Aufrufe
vor 5 Jahren

Editorial - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...

Editorial - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...

THEO GERDES „...

THEO GERDES „... „... habe habe als als fröhliche fröhliche Feldlerche Feldlerche Feldlerche aus aus der der Wesermarsch Wesermarsch auf auf meine meine eigene eigene Weise Weise Weise gesungen gesungen ...“ ...“ Över Alma Rogge un ehr Schauspääl „In de Möhl“, dat an 6. April an ’t Ollnborgisch Staatstheader Premiere fiert hett Ik will ehrlich ween – wenn dat Nedderdüütsch Schauspääl an ’t Ollborgisch Staatstheader un de August Hinrichs Bühn nich Alma Rogges Stück „In de Möhl“ up ehrn Späälplan sett harrn, weer ik wahrschienlich garnich up de Idee kaamen, mi so vääl mit Lääwen un Wark van Alma Rogge to befaaten – un dat weer schaa ween, denn ehre Geschichten un Anekdoten, ehre Gedichte, Romane un Theaderstücke kann man ok vandaag noch mit vääl Spaaß un Vergnögen läsen. Wenn man wat över den norddüütschen Minschen, över dissen gediegen Minschenschlag, de dar tüschen Waterkant un wiedet Land tüschen Nordseestrand un Marschenland wahnt, to weeten kriegen will, mutt man eenfach mal in Alma Rogges Geschichten naläsen. Dar kriggt man dat gewahr, wo wi so sünd, dar hett se us beschreeven. Mit ’n scharpen Blick för use Macken un Grappen, aver ok mit vääl Nasicht un jümmers mit ’n Ogentwinkern un Schmustergrienen weer se us up de Spoor, wiss ok, um sik sülvst ’n beten beter to begriepen. Hierbi is denn ok woll dat Gedicht „Wo ik her kam“ in ehr upstahn: Wo ik her kam is dat Land so free un wiet, wasst dat Gras un bleuht de Klee, ruckt de Luft na Solt un See, blänkert Water, ruschelt Reith, jagt de Wulken, Wind de weiht wo ik her kam. Jeden Dag tweemal loppt de Flot dar an, öwer’t Watt un Butenland, stiggt an Diek un Öwerrand, spöhlt un wöhlt um Pahl un Steg, sackt denn sinnig wedder weg Jeden Dag. 26 Mine Lüd gaht ärn stillen, sturen Gang. Wat se willt, dat fat’ se an, holt är Wurt un staht ärn Mann. Blot wat är in’n Harten liggt Seggt se nich – seggt se nich mine Lüd. Wo ik her kam is dat Land so free un wiet, wasst dat Gras un bleuht de Klee, ruckt de Luft na Solt un See blänkert Water, ruschelt Reith, jagt de Wulken, Wind de weiht wo ik her kam.

„habe als fröhliche Feldlerche aus der Wesermarsch auf meine eigene Weise gesungen“ – GERDES Wer sik so ’n beten utkennt in de plattdüütsche Literatur, kennt de Naam Alma Rogge. Se is ja sotoseggen ne „Hiesige“, eene ut us Kuntrei hier. 1894 is se up ’n Buurnhoff bi Rodenkarken in de Wesermarsch up de Welt kaamen, war se tosamen mit ehre twee öller Bröörs upwussen is un ne muie Kinnertied verbrocht hett. Na de Schooltied hebbt ehre Öllern se mit 17 Jahrn up ’n Deerns-Internat na Bad Kreuznach schickt, war se noch wat för ehre Utbildung as höögere Buurndeern doon schull. Up dat Internat schreev Alma Rogge ehre ersten Riemels un Geschichten un drööm darvan, Dichterin to warn. Un dar hett se ok ehre beste Frünndin Hanna Wisser ut Ollnborg kennenlernt mit de se ehr Lääwen lang verbunnen bleev. De Vader van Hanna, de berühmt „Märchenprofessor“ un plattdüütsche Märchensammler Wilhelm Wisser hett ehr domals tosnackt, doch mal ’n plattdüütsch Theaderstück to schrieven: „Du kannst dat“, sä he to ehr, dar weer se man nett 18 Jahr olt. Se hett dat denn versöcht, un Wilhelm Wisser har recht .. se kunn dat! „Up de Freete“ heet dat Sück, dat darbi rutsurt is. 1916 is dat Lustspääl up de Dörpsbühn van Rodenkarken mit so ’n groot Erfolg upföhrt warn, dat sogar de Nedderdüütsche Bühne Hamburg, de sik laterhen „Ohnsorg-Theader“ nöömen de, darvan hört un dat Stück in ehrn Späälplan övernahmen hett. Na disse Erfolg wull Alma Rogge dat nu weeten: se wull studeern un denn Dichterin warn, so harr se sik dat in ’n Kopp sett. Dat weer nu wiss nich eenfach för ne Buurndeern ut de Wesermarsch, dat dör to setten, doch ehre Öllern hebbt denn gottloff ’n Insehn mit ehr hat: ut Alma ward ja woll doch keene düchtige Buurnfro mehr, hebbt se sik woll seggt. Also drüss se erstmal Abitur namaaken un denn studeern. 1919 is se na Göttingen up de Universität gahn, darna hett se noch de Unis in Berlin, München un Hamburg besöcht, um Literatur, Philosophie, Kunstgeschichte un Nedderdüütsch to studeern. Nebenbi hett se wiederhen plattdüütsche Theaderstücke schreeven, för de se vääl Bifall kreegen hett, so to ’n Bispill dat Lustspääl „De Vergantschooster“, dat 1921 in Tüschenahn in ’t „Ammerländer Buurnhuus“ upföhrt warn is. Na ehre Doktorarbeid hett se 1926 bi de Zeitschrift „Niedersachsen“ in Bremen dat Leit övernahmen. Ok hier hett se neben ehr Arbeid as Redakteurin noch mennig plattdüütsche Geschichten un Stücke schreeven, to ’n Bispill dat Schauspääl „In de Möhl“, för dat se 1930 ’n Literaturpries kreegen hett. 27

Editorial - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...
Dat Letzt - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...
Wöör vörweg - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache ...
Leve Lesers - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache ...
Dat Letzt - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...
Dat Letzt - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...
Satzung - Quickborn. Vereinigung für niederdeutsche Sprache und ...
Editorial
Lebe Moten un Frünnen - Quickborn. Vereinigung für ...
Heft 2/2008
Inhaltsverzeichnis — 62. Jahrgang, 1972 - Quickborn. Vereinigung ...
Inhaltsverzeichnis — 69. Jahrgang 1979 - Quickborn. Vereinigung ...
Heft 1