03.03.2015 Views

Jaarbericht Resultaten 2012

Description

Description

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

<strong>Resultaten</strong> <strong>2012</strong>


<strong>Jaarbericht</strong><br />

1. Profiel en kerncijfers 5<br />

2. Zelfstandig en gezond 7<br />

3. Financiële gang van zaken 11<br />

4. Netwerken15<br />

5. Energie en Multimedia 19<br />

6. Afvalverwerking25<br />

7. Bericht van de Raad van Commissarissen 28<br />

8. Corporate governance 30<br />

9. Risico’s en risicobeheersing 32<br />

10. Personalia36<br />

11. Jaarrekening <strong>2012</strong> 41


“DELTA levert<br />

niet alleen energie<br />

maar bouwt ook een<br />

nieuw hoogspanningsverdeelstation<br />

voor ons.<br />

Zij kennen het net,<br />

bieden goede<br />

dienstverlening en<br />

weten scherpe prijzen<br />

neer te zetten.”<br />

4<br />

Lloyd Filemon is manager Egineering Department bij Zeeland Refinery in Vlissingen.<br />

Zeeland Refinery maakt van ruwe aardolie brandstoffen, zoals benzine, kerosine en diesel.<br />

Bij Zeeland Refinery werken ongeveer 400 mensen.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Profiel<br />

en kerncijfers 1<br />

DELTA is een zelfstandige multi-utility onderneming op het gebied van energie, netwerken en afvalverwerking.<br />

De aandelen zijn in het bezit van Zeeuwse, Brabantse en Zuid-Hollandse gemeenten en de provincie Zeeland.<br />

Het hoofdkantoor van DELTA is gevestigd in Middelburg. Bij het bedrijf werken ongeveer 3.000 mensen.<br />

Energie<br />

Naast de opwekking van elektriciteit en de handel in energie<br />

levert DELTA gas en elektriciteit aan particuliere en zakelijke<br />

klanten. In Zeeland biedt DELTA behalve energie ook digitale<br />

diensten (internet, telefonie, tv- en radiosignalen) en water<br />

via de deelneming in Evides. Met deze multi-utility benadering<br />

bedient de onderneming een groot deel van de huishoudens<br />

en de zakelijke markt in Zeeland en in toenemende mate ook<br />

daarbuiten.<br />

Netwerken<br />

DELTA Netwerkbedrijf B.V. (DNWB) en DELTA Infra B.V.<br />

maken deel uit van het segment Netwerken. DNWB is de<br />

regionale netbeheerder in de zin van de elektriciteits- en<br />

gaswet. Het bedrijf is verantwoordelijk voor het beheer van<br />

de distributienetwerken voor gas en elektriciteit. DELTA<br />

Infra zorgt voor de aanleg van en het onderhoud aan deze<br />

netten. Daarnaast verzorgt deze divisie de aanleg van en het<br />

onderhoud aan de waterleidingnetten van Evides waterbedrijf<br />

en het kabelnetwerk van DELTA. Verder voert DELTA Infra<br />

activiteiten uit op het gebied van onder andere hoogspanning<br />

en meettechniek, zowel in Zeeland als in de rest van Nederland.<br />

Kerncijfers <strong>2012</strong> 2011<br />

Levering elektriciteit 1.084 1.002<br />

Levering gas 337 424<br />

Transport elektriciteit & gas 112 105<br />

Kabel, internet, telecommunicatie 75 72<br />

Afvallogistiek en milieudiensten 505 499<br />

Overige omzet 59 83<br />

Totaal Netto omzet 2.172 2.185<br />

Netto resultaat toekomend aan aandeelhouders 81 83<br />

in miljoenen €<br />

Apart MVO-verslag<br />

Medio 2013 publiceert DELTA een apart MVO-verslag.<br />

Daarin worden de belangrijkste prestaties vermeld op<br />

het gebied van ‘mens, milieu en resultaat’.<br />

Afvalverwerking<br />

Alle bedrijfsactiviteiten op het gebied van afvalverwerking<br />

zijn samengebracht in dochteronderneming Indaver N.V., 75%<br />

eigendom van DELTA. Indaver richt zich op overheden (vooral<br />

in Nederland, België en Ierland), medische instellingen en<br />

industriële bedrijven (Noordwest-Europa). Indaver verwerkt het<br />

afval voor het grootste deel in eigen installaties, maar ook in<br />

installaties van andere partijen. De onderneming beschikt over<br />

meerdere afvalverwerkingstechnieken waaronder recycling,<br />

verwerking tot biomassa en Waste-to-Energy: afvalverbranding<br />

gecombineerd met energieproductie.<br />

5


“We zijn al<br />

jaren bij DELTA.<br />

Alles doet<br />

het gewoon<br />

en als dat<br />

even niet zo is,<br />

worden we<br />

snel geholpen.<br />

Daar gaat het<br />

toch om?”<br />

6<br />

Emke de Heus woont in Westkapelle en neemt gas en elektriciteit af bij DELTA.<br />

Ook voor tv, internet en telefonie rekent ze op DELTA en ZeelandNet.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Zelfstandig<br />

en gezond 2<br />

Het uitblijven van economisch herstel en overcapaciteit<br />

op de elektriciteitsmarkt hadden een negatief effect op de<br />

elektriciteitsproducenten. DELTA deed het dankzij de multiutility<br />

strategie relatief goed. Binnen het segment netwerken<br />

werd goed gepresteerd, DNWB en DELTA Infra realiseerden in<br />

<strong>2012</strong> een uitstekend financieel resultaat. Bij DNWB is dat ten<br />

dele het gevolg van de door de Energiekamer gereguleerde<br />

tariefontwikkeling voor het transport van elektriciteit en<br />

gas. DELTA Infra wist enkele belangrijke nieuwe opdrachten<br />

te verwerven. Ondanks de gelijk gebleven leveringsprijzen<br />

behaalde ook dochteronderneming Evides een goed<br />

resultaat. Afvalverwerkingsbedrijf Indaver, waarin DELTA een<br />

belang heeft van 75%, sloot <strong>2012</strong> eveneens af met positieve<br />

cijfers. Vooral buiten België steeg de omzet op het gebied<br />

van afvalverwerking. De bezettingsgraad van bestaande<br />

afvalverwerkingsinstallaties nam verder toe en ook de nieuwe<br />

installatie in Ierland droeg bij aan de goede resultaten.<br />

Binnen het business-segment multimedia vond een verdere<br />

verschuiving plaats van analoge naar digitale dienstverlening<br />

waardoor ook daar het jaar met goede cijfers kon worden<br />

afgesloten. Dankzij de goede resultaten van de niet-energie<br />

gerelateerde bedrijfsonderdelen is het groepsresultaat vrijwel<br />

gelijk aan dat van 2011.<br />

De voortdurende ongunstige energiemarkt en de gewijzigde<br />

opvatting over de kernenergieplannen vormden voor de directie<br />

aanleiding om de bedrijfsstrategie van DELTA in <strong>2012</strong> te herzien.<br />

Met als thema: ‘Zelfstandig en gezond’ is ervoor gekozen om<br />

een aantal aanpassingen door te voeren. Een zelfstandige<br />

toekomst met een multi-utility-servicepakket heeft de meeste<br />

kans van slagen als daarbij de aandacht wordt gericht op de<br />

kernactiviteiten en de organisatie wordt gewijzigd. Structurele<br />

kostenverlaging, een kleinere holdingorganisatie en meer<br />

beslissingsbevoegdheid bij de bedrijfssegmenten (netwerken,<br />

energie & multimedia en afvalverwerking) moeten ervoor<br />

zorgen dat DELTA de komende moeilijke periode kan doorstaan<br />

zonder onze duurzaamheidsdoelstellingen op te geven. Onze<br />

voornaamste doelstelling op dit gebied is het reduceren van de<br />

CO 2<br />

-uitstoot (in 2050 CO 2<br />

–neutraal) die gepaard gaat met de<br />

opwekking van elektriciteit.<br />

Als onderdeel van de gewijzigde strategie werden in het<br />

verslagjaar voorbereidingen getroffen om een kleinere<br />

holdingorganisatie mogelijk te maken en werd een vacaturestop<br />

afgekondigd. Verder werden dochterondernemingen Triqua/<br />

DELTA MBR (afvalwaterzuivering) en DELTA Industriële<br />

Reiniging verkocht en is gestopt met activiteiten op het gebied<br />

van lichttechniek. Het verscherpte financiële beleid leverde<br />

het afgelopen jaar een aanmerkelijke verbetering op van de<br />

schuldpositie. De netto schuld nam met EUR 84 miljoen af tot<br />

EUR 538 miljoen per ultimo <strong>2012</strong>.<br />

Maatschappelijk verantwoord ondernemen<br />

Veiligheid staat bij DELTA voorop. Daarbij gaat het niet alleen<br />

om persoonlijke veiligheid, maar ook om het veiliger maken van<br />

werk- en productieprocessen. Door trainingen en andere acties<br />

neemt het veiligheidsbewustzijn verder toe. Dat blijkt onder<br />

andere uit het toenemend aantal leermomenten, een ruime<br />

verdubbeling, dat wordt gemeld via de HSE-portal. In 2013<br />

wordt de variabele beloningscomponent van leidinggevenden<br />

afhankelijk gemaakt van een actieve bijdrage aan een veiliger<br />

organisatie.<br />

Dankzij de herinrichting van het windpark Kreekraksluis<br />

neemt het aandeel windenergie in Zeeland toe met 25%. In<br />

maart begon de herinrichting met de demontage van de oude<br />

turbines. DELTA realiseert het windpark samen met andere<br />

partners, zelf exploiteren we 16 turbines. Vanaf augustus<br />

2013 is het nieuwe windpark operationeel. Met de bestaande<br />

duurzame elektriciteitsproductie van DELTA ging het goed in<br />

<strong>2012</strong>. Voor de Biomassacentrale in Moerdijk was <strong>2012</strong> het beste<br />

jaar sinds de start in 2008, zowel qua beschikbaarheid als<br />

productievolume.<br />

7


2. Zelfstandig en gezond<br />

Door de kolencentrale in Borssele volledig geschikt te maken<br />

voor biomassa wordt getracht het aandeel duurzame energie<br />

verder te vergroten. In het verslagjaar werd gewerkt aan<br />

de voorbereidingen en het verkrijgen van draagvlak om dit<br />

project van de grond te krijgen. Als de kolencentrale volledig<br />

zou omschakelen op biomassa, betekent dat dat de duurzame<br />

elektriciteitsproductie in Nederland met 20% wordt vergroot.<br />

Ook op het vlak van kleinschalige opwekking werd gewerkt<br />

aan vergroting van het aandeel duurzame energie, want in het<br />

najaar van <strong>2012</strong> introduceerde DELTA ‘Zon Garant’, een aanbod<br />

waarmee consumenten zelf elektriciteit kunnen opwekken.<br />

In <strong>2012</strong> werd voor de tweede maal verslag uitgebracht over<br />

ons beleid op het gebied van maatschappelijk verantwoord<br />

ondernemen. In de transparantie-benchmark van het Ministerie<br />

van EZ werd DELTA met name genoemd als ‘grootste stijger’.<br />

Een mooie erkenning voor de kwaliteitswinst van onze<br />

verslaglegging over de gevolgen van onze bedrijfsactiviteiten<br />

voor mens, milieu en resultaat.<br />

Service en vernieuwing<br />

De klantenservice van DELTA en ZeelandNet boekte in april een<br />

glansrijk succes. Uit onderzoek van Intomart GfK onder 15.000<br />

huishoudens bleek dat onze dienstverlening bovengemiddeld<br />

wordt gewaardeerd. DELTA weet het hoge serviceniveau - ook<br />

vorig jaar konden we rekenen op hoge posities in de ranglijsten<br />

van Consumentenbond en andere onderzoekspanels - te<br />

handhaven. Het bleek een van de redenen waarom onze klanten<br />

ons trouw blijven, want opnieuw was het overstappercentage<br />

uitzonderlijk laag. Om onze klanten nog beter te bedienen werd<br />

in <strong>2012</strong> hard gewerkt aan een omvangrijk IT-project. Door een<br />

nieuw geautomatiseerd systeem worden alle klantgegevens,<br />

die nu nog in verschillende systemen staan, samengevoegd.<br />

Met het systeem kan DELTA ook voldoen aan nieuwe werkwijzen<br />

vanuit de sector, hebben we beter zicht op de behoeften van<br />

onze klanten en kunnen we overzichtelijker factureren. Het<br />

project wordt in 2013 afgerond.<br />

In april werd bekendgemaakt dat DELTA een open Wifi-netwerk<br />

gaat aanleggen. Op 80 locaties in Zeeland komt daardoor<br />

gratis internet beschikbaar voor toeristen en bewoners.<br />

Een belangrijk project voor recreatieprovincie Zeeland, die<br />

daarmee landelijk voorop loopt. Door de introductie van<br />

mobiele telefonie in mei laat DELTA zien dat het bedrijf oog<br />

heeft voor de belangen van de Zeeuwse consument, want<br />

met het vernieuwende mobiele abonnement bellen abonnees<br />

onderling gratis en kan voordelig van België naar Nederland<br />

worden gebeld. Ook op de zakelijke markt wordt gewerkt<br />

aan eigentijdse dienstverlening. Zo gaat in februari DELTA<br />

Management Informatie van start. Daarmee krijgen klanten<br />

heel eenvoudig online inzicht in hun energieverbruik, een<br />

eerste stap op weg naar besparing. Voor veel bedrijven wordt<br />

dat steeds belangrijker in het kader van maatschappelijk<br />

verantwoord ondernemen.<br />

Vooruitzichten<br />

Een zelfstandige positie, gebaseerd op de businesssegmenten<br />

energie, afvalverwerking en gereguleerde<br />

bedrijfsactiviteiten, biedt DELTA de beste basis voor een<br />

gezonde toekomst. De komende periode hanteren we een<br />

terughoudend investeringsbeleid en blijven we nauwlettend<br />

onze kasstroom in de gaten houden. Wel is er ruimte voor<br />

initiatieven die samenhangen met de energietransitie naar<br />

duurzame opwekking van elektriciteit. Zo worden de netwerken<br />

beter geschikt gemaakt voor het faciliteren van decentrale<br />

opwekking en zal de verdere toepassing van slimme meters<br />

bijdragen aan bewuster verbruik van energie. DELTA heeft als<br />

multi-utility bedrijf daarvoor de kennis en kunde in huis. In 2013<br />

zal het vernieuwde windpark Kreekraksluis duurzame energie<br />

gaan leveren en wordt verder gewerkt aan de plannen om de<br />

kolencentrale in Borssele volledig geschikt te maken voor<br />

biomassa. De komende periode staat ook in het teken van het<br />

project rond de bedrijfsduurverlenging van de kerncentrale in<br />

Borssele. Met gericht onderhoud, inspecties en vervangingen<br />

zal de kerncentrale tot 2034 bij de 25 procent veiligste<br />

kerncentrales in de westerse wereld blijven behoren, want dat<br />

is een van de belangrijkste voorwaarden die is gesteld aan de<br />

langere bedrijfsduur.<br />

Op organisatorisch vlak wordt verdere verbetering gerealiseerd<br />

door de bedrijfsonderdelen DNWB en Infra dichter bij elkaar te<br />

brengen. Op het hoofdkantoor in Middelburg zal een kleinere<br />

staf overblijven en de bedrijfsonderdelen die zich bezighouden<br />

met energie en multimedia zullen efficiënter worden ingericht.<br />

Dankzij de aangepaste bedrijfsstrategie ‘Zelfstandig en gezond’<br />

zijn de voorwaarden aanwezig om onze aandeelhouders<br />

een marktconform dividend te kunnen bieden en blijft de<br />

8


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

werkgelegenheid in de regio grotendeels in stand. Ook de<br />

komende periode kunnen we onze zakelijke en particuliere<br />

klanten een betrouwbaar en vernieuwend multi-utility aanbod<br />

bieden. Dat is mogelijk dankzij de inzet en toewijding van onze<br />

medewerkers, waarvoor wij onze dank uitspreken.<br />

De ingezette koers, gericht op kostenbesparing en verdere<br />

stroomlijning van de organisatie, wordt in 2013 verder<br />

voortgezet. Maar door de ongunstige omstandigheden binnen<br />

de energiemarkt zal het operationeel resultaat uit normale<br />

bedrijfsvoering naar verwachting lager uitvallen dan dat in<br />

<strong>2012</strong>.<br />

Rob Frohn<br />

CEO<br />

Frank Verhagen<br />

CFO<br />

9


“Wij kunnen het<br />

stroomverbruik van alle<br />

afzonderlijke winkels en<br />

zendmasten in de gaten<br />

houden en vergelijken.<br />

De facturering is daarop<br />

aangepast.<br />

Dat stimuleert<br />

zuiniger gebruik.<br />

Zo helpt DELTA ons<br />

duurzaamheidsbeleid<br />

concreet te maken.”<br />

10<br />

Hennie de Koning is Corporate Energy Manager bij T-Mobile.<br />

Met bijna 5 miljoen klanten is T-Mobile Netherlands,<br />

onderdeel van Deutsche Telekom, één van de grootste mobiele<br />

telecommunicatiebedrijven voor consumenten en het midden- en kleinbedrijf.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Financiële<br />

gang van zaken 3<br />

DELTA heeft <strong>2012</strong> met een mooi resultaat afgesloten. De business-segmenten Netwerken en Afvalverwerking presteerden<br />

boven verwachting en ook de dienstverlening op het gebied van multimedia droeg bij aan de gunstige cijfers. Daarnaast<br />

was sprake van goede resultaten bij de deelnemingen en kon een aantal eenmalige baten worden bijgeschreven. De<br />

situatie op de elektriciteitsmarkt is onverminderd zorgelijk door de bestaande overcapaciteit en de neerwaartse druk<br />

op de marges door de haperende economie. De resultaten in dit segment werden echter positief beïnvloed door de<br />

gedeeltelijke vrijval van de vorig jaar gevormde voorzieningen.<br />

Omzet en resultaat<br />

DELTA wist de omzet in het verslagjaar te handhaven op het<br />

niveau van 2011. Het netwerksegment profiteerde van gunstige<br />

tarifering van het gereguleerde transport van elektriciteit<br />

en gas. Hierdoor nam de omzet met 8% toe. Het infrabedrijf<br />

verwierf een aantal grote contracten, de omzet en brutomarge<br />

bleven op het niveau van 2011. Binnen het energiesegment nam<br />

het salesvolume toe, ondanks het verlies van een aantal grote<br />

klanten door faillissementen. Strikter debiteurenbeheer zorgde<br />

voor een aanzienlijke vermindering van het werkkapitaalbeslag.<br />

Door de introductie van nieuwe diensten en de toename van het<br />

aandeel digitale tv-kijkers steeg de omzet in het kabelsegment<br />

met 4%.<br />

Afvalverwerkingsbedrijf Indaver behaalde voor het eerst in<br />

zijn bestaan een omzet van meer dan EUR 500 mln. De hoge<br />

bezettingsgraad van de installaties en de ingebruikname<br />

van de nieuwe verbrandingsinstallatie voor medisch afval in<br />

Antwerpen droegen bij aan het gunstige resultaat. De nieuwe<br />

afvalverbrandingsinstallatie in Meath (Ierland) heeft een<br />

eerste volledige kalenderjaar naar verwachting gedraaid. De<br />

brutomarge bij Indaver steeg met 6%.<br />

De daling van de resultaten bij de productie van elektriciteit<br />

is tekenend voor de situatie waarin de Noordwest-Europese<br />

energiemarkt zich bevindt. In dit bedrijfssegment daalde de<br />

brutomarge met meer dan 30% (inclusief een gedeeltelijke<br />

vrijval van de in 2011 gevormde voorziening voor verlieslatende<br />

contracten). De waardemutatie van de handelsportefeuille<br />

bedroeg EUR 5 mln. negatief, in 2011 was dat EUR 13 mln.<br />

negatief.<br />

Ten opzichte van het vorig boekjaar is de totale brutomarge<br />

afgenomen met EUR 6 mln. (- 1%).<br />

De bedrijfslasten bleven onder controle door het<br />

kostenbesparingsprogramma en de efficiencyverbeteringen.<br />

In het verslagjaar zijn een aantal buitengewone<br />

waardeverminderingen doorgevoerd op productiemiddelen,<br />

mede door het faillissement van een belangrijke multi-utility<br />

klant in het zakelijke segment en de noodzakelijke verhoging<br />

van de voorziening voor dubieuze debiteuren als gevolg van de<br />

economische crisis.<br />

Het aantal medewerkers is gedurende het verslagjaar licht<br />

gedaald. Ultimo <strong>2012</strong> waren 2.954 medewerkers in dienst bij de<br />

verschillende groepsmaatschappijen, ten opzichte van 2.977<br />

eind 2011. De afname is het gevolg van strikt aannamebeleid,<br />

ingevoerde efficiencyprogramma’s en het vertrek van<br />

medewerkers bij verkoop van bedrijfsactiviteiten.<br />

Het resultaat uit deelnemingen steeg naar EUR 77,7 mln; in<br />

2011 bedroeg dit EUR 71,8 mln. Waterbedrijf Evides boekte<br />

een even goed resultaat als vorig jaar, onder andere door<br />

een eenmalige boekhoudkundige winst bij de verwerking<br />

van een acquisitie. Ook de verkoop van de deelneming in<br />

N.V. KEMA droeg bij aan het resultaat. EPZ werd dit jaar voor<br />

70% meegenomen in de resultaten, nadat in 2011 een extra<br />

20%-belang werd verworven. Omdat het extra 20%-belang<br />

onder ‘resultaat deelnemingen’ is verwerkt, zijn de fair value<br />

afschrijvingen eveneens hieronder verantwoord. Dit verlaagt<br />

het resultaat uit deelnemingen met EUR 20 mln. EPZ profiteerde<br />

van de terugontvangen ’Landsbanki-gelden’ en de verwachte<br />

verdere uitkeringen op deze claim. De produktie-eenheden<br />

Sloe en Elsta draaiden conform verwachting, maar zijn beperkt<br />

ingezet als gevolg van de situatie op de elektriciteitsmarkt.<br />

De vrijval van de in 2011 gevormde voorzieningen voor<br />

verlieslatende contracten in het energiesegment die een<br />

11


3. Financiële gang van zaken<br />

causaal verband hebben met enkele deelnemingen hebben<br />

een drukkend effect op de resultaten uit deelnemingen. De<br />

biomassacentrale in Moerdijk boekte de hoogste energetische<br />

output tot nu toe, bij gelijkblijvende kosten nam het resultaat<br />

toe. De afvalverbrandingsoven Sleco blijft goede resultaten<br />

opleveren, het resultaat van AZN (20% deelneming) bleef achter<br />

bij de verwachtingen omdat de afvalverwerker kampte met<br />

operationele problemen.<br />

Ten opzichte van 2011 is de financieringsbehoefte in het<br />

verslagjaar gereduceerd. Extra aandacht voor de beheersing<br />

van werkkapitaal, minder investeringen en eenmalige baten,<br />

zoals de verkoop van het minderheidsbelang in KEMA, droegen<br />

daaraan bij. De rentedragende schulden onder aftrek van de<br />

beschikbare liquiditeiten daalden in het verslagjaar met<br />

EUR 84 mln. naar EUR 538 mln. ultimo <strong>2012</strong>. Hierdoor daalden<br />

de intrestlasten met EUR 1,8 mln. naar EUR 21,9 mln. in <strong>2012</strong>.<br />

De rentedotatie aan de voorzieningen steeg met EUR 6,3 mln.<br />

De financieringslasten in het verslagjaar namen hierdoor toe.<br />

De hoogte van de vennootschapsbelastinglast werd sterk<br />

beïnvloed door de vrijval van de gevormde latentie voor<br />

verliescompensatie en verlieslatende energiecontracten.<br />

Dochteronderneming Triqua/DELTA MBR is in <strong>2012</strong> verkocht.<br />

De verkoop van DELTA Industriële Reiniging zal begin<br />

2013 worden afgewikkeld. De operationele resultaten en<br />

de verwachte verkoopopbrengst van beide bedrijven zijn<br />

verantwoord onder ‘resultaat na belastingen uit beëindigde<br />

bedrijfsactiviteiten’.<br />

Per saldo wordt <strong>2012</strong> afgesloten met een winst na belastingen<br />

van EUR 81,1 mln. (2011: EUR 82,7 mln), toekomende aan de<br />

aandeelhouders van DELTA N.V.<br />

Kasstroom en investeringen<br />

Met uitzondering van het energiesegment zijn de kasstromen<br />

uit de bedrijfsactiviteiten positief. De operationele kasstroom<br />

werd sterk positief beïnvloed door de beheersing van het<br />

werkkapitaal. Vooral in het zakelijke energiesegment heeft dit<br />

tot goede resultaten heeft geleid. In totaal was sprake van een<br />

operationele kasstroom van EUR 222 mln.<br />

De investeringskasstroom bedroeg EUR 98 mln. Hiervan<br />

heeft EUR 38 mln. betrekking op het segment Netwerken<br />

(uitbreiding en vervanging netwerken en equipment) en<br />

EUR 52 mln. op afvalverwerkingsactiviteiten (naast reguliere<br />

vervangingsinvesteringen werd een nieuwe roosteroven in<br />

bedrijf genomen). De uitgaven voor ICT bedroegen EUR 13 mln.<br />

In het verslagjaar waren de uitgaven voor investeringen in<br />

evenwicht met de afschrijvingen. De verkoopopbrengst van het<br />

minderheidsaandeel KEMA is onder de investeringskasstroom<br />

opgenomen.<br />

Indaver heeft EUR 5 mln. dividend aan zijn aandeelhouders<br />

uitgekeerd.<br />

De financiering van DELTA zag er per eind <strong>2012</strong> solide uit en<br />

weerspiegelt de goede bedrijfsresultaten van de verschillende<br />

bedrijfsonderdelen, de eenmalige baten, de beperking van<br />

de investeringen en de verbetering van het werkkapitaal.<br />

Door opname van lange leningen is de verhouding tussen<br />

langlopende schuld en kortlopende schuld verbeterd.<br />

Na uitkering van het dividend aan onze aandeelhouders van<br />

EUR 40 mln over het boekjaar 2011 is de netto schuldpositie met<br />

EUR 84 mln. verbeterd ten opzichte van eind 2011.<br />

12


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Vermogenspositie en solvabiliteit<br />

Het saldo van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten<br />

in <strong>2012</strong> bedraagt EUR 48 mln. Door de toevoeging van dit<br />

resultaat aan de reserves, de waardetoename van de putoptie<br />

Indaver van EUR 6 mln. en de uitkering van dividend aan<br />

onze aandeelhouders van EUR 40 mln. is het eigen vermogen<br />

toegenomen tot EUR 1.188 mln.<br />

De solvabiliteit is verbeterd en komt uit op 38,8%, naast<br />

de versterking van het eigen vermogen vooral door<br />

balansverkorting door de verbetering van het ingezette<br />

werkkapitaal en de ontwikkelingen in de derivatenpositie.<br />

De solvabiliteit bedroeg vorig jaar 36,7%.<br />

Het behaalde resultaat in <strong>2012</strong> stelt ons in staat om<br />

EUR 40 mln. dividend uit te keren, in lijn met het dividend over<br />

2011. Dit voorstel zal in de aandeelhoudersvergadering worden<br />

gebracht.<br />

Vooruitzichten<br />

De marktsituatie voor productie en handel van energie zal<br />

in 2013 naar verwachting niet verbeteren. Voor de overige<br />

bedrijfsonderdelen gelden gunstiger vooruitzichten. Het<br />

gediversifieerde bedrijfsportfolio en de multi-utility-aanpak<br />

bieden ons vertrouwen in gunstige totaalresultaten de<br />

komende jaren.<br />

Om de slechte resultaten in het energiesegment op te kunnen<br />

vangen gaat DELTA door met de invoering van een nieuwe<br />

organisatiestructuur, waarbij de bedrijfsactiviteiten in vier<br />

segmenten worden georganiseerd en vanuit een kleine holding<br />

worden aangestuurd. Ondersteunende diensten, staven en<br />

shared service centra worden dicht bij de business geplaatst.<br />

In combinatie met heroverweging van activiteiten en processen<br />

en optimalisatie binnen de segmenten moet hiermee een<br />

aanzienlijke kostenreductie worden gerealiseerd. Beperking<br />

van investeringen en beheersing van kredietrisico’s, kosten<br />

en werkkapitaal blijven belangrijk om DELTA ‘recessieproof’ te<br />

houden.<br />

13


“We nemen<br />

communicatiediensten<br />

en<br />

energie af<br />

bij DELTA.<br />

En omdat we<br />

samen met<br />

andere Zeeuwse<br />

zorginstellingen<br />

inkopen, kunnen we<br />

scherpe tarieven<br />

afspreken.”<br />

14<br />

Gabrielle Davits is directievoorzitter bij SVRZ.<br />

Vanuit acht zorgcentra biedt SVRZ verpleeghuiszorg en revalidatie en vanuit vele kleinschalige groepswoningen<br />

zorg aan mensen met dementie of lichamelijke beperkingen. Bij SVRZ werken ongeveer 2700 mensen.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Netwerken4<br />

De afgelopen jaren konden huishoudens, industrie en bedrijfsleven in Zeeland rekenen op betrouwbare dienstverlening:<br />

het aantal storingsminuten ligt in Zeeland, vergeleken met het landelijk gemiddelde, laag. Dit is vooral het gevolg van<br />

consistent investeringsbeleid in de afgelopen jaren waardoor de huidige infrastructuur op orde is. Ook de efficiënte<br />

samenwerking tussen netwerkbedrijf en service provider en een adequaat opererende storingsorganisatie dragen bij aan<br />

het goede resultaat.<br />

Ook in financieel opzicht presteerden DNWB en DELTA Infra<br />

goed in <strong>2012</strong>. De omzetstijging bij DNWB is vooral het gevolg<br />

van de door de Energiekamer gereguleerde tariefontwikkeling<br />

voor het transport van elektriciteit en gas. DELTA Infra wist<br />

het afgelopen jaar de relatie met bestaande opdrachtgevers<br />

verder te optimaliseren en belangrijke nieuwe opdrachten te<br />

verwerven.<br />

DELTA Netwerkbedrijf (DNWB) heeft binnen DELTA een<br />

eigen status die wettelijk is vastgelegd. DNWB zorgt voor<br />

veilig, betrouwbaar en efficiënt beheer van de gas- en<br />

elektriciteitsnetten. De Raad van Commissarissen van<br />

DNWB houdt toezicht. DELTA Infra zorgt voor de uitvoering<br />

van het onderhoud aan deze netten en legt nieuwe<br />

voorzieningen aan. Daarnaast verzorgt DELTA Infra het<br />

onderhoud van het waterleiding- en het kabelnetwerk in<br />

Zuidwest-Nederland. DELTA Infra levert ook diensten aan<br />

onder andere industriële opdrachtgevers.<br />

Soepeler energiemarkt<br />

In de loop van 2013 treedt naar verwachting het nieuwe<br />

marktmodel voor de energiesector in werking. Dit nieuwe model<br />

is wettelijk verankerd en heeft als doel om de geliberaliseerde<br />

elektriciteitsmarkt soepeler te laten functioneren. Daarvoor<br />

moeten administratieve processen worden vereenvoudigd<br />

en verschuiven de verantwoordelijkheden van marktpartijen<br />

zoals netbeheerders en leveranciers. Het resultaat is dat<br />

alle kleinverbruikers in Nederland nog maar één rekening<br />

ontvangen voor alle kosten die samenhangen met de<br />

levering van elektriciteit. De meeste leveranciers, waaronder<br />

DELTA, hanteerden dit model overigens al. Onder andere<br />

voor de netbeheerders is dit een ingrijpende verandering<br />

omdat nieuwe informatiesystemen en -processen werden<br />

ingevoerd, waaronder het Centraal Aansluitingen register<br />

(C-AR). Dit register vervangt het huidige decentrale systeem<br />

waarbij alle netbeheerders een eigen register hebben. De<br />

Zeeuwse netbeheerder heeft in <strong>2012</strong> hard gewerkt om deze<br />

omschakeling mogelijk te maken. Eind juni was het zover:<br />

als een van de eerste Nederlandse Netbeheerders lukte het<br />

DNWB om het C-AR in gebruik te nemen. EDSN, de beheerder<br />

van het register, meldde daar toen over: “Sinds het afgelopen<br />

weekend heeft het centraal aansluitingenregister (C-AR) een<br />

tweede gebruiker. DELTA Netwerkbedrijf heeft de ruim 400.000<br />

aansluitingen vlot weten te migreren en sinds maandagochtend<br />

werken medewerkers en achterliggende systemen succesvol<br />

samen met het C-AR.”<br />

Veiligheid<br />

Ook op een heel ander vlak realiseerde DNWB in <strong>2012</strong> goede<br />

resultaten. In december behaalde het bedrijf als eerste het<br />

ISO 27001-certificaat. ISO 27001 bevat specificaties voor<br />

een gedocumenteerd ‘Information Security Management<br />

System’ (ISMS). DNWB laat daarmee zien dat het bedrijf grip<br />

heeft op de informatiebeveiliging van de databestanden en<br />

informatieprocessen. Het belang van veilige informatiestromen<br />

zal de komende jaren alleen maar toenemen, bijvoorbeeld door<br />

de verdere invoering van de slimme meter. De ISO 27001-<br />

certificering biedt klanten van DNWB vertrouwen in solide<br />

dienstverlening.<br />

DNWB: netbeheerder<br />

DNWB beheert in Zeeland de 10 kV-, 20 kV- en 50 kV-netten<br />

voor het transport en de aansluiting van grootverbruikers.<br />

Ook beheert DNWB de laagspanningsnetten voor<br />

huishoudens, kleinzakelijke gebruikers en openbare<br />

verlichting. DNWB is daarnaast verantwoordelijk voor<br />

de regionale gasnetten met een druk van 4 en 8 bar (ten<br />

behoeve van transport en grootverbruikers) en 30-100 mbar<br />

voor de huishoudens. Verder is een een extra hogedruknet in<br />

beheer waarmee gas wordt getransporteerd naar industriële<br />

afnemers en tuinders. Deze Midden Zeeland leiding is<br />

gekoppeld aan het gasnetwerk van ZEBRA Gasnetwerk B.V.<br />

dat van Zelzate (B) naar Moerdijk loopt. DNWB is gevestigd in<br />

Goes, bij het bedrijf werken 132 mensen.<br />

15


4. Netwerken<br />

Naast de beveiliging van informatiestromen wordt ook gewerkt<br />

aan voortdurende verbetering van de fysieke veiligheid.<br />

Zo behaalde DNWB in december het VCO certificaat. VCO<br />

(Veiligheid, Gezondheid en Milieu Checklist Opdrachtgevers)<br />

is bedoeld om opdrachtgevers zodanig met aannemers te laten<br />

samenwerken, dat een optimale situatie wordt bereikt op de<br />

aspecten veiligheid, gezondheid en milieu. Vertegenwoordigers<br />

van DELTA Infra en van DNWB vormen samen een permanente<br />

veiligheidscommissie die werkt op basis van de zogenaamde<br />

‘Hudson-ladder’. Deze methode helpt organisaties om de<br />

veiligheidscultuur verder te verbeteren. Juist de gezamenlijke<br />

aanpak zorgt daarbij voor efficiency en een optimaal resultaat.<br />

Sinds april <strong>2012</strong> is een deeltijdmedewerker in dienst die<br />

zich volledig toelegt op het verder versterken van een aantal<br />

strategische trajecten op het gebied van veiligheid.<br />

Vernieuwingen en duurzaamheid<br />

Op het gebied van netwerkinnovatie werden in <strong>2012</strong> nieuwe<br />

stappen gezet. Zo werd aan het eind van het jaar op Tholen<br />

voor het eerst een kleinschalig ‘slim netwerk’ in gebruik<br />

genomen. Door deze pilot wordt ervaring opgedaan met het op<br />

afstand schakelen, waardoor storingen in de toekomst sneller<br />

verholpen kunnen worden. De vernieuwingen rond de slimme<br />

meter lopen op schema. In het verslagjaar werden 13.556<br />

nieuwe meters geplaatst, ruim boven de planning van 9.700.<br />

Vanaf 2014 zal dit nieuwe type meter, dat moet bijdragen aan<br />

bewuster energieverbruik, grootschalig worden ingevoerd.<br />

Op het gebied van duurzaamheid werkt DNWB mee aan een<br />

onderzoek van de Hogeschool Zeeland naar het verduurzamen<br />

van de energiehuishouding op Schouwen-Duiveland met<br />

behulp van slimme netwerken. DNWB verzamelt op deze manier<br />

kennis over de rol van slimme netwerken bij het veranderende<br />

energie-aanbod door de energietransitie, zoals het gebruik van<br />

zonnepanelen en windenergie.<br />

Netwerk van de toekomst in Goes<br />

Samen met de divisie Consument en Zakelijk van DELTA werkt<br />

DELTA Netwerkbedrijf ook aan een proeftuin in Goes waarin<br />

wordt geëxperimenteerd met de energievoorziening van de<br />

toekomst. De verwachting is dat de vraag naar elektriciteit zal<br />

toenemen, bijvoorbeeld door gebruik van elektrische auto’s<br />

en warmtepompen. Tegelijkertijd neemt ook de decentrale<br />

opwekking van elektriciteit een vlucht door toenemend<br />

gebruik van onder andere zonnepanelen en windturbines.<br />

Deze veranderingen stellen hoge eisen aan de infrastructuur:<br />

het net wordt intensiever belast en er is meer sprake van<br />

tweerichtingsverkeer. Daardoor wordt het steeds complexer om<br />

vraag en aanbod van elektriciteit in balans te houden.<br />

Om deze vernieuwingen mogelijk te maken zonder al te grote<br />

investeringen wordt de infrastructuur ‘slimmer’ gemaakt.<br />

Zo gaat bijvoorbeeld de wasmachine aan als de zon schijnt<br />

en worden de elektrische auto’s in de straat niet allemaal<br />

tegelijkertijd opgeladen. Het uitgangspunt is wel dat het woonen<br />

leefcomfort van de consument op het vertrouwde niveau<br />

wordt gehandhaafd.<br />

Deze proeftuin maakt deel uit van het Smart Energy Collective<br />

(www.smartenergycollective.nl). In dit collectief werken<br />

25 toonaangevende bedrijven samen om oplossingen te<br />

realiseren om het energielandschap slimmer te maken.<br />

DELTA maakt deel uit van dit collectief. In de proeftuin in Goes<br />

wordt samengewerkt met woningcorporatie RWS Wonen,<br />

projectontwikkelaar Marsaki en Heijmans.<br />

16


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Organisatie-ontwikkeling<br />

Onder de noemer ‘Plug & Perform’ is DNWB in <strong>2012</strong> gestart met<br />

een nieuwe manier van werken. Een deel van het personeel<br />

kreeg hierdoor meer ruimte om zelf te bepalen op welke manier<br />

het werk wordt uitgevoerd (‘flexwerken’). Aanpassingen aan<br />

het kantoorgebouw werden gecombineerd met een programma<br />

dat is gericht op samenwerking, feedback geven en persoonlijk<br />

leiderschap.<br />

Op uiteenlopende terreinen, zoals veiligheid,<br />

netwerkinnovaties en sectorbrede vernieuwingen, werkten de<br />

professionals van DNWB in <strong>2012</strong> aan betere dienstverlening.<br />

Ondertussen ging de reguliere dienstverlening gewoon door<br />

en werd een gunstig financieel resultaat geboekt: ‘business as<br />

usual’, maar wel met oog voor verbetering en vernieuwing.<br />

Ook DELTA Infra boekte in <strong>2012</strong> een gunstig financieel resultaat<br />

en combineerde dat met goede cijfers op het gebied van<br />

veiligheid. Daarnaast wist de service provider omvangrijke<br />

nieuwe opdrachten te verwerven.<br />

DELTA Infra: full service dienstverlener<br />

DELTA Infra biedt zakelijke opdrachtgevers full service<br />

dienstverlening. De klantengroep is divers en bestaat uit<br />

beheerders van (distributie)netten, overheden, industriële<br />

klanten en andere ondernemingen, bijvoorbeeld in de<br />

toeristenindustrie. DELTA Infra is gevestigd in Goes, bij het<br />

bedrijf werken 487 mensen.<br />

Veiligheid: training en opleiding<br />

In januari maakte de directie van DELTA Infra bekend dat <strong>2012</strong><br />

een ‘top veiligheidsjaar’ moest worden. De leden van het<br />

management team bekrachtigden de ‘Top 10 Veiligheidsregels’<br />

door hun handtekening te zetten onder deze prioriteitenlijst.<br />

Hoewel er nog steeds sprake is van veiligheidsissues,<br />

concludeerde DELTA-CFO Frank Verhagen tijdens de<br />

nieuwjaarsreceptie begin 2013 dat “Infra een jaar achter de<br />

rug heeft zonder ernstige veiligheidsincidenten”. Daaraan<br />

heeft ook het hercertificeringsprogramma bijgedragen. Twee<br />

jaar geleden werden alle personeelsleden getraind om het<br />

veiligheidsbewustzijn verder te vergroten. In het verslagjaar<br />

vond opnieuw een omvangrijk trainingsprogramma plaats<br />

vanuit Stipel (Stichting Persoonscertificatie Energietechniek).<br />

Een medewerker met een persoonscertificaat van Stipel op zak<br />

is vakbekwaam en heeft alles in huis om zijn werk goed<br />

en zonder risico’s uit te voeren. Begin december hadden<br />

160 medewerkers de benodigde certificaten behaald, een groep<br />

van ongeveer 90 collega’s zal nog volgen. Naast de uitvoerige<br />

trainingsprogramma’s werd in <strong>2012</strong> ook de opzet van de<br />

zogenaamde toolboxmeetings (personeelsbijeenkomsten rond<br />

het thema veiligheid) gewijzigd: een interactieve opzet zorgt<br />

voor meer betrokkenheid bij de deelnemers.<br />

Nieuwe aanwas<br />

In samenwerking met opleidingsbedrijf InstallatieWerk<br />

Brabant-Zeeland en het Markiezaat College in Bergen op Zoom<br />

startte DELTA Infra in <strong>2012</strong> een eigen tweejarige vakopleiding:<br />

de DELTA Infra vakopleiding (DIVO). Van de 100 aanmeldingen<br />

werden 17 studenten geselecteerd: zij zijn intussen op weg<br />

en kunnen zich straks Monteur data/elektra of Monteur gas/<br />

water noemen. Als het opleidingprogramma succesvol wordt<br />

doorlopen, kunnen de deelnemers rekenen op een baan bij<br />

DELTA Infra. Op deze manier wordt niet alleen de verwachte<br />

uitstroom van personeel de komende jaren gecompenseerd,<br />

door deze ‘on-the-job-training’ wordt ook de vakkennis van de<br />

oude garde overgedragen op de jonge monteurs in spé.<br />

Organisatieveranderingen<br />

In het verslagjaar werd gewerkt aan de voorbereidingen<br />

voor een nieuw organisatiemodel. De bestaande<br />

indeling in marktsegmenten (Technische Infrastructuur,<br />

Hoogspanningstechniek, Meettechniek en Utility<br />

Services) wordt losgelaten en maakt plaats voor drie<br />

bedrijfsonderdelen: Projects, Operations en Total Utility<br />

& Metering Services (TUMS). Deze indeling sluit logischer<br />

aan op de bedrijfsprocessen. Daarmee wordt beoogd de<br />

klanttevredenheid verder te vergroten. In <strong>2012</strong> werd besloten<br />

te stoppen met de activiteiten rond Lichttechniek omdat deze<br />

onvoldoende aansloten bij de kernactiviteiten van het bedrijf.<br />

De 20 medewerkers van deze afdeling werden ondergebracht<br />

bij andere afdelingen van DELTA Infra.<br />

17


“Wij werken aan<br />

verduurzaming<br />

van ons woningbestand.<br />

Dat is goed voor<br />

het milieu natuurlijk,<br />

maar het verlaagt<br />

ook de woonlasten<br />

van onze huurders.<br />

DELTA blijkt<br />

een prima partner<br />

op dat gebied.”<br />

Richard de Jager is manager financieel-administratieve en ondersteunende<br />

dienstverlening bij l’escaut woonservice. Bij l’escaut werken 115 mensen.<br />

Het bedrijf beheert een woningbestand van ongeveer 6.500 huizen en<br />

appartementen in Vlissingen en Oost-Souburg.<br />

18


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Energie en<br />

multimedia5<br />

DELTA produceert energie met eigen installaties en door centrales in gezamenlijk bezit met partners.<br />

DELTA handelt daarnaast op verschillende markten in brandstoffen (gas, kolen, olie), elektriciteit en emissierechten<br />

en levert aan zakelijke klanten en consumenten. Ongeveer driekwart van de omzet van DELTA hangt samen met de<br />

energie-activiteiten van het bedrijf.<br />

Naast energie levert DELTA multimediadiensten, zoals interneten<br />

telefoniediensten via dochteronderneming ZeelandNet.<br />

DELTA biedt via het kabelnet ook doorgifte van televisie- en<br />

radiozenders. De multimediadienstverlening van DELTA en<br />

ZeelandNet richt zich op consumenten en de zakelijke markt in<br />

Zeeland.<br />

In <strong>2012</strong> boekte DELTA minder goede resultaten binnen het<br />

energiesegment. Jarenlang nam de vraag naar elektriciteit<br />

toe met 2 à 3% per jaar, maar door de ongunstige<br />

economische situatie stagneert deze groei. Daarnaast zijn<br />

de elektriciteitsprijzen op de groothandelsmarkt laag door<br />

overcapaciteit en de prijzen van sommige brandstoffen zijn juist<br />

hoog waardoor de marges teruglopen.<br />

5.1 Energie op de zakelijke markt<br />

Vooral op de zakelijke energiemarkt zijn de matige economische<br />

omstandigheden voelbaar. Desondanks wist DELTA Zakelijk in<br />

<strong>2012</strong> een stevige positie te handhaven en nieuwe klanten te<br />

werven. Door strikt contract- en debiteurenbeheer werden de<br />

resultaten binnen het huidige klantenbestand verbeterd.<br />

Voor zakelijke afnemers weet DELTA een goed serviceniveau<br />

te combineren met vernieuwende dienstverlening. Op de<br />

zakelijke energiemarkt introduceerde DELTA in <strong>2012</strong> DELTA<br />

Management Informatie. Via een webbased applicatie krijgen<br />

klanten gespecificeerd inzicht in hun energieverbruik. Inzicht<br />

in verbruik is een eerste stap op weg naar bewuster en zuiniger<br />

verbruik, vooral voor de energie-intensieve bedrijven en<br />

industrie is dat van groot belang.<br />

Om klanten te adviseren op het gebied van duurzamer<br />

energieverbruik werd in de zomer van <strong>2012</strong> de samenwerking<br />

beklonken met BAM Techniek, Tebodin en SunSolutions.<br />

Vanuit een onafhankelijke positie kunnen deze bedrijven<br />

industrie en overheden adviseren over technische<br />

aanpassingen waardoor energie-efficiency fors kan worden<br />

verhoogd.<br />

De klanttevredenheid is de afgelopen jaren gestaag<br />

gestegen en kwam in <strong>2012</strong> uit op 7,6. Vergeleken met<br />

andere leveranciers blijft de switchrate - net als op de<br />

consumentenmarkt - laag. Nieuwe service-initiatieven dragen<br />

bij aan de hogere klanttevredenheid. De maandelijkse market<br />

reports en de publicatie van white papers bieden klanten<br />

achtergrondinformatie en inzicht in actuele prijsontwikkelingen<br />

op de energiemarkten.<br />

5.2 Energie voor huishoudens<br />

Net als in voorgaande jaren is de ‘switchrate’ laag: DELTA<br />

weet zijn klanten vast te houden, minder dan 2% koos een<br />

andere aanbieder in <strong>2012</strong>. Bij andere aanbieders ligt het<br />

aantal overstappers bijna 10% hoger. Aan het einde van het<br />

verslagjaar heeft DELTA meer huishoudens als klant dan aan<br />

het begin van het jaar, de gunstige tariefstelling en goede<br />

service dragen daaraan bij.<br />

Dat hoge serviceniveau werd ook in <strong>2012</strong> vastgesteld door<br />

bureau Intomart Gfk in opdracht van het Ministerie van<br />

Economische Zaken, Landbouw en Innovatie. Uit het onderzoek<br />

bleek dat DELTA-klanten de dienstverlening beoordeelden met<br />

een rapportcijfer 8,2.<br />

19


5. Energie en Multimedia<br />

In het najaar introduceerde DELTA Zon Garant, de eerste<br />

zonne-installatie voor particulieren met gegarandeerde<br />

elektriciteitsopbrengst gedurende 10 jaar. Alle zorg wordt uit<br />

handen genomen: van installatie tot garantie kunnen Zeeuwse<br />

huishoudens rekenen op service van DELTA.<br />

5.3 Multimedia<br />

In <strong>2012</strong> konden consumenten rekenen op vernieuwde<br />

dienstverlening en nieuwe producten binnen het businesssegment<br />

multimedia. Zo werd in oktober kwaliteitszender HBO<br />

aan het tv-aanbod toegevoegd en internetters konden vanaf dat<br />

moment rekenen op de snelste verbindingen van Nederland:<br />

160 Mb/seconde voor downloaden en 10 Mb/seconde voor<br />

uploaden. Met een iets minder uitgebreid abonnement kan<br />

nog altijd een downloadsnelheid van 50 Mb/seconde en een<br />

uploadsnelheid van 5 Mb/seconde worden behaald.<br />

De hoge snelheden zijn mogelijk doordat DELTA/ZeelandNet<br />

gebruikmaakt van de nieuwste techniek op het gebied van<br />

data over kabel. In Zeeland zijn de concurrenten aangewezen<br />

op dataverkeer via DSL-verbindingen. Het ‘oude’ ADSL maakt<br />

weliswaar - ook in Zeeland - steeds meer plaats voor het<br />

nieuwere VDSL, maar de snelheid blijft substantieel achter<br />

bij die van de kabel, zeker voor klanten die wat verder van de<br />

telefooncentrale wonen.<br />

In het voorjaar leverde ZeelandNet Zakelijk, in opdracht van de<br />

stichting ZIEN (Zeeuws Initiatief Educatief Netwerk) de tweede<br />

fase op van het glasvezelnetwerk voor het Zeeuwse onderwijs.<br />

In deze tweede fase werden 76 basisschoollocaties voorzien<br />

van een snelle glasvezelverbinding. In de eerste fase werden<br />

al 27 basisscholen op het netwerk aangesloten: alle locaties<br />

in het voortgezet onderwijs, MBO, HBO en alle Zeeuwse<br />

bibliotheken. Door het nieuwe netwerk kunnen de Zeeuwse<br />

basisscholen moderne leer- en werkomgevingen inrichten en<br />

beter samenwerken.<br />

Service op niveau<br />

In oktober riep de Consumentenbond DELTA en ZeelandNet<br />

voor de 11e keer uit tot beste provider voor internet, bellen en<br />

digitale televisie. Sinds februari 2011 is DELTA/ZeelandNet in<br />

de zogenaamde Providermonitor van de Consumentenbond<br />

de beste aanbieder op het gebied van internet en telefonie,<br />

sinds mei <strong>2012</strong> wordt ook digitale televisie in de uitslag<br />

meegenomen.<br />

Ook uit het eerder genoemde onderzoek van Intomart Gfk bleek<br />

service een van onze pluspunten. In dat onderzoek werd onder<br />

meer gekeken naar de vriendelijkheid van de medewerker,<br />

de wachttijd, de kosten en de manier waarop de klacht werd<br />

afgehandeld. Van de 12 aanbieders behaalde ZeelandNet op<br />

alle negen gemeten onderdelen de beste score. ZeelandNet<br />

kreeg van zijn klanten het rapportcijfer 7,8. Dat de goede<br />

service z’n vruchten afwerpt bleek onder andere uit de toename<br />

van het aantal bellers: in mei verwelkomde ZeelandNet de<br />

50.000e klant voor digitale telefonie, een mijlpaal voor de<br />

Zeeuwse provider.<br />

5.4 Opwekking van elektriciteit<br />

Naast fossiele brandstoffen en hernieuwbare energie gebruikt<br />

DELTA kernenergie om elektriciteit te produceren. Ruwweg een<br />

derde van de stroom wordt - via joint ventures in exploitatiemaatschappijen<br />

- CO 2<br />

-neutraal opgewekt. DELTA streeft ernaar<br />

om In 2050 CO 2<br />

-neutraal elektriciteit te produceren. Een<br />

overzicht van de belangrijkste gebeurtenissen op het gebied<br />

van elektriciteitsproductie in <strong>2012</strong>.<br />

20


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Biomassacentrale presteert goed<br />

De biomassacentrale in Moerdijk (BMC) draait steeds beter.<br />

Het afgelopen jaar liep de beschikbaarheid op tot 95%.<br />

De centrale startte in september 2008. In het daaropvolgende<br />

jaar werd 182.998 MWh geproduceerd, in <strong>2012</strong> was dat<br />

ca. 296.000 MWh. Dat komt neer op stroom voor 70.000<br />

huishoudens. Vooral door de meer homogene samenstelling<br />

van de brandstof, pluimveemest, is het rendement van de<br />

biomassacentrale ook het afgelopen jaar verder verbeterd.<br />

Tweede leven voor de kolencentrale?<br />

In <strong>2012</strong> werd gewerkt aan de plannen om de kolencentrale in<br />

Borssele volledig geschikt te maken voor biomassa. Als deze<br />

centrale volledig zou draaien op biomassa komt dat neer op een<br />

toename van de Nederlandse duurzame elektriciteitsproductie<br />

met 20%. Daarmee zou de centrale een belangrijke bijdrage<br />

leveren aan de duurzaamheidsdoelstellingen van de regering,<br />

want in 2020 moet het aandeel duurzame energie 16%<br />

bedragen, nu is dat ongeveer 4%. Ook zou de centrale daarmee<br />

een tweede leven zijn gegund, want stoken op kolen wordt te<br />

duur onder de huidige marktomstandigheden. In het verslagjaar<br />

draaide de kolencentrale met verlies, door overcapaciteit<br />

op de elektriciteitsmarkt zijn de prijzen ongunstig. In 2013<br />

wordt bekend in welke mate er politiek draagvlak is om de<br />

kolencentrale volledig te laten omschakelen op biomassa.<br />

Kerncentrale: levensduurverlenging<br />

In september werd de aanvraag voor vergunningwijziging<br />

ingediend bij het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw<br />

en Innovatie, waardoor de kerncentrale in Borssele langer<br />

open kan blijven. De beoogde bedrijfsduur was in 1973 veertig<br />

jaar. Deze periode zou in 2013 aflopen. Omdat de technische<br />

conditie van de centrale en de economische omstandigheden<br />

Oproep: meer biomassa…<br />

In september deed CEO Rob Frohn een oproep aan de<br />

Haagse politiek, hij pleitte voor efficiënte inzet van<br />

duurzaamheidssubsidies. “DELTA pleit voor meer<br />

inzet van biomassa. De huidige marktcondities zorgen<br />

ervoor dat investeringen in CO 2<br />

-arme stroomopwekking<br />

zonder ondersteuning niet rendabel en verantwoord<br />

zijn. Dat geldt voor windenergie, voor zonne-energie<br />

en ook voor biomassa. Maar het kan anders. Door een<br />

stabiel langetermijnbeleid komt de haalbaarheid van de<br />

doelstellingen alsnog binnen handbereik. Daarbij moeten<br />

we alle schone energie-opties voor ogen houden.”<br />

“Een megawatt uit biomassa is op dit moment 30%<br />

goedkoper dan een megawatt uit wind op zee. Omdat de<br />

prijs van ‘biomassastroom’ relatief gunstig is, houden we<br />

de betaalbaarheid van onze energievoorziening op peil. De<br />

toepassing van biomassa moet daarom prioriteit krijgen.<br />

Deze opwekmethode is op korte termijn te realiseren,<br />

is stabiel en draagt fors bij aan de reductiedoelstelling.<br />

Grootschalige, 100%-biomassa gestookte energieproductie<br />

wordt al wel in België en het Verenigd Koninkrijk met steun<br />

van de overheid toegepast, maar nog niet in Nederland.”<br />

een langere bedrijfsduur toestaan, sloten de Nederlandse<br />

regering en de aandeelhouders van EPZ in 2006 een convenant.<br />

Hierin werd afgesproken dat de centrale onder voorwaarden in<br />

bedrijf mag blijven tot 2034. Eén van die voorwaarden is dat de<br />

kerncentrale tot 2034 bij de 25 procent veiligste kerncentrales<br />

in de westerse wereld moet blijven behoren.<br />

21


5. Energie en Multimedia<br />

Gasgestookte centrales: Elsta en Sloecentrale<br />

In het voorjaar van <strong>2012</strong> nam de import van stroom in<br />

Nederland enorm toe. Niet eerder werd er zoveel elektriciteit<br />

geïmporteerd, onder andere in Duitsland werd veel stroom<br />

gekocht voor Nederlands gebruik. De afgelopen jaren<br />

hebben onze oosterburen fors geïnvesteerd in zonne- en<br />

windenergie. Vooral overdag is er daardoor sprake van een<br />

elektriciteitsoverschot in Duitsland. Dat overschot komt in<br />

Nederland terecht, waardoor de elektriciteitsprijs daalt.<br />

Nederland produceert veel elektriciteit met behulp van<br />

aardgascentrales, zo’n 60% van onze stroomvoorziening<br />

is daarop gebaseerd. De aardgasprijs, gekoppeld aan de<br />

prijs van olie, steeg in 2011 en <strong>2012</strong>. De prijs van olie stijgt<br />

door de wereldwijd toenemende vraag naar deze brandstof.<br />

Hoge brandstofprijzen en lagere verkoopprijzen van<br />

elektriciteit zorgen voor een mager resultaat van Nederlandse<br />

aardgascentrales. DELTA heeft belangen in twee gasgestookte<br />

centrales: de Sloecentrale in Vlissingen en de ELSTA centrale in<br />

Hoek (Zeeuws-Vlaanderen).<br />

Windenergie: herinrichting Kreekrak<br />

In maart begon de uitvoering van de herinrichting van het<br />

windpark Kreekraksluis in de gemeente Reimerswaal. De<br />

oude turbines werden gedemonteerd en afgevoerd. Er is<br />

gekozen voor herinrichting van het huidige park omdat met een<br />

beperkt aantal extra turbines een hoger rendement behaald<br />

kan worden. De 31 nieuwe windturbines leveren een totale<br />

energieopbrengst die zeven tot tien keer hoger is dan de<br />

elektriciteitsopbrengst van de huidige windturbines. De nieuwe<br />

exemplaren zorgen voor een beter rendement, terwijl er gebruik<br />

wordt gemaakt van een bestaande locatie.<br />

In het oude park stonden alle turbines langs de Kreekraksluis<br />

aan de noordzijde van de A58. Bij de herinrichting komen<br />

13 van de 31 windturbines aan de zuidzijde van de A58 te<br />

staan. Dat is nodig omdat de nieuwe exemplaren hoger zijn<br />

en daardoor meer ruimte nodig hebben. Alle windturbines<br />

op het park zullen 80 meter hoog worden. Samen heeft het<br />

park een vermogen van 77,5 MW, dat komt neer op stroom<br />

voor ongeveer 55.000 huishoudens. De realisatie van dit park<br />

zorgt voor forse uitbreiding van het aandeel windenergie in<br />

Zeeland, een toename van 25% ten opzichte van de bestaande<br />

windenergieproductie. Windpark Kreekraksluis wordt<br />

gerealiseerd door DELTA, Eneco, Scheldewind en Winvast.<br />

DELTA exploiteert 16 windturbines, Eneco 7, Scheldewind 6 en<br />

Winvast 2. Het park zal vanaf medio 2013 energie gaan leveren.<br />

Opwekcapaciteit DELTA<br />

EPZ (70% eigendom)<br />

Brandstof kerncentrale: uranium<br />

Vermogen: 512 MW (DELTA: 70%)<br />

Brandstof kolencentrale: kolen en biomassa<br />

Vermogen: 426 MW (DELTA: 70%)<br />

ELSTA (25% eigendom)<br />

Brandstof: gas<br />

Vermogen: 405 MW (DELTA: 50% van de reststroom)<br />

Sloecentrale (50% eigendom)<br />

Brandstof: gas<br />

Vermogen: 870 MW (DELTA: 50%)<br />

Biomassacentrale (50% eigendom)<br />

Brandstof: pluimveemest<br />

Vermogen: 36,5 MW (DELTA 100%)<br />

Windparken (eigendom, deelnemingen en contracten)<br />

DELTA eigendom: 30 MW<br />

Deelnemingen: 42 MW<br />

Contracten: 27 MW<br />

Totaalvermogen: 99 MW<br />

Warmtekrachtkoppeling<br />

Totaalvermogen: 60 MW (DELTA: 100%)<br />

Zonne-energie<br />

Zonnepark Willebroek (B) (49% eigendom)<br />

Totaalvermogen: 2,6 MWp (DELTA: 100%)<br />

22


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Beschikbaarheid van centrales<br />

De beschikbaarheid van de Sloecentrale in Vlissingen en<br />

Elstacentrale in Hoek was goed in <strong>2012</strong>. Toch lag de productie<br />

van beide centrales beduidend lager dan gepland door<br />

de ongunstige marge-ontwikkeling voor gascentrales. De<br />

biomassacentrale Moerdijk voldeed ruimschoots aan de<br />

verwachtingen met een goede beschikbaarheid en een hoge<br />

energieproductie. De beschikbaarheid van de kolencentrale in<br />

Borssele was minder dan gepland. Dit had te maken met een<br />

aantal ketellekkages en trillingen in de lagedrukgenerator.<br />

Desondanks kwam de stroomproductie uit op een heel<br />

behoorlijke opbrengst van 2640 GWh. De splijtstofwisselstop<br />

van de kerncentrale duurde langer dan gepland, hierdoor<br />

was ook de beschikbaarheid van deze centrale minder dan<br />

verwacht, de productie kwam uit op ruim 3700 GWh.<br />

Ook in <strong>2012</strong> is een aantal WKK-installaties verkocht of<br />

verwijderd vanwege de afloop van de economische levensduur.<br />

De windturbines produceerden een normale hoeveelheid<br />

elektriciteit bij een vrij constant windniveau, met een<br />

uitschieter naar beneden in maart en naar boven in december.<br />

Het zonnepark in Willebroek (België) produceerde volgens<br />

verwachting.<br />

5.5 Trading<br />

Elektriciteit, brandstoffen (gas, olie en kolen) en<br />

emissierechten verwisselen via verschillende markten dagelijks<br />

van eigenaar. Bij DELTA verzorgt de afdeling Trading onder meer<br />

de verkoop van elektriciteit en de aankoop van brandstoffen<br />

voor de centrales. Er wordt gehandeld op markten in Nederland,<br />

België en Frankrijk. Door deze handel worden de risico’s die<br />

samenhangen met fluctuerende energieprijzen beperkt en de<br />

levering van energie veiliggesteld.<br />

In <strong>2012</strong> vertoonden de elektriciteitsprijzen een dalende trend<br />

door de stagnerende economische groei en de verplaatsing<br />

van energie-intensieve industrieën van Europa naar Azië en<br />

Amerika. Aan de aanbodzijde speelde, vooral in Duitsland, de<br />

explosieve groei van hernieuwbare energie (wind- en zonneenergie),<br />

als gevolg van het omvangrijke subsidiebeleid van<br />

de Duitse overheid. Dit heeft een sterk prijsdrukkend effect op<br />

de Duitse stroomprijs gehad. Door import van Duitse stroom<br />

leidde dat ook tot een lagere stroomprijs in Nederland. Ook de<br />

dalende prijzen van kolen en CO 2<br />

-emissierechten hebben aan<br />

een lagere stroomprijs bijgedragen. De lagere kolenprijzen<br />

zijn onder meer het gevolg van teruglopende vraag vanuit<br />

China en een groter aanbod van de Verenigde Staten. Door<br />

de toegenomen schaliegasproductie kunnen de VS hun<br />

kolenoverschot exporteren.<br />

Mede als gevolg van de toegenomen vraag naar gas vanuit<br />

Azië stegen de gasprijzen in <strong>2012</strong> licht, in lijn met de eveneens<br />

licht gestegen olieprijzen. De prijs van CO 2<br />

-emissierechten is<br />

in <strong>2012</strong> gedaald onder invloed van de economische crisis en<br />

de toegenomen duurzame elektriciteitsproductie. Vanwege de<br />

gestegen gasprijzen en gedaalde elektriciteit- en CO 2<br />

-prijzen<br />

zijn met name de marges voor gasgestookte centrales sterk<br />

onder druk komen te staan, zodanig dat deze centrales steeds<br />

minder produceren, ten gunste van productie op basis van<br />

hernieuwbare energiebronnen en kolenverbranding.<br />

23


“Lekker<br />

overzichtelijk,<br />

één Zeeuwse<br />

leverancier<br />

voor alles wat<br />

ik nodig heb.”<br />

24<br />

Dennis de Paauw woont in Vlissingen.<br />

Hij neemt naast energie ook internetdiensten af bij DELTA en ZeelandNet.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Afvalverwerking6<br />

Indaver heeft in <strong>2012</strong> z’n internationale ambities verder kunnen waarmaken. Werd voorheen het merendeel van de<br />

omzet in België gerealiseerd, intussen leveren alle businessregio’s (België, Nederland, Ierland & UK en Duitsland)<br />

een substantiële bijdrage aan het resultaat van de onderneming.<br />

Indaver is voor 75% eigendom van DELTA. Het hoofdkantoor is gevestigd in het Belgische Mechelen en richt zich<br />

op overheden (vooral in België, Nederland en Ierland) en industrie (Noordwest Europa) met een volledig aanbod<br />

afvalverwerkingsmethoden. Indaver is vooral in de volgende sectoren actief: chemie, farmacie, automotive en elektronica.<br />

Door overnames en de ontwikkeling van nieuwe activiteiten is<br />

het werkterrein van Indaver in Noordwest Europa de afgelopen<br />

jaren flink uitgebreid. In <strong>2012</strong> stond consolidatie centraal:<br />

het creëren van één merk en één bedrijf dat met een tweetal<br />

eenduidige marktconcepten (zie inzet) groei wil realiseren.<br />

De nadruk lag sterk op internationale samenwerking op alle<br />

niveaus: management, binnen de business-segmenten en ook<br />

bij de ondersteunende diensten vond kennisuitwisseling plaats.<br />

Indaver is in Europa intussen de nummer twee op het gebied<br />

van de verwerking van gevaarlijk afval.<br />

In <strong>2012</strong> is de dispatching van afvalverwerking naar<br />

een hoger niveau getild: het aanbod van afval wordt<br />

centraal geregistreerd en uitgezet, zodat de beschikbare<br />

verwerkingscapaciteit optimaal wordt benut. Het<br />

afgelopen jaar resulteerde dat al in betere bezetting van de<br />

verwerkingsinstallaties. Voorheen gebeurde deze planning<br />

decentraal, binnen de vier afzonderlijke businessregio’s.<br />

Ondanks de matige economische omstandigheden boekte<br />

Indaver in <strong>2012</strong> zeer goede resultaten. De bezettingsgraad van<br />

de bestaande installaties nam verder toe en ook de nieuwe<br />

verwerkingsinstallatie in Ierland droeg bij.<br />

Ierland<br />

In september 2011 ging de nieuwe verwerkingsinstallatie in<br />

het Ierse Meath, niet ver van Dublin, van start. In <strong>2012</strong> heeft<br />

de Waste-to-Energy-plant zijn eerste volledige operationele<br />

jaar achter de rug. De installatie verwerkte in <strong>2012</strong> 207.000<br />

ton afval. De aanvoer van materiaal naar de installatie verliep<br />

boven verwachting, de contractportefeuille was zelfs zo groot<br />

dat een deel (40.000 ton) in Nederland werd verwerkt.<br />

Twee dienstverleningsconcepten<br />

Indaver onderscheidt twee dienstverleningsconcepten voor<br />

twee aparte markten. In het businesssegment Industrieel<br />

& Gevaarlijk afval neemt het bedrijf een leidende positie<br />

in op de Noordwest Europese markt met het Total Waste<br />

Management-concept en de thermische verwerking van<br />

gevaarlijk afval. Dat concept houdt in dat een totaalpakket<br />

wordt geboden dat begint bij advies en preventie<br />

van afval en eindigt bij verwerking en, desgewenst,<br />

volledige exploitatie van installaties. In verschillende<br />

typen installaties wordt zoveel als mogelijk materiaal<br />

teruggewonnen. Het overige materiaal wordt verbrand en<br />

tegelijkertijd wordt energie opgewekt.<br />

Public waste PartnershipS is het dienstverleningsconcept<br />

waarmee de markt voor huishoudelijk en vergelijkbaar<br />

bedrijfsafval wordt benaderd. In België, Nederland en<br />

Ierland is Indaver op dit terrein een belangrijke partner voor<br />

overheden. De belangrijkste verwerkingsmethoden binnen<br />

dit segment zijn recycling en verbranding in combinatie met<br />

energieproductie.<br />

Ook de aansluiting op het elektriciteitsnet in Ierland is nu<br />

volledig operationeel, zodat ook deze productie maximaal<br />

rendement oplevert. De turbine levert 20 MW, voldoende om<br />

20.000 huishoudens van stroom te voorzien.<br />

De behoefte aan verwerkingscapaciteit in Ierland is gegroeid<br />

doordat de Europese Unie de lidstaten verplicht het storten van<br />

afval terug te brengen. Tegelijkertijd dringt bij bedrijven het<br />

25


6. Afvalverwerking<br />

besef door dat duurzamer afvalbeheer bijdraagt aan gezondere<br />

bedrijfsvoering. Daarnaast biedt de verwerkingsinstallatie<br />

in Meath de Ierse ‘toeleveranciers’ gemak: het te verwerken<br />

materiaal kan snel en gemakkelijk worden aangeleverd,<br />

terwijl het storten van materiaal omslachtiger is en - vanwege<br />

het Europese beleid - boetes met zich meebrengt. Tenslotte:<br />

de Ierse industriële sector draait goed en Indaver profiteert<br />

daarvan mee.<br />

Duitsland<br />

Ook in Duitsland is in <strong>2012</strong> sprake van relatief gunstige<br />

economische ontwikkeling, met ook in die businessregio een<br />

gezond financieel resultaat als gevolg. Het afgelopen jaar stond<br />

in het teken van de verdere integratie van de twee bedrijven<br />

die onderdeel uitmaken van de groep die Indaver in 2008 heeft<br />

overgenomen: HIM, met zijn hoofdzetel in Biebesheim, en<br />

AVG, gevestigd in Hamburg. De twee bedrijven exploiteren vier<br />

afvalverbrandingsinstallaties en beschikken daarnaast over<br />

andere afvalverwerkingsinstallaties, op verschillende locaties<br />

in het noorden en zuidwesten van Duitsland. Deze zijn nu onder<br />

één naam in de Duitse markt actief: Indaver Deutschland en dat<br />

is positief in de markt ontvangen.<br />

Het bedrijf kan zich nu profileren als een nationale<br />

dienstverlener, terwijl voorheen sprake was van een meer<br />

regionale positionering. Vooral bij de grote chemiebedrijven<br />

pakt dit goed uit; het bedrijf wordt meer en meer gezien<br />

als een partner op het gebied van duurzaam afvalbeheer<br />

in plaats van een technisch georiënteerde leverancier van<br />

verwerkingscapaciteit. Het dienstverleningsconcept Total<br />

Waste Management dat in de Benelux en Ierland intussen wordt<br />

toegepast, zal ook worden vermarkt in Duitsland.<br />

De deelname van Indaver aan de IFAT beurs in München in mei<br />

markeert deze overgang: voor het eerst werd Indaver’s aanpak<br />

breed in de markt gezet. De beurs is een van de belangrijkste<br />

platforms binnen de sector en trekt meer dan 100.000<br />

bezoekers.<br />

Nederland<br />

In Nederland groeide de markt voor gevaarlijk afval in <strong>2012</strong>,<br />

Indaver Nederland weet zijn positie binnen dit marktsegment<br />

verder te versterken. De markt voor huishoudelijk afval is,<br />

ondanks de turbulente economische omstandigheden, relatief<br />

stabiel. Indaver Nederland is op dat gebied vooral in de<br />

provincie Zeeland actief.<br />

Door de overname van HIM en AVG in 2008 kan Indaver<br />

efficiënter inspelen op de behoeften van klanten in de<br />

Europese markt. De belangrijkste klanten zijn<br />

multinationals in de chemie, de petrochemie, farma en de<br />

automobielindustrie. Bedrijven in deze sectoren vragen<br />

een integrale aanpak voor hun gevaarlijk en niet-gevaarlijk<br />

afval op al hun vestingen in Europa. Het aanbieden van deze<br />

aanpak vereist voldoende eigen verwerkingscapaciteit en<br />

een voldoende geografische spreiding. Door de overname in<br />

Duitsland werd aan die strategie verder vormgegeven.<br />

De bedrijfsstructuur van Indaver Nederland werd in <strong>2012</strong><br />

vereenvoudigd, het aantal BV’s werd teruggebracht. De<br />

portfolio-organisatie, waarbij iedere business op zichzelf<br />

stond, is aan het verdwijnen en een nieuwe, integrale<br />

dienstverlener ontstaat. Op die manier kunnen de afzonderlijke<br />

activiteiten zichzelf én elkaar versterken: iedere klant<br />

wordt een compleet verwerkingsportfolio (waste-to-energy,<br />

compostering, stort) voorgehouden. Dat levert de organisatie<br />

als geheel het meeste rendement op.<br />

26


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Indaver Nederland is in 2010 ontstaan door de<br />

samenvoeging van drie bedrijven: DELTA Milieu B.V, AROC<br />

B.V. (zoutzuurregeneratie) en Indaver Gevaarlijk Afval<br />

B.V.. Het Nederlandse hoofdkantoor staat in Nieuwdorp<br />

(Zeeland). Indaver Nederland heeft ruim 300 medewerkers,<br />

verspreid over meer dan 30 locaties in Nederland,<br />

voornamelijk in Zeeland en Zuid-Holland.<br />

In <strong>2012</strong> werden ook de voorbereidingen getroffen om de<br />

naamsverandering, per 1 januari 2013, mogelijk te maken.<br />

Sinds 2010 voerde het bedrijf twee merken naast elkaar,<br />

namelijk Indaver en DELTA Milieu. Belangrijkste reden voor de<br />

wijziging is dat Indaver het volledige dienstenaanbod sterker wil<br />

positioneren in de Nederlandse markt: Indaver kan de volledige<br />

afvalketen voor industrie en overheid verzorgen. Per 1 januari<br />

gaat de onderneming in Nederland verder onder de naam<br />

Indaver.<br />

Sinds 28 december <strong>2012</strong> wordt er geen afval meer gestort op de<br />

Derde Merwedehaven in Dordrecht, een van de stortplaatsen<br />

van Indaver Nederland. Oorspronkelijk zou de exploitatie van<br />

de afvalberging op 1 januari 2017 gestaakt worden. Na overleg<br />

met verschillende stakeholders kwamen de provincie Zuid-<br />

Holland, de gemeente Dordrecht, exploitant DELTA Milieu en het<br />

provinciaal afvalbedrijf Proav N.V. eind 2010 overeen om dat te<br />

vervroegen, mede als gevolg van geluiden uit de samenleving.<br />

Met de gemeente en provincie is afgesproken de voormalige<br />

afvalberging om te vormen tot een parkachtig recreatiegebied<br />

van ongeveer 55 hectare groot. In de buurt van de voormalige<br />

stortplaats blijft aan de kade een kleinschalig bedrijventerrein<br />

van ongeveer vier hectare bestaan. Het nieuwe recreatiegebied is<br />

naar verwachting in 2022 klaar. Deze lange duur heeft te maken<br />

met de vereiste rusttijd die nodig is om het gestorte materiaal te<br />

laten inklinken. In de periode 2020-2021 kan dan de bovenlaag<br />

worden gerealiseerd. Er ontstaat een parkachtig natuurgebied<br />

dat geschikt is voor recreatie.<br />

België<br />

Op 9 oktober werd de hypermoderne MediPower-installatie in<br />

Antwerpen officieel geopend, in aanwezigheid van de heer Kris<br />

Peeters, minister-president van de Vlaamse regering. Dankzij<br />

MediPower kan Indaver een duurzame en veilige oplossing<br />

bieden voor de verwerking van risicohoudend medisch afval<br />

(RMA). In Vlaanderen alleen produceert de zorgsector 7.000 ton<br />

RMA per jaar, 20.000 kg per dag. MediPower zal jaarlijks zo’n<br />

30 000 ton afval verwerken door gecontroleerde verbranding te<br />

combineren met de opwekking van elektriciteit.<br />

De warmte die tijdens de verbranding vrijkomt, wordt<br />

omgezet in stoom en stroom voor de eigen gebouwen en<br />

productieprocessen. Daarnaast wordt elektriciteit geleverd<br />

aan het publieke net: de installatie biedt genoeg stroom voor<br />

ongeveer 14.000 gezinnen. De installatie is uniek omdat dit<br />

energierendement zeer hoog ligt en omdat de manier waarop<br />

het afval in de installatie wordt gebracht vrijwel volledig is<br />

geautomatiseerd. Dat bevordert niet alleen de snelheid waarmee<br />

het materiaal kan worden verwerkt, het is ook veel veiliger voor<br />

het personeel. Indaver heeft op dezelfde locatie in Antwerpen<br />

al twee draaitrommelovens. De drie installaties vormen elkaars<br />

back-up, waardoor klanten kunnen rekenen op continuiteit van<br />

dienstverlening.<br />

Het najaar van <strong>2012</strong> was voor MediPower een opstartfase waarbij<br />

de installatie nauwkeurig kon worden afgesteld en kinderziektes<br />

werden aangepakt. In 2013 zal de installatie volledig<br />

operationeel zijn. Op dezelfde locatie in Beveren werd in <strong>2012</strong><br />

voor het eerst meer dan een miljoen ton afval verwerkt. Dat werd<br />

mogelijk doordat een nieuwe, derde turbine werd geïnstalleerd.<br />

Er is nu voldoende capaciteit beschikbaar om op ieder gewenst<br />

moment afval te verwerken en om te zetten in elektriciteit of<br />

stoom.<br />

27


De Raad van Commissarissen brengt hiermee verslag uit<br />

over de activiteiten die in <strong>2012</strong> zijn ondernomen.<br />

Ook over de manier waarop wij onze toezichthoudende en<br />

adviserende taak hebben ingevuld wordt gerapporteerd.<br />

Samenstelling<br />

De Raad van Commissarissen van DELTA bestond in <strong>2012</strong><br />

uit de volgende leden:<br />

• de heer ir. D. van Doorn (president-commissaris);<br />

• de heer drs. ing. J. Bout;<br />

• de heer drs. R.J. Frohn (tot en met 31 mei <strong>2012</strong>);<br />

• de heer J. G. van der Werf;<br />

• de heer B.P.T. de Wit, MA.<br />

Vergaderingen en overige activiteiten Raad van<br />

Commissarissen<br />

De Raad van Commissarissen is in <strong>2012</strong> vijf maal bij elkaar<br />

geweest in aanwezigheid van de statutaire directie.<br />

Tijdens deze vergaderingen zijn onder meer de volgende<br />

onderwerpen behandeld.<br />

• Vaststelling van functies binnen de Raad en de commissies.<br />

In 2010 is besloten de RvC in aantal terug te brengen tot<br />

vijf leden. Daaraan gekoppeld is de filosofie dat vrijwel<br />

alle onderwerpen besproken zullen worden in de voltallige<br />

RvC. Vanuit een collectieve verantwoordelijkheid is in<br />

de visie van de RvC dan ook geen plaats voor tal van<br />

commissies samengesteld uit haar leden die primaire<br />

verantwoordelijkheid zouden dragen op deelterreinen. Een<br />

uitzondering heeft de RvC gemaakt voor de audit commissie<br />

in lijn met de Nederlandse Corporate Governance Code.<br />

• Nadat eind 2011 in overleg met de voormalig algemeen<br />

directeur was besloten om zijn dienstverband te beëindigen,<br />

is in <strong>2012</strong> besloten het RvC-lid de heer Frohn te benoemen tot<br />

directeur van DELTA. De daarmee ontstane vacature in de RvC<br />

is ingevuld met een vrouwelijke kandidate.<br />

• Financiële onderwerpen, zoals kwartaalrapportages, de<br />

jaarrekening en het ondernemingsplan met de operationele<br />

en financiële doelstellingen van de vennootschap.<br />

• Strategische kwesties, waaronder acquisities en (des)<br />

investeringen. Belangrijk onderwerp in dit kader was het<br />

directiebesluit tot het vaststellen van de DELTA strategie<br />

2013 e.v. Deze strategie is in nauw en goed overleg met de<br />

RvC opgesteld. Naast zaken van strategische aard kwamen<br />

ook de belangrijkste risico’s van het gevoerde beleid ter<br />

sprake.<br />

• Dividendbeleid, investerings- en financieringsbeleid,<br />

risicomanagement en corporate governance.<br />

• Er werd aandacht besteed aan hoe de onderneming de<br />

aandeelhouders kan assisteren bij de formulering van de<br />

aandeelhoudersstrategie, binnen de governance.<br />

• Ontwikkelingen in verband met de Wet Onafhankelijk<br />

Netbeheer en gesprekken met aandeelhouders over<br />

ontwikkelingen in verband met het aandeelhouderschap in<br />

waterbedrijf N.V. Evides.<br />

• Ontwikkelingen terzake de inpassing van NV EPZ in de DELTA<br />

organisatie waarbij vooral aspecten rondom veiligheid en<br />

governance de aandacht kregen. In dat kader heeft een<br />

delegatie uit de RvC op 30 oktober <strong>2012</strong> een werkbezoek<br />

gebracht aan EPZ om zich te laten informeren over aspecten<br />

die de nucleaire veiligheid betreffen.<br />

Buiten aanwezigheid van de statutaire directie heeft de<br />

Raad van Commissarissen het eigen functioneren geëvalueerd.<br />

Daarbij werd stilgestaan bij de belangrijkste taken en<br />

verantwoordelijkheden van de Raad (toezicht, advies) en komen<br />

ook cultuur- en gedragsaspecten aan de orde.<br />

Audit Committee<br />

Sinds 1 januari 2011 is het aantal comités van de RvC beperkt tot<br />

de Audit Committee. Overige onderwerpen worden plenair in de<br />

RvC besproken.<br />

De Audit Committee is teruggebracht naar twee personen en<br />

is in het verslagjaar viermaal bijeengekomen. De volgende<br />

onderwerpen zijn besproken: management letter, groepsplan,<br />

kwartaalrapportages, halfjaarbericht, jaarrekening, financiële<br />

uitkomsten van projecten en investeringen, risicomanagement,<br />

IFRS en enkele andere (des)investeringsvoorstellen.<br />

28


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Bericht van de Raad<br />

van Commissarissen 7<br />

De Audit Committee bestond uit drs. R. Frohn (voorzitter) en<br />

drs. ing. J. Bout. De vacature van de heer Frohn is ingevuld<br />

met de benoeming in de AC van RvC lid P. de Wit MA. Tevens<br />

woonden de directie en de adjunct directeur F&C alsmede de<br />

externe accountant de bijeenkomsten bij.<br />

Samenstelling Statutair Bestuur<br />

Tot 1 juni <strong>2012</strong> bestond de statutaire directie als gevolg van het<br />

vertrek van de heer Boerma uit de heer drs. F. Verhagen RA.<br />

Daarna werd de statutaire directie aangevuld met de heer drs.<br />

R. Frohn als algemeen directeur. De heer Verhagen hernam zijn<br />

positie als CFO binnen de statutaire directie.<br />

Bezoldiging Statutair Bestuur<br />

Het beloningsbeleid voor de statutaire bestuurders is op<br />

voorstel van de Raad van Commissarissen vastgesteld door de<br />

Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Het uitgangspunt<br />

voor het beloningsbeleid is dat DELTA een zodanige beloning<br />

toekent dat de juiste mensen aangetrokken kunnen worden<br />

en voor het bedrijf kunnen worden behouden. De Raad van<br />

Commissarissen stelt jaarlijks, binnen de kaders van het beleid,<br />

de bezoldiging van de statutaire bestuurders vast.<br />

Jaarrekening<br />

De Raad van Commissarissen heeft met instemming<br />

kennisgenomen van het door de statutaire directie voorgelegde<br />

jaarverslag over het boekjaar <strong>2012</strong>, de jaarrekening en de<br />

toelichting daarop. Op grond daarvan is door de directie<br />

de jaarrekening <strong>2012</strong> opgemaakt en is door de RvC aan de<br />

Algemene Vergadering van Aandeelhouders voorgesteld deze<br />

zonder voorbehoud vast te stellen.<br />

Het dividendvoorstel, dat ter goedkeuring aan de<br />

aandeelhouders wordt voorgelegd in de AvA, is om<br />

EUR 40 mln. uit te keren en het overige deel van de netto winst<br />

aan de reserves toe te voegen.<br />

Namens de Raad van Commissarissen van DELTA N.V.<br />

Ir. D. van Doorn,<br />

Voorzitter<br />

De Raad van Commissarissen stelde binnen de kaders van het<br />

beloningsbeleid de bezoldiging vast voor de beide statutaire<br />

directieleden. De beloning van de nieuwe CEO werd met de<br />

aandeelhouderscommissie afgestemd.<br />

29


Goed ondernemerschap, integer handelen, respect, toezicht, transparante verslaglegging<br />

en het anderszins afleggen van verantwoording vormen de belangrijkste leidraad voor het<br />

corporate governancebeleid van DELTA. Het bedrijf gaat zorgvuldig om met maatschappelijke<br />

belangen. DELTA volgt de Nederlandse Corporate Governance Code, die is opgesteld voor<br />

in Nederland aan de beurs genoteerde vennootschappen, ook al is een aantal bepalingen<br />

niet direct van toepassing op de onderneming. De best practice-bepalingen worden gevolgd<br />

voor zover van toepassing op DELTA, een naamloze vennootschap waarvan de aandelen<br />

op naam zijn uitgegeven. Dit betekent dat de bepalingen ten aanzien van onder andere<br />

beschermingsconstructies niet van toepassing zijn.<br />

30<br />

Structuur, beleid en naleving<br />

DELTA N.V. is een structuurvennootschap in de zin van<br />

artikel 2:154 van het Nederlandse Burgerlijk Wetboek.<br />

De consequenties die het Burgerlijk Wetboek hieraan verbindt<br />

zijn in de governance van DELTA als niet geheel passend<br />

ervaren. De betrokkenheid van de (Algemene vergadering van)<br />

Aandeelhouders (AvA) en Raad van Commissarissen (RvC) bij<br />

de gang van zaken van de onderneming heeft haar weerslag<br />

gevonden in statuten en diverse reglementen. Daarin is ook<br />

vastgelegd waar (aanvullende) goedkeuring nodig is van hetzij<br />

de RvC dan wel de AvA op voorgenomen directiebesluiten met<br />

betrekking tot investeringen en/of overnames of bij het afstoten<br />

van (delen) van de onderneming. Als het hiermee gemoeide<br />

bedrag de som van vijf miljoen euro te boven gaat, is voor<br />

voorgenomen besluiten de instemming vereist van de RvC. Gaat<br />

het om investeringen met een waarde van meer dan 55 miljoen<br />

euro, dan is de voorafgaande instemming van de aandeelhouders<br />

van DELTA vereist.<br />

Directie<br />

De verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de DELTAdirectie<br />

zijn vastgelegd in het directiereglement. Hierin zijn onder<br />

de leden van de directie de diverse bestuurstaken verdeeld, zijn<br />

de interne procuraties geformuleerd, is de besluitvorming binnen<br />

de directie vormgegeven en zijn de uit de Nederlandse Corporate<br />

Governance Code voortvloeiende regels neergelegd, zoals regels<br />

betreffende tegenstrijdige belangen van directieleden.<br />

DELTA onderschrijft de nieuwe regelgeving terzake van de<br />

evenwichtige verdeling in de directie conform art. 391.7 titel 9<br />

Boek 2 BW zoals deze per 1 januari 2013 van kracht geworden is.<br />

In voorkomende gevallen zal rekening worden gehouden met de<br />

nieuwe richtlijnen.<br />

Raad van Commissarissen<br />

De RvC van DELTA houdt toezicht op het totale functioneren van<br />

de onderneming inclusief de nagestreefde beleidsregels en<br />

de behaalde resultaten door de directie, de financiële positie<br />

en het risicoprofiel van de vennootschap en de financiële<br />

verslaglegging. Daarnaast vervult de RvC de rol van sparring<br />

partner van de directie. Om die rol goed in te vullen, heeft de RvC<br />

een profiel dat aansluit bij dat van de onderneming.<br />

De profielschets zoals die in de loop van 2010 door de RvC is<br />

opgesteld, geeft inzicht in de kwaliteiten die (kandidaat-)leden<br />

dienen te bezitten, een en ander met inachtneming van het<br />

versterkte voordrachtrecht van de Centrale Ondernemingsraad<br />

(COR). Tegen de achtergrond van het gestelde in de profielschets<br />

is door de in juni 2010 nieuw aangetreden voorzitter van de<br />

RvC het proces ingezet en gerealiseerd om te komen tot de<br />

samenstelling van een vrijwel geheel vernieuwde RvC.<br />

Deze is per 1 januari 2011 aangetreden.<br />

Ook op het punt van de samenstelling (onafhankelijkheid,<br />

diversiteit naar leeftijd, achtergrond en expertise) voldoet<br />

deze RvC aan de Code. De diversiteit naar geslacht blijft nog<br />

een aandachtspunt zeker in verband met de Wet Bestuur &<br />

Toezicht die per 1 januari 2013 in werking is getreden en die een<br />

inspanning op DELTA legt om te komen tot een hoger aandeel<br />

van vrouwen in de directie en RvC. De RvC heeft dan ook zijn<br />

voorkeur uitgesproken voor een vrouw in de huidige vacature<br />

binnen de Raad. Taken en bevoegdheden, evenals interne<br />

besluitvormingsprocessen en de rol van de voorzitter van de RvC<br />

zijn neergelegd in een RvC-reglement.<br />

Daarin zijn ook zaken neergelegd zoals de periodieke evaluatie<br />

van het eigen functioneren, conform het gestelde in de Code.<br />

Naast dit reglement bestaan ook reglementen voor de Audit<br />

Committee. De Audit Committee rekent naast onderwerpen van<br />

financiële en fiscale aard ook het toezicht op de risico’s die de<br />

vennootschap wenst te lopen tot zijn taak. Risicomanagement en<br />

rapportage over het gevoerde beleid staan dan ook regelmatig<br />

op de agenda van de Audit Committee maar ook op die van de<br />

voltallige RvC.


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Corporate<br />

governance8<br />

Aandeelhouders<br />

De rol van de aandeelhouders van DELTA en de bevoegdheden<br />

van de algemene vergadering zijn vastgelegd in de statuten.<br />

Aandeelhouders van DELTA zijn betrokken en gedreven,<br />

mede ingegeven door hun publieke karakter (allen zijnde<br />

gemeenten of provincies). Zoals de Code aangeeft, geldt<br />

ook voor DELTA-aandeelhouders dat zij bij hun handelen in<br />

beginsel hun eigenbelang mogen nastreven, binnen het kader<br />

van de wettelijke maatstaven van redelijkheid en billijkheid.<br />

Maar zeker door de ruime bevoegdheden die de AvA van DELTA<br />

krachtens de statuten heeft, is de wijze waarop aandeelhouders<br />

hun stemrecht uitoefenen van grote invloed op de gang van<br />

zaken binnen de onderneming.<br />

De commissie-Frijns constateerde dit in bredere zin in tal<br />

van andere vennootschappen in Nederland en beveelt ook<br />

aan een beleid te voeren ter zake bilaterale contacten tussen<br />

de vennootschap en haar aandeelhouders. Bij DELTA heeft<br />

een dergelijk beleid vorm gekregen in gemaakte afspraken<br />

over periodiek, informeel overleg tussen de directie en de<br />

aandeelhouders hetgeen ook met grote regelmaat in het<br />

verslagjaar heeft plaatsgevonden.<br />

Ondernemingsraad<br />

In het geheel van statuten, reglementen en andersoortige<br />

overeenkomsten mag tenslotte de relatie met de (C)OR van de<br />

DELTA Groep niet onvermeld blijven. Een relatie die ingegeven<br />

is door wederzijds respect heeft vorm gekregen in een<br />

gestructureerd overleg tussen bestuurder/ondernemer en de<br />

(C)OR op basis van overeenstemming ter zake van te raadplegen<br />

onderwerpen en faciliteiten van de leden van de C(OR) alsmede<br />

in 2009 ingestelde E-OR. In de COR heeft sedert de verwerving<br />

door DELTA van de meerderheid van de aandelen in NV EPZ,<br />

nu ook een vertegenwoordiger vanuit EPZ plaats.<br />

Op divisieniveau vindt een gestructureerd overleg plaats met de<br />

op dat niveau ingestelde ondernemingsraden.<br />

Compliance<br />

DELTA heeft een door de RvC vastgesteld<br />

‘Klokkenluidersreglement’ dat medewerkers, in aanvulling<br />

op de activiteiten van de compliance officer, de gelegenheid<br />

geeft om vermoedens van een misstand bij de directie en/<br />

of vertrouwenspersoon te melden zonder het risico te lopen<br />

van enige benadeling in zijn positie als werknemer. Een extern<br />

functionaris is beschikbaar voor het doen van meldingen.<br />

Betrekkingen met externe belanghebbenden<br />

Gezien het belang en de positie van de onderneming publiceert<br />

DELTA regelmatig zijn resultaten en belangrijke gebeurtenissen<br />

door middel van persberichten en publicaties via zijn website.<br />

Reglementen<br />

DELTA kent verschillende reglementen die de kaders aangeven<br />

voor het functioneren van de verschillende organen, dan wel<br />

inhoud geven aan binnen DELTA geldende regels. De regelingen<br />

worden van tijd tot tijd getoetst en zo nodig aangepast.<br />

Het betreft:<br />

• Statuten<br />

• Directiereglement<br />

• Gedragscode, die in <strong>2012</strong> is vernieuwd en via de interne<br />

website Insite nog beter bereikbaar is.<br />

• procedure voor het omgaan met een vermoeden van<br />

ongewenst gedrag (‘Klokkenluidersregeling’)<br />

Voorts zijn geplaatst op de website:<br />

• reglement voor de Raad van Commissarissen<br />

• rooster van aftreden van de Raad van Commissarissen<br />

31


DELTA is actief op verschillende markten en wordt daarbij geconfronteerd<br />

met een groot aantal risico’s. Het gaat om risico’s die voortkomen uit de<br />

samenstelling van de handelsportefeuille en risico’s die voortkomen uit<br />

economische, financiële en juridische ontwikkelingen.<br />

Deze risico’s zijn inherent aan de strategische keuzes en de activiteiten<br />

van DELTA en behoren daarom tot het risicoprofiel van de onderneming.<br />

DELTA tracht deze risico’s al in een vroegtijdig stadium<br />

te onderkennen. Het COSO Enterprise Risk Management<br />

framework (COSO-ERM) wordt als referentiekader gebruikt.<br />

Risico’s worden systematisch geïdentificeerd en gewogen en<br />

beheersmaatregelen worden gedefinieerd. Hierbij maakt DELTA<br />

een bewuste afweging: welke risico’s draagt het bedrijf zelf en<br />

welke risico’s kunnen beter door anderen worden gedragen?<br />

De directie van DELTA is verantwoordelijk voor de<br />

inrichting en effectieve werking van het systeem van<br />

interne risicobeheersing. In het verslagjaar is de<br />

risicomanagementstructuur verder uitgebouwd door de<br />

implementatie van een organisatiebreed Internal Control<br />

Framework. Het risicomanagementbeleid is volledig<br />

geactualiseerd en de organisatiebreed uit te voeren<br />

werkzaamheden op het gebied van risicomanagement zijn<br />

beschreven in een handleiding.<br />

De risicobeheersing zoals die door de divisies wordt uitgevoerd,<br />

wordt periodiek besproken met de DELTA-directie en is<br />

onderwerp van periodieke audits die door de onafhankelijke<br />

afdeling Internal Audit worden uitgevoerd. Hierbij worden onder<br />

andere het kwaliteitsmanagementsysteem en de procedures<br />

rondom risicomanagement, control en compliance beoordeeld.<br />

De compliance officer ziet erop toe dat DELTA voldoet aan weten<br />

regelgeving en dat juridische risico’s worden geïdentificeerd<br />

en zoveel mogelijk worden beheerst.<br />

De bedrijfsactiviteiten van DELTA hebben een sterke relatie met<br />

overheidsregulering, subsidies en wet- en regelgeving. DELTA<br />

onderkent de risico’s die samenhangen met deze activiteiten<br />

op het scheidsvlak van publiek en privaat, en beheerst deze<br />

mede door een actieve participatie in het publieke debat en<br />

door de intensieve band die DELTA heeft met zijn publieke<br />

aandeelhouders.<br />

DELTA handelt op internationale gas- en elektriciteitsmarkten.<br />

De prijzen op deze markten bewegen voortdurend.<br />

Elektriciteitsproducenten opereren momenteel op een markt<br />

met overcapaciteit waardoor de verkoopprijs onder druk staat.<br />

Door de aanhoudende moeizame economische situatie vormt<br />

ook het afzetvolume een onzekere factor en is er een verhoogd<br />

risico dat handelspartijen en producenten hun verplichtingen<br />

tegenover DELTA niet kunnen nakomen. De Risk Management<br />

Committee, onder voorzitterschap van de CFO, ziet er op toe dat<br />

de energiehandelsactiviteiten van DELTA binnen de gestelde<br />

risicomarges blijven.<br />

Gezien het grote maatschappelijk belang van een belangrijk<br />

deel van de activiteiten van DELTA, worden hoge wettelijke<br />

eisen gesteld aan de kwaliteit en de veiligheid van de geleverde<br />

diensten. Teneinde hieraan te voldoen, investeert DELTA veel in<br />

adequate processen en systemen.<br />

Op de retailmarkt voor energie- en multimediadiensten heeft<br />

DELTA in het afgelopen jaar een stabiele positie kunnen<br />

behouden. Door succesvolle investeringen in Ierland en België<br />

is de positie in het segment Afval verder versterkt.<br />

DELTA-breed is voortdurend aandacht voor kostenbeheersing<br />

en het verlagen van risico’s. De laatste risicovolle activiteiten<br />

die niet behoren tot de core-business van DELTA zijn in het<br />

verslagjaar afgestoten.<br />

Met name in het zakelijke segment is de werkkapitaalbehoefte<br />

fors verlaagd.<br />

Dankzij de voortdurende aandacht voor schuldbeheersing en<br />

risicoreductie, is het financiële en operationele risicoprofiel<br />

- ondanks de moeilijke economische omstandigheden - niet<br />

verslechterd.<br />

Hierdoor blijft DELTA voldoen aan de eisen van<br />

kredietwaardigheid die door de financiële markten en<br />

energiemarkten aan DELTA worden gesteld. De goede prestaties<br />

op dit terrein zijn bevestigd door rating agency S&P dat de<br />

rating van DELTA in <strong>2012</strong> heeft gehandhaafd op BBB+ met een<br />

‘stable outlook’.<br />

32


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Risico’s<br />

en risicobeheersing 9<br />

In control-verklaring<br />

De directie van DELTA is verantwoordelijk voor de inrichting<br />

en effectieve werking van het systeem van interne<br />

risicobeheersing. Dit systeem is erop gericht om:<br />

• steeds tijdig op de hoogte te zijn van de mate waarin DELTA<br />

zijn strategische, operationele en financiële doelstellingen<br />

bereikt;<br />

• een betrouwbare financiële verslaglegging te waarborgen;<br />

• te handelen in overeenstemming met de wet- en regelgeving.<br />

DELTA draagt zorg voor duurzaam inzetbare medewerkers.<br />

Het mitigeren van veiligheidsrisico’s staat daarom hoog op<br />

de agenda van het management. DELTA werkt samen met<br />

gelijkgestemde leveranciers en externe dienstverleners om<br />

haar doelstellingen te realiseren en de bedrijfsvoering continu<br />

te verbeteren. Binnen DELTA geldt: “Ik werk veilig of ik werk<br />

niet”.<br />

Iedere medewerker van DELTA N.V. moet kunnen rekenen op een<br />

veilige sociale omgeving waarin hij/zij zich beschermd voelt.<br />

Dit uit zich in respectvol en integer gedrag van en tegenover de<br />

leidinggevenden en overige collega’s, alsmede in het zich vrij<br />

kunnen uiten en bewegen zonder angst te hoeven hebben voor<br />

maatregelen.<br />

Risico’s nemen is onlosmakelijk verbonden met<br />

ondernemen en met het uitvoeren van de strategie.<br />

Het risicobeheersingsysteem stelt DELTA in staat<br />

ondernemingsrisico’s te onderkennen, beheerst te nemen,<br />

actief te volgen en daar waar nodig passende actie te nemen.<br />

Er wordt naar gestreefd de kans op en de impact van fouten,<br />

verkeerde beslissingen en onvoorziene omstandigheden zo<br />

veel mogelijk te reduceren. Geen enkel systeem van interne<br />

risicobeheersing kan een absolute zekerheid bieden voor het<br />

realiseren van ondernemingsdoelstellingen; noch kan het alle<br />

onjuistheden, verlies, fraude en overtredingen van wetten en<br />

regels geheel voorkomen.<br />

In het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeelt de<br />

externe accountant de opzet, het bestaan en de werking van<br />

maatregelen van interne beheersing gericht op financiële<br />

verslaglegging. De externe accountant rapporteert zijn<br />

bevindingen aan de directie, Audit Committee en de Raad van<br />

Commissarissen. De controleverklaring is opgenomen in de<br />

jaarrekening.<br />

De directie van DELTA rapporteert en legt verantwoording af<br />

over de opzet en de effectieve werking van het systeem van<br />

interne risicobeheersing aan de Audit Committee en de Raad<br />

van Commissarissen.<br />

Op basis van de door haar uitgevoerde evaluatie met behulp<br />

van de Nederlandse Corporate Governance Code, is de directie<br />

van oordeel dat het systeem van interne beheersing ten<br />

aanzien van de financiële verslagleggingrisico’s gedurende het<br />

verslagjaar naar behoren heeft gefunctioneerd en een redelijke<br />

mate van zekerheid verschaft dat de jaarrekening over het<br />

verslagjaar geen materiële onjuistheden bevat.<br />

De directie blijft zich ook in 2013 inzetten voor een verdere<br />

versterking en professionalisering van het systeem van interne<br />

risicobeheersing, onder andere door uitbreiding en versterking<br />

van het Internal Control Framework.<br />

33


Risicobeheer<br />

DELTA onderkent verschillende risico’s: risico’s verbonden aan<br />

financiële instrumenten, marktrisico’s, liquiditeitsrisico’s en<br />

kredietrisico’s.<br />

DELTA handelt op de internationale gas- en<br />

elektriciteitsmarkten. De prijzen op deze markten bewegen<br />

sterk. Door gebruik te maken van financiële instrumenten<br />

mitigeert DELTA commodity marktrisico’s, valutarisico’s,<br />

renterisico’s, liquiditeitsrisico en kredietrisico’s. Hiervoor zijn<br />

de randvoorwaarden vastgelegd in het Risk Policy Document en<br />

in het Treasury Statuut.<br />

De Risk Management Committee heeft – onder<br />

verantwoordelijkheid van het statutair bestuur – algemene<br />

procedures en limieten vastgesteld en ziet er op toe dat de<br />

energiehandel- en verkoopactiviteiten van DELTA binnen de<br />

gestelde risicomarges blijven.<br />

Hierna worden de verschillende soorten risico’s en de wijze<br />

waarop DELTA daarmee omgaat toegelicht.<br />

Marktrisico’s<br />

Commodity prijsrisico’s<br />

Marktrisico’s vloeien voort uit prijsbewegingen in de inkoop- en<br />

verkoopmarkten waarin DELTA actief is (gas, elektriciteit, kolen,<br />

olie, CO2, valuta, transportcapaciteit, import/exportcapaciteit,<br />

etc). Het beleid van DELTA is erop gericht om op korte termijn de<br />

gevolgen van prijsbewegingen te beperken en op lange termijn<br />

de vigerende marktprijzen te volgen. Voor deze systematische<br />

beheersing bepaalt DELTA, afhankelijk van de verwachte<br />

prijsontwikkelingen, de inzet van haar activa en welke posities<br />

worden ingenomen. Deze posities worden op dagelijkse<br />

basis gevolgd. Handelsrisico’s worden beperkt door strikte<br />

toepassing van een stelsel van limieten.<br />

Value-at-Risk<br />

DELTA hanteert in de commoditymarkten waarin het opereert<br />

de Value-at-Risk-methodiek (VaR) om de marktrisico’s te<br />

berekenen en te beoordelen. Hierbij wordt een aantal aannames<br />

voor diverse veranderingen in marktomstandigheden<br />

gehanteerd. Binnen DELTA is VaR een belangrijk instrument<br />

voor de toetsing van het marktrisico. De VaR geeft, met een<br />

betrouwbaarheid van 95%, de maximale daling van de waarde<br />

van de portefeuille aan als gevolg van prijsveranderingen over<br />

een periode van drie dagen (derhalve kan in 5% van de gevallen<br />

de waardedaling van de portefeuille de VaR overstijgen).<br />

De VaR wordt bepaald via Monte Carlo simulatie op basis<br />

van historische volatiliteit en correlaties. Doordat portfolio’s<br />

tegengestelde posities bevatten en er een onderlinge correlatie<br />

is, is de VaR op de totale portfolio kleiner dan de som van de<br />

individuele portfolio’s.<br />

Binnen DELTA is VaR een belangrijk instrument voor het beheer<br />

van de portfolio’s en deze wordt daarom dagelijks berekend en<br />

gerapporteerd.<br />

Cashflow hedges<br />

DELTA gebruikt financiële instrumenten om fluctuaties in<br />

verwachte cashflows zoveel mogelijk te beperken. Om de<br />

gevolgen van toekomstige veranderingen in marktprijzen<br />

te beheersen maakt DELTA gebruik van derivaten zoals<br />

termijncontracten, opties en swaps. De hedging instrumenten<br />

zijn derivaten in de door DELTA verhandelde commodities welke<br />

afgesloten worden om het cashflow-, prijs- en valutarisico te<br />

beperken. Hedge-accounting wordt toegepast om de totale<br />

waardemutatie van deze derivaten te dempen.<br />

Waar toegestaan neemt DELTA deze financiële instrumenten en<br />

fysieke aankoop- en verkoopcontracten boekhoudkundig op in<br />

een cashflow hedge-relatie onder IAS 39. Hierbij is het hedged<br />

item de toekomstige aankooptransactie (centrales, lange<br />

termijn sourcing) of verkooptransactie (sales) van gas.<br />

34


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Valutarisico’s<br />

Valutarisico’s hebben betrekking op het prijsrisico dat<br />

samenhangt met de wijziging van wisselkoersen.<br />

Het risicobeleid van DELTA is er op gericht om valutarisico’s op<br />

ingenomen posities in vreemde valuta af te dekken. Voor het<br />

afdekken van de risico’s gebruikt DELTA financiële instrumenten<br />

(forward-transacties) om fluctuaties in verwachte kasstromen<br />

zoveel mogelijk te voorkomen. Ingenomen valutaposities,<br />

welke voortvloeien uit afgesloten (commodity)contracten,<br />

worden dagelijks gerapporteerd aan de afdeling Treasury<br />

en op groepsniveau aldaar afgedekt. Valutarisico limieten<br />

worden periodiek in overleg met de Risk Management Comittee<br />

vastgesteld en vervolgens bewaakt door de afdeling Treasury.<br />

Renterisico’s<br />

Het risicobeleid van DELTA met betrekking tot renterisico’s is er<br />

op gericht om de invloed van renteschommelingen te beperken.<br />

Voor het afdekken van de risico’s maakt DELTA gebruik van<br />

derivaten zoals interest rate swaps. Met behulp van deze swaps<br />

wordt bewerkstelligd dat de variabele rente wordt omgezet in<br />

een vaste rente.<br />

DELTA heeft een aantal renteswaps. Deze swaps zijn alle<br />

effectief per balansdatum. Over de rente derivaten wordt geen<br />

Value-at-Risk (VaR) berekend.<br />

Liquiditeitsrisico<br />

Liquiditeitsrisico is het risico dat DELTA onvoldoende financiële<br />

middelen ter beschikking heeft om aan zijn verplichtingen te<br />

voldoen.<br />

Het beleid van DELTA op het gebied van kapitaalbeheer is er op<br />

gericht om het aantrekken en aflossen van financiële middelen<br />

en het beheer van de liquide middelen zo veel mogelijk te<br />

centraliseren in de holdingmaatschappij DELTA N.V. Op basis<br />

van het ondernemingsplan wordt jaarlijks het financieringsplan<br />

opgesteld dat richting geeft aan de activiteiten van de afdeling<br />

Treasury van DELTA N.V.<br />

Een onderdeel hiervan is de jaarlijkse vaststelling van de<br />

verhouding tussen kort en lang vreemd vermogen.<br />

Daarnaast stuurt DELTA gericht op het in ruime mate voldoen<br />

aan bancaire ratio’s en ratio’s die gerelateerd zijn aan het<br />

behoud van de corporate credit rating en het optimaliseren van<br />

werkkapitaalbeheer. Daarnaast geldt een zeer restrictief beleid<br />

ten aanzien van het afgeven van garanties en het storten van<br />

cash collateral.<br />

DELTA beschikt om te kunnen voorzien in zijn<br />

werkkapitaalbehoefte, de noodzakelijke flexibiliteit in verband<br />

met seizoensmatige kasfluctuaties en de voorfinanciering van<br />

projecten en acquisities over een standby kredietfaciliteit.<br />

Voor zelfstandige projecten, onderdelen waar DELTA geen<br />

100% aandelenbezit heeft en onderdelen waarvoor op<br />

basis van vigerende wetgeving vereist is zijn zelfstandige<br />

kredietlijnen ingeregeld, zonder regres op DELTA NV.<br />

De creditrating van DELTA afgegeven door Standard & Poor’s is<br />

in <strong>2012</strong> ongewijzigd gebleven: BBB+ met een stable outlook.<br />

35


RAAD VAN COMMISSARISSEN<br />

Dhr. ir. D. (Daan) van Doorn (1948),<br />

president-commissaris<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

In functie: per 21 juni 2010<br />

Lopende termijn: 20 juni 2014<br />

Beroep/hoofdfunctie: voormalig<br />

voorzitter directie<br />

VION Food Group<br />

Nevenfuncties:<br />

lid RvC Brunel International,<br />

voorzitter Fundraising Committee<br />

Universiteit Wageningen, voorzitter<br />

Raad van Advies Science Groep<br />

Universiteit Wageningen,<br />

voorzitter Producentenorganisatie<br />

Nederlandse Mosselcultuur,<br />

voorzitter Commissie van Doorn,<br />

voorzitter Strategic Board<br />

Zuid-West Nederland,<br />

voorzitter RvC Rabobank<br />

Oosterschelde,<br />

lid RvC A-ware Food Group<br />

Dhr. drs. ing. J.(Jan) Bout (1946)<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

In functie: per 1 januari 2011<br />

Lopende termijn: tot eind 2014<br />

Beroep/hoofdfunctie: voormalig<br />

bestuursvoorzitter Royal Haskoning<br />

Nevenfuncties: lid van de RvC van<br />

Ballast - Nedam N.V.; lid van de RvC<br />

van Brunel International NV, tevens<br />

voorzitter van de Audit Committee;<br />

lid van de RvC van de Koninklijke<br />

Haskoning DHV Groep B.V., tevens<br />

lid van de Audit Committee; lid<br />

van de RvT van Deltares, tevens<br />

lid van de Audit Committee; vice<br />

voorzitter van de Comissie Mer;<br />

Mede oprichter van Bout & Co<br />

Advies Bureau voor samenwerking;<br />

voorzitter van de Adviesraad voor<br />

duurzame zorg van het UMCN St<br />

Radboud; voorzitter van de High Level<br />

Groep Exportfinanciering; lid van<br />

het Algemeen Bestuur van het Ubbo<br />

Emmius Fonds.<br />

Dhr. J.G. (Johan) van der Werf (1952),<br />

vicevoorzitter<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

In functie: sinds 2001<br />

Lopende (en laatste) termijn: 3 juni 2014<br />

Beroep/hoofdfunctie: voormalig lid RvB<br />

AEGON N.V.<br />

Nevenfuncties: voorzitter RvC Ordina,<br />

voorzitter RvT NOS, voorzitter RvC<br />

Blauwtrust Groep, vice voorzitter RvT<br />

UMC Utrecht, lid RvC De Lotto, lid<br />

RvC ONVZ, voorzitter Pensioenfonds<br />

Cultuur, lid RvA SVB, vice voorzitter<br />

RvT Nederlands DansTheater<br />

36


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

Personalia10<br />

DIRECTIE<br />

Dhr. B.P.T. (Peter) de Wit, MA (1949)<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

In functie: per 1 januari 2011<br />

Lopende termijn: tot eind 2014<br />

Beroep/hoofdfunctie:<br />

voormalig President Directeur<br />

Shell Nederland B.V.<br />

Nevenfunctie: non executive board<br />

director Caithness Petroleum, London,<br />

lid Raad van Advies van Energy Delta<br />

Gas Research (EDGaR)<br />

Dhr. drs. R.J.(Rob) Frohn (1960),<br />

algemeen directeur (CEO)<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

Indiensttreding: 1 juni <strong>2012</strong>, benoemd<br />

voor vier jaar<br />

Nevenfuncties:<br />

lid van de RvC Nutreco N.V.,<br />

lid van de RvT van de Hogeschool<br />

Arnhem en Nijmegen,<br />

lid RvC Havenbedrijf Rotterdam N.V.<br />

Tevens voorzitter van de Audit<br />

Committee van genoemde<br />

organisaties.<br />

Rob Frohn was tot 1 juni lid van de Raad<br />

van Commissarissen bij DELTA.<br />

Met ingang van die datum is de heer<br />

Frohn benoemd tot CEO.<br />

Dhr. drs. F. (Frank) Verhagen RA (1961),<br />

financieel directeur (CFO)<br />

Nationaliteit: Nederlandse<br />

Indiensttreding: 1 februari 2009,<br />

herbenoemd voor vier jaar tot 1<br />

februari 2017<br />

Nevenfunctie: lid RvT Admiraal de<br />

Ruiter Ziekenhuizen, bestuurslid<br />

Werkgeversvereniging WENb<br />

37


10. Personalia<br />

CENTRALE ONDERNEMINGSRAAD<br />

Dagelijks Bestuur<br />

Dhr. A. (Bram) Nonnekes,<br />

voorzitter, GOR OTS-AD&O<br />

Dhr. H.A.M. (Harrie) Martens,<br />

secretaris, OR Infra<br />

Dhr. B. (Bart) van Houte,<br />

vicesecretaris, OR C&Z<br />

Dhr. H.E.A. (Huub) Knoors,<br />

vice voorzitter, OR EPZ<br />

Overige leden<br />

Dhr. S. (Stephan) de Beer,<br />

GOR OTS-AD&O<br />

Dhr. L. (Leen) Boer,<br />

OR Infra<br />

Mevr. A.P. (Tonny) Jobse-Griep,<br />

OR EPZ<br />

Dhr. C. (Kees) Joosse,<br />

OR Concern Staf<br />

Dhr. B. (Bojan) Loncaric,<br />

OR C&Z (tot maart <strong>2012</strong>)<br />

Dhr. L. (Leon) Fondse ,<br />

OR C&Z (vanaf mei <strong>2012</strong>)<br />

Dhr. P. (Peter) Maljers,<br />

OR EPZ<br />

Dhr. J.G.T. (Theo) Nieuwburg,<br />

OR Infra<br />

Dhr. E.Y.M. (Etienne) Poppe,<br />

OR IR<br />

Dhr. J. (Joop) Janse,<br />

ambtelijk secretaris<br />

Werkgeversdelegatie<br />

Dhr. R. (Rob) Frohn,<br />

CEO DELTA N.V.<br />

Dhr. M. (Michel) van Neutigem,<br />

directeur HRM DELTA N.V.<br />

38


DELTA <strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

EUROPESE ONDERNEMINGSRAAD<br />

Werknemersdelegatie<br />

Dhr. S. (Stephan) de Beer,<br />

COR DELTA N.V. Nederland<br />

Dhr. L. (Leen) Boer,<br />

COR DELTA N.V. Nederland<br />

Dhr. A. (Bram) Nonnekes,<br />

COR DELTA N.V. Nederland, voorzitter<br />

Dhr. H. (Huub) Knoors,<br />

COR DELTA N.V. Nederland<br />

Werkgeversdelegatie<br />

Dhr. R. (Rob) Frohn,<br />

CEO DELTA N.V.<br />

Dhr. P. (Paul) de Bruycker,<br />

CEO Indaver N.V.<br />

Dhr. M. (Michel) van Neutigem,<br />

directeur HRM DELTA N.V.<br />

Dhr. A.J. (André) van Os,<br />

Ambtelijk secretaris DELTA N.V.<br />

Mw. K. (Karin) Aspeslagh,<br />

OR Indaver Nederland B.V.<br />

Dhr. E. (Eric) De Maertelaere,<br />

OR Indaver N.V.<br />

Dhr. G. (Guy) Smits,<br />

OR IndaverN.V., secretaris<br />

Dhr. R. (Rainer) Martens,<br />

OR Indaver Deutschland GmbH<br />

Dhr. R. (Rudi) Wachtel,<br />

OR Indaver Deutschland GmbH<br />

39


“Op bijna alle<br />

vakantieparken van<br />

Roompot in Nederland<br />

levert DELTA<br />

elektriciteit,<br />

gas, warmte én<br />

multimediadiensten.<br />

We werken nu<br />

aan de verdere invoering<br />

van internet voor<br />

onze gasten in al<br />

onze gebouwen.”<br />

David Hannewijk is operationeel directeur bij Roompot Vakanties.<br />

Deze onderneming is de afgelopen 45 jaar uitgegroeid van een<br />

eenvoudige camping tot marktleider met een internationaal aanbod van 200<br />

vakantieparken in voornamelijk Nederland, België Duitsland en Frankrijk.


Jaarrekening<br />

<strong>2012</strong>11<br />

Geconsolideerde jaarrekening 42<br />

Geconsolideerde balans per 31 december <strong>2012</strong> (voor resultaatverdeling)42<br />

Geconsolideerde winst-en-verliesrekening 43<br />

Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten 44<br />

Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen 45<br />

Geconsolideerd kasstroomoverzicht 46<br />

Grondslagen voor de financiële verslaglegging 47<br />

Toelichting op de geconsolideerde balans 60<br />

Toelichting op de geconsolideerde winst‐en-verliesrekening 98<br />

Toelichting op het geconsolideerde kasstroomoverzicht 108<br />

Gebeurtenissen na balansdatum 109<br />

Geconsolideerde deelnemingen 110<br />

Niet-geconsolideerde deelnemingen 112<br />

Vennootschappelijke jaarrekening 114<br />

Vennootschappelijke balans per 31 december <strong>2012</strong> (voor resultaatverdeling)114<br />

Vennootschappelijke winst-en-verliesrekening 115<br />

Toelichting op de vennootschappelijke jaarrekening 116<br />

Toelichting op de vennootschappelijke balans 117<br />

Toelichting op de vennootschappelijke winst-en-verliesrekening 125<br />

Overige gegevens 128<br />

Winstbestemming128<br />

Controleverklaring130<br />

DELTA in cijfers, geconsolideerd 132<br />

DELTA kengetallen 133<br />

41


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Geconsolideerde balans per 31 december <strong>2012</strong> (voor resultaatverdeling)<br />

(x EUR 1.000)<br />

Ref. no. 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Vaste Activa<br />

Immateriële vaste activa 1 390.232 394.801<br />

Materiële vaste activa 2 1.010.059 1.035.754<br />

Joint ventures, deelnemingen en financiële instrumenten 3 826.459 867.809<br />

Leningen u/g deelnemingen 4 14.352 14.370<br />

Uitgestelde belastingvorderingen 4 63.122 75.851<br />

Overige financiële vaste activa 4 9.337 9.305<br />

Derivaten 5 101.232 68.007<br />

Financiële vaste activa 1.014.502 1.035.342<br />

Totaal vaste activa 2.414.793 2.465.897<br />

Vlottende activa<br />

Voorraden 6 16.916 17.303<br />

Handelsvorderingen 7 370.792 390.303<br />

Actuele belastingvorderingen 7 2.949 7.324<br />

Overige vorderingen 7 71.212 46.629<br />

Derivaten 5 136.557 230.250<br />

Totaal vorderingen 581.510 674.506<br />

Activa aangehouden voor verkoop 24 1.743 2.647<br />

Totaal vlottende activa 600.169 694.456<br />

Liquide middelen 8 48.931 52.390<br />

Totaal activa 3.063.893 3.212.743<br />

Eigen vermogen 1.052.889 1.043.039<br />

Netto resultaat lopend jaar 81.084 82.690<br />

Vermogen toerekenbaar aan aandeelhouders DELTA N.V. 1.133.973 1.125.729<br />

Minderheidsbelang derden 53.892 54.091<br />

Groepsvermogen 1.187.865 1.179.820<br />

Voorzieningen 9 230.088 236.824<br />

Pensioenverplichting 9 22.158 21.869<br />

Langlopende financiële verplichtingen 10 429.087 588.606<br />

Uitgestelde belastingverplichtingen 11 51.939 57.470<br />

Vooruitontvangen omzet 11 77.286 70.999<br />

Overige langlopende verplichtingen 11 177.691 25.472<br />

Derivaten 5 101.283 77.149<br />

Langlopende verplichtingen 1.089.532 1.078.389<br />

Handelscrediteuren 12 311.725 324.381<br />

Actuele belastingverplichtingen 12 73.414 59.191<br />

Vooruitontvangen omzet 12 13.172 13.401<br />

Onderhanden projecten voor derden 12 3.603 -<br />

Kortlopend deel van voorzieningen 12 12.254 15.876<br />

Overige kortlopende verplichtingen 12 133.020 247.082<br />

Bankkrediet 12 98.303 66.429<br />

Derivaten 5 139.344 223.724<br />

Subtotaal Vlottende passiva 784.835 950.084<br />

Passiva aangehouden voor verkoop 24 1.661 4.450<br />

Vlottende passiva 786.496 954.534<br />

Totaal passiva 3.063.893 3.212.743<br />

42


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Geconsolideerde winst-en-verliesrekening<br />

(x EUR 1.000)<br />

Ref. no. <strong>2012</strong> 2011<br />

Netto omzet 13 2.171.793 2.185.099<br />

Inkoopwaarde van de omzet 14 (1.551.017) (1.549.359)<br />

Operationele bruto marge 620.776 635.740<br />

Overige bedrijfsopbrengsten (derden) 15 33.431 32.408<br />

Reële waardemutatie handelsportefeuille 16 (5.002) (12.955)<br />

Bruto marge 649.205 655.193<br />

Diensten van derden 17 240.862 242.771<br />

Personeelskosten 18 204.054 211.606<br />

Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen 19 131.835 114.002<br />

Overige bedrijfskosten 20 17.113 9.801<br />

Totaal netto bedrijfslasten 593.864 578.180<br />

Bedrijfsresultaat 55.341 77.013<br />

Resultaat uit verkrijging 20% belang N.V. EPZ - 153.979<br />

Dotatie voorziening tollingcontracten - (140.544)<br />

Resultaat deelnemingen 21 77.674 71.778<br />

Operationeel resultaat 133.015 162.226<br />

Financiële baten en lasten 22 (29.783) (24.315)<br />

Resultaat voor belastingen 103.232 137.911<br />

Vennootschapsbelasting 23 (13.901) (35.541)<br />

Resultaat na belastingen uit voortgezette bedrijfsactiviteiten 89.331 102.370<br />

Resultaat na belastingen uit beëindigde bedrijfsactiviteiten 24 (1.385) (11.665)<br />

Resultaat in het jaar 87.946 90.705<br />

Resultaat toe te rekenen aan:<br />

Minderheidsbelangen 6.862 8.015<br />

Aandeelhouders van DELTA N.V. 81.084 82.690<br />

43


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten<br />

(x EUR 1.000)<br />

Gerealiseerd resultaat in het jaar na<br />

vennootschapsbelasting<br />

Niet-gerealiseerde resultaten:<br />

Effectieve deel van winsten en verliezen<br />

op afdekkingsinstrumenten in een<br />

kasstroomafdekking<br />

Ref. no. <strong>2012</strong> 2011<br />

87.946 90.705<br />

5<br />

Energiederivaten 3.407 (21.340)<br />

Herclassificatie van niet-gerealiseerd naar<br />

177 (45.976)<br />

gerealiseerd resultaat<br />

3.584 (67.316)<br />

Rentederivaten (1.130) (970)<br />

Herclassificatie van niet-gerealiseerd naar<br />

2.980 5.168<br />

gerealiseerd resultaat<br />

1.850 4.198<br />

(Latente) winstbelastingen (1.408) 15.701<br />

4.026 (47.417)<br />

Aandeel in niet-gerealiseerde resultaten van<br />

joint ventures en geassocieerde deelnemingen<br />

Aandeel in niet-gerealiseerde resultaten<br />

(14.025) (10.736)<br />

van joint ventures en geassocieerde<br />

deelnemingen<br />

Herclassificatie van niet-gerealiseerd naar<br />

- (591)<br />

gerealiseerd resultaat<br />

(14.025) (11.327)<br />

Translatiereserve verschillen<br />

Translatiereserve verschillen 4 139<br />

Herclassificatie van niet-gerealiseerd naar<br />

-<br />

(506)<br />

gerealiseerd resultaat<br />

4 (367)<br />

Overige mutaties<br />

Overige mutaties - 23.115<br />

Herclassificatie van niet-gerealiseerd naar<br />

(22.890) (372)<br />

gerealiseerd resultaat<br />

(22.890) 22.743<br />

Totaal van niet-gerealiseerde resultaten (32.885) (36.368)<br />

Totaal van gerealiseerde en niet -<br />

gerealiseerde resultaten<br />

55.061 54.337<br />

Totaal van gerealiseerde en niet -<br />

gerealiseerde resultaten toe te rekenen aan:<br />

Minderheidsbelangen 6.817 8.422<br />

Aandeelhouders van DELTA N.V. 48.244 45.915<br />

Voor toelichting van de mutaties in energie- en rentederivaten wordt verwezen naar hoofdstuk 5.<br />

Het aandeel in niet-gerealiseerde resultaten van joint ventures betreft een stelselwijziging in de verantwoording van een voorziening<br />

bij de joint venture EPZ. De herclassificatie van niet-gerealiseerde naar gerealiseerde resultaten komt voornamelijk voort uit de verkoop<br />

van het aandelenbelang van 7,6% in N.V. KEMA in <strong>2012</strong>.<br />

44


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Wettelijke<br />

reserve<br />

Gestort<br />

aandelenkapitaal<br />

Hedgereserve<br />

Herwaarderingsreserve<br />

deelneming<br />

Overige<br />

reserves<br />

Onverdeeld<br />

resultaat<br />

Aandeel<br />

derden<br />

Boekwaarde per 31 december 2010 1.183.084 6.937 87.812 41.837 - 1.167.395 (174.167) 53.270<br />

Resultaatverdeling 2010 - - - - - (174.167) 174.167 -<br />

Dividendbetaling (50.000) - - - - (50.000) - -<br />

Overboeking naar verplichtingen<br />

(7.601) - - - - - - (7.601)<br />

agv putopties<br />

Totaal van gerealiseerde en nietgerealiseerde<br />

54.337 - (11.327) (47.881) 23.115 (682) 82.690 8.422<br />

resultaten<br />

Resultaatverdeling 2011 - - 125.522 - - - (125.522) -<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 1.179.820 6.937 202.007 (6.044) 23.115 942.546 (42.832) 54.091<br />

Resultaatverdeling 2011 - - - - - (42.832) 42.832 -<br />

Dividendbetaling (40.000) - - - - (40.000) - -<br />

Overige mutaties - - (1.849) - - 1.849 - -<br />

Overboeking naar verplichtingen<br />

(7.016) - - - - - - (7.016)<br />

agv putopties<br />

Totaal van gerealiseerde en nietgerealiseerde<br />

55.061 - (13.851) 4.122 (23.115) 4 81.084 6.817<br />

resultaten<br />

Resultaatverdeling <strong>2012</strong> - - 7.126 - - - (7.126) -<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 1.187.865 6.937 193.433 (1.922) - 861.567 73.958 53.892<br />

De wettelijke reserve betreft de niet-uitgekeerde winsten van deelnemingen; dientengevolge is de wettelijke reserve niet vrij<br />

uitkeerbaar. Dit geldt evenzeer voor de hedge-reserve welke in relatie moet worden gezien met de niet-gerealiseerde resultaten uit de<br />

reële waardemutatie van de derivaten, gebruikt voor hedge-doeleinden.<br />

De veranderingen in de reële waarde na belastingen van de derivaten vormen onderdeel van de hedge-reserve; dit is een niet vrij<br />

uitkeerbare reserve. Voor nadere toelichting zie 5. Grondslagen voor de waardering van financiële instrumenten 5, en 5.1.3. van de<br />

Toelichting op de geconsolideerde balans. Ook de herwaarderingsreserve deelneming, voortvloeiend uit activa bestemd voor verkoop,<br />

is een reserve die niet voor uitkering in aanmerking komt.<br />

De overige reserves omvatten met name de winstreserves.<br />

De overboeking naar verplichtingen als gevolg van putopties heeft betrekking op het minderheidsbelang van derden in Indaver N.V.<br />

Aan deze aandeelhouders, die 25% van de aandelen Indaver N.V. bezitten, is een putoptie verstrekt. Deze is opgenomen onder<br />

langlopende verplichtingen.<br />

Het aandeel derden in het geconsolideerde eigen vermogen van DELTA heeft met name betrekking op het minderheidsbelang van NEIF<br />

(NIBC European Infrastructure Fund) in het Duitse afvalverwerkingsbedrijf Indaver Deutschland GmbH.<br />

45


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Geconsolideerd kasstroomoverzicht<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Uit operationele activiteiten<br />

Bedrijfsresultaat 55.341 77.013<br />

Reële waardemutaties handelsportefeuille 5.002 12.955<br />

Correctie vooruitontvangen omzet 6.058 3.289<br />

Afschrijvingen en waardeverminderingen 131.835 114.002<br />

Voorzieningen (34.301) (19.089)<br />

Voorraden 3.990 (3.292)<br />

Handelsvorderingen 19.511 (80.124)<br />

Handelsschulden 3.014 81.408<br />

Overige vorderingen/schulden (15.595) (31.122)<br />

Overige mutaties 2.497 (8.263)<br />

Uit bedrijfsactiviteiten 177.352 146.777<br />

Kasstromen voortvloeiend uit ontvangen dividenden uit deelnemingen 69.873 59.311<br />

Kasstromen voortvloeiend uit financiële baten en lasten (18.136) (17.264)<br />

Kasstromen voortvloeiend uit winstbelastingen (7.041) 6.845<br />

Kasstroom uit operationele activiteiten 222.048 195.669<br />

Uit investeringsactiviteiten<br />

Investeringen en desinvesteringen in<br />

(im)materiële vaste activa (122.995) (149.055)<br />

Investeringen in groepsmaatschappijen en deelnemingen (na aftrek van verworven liquide<br />

(2.739) (137.226)<br />

middelen)<br />

Vervreemding van groepsmaatschappijen en deelnemingen (na aftrek van afgestane liquide<br />

28.235 1.358<br />

middelen)<br />

Overige financiële vaste activa (218) 12.881<br />

Kasstroom uit investeringsactiviteiten (97.717) (272.042)<br />

Uit financieringsactiviteiten<br />

Bankkrediet 31.874 1.100<br />

Opgenomen leningen 239.331 174.532<br />

Aflossingen op leningen (358.995) (46.279)<br />

Uitgekeerde dividenden (40.000) (50.000)<br />

Kasstroom uit financieringsactiviteiten (127.790) 79.353<br />

Ontwikkeling kaspositie in het jaar (3.459) 2.980<br />

Saldo liquide middelen begin boekjaar 52.390 49.410<br />

Ontwikkeling kaspositie in het jaar (3.459) 2.980<br />

Eindsaldo liquide middelen volgens balans 48.931 52.390<br />

46


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Grondslagen voor de financiële verslaglegging<br />

DELTA N.V. is een naar Nederlands recht opgerichte naamloze<br />

vennootschap en is de moedermaatschappij van een aantal<br />

groepsmaatschappijen die zich bezig houden met:<br />

• opwekken, transporteren, handelen in en leveren van energie,<br />

• verrichten van milieudiensten m.b.t. afvalverwerking en<br />

industriële reiniging,<br />

• leveren van kabeldiensten, zowel met betrekking tot analoge<br />

en digitale televisie alsook internet, mobiele en digitale<br />

telefonie,<br />

• ontwikkelen en produceren van duurzame energie, onder<br />

andere op het gebied van windenergie,<br />

• wateractiviteiten.<br />

Mede in dit kader heeft de groep belangen in een aantal joint<br />

ventures en geassocieerde deelnemingen.<br />

De aandeelhouders van DELTA N.V. zijn de provincie Zeeland, de<br />

Zeeuwse gemeentes, enige Zuid-Hollandse en Noord-Brabantse<br />

gemeentes en de provincies Zuid-Holland en Noord-Brabant.<br />

DELTA N.V. is statutair gevestigd in Middelburg aan de<br />

Poelendaelesingel 10.<br />

In <strong>2012</strong> hebben de volgende wijzigingen zich voorgedaan in de<br />

groep:<br />

1. Frassur GmbH Umweltschutz-Dienstleistungen is per<br />

21 februari <strong>2012</strong> verkocht;<br />

2. AVA Abwasser- und Verwertungsanlagen GmbH is eveneens<br />

per 21 februari <strong>2012</strong> verkocht;<br />

3. Aandelen N.V. KEMA (7,6%) zijn per 28 februari <strong>2012</strong> verkocht;<br />

4. v.o.f. Diepp is per 3 mei <strong>2012</strong> opgeheven;<br />

5. WT I BV is op 24 mei <strong>2012</strong> opgericht;<br />

6. Internetservices Zeeland B.V. en Internetplatform Zeeland<br />

B.V. zijn gefuseerd met Zeelandnet B.V. per 31 augustus <strong>2012</strong>;<br />

7. DELTA/Essent Lighting v.o.f. is per 1 oktober <strong>2012</strong> opgeheven;<br />

8. Alle aandelen in Fesil Sunergy AS (NOR) zijn per 8 oktober<br />

<strong>2012</strong> verkocht;<br />

9. Sloe Centrale 3 B.V. is per 10 oktober <strong>2012</strong> opgericht;<br />

10. Spanin N.V. is per 23 oktober <strong>2012</strong> verkocht;<br />

11. Solsilc Development Company AS is in november <strong>2012</strong><br />

geliquideerd;<br />

12. Alle aandelen in DECU Beheer B.V. en DECU C.V. zijn per<br />

7 november <strong>2012</strong> verkocht;<br />

13. Alle aandelen in DELTA MBR B.V. zijn per 14 december <strong>2012</strong><br />

verkocht;<br />

14. DELTA Energy B.V. verkrijgt op 19 december <strong>2012</strong> 50% van<br />

Windpark Kloosterboer B.V.;<br />

15. Indaver verkrijgt per 21 december <strong>2012</strong> de resterende 50%<br />

aandelen van Depmer B.V.<br />

De functionele valuta is de Euro. Alle bedragen zijn, tenzij anders<br />

vermeld, opgenomen in duizenden Euro’s.<br />

DELTA N.V. heeft gebruik gemaakt van de optie in Titel 9<br />

Boek 2 BW om de vennootschappelijke jaarrekening op te<br />

stellen volgens de IFRS grondslagen die worden gehanteerd<br />

in de geconsolideerde jaarrekening, met uitzondering<br />

van de groepsmaatschappijen en deelnemingen welke<br />

worden gewaardeerd op netto vermogenswaarde. De<br />

vennootschappelijke winst-en-verliesrekening is op basis van<br />

artikel 402 Titel 9 Boek 2 BW in beknopte vorm weergegeven.<br />

Deze jaarrekening <strong>2012</strong> is op 29 maart 2013 ondertekend en<br />

vrijgegeven voor publicatie door de Raad van Commissarissen.<br />

De Raad van Commissarissen zal de jaarrekening ter vaststelling<br />

voorleggen aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders<br />

op 17 mei 2013.<br />

47


Geconsolideerde jaarrekening<br />

1. Overeenstemmingsverklaring IFRS en samenvatting van wijzigingen in de waarderingsregels IFRS<br />

De geconsolideerde jaarrekening van de vennootschap is<br />

opgesteld in overeenstemming met de International Financial<br />

Reporting Standards (IFRS), uitgegeven door de International<br />

Accounting Standards Board (IASB), en de interpretaties<br />

uitgegeven door de IFRS Interpretations Committee<br />

(IFRS IC) van de IASB die door de Europese Commissie (EC) zijn<br />

goedgekeurd tot en met 31 december <strong>2012</strong>.<br />

Ten opzichte van het voorgaande boekjaar zijn de volgende<br />

nieuwe richtlijnen of aanvullingen / verbeteringen door de<br />

IASB uitgegeven en door de EC goedgekeurd voor gebruik<br />

binnen de Europese Unie. De nog niet door de EC goedgekeurde<br />

wijzigingen zijn niet in onderstaand overzicht meegenomen.<br />

1.1 Richtlijnen en verbeteringen door DELTA toegepast<br />

in de jaarrekening <strong>2012</strong><br />

IFRS 7 Wijzigingen in IFRS 7 Financiële instrumenten:<br />

informatieverschaffing – Overdrachten van financiële activa.<br />

Deze wijzigingen moeten gebruikers van jaarrekeningen in<br />

staat stellen een betere inschatting te maken van de risico’s<br />

die zijn verbonden aan overdrachten van financiële activa en<br />

de gevolgen van die risico’s voor de financiële positie van een<br />

entiteit.<br />

1.2 Richtlijnen en verbeteringen door DELTA nog niet<br />

toegepast in de jaarrekening <strong>2012</strong> (officieel van<br />

toepassing vanaf 1 januari 2013 of later):<br />

IAS 1 Presentatie van de jaarrekening – Presentatie van posten<br />

van niet–gerealiseerde resultaten (eerste boekjaar dat op of na 1<br />

juli <strong>2012</strong> van start gaat).<br />

De wijzigingen moeten de presentatie van het toenemende<br />

aantal posten van niet–gerealiseerde resultaten verduidelijken<br />

en gebruikers van jaarrekeningen helpen bij het maken van een<br />

onderscheid tussen de posten van niet-gerealiseerde resultaten<br />

die daarna naar winst of verlies kunnen worden overgeboekt en<br />

die nooit naar winst of verlies zullen worden overgeboekt.<br />

IAS 19 Personeelsbeloningen (eerste boekjaar dat op of na 1<br />

januari 2013 van start gaat).<br />

Herziening van IAS 19 moet gebruikers van jaarrekeningen een<br />

beter inzicht helpen verwerven in de wijze waarop toegezegdepensioenregelingen<br />

de financiële positie, financiële prestatie<br />

en kasstromen van een entiteit beïnvloeden.<br />

De belangrijkste wijzigingen zijn:<br />

a) Het uitstellen van de verwerking van actuariële winsten en/<br />

of verliezen middels de corridor methodiek is niet langer<br />

toegestaan, deze dienen nu direct te worden verwerkt in het<br />

eigen vermogen (niet-gerealiseerde resultaten);<br />

b) “Interest cost” en “Expected return on assets” verdwijnen<br />

uit de pensioenlast en worden vervangen door één post:<br />

“Net interest”. Deze post is gebaseerd op de IAS 19 discount<br />

rate en de (un)funded status;<br />

c) In het algemeen is het gemakkelijker geworden om onder<br />

IAS 19 herzien een pensioenregeling te kunnen classificeren<br />

als toegezegde-bijdrageregeling;<br />

d) In de bepaling van de pensioenverplichting mogen ook<br />

componenten meegenomen worden die zien op risicodeling<br />

en gedeelde financiering.<br />

48


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

IFRS 13 Waardering tegen reële waarde (eerste boekjaar dat<br />

op of na 1 januari 2013 van start gaat, in dit geval per 1 januari<br />

2013).<br />

IFRS 13 bevat één enkel IFRS-kader voor het bepalen van de<br />

reële waarde en een uitvoerige leidraad voor de waardering<br />

tegen reële waarde van zowel financiële en niet-financiële<br />

activa en verplichtingen. IFRS 13 is van toepassing wanneer<br />

een andere IFRS waarderingen tegen reële waarde of<br />

informatieverschaffingen over waarderingen tegen reële<br />

waarde voorschrijft of toestaat.<br />

IFRS 7 Wijzigingen in IFRS 7 Financiële instrumenten:<br />

informatieverschaffing - Saldering van financiële vaste activa en<br />

financiële verplichtingen (eerste boekjaar dat op of na 1 januari<br />

2013 van start gaat).<br />

Met de wijziging van IFRS 7 wordt beoogd de verstrekking van<br />

aanvullende kwantitatieve informatie verplicht te stellen, zodat<br />

gebruikers de uit hoofde van de IFRS verstrekte gegevens en<br />

de uit hoofde van de Generally Accepted Accounting Principles<br />

van de Verenigde Staten verstrekte gegevens beter met elkaar<br />

kunnen vergelijken en op elkaar kunnen doen aansluiten.<br />

IAS 32 Wijzigingen in IAS 32 Financiële instrumenten:<br />

presentatie - Saldering van financiële vaste activa en financiële<br />

verplichtingen (eerste boekjaar dat op of na 1 januari 2014 van<br />

start gaat).<br />

IAS 32 is gewijzigd om aanvullende leidraden te verschaffen,<br />

zodat de standaard meer consequent wordt toegepast in de<br />

praktijk.<br />

IFRS 10 Geconsolideerde jaarrekening (eerste boekjaar dat op of<br />

na 1 januari 2014 van start gaat).<br />

Doel van IFRS 10 is in één enkel consolidatiemodel te voorzien<br />

waarbij zeggenschap als grondslag voor de consolidatie van<br />

alle soorten entiteiten wordt vastgesteld. IFRS 10 vervangt IAS<br />

27 Geconsolideerde jaarrekening en enkelvoudige jaarrekening<br />

en interpretatie SIC 12 Consolidatie – Voor een bijzonder doel<br />

opgerichte entiteiten.<br />

IFRS 11 Gezamenlijke overeenkomsten (eerste boekjaar dat op of<br />

na 1 januari 2014 van start gaat).<br />

IFRS 11 stelt grondslagen vast voor de financiële verslaggeving<br />

door partijen bij een gezamenlijke overeenkomst en vervangt<br />

IAS 31 Belangen in joint ventures en interpretatie SIC 13<br />

Entiteiten waarover gezamenlijke zeggenschap wordt<br />

uitgeoefend - Niet-monetaire bijdragen door deelnemers in een<br />

joint venture.<br />

IFRS 12 Informatieverschaffing over belangen in andere<br />

entiteiten (eerste boekjaar dat op of na 1 januari 2014 van start<br />

gaat).<br />

IFRS 12 combineert, versterkt en vervangt de voor<br />

dochterondernemingen, gezamenlijke overeenkomsten,<br />

geassocieerde deelnemingen en niet-geconsolideerde<br />

gestructureerde entiteiten geldende eisen inzake<br />

informatieverschaffing.<br />

IAS 27 Enkelvoudige jaarrekening (eerste boekjaar dat op of na 1<br />

januari 2014 van start gaat).<br />

Als gevolg van de nieuwe IFRS 10, IFRS 11 en IFRS 12 is IAS 27<br />

herzien.<br />

IAS 28 Investeringen in geassocieerde deelnemingen en joint<br />

ventures (eerste boekjaar dat op of na 1 januari 2014 van start<br />

gaat).<br />

Als gevolg van de nieuwe IFRS 10, IFRS 11 en IFRS 12 is IAS 28<br />

herzien.<br />

IFRS 10, 11 en 12 zijn van toepassing met ingang van het<br />

verslagjaar 2014. DELTA beraadt zich op vervroegde toepassing<br />

van deze aangepaste IFRS’s met ingang van het verslagjaar<br />

2013.<br />

49


Geconsolideerde jaarrekening<br />

2. Algemene grondslagen<br />

2.1 Schattingen en veronderstellingen<br />

Het opstellen van een jaarrekening brengt met zich mee dat<br />

gebruik wordt gemaakt van schattingen en veronderstellingen<br />

die zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en op factoren<br />

die naar het oordeel van het management aanvaardbaar zijn.<br />

Deze schattingen hebben voornamelijk betrekking op de<br />

opbrengsten uit levering en transport van elektriciteit en gas<br />

aan kleinverbruikers in verband met gespreide meteropname,<br />

op uitgestelde belastingvorderingen en op de hoogte van<br />

voorzieningen.<br />

Deze schattingen en veronderstellingen hebben invloed op<br />

de jaarrekeninggegevens, waarbij de werkelijke gegevens<br />

kunnen afwijken. De effecten van schattingswijzigingen<br />

worden prospectief verwerkt in de winst-en-verliesrekening.<br />

Schattingswijzigingen kunnen eveneens leiden tot wijzigingen<br />

in activa en verplichtingen of in componenten van het<br />

eigen vermogen. Dergelijke schattingswijzigingen worden<br />

verwerkt in de periode waarin een schattingswijziging heeft<br />

plaatsgevonden.<br />

Bij de toelichtingen van de balans en winst-en-verliesrekening<br />

zijn eventuele bijzonderheden met betrekking tot schattingen<br />

en veronderstellingen separaat vermeld.<br />

2.2 Bijzondere waardevermindering van activa<br />

Gedurende het verslagjaar wordt beoordeeld of er aanwijzingen<br />

zijn voor een bijzondere waardevermindering van activa.<br />

Indien dit het geval is, wordt een schatting gemaakt van de<br />

realiseerbare waarde van het actief; deze is gelijk aan de<br />

hoogste van de reële waarde minus verkoopkosten (fair value<br />

less costs to sell) en de bedrijfswaarde (value in use).<br />

Als de reële waarde minus verkoopkosten leidt tot niet<br />

vermijdbare uitgaven, zal hiervoor een verplichting worden<br />

opgenomen.<br />

De bedrijfswaarde wordt bepaald door de contante waarde<br />

van de geschatte toekomstige kasstromen, gebaseerd<br />

op de intern opgestelde en door de statutaire directie<br />

goedgekeurde ondernemingsplannen, gebruik makend van<br />

een disconteringsvoet vóór belastingen die zowel de actuele<br />

marktrente als de specifieke risico’s met betrekking tot het<br />

actief weergeeft. Ten aanzien van verantwoorde goodwill wordt<br />

jaarlijks een impairmentberekening opgemaakt.<br />

Een bijzondere waardevermindering wordt verwerkt indien<br />

de boekwaarde van een actief of de kasstroomgenererende<br />

eenheid waartoe het actief behoort, hoger is dan de<br />

realiseerbare waarde.<br />

Bijzondere waardeverminderingen van aan kasstroomgenererende<br />

eenheden toegewezen activa worden<br />

eerst in mindering gebracht op de boekwaarde van aan<br />

kasstroomgenererende eenheden (of groepen van eenheden)<br />

toegerekende goodwill en vervolgens naar rato in mindering<br />

gebracht op de boekwaarde van de overige activa van de<br />

eenheid (groep van eenheden). De betreffende activa worden<br />

niet lager gewaardeerd dan de eigen (individuele) realiseerbare<br />

waarde.<br />

50


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

3. Grondslagen voor de consolidatie<br />

Een bijzondere waardevermindering wordt teruggenomen<br />

indien vastgesteld wordt dat de uitgangspunten zijn veranderd<br />

op basis waarvan in het verleden de realiseerbare waarde is<br />

bepaald. Een bijzondere waardevermindering wordt alleen<br />

teruggenomen voor zover de resterende boekwaarde van<br />

het actief niet hoger is dan de boekwaarde die, na aftrek van<br />

afschrijvingen, zou zijn bepaald in de veronderstelling dat<br />

geen bijzondere waardevermindering had plaatsgevonden.<br />

Een bijzondere waardevermindering of terugname hiervan<br />

wordt ten laste of ten gunste van het resultaat gebracht.<br />

Bijzondere waardeverminderingen van goodwill worden niet<br />

teruggenomen.<br />

2.3 Overheidssubsidies<br />

Overheidssubsidies worden opgenomen zodra het<br />

redelijkerwijs zeker is dat aan de voorwaarden voor verkrijging<br />

is of wordt voldaan en dat de subsidies zijn of zullen worden<br />

ontvangen.<br />

Bij activering van investeringsprojecten worden ontvangen<br />

subsidies, evenals ontvangen bijdragen in de aanlegkosten,<br />

in mindering gebracht op de aanschafwaarde van de activa.<br />

Exploitatiesubsidies worden veelal in mindering gebracht op<br />

de inkoopkosten.<br />

Fiscale subsidieregelingen worden opgenomen bij de<br />

berekening van de belastingplicht.<br />

2.4 Vreemde valuta<br />

De activa en passiva welke in vreemde valuta worden<br />

gehouden, worden omgerekend tegen de valutakoersen welke<br />

gelden aan het einde van de verslagperiode. De verschillen die<br />

verband houden met de wijziging van valutakoersen worden<br />

verwerkt in de winst-en-verliesrekening voor zover deze geen<br />

betrekking hebben op de netto investering in buitenlandse<br />

deelnemingen; deze laatste leiden als onderdeel van de nietgerealiseerde<br />

resultaten tot een mutatie in het eigen vermogen.<br />

In de winst-en-verliesrekening zijn de kosten en opbrengsten<br />

luidend in vreemde valuta, omgerekend naar Euro’s tegen de<br />

koers op het moment van de transactie.<br />

De geconsolideerde jaarrekening omvat de financiële gegevens<br />

van DELTA N.V. en zijn groepsmaatschappijen.<br />

Groepsmaatschappijen zijn rechtspersonen en<br />

vennootschappen waarin beslissende zeggenschap ter zake<br />

van het bestuur en het operationele en financiële beleid wordt<br />

uitgeoefend. Bij de bepaling of er sprake is van beslissende<br />

zeggenschap worden de bestaande en potentiële stemrechten,<br />

die op balansdatum uitoefenbaar of converteerbaar zijn,<br />

meegewogen. Daarnaast wordt hierbij beoordeeld in hoeverre<br />

andere overeenkomsten aanwezig zijn die DELTA N.V. de<br />

mogelijkheid bieden het operationele en financiële beleid te<br />

bepalen.<br />

Groepsmaatschappijen worden in de consolidatie betrokken<br />

vanaf het moment waarop van beslissende zeggenschap sprake<br />

is. Anderzijds wordt vanaf de datum waarop van beslissende<br />

zeggenschap geen sprake meer is, de consolidatie beëindigd.<br />

De groepsmaatschappijen zijn geconsolideerd volgens de<br />

integrale methode, waarbij vermogen en resultaat voor 100% in<br />

de consolidatie worden opgenomen. In het geval dat het belang<br />

in een groepsmaatschappij minder bedraagt dan 100% wordt<br />

het aandeel van derden afzonderlijk in de balans en de winsten-verliesrekening<br />

tot uiting gebracht.<br />

Purchase accounting wordt toegepast bij de verwerking van<br />

verwerving van groepsmaatschappijen.<br />

De waarderingsgrondslagen van groepsmaatschappijen<br />

worden, indien nodig, aangepast teneinde een uniforme<br />

toepassing binnen DELTA te realiseren. In het geval<br />

van putopties wordt het hiermee samenhangende<br />

minderheidsbelang geclassificeerd onder langlopende dan wel<br />

kortlopende verplichtingen. De uitoefening van de putoptie<br />

(verworven in 2007) wordt gezien als onderdeel van de<br />

acquisitieprijs, waardoor uiteindelijk de goodwill zal muteren.<br />

51


Geconsolideerde jaarrekening<br />

4. Grondslagen voor de balanswaardering<br />

De jaarrekening is opgesteld op basis van historische kosten,<br />

met uitzondering van de waardering op reële waarde van<br />

derivaten (financiële instrumenten) en hieronder aangegeven<br />

verschillen. Alle transacties in financiële instrumenten worden<br />

verantwoord op transactiedatum.<br />

4.1 Immateriële vaste activa<br />

De immateriële vaste activa hebben betrekking op betaalde<br />

goodwill, ontwikkelingskosten, software, klantenbestanden<br />

alsmede gekochte transportrechten.<br />

Goodwill<br />

De goodwill vertegenwoordigt het positieve verschil tussen de<br />

verwervingsprijs van groepsmaatschappijen en de reële waarde<br />

van de verwerving.<br />

Goodwill betaald bij de overname van groepsmaatschappijen<br />

wordt verantwoord onder immateriële vaste activa. Goodwill<br />

betaald bij de overname van een joint venture of geassocieerde<br />

deelneming wordt inbegrepen in de verkrijgingprijs van de<br />

betreffende deelnemingen. Indien de overnameprijs lager is dan<br />

de reële waarde van de overgenomen identificeerbare activa,<br />

verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen (negatieve<br />

goodwill), dan wordt dit verschil direct in het resultaat verwerkt.<br />

De boekwaarde van goodwill omvat de historische<br />

kostprijs verminderd met de cumulatieve bijzondere<br />

waardeverminderingen. Op goodwill wordt niet afgeschreven.<br />

Jaarlijks wordt door middel van impairmenttests vastgesteld of<br />

sprake is van noodzaak tot een bijzondere waardevermindering<br />

van goodwill. Bij het uitvoeren van de impairmenttests wordt<br />

goodwill toegewezen aan kasstroomgenererende eenheden.<br />

Indien een transactie kan worden aangemerkt als een transactie<br />

tussen aandeelhouders, zal het verschil tussen de aankoopprijs<br />

en de reële waarde worden verwerkt in het eigen vermogen.<br />

Ontwikkelingskosten<br />

Ontwikkelingskosten worden gewaardeerd tegen<br />

verkrijgingprijs en worden afgeschreven over een periode<br />

van 10 jaar volgens het patroon van de extra kasstromen die<br />

gegenereerd worden door de verworven proceskennis.<br />

Software<br />

De geactiveerde software is gewaardeerd tegen historische<br />

kostprijs onder aftrek van afschrijvingen. Zij wordt in<br />

beginsel over een periode van 5 jaar lineair afgeschreven.<br />

De gebruiksduur wordt jaarlijks beoordeeld. Eventuele<br />

aanpassingen worden prospectief verwerkt.<br />

Klantencontracten<br />

Klantencontracten zijn gewaardeerd tegen verkrijgingprijs<br />

en worden afgeschreven volgens het patroon van de extra<br />

kasstromen, die gegenereerd worden door de overgenomen<br />

klantencontracten.<br />

Transportrechten<br />

Transportrechten zijn gewaardeerd tegen verkrijgingprijs en<br />

worden lineair afgeschreven over een periode van<br />

20 jaar. De gebruiksduur wordt jaarlijks beoordeeld.<br />

Eventuele aanpassingen worden prospectief verwerkt.<br />

4.2 Materiële vaste activa<br />

De materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen kostprijs,<br />

onder aftrek van gecumuleerde lineaire afschrijvingen op<br />

basis van een geschatte levensduur, welke op technischeconomische<br />

maatstaven wordt bepaald, rekening houdend<br />

met een geschatte restwaarde en onder aftrek van (eventuele)<br />

gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen. Op terreinen<br />

wordt niet afgeschreven.<br />

Ontvangen bijdragen van derden in aanlegkosten van<br />

vaste bedrijfsmiddelen zijn, in navolging van IFRIC 18, met<br />

terugwerking naar 1 januari 2009 niet meer in mindering<br />

gebracht op de waarde van de activa maar gepassiveerd als<br />

vooruitontvangen omzet.<br />

Onder de materiële vaste activa is ook opgenomen het<br />

gedisconteerde bedrag dat naar verwachting benodigd is<br />

voor eindafdichting van de stortplaatsen aan het einde van de<br />

stortperiode. De afschrijving is gebaseerd op de werkelijk in de<br />

periode verbruikte stortcapaciteit. Wijzigingen in de eindwaarde<br />

als gevolg van technische of economische ontwikkelingen en<br />

gevolgen van hantering van een gewijzigde disconteringsvoet<br />

worden gemuteerd onder de vaste activa en worden via de<br />

afschrijvingen in de toekomstige jaren ten gunste/laste van het<br />

resultaat gebracht. Indien het activum is afgeschreven, wordt<br />

het verschil direct in het resultaat verantwoord.<br />

52


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Kosten van externe financiering van activa (bouwrente) worden<br />

in de kostprijs opgenomen indien deze rechtstreeks aan het<br />

activum kunnen worden toegerekend.<br />

Als een actief uit meerdere componenten met verschillende<br />

afschrijvingstermijnen en restwaarden bestaat, worden deze<br />

componenten afzonderlijk verantwoord. Investeringen t.b.v.<br />

vervanging van componenten worden geactiveerd onder<br />

gelijktijdige afwaardering van de te vervangen componenten.<br />

De geschatte levensduur en de geschatte restwaarde worden<br />

jaarlijks ten tijde van het opstellen van het ondernemingsplan<br />

beoordeeld. Indien op basis van impairment berekeningen<br />

sprake is van een bijzondere waardevermindering, wordt de<br />

waardering aangepast.<br />

De materiële vaste activa in aanbouw zijn in de balans<br />

opgenomen tegen de per balansdatum bestede kosten van<br />

materiaal en diensten, kosten van directe manuren, een<br />

passend gedeelte van de direct toerekenbare overheadkosten<br />

en de rechtstreeks aan het activum toe te kennen<br />

financieringskosten.<br />

Indaver heeft in 1999 een cross border lease overeenkomst<br />

afgesloten met een Amerikaanse investeerder met betrekking<br />

tot het gebruik van lijn 1 en 2 van de verbrandingsoven in<br />

Doel. In deze transacties is het juridische en economisch<br />

eigendom bij de vennootschap behouden gebleven. Derhalve<br />

zijn deze activa in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen<br />

overeenkomstig de waarderingsgrondslagen die worden<br />

toegepast voor de materiële vaste activa.<br />

4.3 Financiële vaste activa<br />

Algemeen<br />

Een bedrijfscombinatie is het samenbrengen van afzonderlijke<br />

entiteiten of bedrijfsactiviteiten in één verslaggevende entiteit.<br />

Een bedrijfscombinatie die in het toepassingsgebied valt wordt<br />

verwerkt volgens de overnamemethode, waarbij de volgende<br />

stappen genomen worden:<br />

1. Identificatie van de overnemende partij;<br />

2. Bepalen van de kostprijs van de bedrijfscombinatie;<br />

3. Toerekenen van de kostprijs van de bedrijfscombinatie op de<br />

overnamedatum.<br />

De kostprijs van een bedrijfscombinatie is het totaal van<br />

de reële waarde, op de datum van de ruil, van afgestane<br />

activa, aangegane of overgenomen verplichtingen en door de<br />

overnemende partij uitgegeven eigen vermogen instrumenten.<br />

Hieraan werden onder IFRS 3 (goedgekeurd in 2004 door de<br />

EU) de rechtstreeks aan de bedrijfscombinatie toe te schrijven<br />

kosten toegevoegd. Sinds de herziening van IFRS 3 (vanaf<br />

2009 toegepast) worden de rechtstreeks aan de verwerving<br />

toe te rekenen kosten niet langer verwerkt als onderdeel van<br />

de kostprijs van de bedrijfscombinatie, maar direct ten laste<br />

van het resultaat gebracht. Goodwill wordt gewaardeerd als<br />

de waarde waarmee de kostprijs van de bedrijfscombinatie<br />

het belang van de overnemende partij in de netto reële<br />

waarde van de identificeerbare activa, verplichtingen en<br />

voorwaardelijke verplichtingen overschrijdt. Negatieve goodwill<br />

wordt direct in de winst-en-verliesrekening opgenomen en<br />

minderheidsbelangen in het eigen vermogen.<br />

Joint ventures, geassocieerde deelnemingen en overige<br />

deelnemingen<br />

Joint ventures zijn contractuele overeenkomsten waarbij DELTA<br />

N.V. tezamen met één of meerdere partijen activiteiten uitvoert<br />

waarbij alle partijen gezamenlijk de zeggenschap uitoefenen.<br />

Geassocieerde deelnemingen zijn die entiteiten waarin DELTA<br />

N.V. direct of indirect invloed van betekenis heeft, maar geen<br />

beslissende zeggenschap. In het algemeen is hiervan sprake<br />

indien DELTA N.V. tussen 20% en 50% van de stemrechten kan<br />

uitoefenen.<br />

Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen<br />

worden in de geconsolideerde jaarrekening verwerkt volgens<br />

de “equity methode”. Volgens deze methode vindt de initiële<br />

waardering plaats tegen kostprijs, i.e. de reële waarde van<br />

de onderliggende activa en passiva, waarbij derhalve ook de<br />

betaalde goodwill in dit bedrag is opgenomen. Indien de<br />

reële waarde hoger is dan de kostprijs, wordt het positieve<br />

resultaat bij de deelneming verantwoord. Jaarlijks wordt<br />

het aandeel in het resultaat bij- of afgeboekt en worden<br />

dividenduitkeringen op de waardering in mindering gebracht.<br />

Indien de (gecumuleerde) verliezen van de joint venture<br />

of geassocieerde deelneming zouden leiden tot een negatieve<br />

boekwaarde, dan worden deze verliezen niet meer verwerkt,<br />

tenzij DELTA N.V. de verplichting heeft, of betalingen heeft<br />

gedaan, om deze verliezen aan te zuiveren.<br />

53


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Overige deelnemingen zijn niet-geassocieerde deelnemingen<br />

waarin DELTA N.V. een belang heeft dat kleiner is dan 20%. In<br />

de geconsolideerde jaarrekening worden deze gewaardeerd<br />

tegen reële waarde. Mutaties worden geboekt in de nietgerealiseerde<br />

resultaten tenzij sprake is van een duurzame<br />

waardevermindering; deze wordt direct ten laste van het<br />

resultaat geboekt. Indien onvoldoende informatie beschikbaar<br />

is, dan vindt waardering plaats tegen kostprijs.<br />

Niet-uitgekeerde resultaten van joint ventures en<br />

geassocieerde deelnemingen alsmede rechtstreekse<br />

vermogensvermeerderingen betreffende deelnemingen waarvan<br />

uitkering niet zonder beperking kan worden bewerkstelligd,<br />

worden toegevoegd aan de wettelijke reserve.<br />

Leningen u/g overige deelnemingen<br />

Verstrekte leningen aan deelnemingen of aan externe partijen<br />

worden bij eerste waardering gewaardeerd tegen de reële<br />

waarde en vervolgens tegen de geamortiseerde kostprijs. Door<br />

de korte looptijd is de geamortiseerde kostprijs in de regel gelijk<br />

aan de nominale waarde van de lening. Waar nodig wordt een<br />

voorziening getroffen in verband met mogelijke oninbaarheid,<br />

die in mindering wordt gebracht op deze waarde.<br />

Uitgestelde belastingvorderingen en –verplichtingen<br />

Onder financiële vaste activa zijn ook uitgestelde<br />

belastingvorderingen opgenomen. Deze zijn een gevolg van<br />

het verschil in commerciële en fiscale waardering, alsmede<br />

verrekenbare verliezen. Uitgestelde belastingvorderingen en<br />

–verplichtingen worden tegen nominale waarde gewaardeerd<br />

op basis van vennootschapsbelastingtarieven waarvan het<br />

wetgevingsproces materieel is afgesloten per balansdatum.<br />

Uitgestelde belastingvorderingen worden opgenomen als<br />

redelijkerwijs kan worden aangenomen dat verrekening kan<br />

plaatsvinden met toekomstige fiscale resultaten. Jaarlijks wordt<br />

een herbeoordeling gedaan voor de opname van de uitgestelde<br />

belastingvordering.<br />

4.4 Voorraden<br />

Voorraden worden gewaardeerd tegen een gewogen gemiddelde<br />

kostprijs, gebaseerd op basis van de FIFO-methode (first in<br />

first out) of tegen de netto opbrengstwaarde als deze lager<br />

is, onder aftrek van een voorziening voor incourantheid. De<br />

waardeverminderingen op voorraden worden ten laste van het<br />

resultaat geboekt en afzonderlijk vermeld.<br />

4.5 Vorderingen<br />

De handelsvorderingen worden bij eerste opname verwerkt<br />

tegen reële waarde en vervolgens gewaardeerd tegen<br />

geamortiseerde kostprijs, onder aftrek van bijzondere<br />

waardeverminderingen. Door de korte looptijd is de<br />

geamortiseerde kostprijs in de regel gelijk aan de nominale<br />

waarde van de vorderingen.<br />

4.6 Onderhanden projecten in opdracht van derden<br />

DELTA hanteert de methode ‘percentage of completion’ voor<br />

de onderhanden projecten in opdracht van derden om de<br />

kosten en opbrengsten te bepalen die in het resultaat van de<br />

verslagperiode worden verwerkt. Voor het bepalen van het<br />

stadium van voltooiing worden de productiemetingen gebruikt.<br />

Onderhanden projecten in opdracht van derden worden<br />

gewaardeerd tegen kostprijs onder aftrek van een voorziening<br />

voor waarschijnlijke verliezen en reeds gefactureerde termijnen.<br />

Indien de gerealiseerde winst naar rato van de voortgang van<br />

het project betrouwbaar kan worden vastgesteld, wordt deze<br />

opgenomen in de waardering.<br />

4.7 Vaste activa aangehouden voor verkoop en<br />

bedrijfsbeëindiging<br />

DELTA classificeert een activum (of een groep van activa) als<br />

aangehouden voor verkoop indien de boekwaarde hoofdzakelijk<br />

door een verkooptransactie zal worden gerealiseerd en niet<br />

door het voortgezette verbruik ervan. Hiervoor dient het actief<br />

in de huidige staat onmiddellijk beschikbaar te zijn voor verkoop<br />

en de verkoop dient ook zeer waarschijnlijk te zijn en naar<br />

verwachting binnen één jaar plaats te vinden.<br />

Bij de (voorgenomen) afstotingen van een groep van activa<br />

zullen ook de rechtstreeks daaraan verbonden verplichtingen<br />

worden opgenomen in de waardering. Direct na de classificatie<br />

als aangehouden voor verkoop wordt de waardering van de<br />

activa gesteld op de laagste waarde van de boekwaarde en de<br />

reële waarde minus verkoopkosten en wordt de afschrijving<br />

stopgezet. Bijzondere waardeverminderingen worden<br />

opgenomen in de winst-en-verliesrekening.<br />

54


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

4.8 Liquide middelen<br />

Onder de liquide middelen worden niet alleen de geldmiddelen<br />

opgenomen maar ook kasequivalenten, die zonder materieel<br />

risico van waardeverandering in liquide middelen kunnen<br />

worden omgezet. Liquide middelen worden gewaardeerd tegen<br />

reële waarde.<br />

4.9 Eigen vermogen<br />

In het mutatieoverzicht eigen vermogen wordt het verloop van<br />

het eigen vermogen toegelicht.Het maatschappelijk kapitaal van<br />

de vennootschap bedraagt EUR 9.080.000,- en is verdeeld<br />

in 20.000 aandelen met een nominale waarde van elk<br />

EUR 454,-. Per 31 december <strong>2012</strong> is EUR 6.937.120,- geplaatst en<br />

volgestort. Dividenden worden opgenomen als een verplichting<br />

in de periode waarover ze worden toegekend. Gedurende het<br />

verslagjaar is hierin geen wijziging opgetreden. Alle aandelen<br />

kennen geen voorkeursrechten of beperkingen.<br />

4.10 Voorzieningen<br />

Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare<br />

feitelijke verplichtingen welke samenhangen met de<br />

bedrijfsactiviteiten. De voorzieningen worden opgenomen tegen<br />

de contante waarde van de te verwachten uitgaven.<br />

De contante waarde wordt berekend met behulp van een<br />

disconteringsvoet vóór belasting waarin de actuele marktbeoordeling<br />

van de tijdswaarde van geld tot uitdrukking komt.<br />

De verwachte uitgaven binnen één jaar na balansdatum worden<br />

opgenomen onder de kortlopende verplichtingen.<br />

4.11 Personeelsverplichtingen<br />

Daar waar deze voorzieningen betrekking hebben op<br />

pensioenverplichtingen en ziektekosten, zijn deze berekend op<br />

basis van actuariële grondslag. Deze verplichtingen worden<br />

apart zichtbaar gemaakt op de balans. Dit is alleen het geval bij<br />

de groepsmaatschappij Indaver. Indaver voorziet in<br />

vergoedingen na uitdiensttreding voor de meeste van haar<br />

medewerkers. Deze vergoedingen worden verstrekt onder<br />

toegezegde-bijdrageregelingen en toegezegd-pensioenregelingen<br />

via een verzekeringsplan of via een ongefinancierde<br />

regeling. De betaalde bijdrage op basis van de toegezegde<br />

bijdrageregeling wordt onmiddellijk in de winst-enverliesrekening<br />

opgenomen.<br />

De voorziening uit hoofde van de toegezegde pensioenregeling<br />

wordt afzonderlijk bepaald, waarbij gebruik gemaakt wordt van<br />

de actuariële “Projected Unit Credit” waarderingmethode.<br />

De onderneming neemt een gedeelte van de actuariële winsten/<br />

verliezen op als opbrengsten/kosten indien de gecumuleerde,<br />

niet opgenomen winsten/verliezen op het einde van het<br />

voorgaande boekjaar de 10% overschrijden met betrekking tot:<br />

• De contante waarde van de in rechte afdwingbare en feitelijke<br />

verplichtingen uit hoofde van toegezegde pensioenrechten op<br />

die datum;<br />

• De reële waarde van de fondsbeleggingen op die datum.<br />

Het overschot danwel tekort wordt opgenomen in de winsten-verliesrekening<br />

over de verwachte gemiddelde resterende<br />

dienstperiode van de werknemers die deelnemen aan de<br />

regeling.<br />

4.12 Langlopende verplichtingen<br />

De langlopende verplichtingen worden gewaardeerd<br />

tegen geamortiseerde kostprijs met behulp van de<br />

effectieve rentemethode. De binnen één jaar vervallende<br />

aflossingsverplichtingen op langlopende verplichtingen worden<br />

opgenomen onder de kortlopende verplichtingen.<br />

Bij financiële leases (alle aan het eigendom verbonden<br />

voordelen en risico’s zijn voor rekening van de lessee) wordt bij<br />

aanvang van een leaseperiode de financiële lease als activum en<br />

de verplichtingen onder de passiva opgenomen tegen de reële<br />

waarde. De afschrijving van het actief wordt bepaald conform de<br />

geldende regels voor materiële vaste activa.<br />

Bij operationele lease (alle aan het eigendom verbonden<br />

voordelen en risico’s zijn voor rekening van de lessor) worden<br />

de leasebetalingen op tijdsevenredige basis in de winst-enverliesrekening<br />

opgenomen.<br />

Het langlopende deel van de vooruit ontvangen omzet wordt<br />

onder langlopende verplichtingen geclassificeerd. Het gedeelte<br />

dat het eerstvolgende jaar vrijvalt wordt onder de kortlopende<br />

verplichtingen opgenomen. Het gedeelte dat betrekking heeft<br />

op het huidige verslagjaar is verwerkt in de omzet.<br />

4.13 Putopties<br />

Putopties worden tegen reële waarde opgenomen, toekomend<br />

aan de desbetreffende putoptiehouder, minus eventueel<br />

uitgekeerd dividend. Deze waarde wordt gebaseerd op<br />

de indirecte opbrengstwaarde van het desbetreffende<br />

minderheidsbelang.<br />

55


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5. Grondslagen voor de waardering van financiële instrumenten<br />

5.1 Financiële instrumenten<br />

DELTA maakt gebruik van financiële instrumenten om de<br />

normale marktrisico’s die samenhangen met zijn energie-,<br />

valuta- en renteposities te beheersen en te optimaliseren.<br />

DELTA past de richtlijnen IAS 32 ‘Financial Instruments:<br />

Presentation’, en IAS 39 ‘Financial Instruments: Recognition<br />

and Measurement’ toe. Op grond van deze richtlijnen worden<br />

derivaten (afgeleide financiële instrumenten) gewaardeerd<br />

tegen reële waarde (fair value) en worden handelscontracten in<br />

de winst-en-verliesrekening verwerkt op basis van “fair value<br />

through P&L”.<br />

Definiëring<br />

Een derivaat is een financieel instrument of ander contract dat<br />

binnen het toepassingsgebied van IAS 39 valt en dat de drie<br />

volgende kenmerken bezit:<br />

• de waarde verandert als gevolg van veranderingen in een<br />

bepaalde rentevoet, prijs van een financieel instrument,<br />

commodityprijs, valutakoers, index van prijzen of rentevoeten<br />

of andere variabele, mits, in geval van een niet financiële<br />

variabele, de variabele niet specifiek voor een contractpartij<br />

geldt (soms ‘de onderliggende waarde’ genoemd);<br />

• er is geen of slechts een geringe netto aanvangsinvestering<br />

benodigd in verhouding tot andere soorten contracten<br />

die op vergelijkbare wijze reageren op veranderingen in<br />

marktfactoren;<br />

• de afwikkeling vindt in de toekomst plaats.<br />

5.2 Derivaten<br />

DELTA handelt in contracten voor elektriciteit, gas, kolen,<br />

olie, CO 2<br />

-certificaten en valuta met betrekking tot het lopende<br />

kalenderjaar en de drie opvolgende jaren. DELTA beschouwt<br />

de markten voor deze producten als liquide voor deze<br />

periode; hiervoor zijn betrouwbare prijzen beschikbaar via<br />

brokers, beurzen en dataleveranciers. De reële waarde van<br />

commodity-contracten wordt berekend op basis van deze<br />

gepubliceerde prijzen; er wordt geen gebruik gemaakt van<br />

eigen waarderingsmodellen.<br />

De gepubliceerde maand-, kwartaal- en jaarprijzen worden<br />

slechts bewerkt om aan te sluiten op de relatieve perioden in de<br />

handelssystemen. Ook heeft DELTA derivaten als interest rate<br />

swaps. De reële waarde van interest rate swaps wordt berekend<br />

op basis van yield curves beschikbaar via o.a. brokers en De<br />

Nederlandsche Bank N.V.<br />

Rubricering en saldering<br />

Derivaten worden onder de kortlopende, respectievelijk<br />

langlopende activa geclassificeerd indien de reële waarde<br />

positief is en onder de kort-, respectievelijk langlopende<br />

verplichtingen indien de reële waarde negatief is. Vorderingen<br />

en verplichtingen uit hoofde van derivaten voor verschillende<br />

transacties met dezelfde tegenpartij worden gesaldeerd indien<br />

er een contractueel of juridisch recht tot saldering bestaat en<br />

DELTA de desbetreffende kasstromen eveneens op gesaldeerde<br />

basis verrekent.<br />

Verwerking reële waarde mutaties<br />

Onder IAS 39 worden energie commodity-contracten<br />

(elektriciteit, gas, kolen, olie en CO 2<br />

-certificaten alsmede de<br />

daaraan gerelateerde posities in vreemde valuta) en renteswap<br />

contracten als derivaat aangemerkt. Onder IAS 32 en 39 en<br />

onder IFRS 7 worden alle derivaten vanaf eerste opname<br />

gewaardeerd tegen reële waarde.<br />

Als algemeen uitgangspunt geldt dat aanpassingen in de<br />

reële waarde van derivaten in het resultaat dienen te worden<br />

verwerkt. Ten aanzien van dit algemene uitgangspunt bestaan<br />

twee uitzonderingen:<br />

1. Own use behandeling: voor commodity-contracten voor<br />

eigen gebruik, productie en in- en verkoopcontracten die<br />

bestemd zijn voor fysieke levering aan eindgebruikers<br />

past DELTA accrual accounting toe, hetgeen impliceert dat<br />

tussentijdse waardestijgingen niet in het resultaat worden<br />

verwerkt. Dergelijke transacties worden op het moment van<br />

effectuering tegen de dan geldende prijzen verwerkt als<br />

aan- of verkoop;<br />

2. Hedge-accounting: dit biedt de mogelijkheid om het effect<br />

van fair value mutaties op het resultaat te beperken,<br />

doordat bij hedge-accounting rekening wordt gehouden<br />

met tegengestelde effecten op het resultaat van fair value<br />

mutaties van de hedge-transacties en van de afgedekte<br />

positie; de fair value mutaties van derivaten worden in<br />

dit geval (via het overzicht van de niet–gerealiseerde<br />

resultaten) in het eigen vermogen verwerkt tot het moment<br />

dat de afgedekte positie/transactie wordt afgewikkeld.<br />

56


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Hedge-accounting<br />

DELTA maakt gebruik van derivaten om prijs- en valutarisico’s<br />

die voortvloeien uit energie commodity-contracten<br />

(elektriciteit, gas, kolen en olie) af te dekken. Door afgesloten<br />

renteswaps wordt het risico van fluctuaties in de kasstroom als<br />

gevolg van rentemutaties afgedekt.<br />

DELTA past hiervoor cashflow hedging (kasstroomafdekking)<br />

toe, waarbij door middel van hedge-transacties het risico<br />

van schommelingen in (toekomstige) kasstromen die het<br />

resultaat kunnen beïnvloeden, worden afgedekt. De hedges<br />

zijn toewijsbaar aan een specifiek risico dat is gerelateerd<br />

aan een balanspost of een toekomstige transactie die hoogst<br />

waarschijnlijk is. Het effectieve deel van de wijzigingen in de<br />

reële waarde wordt (via het overzicht van de niet-gerealiseerde<br />

resultaten) in het eigen vermogen onder de hedge-reserves<br />

verwerkt. Het niet-effectieve deel wordt verwerkt in het<br />

resultaat.<br />

De cumulatieve bedragen die in het eigen vermogen zijn<br />

verwerkt, worden overgeheveld naar het resultaat in dezelfde<br />

periode waarin de afgedekte transactie in het resultaat wordt<br />

verwerkt.<br />

Criteria voor toepassing van hedge-accounting<br />

Voor het toepassen van hedge-accounting gelden strikte regels<br />

ten aanzien van noodzakelijke documentatie en effectiviteitmeting.<br />

Een derivaat kan onder hedge-accounting worden<br />

gebracht indien het voldoet aan de volgende criteria:<br />

1. bij het aangaan van de transactie dient het derivaat<br />

formeel als hedge te worden aangemerkt en moeten de<br />

hedge-relatie, de doelstellingen van de hedge en de<br />

risicomanagement strategie worden gedocumenteerd;<br />

2. voor cash flow hedges geldt dat ingedekte verwachte<br />

toekomstige transacties hoogst waarschijnlijk dienen te<br />

zijn en dat voornoemde verwachte toekomstige transacties<br />

de onderneming blootstellen aan schommelingen in<br />

(toekomstige) kasstromen die invloed op het resultaat<br />

kunnen hebben;<br />

3. de effectiviteit van de hedge-transactie kan betrouwbaar<br />

worden vastgesteld;<br />

4. de hedge-transactie is naar verwachting in hoge mate<br />

effectief;<br />

5. de hedge-transactie wordt periodiek beoordeeld op<br />

effectiviteit.<br />

Effectiviteitmeting van hedges<br />

DELTA beoordeelt formeel, zowel bij het aangaan van de<br />

hedge-relatie als gedurende de looptijd daarvan, of de<br />

derivaten waarvan gebruik is gemaakt ten behoeve van hedgetransacties,<br />

effectief zijn voor het opvangen van veranderingen<br />

in de reële waarde of kasstromen van de afgedekte positie.<br />

Hiertoe beoordeelt en bepaalt DELTA of veranderingen in de<br />

reële waarde of kasstromen van de afgedekte positie worden<br />

gecompenseerd door veranderingen in de reële waarde of<br />

kasstromen van het hedge-instrument.<br />

Hierbij wordt een bandbreedte van 80% tot 125% gehanteerd.<br />

Het ineffectieve deel van een hedge-relatie wordt bepaald door<br />

de mate waarin de veranderingen in de reële waarde van het<br />

derivaat verschillen van de veranderingen in de reële waarde<br />

van de afgedekte positie in een reële waarde hedge of de mate<br />

waarin veranderingen in de reële waarde van het derivaat<br />

afwijken van de reële waardeverandering van de verwachte<br />

kasstroom in een kasstroom hedge.<br />

Ineffectieve hedges en winsten en verliezen op componenten<br />

van een derivaat die bij de beoordeling van de effectiviteit<br />

van de hedge-transactie buiten beschouwing worden gelaten,<br />

worden direct in het resultaat verwerkt. DELTA beëindigt de<br />

hedge-accounting indien de hedge-relatie niet langer effectief<br />

is of indien niet langer verwacht wordt dat deze effectief zal<br />

blijven.<br />

57


Geconsolideerde jaarrekening<br />

6. Grondslagen voor de resultaatbepaling<br />

6.1 Netto omzet<br />

Onder de netto omzet worden de direct toerekenbare<br />

opbrengsten verantwoord van aan derden geleverde goederen<br />

en diensten, onder aftrek van kortingen en over de omzet<br />

geheven en af te dragen belastingen zoals de omzetbelasting<br />

en regulerende energiebelasting.<br />

Opbrengsten worden opgenomen als de wezenlijke risico’s en<br />

voordelen van eigendom van de goederen zijn overgedragen<br />

aan de koper. Opbrengsten van diensten worden opgenomen<br />

naar rato van de verrichte prestaties aan het einde van de<br />

verslagperiode.<br />

De verantwoording van de opbrengsten uit hoofde van<br />

transportdiensten en levering van elektriciteit en gas is<br />

gebaseerd op de verrichte leveringen in het kalenderjaar.<br />

De opbrengst van leveringen aan kleinverbruikers is voor<br />

een deel geraamd in verband met de over het jaar gespreide<br />

meteropnames.<br />

Voor de verantwoording van de omzet van elektriciteit wordt er<br />

van de promesse uitgegaan dat de geproduceerde elektriciteit<br />

uit de eigen productiemiddelen (incl. joint ventures) aan derden<br />

wordt verkocht, terwijl de aan eindverbruikers geleverde<br />

elektriciteit volledig bij derden wordt ingekocht.<br />

Inkoop- en verkoopwaarden van handelscontracten<br />

met betrekking tot gas en elektriciteit die geen fysieke<br />

levering betreffen zijn gesaldeerd, mits dit contractueel<br />

overeengekomen is.<br />

De omzet die wordt verantwoord onder telecommunicatie<br />

betreft naast de abonnementsgelden voor signaallevering<br />

ook de opbrengsten uit internetdiensten en overige<br />

datatransmissieactiviteiten.<br />

De baten binnen het afval segment worden toegerekend aan de<br />

periode waarin de activiteiten plaatsvinden.<br />

Opbrengsten uit projecten in opdracht van derden worden in<br />

het resultaat verwerkt volgens de methode van winstneming<br />

naar rato van de verrichte prestaties.<br />

6.2 Netto bedrijfslasten<br />

De netto bedrijfslasten worden bepaald op basis van verkregen<br />

prestaties en op basis van de hiervoor reeds gememoreerde<br />

grondslagen met betrekking tot waardering en afschrijving.<br />

De kosten worden toegerekend aan het verslagjaar waarop<br />

zij betrekking hebben. Winsten worden verantwoord in het<br />

jaar waarin zij daadwerkelijk worden geëffectueerd; verliezen<br />

worden genomen in het jaar waarin zij voorzienbaar zijn.<br />

6.3 Financiële baten en lasten<br />

De financiële baten en lasten worden toegerekend aan de<br />

periode waarop zij betrekking hebben volgens de effectieve<br />

rente methode. Kosten van externe financiering, gerelateerd<br />

aan de vervaardiging of verwerving van vaste activa<br />

(bouwrente) worden door DELTA in voorkomende gevallen<br />

geactiveerd.<br />

6.4 Vennootschapsbelasting<br />

Vennootschapsbelasting over het resultaat wordt berekend<br />

door toepassing van het nominaal geldende tarief op het in<br />

de jaarrekening getoonde resultaat voor belasting, rekening<br />

houdend met permanente verschillen tussen dit resultaat en<br />

het resultaat op basis van fiscale grondslagen.<br />

Binnen de fiscale eenheid van DELTA N.V. hanteert DELTA<br />

de no-settlement methode; dit met uitzondering voor<br />

de verrekening van voorvoegingsverliezen. Voor het<br />

netwerkbedrijf wordt vanwege het speciaal toezichtregiem de<br />

separate return approach gevolgd.<br />

6.5 Beëindigde bedrijfsactiviteiten<br />

In de winst-en-verliesrekening zijn alle financiële consequenties<br />

die voortvloeien uit de besluitvorming met betrekking tot<br />

de verkoop en beëindiging van activiteiten, alsmede het<br />

reguliere resultaat over <strong>2012</strong>, verantwoord onder “resultaat na<br />

belastingen uit beëindigde bedrijfsactiviteiten”.<br />

58


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

7. Grondslagen voor het kasstroomoverzicht<br />

Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte<br />

methode en op basis van de werkelijke balansmutaties.<br />

Onderscheid is aangebracht tussen de operationele,<br />

investerings- en financieringsactiviteiten. Het kortlopend deel<br />

van de langlopende verplichtingen is in de balans weliswaar<br />

opgenomen als onderdeel van de overige (kortlopende)<br />

verplichtingen, echter de mutatie op het kortlopende deel van<br />

de langlopende verplichtingen is in het kasstroomoverzicht<br />

verantwoord onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten.<br />

Kasstromen, gerelateerd aan minderheidsdeelnemingen<br />

(uitkering van dividenden), financiële baten en lasten en<br />

winstbelastingen (belastingaanslagen) zijn gebaseerd op de<br />

werkelijke ontvangsten en betalingen.<br />

59


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Toelichting op de geconsolideerde balans<br />

1. Immateriële vaste activa<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal Goodwill Ontwikkeling Software Klant<br />

contracten<br />

Transport<br />

rechten<br />

2011<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 419.949 340.147 125 49.710 4.477 8.820 16.671<br />

Investeringen 16.507 - - 14.188 - - 2.319<br />

Afschrijvingen (25.894) - - (24.138) (745) (1.011) -<br />

Bijzondere waardeverminderingen (125) - (125) - - - -<br />

Desinvesteringen (251) - - - - - (251)<br />

Earn Out (149) (149) - - - - -<br />

Overige mutaties (15.236) - - (939) - - (14.297)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 394.801 339.998 - 38.821 3.732 7.809 4.442<br />

Cumulatieve afschrijvingen en impairments 303.946 99.458 15.530 151.963 21.760 11.499 3.736<br />

Aanschafwaarde per 31 december 2011 698.747 439.456 15.530 190.784 25.492 19.308 8.178<br />

Overig<br />

<strong>2012</strong><br />

Boekwaarde per 1 januari <strong>2012</strong> 394.801 339.998 - 38.821 3.732 7.809 4.442<br />

Investeringen 13.208 - - 13.208 - - -<br />

Afschrijvingen (17.111) - - (15.622) (478) (1.011) -<br />

Bijzondere waardeverminderingen (298) (298) - - - - -<br />

Desinvesteringen (402) - - - - - (402)<br />

Earn Out 620 620 - - - - -<br />

Wijziging consolidatiekring 298 298 - - - - -<br />

Overige mutaties (884) - - (884) - - -<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 390.232 340.618 - 35.523 3.254 6.798 4.040<br />

Cumulatieve afschrijvingen en impairments 304.244 99.756 15.530 151.963 21.760 11.499 3.736<br />

Aanschafwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 694.476 440.374 15.530 187.486 25.014 18.297 7.776<br />

Afschrijvingstermijnen in jaren n.v.t. divers 5 divers 20 divers<br />

(x EUR 1.000)<br />

Goodwill per kasstroom genererende eenheid 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Indaver 329.385 328.765<br />

Kreekraksluis 1.390 1.390<br />

Zeelandnet 9.843 9.843<br />

Totaal Goodwill 340.618 339.998<br />

60


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Algemeen<br />

In <strong>2012</strong> hebben, net als in 2011, geen noemenswaardige<br />

afwaarderingen plaatsgevonden.<br />

Goodwill<br />

Software<br />

In het kader van uitbreiding en vervanging van enkele<br />

belangrijke software applicaties, met name met betrekking<br />

tot de commerciële activiteiten, heeft in 2011 versnelde<br />

afschrijving van ICT plaatsgevonden. Hierdoor is het niveau van<br />

de afschrijvingen op ICT in <strong>2012</strong> lager dan in voorgaand jaar.<br />

IFRS schrijft voor dat voor die groepsmaatschappijen waarvoor<br />

in het verleden goodwill is betaald, jaarlijks een berekening van<br />

de bedrijfswaarde dient te worden gemaakt om vast te stellen<br />

of een impairment op de geactiveerde goodwill dient plaats te<br />

vinden.<br />

Indaver<br />

Met betrekking tot de activiteiten van Indaver zijn<br />

impairment-berekeningen gemaakt op het niveau van haar<br />

kasstroom genererende eenheden. Het management heeft<br />

de kasstroomvoorspellingen daarbij gebaseerd op de<br />

ondernemingsplannen voor de jaren 2013-2015 en in enkele<br />

gevallen voor een langere zichtperiode. Na de zichtperiode<br />

is een eeuwigdurende reeks gehanteerd. Hierbij is rekening<br />

gehouden met de beschikbare informatie met betrekking<br />

tot marktontwikkelingen. Er is geen gebruik gemaakt van<br />

extrapolaties met groeipercentages welke uitgaan boven<br />

inflatie.<br />

De impairmentberekeningen zijn uitgevoerd op basis van<br />

een disconteringsvoet per entiteit. Rekening houdend met<br />

de verhoudingen eigen vermogen / vreemd vermogen welke<br />

gebruikelijk zijn in de markt en de risicopercepties per land<br />

en per branche, is met betrekking tot de disconteringvoet<br />

een aantal scenario’s uitgewerkt; hierbij is uitgegaan van<br />

een disconteringsvoet per entiteit in een range van 7,6% tot<br />

9,1% vóór belastingen. Vanuit deze berekeningen is er geen<br />

aanleiding tot een impairment.<br />

61


Geconsolideerde jaarrekening<br />

2. Materiële vaste activa<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Gebouwen en<br />

terreinen<br />

Machines en<br />

installaties<br />

Andere vaste<br />

bedrijfsmid.<br />

Activa in<br />

aanbouw<br />

Het investeringsniveau is ten opzichte van 2011 lager. De investeringen in machines en installaties (inclusief de mutaties in activa<br />

in aanbouw) hebben met name betrekking op de uitbreiding en vervanging in elektriciteit- en gasnetwerken (netwerkbedrijf) en de<br />

uitbreiding en renovatie van afvalverwerkinginstallaties (Indaver). Daarnaast is gestart met de bouw van een nieuw windpark bij de<br />

Kreekraksluis (Zeeland).<br />

De bijzondere waardevermindering betreft voornamelijk een afwaardering van warmtekracht koppelingen (WKK) en de afwaardering<br />

van een transportaansluiting van een industrieel bedrijventerrein. Op basis van de portfolio van de WKK’s, met bijbehorende<br />

contractuele looptijden en de verwachte ontwikkeling van de energieprijzen is een impairmentbeoordeling opgesteld. De reden voor de<br />

impairmentbeoordeling van de transportaansluiting is een sterk verminderde afname door de bedrijven op het betreffende industrieel<br />

bedrijventerrein. Voor beide beoordelingen is een disconteringsvoet van 7,9% vóór belastingen gehanteerd. Uit deze beoordelingen<br />

bleek een lagere bedrijfswaarde in vergelijking met de boekwaarde.<br />

In verband met de geplande verkoop van DELTA Industriële Reiniging B.V. in 2013, zijn alle activa vanuit dit bedrijfsonderdeel<br />

overgebracht naar activa bestemd voor verkoop.<br />

Bijdrage van<br />

derden<br />

2011<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 977.407 178.566 791.637 14.081 153.983 (160.860)<br />

Investeringen 151.329 4.236 20.723 160 127.122 (912)<br />

Geactiveerde financieringskosten 249 - - - 249 -<br />

Afschrijvingen (83.567) (10.931) (76.451) (2.850) - 6.665<br />

Bijzondere waardeverminderingen (6.245) (1.218) (2.054) 1.104 (4.077) -<br />

Desinvesteringen (3.243) (372) (221) (60) (3.054) 464<br />

Overige mutaties / Activeringen (176) 21.294 166.292 1.862 (190.104) 480<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 1.035.754 191.575 899.926 14.297 84.119 (154.163)<br />

Boekwaarde voor aftrek bijdragen 1.189.917 191.575 899.926 14.297 84.119<br />

Cumulatieve afschrijvingen en impairments 1.300.413 163.079 1.076.528 56.328 4.478<br />

Aanschafwaarde per 31 december 2011 2.490.330 354.654 1.976.454 70.625 88.597<br />

<strong>2012</strong><br />

Boekwaarde per 1 januari <strong>2012</strong> 1.035.754 191.575 899.926 14.297 84.119 (154.163)<br />

Investeringen 95.955 1.073 30.002 22 67.287 (2.429)<br />

Geactiveerde financieringskosten 513 - - - 513 -<br />

Afschrijvingen (92.186) (10.706) (85.133) (2.612) - 6.265<br />

Bijzondere waardeverminderingen (23.932) (655) (24.507) (789) - 2.019<br />

Desinvesteringen (1.974) (339) (1.116) (519) - -<br />

Wijziging consolidatiekring (846) 7 (853) - - -<br />

Naar activa aangehouden voor verkoop (1.600) - - (1.600) - -<br />

Overige mutaties / Activeringen (1.625) 855 81.187 1.529 (87.618) 2.422<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 1.010.059 181.810 899.506 10.328 64.301 (145.886)<br />

Boekwaarde voor aftrek bijdragen 1.155.945 181.810 899.506 10.328 64.301<br />

Cumulatieve afschrijvingen en impairments 1.424.815 174.440 1.186.168 59.729 4.478<br />

Aanschafwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 2.580.760 356.250 2.085.674 70.057 68.779<br />

Afschrijvingstermijnen in jaren 0 - 40 7 - 40 5 - 15 n.v.t.<br />

Conform IFRIC 18 worden met ingang van 1 januari 2009 de in het kader van aanleg van vaste bedrijfsmiddelen ontvangen bijdragen van<br />

derden niet meer in mindering gebracht op de activa (waarvoor de bijdrage is ontvangen), maar verantwoord als vooruit ontvangen omzet.<br />

62


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

3. Joint ventures, geassocieerde deelnemingen en overige deelnemingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal Joint Ventures Geassocieerde<br />

Deelnemingen<br />

Overige<br />

Deelnemingen<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 521.563 466.090 47.294 8.179<br />

Fair Value aanpassingen 23.115 - - 23.115<br />

Acquisities 137.226 137.000 226 -<br />

Negatieve goodwill 153.979 153.979 - -<br />

Investeringen/Verkopen (1.300) - - (1.300)<br />

Ontvangen dividenden (59.311) (48.505) (5.217) (5.589)<br />

Resultaat 71.778 60.901 10.602 275<br />

Overige mutaties 20.759 7.046 (78) 13.791<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 867.809 776.511 52.827 38.471<br />

Boekwaarde per 1 januari <strong>2012</strong> 867.809 776.511 52.827 38.471<br />

Acquisities 16 9 7 -<br />

Investeringen/Verkopen (22.663) - - (22.663)<br />

Ontvangen dividenden (69.873) (58.129) (6.726) (5.018)<br />

Resultaat 77.674 49.815 6.618 21.241<br />

IAS39 mutatie (23.115) - - (23.115)<br />

Overige mutaties (3.389) (5.440) (92) 2.143<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 826.459 762.766 52.634 11.059<br />

De aandelen van KEMA zijn in 2011 tegen reële waarde opgenomen; de afronding van de verkoop in <strong>2012</strong> heeft geleid tot afboeking<br />

van het belang en boeking van de gerealiseerde verkoopwaarde. Deze posten zijn verwerkt onder “Overige Deelnemingen”. Daarnaast<br />

heeft verkoop plaatsgevonden van de deelneming DECU.<br />

De hogere ontvangsten uit hoofde van dividenduitkeringen zijn met name toe te rekenen aan het waterbedrijf Evides, aan<br />

energieproductie eenheden die werken op basis van een tollingovereenkomst met onder andere DELTA en een slotdividend bij verkoop<br />

van een van de overige deelnemingen.<br />

In het verslagjaar heeft een schattingswijziging plaatsgevonden aangaande de levensduur van een joint venture die activiteiten<br />

uitvoert op het gebied van afvalverbranding. De hiermee verband houdende afschrijvingen zijn verantwoord onder resultaat<br />

deelnemingen. Daarnaast heeft beoordeling plaatsgevonden van de fair value, ontstaan bij de aankoop van de joint venture.<br />

Dit heeft geleid tot een geringe impairment.<br />

De fair value verbonden aan de tollingrechten verkregen bij acquisities wordt afgeschreven over de resterende levensduur van<br />

de betreffende activiteiten. Dit heeft in het verslagjaar geleid tot een afschrijvingslast van EUR 20 mln. opgenomen in het resultaat<br />

deelnemingen. Bovendien wordt de post resultaat deelnemingen voor EUR 14 mln. beïnvloed door mutaties in het jaar en actualisatie<br />

van de voorziening verlieslatende contracten.<br />

De overige mutaties hebben met name betrekking op een terugbetaling van agio van EUR 5,5 mln. van een joint venture.<br />

63


Geconsolideerde jaarrekening<br />

3.1 Joint ventures<br />

Samenvattende balans- en resultaatinformatie met betrekking tot de belangrijkste joint ventures (op basis van 100%):<br />

(x EUR 1.000)<br />

Balans 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Materiële vaste activa 1.863.016 1.836.685<br />

Financiële vaste activa 284.624 196.999<br />

Vlottende activa 226.495 210.212<br />

Liquide middelen 262.648 330.891<br />

Totaal activa 2.636.783 2.574.787<br />

Eigen vermogen 560.971 531.242<br />

Voorzieningen 701.975 620.961<br />

Langlopende schulden 815.595 923.570<br />

Kortlopende schulden 558.242 499.014<br />

Totaal passiva 2.636.783 2.574.787<br />

Resultaat <strong>2012</strong> 2011<br />

Totaal baten 837.351 875.504<br />

Totaal lasten 678.523 738.541<br />

Saldo 158.828 136.963<br />

Bovenstaande informatie heeft betrekking op de belangrijkste joint ventures waarin DELTA participeert:<br />

de elektriciteitsproductiebedrijven N.V. EPZ, Elsta B.V. en Sloe Centrale Holding B.V., het waterbedrijf Evides N.V.<br />

en afvalverbrandingbedrijf Sleco-Centrale N.V.<br />

64


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

3.2 Geassocieerde deelnemingen<br />

Samenvattende balans- en resultaatinformatie met betrekking tot de belangrijkste geassocieerde deelnemingen (op basis van 100%):<br />

(x EUR 1.000)<br />

Balans 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Materiële vaste activa 303.426 302.605<br />

Financiële vaste activa 635 635<br />

Vlottende activa 16.765 17.570<br />

Liquide middelen 20.362 19.631<br />

Totaal activa 341.188 340.441<br />

Eigen vermogen 176.304 154.644<br />

Voorzieningen 6.789 6.034<br />

Langlopende schulden 84.367 106.421<br />

Kortlopende schulden 73.728 73.342<br />

Totaal passiva 341.188 340.441<br />

Resultaat <strong>2012</strong> 2011<br />

Totaal baten 151.915 150.647<br />

Totaal lasten 131.079 126.687<br />

Saldo 20.836 23.960<br />

Deze informatie heeft betrekking op de belangrijkste geassocieerde deelnemingen waarin DELTA participeert: afvalbergingsbedrijf<br />

Intercommunale Hooge Maey cvba en afvalverbrandingsbedrijf AZN Holding B.V.<br />

De cijfers van het jaar 2011 zijn gebaseerd op vastgestelde jaarrekeningcijfers van de betreffende bedrijven, terwijl de cijfers van <strong>2012</strong><br />

zijn gebaseerd op de bij DELTA laatst bekende informatie.<br />

65


Geconsolideerde jaarrekening<br />

3.3 Overige deelnemingen<br />

Alle participaties die gerapporteerd worden onder de overige<br />

deelnemingen zijn opgenomen in het overzicht van nietgeconsolideerde<br />

deelnemingen. Het belang in Decu Beheer<br />

B.V. (60%) en Decu C.V. (60%) zoals in 2011 geclassificeerd als<br />

“financieel instrument” is verkocht.<br />

In het licht van het Borssele convenant is in 2007 het<br />

Sustainable Energy Technology Fund opgericht (SET-Fund I<br />

C.V.), waarin de toenmalige energiebedrijven DELTA (via DELTA<br />

Investeringsmaatschappij B.V. als stille vennoot) en Essent<br />

beide voor 50% participeren. Gelet op de statuten van dit fonds<br />

en de gewijzigde aandelenverhouding in N.V. EPZ is per 23<br />

december 2011 een nieuw SET-Fund II C.V. opgericht, waarin<br />

DELTA voor 69,65 % en Essent (RWE) voor 29,85% participeerde<br />

in een initieel kapitaal van EUR 10 mln. Gezien de beperkte<br />

zeggenschap worden beide ondernemingen gekwalificeerd als<br />

“financiële instrumenten” en gewaardeerd tegen reële waarde.<br />

66


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

3.4 Transacties met verbonden partijen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Verkochte<br />

goederen<br />

Ingekochte<br />

goederen<br />

Debiteuren Crediteuren Verstrekte<br />

leningen<br />

Betaalde<br />

rente<br />

% Deelneming <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011 <strong>2012</strong> 2011<br />

Elsta B.V en Co C.V.<br />

24,75% 103 3.524 25.065 27.107 12 359 2.481 2.757 132 132 - -<br />

Elsta B.V.<br />

25,00%<br />

}<br />

N.V. EPZ 70,00% 20.049 18.421 224.850 184.775 2.433 262 20.244 3.084 - - - -<br />

Sloe Centrale Holding B.V. 50,00% 19 524 38.419 32.616 - 47 12.098 10.021 - - - -<br />

BMC Moerdijk B.V. 50,00% 1.732 2.473 5.819 5.014 484 441 1.137 1.334 14.320 14.823 1.552 1.087<br />

Zebra Gasnetwerk B.V. 33,33% 786 830 3.360 3.808 397 403 - 375 - - - 570<br />

IC Hooge Maey cvba 30,00% 856 825 166 771 178 115 61 299 - - - -<br />

Sleco Centrale N.V. 50,00% 22.037 18.730 59.032 55.986 6.165 3.153 6.790 4.948 5.000 4.000 112 -<br />

Evides N.V. 50,00% 27.148 33.786 - - 1.536 2.750 - - - - - -<br />

Totaal 72.730 79.113 356.710 310.077 11.205 7.530 42.811 22.818 19.452 18.955 1.664 1.657<br />

Transacties met verbonden partijen, N.V. EPZ, Elsta B.V. en Sloe Centrale Holding B.V. zijn gebaseerd op tolling-overeenkomsten<br />

(cost-plus methodiek). Sleco Centrale N.V. hanteert intern afgesproken tarieven die niet altijd in relatie zijn tot vigerende marktprijzen.<br />

De overige transacties zijn marktconform.<br />

Ten behoeve van de vorderingen op verbonden partijen zijn geen voorzieningen voor oninbaarheid opgenomen in verband met het<br />

ontbreken van de noodzaak daartoe.<br />

De aandeelhouders van DELTA (provincies en gemeentes) zijn weliswaar verbonden partijen maar er vinden geen significante<br />

transacties plaats tussen DELTA en zijn aandeelhouders.<br />

67


Geconsolideerde jaarrekening<br />

4. Overige financiële vaste activa<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Leningen u/g<br />

deelnemingen<br />

Uitgestelde Belasting<br />

vordering<br />

Overige financiële<br />

vaste activa<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 127.126 13.775 91.056 22.295<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte 4.029 1.150 - 2.879<br />

Nieuwe vorderingen 5.407 4.818 - 589<br />

Resultaat (30.761) - (30.761) -<br />

Ontvangen aflossingen (14.555) (23) - (14.532)<br />

Ten laste van eigen vermogen ivm hedge-reserve 16.098 - 16.098 -<br />

Bijzondere afwaardering (2.300) - - (2.300)<br />

Overige mutaties (128) - (542) 414<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 104.916 19.720 75.851 9.345<br />

Kortlopend gedeelte (5.390) (5.350) - (40)<br />

Boekwaarde per 1 januari <strong>2012</strong> (langlopend) 99.526 14.370 75.851 9.305<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte 5.390 5.350 - 40<br />

Nieuwe vorderingen 2.380 2.185 - 195<br />

Resultaat (11.320) - (11.320) -<br />

Ontvangen aflossingen (1.229) (618) - (611)<br />

Ten gunste van eigen vermogen ivm hedge-reserve (1.408) - (1.408) -<br />

Overige mutaties (3) (450) (1) 488<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 93.336 20.837 63.122 9.377<br />

Kortlopend gedeelte (6.525) (6.485) - (40)<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> (langlopend) 86.811 14.352 63.122 9.337<br />

4.1 Leningen u/g deelnemingen<br />

De vorderingen op deelnemingen betreffen leningen u/g<br />

aan joint ventures, geassocieerde deelnemingen en overige<br />

deelnemingen. De leningen zijn gewaardeerd op nominale<br />

waarde. Voor een bedrag van EUR 13,8 mln. is sprake van<br />

achtergestelde leningen.<br />

De gewogen gemiddelde rentevoet bedraagt per ultimo <strong>2012</strong>:<br />

7,2% (2011: 7,3%).<br />

68


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

4.2 Uitgestelde belastingvordering<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

(Im)materiële vaste activa (9.683) 50.090<br />

Financiële vaste activa 6.437 (55.718)<br />

Voorzieningen 44.618 53.882<br />

Verrekenbare verliezen 20.307 24.567<br />

Hedge-reserve ingevolge IAS39 / derivaten 1.414 2.674<br />

Overig 29 356<br />

Totaal uitgestelde belastingvordering 63.122 75.851<br />

De latente belastingvorderingen staan in relatie tot de<br />

waardering van (im)materiële vaste activa en gevormde<br />

voorzieningen. De vordering inzake (im)materiële vaste activa is<br />

voor een belangrijk deel het gevolg van de tijdelijke verschillen<br />

die zijn ontstaan door:<br />

• de verschillen tussen de fiscale waardering en de<br />

bedrijfseconomische boekwaarde in de jaarrekening per<br />

1 januari 1998 (fiscale openingsbalans voor DELTA);<br />

• de verwerving van het additioneel 20% belang in N.V. EPZ; en<br />

• de commercieel in aanmerking genomen voorziening voor<br />

onrendabele contracten welke fiscaal niet is gevormd.<br />

Voorts is voor verrekenbare verliezen, die naar verwachting<br />

in de komende jaren kunnen worden gecompenseerd,<br />

een uitgestelde belastingvordering opgenomen. Per<br />

balansdatum is nog overleg met de Belastingdienst gaande<br />

over het vaststellen van de omvang van deze verrekenbare<br />

verliezen. Afhankelijk van de uitkomst van deze gesprekken<br />

kan de latente belastingvordering wijzigen. De uitgestelde<br />

belastingvorderingen inzake verliescompensatie worden<br />

jaarlijks beoordeeld en worden opgenomen voor zover, naar<br />

verwachting, verrekening kan plaatsvinden met toekomstige<br />

fiscale resultaten.<br />

Sinds 2006 wordt een hedge-reserve gevormd voor<br />

niet gerealiseerde waardemutaties op derivaten en<br />

handelscontracten ingevolge IAS 39/32. In relatie tot<br />

deze ongerealiseerde resultaten wordt eveneens een<br />

belastinglatentie gevormd. Ultimo <strong>2012</strong> is de betreffende<br />

hedge-reserve negatief (debet), hetgeen resulteert in een<br />

toename van de (uitgestelde) belastingvordering.<br />

Ultimo <strong>2012</strong> is een latente belastingvordering ten bedrage<br />

van EUR 26,7 mln. niet in de balans opgenomen vanwege het<br />

feit dat het onzeker is of en op welke termijn de (in binnen- en<br />

buitenland) compensabele verliezen c.q. de belastingvoordelen<br />

gerealiseerd kunnen worden. Van de compensabele verliezen<br />

vervalt EUR 5,1 mln. binnen 5 jaar; het restant heeft een<br />

compensatieperiode van langer dan 5 jaar.<br />

4.3 Overige financiële vaste activa<br />

De overige financiële activa bestaan ultimo <strong>2012</strong> voornamelijk<br />

uit vooruitbetalingen.<br />

In 2011 zijn sale/leaseback overeenkomsten beëindigd. De<br />

in 2011 ontvangen aflossingen hebben betrekking op de<br />

terugontvangen gelden uit deposito’s; in het kader van de<br />

sale/leaseback overeenkomsten waren de koopsommen als<br />

zekerheid in deposito verstrekt aan de lessor.<br />

69


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5. Derivaten en risicomanagement<br />

DELTA handelt in contracten voor gas, elektriciteit, kolen, olie,<br />

CO 2<br />

-certificaten en valuta voor het lopende kalenderjaar plus<br />

de drie eerstvolgende jaren. DELTA beschouwt de markten<br />

voor deze producten als liquide voor deze periode: hiervoor<br />

zijn betrouwbare prijzen beschikbaar via brokers, beurzen en<br />

dataleveranciers. De reële waarde van commodity-contracten<br />

worden bepaald op basis van deze gepubliceerde prijzen; er<br />

wordt geen gebruik gemaakt van eigen waarderingsmodellen.<br />

De gepubliceerde maand-, kwartaal- en jaarprijzen worden<br />

slechts bewerkt om aan te sluiten op de relatieve perioden in de<br />

trade-systemen.<br />

Voor het afdekken van de renterisico’s maakt DELTA gebruik van<br />

derivaten zoals interest rate swaps. Met behulp van deze swaps<br />

wordt bewerkstelligd dat de variabele rente wordt omgezet in<br />

een vaste rente.<br />

In dit hoofdstuk worden de volgende onderdelen behandeld:<br />

5.1. Derivaten<br />

5.1.1 Samenhang derivaten in de jaarrekening<br />

5.1.2 Derivatenpositie<br />

5.1.3 Verloop van de hedge-reserve<br />

5.1.4 Hiërarchie van financiële instrumenten<br />

5.2. Risicomanagement<br />

5.2.1 Risicobeheer<br />

5.2.2 Marktrisico’s<br />

5.2.3 Liquiditeitsrisico<br />

5.2.4 Kredietrisico’s<br />

70


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

5.1 Derivaten<br />

5.1.1 Samenhang derivaten in de jaarrekening<br />

(x EUR 1.000)<br />

Activa<br />

<strong>2012</strong><br />

Stand derivaten<br />

Activa<br />

2011<br />

Passiva<br />

<strong>2012</strong><br />

Passiva<br />

2011<br />

Mutatie derivaten<br />

Mutatie <strong>2012</strong><br />

activa<br />

Derivaten op de balans (zie 5.1.2)<br />

Vaste Activa 101.232 68.007 33.225<br />

Vlottende Activa 136.557 230.250 (93.693)<br />

237.789 298.257 (60.468)<br />

Mutatie <strong>2012</strong><br />

passiva<br />

Langlopende Verplichting 101.283 77.149 24.134<br />

Kortlopende Verplichting 139.344 223.724 (84.380)<br />

240.627 300.873 (60.246)<br />

Overige balansposities gerelateerd aan derivaten<br />

Hedge-reserve (zie 5.1.3) (1.922) (6.044) 4.122<br />

Belastinglatentie (zie 5.1.3) (1.266) (2.674) 1.408<br />

Minderheidsbelang ivm swaps (zie 5.1.3) (1.000) (904) (96)<br />

Subtotaal - - (4.188) (9.622) - 5.434<br />

Rentederivaten netwerkbedrijf 2.250 2.250 -<br />

Gecumuleerde ineffectiviteit (2.106) (1.453) (653)<br />

Gecumuleerde ineffectiviteit (MtM) 1.206 6.209 (5.003)<br />

- - (2.838) (2.616) - (222)<br />

Totaal 237.789 298.257 237.789 298.257 (60.468) (60.468)<br />

71


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5.1.2 Derivatenpositie<br />

(x EUR 1.000)<br />

Activa Verplichtingen Per saldo<br />

Vaste activa Vlottende activa Langlopend Kortlopend<br />

<strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011<br />

Commodity contracten<br />

Gas 24.774 23.194 52.123 152.004 (37.335) (33.408) (56.284) (145.584) (16.722) (3.794)<br />

Elektriciteit 57.358 27.101 57.229 27.446 (39.918) (19.508) (47.781) (28.277) 26.888 6.762<br />

Kolen 1.805 428 1.596 5.523 (3.168) (1.733) (8.228) (11.219) (7.995) ( 7.001)<br />

Olie 1.243 2.013 4.037 5.368 - (623) (709) (2.498) 4.571 4.260<br />

Overige 2.847 1.306 5.205 10.592 (10.440) (13.722) (14.193) (16.218) (16.581) (18.042)<br />

Overige derivaten<br />

Valuta contracten 13.061 13.167 16.367 29.176 (8.262) (5.667) (10.694) (16.807) 10.472 19.869<br />

Renteswaps 144 798 - 141 (2.163) (2.488) (1.455) (3.121) (3.474) (4.670)<br />

Totaal 101.232 68.007 136.557 230.250 (101.283) (77.149) (139.344) (223.724) (2.841) (2.616)<br />

Van de waardemutaties is een bedrag van EUR 5,4 mln. positief (2011: EUR 63,1 mln. negatief) verwerkt via de hedge-reserve.<br />

72


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

5.1.3 Verloop van de hedge-reserve<br />

De veranderingen in de reële waarde na belastingen van de derivaten vormen onderdeel van de hedge-reserve; dit is een niet vrij<br />

uitkeerbare reserve.<br />

De hedge-reserve vertoonde het volgende verloop over de afgelopen twee jaar.<br />

(x EUR 1.000)<br />

Commodity contracten<br />

Swaps<br />

Gas Elek- Kolen Olie CO 2<br />

Valuta Totaal Rente Totaal<br />

triciteit<br />

swaps<br />

2011<br />

Hedge-reserve 1-1-2011 bruto 61.042 (8.772) 10.037 (125) (4.023) 5.003 63.162 (9.666) 53.496<br />

Mutaties 2011<br />

Opgenomen in Eigen Vermogen (22.373) 9.530 (8.196) 1.645 (14.482) 12.536 (21.340) (970) (22.310)<br />

Vrijval naar resultaat (37.560) 1.517 (5.649) 1.386 (3.007) (2.663) (45.976) 5.168 (40.808)<br />

Totaal mutaties 2011 (59.933) 11.047 (13.845) 3.031 (17.489) 9.873 (67.316) 4.198 (63.118)<br />

Hedge-reserve 31-12-2011 bruto 1.109 2.275 (3.808) 2.906 (21.512) 14.876 (4.154) (5.468) (9.622)<br />

Uitgestelde belasting (277) (569) 952 (726) 5.378 (3.719) 1.039 1.636 2.674<br />

Minderheid 904 904<br />

Hedge-reserve 31-12-2011 832 1.706 (2.856) 2.180 (16.134) 11.157 (3.115) (2.928) (6.044)<br />

<strong>2012</strong><br />

Hedge-reserve 1-1-<strong>2012</strong> bruto 1.109 2.275 (3.808) 2.906 (21.512) 14.876 (4.154) (5.468) (9.622)<br />

Mutaties <strong>2012</strong><br />

Opgenomen in Eigen Vermogen (4.875) 11.178 (5.755) 3.213 (4.552) 4.197 3.407 (1.130) 2.277<br />

Vrijval naar resultaat (7.367) 5.245 2.723 (107) 7.532 (7.848) 177 2.980 3.157<br />

Totaal mutaties <strong>2012</strong> (12.242) 16.423 (3.032) 3.106 2.980 (3.651) 3.584 1.850 5.434<br />

Hedge-reserve 31-12-<strong>2012</strong> bruto (11.133) 18.698 (6.840) 6.012 (18.532) 11.225 (570) (3.618) (4.188)<br />

Uitgestelde belasting 2.783 (4.714) 1.710 (1.503) 4.633 (2.806) 103 1.163 1.266<br />

Minderheid (72) (72) 1.072 1.000<br />

Hedge-reserve 31-12-<strong>2012</strong> (8.350) 13.912 (5.130) 4.509 (13.899) 8.419 (539) (1.383) (1.922)<br />

73


Geconsolideerde jaarrekening<br />

De opbouw van de bruto hedge-reserve ultimo <strong>2012</strong> met betrekking tot de commodities kan als volgt worden toegewezen aan de<br />

komende jaren:<br />

Stand Hedge-reserve commodities bruto<br />

(x EUR 1.000)<br />

COMMODITIES<br />

Gas Elektriciteit Kolen Olie CO 2<br />

Valuta Totaal<br />

2013 (1.872) 4.989 (6.753) 4.488 (10.811) 6.628 (3.331)<br />

2014 (8.730) 12.125 (87) 1.524 (6.186) 3.892 2.538<br />

2015 (531) 1.584 - - (1.535) 705 223<br />

2016 - - - - - - -<br />

Totaal (11.133) 18.698 (6.840) 6.012 (18.532) 11.225 (570)<br />

De vrijval uit de hedge-reserve naar het resultaat komt ten gunste van de operationele bruto marge.<br />

De verwachte kasstromen vallen niet altijd samen met het<br />

moment van opname in het resultaat. De reden hiervoor is dat<br />

in sommige hedges een zogenaamd tijdsverschuivend effect zit.<br />

Dit is bijvoorbeeld het geval bij de meeste gashedges waarbij<br />

de gasprijs voor het eerste kwartaal van een jaar bepaald<br />

kan worden door de gemiddelde olie prijs over het halve jaar<br />

voorafgaand aan dat kwartaal. De waarde van de swaps die<br />

gebruikt worden in zo’n hedge-relatie en die settelen in het<br />

halve jaar voorafgaande aan het kwartaal van levering, wordt<br />

tot het kwartaal van levering meegenomen in de hedge-reserve<br />

en wordt ten gunste of ten laste van het resultaat gebracht<br />

ten tijde van het eerste kwartaal van levering. De maximale<br />

tijdsverschuiving bij contracten die in een hedge-relatie worden<br />

gebracht bedraagt 9 maanden.<br />

Er is in het afgelopen jaar geen sprake geweest van hedgerelaties<br />

die gediscontinueerd zijn in verband met het niet<br />

doorgaan van een verwachte transactie.<br />

74


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

5.1.4 Hiërarchie van financiële instrumenten<br />

De financiële instrumenten, gewaardeerd tegen reële waarde, zijn geclassificeerd volgens onderstaande hiërarchie zoals vereist<br />

door IFRS 7 “Toelichting Financiële Instrumenten”:<br />

Niveau 1: Genoteerde prijzen (niet-aangepast) op actieve markten voor identieke activa of verplichtingen;<br />

Niveau 2: Andere inputs dan de in niveau 1 ondergebrachte genoteerde prijzen die voor het actief of de verplichting waarneembaar<br />

zijn, hetzij direct (bijvoorbeeld als prijzen) hetzij indirect (bijvoorbeeld afgeleid van prijzen);<br />

Niveau 3: Inputs voor het actief of de verplichting die niet zijn gebaseerd op waarneembare marktgegevens (niet-waarneembare<br />

inputs).<br />

Activa en Passiva gewaardeerd tegen reële waarde<br />

(x EUR 1.000)<br />

Reële waarde hiërarchie<br />

Totaal 31 december Niveau 1 Niveau 2 Niveau 3<br />

<strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011<br />

Activa<br />

Derivaten 237.789 298.257 - - 237.789 298.257 - -<br />

Deelnemingen < 20% 11.795 38.471 - - - - 11.795 38.471<br />

Totaal activa 249.584 336.728 - - 237.789 298.257 11.795 38.471<br />

Passiva<br />

Derivaten 240.627 300.873 - - 240.627 300.873 - -<br />

Putoptie 152.277 146.511 - - - - 152.277 146.511<br />

Totaal passiva 392.904 447.384 - - 240.627 300.873 152.277 146.511<br />

De reële waarde van de overige deelnemingen (< 20%) is t.o.v.<br />

ultimo 2011 met name afgenomen door de verkoop van de<br />

participaties in N.V. KEMA en Decu C.V./Decu Beheer B.V.<br />

De putopties zijn verstrekt aan de minderheidsaandeelhouder<br />

in het kader van de overname van Indaver in 2007 en kunnen<br />

worden uitgeoefend gedurende het kalenderjaar 2015.<br />

Het aan de minderheidsaandeelhouders in Indaver toe te<br />

rekenen aandeel in het resultaat van de vennootschap wordt<br />

toegerekend aan de verplichtingen met betrekking tot de<br />

putopties.<br />

De uitoefenprijs van de opties is te bepalen op basis van een<br />

discounted cashflow methodiek, waarbij diverse schattingen<br />

aan de orde zijn. Om deze reden hanteert DELTA een<br />

bandbreedte ten aanzien van de bepaling van de fair value van<br />

de putopties. De waardering van de putopties per balansdatum<br />

past binnen deze bandbreedte.<br />

Er hebben gedurende <strong>2012</strong> geen herclassificaties<br />

plaatsgevonden tussen de drie niveaus van de reële<br />

waardehiërarchie.<br />

75


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5.2 Risicomanagement<br />

5.2.1 Risicobeheer<br />

DELTA handelt op de internationale gas- en<br />

elektriciteitsmarkten. De prijzen op deze markten bewegen<br />

sterk. Door gebruik te maken van financiële instrumenten<br />

mitigeert DELTA commodity marktrisico’s, valutarisico’s,<br />

renterisico’s, liquiditeitsrisico en kredietrisico’s. Hiervoor zijn<br />

de randvoorwaarden vastgelegd in het Risk Policy Document en<br />

in het Treasury Statuut.<br />

De Risk Management Committee heeft – onder<br />

verantwoordelijkheid van het statutair bestuur – algemene<br />

procedures en limieten vastgesteld en ziet er op toe dat de<br />

energiehandel- en verkoopactiviteiten van DELTA binnen de<br />

gestelde risicomarges blijven.<br />

5.2.2 Marktrisico’s<br />

5.2.2.1 Commodity prijsrisico’s<br />

Marktrisico’s vloeien voort uit prijsbewegingen in de inkoop- en<br />

verkoopmarkten waarin DELTA actief is (gas, elektriciteit, kolen,<br />

olie, CO 2<br />

, valuta, transportcapaciteit, import/exportcapaciteit,<br />

etc). Het beleid van DELTA is erop gericht om op korte termijn de<br />

gevolgen van prijsbewegingen te beperken en op lange termijn<br />

de vigerende marktprijzen te volgen. Voor deze systematische<br />

beheersing bepaalt DELTA, afhankelijk van de verwachte<br />

prijsontwikkelingen, de inzet van haar activa en welke posities<br />

worden ingenomen. Deze posities worden op dagelijkse<br />

basis gevolgd. Handelsrisico’s worden beperkt door strikte<br />

toepassing van een stelsel van limieten.<br />

Hierna worden de verschillende soorten risico’s en de wijze<br />

waarop DELTA daarmee omgaat toegelicht.<br />

76


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

5.2.2.2 Value-at-Risk<br />

DELTA hanteert in de commoditymarkten waarin het opereert<br />

de Value-at-Risk-methodiek (VaR) om de marktrisico’s te<br />

berekenen en te beoordelen. Hierbij wordt een aantal aannames<br />

voor diverse veranderingen in marktomstandigheden<br />

gehanteerd. Binnen DELTA is VaR een belangrijk instrument<br />

voor de toetsing van het marktrisico. De VaR geeft, met een<br />

betrouwbaarheid van 95%, de maximale daling van de waarde<br />

van de portefeuille aan als gevolg van prijsveranderingen over<br />

een periode van drie dagen (derhalve kan in 5% van de gevallen<br />

de waardedaling van de portefeuille de VaR overstijgen). De<br />

VaR wordt bepaald via Monte Carlo simulatie op basis van<br />

historische volatiliteit en correlaties. Doordat portfolio’s<br />

tegengestelde posities bevatten en er een onderlinge correlatie<br />

is, is de VaR op de totale portfolio kleiner dan de som van de<br />

individuele portfolio’s.<br />

Binnen DELTA is VaR een belangrijk instrument voor het beheer<br />

van de portfolio’s en deze wordt daarom dagelijks berekend<br />

en gerapporteerd. Op basis van deze dagelijkse rapportage is<br />

bovenstaande specificatie opgesteld.<br />

De VaR voor de Asset Book en voor de totale portfolio wordt<br />

wel dagelijks gerapporteerd maar is geen sturingsparameter.<br />

De Asset Book wordt gehedged via een vooraf vastgesteld<br />

afbouwschema om de gemiddelde marktwaarde te incasseren.<br />

Afwijkingen van dit afbouwschema vallen binnen de Trade<br />

Books, waarvoor VaR wel de leidende risicomaatstaf is. Deze<br />

bevond zich gedurende het jaar binnen de daaraan gestelde<br />

limiet.<br />

Value at Risk<br />

(x EUR 1.000)<br />

Value at Risk<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Asset Book 12.977 11.436<br />

Trade Books 2.546 2.097<br />

Diversificatie over Books (2.665) (2.105)<br />

Totaal 12.858 11.428<br />

77


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5.2.2.3 Cashflow hedges<br />

DELTA gebruikt financiële instrumenten om fluctuaties in<br />

verwachte cashflows zoveel mogelijk te beperken. Om de<br />

gevolgen van toekomstige veranderingen in marktprijzen<br />

te beheersen maakt DELTA gebruik van derivaten zoals<br />

termijncontracten, opties en swaps. De hedging instrumenten<br />

zijn derivaten in de door DELTA verhandelde commodities welke<br />

afgesloten worden om het cashflow-, prijs- en valutarisico te<br />

beperken. Hedge-accounting wordt toegepast om de totale<br />

waardemutatie van deze derivaten te dempen.<br />

Waar toegestaan neemt DELTA deze financiële instrumenten<br />

en fysieke aankoop- en verkoopcontracten boekhoudkundig<br />

op in een cashflow hedge-relatie onder IAS 39. Hierbij is het<br />

hedged item de toekomstige aankooptransactie (centrales,<br />

lange termijn sourcing) of verkooptransactie (sales) van gas of<br />

elektriciteit.<br />

(x EUR 1.000)<br />

Cashflow hedges<br />

<strong>2012</strong> 2013 2014 2015 2016 en later Totaal Gemiddelde prijs Contract waarde<br />

Gas forwards (1.484) (11.075) (1.023) - (13.582) 0,266 (268.713)<br />

Forwards<br />

3.168 9.742 1.612 - 14.522 53,461 98.521<br />

elektriciteit<br />

Kolen swaps (3.216) (758) - - (3.974) 82,993 (29.304)<br />

Olie swaps 2.860 1.243 - - 4.103 660,307 (106.573)<br />

CO 2<br />

forwards (10.294) (4.458) (815) - (15.567) 11,015 (40.975)<br />

Valutaswaps 3.993 7.471 740 - 12.204 0,921 (291.213)<br />

Totaal (4.973) 2.165 514 - (2.294)<br />

2011 <strong>2012</strong> 2013 2014 2015 en later Totaal Gemiddelde prijs Contract waarde<br />

Gas forwards (3.805) 752 (10.561) - (13.614) 0,249 (379.492)<br />

Forwards<br />

(505) 1.549 9.811 - 10.855 56,043 194.225<br />

elektriciteit<br />

Kolen swaps (1.622) (687) - - (2.309) 89,742 (67.092)<br />

Olie swaps 1.781 658 368 - 2.807 664,125 (151.765)<br />

CO 2<br />

forwards (5.903) (8.189) (4.747) - (18.839) 14,476 (42.423)<br />

Valutaswaps 9.070 3.694 3.070 - 15.834 0,865 (357.443)<br />

Totaal (984) (2.223) (2.059) - (5.266)<br />

78


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

In de hedge-reserve is de waardeontwikkeling van<br />

onderliggende derivaten opgenomen in de periode dat deze<br />

opgenomen zijn in een effectieve hedge-relatie. De in het<br />

overzicht ‘cashflow hedges’ weergegeven derivaten betreffen<br />

de derivaten die per balansdatum opgenomen zijn in een<br />

hedge-relatie.<br />

Een mismatch ontstaat doordat:<br />

• in het overzicht ‘cashflow hedges’ ook het ineffectieve deel<br />

van de hedge-instrumenten is opgenomen;<br />

• de waardeontwikkeling in de hedge-instrumenten tot het<br />

aangaan van een hedge relatie ook is opgenomen in het<br />

overzicht ‘cashflow hedges’;<br />

• in de hedge-reserve de waardeontwikkeling ook is<br />

opgenomen van de hedge-instrumenten welke in het verleden<br />

waren opgenomen in een hedge relatie, doch per einde<br />

boekjaar niet daarin zijn opgenomen.<br />

De in de hedge-reserve gerapporteerde waarden houden<br />

rekening met de toewijzingsdatum van een instrument in<br />

een hedge-relatie; deze kan afwijken van de handelsdatum.<br />

Daarnaast wordt in de hedge-reserve alleen het effectieve<br />

gedeelte van de totale in de hedge toegewezen reële waarde<br />

van de hedge-instrumenten meegenomen.<br />

5.2.2.4 Valutarisico’s<br />

Valutarisico’s hebben betrekking op het prijsrisico dat<br />

samenhangt met de wijziging van wisselkoersen. Het<br />

risicobeleid van DELTA is er op gericht om valutarisico’s op<br />

ingenomen posities in vreemde valuta af te dekken. Voor het<br />

afdekken van de risico’s gebruikt DELTA financiële instrumenten<br />

(forward-transacties) om fluctuaties in verwachte kasstromen<br />

zoveel mogelijk te voorkomen. Ingenomen valutaposities,<br />

welke voortvloeien uit afgesloten (commodity)contracten,<br />

worden dagelijks gerapporteerd aan de afdeling Treasury<br />

en op groepsniveau aldaar afgedekt. Valutarisico limieten<br />

worden periodiek in overleg met de Risk Management Comittee<br />

vastgesteld en vervolgens bewaakt door de afdeling Treasury.<br />

Ten behoeve van de omrekening van in de balans begrepen<br />

valutaposities zijn de volgende koersen gebruikt:<br />

31-12-<strong>2012</strong> 30-12-2011<br />

Middenkoersen<br />

Amerikaanse dollar 1,3175 1,2933<br />

Britse pond 0,8150 0,8353<br />

79


Geconsolideerde jaarrekening<br />

5.2.2.5 Renterisico’s<br />

Het risicobeleid van DELTA met betrekking tot renterisico’s is er<br />

op gericht om de invloed van renteschommelingen te beperken.<br />

Voor het afdekken van de risico’s maakt DELTA gebruik van<br />

derivaten zoals interest rate swaps.<br />

Afgedekte leningen<br />

DELTA heeft een aantal renteswaps. Deze swaps zijn alle<br />

effectief per balansdatum. De gevoeligheid is berekend door de<br />

floating spot met 10% te verhogen respectievelijk te verlagen.<br />

Enkele van deze rentederivaten zijn te classificeren als<br />

optiecontracten waarvoor de uitzondering genoemd in IAS 39,<br />

alinea 74, geldt. De verandering in de intrinsieke waarde wordt<br />

verwerkt in de hedge-reserve, de verandering in de tijdswaarde<br />

wordt verwerkt in de winst-en-verliesrekening. In onderstaande<br />

tabel is het verschil van de 10% stijging, dan wel 10% daling<br />

weergegeven ten opzichte van de boekwaarde per 31 december<br />

<strong>2012</strong>. Over de rente derivaten wordt geen Value-at-Risk (VaR)<br />

berekend.<br />

Gevoeligheidsanalyse renterisico’s<br />

(x EUR 1.000)<br />

Positie<br />

31 december<br />

Waarde t.o.v.<br />

yieldcurve<br />

Stijging 10% Daling 10%<br />

Waardestijging<br />

t.o.v. actuele balans<br />

Waarde t.o.v.<br />

yieldcurve<br />

Waardedaling t.o.v.<br />

actuele balans<br />

<strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011<br />

Derivaat<br />

Derivaat (3.474) (4.670) (3.338) (4.103) 136 568 (3.601) (5.196) (127) (526)<br />

Uitgestelde belasting 1.163 1.636 1.135 1.545 (28) (91) 1.191 1.728 28 92<br />

Totaal (2.311) (3.034) (2.203) (2.558) 108 477 (2.410) (3.468) (99) (434)<br />

Renteswaps<br />

Hedge-reserve 1.383 2.928 1.355 2.757 (29) (171) 1.412 3.100 28 172<br />

Minderheid 1.072 904 1.037 854 (34) (50) 1.105 955 34 50<br />

Totaal 2.455 3.832 2.392 3.611 (63) (221) 2.517 4.055 62 222<br />

Resultaat swaps<br />

Totaal 2.106 1.453 2.061 1.198 (45) (255) 2.144 1.665 37 212<br />

80


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

De rentederivaten laten per 31 december <strong>2012</strong> een schuldpositie<br />

zien. Bij een hogere yieldcurve neemt deze schuldpositie af.<br />

De hedge-reserve in verband met renteswaps heeft per 31<br />

december <strong>2012</strong> een debetstand binnen het eigen vermogen. Bij<br />

een hogere yieldcurve ontstaat een lagere debetstand binnen<br />

het eigen vermogen.<br />

Niet-afgedekte leningen<br />

Als de interestpercentages op niet-afgedekte rentedragende<br />

leningen met een variabele rente 10% hoger dan wel lager<br />

zouden zijn dan de stand op 31 december <strong>2012</strong> en alle andere<br />

variabelen constant worden gehouden, zou het resultaat (voor<br />

minderheidsbelangen) dalen respectievelijk stijgen met<br />

EUR 0,4 mln. per jaar.<br />

5.2.3 Liquiditeitsrisico<br />

Liquiditeitsrisico is het risico dat DELTA onvoldoende financiële<br />

middelen ter beschikking heeft om aan zijn verplichtingen te<br />

voldoen.<br />

Het beleid van DELTA op het gebied van kapitaalbeheer is er op<br />

gericht om het aantrekken en aflossen van financiële middelen<br />

en het beheer van de liquide middelen zo veel mogelijk te<br />

centraliseren in de holdingmaatschappij DELTA N.V. Op basis<br />

van het ondernemingsplan wordt jaarlijks het financieringsplan<br />

opgesteld dat richting geeft aan de activiteiten van de afdeling<br />

Treasury van DELTA N.V.<br />

Een onderdeel hiervan is de jaarlijkse vaststelling van de<br />

verhouding tussen kort en lang vreemd vermogen.<br />

Daarnaast stuurt DELTA gericht op het in ruime mate voldoen<br />

aan bancaire ratio’s en ratio’s die gerelateerd zijn aan het<br />

behoud van de corporate credit rating en het optimaliseren van<br />

werkkapitaalbeheer. Daarnaast geldt een zeer restrictief beleid<br />

ten aanzien van het afgeven van garanties en het storten van<br />

cash collateral.<br />

DELTA beschikt om te kunnen voorzien in zijn<br />

werkkapitaalbehoefte, de noodzakelijke flexibiliteit in verband<br />

met seizoensmatige kasfluctuaties en de voorfinanciering van<br />

projecten en acquisities over een standby kredietfaciliteit van<br />

EUR 500 mln. Eind <strong>2012</strong> is deze faciliteit benut voor een bedrag<br />

van EUR 34 mln. In <strong>2012</strong> heeft DELTA de trekkingen onder de<br />

kredietfaciliteit voor EUR 180 mln. geherfinancierd middels<br />

langlopende onderhandse plaatsingen. In 2013 zal de standby<br />

kredietfaciliteit worden verlengd.<br />

Twee onderdelen van de DELTA Groep hebben een eigen<br />

financieringslijn, te weten:<br />

1. De Indaver groep beheert het eigen liquiditeitsrisico<br />

en financieringsrisico binnen de kaders van het DELTA<br />

beleid middels het aanhouden van adequate reserves en<br />

voldoende gecommitteerde kredietlijnen. De Indaver groep<br />

heeft ultimo <strong>2012</strong> EUR 291 mln. aan (krediet)faciliteiten,<br />

waarvan EUR 97 mln. onbenut.<br />

2. DELTA Netwerkbedrijf B.V. heeft, in overeenstemming met<br />

de Wet Onafhankelijk Netbeheer (WON), eigen faciliteiten<br />

ter grootte van EUR 190 mln. per balansdatum. Deze<br />

faciliteiten zijn volledig benut.<br />

De creditrating van DELTA afgegeven door Standard & Poor’s is<br />

in <strong>2012</strong> ongewijzigd gebleven: BBB+ met een stable outlook.<br />

81


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Om inzicht te verschaffen in het liquiditeitsrisico zijn in de<br />

volgende tabel de contractuele looptijden weergegeven van de<br />

financiële verplichtingen:<br />

(x EUR 1.000)<br />

Contractuele looptijd van financiële verplichtingen ultimo <strong>2012</strong><br />

< 1 jaar 1-5 jaar > 5 jaar Totaal<br />

Crediteuren 311.725 - - 311.725<br />

Rentedragende leningen 184.542 312.400 89.915 586.857<br />

Derivaten 139.344 101.283 - 240.627<br />

Overige 174.895 255.766 1.973 432.634<br />

Totaal 810.506 669.449 91.888 1.571.843<br />

Te betalen rente 6.394 16.343 3.506 26.243<br />

Contractuele looptijd van financiële verplichtingen ultimo 2011<br />

< 1 jaar 1-5 jaar > 5 jaar Totaal<br />

Crediteuren 324.381 - - 324.381<br />

Rentedragende leningen 97.801 468.649 116.857 683.307<br />

Derivaten 223.724 77.149 - 300.873<br />

Overige 308.628 97.298 2.273 408.199<br />

Totaal 954.534 643.096 119.130 1.716.760<br />

Te betalen rente 13.100 39.222 9.393 61.716<br />

De contractuele looptijd van de financiële verplichtingen geeft<br />

de te verwachten uitgaande kasstromen weer met betrekking<br />

tot de op de balansdatum uitstaande schulden.<br />

Onder de post “overige” zijn met name de vooruit ontvangen<br />

omzet, de actuele belastingen en de putoptie Indaver verwerkt.<br />

82


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

5.2.4 Kredietrisico’s<br />

Kredietrisico betreft het verlies dat zou kunnen ontstaan<br />

indien een tegenpartij in gebreke blijft bij het voldoen aan<br />

de contractuele verplichting. DELTA heeft kredietlimieten<br />

opgesteld met betrekking tot haar externe tegenpartijen<br />

teneinde het kredietrisico te beperken.<br />

Een intern kredietbeoordelingssysteem stelt voor elke<br />

externe tegenpartij een kredietlimiet vast. Dit interne<br />

beoordelingssysteem is gebaseerd op beschikbare,<br />

gepubliceerde informatie over de betreffende onderneming<br />

of de garantsteller daarvan (jaarverslagen, creditratings,<br />

etc.). Indien de creditrating van een externe tegenpartij, of de<br />

garantsteller daarvoor, niet (langer) Investment grade is, wordt<br />

geen (additioneel) kredietrisico geaccepteerd.<br />

Naast de hierop gebaseerde kredietlimieten hanteert DELTA<br />

verschillende instrumenten om kredietrisico’s te beheersen,<br />

waaronder het handelen onder standaardcontracten en<br />

voorwaarden, het handelen via beurzen, het diversifiëren naar<br />

eindgebruikers en het vragen van aanvullende zekerheden.<br />

Voor eindgebruikers waaraan door DELTA energie wordt<br />

geleverd, wordt de kredietwaardigheid bepaald op basis van<br />

gegevens van externe informatieleveranciers. Bij bestaande<br />

klanten is ook het historische betaalgedrag een afweging voor<br />

het al dan niet aangaan van een leveringscontract. Zo nodig<br />

worden aanvullende zekerheden in de vorm van bankgarantie,<br />

waarborgsom of vooruitbetaling gevraagd.<br />

Ultimo <strong>2012</strong> ziet de procentuele verdeling van de creditrating<br />

van de externe tegenpartijen van DELTA over de verschillende<br />

ratingklassen er als volgt uit:<br />

Kredietbeoordeling tegenpartijen<br />

35%<br />

<strong>2012</strong><br />

2011<br />

30%<br />

25%<br />

20%<br />

15%<br />

10%<br />

5%<br />

0%<br />

AA+ AA AA- A+ A A- BBB+ BBB BBB- BB+<br />

83


Geconsolideerde jaarrekening<br />

6. Voorraden<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Grondstoffen 9.346 9.979<br />

Hulpmateriaal 4.442 4.429<br />

Eindprodukt 390 654<br />

Handelsgoederen 3.390 4.440<br />

Totaal 17.568 19.502<br />

af: Voorziening incourante voorraden (652) (2.199)<br />

Totaal Voorraden 16.916 17.303<br />

84


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

7. Vorderingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Handelsdebiteuren 370.792 390.303<br />

Actuele belastingsvorderingen 2.949 7.324<br />

Liquide middelen niet direct opeisbaar 49.300 19.075<br />

Kortlopend deel langlopende uitgegeven gelden 6.525 5.390<br />

Overige en overlopende activa 15.387 22.164<br />

Totaal overige vorderingen 71.212 46.629<br />

Totaal Vorderingen (exclusief derivaten) 444.953 444.256<br />

De liquide middelen die niet direct opeisbaar zijn,<br />

betreffen aangehouden geldmiddelen in het kader van de<br />

handelsactiviteiten op beurzen.<br />

Op de vorderingen op handelsdebiteuren is een voorziening in<br />

verband met mogelijke oninbaarheid in mindering gebracht van<br />

EUR 20,2 mln. (2011: EUR 13,8 mln.).<br />

85


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Ouderdomsanalyse Handelsdebiteuren<br />

per 31-12<br />

Ouderdom <strong>2012</strong> 2011<br />

(dagen) (x EUR 1.000)<br />

< 30 341.574 365.520<br />

31-60 16.647 18.050<br />

61-90 6.791 2.827<br />

91-120 5.601 2.038<br />

> 120 20.427 15.663<br />

Operationele debiteuren (bruto) 391.040 404.098<br />

Voorziening voor dubieus (20.248) (13.795)<br />

Operationele debiteuren (netto) 370.792 390.303<br />

In de categorie “< 30 dagen” is voor een bedrag van<br />

EUR 145,9 mln. (in 2011: EUR 154,7 mln.) vorderingen<br />

voortvloeiend uit handelsactiviteiten op beurzen opgenomen.<br />

Deze debiteurenposities worden altijd binnen een maand<br />

tussen de partijen vereffend.<br />

Mutaties in voorziening voor dubieuze debiteuren<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Voorziening per 1 januari 13.794 15.216<br />

Onttrekking wegens oninbare vorderingen (1.711) (3.787)<br />

Dotaties/vrijval 8.165 2.365<br />

Voorziening per 31 december 20.248 13.794<br />

In <strong>2012</strong> zijn meerdere bedragen gedoteerd aan de voorziening<br />

als gevolg van het faillissement van een belangrijke multiutility<br />

klant.<br />

86


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

8. Liquide middelen<br />

Onder de liquide middelen zijn niet alleen de geldmiddelen<br />

opgenomen, maar ook kasequivalenten die zonder materieel<br />

risico van waardeverandering in liquide middelen kunnen<br />

worden omgezet.<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Deposito’s 24.288 29.308<br />

Kas/Bank 24.643 23.082<br />

Totaal Liquide Middelen 48.931 52.390<br />

De bedragen welke op deposito zijn geplaatst vallen vrij binnen<br />

een termijn van 3 maanden.<br />

87


Geconsolideerde jaarrekening<br />

9. Voorzieningen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Milieu<br />

gerelateerd<br />

Verlieslatende<br />

contracten<br />

Personeels<br />

kosten<br />

Amovering<br />

voorziening<br />

Overige<br />

voorzieningen<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 95.504 59.742 24.611 4.780 - 6.371<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte van<br />

17.331 10.157 - 886 4.000 2.288<br />

voorzieningen<br />

Dotaties 159.265 - 158.954 311 - -<br />

Rentedotaties 3.717 3.262 - 114 - 341<br />

Vrijval (19.938) - (18.006) (390) (526) (1.016)<br />

Onttrekkingen (3.039) (440) - (816) - (1.783)<br />

Overige mutaties (140) (166) 1 201 - (176)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 252.700 72.555 165.560 5.086 3.474 6.025<br />

Kortlopend gedeelte van voorzieningen (15.876) (9.710) - (830) (3.474) (1.862)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 236.824 62.845 165.560 4.256 - 4.163<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte van<br />

15.876 9.710 - 830 3.474 1.862<br />

voorzieningen<br />

Dotaties 11.188 4.256 4.339 939 - 1.654<br />

Rentedotaties 9.976 2.846 6.758 92 - 280<br />

Vrijval (25.769) - (24.106) (19) (2.104) 460<br />

Onttrekkingen (4.611) (484) - (844) - (3.283)<br />

Overige mutaties (1.143) (885) - 57 - (315)<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 242.341 78.288 152.551 5.311 1.370 4.821<br />

Kortlopend gedeelte van voorzieningen (12.253) (9.299) - (461) (1.370) (1.123)<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 230.088 68.989 152.551 4.850 - 3.698<br />

De vrijval van de voorzieningen die binnen een jaar is gepland<br />

ad EUR 12,3 mln. (2011: EUR 15,9 mln.) is opgenomen onder de<br />

kortlopende verplichtingen.<br />

88


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Milieu gerelateerde kosten<br />

Binnen Indaver zijn voorzieningen gevormd voor de<br />

eindafdichting en nazorg van de afvalbergingen welke<br />

thans in gebruik zijn. Er wordt verwacht dat gedurende de<br />

eerstvolgende 5 jaar een bedrag van ca. EUR 24,8 mln. aan<br />

de voorziening onttrokken zal worden. De kosten worden<br />

door het management geraamd volgens de ‘best estimate’<br />

methode op basis van de huidige technologie en de kennis<br />

aangaande technologische ontwikkelingen. Discontering heeft<br />

plaatsgevonden op basis van 4,67% (2011: 4,67%) voor de<br />

Belgische afvalbergingen en op basis van 5,0% voor de Duitse<br />

en Nederlandse afvalbergingen (2011: 5,0%).<br />

Voor de pré-nazorg, eindafdekking en recreatieve inrichting<br />

van de afvalberging Derde Merwedehaven is tot 2020 circa<br />

EUR 35,8 mln. benodigd (prijspeil <strong>2012</strong>). De onttrekkingen<br />

zullen plaatsvinden vanaf 2013.<br />

Voor de pré-nazorg en eindafdekking van de afvalberging<br />

Noord- en Midden Zeeland is tot 2025 circa EUR 22,4 mln.<br />

(prijspeil <strong>2012</strong>) benodigd. De onttrekkingen zullen plaatsvinden<br />

vanaf 2017.<br />

Het kortlopend gedeelte van de voorziening heeft met name<br />

betrekking op de in 2005 gesloten afvalberging Koegorspolder.<br />

Binnen Indaver zijn voor EUR 4 mln. voorzieningen opgenomen<br />

voor verwachte kosten als gevolg van vastgestelde<br />

verontreinigingen op bepaalde locaties.<br />

Verlieslatende contracten<br />

In het licht van de huidige marktprijzen voor elektriciteit die<br />

onder druk staan als gevolg van de economische ontwikkeling<br />

in relatie tot de beschikbare productiecapaciteit en anderzijds<br />

de stijging van de brandstofprijzen als gevolg van de wereldwijd<br />

toenemende vraag, zijn enkele in het verleden afgesloten<br />

energie inkoop/verkoopcontracten niet meer renderend.<br />

Daarnaast heeft ook de in het Regeerakkoord afgesproken<br />

Kolentax en de lopende emissiewetgeving een negatieve<br />

invloed op de kosten van enkele productiecentrales, hetgeen<br />

leidt tot een verdere negatieve impact op de bruto marge van<br />

leveringscontracten.<br />

Daarom is ter afdekking van het onrendabele deel van enkele<br />

contracten een voorziening voor verlieslatende contracten<br />

getroffen. Jaarlijks worden onttrekkingen gedaan ten gunste<br />

van de opgelopen negatieve bruto marge. Het eventuele<br />

resultaat van een betrokken productie-eenheid wordt jaarlijks<br />

toegevoegd aan deze voorziening, vanwege het causaal<br />

verband tussen het resultaat van de deelneming en de vorming<br />

van de voorziening. De voorzieningen worden ieder jaar<br />

opnieuw beoordeeld in het licht van de ontwikkelingen op de<br />

elektriciteits- en brandstofmarkten, de relevante wetgeving en<br />

de contractuele afspraken.<br />

In <strong>2012</strong> is als gevolg van marktontwikkelingen en de korte<br />

looptijd van de verplichtingen de disconteringsvoet voor<br />

berekening van deze voorziening gewijzigd naar 4,25%<br />

(2011: 4,5%).<br />

De ultimo <strong>2012</strong> resterende voorziening heeft voornamelijk<br />

betrekking op contracten met joint ventures.<br />

Personeelskosten<br />

Deze voorzieningen zijn gevormd om aan bestaande<br />

toekomstige financiële verplichtingen te kunnen voldoen.<br />

DELTA kent op basis van CAO-afspraken een diensttijdgebonden<br />

uitkering toe aan personeelsleden. Vanaf het moment van<br />

indiensttreding wordt voor deze uitkeringen een voorziening<br />

gevormd op basis van verstreken dienstjaren, verwachte<br />

prijs- en salarisstijgingen en kansen op ontslag, invaliditeit<br />

en sterfte. De disconteringsvoet bedraagt 4,5% (2011: 4,5%).<br />

Vanwege het langlopende karakter van deze verplichtingen is<br />

de disconteringsvoet niet gewijzigd.<br />

Daarnaast is in het kader van de overgangsmaatregel m.b.t. de<br />

ziektekostenverzekering van IZA/IZR voor ex-medewerkers een<br />

voorziening gevormd. Deze maatregel is in 2006 met de sociale<br />

partners overeengekomen voor een periode van 10 jaar.<br />

89


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Pensioenverplichtingen<br />

DELTA heeft de pensioenverplichtingen ondergebracht bij<br />

pensioenfondsen in Nederland, met name bij het ABP. De<br />

pensioenpremies die DELTA afdraagt aan de pensioenfondsen<br />

zijn gebaseerd op verwachtingen aangaande de ontwikkeling<br />

van inflatie, de stijging van salarissen, de vergrijzing van het<br />

personeelsbestand, de sterftekansen en de rendementen van<br />

de beleggingsportefeuille van het betreffende pensioenfonds.<br />

Door het ABP branchepensioenfonds is aangegeven<br />

dat er geen consistente en betrouwbare basis is om de<br />

pensioenverplichting, fondsbeleggingen en kosten toe te<br />

rekenen aan de separate deelnemende partijen. Dientengevolge<br />

maakt DELTA gebruik van de vrijstelling onder IAS 19 om<br />

de toegezegde pensioenregeling te behandelen als een<br />

toegezegde bijdrageregeling.<br />

Pensioenverplichtingen inzake Indaver<br />

Indaver voert een “defined benefit plan” voor medewerkers<br />

van Indaver Holding en sommige deelnemingen die voor<br />

31 december 2007 onderdeel uitmaakten van de Indaver<br />

groep. Het betreft twee polissen afgesloten bij verschillende<br />

verzekeringsmaatschappijen.<br />

Daarnaast kent Indaver “unfunded defined benefit plans” voor<br />

de medewerkers van Indaver Deutschland GmbH in Duitsland.<br />

Voor nieuwe medewerkers die na 1 januari 2008 in dienst zijn<br />

getreden bij de holding en bij sommige deelnemingen in België<br />

als ook voor de medewerkers van Indaver Ierland voert Indaver<br />

“defined contribution plans”.<br />

Op basis van deze uitgangspunten resulteren voor Indaver<br />

onderstaande lange termijn verplichtingen:<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Pensioenverplichtingen 22.158 21.869<br />

Totaal Pensioenverplichtingen 22.158 21.869<br />

Daarnaast zijn onder kortlopende schulden<br />

pensioenverplichtingen opgenomen voor een bedrag van<br />

EUR 1,0 mln. (2011: EUR 1,0 mln.).<br />

90


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Pensioenvoorzieningen inzake Indaver<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

België Duitsland België Duitsland<br />

1. Netto verplichting<br />

Contante waarde van de bruto verplichting 31.460 15.594 24.189 12.877<br />

Reële waarde van de fondsbeleggingen (20.779) - (19.922) -<br />

Contante waarde van de netto verplichtingen 10.681 15.594 4.267 12.877<br />

Nog niet opgenomen pensioenkosten van verstreken jaren - - - -<br />

Actuariële winsten of verliezen 111 (4.018) 6.313 (1.526)<br />

Toegezegde bijdrage regeling met eenvoudige actuariële berekening 268 483 175 759<br />

Netto verplichting opgenomen in de balans 11.060 12.059 10.755 12.110<br />

2. Wijzigingen in de contante waarde<br />

Verplichting per 1 januari 24.189 12.877 21.908 13.543<br />

Betaalde bijdragen 1.714 254 1.579 329<br />

Interestkosten 1.258 688 1.031 651<br />

Actuariële winsten 5.836 2.520 1.007 (765)<br />

Bijdragen door deelnemers 260 - 263 -<br />

Betaalde kosten (55) - (55) -<br />

Betaalde premies (284) - (272) -<br />

Betaalde vergoedingen (1.433) (663) (1.267) (881)<br />

Netto transfer in/uit - (82) - -<br />

Inperkingen en afwikkelingen (25) - (5) -<br />

Overig - - - -<br />

Verplichting per 31 december 31.460 15.594 24.189 12.877<br />

3. Wijzigingen in de reële waarde<br />

Reële waarde per 1 januari 19.922 - 19.136 -<br />

Verwacht rendement 1.106 - 967 -<br />

Actuariële winsten of verliezen (174) - (224) -<br />

Bijdragen door werkgever 1.415 - 1.379 -<br />

Bijdragen door deelnemers 261 - 263 -<br />

Betaalde kosten (55) - (55) -<br />

Betaalde premies (284) - (272) -<br />

Betaalde vergoedingen (1.433) - (1.267) -<br />

Afwikkelingen (13) - (4) -<br />

Overige 34 - (1) -<br />

Reële waarde per 31 december 20.779 - 19.922 -<br />

4. Pensioenkosten<br />

Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten 1.714 270 1.579 329<br />

Rentekosten 1.258 688 1.031 651<br />

Verwacht rendement op fondsbeleggingen (1.106) - (967) -<br />

Actuariële winsten en verliezen (193) - (269) -<br />

Overig - 12 - 57<br />

Opgenomen in personeelskosten 1.673 970 1.374 1.037<br />

5. Actuariële veronderstellingen<br />

Verplichtingen voor personeelsbeloningen:<br />

Disconteringsvoet 4,3% 4,3% 5,5% 5,5%<br />

Verwacht rendement 4,3% - 5,5% -<br />

Toekomstige loonsverhogingen 3,5% 2,0% 3,5% 1,8%<br />

Ontwikkeling medische kosten (inflatiepercentage) 2,0% 2,0% 2,0% 2,0%<br />

6. Effectief rendement op fondsbeleggingen<br />

Het effectief rendement van de fondsbeleggingen in <strong>2012</strong> was EUR 0,9 mln. (2011: EUR 0,7 mln.)<br />

91


Geconsolideerde jaarrekening<br />

10. Mutatieoverzicht van langlopende financiële verplichtingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Waarde per 1 januari 610.907 482.474<br />

Opgenomen leningen 239.331 171.612<br />

Mutaties CBL (338) 3.100<br />

Aflossingen (358.995) (46.279)<br />

490.905 610.907<br />

Aflossingen in het volgend boekjaar (61.818) (22.301)<br />

Totaal langlopende financiële verplichtingen 429.087 588.606<br />

De schulden betreffen verplichtingen aan kredietinstellingen.<br />

De gemiddelde rentevoet van de schuld per 31 december <strong>2012</strong><br />

was 1,9% (2011: 2,3%). Van dit saldo heeft EUR 90,0 mln. een<br />

looptijd van meer dan vijf jaar.<br />

DELTA heeft met een vijftal banken een corporate stand-by<br />

kredietfaciliteit ter grootte van EUR 500 mln. Voor deze faciliteit<br />

zijn geen zekerheden verstrekt.<br />

In <strong>2012</strong> heeft herfinanciering van trekkingen onder deze<br />

kredietfaciliteit plaatsgevonden middels onderhandse<br />

plaatsingen met een (middel)lange looptijd voor een bedrag van<br />

EUR 180 mln.<br />

Als waarborg voor de negatieve fair value van de intrest rate<br />

swaps die in voorgaande jaren zijn aangegaan door Indaver<br />

Duitsland zijn zekerheden ter hoogte van EUR 1,8 mln. verstrekt.<br />

11. Overige langlopende verplichtingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Uitgestelde belastingverplichting 51.939 57.470<br />

Vooruitontvangen omzet 77.286 70.999<br />

Putoptie Indaver 152.277 -<br />

Overige langlopende verplichtingen 25.414 25.472<br />

Totaal overige langlopende verplichtingen 306.916 153.941<br />

92


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

De uitgestelde belastingverplichting vloeit voort uit acquisities.<br />

Bij de verwerving van een aandelenbelang worden de<br />

materiële en immateriële activa gewaardeerd tegen reële<br />

waarde. Aanpassingen naar reële waarde worden fiscaal niet<br />

erkend. Vandaar dat in relatie tot deze aanpassingen naar<br />

reële waarde van (im)materiële vaste activa een uitgestelde<br />

belastingverplichting wordt gevormd. Deze belastingverplichting<br />

neemt af naar rato van de afschrijvingen op de reële<br />

waardeaanpassingen dit met uitzondering van de reële<br />

waardeaanpassingen op grond.<br />

Evenzo wordt bij de vorming van een voorziening een uitgestelde<br />

belastingvordering opgenomen; deze muteert naar rato van de<br />

onttrekkingen aan de voorzieningen.<br />

De uitgestelde belastingverplichting vloeit voort uit:<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Immaterieel vast actief 2.943 4.014<br />

Materieel vast actief 47.975 51.399<br />

Overige activa 1.021 2.057<br />

Totaal 51.939 57.470<br />

De vooruit ontvangen omzet heeft deels betrekking op<br />

ontvangen vergoedingen voor nog te verwerken afval bij Indaver.<br />

Het oplopen van de vooruit ontvangen omzet wordt zowel in<br />

<strong>2012</strong> als in 2011 veroorzaakt door de ontvangen bijdragen<br />

van derden voor nieuwe investeringen van het netwerkbedrijf<br />

(conform IFRIC 18).<br />

DELTA heeft in 2007 zijn belang in Indaver uitgebreid naar<br />

75%. Aan de minderheidsaandeelhouder zijn in het kader van<br />

de overname van Indaver in 2007 putopties verstrekt; deze<br />

kunnen worden uitgeoefend gedurende het jaar 2015. Per<br />

balansdatum 31 december 2011 was de periode van uitoefening<br />

nog vastgesteld tussen maart <strong>2012</strong>-2014. Om deze reden<br />

is de putoptie ultimo <strong>2012</strong> opgenomen onder langlopende<br />

verplichtingen en is gewaardeerd tegen de reële waarde per 31<br />

december van dit jaar.<br />

Het aan de minderheidsaandeelhouders in Indaver toe te<br />

rekenen aandeel in het resultaat van de vennootschap en<br />

overige mutaties in de equity value worden toegerekend aan de<br />

verplichtingen met betrekking tot de putopties.<br />

De uitoefenprijs van de opties is te bepalen op basis van een<br />

discounted cashflow methodiek, waarbij diverse schattingen<br />

aan de orde zijn. Het management heeft de kasstroomvoorspellingen<br />

gebaseerd op de ondernemingsplannen voor<br />

de jaren 2013–2015 en in enkele gevallen voor een langere<br />

zichtperiode.<br />

Na de zichtperiode is een eeuwigdurende reeks gehanteerd.<br />

Hierbij is rekening gehouden met de beschikbare informatie<br />

met betrekking tot marktontwikkelingen. Er is geen gebruik<br />

gemaakt van extrapolaties met groeipercentages welke uitgaan<br />

boven inflatie.<br />

Vanwege diverse schattingen die hierbij aan de orde zijn<br />

hanteert DELTA een bandbreedte ten aanzien van de bepaling<br />

van de fair value van de putopties. De waardering van de<br />

putopties per balansdatum past binnen deze bandbreedte.<br />

Mutatieoverzicht overige langlopende verplichtingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Waarde per 1 januari 153.941 292.991<br />

Vrijval uitgestelde belastingverplichting (via resultaat) (5.530) (3.793)<br />

Overige mutaties in uitgestelde belastingverplichting - (1.425)<br />

Mutatie uitgestelde belastingverplichting (5.530) (5.218)<br />

Vrijval vooruitontvangen omzet (via resultaat) (8.143) (8.666)<br />

Vooruitontvangen omzet 14.430 10.822<br />

Mutatie putoptie Indaver 152.277 (138.913)<br />

Overige mutaties (59) 2.925<br />

Totaal overige langlopende verplichtingen 306.916 153.941<br />

93


Geconsolideerde jaarrekening<br />

12. Kortlopende verplichtingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Handelscrediteuren 311.725 324.381<br />

Actuele vennootschapsbelasting 10.218 9.148<br />

Overige actuele belastingverplichtingen 63.196 50.043<br />

Vooruitontvangen omzet 13.172 13.401<br />

Onderhanden projecten voor derden 3.603 -<br />

Kortlopend deel van voorzieningen 12.254 15.876<br />

Kortlopend deel van de langlopende verplichtingen 61.818 22.301<br />

Putoptie Indaver - 146.511<br />

Overlopende passiva 71.202 78.270<br />

Overige kortlopende verplichtingen 133.020 247.082<br />

Bankkrediet 98.303 66.429<br />

Totaal kortlopende verplichtingen (exclusief derivaten) 645.491 726.360<br />

De overige actuele belastingverplichtingen bestaan voor het<br />

grootste deel uit nog af te dragen omzetbelasting. Verder bestaan<br />

de actuele belastingverplichtingen uit te betalen loonbelasting<br />

en sociale lasten, vennootschapsbelasting en af te dragen<br />

energiebelasting.<br />

Onder kortlopende verplichtingen zijn naast de overige<br />

kortlopende schulden en transitorische posten, ook de voor 2013<br />

geplande aflossingen op langlopende leningen en onttrekkingen<br />

aan voorzieningen opgenomen.<br />

Zoals bij de langlopende verplichtingen toegelicht, is de putoptie<br />

die de minderheidsaandeelhouders van Indaver houden als<br />

gevolg van de wijziging in termijn van eventuele uitoefening,<br />

verplaatst van kortlopende naar langlopende verplichtingen.<br />

94


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen<br />

Hieronder is een overzicht opgenomen van de niet uit de balans<br />

blijkende rechten en verplichtingen, voor zover deze een belang<br />

van EUR 5 mln. overschrijden.<br />

A. Operationeel<br />

Portfolio handelscontracten DELTA Energy B.V.<br />

Het risicobeleid van DELTA is erop gericht om de uit de<br />

productieactiva en lange termijn inkoopcontracten resulterende<br />

risicoposities actief te beheersen. Uit handelstransacties<br />

voortvloeiende posities worden door middel van een<br />

strikt toegepast systeem van limieten in omvang beperkt.<br />

Daarbij wordt gebruik gemaakt van zowel financiële als<br />

energiederivaten, waaronder swaps, opties en forwards.<br />

De in de portfolio opgenomen verkoopcontracten hangen<br />

samen met de energieleveringen aan eindverbruikers en<br />

handelspartijen en de daaraan gerelateerde financiële<br />

instrumenten. Op balansdatum bedraagt de waarde van de<br />

verkoopcontracten EUR 1.040 mln. (2011: EUR 1.068 mln.).<br />

De in de portfolio opgenomen inkoopcontracten hebben<br />

betrekking op de productie- en inkoopovereenkomsten met<br />

handelspartijen en daaraan gerelateerde contracten aangaande<br />

financiële instrumenten. Op balansdatum bedraagt de waarde<br />

van de inkoopcontracten ultimo <strong>2012</strong> EUR 3.238 mln. (2011: EUR<br />

3.751 mln.).<br />

De waardering van de financiële instrumenten wordt in<br />

samenhang met transacties die zijn afgesloten in het kader<br />

van de fysieke goederenhandel op basis van marktwaarden<br />

vastgesteld.<br />

Voorraad CO 2<br />

-rechten<br />

DELTA heeft een aantal in <strong>2012</strong> verkregen CO 2<br />

-emissie rechten<br />

niet aangewend voor productie van energie noch verkocht<br />

gedurende <strong>2012</strong>.<br />

Investeringsverplichtingen<br />

Ultimo <strong>2012</strong> is de vennootschap financiële verplichtingen<br />

aangegaan voor een bedrag van ca. EUR 90,0 mln. (2011:<br />

EUR 59,9 mln.) met betrekking tot nog uit te voeren<br />

investeringswerken.<br />

Borssele convenant<br />

In 2006 is met de landelijke overheid een convenant gesloten<br />

met betrekking tot de openstelling van de kerncentrale tot<br />

ultimo 2033. In dit kader zijn ook afspraken gemaakt ten<br />

aanzien van de inspanningen welke DELTA (en Essent) zich<br />

zal getroosten om nieuwe ontwikkelingen op het gebied van<br />

duurzame energie technisch en financieel ter hand te nemen en<br />

te ondersteunen.<br />

Naast participatie in Sustainable Energy Technology (SET)<br />

Fund C.V. betreft dit verplichtingen aangaande investeringen<br />

in Additionele Innovatieve Projecten. In <strong>2012</strong> is ook een<br />

participatie genomen in Sustainable Energy Technology (SET)<br />

Fund II C.V.<br />

Cross border lease verbrandingsoven<br />

Op 17 augustus 1999 heeft Indaver een cross border<br />

lease overeenkomst afgesloten met een Amerikaanse<br />

investeerder met betrekking tot het gebruik van lijn 1 en 2<br />

van de verbrandingsoven in Doel. De initiële leasetermijn<br />

heeft een looptijd van 25,4 jaar met de optie voor een<br />

onderhoudscontract voor een extra termijn van 13 jaar. Onder<br />

de afspraken van deze lease heeft Indaver op de ingangsdatum<br />

van de lease een bedrag ad USD 135 mln. ontvangen en hiervan<br />

USD 129,4 mln. op deposito geplaatst. Met het geplaatste<br />

deposito is bij banken met een hoge credit rating een vrijwel<br />

volledig gedekte betalingsovereenkomst afgesloten. In 2011<br />

is een additionele bankgarantie gesteld ten behoeve van de<br />

Amerikaanse tegenpartij.<br />

Lange termijn contracten voor de verwerking van afval<br />

Indaver heeft diverse lange termijn contracten afgesloten voor<br />

de verwerking van afval. Deze worden gedekt door up-front<br />

betalingen. Deze betalingen zijn opgenomen op de balans<br />

(<strong>2012</strong>: EUR 44,8 mln; 2011: EUR 48,9 mln).<br />

In enkele gevallen is aan klanten een putoptie toegekend die<br />

het recht verleent om een gedeelte van deze rechten terug<br />

te verkopen aan Indaver. Hiervoor wordt geen verplichting<br />

opgenomen, aangezien het niet aannemelijk wordt geacht dat<br />

deze putopties worden uitgeoefend.<br />

95


Geconsolideerde jaarrekening<br />

B. Zekerheden en garanties<br />

DELTA heeft een aantal financiële zekerheden verstrekt en<br />

ontvangen als waarborg voor aangegane transacties:<br />

(x EUR 1.000)<br />

Verstrekte zekerheden<br />

Termijn in jaren<br />

< 1 jaar 1 – 5 jaren > 5 jaar Totaal<br />

Zekerheden verstrekt voor geassocieerde deelnemingen en joint ventures 26.824,4 20.797,6 7.506,0 55.128,0<br />

Overige verstrekte zekerheden 91.841,7 10.731,0 48.213,7 150.786,4<br />

Totaal verstrekte zekerheden 118.666,1 31.528,6 55.719,7 205.914,4<br />

Ontvangen zekerheden<br />

Termijn in jaren<br />

< 1 jaar 1 – 5 jaren > 5 jaar Totaal<br />

Ontvangen zekerheden voor geassocieerde deelnemingen en joint ventures - - - -<br />

Overige ontvangen zekerheden 52.760,6 9.134,7 121.167,4 183.062,7<br />

Totaal ontvangen zekerheden 52.760,6 9.134,7 121.167,4 183.062,7<br />

Belangrijkste verstrekte zekerheden<br />

DELTA heeft zich borg gesteld ten behoeve van de provincie<br />

Zeeland voor de financiële verplichtingen die samenhangen<br />

met de eindafdichting van de afvalbergingen Koegorspolder<br />

en Noord en Midden Zeeland; deze borgtocht bedraagt in<br />

totaliteit EUR 22,3 mln. Evenzo heeft DELTA zich ten behoeve<br />

van de provincie Zuid-Holland borg gesteld tot financiële<br />

zekerheid voor de eindafdichting van de Afvalberging Derde<br />

Merwedehaven te Dordrecht; deze borgtocht bedraagt<br />

EUR 24,6 mln. Daarnaast heeft DELTA een garantie afgegeven<br />

met betrekking tot de bouw van windpark Kreekraksluis voor<br />

een bedrag van EUR 31,9 mln.<br />

Ook heeft Indaver zich garant gesteld voor bankleningen<br />

aangegaan door de joint venture Sleco Centrale.<br />

Per 31 december <strong>2012</strong> bedraagt deze garantie EUR 25 mln.<br />

Belangrijkste ontvangen zekerheden<br />

De ontvangen zekerheden hebben voor een bedrag van<br />

EUR 141,6 mln. betrekking op ontvangen garanties voor<br />

handelsactiviteiten van DELTA.<br />

Indaver heeft bankgaranties ontvangen van klanten en<br />

leveranciers voor een bedrag van EUR 18,8 mln.<br />

Indaver heeft voor een bedrag van EUR 88,8 mln. bankgaranties<br />

uitgegeven, waarvan EUR 51,9 mln. samenhangt met transport<br />

en behandeling van afvalstromen en EUR 36,9 mln. met een<br />

cross border lease die in het verleden is aangegaan.<br />

96


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

C. Juridische procedures en claims<br />

Splitsingsplan – Wet Onafhankelijke Netwerkbedrijven (WON)<br />

De Minister heeft op 2 december 2009 het splitsingsplan<br />

goedgekeurd. Het Gerechtshof in ’s-Gravenhage heeft op<br />

22 juni 2010 de Splitsingswet op onderdelen onverbindend<br />

verklaard. In het licht van dit vonnis is de splitsing niet<br />

geëffectueerd; wel is zoveel mogelijk en zover als noodzakelijk<br />

voldaan aan de voorwaarden gesteld door de Minister. Tegen de<br />

uitspraak is cassatie ingesteld door de Staat. Op 24 februari<br />

<strong>2012</strong> heeft de Hoge Raad de zaak doorverwezen naar het Hof<br />

van Justitie van de Europese Unie in Luxemburg. Op 14 januari<br />

2013 vond mondelinge behandeling bij het Hof plaats.<br />

Naar verwachting volgt de uitspraak van het Europese Hof niet<br />

voor eind 2013. Na de uitspraak van het Europese Hof wordt de<br />

zaak terugverwezen naar de Hoge Raad.<br />

Gerechtelijke procedures<br />

Tegen DELTA is een procedure aangespannen door<br />

een voormalige minderheidsaandeelhouder in een<br />

groepsmaatschappij, waarbij deze claimt dat schade is<br />

toegebracht welke de betreffende partij vergoed wenst te zien<br />

door DELTA. Er is uitspraak gedaan waarbij DELTA volledig in het<br />

gelijk is gesteld. Inmiddels is hoger beroep ingesteld door de<br />

wederpartij.<br />

97


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Toelichting op de geconsolideerde winst‐en-verliesrekening<br />

13. Netto omzet<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Levering van en handel in elektriciteit 1.083.693 1.001.782<br />

Levering van en handel in gas 337.217 423.692<br />

Transport elektriciteit & gas 112.417 105.188<br />

Kabel, internet en telecommunicatie 75.076 72.216<br />

Afvallogistiek en milieudiensten 504.633 498.882<br />

Overige omzet 58.757 83.339<br />

Totaal 2.171.793 2.185.099<br />

Van de totale omzet elektriciteit en gas is een deel geraamd in<br />

relatie tot de over het kalenderjaar gespreide meteropneming<br />

bij de kleinverbruikers. Binnen het energiesegment nam<br />

het handelsvolume toe, ondanks het verlies van een aantal<br />

grote klanten door faillissementen. Afvalverwerker Indaver<br />

behaalde voor het eerst een omzet van meer dan EUR 500<br />

mln. Bestendige klantrelaties, de hoge bezettingsgraad<br />

van de installaties en de ingebruikname van de nieuwe<br />

verbrandingsinstallatie voor medisch afval in Antwerpen<br />

droegen bij aan de gunstige ontwikkeling. Door de introductie<br />

van nieuwe diensten en de toename van het aandeel digitale<br />

tv-kijkers steeg de omzet in het kabelsegment met 4%.<br />

De omzet kan als volgt worden gespecificeerd naar geografie:<br />

(x EUR 1.000)<br />

Omzet naar land<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Nederland 1.412.659 1.285.637<br />

België 204.651 220.375<br />

Groot-Brittannië & Ierland 354.836 265.257<br />

Duitsland 168.109 271.762<br />

Overige EU 28.708 142.068<br />

Buiten EU 2.830 -<br />

Totaal netto omzet 2.171.793 2.185.099<br />

De omzet per land bestaat uitsluitend uit externe opbrengsten.<br />

De omzet buiten Nederland wordt vrijwel geheel gerealiseerd<br />

binnen de segmenten Energie en Afval.<br />

98


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

14. Inkoopwaarde van de omzet<br />

17. Diensten van derden, materiaalkosten en<br />

andere externe kosten<br />

Een deel van de benodigde elektriciteit wordt ingekocht bij<br />

verbonden partijen EPZ, Sloe Centrale, Elsta en BMC Moerdijk,<br />

waarin DELTA een kapitaalbelang heeft. Deze inkoop vindt<br />

grotendeels plaats op cost-plus basis.<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Werkzaamheden en diensten van derden 165.428 167.045<br />

Materiaalverbruik 55.648 56.562<br />

Andere externe kosten 19.786 19.164<br />

Totaal diensten van derden etc. 240.862 242.771<br />

15. Overige bedrijfsopbrengsten<br />

De overige opbrengsten bestaan voornamelijk uit vergoeding<br />

door derde partijen voor verleende diensten.<br />

16. Waardering reële waardemutatie<br />

handelsportefeuille<br />

DELTA maakt gebruik van derivaten om prijs- en valutarisico’s<br />

die voortvloeien uit energie commodity-contracten<br />

(elektriciteit, gas, kolen en olie) af te dekken. DELTA past<br />

hiervoor cashflowhedging (kasstroom afdekking) toe,<br />

waarbij door middel van hedge-transacties het risico van<br />

schommelingen in (toekomstige) kasstromen die het resultaat<br />

kunnen beïnvloeden, wordt afgedekt.<br />

De hedges zijn toewijsbaar aan een specifiek risico dat is<br />

gerelateerd aan een balanspost dan wel een toekomstige<br />

transactie die hoogst waarschijnlijk is. Het effectieve deel van<br />

de wijzigingen in de reële waarde van de hedge-reserve wordt<br />

in het eigen vermogen onder de hedge-reserve verwerkt. De<br />

cumulatieve bedragen die in het eigen vermogen zijn verwerkt,<br />

worden overgeheveld naar het resultaat in dezelfde periode als<br />

waarin de afgedekte transactie in het resultaat wordt verwerkt.<br />

Het gedeelte van de waardemutatie van de contractenportfolio<br />

dat niet is afgedekt door hedge-contracten (de niet-effectieve<br />

hedges) wordt als reële waardemutatie in de resultatenrekening<br />

opgenomen.<br />

Een groot deel van de externe kosten is gerelateerd aan<br />

de operationele activiteiten van Indaver. De kosten voor<br />

materiaalverbruik door Indaver bedragen EUR 52,9 mln. in <strong>2012</strong>,<br />

de kosten voor werkzaamheden en diensten van derden<br />

EUR 97,0 mln. en overige externe kosten EUR 6,2 mln.<br />

De overige werkzaamheden door derden betreffen voornamelijk<br />

kosten in verband met elektriciteits-, gas- en digitale<br />

infrastructuur. Ook zijn de ICT-kosten onder werkzaamheden en<br />

diensten van derden opgenomen.<br />

De prijsontwikkelingen op de energiemarkten hebben in <strong>2012</strong><br />

geleid tot een negatieve ontwikkeling van de reële waarde van<br />

de contractenportfolio van EUR 1,4 mln., waarvan<br />

EUR 5,0 mln. ten laste van het resultaat is gekomen en<br />

EUR 3,6 mln. ten gunste van het eigen vermogen.<br />

99


Geconsolideerde jaarrekening<br />

18. Personeelskosten<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Salarissen 155.869 156.184<br />

Sociale lasten 25.643 24.631<br />

Pensioenlasten 17.095 16.420<br />

Overige personeelskosten 11.851 16.516<br />

Personeelskosten 210.458 213.751<br />

Geactiveerde personeelskosten (6.404) (2.145)<br />

Totaal personeelskosten 204.054 211.606<br />

Aantal medewerkers (FTE) per 31 december <strong>2012</strong> resp. 2011 2.954 2.977<br />

FTE m.b.t. beëindigde bedrijfsactiviteiten/aangehouden voor verkoop 128 17<br />

Aantal FTE gerelateerd aan bovenstaande personeelskosten 2.826 2.960<br />

Gemiddeld aantal FTE (gerelateerd aan bovenstaande personeelskosten) 2.824 2.993<br />

De FTE’s gerelateerd aan beëindigde bedrijfsactiviteiten hebben<br />

betrekking op DELTA Industriële Reiniging B.V.<br />

FTE gemiddeld per segment <strong>2012</strong><br />

Energie + Corporate 720<br />

Afval 1.478<br />

Netwerken 626<br />

Totaal 2.824<br />

FTE gemiddeld geografisch <strong>2012</strong><br />

Nederland 1.618<br />

Buiten Nederland 1.206<br />

Totaal 2.824<br />

100


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Bezoldiging statutaire bestuurders DELTA N.V. conform<br />

inschrijving Kamer van Koophandel<br />

Het beloningsbeleid voor de statutaire bestuurders is op<br />

voorstel van de Raad van Commissarissen vastgesteld door de<br />

Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Het uitgangspunt<br />

voor het beloningsbeleid is dat DELTA N.V. een zodanige<br />

beloning toekent dat de mensen die beschikken over de juiste<br />

kennis en ervaring, uit de markt aangetrokken kunnen worden<br />

en voor DELTA N.V. kunnen worden behouden.<br />

De statutaire bestuurders hebben een arbeidsovereenkomst<br />

voor onbepaalde tijd en worden statutair voor een periode van<br />

vier jaar benoemd. Het arbeidscontract is daarop afgestemd<br />

en bevat naast een opzegtermijn een geclausuleerde<br />

beëindigingvergoeding van maximaal één jaar conform de<br />

Governance Code.<br />

De Raad van Commissarissen stelt jaarlijks de bezoldiging van<br />

de statutaire bestuurders vast. Vanaf 2010 geldt hiervoor het<br />

M-niveau van de bestuurdersmarkt in Nederland als het ijkpunt<br />

voor het vaststellen van het bruto vast salaris; dit betekent<br />

dat de helft van de vergelijkbare functies (middels een Hay<br />

waardering) in de markt hoger wordt beloond en de helft lager.<br />

De jaarlijkse beloning kent ook een variabel deel; dit wordt<br />

gerelateerd aan de realisatie van een aantal overeengekomen<br />

doelstellingen binnen het lopende jaar. Het maximum van deze<br />

variabele beloning bedraagt 30% van het bruto vast jaarsalaris.<br />

Jaarlijks worden de in dit kader te behalen doelstellingen<br />

door de Raad van Commissarissen en de CEO geformuleerd en<br />

vastgesteld; deels zijn deze doelstellingen van financiële van<br />

aard (netto resultaat en kasstromen) en deels gerelateerd aan<br />

persoonlijke doelstellingen, het persoonlijk functioneren en het<br />

leveren aan een bijdrage aan bedrijfsbrede HR doelstellingen.<br />

De statutaire bestuurders nemen ook deel aan de voor alle<br />

werknemers van de onderneming geldende pensioenregeling<br />

(Stichting Pensioenfonds ABP).<br />

Specificatie bezoldiging bestuurders<br />

(bedragen in euro’s)<br />

<strong>2012</strong> R.J. Frohn (CEO) F. Verhagen (CFO)<br />

Bruto vast jaarsalaris 218.750 280.000<br />

Pensioenlasten werkgever 60.853 64.821<br />

Variabele beloning - 79.125<br />

Totaal 279.603 423.946<br />

Per 1 juni <strong>2012</strong> is de heer Frohn benoemd als CEO van DELTA N.V.<br />

De eenmalige crisisheffing die verschuldigd is ten behoeve<br />

van bestuurders als gevolg van de in <strong>2012</strong> in werking getreden<br />

‘Wet uitwerking fiscale maatregelen Begrotingsakkoord 2013’<br />

bedraagt EUR 32.672,- . Gezien de aard van deze heffing is dit<br />

bedrag niet opgenomen in de post ‘bezoldiging bestuurders’.<br />

De bezoldiging bestuurders bedroeg in 2011 in totaal EUR 1,9<br />

mln. In deze bezoldiging is de ontslagvergoeding opgenomen<br />

voor de voormalige CEO. Daarnaast hadden gedurende een<br />

gedeelte van 2011 vier leden zitting in de Raad van Bestuur,<br />

voordat deze werd teruggebracht naar twee leden.<br />

101


Geconsolideerde jaarrekening<br />

19. Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Immateriële vaste activa<br />

Afschrijvingen op immateriële vaste activa 17.111 25.894<br />

Bijzondere waardeverminderingen 298 125<br />

Materiële vaste activa<br />

Afschrijvingen op materiële vaste activa 98.451 90.232<br />

Bijzondere waardeverminderingen 23.932 7.349<br />

Terugname impairments - (1.104)<br />

Vrijval bijdragen van derden (ontvangen voor 2009) (6.265) (6.665)<br />

Naar resultaat uit beëindigde bedrijfsactiviteiten (1.692) (1.829)<br />

Totaal 131.835 114.002<br />

De bijzondere waardevermindering op materiële vaste<br />

activa heeft met name betrekking op een afwaardering<br />

van warmtekracht koppeling (WKK) installaties en de<br />

afwaardering van een transportaansluiting van een industrieel<br />

bedrijventerrein.<br />

102


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

20. Overige bedrijfskosten<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Dotatie voorziening debiteuren 8.165 2.365<br />

Overige bedrijfskosten 3.003 7.125<br />

Dotaties overige voorzieningen 5.945 311<br />

Totaal overige bedrijfskosten 17.113 9.801<br />

De belangrijkste reden voor dotatie aan de voorziening<br />

debiteuren is het faillissement van een belangrijke multi-utility<br />

klant.<br />

Onder de overige bedrijfskosten worden ook de honoraria welke<br />

zijn uitgekeerd aan de leden van de Raad van Commissarissen<br />

van de vennootschap verantwoord.<br />

De dotaties aan de overige voorzieningen betreffen met name<br />

dotaties aan voorzieningen voor verlieslatende contracten.<br />

Beloning Raad van Commissarissen <strong>2012</strong><br />

Vanaf 1 januari 2011 bestaat de Raad van Commissarissen<br />

(RvC) uit de voorzitter en vier commissarissen. De bezoldiging<br />

bedraagt op jaarbasis:<br />

Voorzitter RvC EUR 41.000,-<br />

Lid RvC EUR 25.600,-<br />

Lid Audit Committee EUR 5.200,-<br />

Per 1 juni <strong>2012</strong> is de heer Frohn benoemd als CEO van DELTA<br />

N.V. en is dientengevolge uit de Raad van Commissarissen<br />

getreden. De hiermee ontstane vacature is per ultimo jaar nog<br />

niet ingevuld.<br />

De totale vergoeding aan de leden van de RvC bedroeg in <strong>2012</strong><br />

EUR 169.000,-, waarvan EUR 27.500,- betrekking had op een<br />

adviesvergoeding voor een voormalig commissaris.<br />

Over 2011 bedroeg de totale bezoldiging EUR 153.000,-.<br />

103


Geconsolideerde jaarrekening<br />

21. Resultaat uit deelnemingen<br />

Het resultaat uit deelnemingen betreft het resultaat dat<br />

toekomt aan DELTA vanuit de participatie in joint ventures en<br />

geassocieerde deelnemingen.<br />

In <strong>2012</strong> ligt het resultaat uit deelnemingen met EUR 78 mln.<br />

boven het niveau van 2011. Het resultaat van deelneming Evides<br />

kent ook in <strong>2012</strong> een incidentele bate, waardoor de winst op<br />

hetzelfde peil als in 2011 blijft.<br />

In <strong>2012</strong> is een boekwinst gerealiseerd op de verkoop van de<br />

participatie in N.V. KEMA. Daar staat tegenover dat in <strong>2012</strong> het<br />

eerste volledige jaar is, dat de afschrijving van de reële waarde<br />

van de vorig jaar verworven additionele 20% participatie in EPZ<br />

deels wordt afgeschreven.<br />

Het resultaat van Sloe Centrale is in <strong>2012</strong> beter dan in 2011,<br />

onder andere door ontvangen uitkering van in het verleden<br />

ingediende schadeclaims bij een verzekeringsmaatschappij.<br />

104


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

22. Financiële baten en lasten<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Financieringsbaten 3.562 5.669<br />

Financieringslasten (22.408) (23.727)<br />

Rente dotatie aan voorzieningen (9.977) (3.716)<br />

Overige financiële baten en lasten (1.473) (2.790)<br />

(30.296) (24.564)<br />

Geactiveerde rente 513 249<br />

Totaal van financiële baten en lasten (29.783) (24.315)<br />

De rentelasten zijn met EUR 22,4 mln. ongeveer EUR 1,3 mln.<br />

lager dan in 2011. Dit wordt met name veroorzaakt door de<br />

lagere schuldpositie in <strong>2012</strong>.<br />

De hogere rentedotatie aan voorzieningen is het gevolg<br />

van de in 2011 gevormde voorzieningen voor verlieslatende<br />

contracten. Dit zorgt de komende jaren voor een hoger niveau<br />

van rentedotaties.<br />

Het gehanteerde rentepercentage voor activering van de<br />

bouwrente bedroeg in <strong>2012</strong> 1,9% (2011: 2,3%).<br />

105


Geconsolideerde jaarrekening<br />

23. Vennootschapsbelasting<br />

(x EUR 1.000)<br />

Vennootschapsbelasting:<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Vennootschapsbelasting over boekjaar (5.995) (10.944)<br />

Mutaties uitgestelde belastingvorderingen/-verplichtingen (7.204) (24.772)<br />

Totaal belastingen (13.199) (35.716)<br />

Waarvan gerapporteerd onder beëindigde bedrijfsactiviteiten 702 (175)<br />

Belastingen gerapporteerd in de winst-en-verliesrekening (13.901) (35.541)<br />

Effectieve belastingdruk (inclusief beëindigde bedrijfsact.) 12,8% 28,3%<br />

Vennootschapsbelasting over boekjaar:<br />

De aansluiting tussen het resultaat voor belastingen en het feitelijk belastbaar bedrag met de hieruit<br />

voortvloeiende belastinglast is als volgt:<br />

Resultaat voor belastingen (incl. beëindigde bedrijfsactiviteiten) 103.395 126.421<br />

Deelnemingsvrijstelling (133.545) (237.255)<br />

EIA/MIA regeling - (1.857)<br />

Tijdelijke verschillen in verband met waardering van activa en voorzieningen (incl. VAMIL) 3.695 60.515<br />

Overige verschillen 646 458<br />

Belastbaar bedrag binnenland (25.809) (51.718)<br />

Vigerende belastingtarief Nederland vanaf 2011 25,00% 25,00%<br />

Belasting in het boekjaar - -<br />

Correctie voorgaande jaren 1.890 (728)<br />

Belasting buitenlandse meerderheidsdeelnemingen (7.885) (10.216)<br />

Vennootschapsbelasting over boekjaar (5.995) (10.944)<br />

Mutaties uitgestelde belastingvorderingen/-verplichtingen<br />

De bate vloeit voort uit verschillen tussen de commerciële en fiscale winstberekening alsmede uit<br />

toekomstige verliescompensatie.<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Toepasbare verliescompensatie 6.452 12.186<br />

Tijdelijke verschillen (4.493) (20.480)<br />

Mutaties in de latentie voor verrekenbare verliezen (10.757) (19.041)<br />

Correctie voorgaande jaren 1.594 440<br />

Mutaties belastingvoorzieningen bij buitenlandse meerderheidsdeelnemingen - 2.123<br />

Mutaties in de belastingvoorzieningen (7.204) (24.772)<br />

Geconsolideerd overzicht eigen vermogen<br />

Latente belastingen gerelateerd aan posten direct verwerkt in het eigen vermogen:<br />

Netto-waardering hedge-relaties (1.408) (16.098)<br />

(1.408) (16.098)<br />

106


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

24. Activiteiten aangehouden voor verkoop en beëindigde bedrijfsactiviteiten<br />

Op 6 maart <strong>2012</strong> heeft de directie van DELTA N.V. besloten om<br />

de activiteiten van DELTA Industriële Reiniging B.V. niet langer<br />

te continueren binnen de DELTA groep. Op 1 februari 2013 heeft<br />

de closing van de verkoop van de activiteiten plaatsgevonden.<br />

In november 2011 heeft de directie van DELTA besloten tot<br />

verkoop van de groepsmaatschappijen Triqua B.V. en DELTA<br />

MBR B.V. Per 14 december <strong>2012</strong> heeft overdracht van activa/<br />

passiva van Triqua B.V. plaatsgevonden. Van DELTA MBR B.V.<br />

zijn de aandelen overgedragen.<br />

Daarnaast zijn onder de beëindigde bedrijfsactiviteiten nog<br />

enkele kosten en opbrengsten opgenomen met betrekking tot<br />

DELTA Biovalue B.V. (in faillissement per 14 december 2010),<br />

Solland Solar (verkocht in juli 2011), activiteiten van Sunergy<br />

Investco B.V. en de in <strong>2012</strong> verkochte deelnemingen Fesil<br />

Sunergy AS en Solsilc Development Company AS.<br />

Op basis van bovenstaande ontwikkelingen zijn alle hieruit<br />

voortvloeiende financiële gevolgen in kaart gebracht; deze zijn<br />

in de winst-en-verliesrekening verantwoord onder “resultaat na<br />

belastingen uit beëindigde bedrijfsactiviteiten” en op de balans<br />

onder “activa/passiva aangehouden voor verkoop”.<br />

24.1 Winst-en-verliesrekening<br />

24.2 Balans<br />

De waarde van de “activa, aangehouden voor verkoop” is<br />

conform IFRS 5 per saldo vastgesteld op ongeveer EUR 2 mln.<br />

Dit bedrag is een inschatting van de directe opbrengstwaarde,<br />

rekening houdend met verkoopkosten.<br />

Zowel de activa als passiva aangehouden voor verkoop hebben<br />

met name betrekking op de afwikkeling van DELTA Industriële<br />

Reiniging B.V. per 1 februari 2013.<br />

24.3 Kasstroomoverzicht<br />

In het geconsolideerde kasstroomoverzicht van DELTA N.V.<br />

zijn de volgende bedragen opgenomen voor bovengenoemde<br />

activiteiten:<br />

In totaal is de operationele kasstroom van de beëindigde<br />

bedrijfsactiviteiten ongeveer EUR 1 mln. negatief. Deze uitgaven<br />

zijn verwerkt op de lijn “overige mutaties”.<br />

Onder de kasstroom uit “overige vorderingen en schulden”<br />

zijn de uitgaven ten laste van het ultimo 2011 voorziene bedrag<br />

verwerkt. Het totaalbedrag is ongeveer EUR 2 mln. negatief.<br />

Het gecombineerde resultaat van bovengenoemde activiteiten<br />

op de winst-en-verliesrekening van DELTA kan als volgt worden<br />

weergegeven:<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Resultaat voor belastingen (2.087) (11.490)<br />

Vennootschapsbelasting 702 (175)<br />

Netto Resultaat (1.385) (11.665)<br />

Het grootste aandeel in het negatieve resultaat uit beëindigde<br />

bedrijfsactiviteiten in <strong>2012</strong> is toe te rekenen aan DELTA<br />

Industriële Reiniging B.V. Triqua/DELTA MBR B.V. en ook<br />

Sunergy leverden een positieve bijdrage in <strong>2012</strong>.<br />

107


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Toelichting op het geconsolideerde kasstroomoverzicht<br />

Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. Gezien het feit dat enkele posten in de winst-en-verliesrekening<br />

en de balans geen directe kasstroom effecten genereren, is voor deze bestanddelen de kasstroom geneutraliseerd. Dit betreft met<br />

name een drietal onderdelen:<br />

Behandeling derivaten<br />

De reële waardemutatie van handelscontracten leidt enerzijds tot (langlopende en kortlopende) mutaties op zowel de activa als<br />

op de passivazijde van de balans. Anderzijds worden deze mutaties deels verwerkt in het bedrijfsresultaat en deels in de hedgereserve,<br />

als onderdeel van het Groepsvermogen. Geen van deze wijzigingen heeft echter een directe kasstroom tot gevolg. Daarom<br />

zijn alle mutaties binnen de operationele kasstroom verwerkt, waardoor de positieve en negatieve mutaties elkaar neutraliseren.<br />

Resultaat uit deelnemingen<br />

Het resultaat uit deelnemingen wordt slechts gedeeltelijk uitgekeerd in de vorm van dividenden; het gedeelte dat niet wordt<br />

uitgekeerd leidt tot een toename van het eigen vermogen van de betreffende onderneming en daarmee tot een balansmutatie van de<br />

financiële vaste activa bij DELTA. Dientengevolge is er voor gekozen om in de kasstroom alleen de werkelijke dividendontvangsten<br />

te verwerken.<br />

Vennootschapsbelasting<br />

In het resultaat is niet alleen rekening gehouden met de te betalen vennootschapsbelasting, gerelateerd aan het belastbaar<br />

resultaat, maar ook met de latente belastingvorderingen en -verplichtingen welke voortvloeien uit compensabele verliezen en<br />

de overeenkomst met de Belastingdienst ten aanzien van de fiscale waardering van de openingsbalans 1998. Daar de mutaties in<br />

de latenties niet leiden tot een daadwerkelijke kasstroom zijn de mutaties in de latente belastingvorderingen en schulden uit de<br />

kasstroom geëlimineerd.<br />

De kasstroom uit bedrijfsactiviteiten is hoger dan in 2011. In <strong>2012</strong> is de werkkapitaalpositie verbeterd door gerichte sturing.<br />

In de operationele kasstroom zijn onder de “overige mutaties” de uitgaven verwerkt voor zover die ultimo 2011 niet waren voorzien<br />

voor de beëindigde bedrijfsactiviteiten, met name voor DELTA Industriële Reiniging B.V., Triqua B.V./DELTA MBR B.V. en Sunergy.<br />

Onder de mutaties in “overige vorderingen/schulden” zijn de uitgaven verwerkt die ultimo 2011 waren voorzien. De bedragen zijn<br />

EUR 1 mln. negatief respectievelijk EUR 2 mln. negatief. In 2011 was de kasstroom uit beëindigde bedrijfsactiviteiten EUR 35 mln.<br />

negatief.<br />

De investeringsuitgaven voor materieel en immaterieel vast actief zijn in <strong>2012</strong> lager dan in 2011. Er is een restrictief beleid gevoerd<br />

ten aanzien van investeringen. Daarnaast zorgen de verkoop van de aandelen N.V. KEMA en diverse activa voor een kasinstroom.<br />

Door het positieve saldo van operationele en investeringskasstroom heeft in <strong>2012</strong> aflossing van externe leningen plaatsgevonden.<br />

Bovendien heeft uitbetaling van het dividend van EUR 40 mln. aan de aandeelhouders plaatsgevonden.<br />

108


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Gebeurtenissen na balansdatum<br />

Er zijn geen gebeurtenissen na balansdatum te vermelden.<br />

109


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Geconsolideerde deelnemingen<br />

Deelneming<br />

Vestigingsplaats<br />

Aandeel in de deelneming 1)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Stem<br />

rechten<br />

DELTA Infra B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Zeeuwse Netwerkholding N.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Netwerkbedrijf B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Energy B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Ficus Holding B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Pipe B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Deltius B.V. Ritthem 100% 100% 100%<br />

Windpark Kreekraksluis B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Tolling Sloe B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Saefthinge N.V. Doel, België 99,9% 99,9% 99,9%<br />

Limo Energie Nederland B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Litro Energie Nederland B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Comfort B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Kabelcomfort Netten B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

ZeelandNet B.V. Kamperland 100% 100% 100%<br />

Internetservices Zeeland B.V. Kamperland n.v.t. 100% n.v.t.<br />

Internetplatform Zeeland B.V. Kamperland n.v.t. 100% n.v.t.<br />

DELTA Energy Belgium N.V. Doel, België 99,9% 99,9% 99,9%<br />

DELTA Industriële Reiniging B.V. Bergen op Zoom 100% 100% 100%<br />

DELTA Investerings Maatschappij B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Onroerend Goed Ontwikkelingsmaatschappij B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Stichting DELTA Zeeland Fonds Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA Development & Water B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

DELTA MBR B.V. Middelburg n.v.t. 100% n.v.t.<br />

Triqua B.V. Wageningen 100% 100% 100%<br />

DELTA Biovalue B.V. (in staat van faillissement) Eemshaven 100% 100% 100%<br />

DELTA Biovalue Nederland B.V. (in staat van faillissement) Eemshaven 100% 100% 100%<br />

DELTA Biopat B.V. (in staat van faillissement) Eemshaven 100% 100% 100%<br />

DELTA Solar B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Sunergy Investco B.V. Middelburg 100% 100% 100%<br />

Solsilc Development Company AS Noorwegen n.v.t. 60% n.v.t.<br />

1) Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld.<br />

110


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Deelneming<br />

Vestigingsplaats<br />

Aandeel in de deelneming 1)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Stem<br />

rechten<br />

Indaver N.V. België 75% 75% 75%<br />

Indaver Participaties N.V. België 99,9% 99,9% 99,9%<br />

Indaver Logistics N.V. België 99,9% 99,9% 99,9%<br />

Indaver Medical Services N.V. België 99,9% 99,9% 99,9%<br />

Indaver Italia S.R.L. Italië 100% 100% 100%<br />

Indaver Ireland Ltd Ierland 100% 100% 100%<br />

Indaver Energy Ltd Ierland 100% 100% 100%<br />

Indaver Nederland B.V. Nederland 100% 100% 100%<br />

Indaver Gevaarlijk Afval B.V. Nederland 100% 100% 100%<br />

Indaver Personeel B.V. Nederland 100% 100% 100%<br />

AROC B.V. Nederland 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Compost en Biomassa B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Biofuels B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Groencompost B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Composteren B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Impex B.V. ‘s-Gravenpolder 100% 100% 100%<br />

Zeeuwse Reinigingsdienst B.V. Terneuzen 99% 99% 99%<br />

DELTA Milieu Verwerking B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Recycling B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Perex B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Afvalbergingen B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Derde Merwedehaven B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Stortplaats Koegorspolder B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Stortplaats Noord en Midden Zeeland B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

DELTA Milieu Verbranding & Handel B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Depmer B.V. Terneuzen 100% n.v.t. 100%<br />

DELTA Milieu Personeel B.V. Terneuzen 100% 100% 100%<br />

Indaver Portugal SA Portugal 100% 100% 100%<br />

Indaver Schweiz AG Zwitserland 100% 100% 100%<br />

Indaver UK Ltd Groot-Brittannië 100% 100% 100%<br />

Indaver Deutschland GmbH Duitsland 51% 51% 51%<br />

SAV Zweite Beteiligungs GmbH & Co. KGHIM GmbH Duitsland 94,90% 94,90% 94,90%<br />

AVG Abfall-Verwertungs-Gesellschaft GmbH Duitsland 99,74% 99,74% 99,74%<br />

Gareg Umwelt-Logistik GmbH Duitsland 100% 100% 100%<br />

HIM GmbH Duitsland 93,83% 93,83% 93,83%<br />

Frassur GmbH Umweltschutz-Dienstleistungen Duitsland n.v.t. 100% n.v.t.<br />

Panse Wetzlar Entsorgung GmbH Duitsland 100% 100% 100%<br />

AVA Abwasser- und Verwertungsanlagen GmbH Duitsland n.v.t. 100% n.v.t.<br />

1) Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld.<br />

111


Geconsolideerde jaarrekening<br />

Niet-geconsolideerde deelnemingen<br />

Deelneming<br />

Vestigingsplaats<br />

Aandeel in de deelneming 1)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Stem<br />

rechten<br />

Joint Ventures<br />

DELTA Infra B.V.<br />

vof Diepp Etten-Leur n.v.t. 50,00% n.v.t.<br />

DELTA Energy B.V.<br />

N.V. EPZ Borssele 70,00% 70,00% 70,00%<br />

Sloewind B.V. Middelburg 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Windpark Distridam vof Terneuzen 50,00% 50,00% 50,00%<br />

PVNed Holding B.V. Middelburg 50,00% 50,00% 50,00%<br />

PVNed B.V. Middelburg 100,00% 100,00% 100,00%<br />

Arbel N.V. (België) Mechelen, België 99,90% 99,90% 99,90%<br />

BMC Moerdijk B.V. Moerdijk 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Sloe Centrale Holding B.V. Vlissingen 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Sloe Centrale B.V. Vlissingen 100,00% 100,00% 100,00%<br />

Sloe Centrale 3 B.V. Middelburg 50,00% n.v.t. 50,00%<br />

Windpark Kloosterboer B.V. Middelburg 50,00% n.v.t. 50,00%<br />

DELTA Industriële Reiniging B.V.<br />

Vedis Reiniging B.V. Terneuzen 50,00% 50,00% 50,00%<br />

DELTA Mourik Industrial Services (DEMIS) vof Terneuzen 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Indaver N.V.<br />

Sleco-Centrale N.V. België 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Svex N.V. België 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Wips N.V. België 50,00% 50,00% 50,00%<br />

HIM GmbH<br />

Gesellschaft fur die Verwertung<br />

von Sonderabfallen mbH& Co. KG<br />

Duitsland 50,00% 50,00% 50,00%<br />

DELTA Milieu Verbranding & Handel B.V.<br />

Depmer B.V. Dordrecht n.v.t. 50,00% n.v.t.<br />

DELTA Milieu Afvalbergingen B.V.<br />

Zeeuwgrond B.V. Nieuwdorp 50,00% 50,00% 50,00%<br />

DELTA Milieu Biofuels B.V.<br />

Ecofuels B.V. Well, Limburg 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Laarakker Landbouw B.V. Well, Limburg 100,00% 100,00% 100,00%<br />

DELTA N.V.<br />

Evides N.V. Rotterdam 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Elsta B.V. Middelburg 25,00% 25,00% 25,00%<br />

Elsta B.V. & Co C.V. Middelburg 24,75% 24,75% 24,75%<br />

DELTA/Essent Lighting vof Goes n.v.t. 50,00% n.v.t.<br />

Geassocieerde deelnemingen<br />

DELTA Netwerkbedrijf B.V.<br />

Zebra GasNetwerk B.V. Middelburg 33,33% 33,33% 33,33%<br />

Zebra Activa B.V. Middelburg 100,00% 100,00% 100,00%<br />

Zebra Pijpleiding vof Middelburg 33,33% 33,33% 33,33%<br />

Entrade Pipe B.V. Vught 100,00% 100,00% 100,00%<br />

Zebra Pijpleiding vof Middelburg 66,67% 66,67% 66,67%<br />

112 1) Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld.


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Deelneming<br />

Vestigingsplaats<br />

Aandeel in de deelneming 1)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Stem<br />

rechten<br />

DELTA Energy B.V.<br />

Windpark Neeltje-Jans B.V. Veere 40,00% 40,00% 40,00%<br />

Windpark Zeeland 1 B.V. Vlissingen/Kapelle-Schore 40,00% 40,00% 40,00%<br />

NPG Willebroek N.V. Antwerpen, België 49,00% 49,00% 49,00%<br />

WT I B.V. Amersfoort 40,00% n.v.t. 40,00%<br />

DELTA N.V.<br />

Sunergy Investco B.V.<br />

Fesil Sunergy AS Noorwegen n.v.t. 49,00% n.v.t.<br />

Partners Vliegveld Zeeland B.V. Middelburg 40,91% 40,91% 40,91%<br />

Zeeland Airport B.V. Middelburg 46,00% 46,00% 46,00%<br />

Indaver N.V.<br />

IHM cvba België 30,00% 30,00% 30,00%<br />

Ibogem cvba België 35,12% 35,12% 35,12%<br />

Intercommunale vereniging Verko N.V. België 39,90% 39,90% 39,90%<br />

Ecowest N.V. België 42,61% 42,61% 42,61%<br />

Indaver Participaties N.V.<br />

Sita Decontamination Services N.V. België 26,00% 26,00% 26,00%<br />

Ecov N.V. België 50,00% 50,00% 50,00%<br />

Ivago cvba België 50,00% 50,00% 50,00%<br />

N.V. Brussel Compost België 40,00% 40,00% 40,00%<br />

DELTA Milieu B.V.<br />

AZN Holding B.V. Wijster 20,00% 20,00% 20,00%<br />

B.V. Grondbezit AVI Moerdijk Moerdijk 100,00% 100,00% 100,00%<br />

B.V. Grondbezit AVI Moerdijk II Moerdijk 100,00% 100,00% 100,00%<br />

N.V. AZN Den Bosch 100,00% 100,00% 100,00%<br />

Overige deelnemingen<br />

DELTA Netwerkbedrijf B.V.<br />

Energie Data Services Nederland B.V. 1,65% 1,65% 1,65%<br />

DELTA Energy B.V.<br />

Decu Beheer B.V. n.v.t. 60,00% n.v.t.<br />

Decu C.V. n.v.t. 59,76% n.v.t.<br />

DELTA N.V.<br />

N.V. KEMA n.v.t. 7,60% n.v.t.<br />

Synergia Capital Partners B.V. 5,00% 5,00% 5,00%<br />

DELTA Investerings Maatschappij B.V.<br />

Sustainable Energy Technology Fund C.V. 49,93% 49,93% 49,93%<br />

Sustainable Energy Technology Fund II C.V. 60,28% 69,65% 60,28%<br />

Business Park Terneuzen B.V. 15,00% 15,00% 15,00%<br />

Indaver N.V.<br />

Vlar Papier N.V. 34,96% 34,96% 34,96%<br />

Spanin N.V. n.v.t. 50,00% n.v.t.<br />

Ecowest N.V.<br />

IVIO cvba 1,50% 1,50% 1,50%<br />

Ivvo cvba 3,46% 3,46% 3,46%<br />

1) Het aandelenbelang van de moederonderneming in de dochteronderneming is vermeld. 113


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

Vennootschappelijke balans per 31 december <strong>2012</strong> (voor resultaatverdeling)<br />

(x EUR 1.000)<br />

ACTIVA<br />

Ref. no. 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Vaste activa<br />

Immateriële vaste activa 1 2.397 3.470<br />

Materiële vaste activa 2 24.584 26.681<br />

Financiële vaste activa<br />

Deelnemingen in groepsmaatschappijen 3 1.030.124 996.809<br />

Andere deelnemingen 3 318.001 327.997<br />

Vorderingen op groepsmaatschappijen 3 - 59.567<br />

Leningen u/g overige deelnemingen 3 600 418<br />

Overige leningen 3 288 360<br />

Uitgestelde belastingvorderingen 4 51.174 60.638<br />

1.400.187 1.445.789<br />

1.427.168 1.475.940<br />

Vlottende activa<br />

Vorderingen op groepsmaatschappijen 127.415 115.458<br />

Overige vorderingen 5 2.742 10.364<br />

130.157 125.822<br />

Liquide middelen 5.407 10.157<br />

Totaal activa 1.562.732 1.611.919<br />

PASSIVA<br />

Ref. no. 31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Eigen vermogen<br />

Eigen vermogen 6 1.052.889 1.043.039<br />

Netto Resultaat 6 81.084 82.690<br />

1.133.973 1.125.729<br />

Voorzieningen 7 2.920 2.822<br />

Langlopende verplichtingen<br />

Schulden aan groepsmaatschappijen 7.080 -<br />

Overige langlopende verplichtingen 8 209.805 306.533<br />

216.885 306.533<br />

Kortlopende verplichtingen<br />

Schulden aan groepsmaatschappijen 168.701 130.462<br />

Overige schulden 9 40.253 46.373<br />

208.954 176.835<br />

Totaal passiva 1.562.732 1.611.919<br />

114


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Vennootschappelijke winst-en-verliesrekening<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Resultaat uit eigen bedrijfsvoering (36.405) (75.500)<br />

Resultaat deelnemingen 117.489 158.190<br />

Resultaat 81.084 82.690<br />

115


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

Toelichting op de vennootschappelijke jaarrekening<br />

DELTA N.V. is de naar Nederlands recht opgerichte<br />

houdstermaatschappij van een aantal groepsmaatschappijen<br />

die zich bezig houden met het opwekken, transporteren en<br />

leveren van energie alsmede het verrichten van milieu en<br />

kabeldiensten. De functionele valuta is de Euro. Alle bedragen<br />

zijn, tenzij anders vermeld, opgenomen in duizenden Euro’s.<br />

DELTA heeft gebruik gemaakt van de optie in Titel 9 Boek 2<br />

BW om de vennootschappelijke jaarrekening op te stellen<br />

volgens de IFRS grondslagen die worden gehanteerd<br />

in de geconsolideerde jaarrekening met uitzondering<br />

van de groepsmaatschappijen en deelnemingen welke<br />

worden gewaardeerd op netto vermogenswaarde. De<br />

vennootschappelijke winst-en-verliesrekening is op basis van<br />

artikel 402 Titel 9 Boek 2 BW in beknopte vorm weergegeven.<br />

Waarderingsgrondslagen en grondslagen voor de<br />

resultaatbepaling<br />

De deelnemingen worden gewaardeerd volgens de<br />

equity methode; deze is bepaald op basis van de netto<br />

vermogenswaarde (op basis van de IFRS-grondslagen die<br />

worden gehanteerd in de geconsolideerde jaarrekening)<br />

gecorrigeerd voor de waarde van de betaalde goodwill<br />

bij overname, verminderd met eventuele bijzondere<br />

waardeverminderingsverliezen op goodwill. Tevens wordt geen<br />

rekening gehouden met een minderheidsbelang derden en<br />

de putoptie Indaver, die in de geconsolideerde jaarrekening<br />

is opgenomen onder de overige langlopende verplichtingen.<br />

Dit wordt gecorrigeerd op de waarde van de desbetreffende<br />

groepsmaatschappij.<br />

Voor de overige grondslagen wordt verwezen naar de<br />

toelichtingen bij de geconsolideerde jaarrekening.<br />

116


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Toelichting op de vennootschappelijke balans<br />

1. Immateriële vaste activa<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal Software<br />

2011<br />

Boekwaarde per 1 januari 28.415 28.415<br />

Investeringen 688 688<br />

Afschrijvingen (14.145) (14.145)<br />

Herrubricering/overige mutaties (11.488) (11.488)<br />

Boekwaarde per 31 december 3.470 3.470<br />

Totaal Software<br />

<strong>2012</strong><br />

Boekwaarde per 1 januari 3.470 3.470<br />

Investeringen 427 427<br />

Afschrijvingen (1.500) (1.500)<br />

Boekwaarde per 31 december 2.397 2.397<br />

Afschrijvingstermijnen in jaren 5<br />

In 2011 zijn enkele IT-applicaties, die uitsluitend ten behoeve van één van de groepsmaatschappijen van DELTA zijn aangeschaft<br />

overgedragen aan die betreffende groepsmaatschappij. Hierdoor is de waarde van de activa op de balans van DELTA N.V. afgenomen<br />

en zijn de afschrijvingskosten in <strong>2012</strong> aanzienlijk lager dan in 2011.<br />

117


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

2. Materiële vaste activa<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Gebouwen en<br />

terreinen<br />

Machines en<br />

installaties<br />

Andere vaste<br />

bedrijfsmid.<br />

Activa in<br />

aanbouw<br />

Bijdrage van<br />

derden<br />

2011<br />

Boekwaarde per 1 januari 27.510 18.256 6.923 1.562 1.736 (967)<br />

Investeringen - - - - - -<br />

Afschrijvingen (914) (733) - (181) - -<br />

Desinvesteringen - - - - - -<br />

Overige mutaties 85 1.585 (678) (91) (980) 249<br />

Boekwaarde per 31 december 26.681 19.108 6.245 1.290 756 (718)<br />

Boekwaarde voor aftrek bijdragen 27.399 19.108 6.245 1.290 756<br />

Cumulatieve afschrijvingen en<br />

97.020 25.468 51.815 19.737<br />

impairment<br />

Aanschafwaarde per 31 december 124.419 44.576 58.060 21.027 756<br />

Totaal<br />

Gebouwen en<br />

terreinen<br />

Machines en<br />

installaties<br />

Andere vaste<br />

bedrijfsmid.<br />

Activa in<br />

aanbouw<br />

Bijdrage van<br />

derden<br />

<strong>2012</strong><br />

Boekwaarde per 1 januari 26.681 19.108 6.245 1.290 756 (718)<br />

Investeringen 28 6 - 22 - -<br />

Afschrijvingen (789) (658) - (131) - -<br />

Desinvesteringen (12) - - (12) - -<br />

Overige mutaties (1.324) (455) (661) (99) (159) 50<br />

Boekwaarde per 31 december 24.584 18.001 5.584 1.070 597 (668)<br />

Boekwaarde voor aftrek bijdragen 25.252 18.001 5.584 1.070 597<br />

Cumulatieve afschrijvingen en<br />

97.809 26.126 51.815 19.868<br />

impairment<br />

Aanschafwaarde per 31 december 123.061 44.127 57.399 20.938 597<br />

Afschrijvingstermijnen in jaren 0-40 7-40 5-15 n.v.t.<br />

Onder materiële vaste activa worden met name investeringen in huisvesting verantwoord. In <strong>2012</strong> hebben geen noemenswaardige<br />

investeringen of desinvesteringen plaatsgevonden.<br />

118


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

3. Financiële vaste activa (excl. belastingvorderingen)<br />

(x EUR 1.000)<br />

Deelnemingen<br />

Vorderingen op Vorderingen<br />

in groepsmaat- Andere groepsmaat- op andere Overige<br />

Totaal schappijen deelnemingen schappijen deelnemingen vorderingen<br />

Boekwaarde per 31 december 2010 1.333.285 1.001.826 288.567 29.550 - 13.342<br />

Terugboeking/opboeking kortlopend gedeelte 2.839 - - - - 2.839<br />

Aankoop / uitgegeven leningen (2.271) - - (3.000) 418 311<br />

Resultaat 158.190 114.720 43.470 - - -<br />

Verkoop / aflossing / dividend (57.307) (49.695) (26.098) 33.017 - (14.532)<br />

Mutaties hedge-reserve (77.314) (77.314) - - - -<br />

Overige mutaties 27.729 7.272 22.058 (1) - (1.600)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 1.385.151 996.809 327.997 59.567 418 360<br />

Terugboeking/opboeking kortlopend gedeelte 165 - - - 165 -<br />

Aankoop / uitgegeven leningen 2.280 - - 1.670 610 -<br />

Resultaat 117.489 52.416 65.073 - - -<br />

Verkoop / aflossing / dividend (119.214) (5.000) (52.223) (61.237) (143) (611)<br />

Mutaties hedge-reserve (8.545) (8.545) - - - -<br />

Overige mutaties (28.313) (5.556) (22.846) - (450) 539<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 1.349.013 1.030.124 318.001 - 600 288<br />

De hedge-reserve laat een negatieve ontwikkeling zien<br />

in het jaar <strong>2012</strong>. De mutatie is exclusief de bijbehorende<br />

belastinglatentie.<br />

De herwaardering naar reële waarde van deelneming N.V.<br />

KEMA is in 2011 opgenomen onder de overige mutaties. Door<br />

de verkoop in <strong>2012</strong> is de reële waarde gerealiseerd en is een<br />

tegengesteld effect zichtbaar op overige mutaties.<br />

119


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

4. Uitgestelde belastingvorderingen 5. Overige vorderingen<br />

De uitgestelde belastingvorderingen zijn ontstaan als gevolg<br />

van verschillen tussen de boekwaarde in de jaarrekening<br />

enerzijds en de fiscale boekwaarde anderzijds. Tevens<br />

zijn bedragen opgenomen in verband met compensabele<br />

verliezen. DELTA vormt daarnaast een hedge-reserve voor niet<br />

gerealiseerde waardemutaties op derivaten/handelscontracten<br />

ingevolge IAS 39/32.<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Handelsdebiteuren 717 1.835<br />

Actuele overige belastingen 1.109 2.972<br />

Derivaten - 141<br />

Overige en overlopende activa 591 4.926<br />

Kortlopend deel langlopende<br />

325 490<br />

uitgegeven gelden<br />

Overige vorderingen 916 5.416<br />

Totaal 2.742 10.364<br />

120


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

6. Mutatieoverzicht van het eigen vermogen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

Gestort<br />

aandelenkapitaal<br />

Wettelijke<br />

reserve<br />

Hedgereserve<br />

Herwaarderingsreserve<br />

deelneming<br />

Overige<br />

reserves<br />

Onverdeelde<br />

winst<br />

Boekwaarde per 31 december 2010 1.129.814 6.937 87.812 41.837 - 1.167.395 (174.167)<br />

Resultaatverdeling 2010 - - - - - (174.167) 174.167<br />

Dividendbetaling (50.000) - - - - (50.000) -<br />

Overige mutaties 11.106 - (11.327) - 23.115 (682) -<br />

Mutaties in hedge-reserve energiederivaten (66.950) - - (66.950) - - -<br />

Mutaties in hedge-reserve rentederivaten 2.971 - - 2.971 - - -<br />

Bij: vpb-effect 16.098 - - 16.098 - - -<br />

Resultaatverdeling 2011 82.690 - 125.522 - - - (42.832)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 1.125.729 6.937 202.007 (6.044) 23.115 942.546 (42.832)<br />

Resultaatverdeling 2011 - - - - - (42.832) 42.832<br />

Dividendbetaling (40.000) - - - - (40.000) -<br />

Overige mutaties (36.961) - (15.700) 1 (23.115) 1.853 -<br />

Mutaties in hedge-reserve energiederivaten 3.435 - - 3.435 - - -<br />

Mutaties in hedge-reserve rentederivaten 1.965 - - 1.965 - - -<br />

Bij: vpb-effect (1.279) - - (1.279) - - -<br />

Netto Resultaat <strong>2012</strong> 81.084 - 7.126 - - - 73.958<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 1.133.973 6.937 193.433 (1.922) - 861.567 73.958<br />

De wettelijke reserve betreft de niet uitgekeerde winsten van<br />

deelnemingen; dientengevolge is de wettelijke reserve niet vrij<br />

uitkeerbaar. Dit geldt evenzeer voor de hedge-reserve welke in<br />

relatie moet worden gezien met de niet gerealiseerde resultaten<br />

uit de reële waardemutatie van de derivaten, gebruikt voor<br />

hedge-doeleinden. Ook de reserve, voortvloeiend uit activa<br />

bestemd voor verkoop, is een reserve die niet voor uitkering<br />

in aanmerking komt. Voor een verklaring van de mutaties in<br />

het eigen vermogen wordt verwezen naar de geconsolideerde<br />

jaarrekening.<br />

In tegenstelling tot de geconsolideerde jaarrekening is het<br />

minderheidsbelang per groepsmaatschappij rechtstreeks in<br />

mindering gebracht op de betreffende groepsmaatschappijen<br />

conform de equity value methode.<br />

121


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

7. Voorzieningen<br />

(x EUR 1.000)<br />

Totaal<br />

BMAP<br />

Personeels<br />

voorzieningen<br />

Overige<br />

voorzieningen<br />

Boekwaarde per 1 januari 2011 3.372 408 2.964 -<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte van voorzieningen 5.534 650 884 4.000<br />

Dotaties 260 - 260 -<br />

Rentedotaties 122 8 114 -<br />

Vrijval (913) - (387) (526)<br />

Onttrekkingen (848) (70) (778) -<br />

Overige mutaties (1) (1) - -<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 7.526 995 3.057 3.474<br />

Kortlopend gedeelte van voorzieningen (4.704) (400) (830) (3.474)<br />

Boekwaarde per 31 december 2011 2.822 595 2.227 -<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte van voorzieningen 4.704 400 830 3.474<br />

Dotaties 883 - 883 -<br />

Rentedotaties 97 5 92 -<br />

Vrijval (2.167) - (63) (2.104)<br />

Onttrekkingen (1.657) (1.000) (657) -<br />

Overige mutaties 57 - 57 -<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 4.739 - 3.370 1.370<br />

Kortlopend gedeelte van voorzieningen (1.819) - (449) (1.370)<br />

Boekwaarde per 31 december <strong>2012</strong> 2.920 - 2.920 -<br />

De langlopende voorzieningen bestaan ultimo <strong>2012</strong> alleen nog<br />

uit personeelsvoorzieningen.<br />

De BMAP-voorziening betreft een voorziening in het kader van<br />

het Bedrijfsmilieuactieplan (BMAP); in de jaren 1991 t/m 1999<br />

werd aan bepaalde categorieën verbruikers over de elektriciteit<br />

en gasleveringen een milieutoeslag in rekening gebracht<br />

welke de grondslag vormt voor deze voorziening. Resterende<br />

verplichtingen, voortvloeiend uit activiteiten welke in het<br />

verleden ten laste van de BMAP zijn uitgevoerd, worden op deze<br />

voorziening in mindering gebracht. Ultimo <strong>2012</strong> zijn er geen<br />

verplichtingen meer uit hoofde van BMAP.<br />

Als gevolg van de invoering van het nieuwe ziektekostenstelsel<br />

per 1-1-2006 zijn de verplichtingen die ten grondslag liggen<br />

aan de voorziening ziektekosten substantieel gewijzigd. Van<br />

de voorziening die in het verleden is gevormd resteert nog een<br />

bedrag van EUR 0,5 mln.<br />

Daarnaast kent DELTA als gevolg van CAO-bepalingen<br />

diensttijdgebonden uitkeringen toe aan personeelsleden. Vanaf<br />

het moment van indiensttreding wordt voor deze uitkeringen<br />

een voorziening gevormd op basis van verstreken dienstjaren,<br />

verwachte prijs- en salarisstijgingen (gemiddeld 2%),<br />

kansen op ontslag, invaliditeit en sterfte. De desbetreffende<br />

disconteringsvoet bedraagt 4,5% (2011: 4,5%).<br />

122


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

8. Langlopende verplichtingen<br />

9. Overige schulden<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Waarde per 1 januari 306.533 146.383<br />

Terugboeking kortlopend gedeelte 2.301 2.157<br />

Opgenomen leningen 180.000 165.000<br />

Aflossingen (277.301) (2.157)<br />

Mutaties Renteswap - (2.050)<br />

Overige mutaties 7.170 (499)<br />

218.703 308.834<br />

Aflossingen in het volgend boekjaar (1.818) (2.301)<br />

Totaal 216.885 306.533<br />

(x EUR 1.000)<br />

31-12-<strong>2012</strong> 31-12-2011<br />

Handelscrediteuren 3.448 12.692<br />

Actuele belastingverplichtingen 6.731 5.571<br />

Derivaten - 2.107<br />

Kortlopend deel van de<br />

1.818 2.301<br />

langlopende schulden<br />

Kortlopend deel van de voorzieningen 1.819 4.704<br />

Overlopende passiva 13.346 14.998<br />

Totaal overige schulden 16.983 22.003<br />

Bankkrediet 13.091 4.000<br />

Stand per 31 december 40.253 46.373<br />

Onder overige schulden zijn onder andere het kortlopende<br />

gedeelte van de voorzieningen, het kortlopende gedeelte van<br />

de opgenomen gelden en de uitstaande crediteurenpositie<br />

verantwoord. Onder de actuele belastingverplichtingen zijn de<br />

te betalen omzetbelasting en energiebelasting opgenomen.<br />

123


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

Niet uit de balans blijkende verplichtingen<br />

403-Verklaringen<br />

DELTA N.V. heeft per balansdatum een verklaring zoals bedoeld<br />

in artikel 2:403 BW bij de Kamer van Koophandel gedeponeerd<br />

waarbij DELTA N.V. zich hoofdelijk aansprakelijk stelt voor de<br />

uit de rechtshandelingen van onderstaande dochterbedrijven<br />

voortvloeiende schulden.<br />

• DELTA Comfort B.V.<br />

• DELTA Energy B.V.<br />

• DELTA Ficus Holding B.V.<br />

• DELTA Infra B.V.<br />

• DELTA Kabelcomfort Netten B.V.<br />

• DELTA Onroerend Goed Ontwikkelingsmaatschappij B.V.<br />

• DELTA Pipe B.V.<br />

• DELTA Tolling Sloe B.V.<br />

• DELTIUS B.V.<br />

• LIMO Energie Nederland B.V.<br />

• LITRO Energie Nederland B.V.<br />

• ZeelandNet B.V.<br />

Op grond hiervan en van jaarlijks bij de Kamer van Koophandel<br />

te deponeren instemmingverklaringen van de aandeelhouders<br />

zijn deze vennootschappen vrijgesteld van de voorgeschreven<br />

inrichtingsvoorschriften voor de jaarrekening.<br />

DELTA N.V. vormt met een aantal dochterbedrijven een fiscale<br />

eenheid en is als zodanig hoofdelijk aansprakelijk voor de<br />

diverse belastingverplichtingen van deze bedrijven.<br />

Putopties<br />

DELTA N.V. heeft putopties verstrekt aan<br />

minderheidsaandeelhouders van Indaver.<br />

Splitsingsplan –<br />

Wet Onafhankelijke Netwerkbedrijven (WON)<br />

De Minister heeft op 2 december 2009 het splitsingsplan<br />

goedgekeurd. Het Gerechtshof in ’s-Gravenhage heeft op<br />

22 juni 2010 de Splitsingswet op onderdelen onverbindend<br />

verklaard. In het licht van dit vonnis is de splitsing niet<br />

geëffectueerd; wel is zoveel mogelijk en zover als noodzakelijk<br />

voldaan aan de voorwaarden gesteld door de Minister.<br />

Tegen de uitspraak is cassatie ingesteld door de Staat.<br />

Op 24 februari <strong>2012</strong> heeft de Hoge Raad de zaak doorverwezen<br />

naar het Hof van Justitie van de Europese Unie in Luxemburg.<br />

Op 14 januari 2013 vond mondelinge toelichting van de causus<br />

door partijen plaats bij het Hof. Naar verwachting volgt de<br />

uitspraak van het Europese Hof niet voor eind 2013. Na de<br />

uitspraak van het Europese Hof wordt de zaak terugverwezen<br />

naar de Hoge Raad.<br />

124


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Toelichting op de vennootschappelijke winst-en-verliesrekening<br />

Het gemiddelde aantal medewerkers (FTE) in dienst van<br />

DELTA N.V. bedraagt 1.203 FTE in <strong>2012</strong> (2011: 1.171 FTE).<br />

Voor een toelichting op de bezoldiging van de statutaire<br />

bestuurders van DELTA N.V. wordt verwezen naar toelichting 18.<br />

(Personeelskosten) van de geconsolideerde jaarrekening.<br />

Voor een toelichting op de beloning van de Raad van<br />

Commissarissen van DELTA N.V. wordt verwezen naar<br />

toelichting 20. (Overige bedrijfskosten) van de geconsolideerde<br />

jaarrekening.<br />

125


Vennootschappelijke jaarrekening<br />

Honoraria accountant<br />

In <strong>2012</strong> heeft DELTA N.V. de volgende honoraria uitgegeven:<br />

(x EUR 1.000)<br />

DELOITTE ACCOUNTANTS B.V.<br />

OVERIGE ONDERDELEN<br />

DELOITTE NETWERK NLD<br />

TOTAAL<br />

<strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011 <strong>2012</strong> 2011<br />

Onderzoek van de jaarrekeningen DELTA Groep 428 615 - - 428 615<br />

Andere controle-opdrachten 89 67 - - 89 67<br />

Adviesdiensten op fiscaal terrein - 19 7 - 7 19<br />

Andere niet-controlediensten 48 93 92 135 140 228<br />

Totaal 565 794 99 135 664 929<br />

Er is geen sprake van resultaatafhankelijke honoraria.<br />

126


Ondertekening<br />

DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

Was getekend:<br />

Statutair bestuur<br />

Drs. R.J. Frohn, CEO<br />

Drs. F. Verhagen RA, CFO<br />

Raad van Commissarissen<br />

Ir. D. van Doorn, Voorzitter<br />

Drs. Ing. J. Bout<br />

J.G. van der Werf<br />

B.P.T. de Wit, MA<br />

127


Overige gegevens<br />

Winstbestemming<br />

Statutaire bepalingen inzake de winstbestemming<br />

Voorstel resultaatverdeling<br />

In artikel 39 van de statuten zijn de volgende bepalingen<br />

opgenomen inzake de winstbestemming.<br />

1. Indien de winst-en-verliesrekening, welke van de<br />

vastgestelde jaarrekening deel uitmaakt, een bedrag<br />

aanwijst als verlies, zal dit verlies ten laste worden gebracht<br />

van de algemene reserve.<br />

Indien deze reserve daartoe niet toereikend is, zal het<br />

resterende verlies ten laste komen van de winsten van<br />

volgende jaren.<br />

2. Indien de winst-en-verliesrekening, welke van de<br />

vastgestelde jaarrekening deel uitmaakt, een bedrag<br />

aanwijst als winst, kan de Raad van Commissarissen ten<br />

laste van die winst bedragen toevoegen aan de algemene<br />

reserves. De resterende winst staat ter beschikking van de<br />

Algemene Vergadering van Aandeelhouders.<br />

3. De Algemene Vergadering van Aandeelhouders is bevoegd<br />

tot uitkering van één of meer interimdividenden en/<br />

of andere interim uitkeringen te besluiten, mits aan het<br />

vereiste van artikel 2:105 lid 2 Burgerlijk Wetboek is voldaan<br />

blijkens een tussentijdse vermogensopstelling als bedoeld<br />

in artikel 2:105 lid 4 Burgerlijk Wetboek.<br />

(x EUR 1.000)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Resultaat 81.084 82.690<br />

toevoeging aan de wettelijke reserve (7.126) (125.522)<br />

Voor winstverdeling beschikbaar resultaat 73.958 (42.832)<br />

Toevoeging/onttrekking aan de<br />

33.958 (82.832)<br />

algemene reserve<br />

Voorgesteld dividend 40.000 40.000<br />

128


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

129


Overige gegevens<br />

Deloitte Accountants B.V.<br />

Park Veldzigt 25<br />

4336 DR Middelburg<br />

Postbus 7056<br />

4330 GB Middelburg<br />

Nederland<br />

Tel: 088 288 2888<br />

Fax: 088 288 9895<br />

www.deloitte.nl<br />

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant<br />

Aan: de aandeelhouders van DELTA N.V.<br />

Verklaring betreffende de jaarrekening<br />

Wij hebben de in dit rapport opgenomen jaarrekening <strong>2012</strong> van DELTA N.V. te Middelburg<br />

gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de enkelvoudige jaarrekening.<br />

De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit de geconsolideerde balans per 31 december<br />

<strong>2012</strong>, het geconsolideerde overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het<br />

geconsolideerd mutatieoverzicht eigen vermogen en het geconsolideerd kasstroomoverzicht<br />

over <strong>2012</strong> en de toelichting waarin opgenomen een overzicht van de belangrijke grondslagen<br />

voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De enkelvoudige jaarrekening bestaat<br />

uit de vennootschappelijke balans per 31 december <strong>2012</strong> en de vennootschappelijke winsten-verliesrekening<br />

over <strong>2012</strong> met de toelichting, waarin opgenomen een overzicht van de<br />

gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen.<br />

Verantwoordelijkheid van het bestuur<br />

Het bestuur van de vennootschap is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die<br />

het vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven in overeenstemming met International<br />

Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2<br />

van het in Nederland geldende Burgerlijk Wetboek (BW), alsmede voor het opstellen van het<br />

jaarverslag in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Het bestuur is tevens verantwoordelijk<br />

voor een zodanige interne beheersing als het noodzakelijk acht om het opmaken van de<br />

jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of<br />

fouten.<br />

Verantwoordelijkheid van de accountant<br />

Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van<br />

onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht,<br />

waaronder de Nederlandse controlestandaarden. Dit vereist dat wij voldoen aan de voor ons<br />

geldende ethische voorschriften en dat wij onze controle zodanig plannen en uitvoeren dat een<br />

redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijking van materieel<br />

belang bevat.<br />

Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie<br />

over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden<br />

zijn afhankelijk van de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het<br />

inschatten van de risico’s dat de jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat als gevolg<br />

van fraude of fouten.<br />

Verantwoordelijkheid van de accountant<br />

Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze<br />

controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht,<br />

Deloitte Accountants B.V. is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel te<br />

Rotterdam onder nummer 24362853.<br />

Member of<br />

Deloitte Touche Tohmatsu Limited<br />

130


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

waaronder de Nederlandse controlestandaarden. Dit vereist dat wij voldoen aan de voor ons<br />

geldende ethische voorschriften en dat wij onze controle zodanig plannen en uitvoeren dat een<br />

redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijking van materieel<br />

belang bevat.<br />

Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie<br />

over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden<br />

zijn afhankelijk van de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het<br />

inschatten van de risico’s dat de jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat als gevolg<br />

van fraude of fouten.<br />

Bij het maken van deze risico-inschattingen neemt de accountant de interne beheersing in<br />

aanmerking die relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en voor het getrouwe<br />

beeld daarvan, gericht op het opzetten van controlewerkzaamheden die passend zijn in de<br />

omstandigheden. Deze risico-inschattingen hebben echter niet tot doel een oordeel tot uitdrukking<br />

te brengen over de effectiviteit van de interne beheersing van de vennootschap. Een controle<br />

omvat tevens het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële<br />

verslaggeving en van de redelijkheid van de door het bestuur van de vennootschap gemaakte<br />

schattingen, alsmede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening.<br />

Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is om<br />

een onderbouwing voor ons oordeel te bieden.<br />

Oordeel betreffende de geconsolideerde jaarrekening<br />

Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de<br />

samenstelling van het vermogen van DELTA N.V. per 31 december <strong>2012</strong> en van het resultaat en<br />

de kasstromen over <strong>2012</strong> in overeenstemming met International Financial Reporting Standards<br />

zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW.<br />

Oordeel betreffende de enkelvoudige jaarrekening<br />

Naar ons oordeel geeft de enkelvoudige jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en<br />

samenstelling van het vermogen van DELTA N.V. per 31 december <strong>2012</strong> en van het resultaat over<br />

<strong>2012</strong> in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.<br />

Verklaring betreffende overige bij of krachtens de wet gestelde eisen<br />

Ingevolge artikel 2:393 lid 5 onder e en f BW vermelden wij dat ons geen tekortkomingen<br />

zijn gebleken naar aanleiding van het onderzoek of het jaarverslag, voor zover wij dat kunnen<br />

beoordelen, overeenkomstig Titel 9 Boek 2 BW is opgesteld, en of de in artikel 2:392 lid 1 onder<br />

b tot en met h BW vereiste gegevens zijn toegevoegd. Tevens vermelden wij dat het jaarverslag,<br />

voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening zoals vereist in artikel<br />

2:391 lid 4 BW.<br />

Middelburg, 29 maart 2013<br />

Deloitte Accountants B.V.<br />

Was getekend: W.A. de Leeuw RA<br />

131


Overige gegevens<br />

DELTA in cijfers, geconsolideerd<br />

(x EUR mln.)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Activa<br />

Immateriële vaste activa 390 395<br />

Materiële vaste activa 1.010 1.036<br />

Financiële vaste activa 1.015 1.035<br />

Vlottende activa 600 695<br />

Liquide middelen 49 52<br />

3.064 3.213<br />

Passiva<br />

Groepsvermogen 1.188 1.180<br />

Voorzieningen 230 237<br />

Schulden op lange termijn 859 842<br />

Schulden op korte termijn 787 954<br />

3.064 3.213<br />

Opbrengsten<br />

Elektriciteit 1.084 1.002<br />

Gas 337 424<br />

Transport E&G 112 105<br />

Telecommunicatie 75 72<br />

Afvallogistiek en milieudiensten 505 499<br />

Diversen 59 83<br />

Totaal opbrengsten 2.172 2.185<br />

Kosten<br />

Inkoopwaarde netto omzet 1.551 1.549<br />

Reële waardemutatie handelsportefeuille 5 13<br />

Overige opbrengsten (33) (32)<br />

Netto bedrijfslasten 593 578<br />

Totaal operationele kosten 2.116 2.108<br />

Bedrijfsresultaat 55 77<br />

Resultaat deelnemingen 78 85<br />

Operationeel resultaat 133 162<br />

Saldo van financiële baten en lasten (30) (24)<br />

Resultaat voor belastingen 103 138<br />

Vennootschapsbelasting (14) (35)<br />

Resultaat uit beëindigde bedrijfsactiviteiten (1) (12)<br />

Aandeel derden (7) (8)<br />

Netto resultaat toekomend aan de aandeelhouders van DELTA N.V. 81 83<br />

Voorgesteld dividend 40 40<br />

132


DELTA jaarrekening <strong>2012</strong><br />

DELTA kengetallen<br />

(x EUR mln.)<br />

<strong>2012</strong> 2011<br />

Netto-omzet 2.171,8 2.185,1<br />

waarvan:<br />

Elektriciteit 1.083,7 1.001,8<br />

Gas 337,2 423,7<br />

Transport elektriciteit & gas 112,4 105,2<br />

Telecommunicatie 75,1 72,2<br />

Afvallogistiek en milieudiensten 504,6 498,9<br />

Diversen 58,8 83,3<br />

Financieel<br />

Brutomarge 649,2 655,2<br />

Operationeel resultaat 133,0 162,2<br />

Resultaat voor vennootschapsbelasting 103,2 137,9<br />

Nettoresultaat 81,1 82,7<br />

EBITDA 293,0 281,9<br />

Groepsvermogen (ex. dividend) 1.187,9 1.179,8<br />

Balanstotaal 3.063,9 3.212,7<br />

Ratio’s<br />

Rentabiliteit geïnvesteerd vermogen 6,1% 7,0%<br />

Rentabiliteit vermogen toekomend aan<br />

7,2% 7,3%<br />

aandeelhouders<br />

Solvabiliteit 38,8% 36,7%<br />

Interest Coverage Ratio 15,5 15,6<br />

133


Overige gegevens<br />

Berekeningswijze financiële ratio’s<br />

Rentabiliteit van het geïnvesteerd vermogen (ROIC)<br />

Bedrijfsresultaat + rentebaten uit financiële vaste activa +<br />

resultaat uit deelnemingen gedeeld door het geïnvesteerd<br />

vermogen x 100%.<br />

Geïnvesteerd vermogen<br />

Som van vaste activa en netto werkkapitaal op balansdatum.<br />

Rentabiliteit van het eigen vermogen (REV)<br />

Netto resultaat toe te rekenen aan de aandeelhouders van<br />

DELTA N.V., gedeeld door het eigen vermogen toe te rekenen<br />

aan de aandeelhouders van DELTA N.V.<br />

Solvabiliteit<br />

Groepsvermogen gedeeld door het balanstotaal x 100%.<br />

Interest Coverage Ratio<br />

Operationeel resultaat + afschrijvingskosten + rentebaten<br />

gedeeld door het saldo van externe rentelasten en rentebaten.<br />

134


Voor vragen, opmerkingen of suggesties kunt u contact opnemen met de afdeling Communicatie en Public Affairs<br />

via telefoonnummer 0118 – 882000 of via info@DELTA.nl.<br />

<strong>Jaarbericht</strong> <strong>2012</strong><br />

<br />

DELTA N.V. | Afdeling Communicatie en Public Affairs | Poelendaelesingel 10 | 4335 JA Middelburg<br />

T +31 (0)118 88 20 00 | F + 31 (0)118 88 21 00 | E info@DELTA.nl | W www.DELTA.nl<br />

Ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel te Middelburg onder nummer 22031457.

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!