Views
2 years ago

Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi

Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi

týrýlan Tophane

týrýlan Tophane Çeþmesi'nin 1700'lü yýllarda geniþ saçaklý, kubbeörtülü, 8 musluklu bir çeþme olduðu eski Ýstanbul gravürlerindeaçýkça görülür. Bir detay daha; kýyýnýn doldurulmasýyla denizdeniçeride kalan çeþme, eskiden Tophane Ýskelesi'nin bulunduðumeydanda yer almaktaymýþ.Bitki motifleri ile bezenmiþ olan çeþmenin taþ süslemelerindesaksý içindeki meyve aðaçlarý, vazoda çiçek görüntüleri vardýr.Motifler sanki bir inci dizi gibi sýralanmýþlardýr ve bunlar birbirlerindenfarklý kompozisyonlarda birer natürmorttur.var ki, darýsý onlarýn baþýna diyelim… Ve mademki Bedri RahmiEyüboðlu ustanýn dizeleriyle anlatmaya baþladýk, onunla sonaerdirelim;Ýstanbul'un ÇeþmeleriGenç yaþta sütü kurumuþ analar gibiÞahdamarlarý burulmuþKimi yýllardýr su demiþ yorulmuþBýrakmýþ kendini sýrt üstü güneþeÇöp tenekesi olmuþ…Tophane çeþmesi tarihi süreç içerisinde çeþitli tadilatlar veonarýmlar görmüþtür. Bunlardan ilk büyük onarým 1837 yýlýndagerçekleþtirilmiþ ve çeþme örtüsü deðiþtirilerek, teras çatýsýyapýlmýþtýr. 1956-1957 yýlýnda ise ikinci kez Ýstanbul SularÝdaresince restore edilmiþ, bu restorasyonda tarihi gravürleresadýk kalýnarak saçak ve kubbe yeniden inþa edilmiþtir.Osmanlý çeþme mimarisinin en önemli yapýlarýndan biri olanTophane Çeþmesi, son olarak 2006 yýlýnda Sabancýlar tarafýndanrestore edildi. Sabancý Grubu'nun gýda platformu Gýda SAbünyesinde yer alan Saka Su tarafýndan gerçekleþtirilen proje, TaçVakfý danýþmanlýðýnda, ÝSKÝ, Ýstanbul Büyükþehir belediyesi veYýldýz Teknik Üniversitesi'nin katkýlarýyla yürütüldü. 12 ay sürenaraþtýrma ve koordinasyon faaliyetlerinin ardýndan TophaneÇeþmesi'nin restorasyonu 65 kiþilik bir ekiple üç ay gibi kýsa birsüre içerisinde tamamlandý. Çeþme çevresinin düzenlenmesi de 4ay aldý ve toplamda 19 aylýk bir süreçte Tophane Çeþmesi pýrýl pýrýlbir görünüme kavuþtu. 15 mimar ile 4 hat ustasýnýn görev aldýðýrestorasyon çalýþmalarýnda 740 metrekare kurþun, 40 metrekare23 ayar altýn varak ve 20 adet aydýnlatma armatürü kullanýldý.Tophane Çeþmesi, hayatýn kaynaðýný bizlere sunmak için yenidencanlandýrýldý ancak Ýstanbul'da ona imrenen o kadar çok çeþme69

Çiniyi Yaþam Biçimine Dönüþtüren“Amel-i Faik”Latife AKTAN*“Toprak, astar ve sýrýn uyumudur çini… Çini bir ateþ oyunudur. Renklere ve kaliteyeateþle hakim olunur.” der büyük çini ustasý Faik Kýrýmlý… Çiniyle ilgilenen herkesinKýrýmlý’yý tanýsýn tanýmasýn bir vefa borcu vardýr. Çünkü çininin günümüzde canlanýpyeniden hayat bulmasý hocamýza ait bir olgudur...Henüz 20’li yaþlarýnda uzun boylu bir delikanlý iken kader onuilginç bir tesadüf sonucu çini ile tanýþtýrýr. Yýllar boyunca çinininpeþinde koþar. Onun için yaþam biçimine dönüþen çinidenvazgeçmek artýk mümkün deðildir. Birkaç kez vazgeçmeye niyetlenmiþolsa bile bunu baþaramaz ve yola devam eder. ÇünküFaik Kýrýmlý için tek yönlü yolda yolculuk baþlamýþtýr. Buyol hepimizin bildiði gibi bugünküÝznik’in çiniyle yeniden buluþmasýylaþekillenir. Hocaya neden Ýznikdediðimde “Çünkü buradabaþlamýþ devamý da buradan olmalý”demiþti.Ýznik’in merkez olmasýnýn temelnedeni Ýznik gölü suyunun tatlýve az sodalý olmasý, çömlekçilikiçin demirli, milli dinlenmiþ balçýðýngölün çevresinde bolca bulunmasýdýr.Antika meraký olan ve gravür sanatçýsýolarak yaþamýný sürdürenFaik Hoca bir gün kaderini deðiþtirençini parçasýyla karþýlaþýr. Niþantaþý’ndakiantikacýlardan Rumasýllý Povilli “Faik bu çini parçasýçok deðerli” diye bir þeyi eline tutuþturur.Bir süre sonra o günlerindelikanlýsý yýllarýný vereceði çinininpeþine düþer ve kendini Ýznik’tebulur. Ve araþtýrma incelemelerleyýllar yýllarý kovalar. (Kadý defterleri,Osmanlý arþivleri, hocanýn incelediðieskiye dayalý kaynaklardýr.)12 yýl önce hocayla tanýþtýðýmdaçok heyecanlýydým. Hoca bir süresonra Asmalý Mescit’teki atölyesininanahtarýný vererek istediðim zaman gelip çalýþabileceðimisöylediðinde heyecandan yüreðim duracak sanmýþtým.Sonrasýnda birlikte çok hoþ çalýþmalar yaptýk. Doktoramývereli henüz bir yýl olmuþtu. Bir þeyler bildiðimi sanýyordum.Hocayla her görüþmemiz bilgisizliðimi yüzüme vuruyordu.Hem bilgisizliðime üzülüyor, hem de öðrendiklerimle tarifsizbir keyif alýyordum. Bu arada hoca öylesine kibar ve nazikdavranýyordu ki istemeden de olsa hocayý incitecek bir þey yaparýmkorkusundan aklýma gelen her þeyi soramýyordum. Bazenatölyeden birlikte çýkar Ýstiklal Caddesi’nde yürürdük. Çokzarif bir beyefendi olarak her zamannazik davranmýþtýr. Son zamanlardaFlorya’daki evindekendini birkaç kez ziyaret ettim.Her seferinde döneceðim yeretaksi çaðýrarak yollamýþtýr. Hocasadece bir çini ustasý deðil aynýzamanda çok özel bir insandýr.Tanýyor olmakla ayrýcalýklý olduðumudüþünürüm.Hocamýn atölyesinde ziyaretinegittiðim günlerden bir gün birazparam var diye yüreklenip küçücükteolsa hocamýn yaptýðý birçini parçasýný istemiþtim. Hocabana boyutlarý 33 x 44 cm. olanyekpare lacivert zeminli bir çinikaro getirdi. Þaþkýnlýktan ne diyeceðimibilemedim. Ben bueserin parasýný ödeyemezdim.Aman hocam bu çok büyük dedim.“Bunun deðerini senden dahaiyi kim bilebilir” demiþti. Sanýyorumhaklýydý. Tabi artýk parateklif edemezdim. Ýsteðimdendolayý çok utanç duymuþtum.Ama bugün sahip olduðum endeðerli eserdir.Faik Hoca Ýstanbul Mevlanakapý, atahýrýndaki atölyesinde ilk kümbet fýrýnýnýyapar ve o günleri anlatýrken hala heyecanlanýr.Büyük özverili bir dönemini kapsayan süreç 6 ay gibikýsa bir dönem olarak baþlayýp yýllarca sürmüþtür. Bu süreçtebu çabalarýn hiç yararýnýn olmayacaðýný Prof. Celal Esat Arse-70

Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Untitled - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
R. - ?SMEK - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Editör'den... - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
el sanatlar dergisi SON(8). - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İnsan, özünde insanı arıyor… - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
ramazan - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
istanbul'un penç halleri - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
el sanatlar dergisi(7) MATBAA.indd - İSMEK - İstanbul Büyükşehir ...
kitap 4 - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Büyükşehir Ailesi Sayı 31 - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Sanat Usta İster, Usta ise Tâlip! - İSMEK - İstanbul Büyükşehir ...
212 Milyon YTL - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
istanbul'un izdüşümleri - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
“YÜZLEŞME” - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
B S B S B II III IV V - İSMEK - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Bülten - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Buyuksehir Ailesi Dergi D - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
KONSER - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
MART 2013 - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Üsküdar Toplam Yatırım - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
ŞUBAT 2013 - İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Bakırköy - İstanbul Büyükşehir Belediyesi