.nl<br />

W www.betonvereniging.nl<br />

BUITING MACHINEB.<br />

EN STAALCONSTRUCTIE BV<br />

Van Dongenstraat 42<br />

8107 AG BROEKLAND<br />

Postbus 129<br />

8100 AC BROEKLAND<br />

T +31 570 53 10 10<br />

E d.frankot@buitingstaalbouw.nl<br />

W www.buitingstaalbouw.nl<br />

W www.balvert.nl<br />

BJOND INNOVATION<br />

Eerste straat 11<br />

AALBORG PORTLAND BELGIUM<br />

Noorderlaan 147 B 9<br />

B-2<strong>03</strong>0 ANTWERPEN<br />

T +32 471 955 129<br />

E yves.terneu@aalborgportland.com<br />

W www.aalborgportland.be<br />

NV BEKAERT SA<br />

Bekaertstraat 2<br />

BE-8550 ZWEVEGEM<br />

T +32 56 76 61 11<br />

E veerle.tack@bekaert.com<br />

W www.bekaert.com<br />

B-3680 MAASEIK<br />

T +32 89 56 53 15<br />

E jvm@bjond.be<br />

W www.bjond.be<br />

CONSENSOR BV<br />

ROTTERDAM<br />

T +31 10 244 07 38<br />

E cs@consensor.nl<br />

W www.consensor.nl<br />

ASK ROMEIN<br />

Belder 101<br />

4704 RK ROOSENDAAL<br />

Postbus 1013<br />

4700 BA ROOSENDAAL<br />

T +31 165 750 300<br />

E info@ask-romein.com<br />

W www.ask-romein.com<br />

BESTCON BV<br />

Kanaaldijk 19<br />

5683 CR BEST<br />

BREEDVELD STAAL<br />

Parallelweg 4<br />

2921 LE KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />

T +31 180 51 29 33<br />

E info@breedveldstaal.nl<br />

W www.breedveldstaal.nl<br />

CONCREFY BV<br />

Olivier van Noortweg 10<br />

5928 LX VENLO<br />

T +31 77 850 72 22<br />

E info@concrefy.com<br />

W www.concrefy.com<br />

Postbus 189<br />

AUGUSTINUS BV<br />

Bonegraafseweg 4b<br />

4051 CH Ochten<br />

T +31 344 64 70 80<br />

E info@augustinusbv.nl<br />

W www.augustinusbv.nl<br />

5680 AD BEST<br />

T +31 499 36 63 66<br />

E info@bestcon.nl<br />

W www.bestcon.nl<br />

BSE BETONWERKEN<br />

Tolweg 1<br />

3851 SL ERMELO<br />

T +31 341 43 21 12<br />

E info@bsebetonwerken.nl<br />

W www.bsebetonwerken.nl<br />

CONSTRUSOFT<br />

Hengelder 16<br />

6902 PA ZEVENAAR<br />

T +31 6 20 00 00<br />

E rob.roef@construsoft.com<br />

W www.construsoft.nl<br />

BALVERT BETONSTAAL<br />

Atoomweg 9<br />

2421 LZ NIEUWKOOP<br />

Postbus 84<br />

2420 AB NIEUWKOOP<br />

T +31 172 57 36 35<br />

E info@balvert.nl<br />

W www.balvert.nl<br />

BETONHUIS<br />

Zaagmolenlaan 20<br />

3447 GS WOERDEN<br />

Postbus 194<br />

3440 AD WOERDEN<br />

T +31 348 48 44 74<br />

E info@betonhuis.nl<br />

W www.betonhuis.nl<br />

BuildSoft<br />

BUILDSOFT www.BuildSoft.eu<br />

NV<br />

Hundelgemsesteenweg 244/1<br />

B-9820 MERELBEKE<br />

T +32 9 252 66 28<br />

E Hundelgemsesteenweg info@buildsoft.eu 244/1<br />

W<br />

9820<br />

www.buildsoft.eu<br />

MERELBEKE<br />

telefoon +32 (0)9 252 66 28<br />

info@buildsoft.eu<br />

BuildSoft<br />

Construx - Dijkhor BV<br />

Bobinestraar 67<br />

39<strong>03</strong> KE VEENENDAAL<br />

T +31 318 54 13 27<br />

E info@construx-dijkhor.nl<br />

W www.construx.be<br />

www.BuildSoft.eu<br />

BETON<br />

BETON<br />

BOUW.NL<br />

BOUW.NL<br />

111


BETON<br />

BOUW.NL<br />

BETON & STAAL PARTNERS<br />

Voor uitgebreide informatie over<br />

de <strong>Beton</strong> & Staal partners,<br />

scan deze QR code met uw smartphone<br />

betonenstaalbouw.nl/bedrijven<br />

CORDEEL NEDERLAND BV<br />

Lindtsedijk 22<br />

3336 LE ZWIJNDRECHT<br />

Postbus 55<br />

3330 AB ZWIJNDRECHT<br />

T +31 78 625 51 00<br />

E info.nl@cordeel.eu<br />

W www.cordeel.eu<br />

DUTCH ENGINEERING<br />

Energieweg 46<br />

2382 NL ZOETERWOUDE<br />

Postbus 3<br />

2380 AA ZOETERWOUDE<br />

T +31 71 541 89 23<br />

E info@dutchengineering.nl<br />

W www.dutchengineering.nl<br />

FRANKI GRONDTECHNIEKEN BV<br />

Gebouw Vaandrecht<br />

Trondheim 8<br />

2993 LE BARENDRECHT<br />

T +31 180 64 19 98<br />

E info@franki-grondtechnieken.nl<br />

W www.franki-grondtechnieken.nl<br />

HOLLANDIA STRUCTURES<br />

Postbus 12<br />

2920 AA KRIMPEN A/D IJSSEL<br />

T +31 180 54 05 40<br />

E info@hollandia.biz<br />

W www.hollandia.biz<br />

INTERBOOR MIDSLAND<br />

Postbus 4<strong>03</strong>92<br />

CT DE BOER<br />

Marconibaan 44<br />

3439 MS NIEUWEGEIN<br />

T +31 30 600 91 51<br />

E info@ctdeboer.nl<br />

W www.ctdeboer.nl<br />

ECHO PRECAST ENGINEERING NV<br />

Industrieterrein Centrum Zuid 1533<br />

B-3530 HOUTHALEN<br />

T +32 11 600 800<br />

E info@echoprecast.com<br />

W www.echoprecast.com/nl<br />

GALVA POWER<br />

Centrum Zuid 2<strong>03</strong>7<br />

B-3530 HOUTHALEN<br />

T +32 11 51 02 34<br />

E info@galvapower.com<br />

W www.galvapower.com<br />

3504 AD UTRECHT<br />

T +31 30 241 19 19<br />

E info@interboor-midsland.nl<br />

W www.interboor-midsland.nl<br />

INTERBUILD NV<br />

DE RUN METAALCOATING BV<br />

De Run 5118<br />

55<strong>03</strong> LV EINDHOVEN<br />

T +31 40 255 38 58<br />

E info@derunmetaalcoating.nl<br />

W www.derunmetaalcoating.nl<br />

ECOCEM BENELUX<br />

Plaza 22<br />

4782 SK MOERDIJK<br />

T +31 168 74 50 40<br />

E info@ecocem.nl<br />

W www.ecocem.nl<br />

GMB HAVEN & INDUSTRIE<br />

Industrieweg 15<br />

2995 BE HEERSJANSDAM<br />

T +31 88 88 54 100<br />

E info@gmb.eu<br />

W www.gmb.eu<br />

Heistraat 129<br />

B-2610 Wilrijk<br />

T +32 3 820 64 64<br />

E interbuild@interbuild.be<br />

W www.interbuild.be<br />

I-THESES BVBA<br />

DEKKER MACHINES & SERVICE<br />

Mechelaarstraat 23<br />

49<strong>03</strong> RE OOSTERHOUT<br />

T +31 162 71 48 16<br />

E info@dekkermachines.nl<br />

W www.dekkermachines.nl<br />

ENVO-FIX<br />

Willem de Zwijgerstraat 18<br />

2411 VV BODEGRAVEN<br />

T +32 172 61 22 88<br />

E info@envo-fix.nl<br />

W www.envo-fix.nl<br />

www.hillebrandsoftware.com<br />

www.coatingcalculaties.nl<br />

www.optimize-it.info<br />

www.lasprijsberekenen.nl<br />

Moortelstraat 27<br />

B-9160 LOKEREN<br />

T +32 9 33 88 252<br />

E info@i-theses.com<br />

W www.i-theses.com<br />

delta beton bv<br />

DELTA BETON BV<br />

De Huufkes 17<br />

5674 TL NEUNEN<br />

T +31 40 284 10 10<br />

E info@deltabeton.nl<br />

W www.deltabeton.nl<br />

Belgische Vereniging van specialisten in de<br />

herstelling, bescherming en versteviging van beton<br />

FEREB VZW<br />

Grootveldlaan 148<br />

B-1050 BRUSSEL<br />

T +32 15 41 31 24<br />

E info@fereb.be<br />

W www.fereb.be<br />

HOLCIM NEDERLAND BV<br />

Ijsseldijk 351<br />

2922 BK KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />

T +31 180 54 55 00<br />

E info.hnl-frbe@holcim.com<br />

W www.holcim.nl<br />

JAGER MENG-EN RECYCLINGTECHNIEK<br />

Nobelstraat 40a<br />

3846 CG HARDERWIJK<br />

T +31 341 42 45 33<br />

E info@jager-mrt.nl<br />

W www.jager-mrt.nl<br />

112<br />

BETON<br />

BOUW.NL


BETON<br />

BOUW.NL<br />

BETON & STAAL PARTNERS<br />

Voor uitgebreide informatie over<br />

de <strong>Beton</strong> & Staal partners,<br />

scan deze QR code met uw smartphone<br />

betonenstaalbouw.nl/bedrijven<br />

JAN DE NUL N.V.<br />

Tragel 60<br />

B-9308 HOFSTADE<br />

T +32 53 78 17 60<br />

E info@jandenul.com<br />

W www.jandenul.com<br />

LASBEDRIJF VAN BEEK & ZONEN V.O.F.<br />

Bonegraafseweg 47<br />

4051 CG OCHTEN<br />

T +31 318 30 18 62<br />

E info@lasbedrijfvanbeek.nl<br />

W www.lasbedrijfvanbeek.nl<br />

MOUW HOEDLIGGERS BV<br />

Boylestraat 22<br />

6718 XM EDE<br />

T +31 318 63 32 26<br />

E info@mouwhoedliggers.nl<br />

W www.mouwhoedliggers.nl<br />

PARABUILD (CAD SYSTEMS NV)<br />

Lange Lozanastraat 45<br />

B-2018 ANTWERPEN<br />

T +32 3 216 49 66<br />

E info@parabuild.com<br />

W www.parabuild.com<br />

MULTIBOUWSYSTEMEN BV<br />

JG STAALPLAATBETONVLOEREN BV<br />

Burg. Daalderopstraat 3<br />

6916 CC TOLKAMER<br />

Postbus 57 6916 ZG TOLKAMER<br />

T +31 316 54 27 17<br />

E info@jg-cladding.nl<br />

W www.jg-cladding.nl<br />

LIEMAR SOFTWARE BV<br />

Ekkersrijt 4502 a<br />

5692 DM SON<br />

T +31 40 248 40 41<br />

E info@liemar.nl<br />

W www.liemar.nl<br />

Energieweg 2<br />

3762 ET SOEST<br />

Postbus 115<br />

3760 AC SOEST<br />

T +31 35 588 18 88<br />

E info@multibouwsystemen.nl<br />

W www.multibouwsystemen.nl<br />

NCI<br />

Obalaan 8<br />

3233 BL OOSTVOORNE<br />

T +31 181 48 19 49<br />

E info@nci-bv.nl<br />

W www.nci-bv.nl<br />

PEIKKO<br />

Leemansweg 51<br />

6827 BX ARNHEM<br />

T +31 26 384 38 66<br />

E info@peikko.nl<br />

W www.peikko.nl<br />

PRECO BV<br />

IJsseldijk 31<br />

7325 WZ APELDOORN<br />

T +31 85 11 22 360<br />

E info@preco.nl<br />

W www.preco.nl<br />

MATRIX SOFTWARE<br />

Stichting KOMO<br />

Wijchenseweg 116<br />

Burgemeester van Reenensingel 101<br />

6538 SX NIJMEGEN<br />

RICHARD WIGMANS<br />

28<strong>03</strong> PA GOUDA<br />

T +31 85 486 24 20<br />

E info@komo.nl<br />

W www.komo.nl<br />

T +31 88 567 80 00<br />

E info@matrix-software.nl<br />

W www.matrix-software.nl<br />

NIEUWENHUIS BV<br />

Hambakenwetering 22<br />

5231 DC S-HERTOGENBOSCH<br />

T +31 73 548 24 82<br />

E info@nieuwenhuis.nl<br />

W www.nieuwenhuis.nl<br />

Hoge Akkers 9<br />

5554 GA VALKENSWAARD<br />

T +31 6 30 76 51 05<br />

E info@richardwigmans.nl<br />

W www.richardwigmans.nl<br />

®<br />

DE BETONBEKISTING<br />

Kyocera Senco Construction Netherlands<br />

J.F. Kennedylaan 51a<br />

5555 XC VALKENSWAARD<br />

T +31 40 249 24 01<br />

E info@kyocera-senco-construction.nl<br />

W www.kyocera-senco-construction.nl<br />

MORTELCENTRALES NEDERLAND BV<br />

Korte Stukken 1A<br />

5371 MN RAVENSTEIN<br />

T +31 73 5<strong>03</strong> 93 00<br />

E info@betonstations.nl<br />

W www.betonstations.nl<br />

NOE-BEKISTINGSTECHNIEK BV<br />

Vlietskade 1009<br />

4241 WD ARKEL<br />

Postbus 25<br />

4240 CA ARKEL<br />

T +31 183 56 98 99<br />

E info@noe.nl<br />

W www.noe.nl<br />

ROYAL HASKONING DHV<br />

Barbarossastraat 35<br />

6522 DK NIJMEGEN<br />

T +31 24 328 41 90<br />

E info@rhdhv.nl<br />

W www.royalhaskoningdhv.com<br />

BETON<br />

BOUW.NL<br />

113


BETON & STAAL PARTNERS<br />

Voor uitgebreide informatie over<br />

de <strong>Beton</strong> & Staal partners,<br />

scan deze QR code met uw smartphone<br />

betonenstaalbouw.nl/bedrijven<br />

SLIMLINE BUILDINGS BV<br />

Estlandsestraat 6<br />

7202 CP ZUTPHEN<br />

T +31 575 599 601<br />

E info@slimlinebuildings.com<br />

W www.slimlinebuildings.com<br />

THIEKON CONSTRUCTIE BV<br />

Haansbergseweg 30<br />

5121 LJ RIJEN<br />

T +31 161 222 802<br />

E info@thiekon.nl<br />

W www.thiekon.nl<br />

VAN BERLO BEDRIJFSVLOEREN<br />

Postbus 183<br />

5460 AD VEGHEL<br />

T +31 413 389 090<br />

E info@vanberlo.com<br />

VROOM FUNDERINGSTECHNIEKEN BV<br />

Sluisweg 1<br />

1474 HL OOSTHUIZEN<br />

Postbus 7<br />

1474 ZG OOSTHUIZEN<br />

T +31 299 40 95 00<br />

W www.vanberlo.com<br />

E info@vroom.nl<br />

W www.vroom.nl<br />

SMULDERS<br />

Industrieterrein Hoge Mauw 200<br />

B-2370 ARENDONK<br />

T +32 14 67 22 81<br />

E info@smulders.com<br />

W www.smulders.com<br />

STRUCT4U BV<br />

De hof 1<br />

7218 LA ALMEN<br />

T +31 575 46 99 24<br />

E info@struct4u.com<br />

TWINTEC NEDERLAND BV<br />

Pascalweg 25D<br />

4104 BC CULEMBORG<br />

T +31 345 53 28 78<br />

E mailbox@twintec.nl<br />

W www.twintec.nl<br />

TWINTEC VLAANDEREN<br />

Brandstraat 15a<br />

B-9160 LOKEREN<br />

T +32 9 349 47 01<br />

E mailbox@twintec.be<br />

W www.twintec.be<br />

VAN MAERCKE PREFAB<br />

Scheldekaai 9<br />

B-9690 KLUISBERGEN<br />

T +32 55 39 02 50<br />

E info@vanmaercke.com<br />

W www.vanmaercke.com<br />

WILLY NAESSENS GROUP<br />

Kouter 3<br />

B-9790 WORTEGEM-PETEGEM<br />

T +32 56 69 41 11<br />

E info@willynaessens.be<br />

W www.willynaessens.be<br />

W www.struct4u.com<br />

VLOERENBEDRIJF VAN RIJBROEK BV<br />

TECHNOSOFT®<br />

Keulenstraat 9<br />

7418 ET DEVENTER<br />

T +31 570 682 900<br />

E info@technosoft.nl<br />

W www.technosoft.nl<br />

VALCKE PREFAB BETON NV<br />

Rodenbachstraat 72<br />

B-8908 VLAMERTINGE<br />

T +32 57 20 25 01<br />

E info@valcke-prefab.be<br />

W www.valcke-prefab.be<br />

Vliegeniersstraat 18<br />

5405 BH UDEN<br />

T +31 413 26 50 55<br />

E info@rijbroekvloeren.nl<br />

W www.rijbroekvloeren.nl<br />

Richard Wigmans<br />

Richard Wigmans<br />

ZINKINFO BENELUX<br />

Smederijstraat 2<br />

4814 DB BREDA<br />

T +31 76 531 77 44<br />

E info@zinkinfobenelux.com<br />

W www.zinkinfobenelux.com<br />

Uit voorraad leverbaar:<br />

RVS/INOX Bouwstaal<br />

Rollen, staven en matten<br />

info@richardwigmans.nl | www.richardwigmans.nl<br />

114<br />

BETON<br />

BETON<br />

BOUW.NL<br />

BOUW.NL


VOORGESPANNEN<br />

WELFSELS<br />

VAN 2.40 M BREED<br />

EXCLUSIEF<br />

BIJ<br />

EEN HAR(D) VOOR BETON<br />

www.mdbeton.be


ROTOCOATEN IS<br />

VERZINKEN EN<br />

POEDERCOATEN<br />

Onze uitstekende garantie voorwaarden geven op uw<br />

werk binnen de Benelux tot wel<br />

30 JAAR GARANTIE op thermisch verzinken<br />

Bent u benieuwd wat dit voor u betekent?<br />

BEL ONS OP 085 044 2727 EN MAAK EEN AFSPRAAK<br />

of kijk op rotocoat.nl/garantievoorwaarden<br />

15 JAAR GARANTIE op poedercoaten op<br />

thermisch verzinkt staal

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!