Views
3 months ago

Historia klasa 5

18 Pradzieje i

18 Pradzieje i najdawniejsze cywilizacje Naukowcy i wynalazcy Starożytnej Mezopotamii zawdzięczamy wiele osiągnięć, z których ludzkość korzysta do dziś. Tamtejsi uczeni, przede wszystkim kapłani, zajmowali się m.in. matematyką. Potrafili przeprowadzać działania na dużych liczbach, znali ułamki. Opracowali system liczbowy oparty na liczbie 60, którym do dziś posługujemy się np. przy obliczaniu miary kątów czy mierzeniu czasu. Dzięki obserwacjom nieba tworzyli zaczątki astronomii. Na tej podstawie opracowali kalendarz liczący 354 dni i dzielący się na 12 miesięcy. Wynaleźli też zegar słoneczny. Podzielili dobę na 24 godziny, w których – stosując system sześćdziesiątkowy – wyodrębniali minuty. Jednym z najważniejszych wynalazków ludów Mezopotamii było koło. Zastosowali je w garncarstwie i transporcie. Dzięki temu mogli wyrabiać niemal idealnie okrągłe naczynia, a dwu- lub czterokołowe wozy ciągnięte przez woły pozwalały przewozić ciężkie ładunki na znaczne odległości. PYTANIA I POLECENIA *

19 3 • Egipt – cywilizacja nad Nilem Druga najstarsza cywilizacja ukształtowała się w Egipcie. Jej narodziny, podobnie jak w Mezopotamii, były związane z wielką rzeką – Nilem. Płynie on w wąskiej dolinie, której szerokość wynosi zaledwie kilka kilometrów. W końcowym biegu rzeka tworzy rozległą deltę z kilkoma odnogami. W starożytności życie egipskiego społeczeństwa skupiało się prawie wyłącznie na żyznych obszarach doliny i delty. Po obu ich stronach rozciągała się natomiast pustynia. Wody Nilu wzbierały latem, pod koniec tej pory roku rzeka wylewała, jesienią jej wody opadały i pozostawiały w dolinie wilgotny, żyzny muł. Nawodniona i użyźniona gleba była gotowa do siewu. Uprawiane rośliny wzrastały i dojrzewały w czasie ciepłej egipskiej zimy. Wiosną Egipcjanie zbierali plony. Z czasem nauczyli się kopać kanały i sztuczne zbiorniki, dzięki czemu nawadniali i uprawiali coraz większe tereny. • •