13.07.2022 Views

EW Zomernummer - inkijkexemplaar

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.


Mark Rutte: 'Ik ga niet weg, niet

naar de NAVO, niet naar de EU'

WNL's Welmoed Sijtsma en haar

s collega's van de ochtendshow

Femke Halsema: 'Ik ben anders

dan mij vaak wordt toegedicht'

Terugblik: het Franse zomerhuis

van Deborah en Remco Campert

Welvaart langs Westerscbelde

dankzij industrie op topniveau

Interviews: Auke Hulst, Anneke

van Giersbergen & Jeroen Delmee

Het succes ( dankzij de boeren)

van bouwfamilie Groothuis

Staatssecretaris Marnix van Rij

over zijn fiscale plannen

Portret van ZO! Gospel Choir

Djeddah: Nederlandse kolonie

aan de Rode Zee in jaren dertig

Essay Thorn de Graaf: de kracht

van gebundelde soevereiniteit

De zomerquiz

1[11111111111111111 lm 1111111

8 719558 830176

ÎIIÎlll IÎ 11


2 EW 16/23 JULI 2022

INHOUD

Eerst de feiten.

EW is als Elseviers Weekblad opgericht in 1945 en is een voortzetting

van Elsevier’s Geïllustreerd Maandschrift (1891-1940)

Mark Rutte 6

Hoelang houdt de

premier het nog vol?

Hij kiest de vlucht

naar voren en gaat in

de marge van een

internationale top in

Madrid uitvoerig in

op vragen over zijn

afscheid. Hij wil van

geen wijken weten:

‘Ik ga niet naar de

NAVO en ik ga niet

naar de Europese

Unie.’

Flexibel Finland 34

Langs de grens met Rusland is het

strijdvaardigheid troef. ‘Het Finse

leger heeft maar één reden van

bestaan: de Russen tegenhouden.’

David van Weel 50

De NAVO-specialist over rondhangende

munitie en Russische raketten.

‘De Oekraïne-oorlog is niet

klassiek. Je ziet innovatie.’

Femke

Halsema 42

De burgemeester

van Amsterdam

zit vol

adrenaline. Ze

staat altijd aan,

is altijd alert.

’s Nachts staat

de telefoon

nooit zacht.

Er gebeurt

meestal wel iets

in de stad. ‘Dit

ambt is opwindend.

Maar het

heeft ook negatieve

kanten.’

Wat lezen politici tijdens hun vakantie? 62

Boeken lezen schiet er voor menig politicus bij in,

behalve in de zomervakantie. EW vroeg 24 van hen

welk stapeltje klaarligt. Sommigen blijven dicht bij

hun vakgebied, anderen kiezen voor lekker luchtig.


16/23 JULI 2022 EW 3

NON SOLUS

Het vakantiebaantje

van... 28

Negen politici,

ondernemers en

andere coryfeeën

vertellen over hun

meest bijzondere

vakantie- of bijbaan.

‘Zelf dingen

betalen, het begin

van vrijheid.’

Verder op pagina’s

47, 67, 89, 107, 119,

137, 155 en 173.

Allahs Nederlandse buren 84

Ooit had Nederland een ijzersterke

relatie met Saudi-Arabië. Maar

Den Haag liet er kansen liggen en

maakte inschattingsfouten.

Zomeressay Thom de Graaf 148

In onzekere, onstabiele tijden hebben

burgers baat bij internationale

samenwerking, betoogt de vicepresident

van de Raad van State.

De vroege WNL-vogels 102

Om 3.10 uur appen ze of ze wakker

zijn. Om 10 uur zit de uitzending

erop. Wie zijn de vrolijke dames

van Goedemorgen Nederland?

Italiaanse ijsmakers 124

Deze zomer eten we weer

massaal Italiaans ijs. Ruim

honderd jaar terug kwamen

de eerste families vanuit

Italië naar Nederland om hun

ijs te verkopen. ‘Likken op

straat’ was toen niet netjes.

De olifant

Bij een zomernummer hoort een

luchtig voorafje. Maar het zijn helaas

geen luchtige tijden. De crisissen

stapelen zich op. Tel even mee.

De woningcrisis, de asielcrisis, de klimaatcrisis,

de stikstofcrisis, de energiecrisis.

En dan is er nog het personeelstekort,

de inflatie, de rentestijging, de

dreiging van een nieuwe coronacrisis.

Veel van deze problemen hangen

met elkaar samen en verergeren elkaar.

De energiecrisis wakkert de inflatie aan

en het personeelstekort maakt het weer

moeilijker om huizen te bouwen.

Wat overheerst, is dat je als burger

niet het idee krijgt dat de boven ons gestelden

deze crisissen de baas kunnen.

Wat het vertrouwen in de overheid verder

ondermijnt, is de lage reactiesnelheid.

Terwijl gewone burgers de problemen

al van verre zien aankomen en alle

seinen op rood staan, lijkt de overheid

ziende blind. Het is een patroon. Bij de

kredietcrisis van 2008 zei het kabinet

dat die aan Nederland voorbij zou gaan.

Idem bij corona, begin 2020.

Ander voorbeeld. De overheid kan er

niets aan doen dat Rusland op 24 februari

Oekraïne binnenviel. Maar de energiecrisis

die daarvan het gevolg is, was

wel voorspelbaar. Maar het kabinet

bleef op zijn handen zitten. En het

personeelstekort wierp al in 2018 zijn

schaduw vooruit. Anticiperen is niet het

handelsmerk van de overheid. Alsof de

regering een generalist

ontbeert die tijdig waarschuwt.

En dan is er nog de

olifant in de kamer, de

onstuimige groei van

de bevolking. Die

vergroot alle genoemde

crisissen

nog eens.

Fijne vakantie.

Arendo Joustra,

hoofdredacteur

Volgende week verschijnt er geen EW. Het

eerstvolgende nummer is gedateerd 30 juli

en ligt vanaf 28 juli in winkel en brievenbus.


Patrick van Katwijk/Orange Pictures

6 EW 16/23 JULI 2022


16/23 JULI 2022 EW 7

Hoelang houdt Mark Rutte (55) het

nog vol? De premier kiest de vlucht

naar voren en gaat in de marge van een

internationale top in Madrid uitvoerig

in op vragen over zijn afscheid. Hij wil

van geen wijken weten: ‘Ik loop hier

weer te stuiteren.’

Eric Vrijsen

in Madrid

INTERVIEW

‘Ik ga niet

naar de

NAVO en ik

ga niet naar

de Europese

Unie’

Deze zomer is Mark

Rutte (VVD) de

langstzittende premier

in de parlementaire

geschiedenis.

Dat record roept de vraag op hoelang hij

het nog volhoudt. ‘Deze periode is zijn

laatste kunstje,’ fluisteren in de wandelgangen

zelfs partijgenoten.

We spreken hierover met Rutte in een

ontbijtzaaltje op de 28ste etage van een

hoteltoren aan de noordrand van Madrid.

Het is de laatste dag van de NAVOconferentie,

straks zal hij zich naar de

andere NAVO-leiders spoeden. Vanaf

hier heeft hij een fraai uitzicht op

de Spaanse hoogvlakte, door de ochtendzon

in een gouden gloed gezet.

Een ideale plek om in zijn toekomst te turen.

Rutte is resoluut. Wil van geen wijken

weten. Gooit er meteen een grap tegenaan:

‘De deal is: u en ik stoppen tegelijk.’

EW Maar dan is het duidelijk. Eind 2024

valt de pensioendatum van deze oude

verslaggever. Dus dan vertrekt ook premier

Rutte?

Mark Rutte: ‘Ho, stop! Ik dacht dat wij

even oud waren. Ik trek onmiddellijk terug

wat ik daarnet zei.’

Hij wil nog jarenlang door als premier.

Maar hij beseft dat er wordt gespeculeerd

over zijn afscheid en kiest de

vlucht naar voren door uitvoerig in te

gaan op vragen over hoe hij zich een afscheid

voorstelt.


12 EW 16/23 JULI 2022

Auke Hulst op het land van de

gasbel. Van Slochteren is op

de achtergrond alleen het

bovenste deel van de losstaande

zadeldaktoren van de

Hervormde Kerk te zien


INTERVIEW

Met schrijver Auke Hulst (47) op roadtrip

langs plekken die hem vormden in het

aardbevingsgebied rond Slochteren. ‘Ik ben

best tevreden over wie ik geworden ben.’

Gertjan van Schoonhoven

Foto’s Reyer Boxem

Beladen

landschap


20 EW 16/23 JULI 2022

Als je als een inktvis

je tentakels steekt

in allerlei muziekstijlen,

van snoeiharde

gitaren tot

fragiele luisterliedjes, dan tref je steeds

een ander publiek. Zo verveelt optreden

nooit, zegt zangeres Anneke van Giersbergen

aan een horecatafeltje in de voormalige

Verkadefabriek in Den Bosch

(‘wat betreft woonplek is het voor mij

buitenland of Brabant’).

Ze is allang niet meer alléén die rockzangeres,

zoals ze bekend werd. Ze wordt

geprezen om haar ballads, dynamische

zang. Om hoe ze het publiek inpakt met

haar innemende uitstraling. ‘Heeft muziek

betekenis voor mijzelf, dan raakt het

ook anderen. Het publiek en ik begrijpen

elkaar.’

Vorig jaar kreeg haar faam een zwieper

toen ze meedeed aan tv-programma

Beste zangers. ‘Door de lockdowns pluk

ik daar nu pas de zakelijke vruchten van.

En ik word vaker herkend bij het pompstation:

levert best leuke gesprekken op.’

In 1994 zette het meisje uit Sint-Michielsgestel

zich op de voorgrond door

toe te treden tot metalband The Gathering.

Uit de kruisbestuiving van de

laaggestemde gitaren met haar melodieuze

vrouwenstem ontstond een genre

dat internationaal aansloeg. Het gothicmetal

album Mandylion wordt wereldwijd

als iconisch beschouwd. Kaskraker

Strange Machines van dat album stond

afgelopen jaar nog op plek 945 in de Top

2000, hoger dan Help! van The Beatles.

Tóch stapte ze in 2007 uit de band. ‘De

bandleden waren niet happy. Ik wilde

het op mijn manier doen, mijn gezin erbij

betrekken, meenemen naar optredens.’

Finn, de zoon van Van Giersbergen

en haar man en manager Rob Snijders,

was twee jaar. ‘Voor The Gathering

werd het management uitgevoerd door

bedrijven als Mojo. Toen ik solo ging,

begon ik vanaf nul. Maar ik kon bouwen


16/23 JULI 2022 EW 21

Ruud Deijkers

‘Ik doe niet aan

niemendalletjes’

op mijn bekendheid over de grens.’

Het stel neemt nooit vakantie. ‘We

houden van werken. Dit is het leven.’

Thuis op de bank bedenken ze projecten

waarbij ze muzikanten zoeken. ‘Ik heb

nu mijn favoriete band, onder anderen

met de Amerikaanse violist Allie Summers.

Die zag ik op tv bij Omroep Max. Ik

wil niet snoeven, maar door trial and error

weet ik welke muzikanten ik kan bellen.

Die mij het gevoel geven dat we een

band zijn – ook al zijn ze, plat gezegd, ingehuurd.’

Welke ervaringen hebben haar gevormd

tot de succesvolle artiest – zou ze

zelf nooit zeggen – die ze inmiddels is?

Mark Uyl

Anneke van

Giersbergen (49)

steelt harten van

stadions vol

metalheads in Chili,

maar ook van

cultuurminnende

senioren in schouwburgen.

Met hetzelfde

gemak speelt ze voor

de Koning als

op rockfestivals.

Waarnaar luistert de

zangeres met zoveel

gezichten zelf?

Wanneer maakte ze

haar eerste stage-dive?

Aan de hand van

twaalf ijkpunten gidst

ze ons door haar leven.


28 EW 16/23 JULI 2022

HET

vakantiebaantje

VAN...

Negen politici, ondernemers en andere coryfeeën

vertellen over hun meest bijzondere vakantie- of

bijbaan. Waaraan gaven ze hun zuurverdiende geld

uit? Van steekproefnemer tot omsmelter van

stinkende kazen: iedereen moet ergens beginnen.

Uko Pruis en Thieu Schraven

Illustraties Carolyn Ridsdale

2 3

Joost

Arjan

Eerdmans Postma (54)

(51)

Kaasfabriek

Portier

Pagina 67

Pagina 47

4 5

Fidan Ekiz Ilse

(45)

Warringa

Krantenwijk (46)

Pagina 89 Hotel

Pagina 107

De zomervakantie van ook dit jaar weer zes weken

biedt jongeren de gelegenheid om financieel

hun slag te slaan: alle tijd om de dagen op

campings en festivals bij elkaar te verdienen,

door bijvoorbeeld andere vakantiegangers te bedienen op

terrasjes of door te oogsten en te schoffelen bij de boer.

Wie denkt dat de ‘jeugd van tegenwoordig’ te lui is om te

werken, of het juist te druk heeft met de studie voor vakantiewerk

of een bijbaan, heeft het mis. Volgens het Centraal

Bureau voor de Statistiek werken 1,6 miljoen jongeren in de

leeftijd van 15 tot 25 jaar. Dat is 72 procent.

Studenten die verzuchten dat ze te veel moeten werken

om hun dure studentenleven te bekostigen, kunnen zich

troosten met de gedachte dat de generaties studenten die

hen voorgingen dat ook al moesten doen.

Bovendien kan een vakantiebaan of bijbaan meer opleveren

dan een financieel extraatje alleen. Uit het onderzoek

Studie & Werk 2022 van EW en SEO Economisch Onderzoek

blijkt dat studenten met een bijbaantje sneller

werk vinden na hun afstuderen. Dit geldt vooral als die

werkzaamheden aansluiten bij de studie.

Waarom had politicus Joost Eerdmans de ‘hoogste baan

van Nederland’? En welke bestuurder maakte kantoren

schoon om een trainingspak van het merk Australian te

kunnen kopen? Negen bekende Nederlanders die ieder op

hun eigen wijze succesvol zijn, over wat hun eerste vakantie-

of bijbaan voor hen betekende.

6

Jacco

Vonhof (52)

Schoonmaker

Pagina 119

8

Mara Kazàn

(41)

Skatepark

Pagina 155

7

Sacha de

Boer (55)

Fotograaf

Pagina 137

9

Jasper van

Dijk (59)

Chauffeur voor

stomerij

Pagina 173


16/23 JULI 2022 EW 29

HET VAKANTIEBAANTJE VAN

ANNEMARIE VAN GAAL (59)

1

ANNEMARIE VAN GAAL

Is commissaris bij een aantal

bedrijven en lid van de

raad van advies bij de

Dienst Uitvoering Onderwijs.

Ze richtte in 1992 met

Derk Sauer Independent

Media op in Moskou. In 2015

was ze lid van de raad van

toezicht bij de Autoriteit

Financiële Markten. Als ondernemer

biedt zij advies en

oplossingen aan bedrijven.

‘Ik werkte vooral om

mooie kleren te kopen’

eerste vakantiebaantje was bij het Centraal

Bureau voor de Statistiek, het CBS, in Heerlen. Ik

‘Mijn

heb er een zomer drie weken lang gewerkt toen ik

16 jaar was. Ik moest uit honderden formulieren van bedrijven

een steekproef nemen. Eerst moest ik alle formulieren

op alfabetische volgorde in mappen leggen. De bedrijven

waarvan de naam begon met een A, gingen in

map A, de bedrijven met beginletter B, in map B, enzovoort.

Met die taak was ik zeker tot de lunch bezig.

‘Daarna begon de selectie: van alle formulieren die op

de stapel van de betreffende letter waren terechtgekomen,

moest ik het tiende formulier op een apart stapeltje

leggen. Dat stapeltje was de steekproef die naar een andere

afdeling ging. Als ik klaar was, begon het hele spel

opnieuw. Ik vroeg mij toen al af of het niet vreselijk onzinnig

werk was. Maar ik mocht niet klagen, want ik deed

het maar drie weken, terwijl er mensen op de afdeling

waren die dit als volledige baan hadden.

‘Het baantje had ik te danken aan mijn vader die bij

het CBS werkte. Hij hoorde dat ze vakantiewerkers zochten

en ik mocht op gesprek komen. Het werk deed ik met

plezier. Ik vond het oprecht leuk om met allemaal volwassen

vrouwen te werken die al jaren elkaars collega waren

en elkaar van haver tot gort kenden. Met rooie oortjes

luisterde ik naar de gesprekken over hun man, hun dieetpogingen

en hun frustraties.

‘Ik werkte vooral om mooie kleren te kopen. Ik voelde

me heel rijk toen ik het salaris op mijn rekening zag. Omdat

mijn vader tot zijn pensioen bij het CBS werkte, denk

ik nog weleens aan het baantje.’

Uko Pruis


34 EW 16/23 JULI 2022

Flexibel

Finland

weet wat

vechten is

Militaire parade voor de Domkerk uit

1852 aan het Senaatplein in Helsinki


16/23 JULI 2022 EW 35

GRENS

Langs de 1.340 kilometer

lange grens met Rusland,

waar in 1939 de heroïsche

Winteroorlog werd

uitgevochten, is het

strijdvaardigheid troef. ‘Het

Finse leger heeft maar één

reden van bestaan: de

Russen tegenhouden.’

René van Rijckevorsel

Bij de grens: tientallen

kilometers lang kom je

echt geen hond tegen

René van Rijckevorsel

in Finland

Vlak bij Suomussalmi, een

vlek tussen de eindeloze

bossen en meren zo’n 800

kilometer ten noordoosten

van Helsinki, staat langs de weg een bescheiden

monument. Een uit steen gehouwen

Maria-achtige verschijning. Op

haar hoofd is een klein blauw-geel vlaggetje

gelegd. ‘Oekraïne bidt voor de gevallen

zielen,’ luidt de uitgehouwen tekst

onder het beeld, in het Fins en Oekraiens.

Biddend Oekraïne, in dit afgelegen

deel van Finland op een steenworp van

de grens met Rusland? Om te weten voor

welke zielen hier wordt gebeden, moeten

we terug in de tijd. Naar de Kerstdagen

van 1939. Maar misschien is het beter om

eerst terug te gaan naar de nacht van 23

op 24 februari van dit jaar, toen de troepen

van de Russische president Vladimir

Poetin Oekraïne binnenvielen.

Al vielen er in die nacht hier geen

bommen, zoals in Oekraïne, toch werd

Finland op 24 februari 2022 wakker als

een ander land. Na 77 jaar van stugge

Alamy Stock Images


42 EW 16/23 JULI 2022

INTERVIEW

Burgemeester Femke Halsema (56)

van Amsterdam is een geliefd

object. Iedereen vindt wat van haar,

ze krijgt van alles de schuld. Toch

geniet ze volop. ‘Amsterdam is voor

mij ook een gemoedstoestand.’

‘Dit ambt zit me

als gegoten’

Ron Kosterman

Foto’s Koos Breukel

Femke Halsema is even

stil. De vraag was

waarom ze dacht dat ze

geschikt was voor het

burgemeesterschap van

Amsterdam. ‘Mmm, ja, goeie vraag.’

Ze neemt een omweg. Die voert langs

haar loopbaan, tot het moment waarop

ze in 2018 werd gevraagd om te solliciteren

naar de prestigieuze baan. Tussen

1998 en eind 2010 zat ze voor GroenLinks

in de Tweede Kamer, waarvan de laatste

acht jaar als fractievoorzitter. Daarna

schreef ze boeken en columns, maakte ze

documentaires, was ze bijzonder hoogleraar

en had ze diverse bestuursfuncties

– onder meer bij Stichting Vluchteling,

waarvoor ze van de ene na de andere internationale

crisis reisde.

‘Waarom dacht ik dat ik het kon? Ik

denk door de combinatie van de maatschappelijke

en bestuurlijke ervaring die

ik had. Maar ook omdat ik goed tegen

druk en spanning kan. De vraag die ik

mezelf bij herhaling heb gesteld, was:

bezit ik voldoende innerlijke kalmte voor

dit ambt? Het antwoord is altijd geweest:

ja.

‘Als het echt moeilijk wordt, dan

treedt er een enorme kalmte in mij. Die

heb ik bijvoorbeeld gevoeld op de avond

van de aanslag op Peter R. de Vries. Omdat

ik weet dat het verdriet elders gigantisch

is, word ik dienstbaar en extreem

doelgericht. Ik handel, ik verlam niet.’

Twee tellen later: ‘En ik vond mezelf geschikt,

omdat ik heel erg van mensen

houd.’

Na 10 minuten in de prachtige tuin

van de ambtswoning aan de Herengracht


16/23 JULI 2022 EW 43


48 EW 16/23 JULI 2022

CHINA

Communistisch paleis

In de Grote Hal van het Volk stapt de Chinese alleenheerser

Xi Jinping komend najaar uit de schaduw van Mao Zedong.

Robbert de Witt

Graphic Jelrik Atema

Als een stalinistisch slagschip ligt

het aan het eveneens gigantische

Tiananmenplein in Peking: de

Grote Hal van het Volk. Geopend in

1959 ter ere van het tienjarig jubileum van

de Volksrepubliek China, is het sindsdien

het machtscentrum van het communistische

land.

Eens per vijf jaar komen hier uit het hele

land de leiders van de Communistische Partij

China (CCP) samen om beleid uit te stippelen

en nieuwe bestuurders te kiezen. Komend

najaar is het weer zover, en het belooft

een historische bijeenkomst te worden.

Na het (nooit erkende) wanbeleid onder

Mao Zedong, mochten zijn opvolgers nog

slechts twee termijnen in functie blijven.

Huidig leider Xi Jinping (69) breekt daarmee,

en mikt op een derde termijn die over

enkele maanden moet worden bekrachtigd.

Daarmee wordt bevestigd dat er ook de komende

jaren maar één man zal zijn die bepaalt

welke richting China en de 1,4 miljard

Chinezen op gaan.

In de Grote Zaal, onder de enorme rode

ster die wordt omringd door vijfhonderd

gouden sterren, zullen tienduizend partijbonzen

voor hem applaudiseren. Niemand

uitgezonderd, zoals dat gaat in autocratische

landen.


16/23 JULI 2022 EW 49

Achtergrondbeeld: Getty Images


‘Ik heb een

provocatieve

aard. Ik haat

polderen’


16/23 JULI 2022 EW 69

INTERVIEW

Ex-soapster Dilan Yurdakul (30) zet nu als

nietsontziende, passievolle theatermaker

aan tot denken. In haar nieuwe voorstelling

over de ontreddering van migranten.

Gerry van der List

Foto’s Feriet Tunc

‘Ik heb een grote hekel aan

valse sentimentaliteit. Ik spaar

niemand. Mezelf niet, maar ook

anderen niet. Ik heb eerder mijn

moeder aangepakt, nu zijn de mannen in

mijn familie een keer aan de beurt. Mijn

vader zal vermoedelijk even moeten slikken

als hij Alter ziet, de autobiografische solovoorstelling

waarmee ik deze zomer op de

Parade sta. Dat hij veel drinkt, klopt. Alcohol

is hét middel om te verdoven. En ik

vraag me al mijn hele leven af wat hij probeert

te verdoven.

‘Ik ben gefascineerd door migratie. Het

wegrukken van je wortels veroorzaakt

diepe trauma’s. In de psychologie heb je

de term condition migrante. Die verwijst

naar het heimwee dat een migrant blijft

houden naar zijn vaderland. Dit leidt tot

een mentale gespletenheid en ontred-

dering. Mijn vader heeft enorm zijn best

gedaan om te slagen in Nederland. Hij

kijkt neer op zijn moeder, nam radicaal

afstand van zijn ouderlijk milieu. Maar

daardoor heeft hij, denk ik, de verbinding

verloren met waar hij vandaan

komt. Dat kan een reden zijn om in de

drank te vluchten. Je onderdrukt altijd iets

als je je verdooft. Dat zie ik bij mezelf ook.

‘Alter is een muzikale migratiereis. Ik

probeer mezelf beter te begrijpen door me

te verdiepen in de generaties voor mij. Ik

ben bijvoorbeeld in Sivas geweest, het geboortedorp

van mijn vader in Turkije. Daar

zeiden ze dat hij zich er nooit meer had laten

zien. Ik ervoer een soort verlorenheid. Migranten

als mijn vader kwamen naar Nederland

om een beter bestaan op te bouwen. Dat

is ze in zekere zin gelukt. Ze zijn welvarender,

hebben meer mogelijkheden. Tegelijk zijn ze


78 EW 16/23 JULI 2022

VRIJE TIJD

Lekker dichtbij

huis in de natuur


16/23 JULI 2022 EW 79

Veel waterpret bij

het Landal-resort

De Reeuwijkse

Plassen

Gerry van der List

Door fusieplannen

is de toekomst van

Landal onduidelijk.

Voorlopig genieten

de gasten, samen

met Bollo, van soms

haast idyllisch

aandoende parken.

Landal

Het is vrijdagmiddag

rond drie

uur en de parkeerplaats

van

Waterparc Veluwemeer

begint al aardig vol te

stromen. Officieel zijn de huisjes

in Biddinghuizen pas een uur later

beschikbaar, maar de bezoekers

werpen hoopvolle blikken

op het bord boven de receptie om

te zien of ze al eerder in het

hunne terecht kunnen. Wanneer

het zover is, krijgen ze door een

vriendelijke medewerkster van

Landal GreenParks informatie

verschaft over het komende verblijf

en wordt de sleutel overhandigd,

alsmede een pasje dat het

mogelijk maakt een slagboom in

beweging te brengen en het park

op te rijden.

Bij het Veluwemeer mag de

auto bij de accommodatie worden

geparkeerd. Geen overbodige

luxe, want er moeten heel wat

spullen worden meegevoerd. Wcrollen,

handdoeken, pakken koffie,

afwasborstels en wat voor

nuttige dingen al niet meer. Bezoekers

die met het openbaar

vervoer arriveren, zijn dan ook

een zeldzaamheid. Sowieso is het

modale, fraai in de natuur gelegen

vakantiepark niet heel eenvoudig

bereikbaar met trein of

bus.

Het betreden van de besproken

accommodatie gaat altijd

met een zekere spanning gepaard.

Uit onderzoek dat onlangs

werd gepubliceerd op parkvakanties.nl,

‘dé vakantiepark-expert

van Nederland’, blijkt dat de

clientèle het meest klaagt over

slecht gereinigde huisjes en onaangename

geurtjes, zodat het

altijd even afwachten is of de

schoonmaakdienst haar werk

naar behoren heeft verricht. Ook

dwaalt onwillekeurig de blik af

naar naburige huisjes, uit vrees

dat een grote groep luidruchtige

jongeren hier voor de komende

dagen beslag op heeft gelegd.

Ouderwetse gasten die dvd’s

hebben meegenomen, doen er

verstandig aan het afspeelapparaat

te controleren. Dit is namelijk

meestal niet correct aangesloten

of gaat vergezeld van een ondeugdelijke

afstandsbediening.

Het is nooit zeker of de receptie

tijdens spitsuur op een drukke

aankomstdag de telefoon opneemt

voor het aanhoren van een

dergelijke klacht, maar deze keer

gaat het vlotjes. Snel meldt zich

een behulpzame technicus die,

na netjes zijn schoenen te hebben

uitgedaan, het probleem verhelpt.

Wel merkt hij op dat dvdspelers

erg uit de mode zijn en

misschien binnenkort geheel uit

de huisjes verdwijnen. Gelukkig

neemt hij ook nog even de moeite

om uit te leggen hoe de open

haard aan de praat kan worden

gekregen, want deze is lastiger te

bedienen dan de handleiding in

de kast doet vermoeden.

Wie alles heeft uitgepakt en

geïnspecteerd en zich naar tevredenheid

heeft gesetteld, kan beginnen

met genieten van de geboden

faciliteiten. Waterparc

Veluwemeer is zonder meer een

mooi park. Met zowel grote, vrij-


84 EW 16/23 JULI 2022

Gezicht op oostelijk

deel van Djeddah,

21 maart 1937

Ullstein Bild/Getty Images

De Saudische

koning Ibn Saud

(1875-1953)

Daniël van der

Meulen (rechts)

met naast hem

zaakgelastigde

Kees Adriaanse

en diens opvolger

H.H. Dingemans,

2 maart 1939

Dutch Envoys in Arabia: photographic impressions 1880-1950 (LM Publishers)


16/23 JULI 2022 EW 85

SAUDI-ARABIË

Allahs

Nederlandse

buren

Ooit had Nederland, met Indië hofleverancier

van Mekka-pelgrims, een ijzersterke relatie

met het Saudisch koninkrijk. Hoe Den Haag

kansen liet liggen en steeds niet thuis gaf.

Leo Kwarten

Royal Geographical Society/Getty Images

In september 1928 zet Pieter Henricus

van der Hoog voet aan wal in

Djeddah. In dit jaargetijde is het

verstikkend heet en vochtig in deze

havenstad aan de westkust van het

Arabische schiereiland. Temperaturen

van 40 graden of meer zijn geen uitzondering.

Van der Hoog weet dat Djeddah

‘een oord van zuchten’ is, maar wordt

niettemin overvallen door de armoede en

schrijnende hygiënische situatie. Het

vlees en de gebakken sprinkhanen op de

markt zien zwart van de vliegen. Naast

de koopwaar wentelen doodzieke pelgrims

zich rond in hun met bloed en

slijm doorschoten uitwerpselen. Straathonden

voeden zich ermee.

De 40-jarige Nederlandse bacterioloog

is in Djeddah op uitnodiging van de

Saudische koning Ibn Saud. Drie jaar

daarvoor hebben diens stoottroepen de

Hijaz veroverd, het westelijk gedeelte

van het Arabisch schiereiland. Hier liggen

de heilige steden Mekka en Medina.

Elk jaar reizen tienduizenden pelgrims

naar het heilige der heiligen van de islam

met zijn zwarte kubusvormige Kaäba,

een plicht die iedere moslim eens in zijn

leven moet hebben volbracht. Velen zijn

zo arm dat ze al hun bezittingen dan

maar hebben verkocht en zijn gaan lopen.

Sommigen sterven ter plekke aan tyfus

of dysenterie. De meesten reizen via

de haven van Djeddah, dat 80 kilometer

westelijk van Mekka ligt.

Ibn Saud voelt de ogen van de moslimnatie

op zich gericht. Zijn leger van

moslimfanatici, de Ikhwan, heeft geen

beste naam. De opmars is gepaard gegaan

met moord en doodslag. Heiligengraven

zijn verwoest, omdat de Ikhwan

menen dat die in strijd zijn met de traditie

van de Profeet. Als de nieuwe hoeder

van de heilige steden beseft Ibn Saud

dat de jaarlijkse hadj vlekkeloos moet

verlopen. Niet onbelangrijk zijn de inkomsten:

de Koning is straatarm. Hij is

nog onwetend van de olierijkdom onder

zijn voeten. De bedevaart, die de ‘rijst

van de Hijaz’ wordt genoemd, is zijn be-


102 EW 16/23 JULI 2022

TELEVISIE

De vroege

WNL-vogels

Carla Joosten

in Hilversum

Foto’s Olivier Middendorp


16/23 JULI 2022 EW 103


120 EW 16/23 JULI 2022

INTERVIEW

‘Waar?

vroeg ik. In

Kiev, zei hij.

Okay, ik doe

het, zei ik’


16/23 JULI 2022 EW 121

René van Rijckevorsel

in Brussel Foto’s Kristof Vadino

Vijf weken nadat Roberta Metsola (43)

was gekozen als voorzitter van het

Europees Parlement, begon de oorlog

in Oekraïne en werd haar agenda

gewist. ‘Na twee jaar corona dachten

we dat de zomer was aangebroken.’

Het ruime kantoor

van Roberta Metsola

op de negende

verdieping van het

Europees Parlement

biedt een fraai uitzicht over Brussel.

Maar vandaag heeft de zomer er even

geen zin in. Boven de heuvels en huizen

hangen wolken in vele tinten grijs. Regen

sijpelt langs de ramen. Toch is de voorzitter

van het Europees Parlement zonnig

geluimd. ‘Wat is dit voor weer, zeg, het

wordt geacht zomer te zijn,’ lacht de Maltese

als ze op haar gympen en in designjeans

binnenkomt. Niet bepaald de standaard-outfit

in het Europees Parlement,

waar de meeste vrouwen een rok en

naaldhakken dragen.

Metsola is de enige van de drie Europese

‘presidenten’ die door de burgers is

verkozen. Protocollair staat zij op de

hoogste sport van de ladder, boven

Raadsvoorzitter Charles Michel en Commissievoorziter

Ursula von der Leyen. Op

bezoek in Ankara zou zij de stoel naast

de Turkse president Recep Tayyip Erdogan

krijgen en zouden Michel en Von der

Leyen op de sofa moeten plaatsnemen.

In april 2021 zorgde de Turkse president

voor ‘sofagate’ door Michel naast

zich te noden op een stoel en Von der

Leyen naar een sofa te verwijzen. ‘Ik zou

gewoon blijven staan,’ zegt Metsola vrolijk.

‘Ik ben een diplomaat van origine en

gevoelig voor dat soort zaken.’

Roberta Metsola-Tedesco Triccas is

sinds 18 januari 2022, de dag dat ze 43

werd, voorzitter van het Europees Parlement

(EP). Ze is de derde vrouw in die

positie en de jongste ooit. Aan haar uitverkiezing

ging veel tumult vooraf. In

2019 hadden de socialisten en de grotere

EVP (christen-conservatieven) afgespro-

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!